ვიკიპედია kawiki https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%9B%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%98 MediaWiki 1.47.0-wmf.9 first-letter მედია სპეციალური განხილვა მომხმარებელი მომხმარებლის განხილვა ვიკიპედია ვიკიპედია განხილვა ფაილი ფაილის განხილვა მედიავიკი მედიავიკის განხილვა თარგი თარგის განხილვა დახმარება დახმარების განხილვა კატეგორია კატეგორიის განხილვა პორტალი პორტალი განხილვა TimedText TimedText talk მოდული მოდულის განხილვა Event Event talk 0 1657 5428465 5339307 2026-07-07T07:03:13Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428465 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ქვეყანა2 |სრული სახელი = პორტუგალიის რესპუბლიკა |მშობლიური სახელი = República Portuguesa |სახელი = პორტუგალია |დროშა = Flag of Portugal.svg |გერბი = Coat of arms of Portugal.svg |ეროვნული ჰიმნი = [[პორტუგალიის სახელმწიფო ჰიმნი|A Portuguesa]]<br/><center>[[ფაილი:A Portuguesa.ogg|noicon|ცენტრში]]</center> |რუკა = EU-Portugal with islands circled.svg |რუკის სიგანე = 300პქ |რუკა2 = Portugal - Location Map (2013) - PRT - UNOCHA.svg |რუკის წარწერა = პორტუგალიის მდებარეობა ევროპაში |დედაქალაქი = [[ლისაბონი]] |latd=38 |latm=46 |latNS=N |longd=9 |longm=9 |longEW=W |უდიდესი ქალაქი = დედაქალაქი |ოფიციალური ენები = [[პორტუგალიური ენა|პორტუგალიური]] |რეგიონული ენები = [[მირანდული ენა|მირანდული]] {{ref label|ააა|ა}} |ეთნიკური ჯგუფები = {{unbulleted list |85,6% [[პორტუგალიელები]] |14,4% უცხოელები}} |ეთნიკური ჯგუფების წელი = 2024<ref>{{Cite web |date=16 October 2025 |title=Relatório Migrações e Asilo 2024 |url=https://aima.gov.pt/media/pages/documents/fec4d6a712-1760603125/relatorio-migracoes-e-asilo-2024.pdf|access-date=22 October 2025|website=aima.gov.pt |language=pt-PT}}</ref> |რელიგია = |ეთნოქორონიმი = პორტუგალიელი |მთავრობის ტიპი = {{nowrap|[[უნიტარული სახელმწიფო|უნიტარული]] [[შერეული სისტემა|შერეული]]<br />[[კონსტიტუციური რესპუბლიკა|კონსტიტუციური <br />რესპუბლიკა]]}}<ref name="constitution">{{cite web |url=http://dre.pt/comum/html/legis/crp.html |title=Constituição da República Portuguesa - D.R.E. (Constitution of the Portuguese Republic) |author= |date=2 April 1976 |publisher=[[Diário da República|Diário da República Electrónico]] |accessdate=16 August 2013 |language=[[Portuguese language|Portuguese]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081221013137/http://www.dre.pt/comum/html/legis/crp.html |archivedate=21 დეკემბერი 2008 }}</ref><ref>{{cite book |last=Blanco de Morais |first=Carlos |authorlink= |title=A Constituição Revista — Parte III Constituição da República Portuguesa: Semipresidencialismo "on probation?" |url=http://www.ffms.pt/upload/docs/efc2e52b-75ee-412b-9deb-04076e27c552.pdf |accessdate=16 August 2013 |year=2011 |publisher=Fundação Francisco Manuel dos Santos |location=[[Lisbon|Lisboa]], Portugal |language=[[Portuguese language|Portuguese]] |isbn=978-989-8424-28-0 |pages=65–71 |access-date=18 აგვისტო 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130921053945/http://www.ffms.pt/upload/docs/efc2e52b-75ee-412b-9deb-04076e27c552.pdf |archive-date=21 სექტემბერი 2013 }}</ref><ref name="e-book">{{cite book |last1=Araújo |first1=António |authorlink1= |last2=Blanco de Morais |first2=Carlos |authorlink2= |last3=Campos e Cunha |first3=Luís |authorlink3= |last4=M. Cardoso da Costa |first4=José Manuel |authorlink4= |last5=Costa Lobo |first5=Marina |authorlink5= |last6=Duarte |first6=David |authorlink6= |last7=Duarte |first7=Tiago |authorlink7= |last8=Freire |first8=André |authorlink8= |last9=Garoupa |first9=Nuno |authorlink9= |last10=Gonçalves |first10=Maria Eduarda |authorlink10= |last11=Lomba |first11=Pedro |authorlink11= |last12=Magalhães |first12=Pedro |authorlink12= |last13=Nogueira de Brito |first13=Miguel |authorlink13= |last14=Pita Barros |first14=Pedro |authorlink14= |last15=Sousa |first15=Luís de |authorlink15= |last16=Tavares |first16=José A. |authorlink16= |last17=Vasconcelos Vilaça |first17=Guilherme |authorlink17= |last18=Veiga |first18=Francisco José |authorlink18= |last19=Vieira de Andrade |first19=José Carlos |authorlink19= |editor1-first=Nuno |editor1-last=Garoupa |editor1-link= |editor2-first=Pedro |editor2-last=Magalhães |editor2-link= |editor3-first=Miguel |editor3-last=Poiares Maduro |editor3-link=Miguel Poiares Maduro |editor4-first=José A. |editor4-last=Tavares |editor4-link= |displayeditors=4 |title=A Constituição Revista |url=http://www.estig.ipbeja.pt/~ac_direito/ConstituicaoRevista_Total.pdf |accessdate=16 August 2013 |year=2011 |publisher=Fundação Francisco Manuel dos Santos |location=[[Lisbon|Lisboa]], Portugal |language=[[Portuguese language|Portuguese]] |isbn=978-989-8424-28-0 |page=143 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130921054405/http://www.estig.ipbeja.pt/~ac_direito/ConstituicaoRevista_Total.pdf |archivedate=21 სექტემბერი 2013 |access-date=18 აგვისტო 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130921054405/http://www.estig.ipbeja.pt/~ac_direito/ConstituicaoRevista_Total.pdf |archive-date=21 სექტემბერი 2013 }}</ref><ref>{{cite book |last=Veser |first=Ernst |authorlink= |title=Semi-Presidentialism-Duverger's Concept — A New Political System Model |url=http://www.rchss.sinica.edu.tw/publication/ebook/journal/11-01-1999/11_1_2.pdf |accessdate=20 August 2013 |year=1997 |publisher=Department of Education, School of Education, [[University of Cologne]] |location= |language=[[English language|English]] (mostly), [[Traditional Chinese characters|Traditional Chinese]] (few) |isbn= |pages=39–60 |access-date=18 აგვისტო 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210424202059/https://www.rchss.sinica.edu.tw/publication/ebook/journal/11-01-1999/11_1_2.pdf |archive-date=24 აპრილი 2021 }}</ref> |ლიდერის ტიტული1 = [[პორტუგალიის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერის სახელი1 = {{nowrap|[[ანტონიუ ჟოზე სეგურუ]]}} |ლიდერის ტიტული2 = {{nowrap|[[პორტუგალიის პარლამენტი|ასამბლეის პრეზიდენტი]]}} |ლიდერის სახელი2 = {{nowrap|[[ედუარდუ ფერუ როდრიგეზი]]}} |ლიდერის ტიტული3 = [[პორტუგალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] |ლიდერის სახელი3 = {{nowrap|[[ანტონიუ კოშტა]]}} |საკანონმდებლო ორგანო = [[პორტუგალიის პარლამენტი|რესპუბლიკის ასამბლეა]] |დამოუკიდებლობის ტიპი = [[პორტუგალიის ისტორია|ფორმირება]] |დამოუკიდებლობის შენიშვნა = |მნიშვნელოვანი მოვლენა1 = [[პორტუგალიის საგრაფო|დაარსება]] |მოვლენის თარიღი1 = 868 |მნიშვნელოვანი მოვლენა2 = [[პორტუგალიის საგრაფო|ხელმეორედ დაარსება]] |მოვლენის თარიღი2 = 1095 |მნიშვნელოვანი მოვლენა3 = [[სან-მამედეს ბრძოლა|დამოუკიდებლობა]] |მოვლენის თარიღი3 = 24 ივნისი, 1128 |მნიშვნელოვანი მოვლენა4 = [[პორტუგალიის სამეფო|სამეფო]] |მოვლენის თარიღი4 = 25 ივლისი, 1139 |მნიშვნელოვანი მოვლენა5 = [[სამორის ხელშეკრულება|აღიარება]] |მოვლენის თარიღი5 = 5 ოქტომბერი, 1143 |მნიშვნელოვანი მოვლენა6 = [[Manifestis Probatum|პაპის აღიარება]] |მოვლენის თარიღი6 = 23 მაისი, 1179 |მნიშვნელოვანი მოვლენა7 = [[პორტუგალიის დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლა|აღდგენა]] |მოვლენის თარიღი7 = 1 დეკემბერი, 1640 |მნიშვნელოვანი მოვლენა8 = [[1910 წლის 5 ოქტომბრის რევოლუცია|რესპუბლიკა]] |მოვლენის თარიღი8 = 5 ოქტომბერი, 1910 |მნიშვნელოვანი მოვლენა9 = [[მიხაკების რევოლუცია|რედემოკრატიზაცია]] |მოვლენის თარიღი9 = 25 აპრილი, 1974 |მნიშვნელოვანი მოვლენა10 = [[პორტუგალიის კონსტიტუცია|ამჟამინდელი კონსტიტუცია]] {{ref label|ბბბ|ბ}} |მოვლენის თარიღი10 = 25 აპრილი, 1976 |მნიშვნელოვანი მოვლენა11 = {{nowrap|[[ევროპული თანამეგობრობა|ევროპულ <br/>თანამეგობრობაში]] [[ევროკავშირი#წევრები|შესვლა]] <br/>(ამჟამად [[ევროკავშირი]])}} |მოვლენის თარიღი11 = 1 იანვარი, 1986 |ფართობის ადგილი = 109-ე |ფართობი = 92 212<ref>{{pt icon}} [http://www.publico.pt/Sociedade/portugal-tem-92212-quilometros-quadrados-por-enquanto-1552831 Público, "Portugal tem 92.212 quilómetros quadrados, por enquanto..."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121005103756/http://www.publico.pt/Sociedade/portugal-tem-92212-quilometros-quadrados-por-enquanto-1552831 |date=2012-10-05 }} Accessed on 2 July 2012.</ref> |წყლის პროცენტულობა = 0.5 |მოსახლეობის შეფასება = 10,295,909<ref>{{cite web |title= "Portugal registou uma taxa de crescimento efetivo positiva (0,19%), o que não acontecia desde 2009 - 2019 |publisher=Ine.pt. |accessdate= 18 July 2020.|url=https://www.ine.pt/xportal/xmain?xpid=INE&xpgid=ine_destaques&DESTAQUESdest_boui=414436913&DESTAQUESmodo=2}}</ref> |მოსახლეობის შეფასების ადგილი = 90-ე |მოსახლეობის შეფასების წელი = 2019 |მოსახლეობის აღწერა = 10,562,178<ref>{{pt icon}} [http://www.ine.pt/scripts/flex_definitivos/Main.html Portugal. Censos 2011] (ine.pt)</ref> |მოსახლეობის აღწერის წელი = 2011 |მოსახლეობის სიმჭიდროვე = 114.5 <ref>{{cite web|title=PORDATA - Population density, according to Census|accessdate=18 July 2020.|url=https://www.pordata.pt/en/Portugal/Population+density++according+to+Census-412|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130050138/https://www.pordata.pt/en/Portugal/Population+density++according+to+Census-412|archivedate=30 ნოემბერი 2020}}</ref> |მოსახლეობის სიმჭიდროვის ადგილი = |მშპ-ის მუპ = $358.070 მილიარდი<ref>{{cite web |title= Report for Selected Countries and Subjects – Portugal |publisher=International Monetary Fund. 2019. |accessdate=18 July 2020.|url=https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2019/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=80&pr.y=16&sy=2019&ey=2020&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=182&s=NGDP_R%2CNGDP%2CNGDPD%2CPPPGDP%2CNGDPPC%2CNGDPDPC%2CPPPPC&grp=0&a=}}</ref> |მშპ-ის მუპ-ის ადგილი = |მშპ-ის მუპ-ის წელი = 2020 |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე = $34,935 |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = |მშპ-ის ნომინალი = $243.229 მილიარდი |მშპ-ის ნომინალის ადგილი = |მშპ-ის ნომინალის წელი = 2020 |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე = $23,731 |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = |ჯინის წელი = 2018 |ჯინის ცვლილება = <!--increase/decrease/steady--> |ჯინი = 31.9 <!--number only--> |ჯინის სქოლიო = <ref>{{cite web |title="Gini coefficient". |publisher=Portugal: PORDATA. |accessdate=18 July 2020. |url=https://www.pordata.pt/MicroPage.aspx?DatabaseName=Portugal&MicroName=%C3%8Dndice+de+Gini+(percentagem)&MicroURL=2166& |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200806191253/https://www.pordata.pt/MicroPage.aspx?DatabaseName=Portugal&MicroName=%C3%8Dndice+de+Gini+(percentagem)&MicroURL=2166& |archivedate=6 აგვისტო 2020 }}</ref> |ჯინის ადგილი = |აგი-ს წელი = 2018<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> |აგი-ს ცვლილება = steady<!--increase/decrease/steady--> |აგი = 0.850 <!--number only--> |აგი-ს სქოლიო = <ref>{{cite web |title= "2019 Human Development Report" |publisher=United Nations Development Programme. 2019. |accessdate=18 July 2020. |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2019.pdf}}</ref> |აგი-ს ადგილი = 40 |ვალუტა = [[ევრო]] ([[ევროს სიმბოლო|€]]) {{ref label|გგგ|გ}} |ვალუტის კოდი = EUR |სასაათო სარტყელი = [[UTC±00:00]] |UTC-ის გადაწევა = +0 |სასაათო სარტყელი DST = [[UTC+01:00]] |UTC-ის გადაწევა DST-ზე = +1 |DST-ის შენიშვნა = [[აზორის კუნძულები]] სხვა სასაათო სარტყელში მდებარეობს. |ანტიპოდები = |თარიღის ფორმატი = {{unbulleted list |დდ/თთ/წწწწ |დდ-თთ-წწწწ}} |მოძრაობის მიმართულება = მარჯვენა |სატელეფონო კოდი = [[პორტუგალიის სატელეფონო ნომრები|+351]] |ISO 3166 კოდი = PT |ქვეყნის ზედა დონის დომენი = [[.pt]] |შენიშვნა ა = {{note|ააა}} [[მირანდული ენა|მირანდულზე]], ლაპარაკობენ [[მირანდა-დუ-დორუ]]ს მუნიციპალიტეტის რამდენიმე სოფელში, 1999 წელს მიიღო ოფიციალური აღიარება (''Lei n.° 7/99 de 29 de Janeiro'') და ოფიციალური გამოყენების უფლება.<ref>[http://ec.europa.eu/languages/euromosaic/pt1_en.htm#13 The Euromosaic study, Mirandese in Portugal], europa.eu&nbsp;– [[European Commission]] website. Retrieved January 2007. Link updated December 2011</ref><br/>აგრეთვე აღიარებულია [[პორტუგალიური ჟესტების ენა]]ც. |შენიშვნა ბ = {{note|ბბბ}} 2005 წელს კონსტიტუციამ მცირე ცვლილება განიცადა. |შენიშვნა გ = {{note|გგგ}} 1999 წლამდე, [[პორტუგალიური ესკუდო|ესკუდო]]. }} '''პორტუგალია''' ({{lang-pt|República Portuguesa}}) —სახელმწიფო [[ევროპა|ევროპის]] უკიდურეს სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. პორტუგალიას დასავლეთიდან და სამხრეთიდან ესაზღვრება [[ატლანტის ოკეანე]], ხოლო აღმოსავლეთიდან და ჩრდილოეთიდან [[ესპანეთი]]. მის შემადგენლობაში ასევე შედის [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტის ოკეანეში]] მდებარე [[აზორის კუნძულები]] და [[მადეირა]], რომლებიც წარმოადგენენ ავტონომიურ რეგიონებს და გააჩნიათ [[ადგილობრივი მმართველობა|ადგილობრივი მმართველობის]] სისტემა. ოფიციალურ და სახელმწიფო ენას წარმოადგენს [[პორტუგალიური ენა|პორტუგალიური]]. პორტუგალია [[პირენეს ნახევარკუნძული|იბერიის ნახევარკუნძულის]] უძველესი ეროვნული სახელმწიფო და [[ევროპა|ევროპაში]] ერთ-ერთი უძველესი სახელმწიფოთაგანია, რომლის ტერიტორია პრეისტორიული დროიდან მოყოლებული მუდმივად იყო დასახლებული, ხდებოდა მისი დაპყრობა და შენარჩუნებისთვის ბრძოლა. დღევანდელი პორტუგალიის ტერიტორიაზე დასახლდნენ [[კელტები]], რასაც მოჰყვა ტერიტორიის დაპყრობა ქრონოლოგიურად [[ფინიკიელები|ფინიკიელ]]-[[კართაგენი|კართაგენელების]], [[ძველი საბერძნეთი|ძველი ბერძნების]] და [[რომის იმპერია|რომაელების]] მიერ. შემდგომ პერიოდში მოხდა [[სვებები|სვებების]] და [[ვესტგუთების სამეფო|ვესთგუთების]] შემოსევები და მათ მიერ ტერიტორიის დაპყრობა. [[პირენეს ნახევარკუნძული|იბერიის ნახევარკუნძულისთვის]] ბრძოლაში მუსლიმთა გამარჯვების შემდეგ, ტერიტორიის ძირითადი ნაწილი [[ალ-ანდალუსია|ალ-ანდალუსიის]] შემადგენლობაში შედიოდა. პორტუგალიის, როგორც სახელმწიფოს ჩამოყალიბება მოხდა ადრეული ქრისტიანული რეკონკისტის დროს. 868 წელს წარმოქმნილმა [[პორტუგალიის საგრაფო|პორტუგალიის საგრაფომ]] ცნობადობა აიმაღლა [[სან მამედ|სან მამედის ბრძოლის]] შემდეგ (1128). [[ოურიკეს ბრძოლა|ოურიკეს ბრძოლის]] შემდეგ ჩამოყალიბდა [[პორტუგალიის სამეფო]], ხოლო [[ლეონის სამეფო|ლეონის სამეფოსგან]] დამოუკიდებლობა გამოცხადდა [[ზამორას ხელშეკრულება|ზამორას ხელშეკრულების]] შედეგად (1143).<ref>Brian Jenkins, Spyros A. Sofos, ''[https://books.google.com/books?id=LNRyNG9NNkcC&lpg=1 Nation and identity in contemporary Europe]'', p. 145, Routledge, 1996, ISBN 0-415-12313-5</ref> XV და XVI საუკუნეებში, პორტუგალიამ დააფუძნა [[პორტუგალიის იმპერია|პირველი გლობალური საზღვაოსნო და სავაჭრო იმპერია]], რომელიც წარმოადგენდა მსოფლიოს ერთ-ერთ მთავარ ეკონომიკურ, პოლიტიკურ და სამხედრო ძალას.<ref>Melvin Eugene Page, Penny M. Sonnenburg, p. 481</ref><ref>[http://www.guinnessworldrecords.com/records-9000/first-global-empire/ "First global empire"]. Guinnessworldrecords.com. Retrieved 18 April 2014.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20220416225733/http://empires.findthedata.org/q/33/2518/What-was-the-Portuguese-Empire "What was the Portuguese Empire?"]. Empires.findthedata.org. Archived from [http://ww12.findthedata.org/ the original] on 2 February 2014. Retrieved 18 April 2014.</ref> ამ პერიოდის განმავლობაში, რომელსაც დღეს [[დიდი გეოგრაფიული აღმოჩენები|დიდი გეოგრაფიული აღმოჩენების ეპოქად]] ვიცნობთ, პორტუგალიელმა მეზღვაურებმა დაიწყეს და ამით გზა გაუკაფეს საზღვაოსნო ექსპედიციებს, განსაკუთრებით პრინცი [[ენრიკე პორტუგალიელი (ვიზეუს ჰერცოგი)|ენრიკე ნავიგატორისა]] და [[ჟუან II (პორტუგალია)|მეფე ჟუან II]]-ის სამეფო მფარველობის ქვეშ, ისეთი მნიშვნელოვანი მოგზაურობით, როგორიცაა [[ბარტოლომეუ დიაში|ბართოლომეუ დიაშის]] ექსპედიცია [[კეთილი იმედის კონცხი|კეთილი იმედის კონცხის]] გავლით (1488), [[ვასკო და გამა|ვასკო და გამას]] მიერ [[ინდოეთი|ინდოეთამდე]] საზღვაო მარშრუტის აღმოჩენა (1497–98) და ევროპული აღმოჩენა ტერიტორიისა, რომელზეც შემდეგ დაარსდა [[ბრაზილია]] (1500). ამ პერიოდის განმავლობაში პორტუგალიამ მოახდინა სანელებლებით ვაჭრობის მონოპოლიზება, ხოლო 1494 წლის 7 ივნისს დადებული [[ტორდესილასის ხელშეკრულება|ტორდესილასის ხელშეკრულების]] მიხედვით ახლად აღმოჩენილი ტერიტორიები [[ესპანეთი|ესპანეთსა]] და პორტუგალიას შორის გაიყო გამყოფი ხაზით - დასავლეთის გრძედის 46° მერიდიანით. შესაბამისად, თავისი სამხედრო კამპანიებით იმპერიამ გაფართოება პოვა [[აზია|აზიაში]]. ისეთმა შემთხვევებმა, როგორიცაა [[ლისაბონის მიწისძვრა|1755 წლის ლისაბონის მიწისძვრა]], ქვეყნის ოკუპაცია [[ნაპოლეონის ომები|ნაპოლეონის ომების]] დროს და ბრაზილიის დამოუკიდებლობა (1822), დიდწილად გააუფერულა ქვეყნის წინანდელი სიდიადე.<ref>[https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/po.html "The World Factbook"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200519213218/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/po.html |date=2020-05-19 }}. ''cia.gov''. Retrieved 14 September 2015.</ref> 1910 წლის რევოლუციის შედეგად მონარქიის დამხობის შემდეგ, დაფუძნდა დემოკრატიული, მაგრამ არასტაბილური [[პორტუგალიის პირველი რესპუბლიკა]], რომელიც შემდგომ შეიცვალა [[ესტადო-ნოვო (პორტუგალია)|ესტადო-ნოვო]]-ს (პორტუგალიის მეორე რესპუბლიკა) ავტორიტარული რეჟიმით. დემოკრატია აღდგა [[მიხაკების რევოლუცია|მიხაკების რევოლუციის]] შემდეგ (1974), რამაც დაასრულა [[პორტუგალიური კოლონიური ომი|პორტუგალიის კოლონიური ომი]]. ცოტა ხნის შემდეგ, ოკეანის და ზღვების გადაღმა მდებარე ყველა მის კოლონიას დამოუკიდებლობა მიენიჭა. [[მაკაო|მაკაოს]] [[ჩინეთი|ჩინეთზე]] გადაცემამ (1999) დაასრულა ერთ-ერთი ყველაზე ხანგრძლივი კოლონიური იმპერიის არსებობა. პორტუგალიამ მთელს მსოფლიოში ღრმა კულტურული, არქიტექტურული და ლინგვისტური გავლენა მოახდინა - დაახლოებით 250 მილიონი პორტუგალიურ ენაზე მოსაუბრე ([[ლუზოფონები]]) და პორტუგალიური ენის საფუძველზე მიღებული საკონტაქტო ენები. ის განვითარებული ქვეყანაა ძლიერი ეკონომიკით და მაღალი ცხოვრების დონით.<ref>[https://web.archive.org/web/20140408225045/http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/pdf/text.pdf "Wayback Machine"] (PDF). 8 April 2014. Archived from [http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/pdf/text.pdf the original] (PDF) on 8 April 2014.</ref><ref>[https://www2.deloitte.com/content/dam/Deloitte/au/Documents/public-sector/deloitte-au-ps-social-progress-index-executive-summary-2015-90415.pdf "SOCIAL PROGRESS INDEX 2015 : EXECUTIVE SUMMARY"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150723035217/https://www2.deloitte.com/content/dam/Deloitte/au/Documents/public-sector/deloitte-au-ps-social-progress-index-executive-summary-2015-90415.pdf |date=2015-07-23 }} (PDF). ''2.deloitte.com''. Retrieved 2 August 2017.</ref><ref>[https://www.numbeo.com/quality-of-life/rankings_by_country.jsp "Quality of Life Index by Country 2020 Mid-Year"]. ''www.numbeo.com''.</ref> დამატებით, ის მაღალ პოზიციებზე დგას მორალური თავისუფლების (მე-2), [[გლობალური მშვიდობის ინდექსი|მშვიდობიანობის]] (მე-3), დემოკრატიის (მე-7),<ref>[https://web.archive.org/web/20190621135623/https://www.v-dem.net/en/news-publications/democracy-reports/ "Democracy Reports | V-Dem"]. ''www.v-dem.net''. Archived from [https://www.v-dem.net/en/news-publications/democracy-reports/ the original] on 21 June 2019. Retrieved 14 July 2019.</ref> პრესის თავისუფლების (მე-10), სტაბილურობის (მე-15), სოციალური პროგრესის (მე-18), და კეთილდღეობის (26-ე) რეიტინგში. [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია|გაეროს]] და [[ევროპის კავშირი|ევროკავშირის]] წევრი, პორტუგალია იყო [[ჩრდილოატლანტიკური ხელშეკრულების ორგანიზაცია|ნატოს]], [[ევროზონა|ევროზონის]], [[ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია|ეთგო]]-ს და  <nowiki/>[[პორტუგალიურენოვანი ქვეყნების თანამეგობრობა|პორტუგალიურენოვანი ქვეყნების თანამეგობრობის]] ერთ-ერთი დამფუძნებელთაგანი. == სახელწოდება == * '''ოფიციალური''': ქართულად - პორტუგალიის რესპუბლიკა; პორტუგალიურად — Portugal; República Portuguesa. * '''ეტიმოლოგია''' — სახელი მომდინარეობს ქალაქ [[პორტუ|პორტუსაგან]], რომლის ძველი ლათინური სახელია Portus Galle, ანუ „გალების (ძველი [[კელტები|კელტური]] ტომის) ნავსადგური“. რომაელები ამ ქვეყანას [[ლუზიტანია (რომის პროვინცია)|ლუზიტანიას]] უწოდებდნენ. * '''ქვეყნის კოდი''' — PT. == ისტორია == {{მთავარი|პორტუგალიის ისტორია}} 1926-74 წლებში ქვეყანას მართავდნენ დიქტატორები, მხოლოდ [[მიხაკების რევოლუცია|მიხაკების რევოლუციის]] შედეგად გახდა შესაძლებელი დემოკრატიული მმართველობის შემოღება. [[1986]] წლიდან [[ევროპის კავშირი|ევროპის კავშირის]] წევრია. == გეოგრაფია == * '''ფართობი''' — 92 212 კვ. კმ. * '''ბუნება''': უმაღლესი მწვერვალი (მზდ) — [[პონტა დუ პიკო]] (აზორის კ-ებზე) - 2351 , [[სერა და ეშტრელა]] - 1991 ; მდინარეები (კმ) — [[დუერო]] - 195 (სულ 895), [[ტეჟუ]] - 217 (სულ 1007); ტბა — [[ბარაჟემ-დუ-სანტა კლარა]]; კუნძულები (კვ.კმ) — [[აზორის კუნძულები]] 2247 (მათ შორის: სან-მიგელი 747), [[მადეირა]] 794; კლიმატი — ოკეანური (ატლანტიკური). * '''ბუნებრივი რესურსები''' — თევზი, ტყეები, [[ვოლფრამი]], [[რკინის მადანი]], [[ურანი (ელემენტი)|ურანი]], [[მარმარილო]], სასოფლო-სამეურნეო მიწები, ჰიდროენერგია. პორტუგალიის ტერიტორია მოიცავს [[პირენეს ნახევარკუნძული|პირენეის ნახევარკუნძულის]] ტერიტორიას (რომელსაც პორტუგალიელთა უმეტესობა „კონტინენტს“ უწოდებს) და ატლანტის ოკეანეში მდებარე ორ არქიპელაგს: [[მადეირა|მადეირას]] და [[აზორის კუნძულები|აზორის კუნძულების]] არქიპელაგი. მდებარეობს ჩ.გ. 33° და 43° და დ.გ. 32° და 6° შორის. საშუალო წლიური ტემპერატურაა 16,7°C, ნალექების წლიური რაოდენობაა 742 მმ. [[კონტინენტური პორტუგალია|კონტინენტურ პორტუგალიას]] შუაზე ყოფს მისი მთავარი მდინარე [[ტახო|ტეჟუ]], რომელიც [[ესპანეთი|ესპანეთიდან]] მოედინება და [[ლისაბონი|ლისაბონში]] მდებარე [[ტეჟუს ესტუარი|ტეჟუს ესტუარის]] გავლით ჩაედინება ატლანტის ოკეანეში. ქვეყნის ჩრდილოეთი ტერიტორია, შიგა ნაწილისკენ, წარმოდგენილია მთიანი რელიეფით და პლატოებით, რომლებიც ჩაჭრილია მდინარის ხეობების მიერ. სამხრეთი ტერიტორია კი, რომელიც მოიცავს [[ალგარვი|ალგარვის]] და [[ალენტეჟუ|ალენტეჟუს]] რეგიონებს, ხასიათდება გორაკებიანი დაბლობებით.<ref>Vieira, Gonçalo; Luís, Zêzere José; Mora, Carla (2018). ''Landscapes and Landforms of Portugal''. Springer International Publishing. [[წიგნის საერთაშორისო სტანდარტული ნომერი|ISBN]] <bdi>[https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%94%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%98:BookSources?isbn=9783319036403 9783319036403]</bdi>.</ref> პორტუგალიის უმაღლეს მწვერვალს წარმოადგენს [[პიკუ (მთა)|მთა პიკუ]], რომელიც აზორის არქიპელაგის კუნძულ [[პიკუ (კუნძული)|პიკუზე]] მდებარეობს. ეს უძველესი ვულკანი, რომლის სიმაღლე 2,351 მ-ია, წარმოადგენს აზორის კუნძულების სიმბოლოს, მაშინ როდესაც, კონტინენტური [[სერა-და-ეშტრელა]] (მწვერვალი - 1,991 მზდ) დიდად იზიდავს მოთხილამურეებსა და ზამთრის სპორტის მოყვარულებს. მადეირასა და აზორის არქიპელაგები განფენილია ატლანტის ოკეანეში: აზორის კუნძულები გადაჭიმულია [[შუაატლანტიკური ქედი|შუა-ატლანტიკურ ქედზე]], კერძოდ კი სამი ტექტონიკური ფილის შეერთების ადგილზე, ხოლო მადეირას კუნძულები - ქედის გასწვრივ, რომელიც წარმოქმნილია ტექტონიკური ფილის ფარგლებში არსებული [[ცხელი ლაქები|ჰოთსპოტის]] მიერ. გეოლოგიურად, ეს კუნძულები წარმოშობილია ვულკანური და სეისმური მოვლენების შედეგად. უკანასკნელი ვულკანური ამოფრქვევა ხმელეთზე მოხდა 1957-58 წლებში აზორის არქიპელაგის კუნძულ [[ფაიალი (კუნძული)|ფაიალზე]] (ვულკანი [[კაპელინიო (ვულკანი)|კაპელინიო]]). სპორადულად ადგილი აქვს დაბალი ინტენსივობის მქონე მცირე მიწისძვრებს. [[პორტუგალიის განსაკუთრებული ეკონომიკური ზონა]], საზღვაო ზონა, რომელზეც პორტუგალიას გააჩნია სპეციალური უფლებამოსილება განახორციელოს კვლევები და გამოიყენოს ზღვის რესურსები, მოიცავს 1,727,408 კვ. კმ.-ს. ის ევროკავშირის [[განსაკუთრებული ეკონომიკური ზონა|განსაკუთრებულ ეკონომიკურ ზონებში]] მესამე ადგილს იკავებს სიდიდით, ხოლო მსოფლიოში - მე-20-ს.<ref>Francisco, Susete (14 August 2017). [https://www.dn.pt/portugal/portugal-tenta-duplicar-territorio-maritimo-8703814.html "Portugal tenta duplicar território marítimo (in Portuguese)"]. ''Diário de Notícias''.</ref> == სახელმწიფო == * '''პოლიტიკური სისტემა''' — რესპუბლიკა. * '''სახელმწიფოს მეთაური''' — [[მარსელუ რებელუ დი სოზა]] (Marcelo Rebelo de Sousa, 2016). * '''მთავრობის მეთაური''' — პრემიერ-მინისტრი. * '''საკანონმდებლო ორგანო''' — ერთპალატიანი პარლამენტი (230 წევრი). * '''ადმინისტრაციული დაყოფა'''. პორტუგალიის რესპუბლიკის შემადგენლობაში შედის 5 რეგიონი (distrito) — [[ალენტეჟუ]], [[ალგარვი]], [[ცენტრალური რეგიონი (პორტუგალია)|ცენტრი]], [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი და ტეჟუს ველი]], [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] და 2 ავტონომიური რაიონი (região autónoma) — [[აზორის კუნძულები]] და კუნძული [[მადეირა]]. * '''ყოფილი კოლონიები'''. [[ბრაზილია]] – 1822-მდე; [[გოა]] – ანექსირებულ იქნა ინდოეთის მიერ 1962 წელს; [[გვინეა-ბისაუ]] – 1974-მდე; [[მოზამბიკი]], [[კაბო-ვერდე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]], [[ანგოლა]] და [[კაბინდის პროვინცია|კაბინდა]] – 1975-მდე; [[ტიმორი]] ანექსირებული იქნა 1976 წელს; [[მაკაო]] – 1997 წლამდე. == ადმინისტრაციული დაყოფა == {| class="wikitable" ! № || რეგიონი || ფართობი,<br />კმ² || მოსახლეობა,<br />ად. (2021) || სიმჭიდროვე,<br />ად./კმ² |- | colspan="6" align=center | '''ავტონომიური რეგიონები''' |- | 1 || [[აზორის კუნძულები]] || align="right" | 2351 || align="right" | 236 440 || align="right" | 100,57 |- | 2 || [[მადეირა]] || align="right" | 801 || align="right" | 250 769 || align="right" | 313,07 |- | colspan="6" align=center | '''კონტინენტური რეგიონები''' |- | 3 || [[ალგარვი]] || align="right" | 4997 || align="right" | 467 495 || align="right" | 93,56 |- | 4 || [[ალენტეჟუ]] || align="right" | 27 272 || align="right" | 537 556 || align="right" | 19,71 |- | 5 || [[დასავლეთი და ტეჟუს ველი]] || align="right" | 9201 || align="right" | 852 583 || align="right" | 92,66 |- | 6 || [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || align="right" | 1390 || align="right" | 2 156 612 || align="right" | 1551,52 |- | 7 || [[სეტუბალის ნახევარკუნძული]] || align="right" | 1729 || align="right" | 779 373 || align="right" | 450,77 |- | 8 || [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || align="right" | 21 278 || align="right" | 3 689 173 || align="right" | 173,38 |- | 9 || [[ცენტრალური რეგიონი (პორტუგალია)|ცენტრალური]] || align="right" | 28 462 || align="right" | 2 327 026 || align="right" | 81,76 |- style="background: #CCC;" | || სულ || align="right" | 97 481 || align="right" | 11 297 027 || align="right" | 115,89 |} == დემოგრაფია == * '''მოსახლეობა''' — 10 295 909 (2019), მათ შორის 95,3 % [[პორტუგალიელები]]. * '''ენა''' — [[პორტუგალიური ენა|პორტუგალიური]]. * '''რელიგია''' – [[კათოლიციზმი]]. ===ურბანიზაცია=== [[ლისაბონი]] (დაახლ. 500 000 მაცხოვრებლით, [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონის რეგიონში]] კი - დაახლ. 3 მლნ. მაცხოვრებლით) XIII საუკუნიდან მოყოლებული პორტუგალიის დედაქალაქია (თუ არ ჩავთვლით კოიმბრას). ის ქვეყნის უდიდესი ქალაქი და მთავარი ეკონომიკური ცენტრია, რომელიც ფლობს პორტუგალიის მთავარ პორტს და აეროპორტს. წარმოადგენს უმდიდრეს ქალაქს ერთ სულ მოსახლეზე მშპ-ის მიხედვით, რომელიც [[ევროპის კავშირი|ევროკავშირის]] საშუალო მაჩვენებელზე მაღალია. სხვა მნიშვნელოვანი ქალაქებიდან აღსანიშნავია [[პორტუ]] (დაახლ. 240 000 მაცხოვრებლით), რომელიც პორტუგალიაში სიდიდით მეორე ქალაქი და ეკონომიკური ცენტრია, [[ავეირუ (პორტუგალია)|ავეირუ]] (ზოგჯერ მოიხსენიებენ, როგორც „პორტუგალიის ვენეციას“), [[ბრაგა]] („არქიეპისკოპოსების ქალაქი“), შავიში (ისტორიული და ანტიკური ქალაქი), [[კოიმბრა]] (ქვეყანაში უძველესი უნივერსიტეტით), [[გიმარაინში]] („პორტუგალიელთა ერის წარმოშობის ადგილი“), [[ევორა]] („ქალაქი მუზეუმი“), [[სეტუბალი]] (სიდიდით მესამე პორტი), [[პორტიმანი]], [[ფარუ]] და [[ვიზეუ]]. {| class="wikitable sortable" ! colspan="8" | პორტუგალიის უდიდესი ქალაქები (მოსახლეობის რაოდენობით) <br> INE 2018 census<ref name="Pop">{{cite web |url=https://www.ine.pt/xportal/xmain?xpid=INE&xpgid=ine_indicadores&userLoadSave=Load&userTableOrder=9956&tipoSeleccao=1&contexto=pq&selTab=tab1&submitLoad=true |title= Indicadores de ordenamento do território (NUTS 2013) |author=Instituto Nacional de Estatística |accessdate=19 July 2020}}</ref> |- ! style="background:#d0e5f5" | № ! style="background:#d0e5f5" | ქალაქი ! style="background:#d0e5f5" | რეგიონი ! style="background:#d0e5f5" | მოსახლეობა ! style="background:#d0e5f5" | № ! style="background:#d0e5f5" | ქალაქი ! style="background:#d0e5f5" | რეგიონი ! style="background:#d0e5f5" | მოსახლეობა |- |1 || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 506 654 || 11 || style="background:#FFFFFF" | [[ოეირაში]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 172 120 |- |2 || style="background:#FFFFFF" | [[სინტრა]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 377 835 || 12 || style="background:#FFFFFF" | [[გონდომარი (პორტუგალია)|გონდომარი]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 168 027 |- |3 || style="background:#FFFFFF" | [[ვილა-ნოვა-დე-გაია]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 302 295 || 13 || style="background:#FFFFFF" | [[სეიშალი]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 158 269 |- |4 || style="background:#FFFFFF" | [[პორტუ]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 237 591 || 14 || style="background:#FFFFFF" | [[გიმარაინში]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 158 124 |- |5 || style="background:#FFFFFF" | [[კაშკაიში]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 206 479 || 15 || style="background:#FFFFFF" | [[ოდიველაში]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 144 549 |- |6 || style="background:#FFFFFF" | [[ლორეში]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 205 054 || 16 || style="background:#FFFFFF" | [[კოიმბრა]] || style="background:#FFFFFF" | [[ცენტრალური რეგიონი (პორტუგალია)|ცენტრალური]] || style="background:#FFFFFF" | 143 396 |- |7 || style="background:#FFFFFF" | [[ბრაგა]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 181 494 || 17 || style="background:#FFFFFF" | [[სანტა-მარია-და-ფეირა]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 139 312 |- |8 || style="background:#FFFFFF" | [[მატოზინიუში]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 175 478 || 18 || style="background:#FFFFFF" | [[ვილა-ფრანკა-დე-შირა]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 136 886 |- |9 || style="background:#FFFFFF" | [[ამადორა]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 175 136 || 19 || style="background:#FFFFFF" | [[მაია (პორტუგალია)|მაია]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 135 306 |- |10 || style="background:#FFFFFF" | [[ალმადა]] || style="background:#FFFFFF" | [[ლისაბონი (რეგიონი)|ლისაბონი]] || style="background:#FFFFFF" | 174 030 || 20 || style="background:#FFFFFF" | [[ვილა-ნოვა-დე-ფამალიკანუ]] || style="background:#FFFFFF" | [[ჩრდილოეთი რეგიონი (პორტუგალია)|ჩრდილოეთი]] || style="background:#FFFFFF" | 133 832 |} == ეკონომიკა == პორტუგალია განვითარებული ინდუსტრიულ-აგრარული ქვეყანაა, ე.ე.პ. მოცულობით (109 მლრდ $) მას მსოფლიოში 34-ე ადგილი უკავია. * '''ე.ე.პ. სტრუქტურა''' (%) - [[სოფლის მეურნეობა]] — 4, [[მრეწველობა]] — 36, მომსახურება — 60; * '''ე.ე.პ. '''(1 სულზე) — 11.010 $. * '''ექსპორტი''' — ტანსაცმელი, ფეხსაცმელი, [[პორტვაინი|პორტვეინი]] და ღვინოები, თევზის კონსერვები, მანქანათმშენებლობის პროდუქცია. * '''ბიუჯეტი''' — 45,000 მლნ $. * '''ვალუტა''' — [[ევრო]] (EUR); 2002 წლამდე ესკუდო. == ღირსშესანიშნაობები == [[ფაილი:Vasco da Gama bridge panorama.jpg|center|880px|thumb|ვასკო და გამას ხიდი ყველაზე გრძელი ხიდია [[ევროპა]]ში]] == მემკვიდრეობა == * არქიტექტურა — [[ჟერონიმუშის მონასტერი]] და [[ბელენის ციხესიმაგრე]] [[ლისაბონი|ლისაბონში]], [[ევორა]]ს, [[გიმარაინში]]ს და [[პორტუ]]ს ისტორიული ცენტრები; [[ალტუ-დორუ]]ს მეღვინეობის რეგიონი, ქალაქი [[ანგრა-დუ-ეროიჟმუ]] ([[აზორის კუნძულები|აზორის კუნძულებზე]]), [[ალკობასის მონასტერი|ალკობასის]] და [[ბატალიის მონასტერი|ბატალიის]] მონასტრები; * ლიტერატურა — პორტუგალური ეპოსი: ლუზიადა (1572). == ცნობილი პორტუგალიელები == * მოგზაურები - [[ვასკო და გამა]], [[ფერნანდო მაგელანი]]. * ფილოსოფოსები - [[ურიელ აკოსტა]]. * მწერლები - [[ლუიშ დი კამოენსი|ლუიშ დე კამოენში]], [[ესა დი კეირუში]], [[ფერნანდუ პესოა]], [[ჟოზე სარამაგო]]. * სპორტსმენები - [[ეუსებიო]], [[ლუიშ ფიგუ]], [[რუი კოშტა]], [[კრიშტიანუ რონალდუ]], [[ჟოზე მოურინიუ]]. * პოლიტიკოსები - [[ანტონიუ დი სალაზარი]], [[მარიუ სუარიში]]. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons|Portugal|პორტუგალია}} * [http://www.portugal.gov.pt/en.aspx Official Portuguese Government website] {{en icon}}/{{pt icon}} * [http://www.en.parlamento.pt/ Official Parliament website] {{pt icon}} * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-p/portugal.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070612234339/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-p/portugal.html |date=2007-06-12 }}{{en icon}}/{{pt icon}} * [http://previsao.growiktionary.org ამინდის პროგნოზი]{{Dead link|date=იანვარი 2023 |bot=InternetArchiveBot }} {{pt icon}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ევროპის ქვეყნები}} {{ევროპის კავშირის წევრები}} [[კატეგორია:პორტუგალია|*]] [[კატეგორია:ევროპის ქვეყნები]] [[კატეგორია:პორტუგალიურენოვანი ქვეყნები]] [[კატეგორია:ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:ნატოს წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:ქვეყნები ანბანის მიხედვით]] toyjfu7yeytdnlattu40ry249jcbmbb 0 1753 5428262 5383533 2026-07-06T17:56:21Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428262 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = დედაქალაქი |ქართული სახელი = პარიზი |მშობლიური სახელი = Paris |ქვეყანა = საფრანგეთი |პანორამა ={{მრავალი სურათი |perrow = 1/3/2/1 |border = infobox |ჯამური სიგანე = 320 |ფაილი1 = La Tour Eiffel vue de la Tour Saint-Jacques, Paris août 2014 (2).jpg |წარწერა1 = [[ეიფელის კოშკი]] და მდინარე [[სენა]] [[სენ-ჟაკის კოშკი]]დან |ფაილი2 = Notre-Dame de Paris 2013-07-24.jpg |წარწერა2 = [[პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი|ნოტრ-დამი]] |ფაილი3 = Basilique du Sacré-Cœur de Montmartre, Paris 18e 140223 2.jpg |წარწერა3 = [[საკრე-კიორი (პარიზი)|საკრე-კიორი]] |ფაილი4 = Facade of the Panthéon, Paris 24 January 2016.jpg |წარწერა4 = [[პარიზის პანთეონი|პანთეონი]] |ფაილი5 = Arc de Triomphe HDR 2007.jpg |წარწერა5 = [[ტრიუმფის თაღი]] |ფაილი6 = Paris Opera full frontal architecture, May 2009 sky.JPG |წარწერა6 = [[ოპერა გარნიე]] |ფაილი7 = Louvre Courtyard, Looking West.jpg |წარწერა7 = [[ლუვრი]] }} |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = Flag of Paris with coat of arms.svg |გერბი = Grandes Armes de Paris.svg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |რეგიონის რუკა = |lat_deg= 48 |lat_min= 52 |lat_sec= 0 |lon_deg= 2 |lon_min= 19 |lon_sec= 59 |CoordAddon = |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = რეგიონი |რეგიონი = ილ-დე-ფრანსი |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = 20 ოლქი |რაიონი = პარიზი |რაიონის ტიპი = დეპარტამენტი |მმართველის ტიპი = მერი |მმართველი = [[ბერტრან დელანოე]] |დაარსდა = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = Lutetia Parisiorum |სტატუსი-დან = |ფართობი = 20 980 |მოსახლეობა = 2 145 906 |აღწერის წელი = 2020 |სიმჭიდროვე = 2000 |აგლომერაცია = 13 024 518 |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +1 |DST = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Paris |სატელეფონო კოდი = +33 1 |საფოსტო ინდექსი = 75001-75020 და 75116 |საიტი = www.paris.fr }} '''პარიზი''' ({{lang-fr|Paris}} {{IPA|[paˈʁi]}} ''პაღი'') — [[საფრანგეთი]]ს დედაქალაქი და ქვეყნის უდიდესი ქალაქია, ასევე ადმინისტრაციული ცენტრი [[პარიზის რეგიონი|ილ-დე-ფრანსის]] რეგიონის, რომელიც მოიცავს პარიზსა და მის შემოგარენს. პარიზი [[ევროპა|ევროპის]] წამყვანი კულტურული, ბიზნეს და პოლიტიკური ცენტრია, დამახასიათებელი [[ნეოკლასიციზმი|ნეოკლასიკური]] არქიტექტურითა და მისი გავლენით [[მოდა]]სა და [[ხელოვნება]]ზე. მეტსახელად „სინათლის ქალაქი“ (la Ville Lumière), პარიზი XIX საუკუნიდან მოყოლებული ყველაზე რომანტიკული ქალაქის რეპუტაციით სარგებლობს. მდებარეობს რა ჩრდილო-ცენტრალურ საფრანგეთში [[სენა (მდინარე)|მდ. სენის]] ნაპირებზე, პარიზი მდიდარია მუზეუმებით, გალერეებით, რესტორნებითა და ღამის კლუბებით. პარიზის ყველაზე ცნობილი სიმბოლოა სენის ნაპირას მდებარე 324 მეტრი სიმაღლის ყავისფერი ლითონის [[ეიფელის კოშკი]]. პარიზის ადმინისტრაციულ საზღვრებში 2020 წლის მონაცემებით 2 145 906 ადამიანი ცხოვრობდა.<ref>[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/departement.asp?dep=75 - INSEE]</ref> ბოლო საუკუნის განმავლობაში ქალაქი გაიზარდა და მნიშვნელოვანწილად გაფართოვდა. ამჟამად პარიზის ურბანულ ნაწილში დაახ. 10 858 852 (2020)<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/1405599?geo=AAV2020-001]</ref> მილიონი მცხოვრებია, აგლომერაციაში კი - 13 024 518 მილიონი (2020).<ref>{{Cite web |url=http://insee.fr/fr/themes/tableau_local.asp?ref_id=POP&millesime=2011&typgeo=AU2010&typesearch=territoire&codgeo=AU2010+-+Paris+%28001%29&territoire=OK |title=- INSEE |access-date=2018-02-13 |archive-date=2014-10-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141010135752/http://insee.fr/fr/themes/tableau_local.asp?ref_id=POP&millesime=2011&typgeo=AU2010&typesearch=territoire&codgeo=AU2010%20-%20Paris%20%28001%29&territoire=OK }}</ref> პარიზი და ილ-დე-ფრანსის რეგიონი აწარმოებს საფრანგეთის სიმდიდრის მეოთხედზე მეტს და მისი [[ეშპ]] დაახ. €450 მილიარდი ($506.7 მილ. ამ. დოლარი) იყო 2003 წელს. ახლომდებარე [[ლა დეფანსი]]ს ბიზნეს უბნის ჩათვლით პარიზში განლაგებულია ფრანგულ კომპანიათა თითქმის ნახევარის შტაბ-ბინები, ისევე როგორც მრავალ საერთაშორისო ფირმათა და ორგანიზაციათა წარმომადგენლობები. == სახელი == პარიზის თავდაპირველი ლათინური სახელი იყო Lutetia (/lutetja/), ან Lutetia Parisiorum ({{lang-fr|Lutèce}} ([lytɛs])), რომელიც მოგვიანებით შემოკლდა მხოლოდ Paris-ით. სახელწოდება მომდინარეობს გალიური პარიზიის ტომიდან, რომლის სახელი შესაძლოა კელტურ-გალიური სიტყვა პარიოს იყოს, რაც ქვაბს ნიშნავს, თუმცა ეს მხოლოდ ვარაუდია. პარიზი ასევე შესაძლოა წარმოებული სიტყვა იყოს კელტური ენიდან „პარიზიო“, რაც „მუშა ხალხს“ ან „ხელოსნებს“ ნიშნავს. პარიზს აქვს მრავალი ზედმეტსახელი, როგორიცაა „სიყვარულის ქალაქი“, მაგრამ ყველაზე განთქმულია „La Ville-Lumière“ („სინათლის ქალაქი“). ზედმეტსახელი „სინათლე“ მიიღო უფრო პირდაპირი გაგებით, როდესაც პარიზი გახდა ევროპის ერთ-ერთი პირველი ქალაქი, რომელსაც ქუჩები გაზის სანათებით ჰქონდა განათებული. 1817 წლიდან Passage des Panoramas იყო პარიზის პირველი გაზით განათებული გამზირი. XIX საუკუნის შუა ხანებიდან, პარიზი ცნობილი იყო როგორც Paname ([panam]), პარიზულ სლენგში. (Ltspkr.pngMoi j'suis d'Paname, ე.ი. „მე ვარ პანამიდან“). მცხოვრებლები ცნობილი არიან როგორც პარიზელები, ხოლო ფრანგულად Parisiens ([paʁizjɛ̃]) და Parisiennes. პარიზელებს ასევე ეძახდნენ Parigots ([paʁiɡo]) და Parigotes, ტერმინი პირველად გამოყენებული იქნა 1900 წელს, პარიზის რეგიონის გარეთ მცხოვრებთა მიერ. == გეოგრაფია და კლიმატი == პარიზის საზღვრები ე.წ. პერიფერიული ბულვარით-რკალური ავტოსტრადით არის შემოფარგლული. ხანდახან პარიზის დასავლეთით მდებარე [[ბულონის ტყე]]სა და აღმოსავლეთით გაშენებულ [[ვენსენის ტყე]]საც ქალაქის ტერიტორიას აკუთვნებენ. ამ ტყეპარკების ჩათვლით, ქალაქის მოედანი 105 კმ²-ს შეადგენს, მათ გარეშე კი 87 კმ²-ს. [[სენა]] პარიზს სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან ჩრდილო-დასავლეთით ჰკვეთს, მარჯვენა, ჩრდილოეთ ნაპირზე [[მონ-მარტრის ბორცვები]] ჭარბობს. მარცხენა ნაპირის ვერტიკალად კი [[მონპარნასი]] გვევლინება. ქალაქის ცენტრში მდინარე სენა ოთხად განიტოტება და ორ კუნძულს-[[სიტესი (კუნძული)|სიტესა]] და [[სენ-ლუი (კუნძული)|სენ-ლუის]] ჰქმნის. კიდევ ერთი კუნძული [[ლებიაჟი (კუნძული)|ლებიაჟი]] ბორცვების სამხრეთით მდებარეობს. {{Weather box |location = პარიზი, ზღვის დონიდან 75 მ, ნორმალური მონაცემები — 1981–2010, ექსტრემუმები — 1872–დღემდე |collapsed = |metric first = Y |single line = Y |Jan record high C = 16.1 |Feb record high C = 21.4 |Mar record high C = 25.7 |Apr record high C = 30.2 |May record high C = 34.8 |Jun record high C = 37.6 |Jul record high C = 42.6 |Aug record high C = 39.5 |Sep record high C = 36.2 |Oct record high C = 28.9 |Nov record high C = 21.6 |Dec record high C = 17.1 |Jan high C = 7.2 |Feb high C = 8.3 |Mar high C = 12.2 |Apr high C = 15.6 |May high C = 19.6 |Jun high C = 22.7 |Jul high C = 25.2 |Aug high C = 25.0 |Sep high C = 21.1 |Oct high C = 16.3 |Nov high C = 10.8 |Dec high C = 7.5 |year high C = 16.0 |Jan mean C = 4.9 |Feb mean C = 5.6 |Mar mean C = 8.8 |Apr mean C = 11.5 |May mean C = 15.2 |Jun mean C = 18.3 |Jul mean C = 20.5 |Aug mean C = 20.3 |Sep mean C = 16.9 |Oct mean C = 13.0 |Nov mean C = 8.3 |Dec mean C = 5.5 |year mean C = 12.4 |Jan low C = 2.7 |Feb low C = 2.8 |Mar low C = 5.3 |Apr low C = 7.3 |May low C = 10.9 |Jun low C = 13.8 |Jul low C = 15.8 |Aug low C = 15.7 |Sep low C = 12.7 |Oct low C = 9.6 |Nov low C = 5.8 |Dec low C = 3.4 |year low C = 8.8 |Jan record low C = -14.6 |Feb record low C = -14.7 |Mar record low C = -9.1 |Apr record low C = -3.5 |May record low C = -0.1 |Jun record low C = 3.1 |Jul record low C = 2.7 |Aug record low C = 6.3 |Sep record low C = 1.8 |Oct record low C = -3.8 |Nov record low C = -14.0 |Dec record low C = -23.9 |precipitation colour = green |Jan precipitation mm = 51.0 |Feb precipitation mm = 41.2 |Mar precipitation mm = 47.6 |Apr precipitation mm = 51.8 |May precipitation mm = 63.2 |Jun precipitation mm = 49.6 |Jul precipitation mm = 62.3 |Aug precipitation mm = 52.7 |Sep precipitation mm = 47.6 |Oct precipitation mm = 61.5 |Nov precipitation mm = 51.1 |Dec precipitation mm = 57.8 |year precipitation mm = 637.4 |unit precipitation days = 1,0 მმ |Jan precipitation days = 9.9 |Feb precipitation days = 9.0 |Mar precipitation days = 10.6 |Apr precipitation days = 9.3 |May precipitation days = 9.8 |Jun precipitation days = 8.4 |Jul precipitation days = 8.1 |Aug precipitation days = 7.7 |Sep precipitation days = 7.8 |Oct precipitation days = 9.6 |Nov precipitation days = 10.0 |Dec precipitation days = 10.9 |year precipitation days = 111.1 |Jan snow days = 3.0 |Feb snow days = 3.9 |Mar snow days = 1.6 |Apr snow days = 0.6 |May snow days = 0.0 |Jun snow days = 0.0 |Jul snow days = 0.0 |Aug snow days = 0.0 |Sep snow days = 0.0 |Oct snow days = 0.0 |Nov snow days = 0.7 |Dec snow days = 2.1 |year snow days = 11.9 |Jan humidity = 83 |Feb humidity = 78 |Mar humidity = 73 |Apr humidity = 69 |May humidity = 70 |Jun humidity = 69 |Jul humidity = 68 |Aug humidity = 71 |Sep humidity = 76 |Oct humidity = 82 |Nov humidity = 84 |Dec humidity = 84 |Jan sun = 62.5 |Feb sun = 79.2 |Mar sun = 128.9 |Apr sun = 166.0 |May sun = 193.8 |Jun sun = 202.1 |Jul sun = 212.2 |Aug sun = 212.1 |Sep sun = 167.9 |Oct sun = 117.8 |Nov sun = 67.7 |Dec sun = 51.4 |year sun = 1661.6 |Jan percentsun = 22 |Feb percentsun = 28 |Mar percentsun = 35 |Apr percentsun = 39 |May percentsun = 42 |Jun percentsun = 42 |Jul percentsun = 43 |Aug percentsun = 49 |Sep percentsun = 43 |Oct percentsun = 35 |Nov percentsun = 26 |Dec percentsun = 21 | Jan uv =1 | Feb uv =2 | Mar uv =3 | Apr uv =4 | May uv =6 | Jun uv =7 | Jul uv =7 | Aug uv =6 | Sep uv =4 | Oct uv =3 | Nov uv =1 | Dec uv =1 |source 1 = Meteo France,<ref>{{cite web|url=http://www.meteofrance.com/climat/france/paris/75114001/normales|title=Climatological Information for Paris, France|publisher=Meteo France|date=აგვისტო, 2011|accessdate=2020-09-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200424063521/http://www.meteofrance.com/climat/france/paris/75114001/normales|archivedate=2020-04-24}}</ref><ref> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20180227003336/https://donneespubliques.meteofrance.fr/FichesClim/FICHECLIM_75114001.pdf | archivedate = 27 თებერვალი, 2018 | url = https://donneespubliques.meteofrance.fr/FichesClim/FICHECLIM_75114001.pdf | title = Paris–Montsouris (984) | work = Fiche Climatologique: Statistiques 1981–2010 et records | publisher = Meteo France | language = French | accessdate = 26 თებერვალი, 2018}}</ref> Infoclimat.fr (ფარდობითი ტენიანობა, 1961–1990)<ref name=Infoclimat>{{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20170824091330/http://www.infoclimat.fr/climatologie-07156-paris-montsouris.html | archivedate = 24 აგვისტო, 2017 | url = http://www.infoclimat.fr/climatologie-07156-paris-montsouris.html | title = Normes et records 1961–1990: Paris-Montsouris (75) – altitude 75m | language = French | publisher = Infoclimat | accessdate = 19 მაისი, 2015}}</ref> | source 2 = Weather Atlas (მზის სინათლის პროცენტი და UV ინდექსი)<ref name="Weather Atlas">{{cite web |url=https://www.weather-atlas.com/en/france/paris-climate |title=Paris, France – Climate data |publisher=Weather Atlas |access-date=9 მარტი, 2017 |archive-date=2017-03-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170312033016/http://www.weather-atlas.com/en/france/paris-climate }}</ref> }} == ისტორია == [[ფაილი:Exposition Universelle de Paris 1889 - Universitäts- und Landesbibliothek Darmstadt.jpg|მინი|300px|[[1889 წლის მსოფლიო გამოფენა]]]] პარიზში ადამიანის დასახლების უძველესი კვალი დაახლოებით ძვ. წ. 8000 წლით თარიღდება, [[მეზოლითი|მეზოლითის ხანაში]].<ref name="lemonde1">{{cite web| url=http://www.lemonde.fr/planete/video/2010/07/02/sur-la-trace-des-premiers-parisiens_1382407_3244.html|title=''Le Monde Planete'', sur les traces des premiers Parisiens|website=„[[მონდი|Le Monde]]“}}</ref> [[გალები]]ს პარიზის ტომის ხალხი, ცნობილი მენავეები და მოვაჭრეები, ქალაქის ტერიტორიაზე დაახლოებით ძვ. წ. III საუკუნის შუა პერიოდიდან დასახლდა. ტერიტორიის ერთ-ერთი მთავარი ჩრდილოეთ-სამხრეთის სავაჭრო გზა მდინარე [[სენა]]ს კვეთდა [[სიტე]]ზე (ბუნებრივი კუნძული ქალაქში), რომელიც თანდათანობით მნიშვნელოვან სავაჭრო ცენტრად იქცა. პარიზის ხალხი ვაჭრობდა მდინარეზე განლაგებულ მრავალ სხვა ქალაქთან (ზოგიერთი მათგანი [[პირენეის ნახევარკუნძული|პირენეის ნახევარკუნძულზეც]] კი იყო) და საკუთარ მონეტას ჭრიდა. [[რომი]]ს დასავლურმა კამპანიებმა პარიზის აუზი ძვ. წ. 52 წელს დაიპყრო. რომაელთა მუდმივი ჩასახლებაც იმავე საუკუნეში იწყება, კერძოდ მარცხენა ნაპირზე, სენტ-ჟენევიევის ბორცვზე და ილ-დე-ლა-სიტეს კუნძულზე. ქალაქს იმხანად ლუტეცია (Lutetia) ერქვა, შემდგომ კი გალურის გავლენით ლუტეცი (Lutèce) დაერქვა. გალო-რომანულ ეპოქაში ქალაქი თანდათან დაწინაურებას განიცდის, ჩნდება პირველი სასახლეები, [[აბანო (შენობა)|აბანოები]], [[ფორუმი]], [[ტაძარი|ტაძრები]], [[თეატრი|თეატრები]] და [[ამფითეატრი]]ც კი. [[რომის იმპერია|რომის იმპერიის]] დაცემამ და გერმანიკულმა შემოსევებმა პარიზი ისევ განუვითარებლობის ხანაში გადაისროლა და ერთ კუნძულზე მდებარე ბუნებრივ [[ციხესიმაგრე]]ს დაამსგავსა. ლუტეციას პარიზი სწორედ რომის იმპერიის ოკუპაციის ბოლო ხანებში ეწოდა. ახ. წ. 500 წელს პარიზი ფრანკთა მეფის [[ხლოდვიგ I]]-ის სამეფოს [[დედაქალაქი]]ა. ხლოდვიგ I-მა დააარსა ქალაქში პირველი [[კათედრალი]] და [[სააბატო]]. == დემოგრაფია == [[ფაილი:Paris uu ua jms.png|მინი|პარიზის დემოგრაფიული რუკა]] [[ანტიკური ხანა|ანტიკურ პერიოდსა]] და [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეებში]] უამრავი ომების, ეპიდემიებისა და მასობრივი შიმშილის გამო ქალაქის მოსახლეობა საგრძნობლად მცირდებოდა. მაგალითად, [[1832]] წლის ქოლერამ 2000 ადამიანი იმსხვერპლა. XIX საუკუნის [[ინდუსტრიალიზა]]ციამ მოსახლეობის საგრძნობი ზრდა გამოიწვია. [[1921]] წელს მოსახლეობამ 3 მილიონს მიაღწია, ეს ციფრი პარიზის ისტორიაში დღემდე რეკორდულია. დღეისათვის პარიზში ორ მილიონზე ოდნავ მეტი ადამიანი ცხოვრობს (იგულისხმება ძველი ქალაქი). საპირისპირო სიტუაციაა გარეუბნებსა და სატელიტ დასახლებებში, სადაც 1921 წელს მხოლოდ 4,85 მლნ ადამიანი ცხოვრობდა, [[2006]] წელს კი 11,6 მლნ. იმის ხარჯზე, რომ პარიზელთა დიდი ნაწილი, პენსიაზე გასვლის შემდეგ, გარეუბნებში ან საფრანგეთის სამხრეთით გადადის საცხოვრებლად, პარიზი საკმაოდ „ახალგაზრდა ქალაქს“ წარმოადგენს. აქ ცხოვრობს დაუქორწინებელთა უდიდესი რაოდენობა - საშუალო პარიზული ოჯახი 1,75 ადამიანისგან შედგება. ფერტილობის კოეფიციენტი შეადგენს 1,64-ს რადგან პარიზული ოჯახების დიდ ნაწილს მხოლოდ ერთი შვილი ჰყავს. [[2004]] წლის მდგომარეობით, შობადობის კოეფიციენტი 14,8 შეადგენს, სიკვდილიანობისა კი 6,6. ამგვარად, მოსახლეობის ბუნებრივი მატება + 8,1-ია, ხოლო საერთო + 2,1. == ეთნიკური შემადგენლობა == ამდროისათვის პარიზში 310 000-ზე მეტი უცხოელი ცხოვრობს, რაც ქალაქის მოსახლეობის 14,5 %-ს შეადგენს. ემიგრანტების დიდ ნაწილს [[პორტუგალია|პორტუგალიიდან]], [[ალჟირი]]დან, [[მაროკო]]დან და ევროპისა და აფრიკის სხვადასხვა ქვეყნებიდან ჩასულები წარმოადგენენ. == რელიგია == [[ფაილი:Aftnn Le Basilique du Sacre Coeur 3.jpg|მინი|[[საკრე-კიორის ბაზილიკა]]]] მოსახლეობის 80 % [[ქრისტიანობა|ქრისტიანია]], მათ შორის 75 % [[კათოლიციზმი|კათოლიკეა]], ამათგან უმეტესობა — ლათინური ყაიდის კათოლიკეა, ზოგიერთი — სომხური და ბიზანტიური ეკლესიების მრევლია. პარიზში 94 კათოლიკური თემია, აქედან 15 მართლმადიდებლური, 21 [[სინაგოგა]] (პარიზში 220 000 იუდეველია) და 2 [[მეჩეთი]]ა 50 000 მუსულმანისთვის (უმეტესობა სუნიტია). == ეკონომიკა == პარიზი საფრანგეთის ეკონომიკის უმნიშვნელოვანესი ცენტრია. ქვეყნის სამრეწველო საწარმოების თითქმის მეოთხედს მეტროპოლიაში საკუთარი შტაბ-ბინები აქვს გახსნილი. სამუშაო ადგილების (85 %) მომსახურების სფეროზე მოდის. იმის მიუხედავად, რომ მრეწველობა ქალაქის საზღვრებს სულ უფრო შორდება, ასი ათასამდე სამუშაო ადგილის შექმნა მაინც შეუძლია პარიზელთათვის. რამდენიმე სამუშაო ადგილი მოდის მცირე საწარმოებზე - სერვისის სფერო (35 %), [[წარმოება]] (30 %), [[მშენებლობა]] (20 %) და [[კვება]] (15 %). განვითარებულია ტურისტული ბიზნესიც: [[2007]] წელს ჩინელმა ტურისტებმა 79 მლნ ევრო დახარჯეს პარიზის უბეგრო მაღაზიებში, იაპონელებმა 87 მლნ ევრო, რუსებმა 72 მლნ ევრო, ამერიკელებმა 71 მლნ ევრო. პარიზში ფრანგული ბანკების, სადაზღვევო კომპანიებისა და სხვადასხვა სახის საფინანსო დაწესებულებების დიდი ნაწილია განლაგებული. საფრანგეთის უმთავრესი სატელეკომუნიკაციო კომპანიებიც უმთავრესად პარიზშია თავმოყრილი: Vivendi Universal, Groupe Lagardère, Groupe TF1. პარიზშია ასევე უმსხვილესი ყოველდღიური გამომცემლობა „[[Le Figaro]]“, „[[Le Monde]]“, „[[Libération]]“, და კიდევ არაერთი გამოცემა. დღეისათვის პარიზი (50-60-იან წლებში გახსნილი ბიზნეს-გარეუბან დეფანსიანად) ევროპაში ერთ-ერთ უმსხვილეს სავაჭრო ცენტრს წარმოადგენს. ფრანგული და საერთაშორისო ფირმების დიდი ნაწილის ქალაქში თავმოყრის წყალობით, პარიზი [[ეშპ]] თითქმის მესამედს უზრუნველყოფს. უმუშევრობის დონე ტოლია ქვეყანაში არსებული უმუშევრობის საშუალო დონისა. == ტრანსპორტი == პარიზის როლი, როგორც საერთაშორისო ტურისტული და სავაჭრო ცენტრისა, ბოლო ასწლეულის მანძილზე შესამჩნევად გაიზარდა. უკანასკნელი რამდენიმე დეკადის განმავლობაში პარიზი ჩქაროსნული [[ტრანსპორტი]]ს ცენტრი გახდა, დაწყებული სახმელეთო (სარკინიგზო, საავტომობილო) გადამზიდავებიდან, დასრულებული [[საჰაერო ტრანსპორტი]]თ; პარიზს ორი საერთაშორისო [[აეროპორტი]] ემსახურება. ქალაქ პარიზისა და მისი რეგიონის საზოგადოებრივ ტრანსპორტს სინდიკატი „დე ტრანსპორტ დილ დე ფრანსი“ (Syndicat des transports d'Île-de-France) აწესრიგებს. სინდიკატის დაქვემდებარებაშია პარიზის შიდა და საგარეუბნო ავტობუსები, ასევე [[მეტრო]]. == საგზაო ტრანსპორტი == [[ფაილი:Péripherique Porte de le Muette.JPG|thumb|წრიული გზა]] პარიზი — ქვეყნის უმსხვილესი სატრანსპორტო კვანძია. ისტორიულად საფრანგეთისთვის მნიშვნელოვანი გზები პარიზიდან გადიოდა რადიუსებით, და დღეს-დღეობითაც ეს რადიუსები საფრანგეთის საავტომობილო რუკებზე კარგად ჩანს. ქალაქიდან ყველა შესაძლოა მიმართულებით გადის გზები: А1 [[ლილი]]სკენ, А4 [[რეიმსი]]სკენ, А5 [[დიჟონი]]სკენ, А6 [[ლიონი]]სკენ, А77 [[ნევერი]]სკენ, А10 [[ორლეანი]]სკენ, А13 [[რუანი]]სკენ და А16 [[ამიენი]]სკენ. ქალაქის ირგვლივ აშენებულია წრიული გზა, რომელსაც 2-4 ზოლიანი სავალი ნაწილი აქვს ორივე მიმართულებით. კიდევ ორი წრიული გზა A86 და A104 რაც საშუალებას აძლევს სატრანზიტო მძღოლებს პარიზს შემოუარონ ქალაქში შეუსვლელად. == ავიატრანსპორტი == პარიზს ემსახურება სამი საერთაშორისო აეროპორტი: * [[შარლ დე გოლი (აეროპორტი)|შარლ დე გოლი]] 43,8 მლნ მგზავრით წლიურად (2003 წლის მონაცემები), ევროპაში მგზავრთა ნაკადის რაოდენობით მესამეა. * [[ორლი (აეროპორტი)|ორლი]] 23,1 მლნ მგზავრით წლიურად, მესამე ადგილზეა ევროპაში, და ძირითადად შიდა რეისებზეა გათვლილი. * ყველაზე ძველი აეროპორტი [[ლე ბურჟე (აეროპორტი)|ლე ბურჟე]] უმეტესად კერძო თვითმფრინავებისა და მცირე ავიაკომპანიების მიერ გამოიყენება. == რკინიგზის ტრანსპორტი == [[ფაილი:Gare Saint-Lazare Facade.JPG|thumb|სადგური სენ-ლაზარი. მის წინ მეტროს მე-14 ხაზის ჩასასვლელია]] პარიზის სადგურების სარკინიგზო ხაზები დედაქალაქს საფრანგეთის ყველა რეგიონთან და მეზობელ ქვეყნებთან აკავშირებს. სადგურებს შორის კავშირი საკმაოდ ოპერატიულად მყარდება საზოგადოებრივი ტრანსპორტის კარგად გაწერილი განრიგით. * სადგური სენ-ლაზარი — [[ნორმანდია]]. * ჩრდილოეთის სადგური — ჩრდილოეთის მიმართულებით (TGV): [[დიდი ბრიტანეთი]], [[ბელგია]] და [[ნიდერლანდები]] (Thalys). * აღმოსავლეთის სადგური — აღმოსავლეთის მიმართულება: [[გერმანია]]. [[ავსტრია]] და [[შვეიცარია]]. * ლიონის სადგური — რეგიონები, ცენტრი და სამხრეთ-დასავლეთი: (TGV) [[ალპები]], [[იტალია]] * ბერსის სადგური — ალპები, იტალია (ღამის რეისები). * აუსტერლიცის სადგური — სამხრეთ-დასავლეთის მიმართულება (TGV): [[ესპანეთი]], [[პორტუგალია]]. * მონპარნასის სადგური — ბრეტანი და საფრანგეთის დასავლეთი (TGV). ტვირთების გადასაზიდად გამოიყენება სადგურები ლე ბურჟე, იმავე სახელწოდების მქონე კომუნაში განლაგებული და Vaires მისგან გამავალი დიდი წრიული გზით (Grande Ceinture). == საზოგადოებრივი ტრანსპორტი == [[ფაილი:Paris Metro Sign.jpg|thumb|left|[[პარიზის მეტროპოლიტენი]]]] პარიზის ყველაზე სწრაფ და მოსახერხებელ გადამყვანად სახელდება [[პარიზის მეტროპოლიტენი|მეტრო]], რომელიც 16 ხაზისგან შედგება და საერთო სიგრძით 212,5 კმ-ია, რაც მას მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი [[მეტროპოლიტენი]]ს სახელს ანიჭებს. ასევე არსებობს რეგიონული ექსპრეს-მეტრო (RER) — ელმავლების ხაზები პარიზში მიწისქვეშ გაედინება და მეტროს ხაზებს კვეთს. RER-ის ქსელი ხუთი ხაზისგან შედგება და ასოებით A, B, C, D, E არის აღნიშნული. 1992 წელს პარიზში 60-70-იან წლებში დემონტირებული ტრამვაის ხაზების აღდგენა დაიწყო. პარიზის ტრამვაის ქსელი ოთხი ხაზისგან შედგება, ამათგან სამი ქალაქის გარეუბნებს აკავშირებს და მხოლოდ ერთი (Т3) ქალაქის ცენტრში მოძრაობს. პარიზში ფართო საავტობუსო ქსელია, რომელიც არა მხოლოდ ჩვეულებრივ მარშრუტებს მოიცავს, არამედ სპეციალურ ხაზებსაც, რაც პარიზის ტურისტული ადგილების მოსანახულებლად გამოიყენება. ართც თუ დიდი ხნის წინათ პარიზში გაჩნდა შესაძლებლობა ქალაქის ველოსიპედით მოვლისა. ქალაქის თითქმის ყველა წერტილში ავტომატიზებული ველოსადგომები Velib' არის განლაგებული. == განათლება და მეცნიერება == [[ფაილი:Chapelle Sainte-Ursule de la Sorbonne, Paris 001.jpg|thumb|left|[[სორბონის უნივერსიტეტი]]]] [[ფაილი:Bibliotèque nationale de France, site Richelieu (salle ovale).JPG|thumb|ეროვნული ბიბლიოთეკის ოვალური დარბაზი ძველ შენობაში]] [[ფაილი:Paris-Champ de Mars-2012.jpg|thumb|[[United Buddy Bears]]<br /> პარიზი 2012]] [[საფრანგეთი]]ს ყველაზე პრესტიჟული სასწავლებლები პარიზში მდებარეობს. პარიზის ყველაზე ცნობილი უნივერსიტეტი [[სორბონა]] 1257 წელს იქნა დაარსებული რობერ დე სორბონის მიერ ღარიბი სტუდენტებისთვის ღვთისმეტყველების სწავლების მიზნით. უნივერსიტეტმა სახელწოდება მხოლოდ XIV საუკუნეში მიიღო და ქალაქსა და სრულიად ქვეყანაში ყველაზე პოპულარულ სასწავლებლად იქცა. სორბონის გარშემო ლათინური უბანი დაარსდა, რომლის სახელიც სხვადასხვა სტუდქალაქებმაც გადაიღეს. 1968 წელს რეფორმირების შედეგად [[პარიზის უნივერსიტეტი]] 13 დამოუკიდებელ უმაღლეს სასწავლებლად გაიყო. პარიზში ასევე მდებარეობს [[საფრანგეთის ინსტიტუტი]] (Institut de France), რომელიც 5 აკადემიისგან შედგება; ამათგან ყველაზე ცნობილია [[საფრანგეთის აკადემია]], რომელიც ინსტიტუტის ნაწილი 1803 წელს გახდა. ფრანგული აკადემია ვალენტენ კონრადის მიერ 1629 წელს დაარსებული პარიზის ლიტერატურული წრისგან ჩამოყალიბდა. უმაღლესი სასწავლებლის სტატუსი აკადემიამ 1635 წელს მიიღო. ასევე პრესტიჟულ სასწავლებლადაა მიჩნეული კოლეჟ დე ფრანსი. პოლიტექნიკური სკოლა. უმაღლესი ნორმალური სკოლა. კათოლიკური ინსტიტუტი. სამთო ინსტიტუტი და მართვის ეროვნული ინსტიტუტი. პარიზის ყველაზე დიდი ბიბლიოთეკა — მეფე [[კარლ V]]-ის მიერ 1368 წელს [[ლუვრი|ლუვრში]] საკუთარი წინგთსაცავისგან დაარსებული ბიბლიოთეკაა. დაარსებისას ბიბლიოთეკაში მხოლოდ 911 [[მანუსკრიპტი]] ინახებოდა, რადგანაც, იმდროის ტრადიციების თანახმად მონარქის გარდაცვალების შემდეგ მისი ყველა საბუთი ნადგურდებოდა. ეს წესი [[ლუდოვიკ XI]]-მ დაარღვია, რომლისგანაც ფონდის გაფართოება დაიწყო. 1988 წელს პრეზიდენტმა [[ფრანსუა მიტერანი|ფრანსუა მიტერანმა]] ბიბლიოთეკისთვის ახალი შენობის აშენების შესახებ გააკეთა განცხადება. ამჟამად ბიბლიოთეკა 10 მლნ ბეჭდურ გამოცემას მოითვლის. == კულტურა == [[ფაილი:Louvre 2007 02 24 c.jpg|center|thumb|700px|[[ლუვრი]] ]] პარიზში არის [[პარიზის უნივერსიტეტი]], [[კოლეჟ-დე-ფრანსი]], უმაღლესი პრაქტიკული სკოლა, ეროვნული პოლიტექნიკური ინსტიტუტი, [[პასკალის კათოლიკური ინსტიტუტი]], 40-ზე მეტი ე.წ. დამოუკიდებელი [[ინსტიტუტი]], ორი [[კონსერვატორია]] — დრამატული ხელოვნების და მუსიკალური, ლუვრის სკოლა, ნატიფი ხელოვნების უმაღლესი ეროვნული სკოლა და სხვა. პარიზი სამეცნიერო ცენტრებითა და დარგობრივი აკადემიების სიმრავლით გამოირჩევა. აქვეა ქვეყნის უდიდესი ბიბლიოთეკები. [[ეროვნული არქივი]] და [[ეროვნული ბიბლიოთეკა]]. მსოფლიოს ერთ-ერთი უდიდესი [[მუზეუმი]] [[ლუვრი]], კარნავალეს, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმები, [[როდენი]]ს, [[გიმე]]ს (აზიის მრავალი ქვეყნის კულტ. ისტ.), [[ბალზაკი]]სა და [[ვიქტორ ჰიუგო]]ს მემორიალური მუზეუმები და სხვა. საფრანგეთის დედაქალაქი თეატრალური სამყაროს უდიდესი ცენტრია, აქ მუშაობს სამოცზე მეტი თეატრი, მათ შორის წამყვანია „[[გრანდ ოპერა]]“, „[[კომედი-ფრანსეზი]]“, „[[ტეატრ დელ ესტ პარიზიენი]]“. დიდი ჯგუფი თეატრებისა განლაგებულია ე.წ. დიდ ბულვარებზე: „[[ებერტო]]“, „[[რენესანსი (თეატრი)|რენესანსი]]“, „[[ჟიმნაზი]]“, „[[პორტ სენ მარტენი]]“, „[[მიშოდიერი]]“, „[[მატიურენი]]“, „[[კომედი კომარტენი]]“ და სხვა. დიდი პოპულარობით სარგებლობს საგარეუბნო თეატრები: „[[ფრანგული თეატრი]]“, „[[ხელოვნების დემოკრატიული ფრთა]]“, „[[ტეატრ დე ლა კომჲუნი]]“. სამსახიობო კადრების აღზრდას ემსახურება დრამატული ხელოვნების ეროვნული კონსერვატორია. == გალერეა == [[ფაილი:Paris Night.jpg|thumb|center|800px|პარიზი ღამით]] [[ფაილი:Panorama Notre-Dame de Paris.jpg|thumb|center|800px|<center>[[პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი]] ღამით</center>]] [[ფაილი:Front de Seine as seen from Pont Mirabeau, 22 April 2014.jpg|800პქ|მინიატიურა|ცენტრი|Front de Seine-ის რაიონის პანორამა]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.paris.fr პარიზის ოფიციალური საიტი.] * [http://www.paris.ge პარიზის არაოფიციალური საიტი.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130506194332/http://paris.ge/ |date=2013-05-06 }} * {{ვიქსიკონი}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{პარიზის ღირსშესანიშნაობები}} {{ევროკავშირის დედაქალაქები}} {{ევროპის დედაქალაქები}} {{ევროპის კულტურის დედაქალაქები}} {{ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მასპინძელი ქალაქები}} {{საფრანგეთის რეგიონების ადმინისტრაციული ცენტრები}} {{საფრანგეთის თემები}} {{საფრანგეთის დეპარტამენტები}} [[კატეგორია:პარიზი| ]] 3p9lrpjtnxgb68k4ch4lnbw2tlexhlj 0 7049 5428246 4936964 2026-07-06T16:56:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428246 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = პაოლო როსი |სურათი = Paolo Rossi at the 1982 FIFA World Cup (cropped).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = პაოლო როსი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1956|9|23}} |დაბადების ადგილი = [[პრატო]], [[ტოსკანა]], [[იტალია]] |გარდაცვალების თარიღი ={{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2020|12|9|1956|9|23}} |გარდაცვალების ადგილი =[[სიენა]], [[ტოსკანა]], [[იტალია]] |სიმაღლე = 177 სმ.<ref name="Imdb">{{Cite web |title=Biography for Paolo Rossi |url=http://www.imdb.com/name/nm1448618/bio |accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref> |პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1973–1975 |წელი2 = 1975–1976 |წელი3 = 1976–1979 |წელი4 = 1979–1980 |წელი5 = 1981–1985 |წელი6 = 1985–1986 |წელი7 = 1986–1987 |კლუბი1 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |კლუბი2 = [[კომო (საფეხბურთო კლუბი)|კომო]] |კლუბი3 = [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|ვიჩენცა]] |კლუბი4 = [[პერუჯა (საფეხბურთო კლუბი)|პერუჯა]] |კლუბი5 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |კლუბი6 = [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|მილანი]] |კლუბი7 = [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|ვერონა]] |მატჩი1 = 0 |მატჩი2 = 6 |მატჩი3 = 94 |მატჩი4 = 28 |მატჩი5 = 83 |მატჩი6 = 20 |მატჩი7 = 20 |გოლი1 = 0 |გოლი2 = 0 |გოლი3 = 60 |გოლი4 = 13 |გოლი5 = 24 |გოლი6 = 2 |გოლი7 = 4 |სულ მატჩი = 251 |სულ გოლი = 103 |ეროვნული წელი1 = 1977–1986 |ეროვნული ნაკრები1 = [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |ეროვნული მატჩი1 = 48 |ეროვნული გოლი1 = 20 |მედლის თარგები = }} '''პაოლო როსი''' ({{lang-it|Paolo Rossi}}; დ. [[23 სექტემბერი]], [[1956]], [[პრატო]], [[ტოსკანა|ტოსკანის რეგიონი]], [[იტალია]] — გ. [[9 დეკემბერი]], [[2020]], [[სიენა]], ტოსკანის რეგიონი, იტალია) — [[იტალიელები|იტალიელი]] [[ფეხბურთი|ფეხბურთელი]], [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]. სხვადასხვა დროს იცავდა [[კომო (საფეხბურთო კლუბი)|„კომოს“]], [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცას“]], „პერუჯას“, [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]], [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|„მილანის“]], [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვერონასა“]] და [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას. [[იტალიის სერია A|იტალიის]] ორგზის ჩემპიონი (1982, 1984) და ვიცე-ჩემპიონი (1983), [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასის]] მფლობელი (1983), [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი|თასების მფლობელთა თასის]] (1984), [[უეფა-ს სუპერთასი|ევროპის სუპერთასისა]] (1984) და [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ევროპის ჩემპიონთა თასის]] მფლობელი (1985) [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონი]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978 წლის არგენტინის მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986 წლის მექსიკის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მონაწილე [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში.<ref>{{cite web|url=http://www.famigliacristiana.it/articolo/paolo-rossi-si-racconta-in-un-libro.aspx|title=Paolo Rossi: noi, ragazzi dell'82|trans-title=Paolo Rossi: We, the guys of '82|publisher=Famiglia Cristiana|language=Italian|date=14 მაისი, 2012|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://m.famigliacristiana.it/articolo/paolo-rossi-si-racconta-in-un-libro.htm|title=Paolo Rossi racconta la sua esperienza e le sue emozioni ai Mondiali del 1982 in un libro scritto a quattro mani con la moglie|trans-title=Paolo Rossi: We, the guys of '82|publisher=Famiglia Cristiana|language=Italian|date=14 მაისი, 2012|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref><ref name=tuttojuve.com>{{cite web|last=Bedeschi|first=Stefano|title=Gli Eroi in Bianconero: Paolo Rossi|url=http://www.tuttojuve.com/gli-eroi-bianconeri/gli-eroi-in-bianconero-paolo-rossi-63703|publisher=Tutto Juve|language=Italian|date=23 სექტემბერი, 2013|accessdate=27 ივლისი, 2018|archive-date=2023-03-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230324222745/https://www.tuttojuve.com/gli-eroi-bianconeri/gli-eroi-in-bianconero-paolo-rossi-63703}}</ref><ref name=storiedicalcio.altervista.org>{{cite web|url=http://www.storiedicalcio.altervista.org/paolo_rossi_biografia.html|title=Paolo Rossi: La solitudine del centravanti|publisher=Storie di Calcio|language=Italian|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://storiedicalcio.altervista.org/blog/paolo_rossi_ritorno.html|title=Paolo Rossi e il lieto fine di una favola spezzata|quote=Era un idolo, fu squalificato, tornò e diventò mundial. Questa è in poche parole la parabola di Paolo Rossi che dal 1980 al 1982 visse i due anni più importanti della sua vita. Ho pensato di lasciare l’Italia e smettere. Mi ha salvato la consapevolezza di essere innocente|publisher=Storie di Calcio|language=Italian|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref><ref name="Paolo Rossi, l’uomo che fece piangere il Brasile">{{cite web|last=Bruschi|first=Paolo|title=Paolo Rossi, l’uomo che fece piangere il Brasile. Intervista al campione del mondo di Spagna ’82|url=http://www.gonews.it/2013/12/20/paolo-rossi-luomo-che-fece-piangere-il-brasile-intervista-al-campione-del-mondo-di-spagna-82/#.U2yw6Pl_tVY|date=20 დეკემბერი, 2013|accessdate=27 ივლისი, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180804104954/http://www.gonews.it/2013/12/20/paolo-rossi-luomo-che-fece-piangere-il-brasile-intervista-al-campione-del-mondo-di-spagna-82/#.U2yw6Pl_tVY|archivedate=2018-08-04}}</ref> ითვლება ყველა დროის [[მსოფლიო]]ს ერთ-ერთ საუკეთესო და ერთ-ერთ უდიდეს იტალიელ ფეხბურთელად.<ref>Best Football Players Ever (4 მარტი, 2004). [http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé for FIFA´s 100th anniversary]. The FIFA 100 is a list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé for FIFA´s 100th anniversary. Pele had been asked to select 50 retired players and 50 active players to get a list of 100 players, which would refer to the FIFA´s 100th anniversary. However Pelé found it too difficult to select just 50 former footballers so the list would eventually get to 125 players from which 75 former players. [http://www.bestfootballplayersever.com ''bestfootballplayersever.com''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180806182253/http://www.bestfootballplayersever.com/ |date=2018-08-06 }}. წაკითხვის თარიღი: 27 ივლისი, 2018.</ref><ref>[[BBC|BBC Sport]] (4 მარტი, 2004). [http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm FIFA names greatest list]. Pele has revealed his list of the 125 greatest living players at Fifa's centenary gala in London on Thursday. [http://news.bbc.co.uk/ ''news.bbc.co.uk'']. წაკითხვის თარიღი: 27 ოქტომბერი, 2019.</ref> [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] [[ფიფა]]-ს მსოფლიო თასთან ერთად მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები#ოქროს ბურთი|საუკეთესო ფეხბურთელისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები#ოქროს ბუცი|საუკეთესო ბომბარდირის]] ტიტული. იგი მესამე ფეხბურთელია [[გარინჩა]]სა ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|1962]]) და [[მარიო კემპესი]]ს ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978]]) შემდეგ, ვინც შეძლო სამივე ტიტულის ერთად მოპოვება. იმავე წელს, როგორც ევროპის საუკეთესო მოთამაშეს [[ოქროს ბურთი]] გადაეცა. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 65-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século] · In November 1999, Placar (Brazil) published a list of the best 100 players of all time, ranked from 1 to 100 · 23 დეკემბერი, 2015. ''Karel Stokkermans for the'' [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 1 სექტემბერი, 2019.</ref> იტალიური ფეხბურთის წინაშე თვალსაჩინო დამსახურებისათვის, მის განვითარებასა და პოპულარიზაციის საქმეში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილის, ასევე, სპორტული მიღწევების აღიარების ნიშნად [[2016]] წელს შეიყვანეს იტალიური ფეხბურთის დიდების დარბაზში ({{lang-it|La „Hall of Fame“ del calcio italiano}}).<ref>{{cite web|last=|first=|url=http://www.figc.it/it/3898/34453/Impianti.shtml|title=La Hall of Fame del calcio italiano: un riconoscimento ideale e un luogo fisico|quote=La „Hall of Fame“ del calcio italiano è il riconoscimento istituito nel 2011 dalla Figc e dalla Fondazione Museo del Calcio per celebrare le figure che hanno lasciato un segno indelebile nella storia del calcio italiano, in differenti ruoli e in differenti epoche. La „Hall of Fame“, che attualmente conta una rosa di 77 grandi leggende, si propone come un riconoscimento ideale da consegnare ogni anno in una cerimonia di prestigio e un luogo fisico, all’interno del „Museo del Calcio“ di Coverciano, dove conservare e tramandare, attraverso i cimeli donati dai protagonisti che ne fanno parte, la memoria storica del football di casa nostra.|publisher=La Federazione Italiana Giuoco Calcio|date=|accessdate=27 ივლისი, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180724032453/http://www.figc.it/it/3898/34453/Impianti.shtml|archivedate=2018-07-24}}</ref> ==საკლუბო კარიერა== [[File:Paolo Rossi Vicenza.jpg|thumb|მარცხნივ|<center>პაოლო როსი [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცას“]] შემადგენლობაში.</center>]] იტალიურ ფეხბურთში პაოლო როსის სახელი პირველად [[1974]] წელს გაისმა — 18 წლის ბიჭი [[იტალია|იტალიის]] უძლიერესი კლუბის [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|ტურინის „იუვენტუსის“]] სელექციონერებს მოეწონათ და კლუბში აიყვანეს. იმ დროს გუნდში არაერთი ვარსკვლავი ირიცხებოდა, რომელთანაც კონკურენციის გაწევას ახალგაზრდა პაოლო ვერ ახერხებდა. ამიტომაც ძირითადად სათადარიგოთა სკამზე უხდებოდა ჯდომა. [[1975]]–[[1976]] წლების სეზონში [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსმა“]] პაოლო როსი „კომოში“ გაანათხოვრა. [[იტალიის სერია A|სერია A-ში]] დებიუტი სწორედ „კომოს“ შემადგენლობაში ჰქონდა, მაშინ „პერუჯასთან“ „კომო“ 0–2 დამარცხდა. იმავე წლის ზაფხულში სატრანსფერო ფანჯრის გახსნისთანავე [[იტალიის სერია B|სერია B-ს]] კლუბმა [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცამ“]] მილიონნახევარი გირვანქა გადაუხადა [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსს“]] პაოლო როსის სანაცვლოდ. ტურინელებისგან განსხვავებით, მათ ეს თავდამსხმელი ძირითადი შემადგენლობისთვის სჭირდებოდათ. პაბლიტომაც გაამართლა მასში გადახდილი თანხა და გულშემატკივრების იმედებიც გაამართლა. [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცა“]] [[იტალიის სერია B|სერია B-ში]] პირველ ადგილს იკავებს. პაოლო როსის კი 36 მატჩში 21 გოლი გააქვს. მომდევნო [[1977]]–[[1978]] წლების სეზონი ტრამპლინად იქცა ამ [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელის]] კარიერაში. უმაღლეს ლიგაში აღზევებული ვიჩენცა საწყის ტურებზე არადამაჯერებლად ასპარეზიბს, სამაგიეროდ შემდეგ იწყება წაუგებელი სერია და დებიუტანტი გუნდი მეორე ადგილზე გადის, პაოლო როსი კი [[იტალიის სერია A|ჩემპიონატის]] საუკეთესო ბომბარდირი ხდება. იმ სეზონში როსიმ პირველი გოლი [[იტალიის სერია A|სერია A-ში]] [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|„მილანის“]] წინააღმდეგ გაიტანა. მაშინ [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცა“]] 1–3 დამარცხდა, პაოლომ კი ერთადერთი გოლი [[პენალტი (ფეხბურთი)|თერთმეტმეტრიანი]] დარტყმით გაიტანა. ამას მოჰყვა მნიშვნელოვანი გოლები [[ატალანტა (საფეხბურთო კლუბი)|„ატალანტას“]], [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომას“]], [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|„ფიორენტინას“]] კარში. თუმცა პირველი ჰეთ-თრიკი [[1978]] წლის 12 მარტს შეასრულა, როდესაც [[ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაციოს“]] კარში სამი გოლი გაიტანა და [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცამ“]] 3–1 მოიგო. საერთო ჯამში 24 გოლით საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. როსი მომდევნო სეზონსაც საუკეთესო ფორმაში შეხვდა, თუმცა, კლუბის დაცვა არადამაჯერებლად გამოიყურებოდა, რაც შედეგებზეც აისახა. იმ წელს პაოლომ რამდენიმე დაუვიწყარი შეხვედრა ჩაატარა. მაგალითად მე-9 ტურში [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცამ“]] [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომას“]] სწორედ როსის ერთადერთი გოლის წყალობით მოუგო, გადამწყვეტი გოლი გააქვს „აველინოს“ კარში, საუკეთესო მატჩი ჩაატარა ჩემპიონ [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] წინააღმდეგ. ჯერ საგოლე გადაცემა გააკეთა, შემდეგ კი გოლიც მიითვალა და [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცამ“]] 2–1 მოიგო ტურინში. წინა სეზონის ბომბარდირი ამჯერად მეორეა [[იტალიის სერია A|სერია A-ს]] საუკეთესო მეგოლეების რიგებში. აღსანიშნავია ისიც, რომ იმ წელს [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცამ“]] მხოლოდ 29 გოლის გატანა მოახერხა, აქედან როსის ანგარიშზე ნახევარი — 15 გოლია. [[ვიჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიჩენცა“]] [[იტალიის სერია B|სერია B-ში]] გავარდა, პაბლიტო კი ტრანსფერზე დააყენეს. მისი შეძენის სურვილი [[ნაპოლი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნაპოლიმ“]] გამოთქვა, თუმცა თავად ფეხბურთელმა არ ისურვა ნეაპოლიტანურ გუნდში გადასვლა. სამაგიეროდ „პერუჯას“ წინადადებას დათანხმდა. ==დისკვალიფიკაცია== [[1979]] წელს პაოლო როსიმ პერუჯას რიგებში ასპარეზობა შესანიშნავად დაიწყო. ერთნაირი წარმატებით გააქვს გოლები [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|„მილანის“]], [[ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაციოს“]], [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|„ინტერისა“]] თუ [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] კარში. ამ უკანასკნელის სელექციონერები უკვე თვალს ადევენებდნენ მის ასპარეზობას. ყველაფერი იქით მიდიოდა, რომ როსი სწორედ ტურინულ კლუბში აღმოჩნდებოდა. მაგრამ იტალიურ ფეხბურთში ყველაზე დიდი სკანდალი აგორდა. პაბლიტოს, ოცამდე სხვა ფეხბურთელს და რამდენიმე კლუბს გარიგებულ მატჩებში დასდეს ბრალი. [[1980]] წლის [[23 მარტი|23 მარტს]] [[იტალიის სერია A|სერია A-ს]] მორიგი ტურის შემდეგ [[რომი|რომში]], [[მილანი|მილანში]], აველინოში, [[პალერმო|პალერმოსა]] და [[გენუა]]ში ფეხბურთელებს აპატიმრებენ, რომელთა შორისაა ალბერტოზი, უილსონი, კაჩიატორი, მანფრედონი და როსი. რამდენიმე კვირაში თითოეული მათგანისთვის სასამართლომ განსხვავებული სასჯელი დაადგინა. პაოლო როსი კი, რომელიც სპორტული ინვენტარის მწარმოებელი ფირმის „ტონი როსი ლანსერ სპორტის“ მეპატრონე იყო, სამი წლით ჩამოაშორეს ფეხბურთს. რომ არა ეს სკანდალი, სპეციალისტები ვარაუდბენ რომ პაოლო როსი ფეხბურთის ისტორიაში საუკეთესო გოლეადორი გახდებოდა. [[1982]] წელს პაბლიტოს დისკვალიფიკაციის ვადა გაუვიდა და მალე [[იტალიის სერია A|სერია A-შიც]] ითამაშა. მაშინ უკვე [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] საკუთრება იყო. ტურინელთა ხელმძღვანელებმა ჯერ კიდევ დისკვალიფიცირებული როსი ერთი წლით ადრე ნახევარ გირვანქად შეიძინეს. [[1982]] წლის [[2 მაისი|2 მაისს]] [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსმა“]] სტუმრად [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„უდინეზეს“]] 5–1 სძლია. პაოლო როსი შეცვლაზე შევიდა და გოლიც გაიტანა. სეზონის დამთავრებამდე თავდამსხმელმა კიდევ ორ მატჩში მოირგო ტურინელთა შავ-თეთრი მაისური. სამაგიეროდ მომდევნო სეზონი პაბლიტომ ნამდვილი ვარსკვლავის რანგში დაიწყო. მსოფლიო ჩემპიონატის ტრიუმფატორი შედეგიანობით ვერ გამოირჩეოდა, მაგრამ ძალიან უადვილებდა თამაშს იუვენტუსის ორ ვარსკვლავს [[პოლონელები|პოლონელ]] [[ზბიგნევ ბონეკი|ზბიგნევ ბონეკს]] და [[ფრანგები|ფრანგ]] [[მიშელ პლატინი]]ს. ამ უკანასკნელთან ერთად უკვე მომდენო სეზონში პაოლომ 33 გოლი შეაგდო [[იტალიის სერია A|სერია A-ში]]. საბოლოოდ ტურინელებმა [[იტალიის სერია A|„სკუდეტო“]] და [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი|ევროპის თასების მფლობელთა თასი]] არავის დაუთმეს. ეს ტიტული პირველი ევროპული ჯილდო იყო როსის კარიერაში. არანაკლებ წარმატებული იყო მომდევნო სეზონი. 1984–1985 წლებში პაოლო როსიმ [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|ბებერი ქალბატონის]] შემადგენლობაში [[უეფა-ს სუპერთასი|ევროპის სუპერ თასი]] და [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ევროპის ჩემპიონთა თასი]] მოიგო. [[ტურინი]]ს [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსი“]] როსიმ სწორედ ამ ფინალის შემდეგ დატოვა და [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|„მილანში“]] გადაბარგდა. [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|როსონერის]] შემადგენლობაში პაბლიტოს დიდი არაფერი გაუკეთებია, კლუბი მალევე დატოვა და [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვერონას“]] მიაშურა. [[1986]]–[[1987]] წლების სეზონში [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვერონას“]] შემადგენლობაში [[იტალიის სერია A|სერია A-ში]] ოცჯერ ითამაშა და მხოლოდ 4 გოლი გაიტანა.<ref>[https://archive.today/20191004220154/https://www.hood.de/i/panini-fussball-1987-paolo-rossi-hellas-verona-bild-nr-396-67631044.htm Paolo Rossi — Hellas Verona]// პაოლო როსი „ვერონას“ მაისურით, 1987. დაარქივებულია [https://www.hood.de/i/panini-fussball-1987-paolo-rossi-hellas-verona-bild-nr-396-67631044.htm ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 4 ოქტომბერი, 2019. ''წყარო:'' [https://www.hood.de ''Hood.de'']. წაკითხვის თარიღი: 4 ოქტომბერი, 2019.</ref> [[12 აპრილი|12 აპრილს]] [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნაპოლისთან“]] 3–0 მოგებული მატჩის შემდეგ კი ფეხბურთელის კარიერის დასრულების შესახებ განაცხადა. ==სანაკრებო კარიერა== [[File:Spagna '82 - Paolo Rossi, Coppa del Mondo.jpg|thumb|მარცხნივ|<center>პაოლო როსი [[ფიფა]]-ს მსოფლიო თასით. 12 ივლისი, 1982.</center>]] პაოლო როსიმ [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ნაკრების]] მთავარი მწვრთნელის ენცო ბეარზოტის ყურადღება [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] დაწყებამდე ცოტა ხნით ადრე მიიპყრო. იმ სეზონში პაბლიტო [[იტალიის სერია A|სერია A-ს]] საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. მწვრთნელსაც ბევრი არ უფიქრია და [[არგენტინა]]ში ეს ფორვარდი თან იახლა. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|არგენტინის მუნდიალზე]] პირველი გოლი პაოლო როსიმ [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის]] კარში გაიტანა. ჯგუფურ ეტაპზე მან კიდევ ერთი გოლის გატანა მოახერხა, ამჯერად [[უნგრეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უნგრელები]] დაამწუხრა. იმ ჩემპიონატზე [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სკუადრა აძურა]] მეოთხე ადგილზე გავიდა. რაც შეეხება პაოლოს, ეჭვი არავის ეპარებოდა, რომ ის დიდ ფეხბურთს ითამაშებდა. აღსანიშნავია ისიც, რომ სწორედ არგენტინელმა გულშემატკივრებმა შეარქვეს პაბლიტო. ეს მეტსახელი მთელი კარიერის განმავლობაში გაჰყვა. სამწლიანმა დისკვალიფიკაციამ ეჭვქვეშ დააყენა მისი კარიერა და მით უმეტეს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ასპარეზობა. თუმცა მწვრთნელმა სხვაგვარი გადაწყვეტილება მიიღო. როსის გამოძახების გამო მაშინ ბევრი აკრიტიკებდა ენცო ბეარზოტის. „როსი ის ფეხბურთელია, რომელიც ჩემს ნაკრებს ძალიან სჭირდება. პაოლო სხარტი ფეხბურთელია, შეტევაში სწრაფი და ამასთანავე, შესანიშნავი საგოლე ალღოთი გამოირჩევა“ — ამბობდა მაშინ ბეარზოტი. მწვრთნელის გადაწყვეტილების წინააღმდეგ ვერავიან წავიდა და პაოლო როსიც [[პირენეის ნახევარკუნძული|პირენეის ნახევარკუნძულზე]] გუნდთან ერთად გაემგზავრა. მისთვის მწვრთნელის ასეთი ნდობა და მხარდაჭერა უდიდესი სტიმულის მიმცემი აღმოჩნდა. თუმცა, ალბათ თვითონაც ვერ წარმოიდგენდა, რომ ის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|ჩემპიონატი]] როსის ბენეფისად იქცეოდა. [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიამ]] პირველი მატჩი ესპანეთის მუნდიალზე [[14 ივნისი|14 ივნისს]] გამართა. მაშინ პოლონელებისთვის გოლის გატანა ვერ მოახერხეს. 1–1 დაასრულეს კიდევ უფრო სუსტ პერუსთან. ვერ მოუგეს [[ფიფას მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიოს ჩემპიონატზე]] პირველად მოასპარეზე [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნის ნაკრებს]] (1–1). შეიძლება ითქვას, რომ [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სკუადრა აძურას]] ძალიან გაუმართლა და ჯგუფური ეტაპი მხოლოდ მეტი გატანილი გოლების წყალობით გადალახა. ამიტომაც [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიას]] ფავორიტად აღარავინ თვლიდა. იმ დროს [[მიშელ პლატინი|პლატინის]] [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]], [[დიეგო მარადონა|მარადონას]] [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] და [[ტელე სანტანა]]ს გაწვრთნილი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] ბრწყინავდნენ. კენჭის ყრის შედეგად მეორე ეტაპზე [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აპენინელები]] ჯგუფში სწორედ [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] და [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] ერთად მოხვდნენ. მაგრამ [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიას]] ჰყავდა პაოლო როსი, [[ფეხბურთელი]], რომელმაც ყველაფერი გააკეთა იმისათვის, რომ წინასწარი პროგნოზები არ გამართლებულიყო. [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აძურამ]] ჯერ [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინას]] მოუგო (2–1), შემდეგ კი გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიას]] დაუპირისპირდა. სწორედ ამ შეხვედრაში უნდა გადაწყვეტილიყო ვინ გავიდოდა ნახევარფინალში. [[1982]] წლის [[5 ივლისი|5 ივლისს]] [[ბარსელონა|ბარსელონას]] „ესტადიო დე სარიაზე“ გაიმართა შეხვედრა, რომელიც [[ფიფას მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატების]] ისტორიაში ოქროს ასოებით ჩაიწერა. ყველა ამბობდა, რომ ეს იყო საფეხბურთო სპექტაკლი, განუმეორებელი — კლასიკური მატჩი.<ref>{{cite web|last=|first=|url=http://www.bbc.com/sport/football/26967891|title=World Cup moments: Rossi's hat-trick|quote=BBC Sport looks back to Paolo Rossi's memorable hat-trick for Italy in their 3–2 win against Brazil during the 1982 World Cup in Spain - a match many consider as one of the greatest in World Cup history.|publisher=[[BBC]]|work=BBC Sport|date=3 ივნისი, 2014|accessdate=27 ივლისი, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180509045803/https://www.bbc.com/sport/football/26967891|archivedate=2018-05-09}}</ref><ref>{{cite web|last=|first=|url=http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/team_pages/brazil/newsid_1621000/1621661.stm|title=Dream team's Spanish nightmare|quote=A draw against Italy would be enough to send Brazil into the semi-finals on goal difference, but this was not a side capable of playing for anything other than a win. Played in the midday heat, the clash with Italy was one of the best in World Cup history.|publisher=BBC Sport|date=14 დეკემბერი, 2011|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref><ref>{{cite web|last=უგულავა|first=გიორგი|url=https://popsport.com/article/24822-rogor-mokla-italiam-braziliis-jadosnuri-pekhburti-sauketeso-matchis-ambavi|title=როგორ მოკლა იტალიამ ბრაზილიის ჯადოსნური ფეხბურთი - საუკეთესო მატჩის ამბავი|quote=ეს იყო თამაში, რომელიც ფინალზე მეტი აღმოჩნდა. ეს იყო თამაში, რომელშიც ფეხბურთის და, ზოგადად სამყაროს აღქმის ორი განსხვავებული კონცეფცია შეხვდა ერთმანეთს. ეს იყო თამაში, რომელიც თავისი დაძაბულობის, ესთეტურობისა და დრამატიზმის გამო სრულიად სამართლიანად მიიჩნევა ფეხბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ საუკეთესო მატჩად. ამ თამაშმა ფეხბურთის განვითარებაზე მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია.|publisher=[https://popsport.com/article/24822-rogor-mokla-italiam-braziliis-jadosnuri-pekhburti-sauketeso-matchis-ambavi popsport.com]|date=5 ივლისი, 2020|accessdate=5 სექტემბერი, 2020|archiveurl=https://archive.today/20200905002318/https://popsport.com/article/24822-rogor-mokla-italiam-braziliis-jadosnuri-pekhburti-sauketeso-matchis-ambavi|archivedate=2020-09-05}}</ref> თამაშის დაწყებიდან მეხუთე წუთზე პაოლო როსიმ ვალდირ პერესის კარი დალაშქრა. ანგარიში ბრაზილიელმა [[სოკრატესი|სოკრატესმა]] გაათანაბრა.<ref>{{cite web|last=Vickery|first=Tim|url=http://www.bbc.co.uk/blogs/timvickery/2011/12/socrates_-_brazils_football_gr.html|title=Socrates so much more than a footballer|quote=Just over five years ago, when Brazil’s 1982 World Cup coach Tele Santana died, team captain Socrates recalled the scene in the dressing room after their elimination by Paolo Rossi’s Italy at the second group stage.|publisher=BBC.co.uk |date=14 დეკემბერი, 2011|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref> 25-ე წუთზე პაბლიტომ კვლავ წინ გაიყვანა იტალია. შესვენების შემდეგ სამხრეთ ამერიკელებმა მეორე გოლის გატანა შეძლეს — [[პაულო რობერტო ფალკაო]]მ ერთი მოძრაობით ერთბაშად ოთხი იტალიელი ჩამოიშორა და [[დინო ძოფი|დინო ძოფს]] მეორედ გამოატანინა ბურთი საკუთარი კარიდან.<ref>{{cite web|last=|first=|url=http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/team_pages/brazil/newsid_1621000/1621661.stm|title=Dream team's Spanish nightmare|quote=Brazil dominated possession but did not get back on level terms until the 68th minute, when Falcao crashed in a shot from 20 yards.|publisher=BBC Sport|date=10 აპრილი, 2002|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref> პაოლო როსიმ კი მესამე გოლი გაუტანა ბრაზილიელებს. მისმა ჰეთ-თრიკმა [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ნაკრები]] ნახევარფინალში გაიყვანა. პაბლიტო კი ლამის ეროვნულ გმირად იქცა.<ref>{{cite web|last=|first=|url=http://www.bbc.com/sport/football/41976351|title=Rossi's hat-trick stuns Brazil|quote=Paolo Rossi scored a memorable hat-trick for Italy in their 3–2 win against Brazil during the 1982 World Cup in Spain - a match many consider as one of the greatest in World Cup history. The striker went on to claim the Golden Boot with six goals and helped his country win their third World Cup.|publisher=[[BBC]]|work=BBC Sport|date=13 ნოემბერი, 2017|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref><ref>{{cite web|last=|first=|url=http://www.bbc.com/sport/football/27392995|title=The story of the 1982 World Cup|quote=Seven years on from the death of General Franco, a democratic Spain played host. But it was Italy who would ultimately triumph, with Paolo Rossi powering them to their third World Cup title.|publisher=[[BBC]]|work=BBC Sport|date=16 მაისი, 2014|accessdate=27 ივლისი, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170513183315/http://www.bbc.com/sport/football/27392995|archivedate=2017-05-13}}</ref><ref>{{cite web|last=|first=|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/world_cup_2010/8696163.stm |title=Rossi hat-trick sinks Brazil|quote=Italy shock Brazil in the second round of the 1982 World Cup as Paolo Rossi scores a hat-trick to help his side to a 3–2 win.|publisher=[[BBC]]|work=BBC Sport|date=22 ივნისი, 2014|accessdate=27 ივლისი, 2018}}</ref> მატჩის შემდეგ [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიელთა]] მწვრთნელმა [[ტელე სანტანა]]მ განაცხადა — [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] არაფერ შუაშია, ჩვენ პაოლო როსიმ მოგვიგოო — „ის ძალიან ცბიერი ფეხბურთელია და ეს მისი დღე იყო. ძნელია შეაჩერო ნიჭიერი თავდამსხმელი, რომელსაც ფორტუნაც სწყალობს“ — ამბობდა ბრაზილიელთა ყველა დროის ერთ-ერთი საუკეთესო მწვრთნელი. ფინალამდე [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიელებს]] [[პოლონეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პოლონეთის]] დამარცხებაც მოუწიათ. გადამწყვეტ მატჩში კი [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიას]] დაუპირისპირდნენ. როსისა და მის თანაგუნდელებს მათი ძლევა არ გასჭირვებიათ. [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიელების]] მსგავსად მესამედ გახდა მსოფლიო ჩემპიონი.<ref>{{cite news|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/spain1982/index.html|title=მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982 (სტატისტიკა)|work=ფიფა-ს ოფიციალური საიტი|accessdate=5 მარტი, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161118233742/http://www.fifa.com/worldcup/archive/spain1982/index.html|archivedate=2016-11-18}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.rsssf.com/tables/82full.html#final|title=1982 FIFA World Cup|work=Details at RSSSF|accessdate=5 მარტი, 2017}}</ref> 26 წლის პაოლო როსიმ კი [[ფეხბურთელი]]სთვის საოცნებო ყველა ტიტული მოიგო — მსოფლიო ჩემპიონი, მუნდიალის საუკეთესო ფეხბურთელი და საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.<ref>{{cite news|url=http://www.rsssf.com/miscellaneous/fifa-gb82.html|title=FIFA Awards - World Cup 1982 "Golden Ball"|work=Prepared and maintained by José Luis Pierrend for the Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation|accessdate=5 მარტი, 2017}}</ref> ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი) | იუვენტუსი]] * [[იტალიის სერია A]] (2): 1981–82, 1983–84 * [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]]: 1982–83 * [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი|თასების მფლობელთა თასი]]: 1983–84 * [[უეფა-ს სუპერთასი]]: 1984 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ევროპის ჩემპიონთა თასი]]: 1984–85 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] ; [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]] * ჩემპიონი: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] <ref>{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190924015608/http://www.solofutbol.cl/albunes%20de%20futbol/italia/italia%201982.html |date=2019-09-24 }}// იტალიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობა 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატზე. დაარქივებულია [http://www.solofutbol.cl/albunes%20de%20futbol/italia/italia%201982.html ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 2 ოქტომბერი, 2019. ''წყარო:'' [http://www.solofutbol.cl ''Solofutbol.cl'']. წაკითხვის თარიღი: 2 ოქტომბერი, 2019.</ref> ===ინდივიდუალური=== * [[იტალიის სერია B|სერია B-ს საუკეთესო ბომბარდირი]]: 1976–77 (21 გოლი) * [[იტალიის სერია A|სერია A-ს საუკეთესო ბომბარდირი]]: 1977–78 (24 გოლი) <ref>{{cite web|url=http://www.rsssf.com/tablesi/italtops.html|title=Italy – Serie A Top Scorers|publisher=RSSSF|author1=Roberto Di Maggio|author2=Igor Kramarsic|author3=Alberto Novello|date=1 ივნისი, 2018|accessdate=25 ივლისი, 2018}}</ref> * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები#ოქროს ბურთი|ვერცხლის ბურთი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978]] * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები|მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]]<ref>[http://talksport.com/football/377117/1978-world-cup-all-star-team-who-were-players-voted-best-argentina-180606283630/ 1978 World Cup All-Star Team]. წაკითხვის თარიღი: 16 იანვარი, 2020.</ref> * [[იტალიის სერია A|სერია A-ს წლის საუკეთესო ფეხბურთელი]]: 1978 <ref>La Gazzetta dello Sport-ის ვერსიით.</ref> * [[ფიფა|FIFA XI]]: 1979, 1986 * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები#ოქროს ბურთი|ოქროს ბურთი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები#ოქროს ბუცი|ოქროს ბუცი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] * [[Onze d'Or|Onze d'Or]]: 1982 * [[France Football|Ballon d'Or]]: 1982 * მსოფლიოს წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1982 <ref>World Soccer-ის ვერსიით.</ref> * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> * იტალიური ფეხბურთის დიდების დარბაზი: 2016 <ref>Vivo Azzurro (25 ოქტომბერი, 2016). [http://vivoazzurro.it/en/news/italian-football-hall-of-fame-to-induct-ten-new-stars/ Italian football Hall of Fame to induct ten new stars]. Giuseppe Bergomi (Italian player), Paulo Roberto Falcão (Foreign player), Claudio Ranieri (Italian coach), Silvio Berlusconi (Italian director), Graziano Cesari (Italian referee), Paolo Rossi (Italian veteran), Melania Gabbiadini (Female Italian player), Nils Liedholm, Giulio Campanati and Cesare Maldini (Posthumous Awards).. [http://vivoazzurro.it ''vivoazzurro.it'']. წაკითხვის თარიღი: 27 ივლისი, 2018.</ref> == ბიბლიოგრაფია == {{Refbegin}} * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბილისი|url=http://laterna.ge/?cat=75&show=11509%23.XhA50Hbnhph|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20200104070750/http://laterna.ge/?cat=75&show=11509%23.XhA50Hbnhph|archive-date=2020-01-04}} * {{Cite book|last=კაკაბაძე|first=მიხეილ|title=არგენტინის ცის ქვეშ|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1979|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914185508/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=კაკაბაძე|first=მიხეილ|title=ოქროს ქალღმერთიდან ფიფა-ს თასამდე|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1981|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A6%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C+%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%90-%E1%83%A1+%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%93%E1%83%94|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20200915091623/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A6%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C+%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%90-%E1%83%A1+%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%93%E1%83%94|archive-date=2020-09-15}} * {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=არგენტინა, არგენტინა!|publisher=გამ-ბა საბჭ. საქართველო|year=1979|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92.&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90+%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20200915091450/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92.&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90+%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90|archive-date=2020-09-15}} * {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=ფორცა, იტალია!|publisher=გამ-ბა საბჭ. საქართველო|year=1982|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%90,+%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%90!+&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914190037/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%90,+%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%90!+&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=Glanville|first=Brian|title=The Story of the World Cup|publisher=Faber|year=2018|location=London|url=https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|date=2020-08-13|access-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20200813034241/https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|archive-date=2020-08-13}} {{ISBN|9780571325566}} * {{Cite book|last=Squires|first=David|title=The Illustrated History of Football|publisher=Random House|year=2016|location=Sydney|url=http://books.google.ge/books?id=JFZtDQAAQBAJ&dq=The+Illustrated+History+of+Football,+his+first+book,+David+Squires&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjw9J_FqbvcAhXsCpoKHetLBeYQ6AEIKzAB}} {{ISBN|1780895585}} * {{Cite book|last=Holt|first=Nick|title=The Mammoth Book of the World Cup|publisher=Running Press Adult|year=2014|location=London|url=http://www.goodreads.com/book/show/18079896-the-mammoth-book-of-the-world-cup}} {{ISBN|0762452242}} * {{Cite book|last=Witzig|first=Richard|title=The Global Art of Soccer|publisher=[http://books.google.ge/books?id=H2T0ZD5S86QC&dq=Roberto+Rivelino&source=gbs_navlinks_s CusiBoy Publishing]|year=2006|location=Rio Branco|url=http://books.google.ge/books?id=H2T0ZD5S86QC&pg=PA141&lpg=PA141&dq=The+Global+Art+of+Soccer+Carlos+Alberto+Torres&source=bl&ots=iGBxeATy7X&sig=wyiKIU7ReP3pCPjUSj3PGP7xJRE&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjmq-j1jKfcAhWiIMAKHYg-AZ8Q6AEISTAK#v=onepage&q=The%20Global%20Art%20of%20Soccer%20Carlos%20Alberto%20Torres&f=false}} {{ISBN|0977-66880-0}} {{ISBN|978-09-77668-80-9}} * {{Cite book|last=Falcão|first=Paulo Roberto|title=Brasil 82 — O time que perdeu a copa e conquistou o mundo|publisher=[http://books.google.ge/books/about/Brasil_82_O_time_que_perdeu_a_copa_e_con.html?id=6QC3DAAAQBAJ&redir_esc=y AGE]|year=2016|location=Rio Branco|url=http://books.google.ge/books?id=6QC3DAAAQBAJ&pg=PA68&dq=dirceu+jos%C3%A9+guimar%C3%A3es&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwi-oIiG4Y7ZAhUD66QKHetHBLQ4ChDoAQgkMAA#v=onepage&q=dirceu%20jos%C3%A9%20guimar%C3%A3es&f=false}} {{ISBN|8565-90937-9}} * {{Cite book|last=Moretti|first=Claudio|title=1001 storie e curiosità sulla grande Juventus che dovresti conoscere|publisher=Newton Compton|year=2013|location=Roma|url=http://books.google.it/books?id=J14dAgAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=it#v=onepage&q&f=false}} * {{Cite book|last=Moretti|first=Claudio|title=I campioni che hanno fatto grande la Juventus|publisher=Newton Compton|year=2014|location=Roma|url=http://books.google.it/books?id=cFfiBAAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=it#v=onepage&q&f=false}} {{Refend}} == რესურსები ინტერნეტში == {{commonscat|Paolo Rossi}} * [http://45football.com/index.php?id=312 პაოლო როსი] — 45football.com * [https://web.archive.org/web/20180617193553/http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=918&squadra=1 სანაკრებო მატჩების სტატისტიკა ''figc.it''] * [http://www.national-football-teams.com/player/17209/Paolo_Rossi.html პროფილი და სტატისტიკა ''National Football Teams''] * [https://web.archive.org/web/20170505222348/http://www.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=44582/index.html პროფილი და სტატისტიკა ფიფა-ს ოფიციალურ საიტზე] * [http://eu-football.info/_player.php?id=18052 პროფილი და სტატისტიკა ''EU-Football.info''] * [https://www.fifa.com/en/news/emotional-commemoration-of-paolo-rossi-at-the-fifa-museum Emotional commemoration of Paolo Rossi at the FIFA Museum] == სქოლიო == <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{reflist|colwidth=30em}} </div> {{იტალიის შემადგენლობა 1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{იტალიის შემადგენლობა 1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{იტალიის შემადგენლობა 1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრები}} {{1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრები}} {{მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო ფეხბურთელი}} {{მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ბომბარდირები}} {{ოქროს ბურთის მფლობელები}} {{ევროპის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი Onze Mondial-ის ვერსიით}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:როსი, პაოლო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1956]] [[კატეგორია:დაბადებული 23 სექტემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 9 დეკემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2020]] [[კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:კომოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ელას ვერონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფას ჩემპიონთა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირები]] [[კატეგორია:1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ოქროს ბურთის მფლობელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] i0kgg0xk1okrfeerdt05hdrph280b8h 0 8642 5428449 4551642 2026-07-07T05:16:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428449 wikitext text/x-wiki [[სურათი:RAF_A_F5Col_since_2010par.svg|100პქ|მინი|საბჭოთა პოლკოვნიკის სამხრე]] '''პოლკოვნიკი''' ({{lang-ru|полковник}}, {{lang-mk|полковник}}, {{lang-pl|pułkownik}}, {{lang-uk|полковник}}) — მაღალი საოფიცრო შემადგენლობის სამხედრო წოდება მრავალი ქვეყნის არმიაში. ქართულ არმიაში პოლკოვნიკი ყველაზე მაღალი საოფიცრო სამხედრო წოდებაა, რომლის შემდგომაც მოდის [[გენერალი|გენერლის]] სამხედრო რანგი. პოლკოვნიკი წესისამებრ [[პოლკი|პოლკის]] მეთაურია. [[ჩრდილოეთ ატლანტიკის ხელშეკრულების ორგანიზაცია|ნატოს]] ჯარებში პოლკოვნიკის სამხედრო რანგის კოდირებაა ''"OF-5"''. ფრანგულ და ინგლისურენოვან ქვეყნებში პოლკოვნიკს ეწოდება — კოლონელი ''(Colonel)''; გერმანულენოვან ქვეყნებში — ობერსტი ''(Oberst)''. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://history.franko.lviv.ua/dovidnyk.htm Довідник з історії України.За ред. І.Підкови та Р.Шуста.- К.: Генеза, 1993] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090410032820/http://history.franko.lviv.ua/dovidnyk.htm |date=2009-04-10 }}. {{uk icon}} * [http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=2232-12 ЗАКОН УКРАЇНИ Про військовий обов'язок і військову службу] {{uk icon}} * [http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=1053%2F2001 Про положення про проходження військової служби відповідними категоріями військовослужбовців] {{uk icon}} * [http://www.rusnavy.ru/d03/191.htm История Советского флота]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924092842/http://www.rusnavy.ru/d03/191.htm |date=2015-09-24 }} {{ru icon}} [[კატეგორია:სამხედრო წოდებები]] dgiy7ga3983dab2uejahb4081w14wy0 0 8951 5428474 4945288 2026-07-07T08:11:07Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428474 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = პრაღა |სურათი={{მრავალი სურათი |perrow = 1/2/2 |border = infobox |ჯამური სიგანე = 320 |ფაილი1 = Prague (6365119737).jpg |წარწერა1 = პანორამა — [[კარლის ხიდი]] და [[პრაღის ციხესიმაგრე]] |ფაილი2 = Národní divadlo z ostrova 1.jpg |წარწერა2 = [[პრაღის ეროვნული თეატრი|ეროვნული თეატრი]] |ფაილი3 = Mrakodrapy v Praze 2018.jpg |წარწერა3 = [[პანკრაცი]] — თანამედროვე უბანი |ფაილი4 = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img3.jpg |წარწერა4 = [[ძველი ქალაქის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედანი]] |ფაილი5 = PragueCzechRepublicMalaStranaMostecka.jpg |წარწერა5 = [[მალა სტრანა]] }} |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი= |რაიონი = |მმართველის ტიპი =ქალაქის მერი |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |დაქვემდებარება = დედაქალაქი |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = }} '''პრაღა''' ({{lang-cz|Praha}}) — [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[დედაქალაქი]], ქვეყნის პირველი და [[ევროკავშირი|ევროკავშირის]] მე-13 უდიდესი ქალაქი,<ref>{{cite web|url=http://worldinfozone.com/facts.php?country=CzechRepublic |title=Czech Republic Facts |publisher=World InfoZone |accessdate=14 April 2011}}</ref> [[ბოჰემია|ბოჰემიის]] ისტორიული დედაქალაქი. მდებარეობს მდინარე [[ვლტავა|ვლტავის]] ხეობაში. ქალაქის ურბანული ნაწილის მცხოვრებთა რიცხვი 1.3 მილიონი, ხოლო მეტროპოლიტური არეალის – 2.7 მილიონია. პრაღაში ოკეანური კლიმატია, რომლისთვისაც შედარებით თბილი ზაფხული და გრილი ზამთარია დამახასიათებელი. პრაღა [[ცენტრალური ევროპა|ცენტრალური ევროპის]] პოლიტიკური, კულტურული და ეკონომიკური ცენტრია. ქალაქი რომანულ პერიოდში დაარსდა და გოთიკის, [[რენესანსი|რენესანსისა]] და [[ბაროკო]]ს პერიოდებში მძლავრი კულტურული აღმავლობა განიცადა. პრაღა [[ბოჰემიის სამეფო|ბოჰემიის სამეფოს]] დედაქალაქი და რამდენიმე [[საღვთო რომის იმპერატორთა სია|საღვთო რომის იმპერატორის]] რეზიდენცია იყო, მათ შორის ყველაზე აღსანიშნავია [[ჩარლზ I]].<ref>{{cite web|url=http://www.worldatlas.com/webimage/countrys/europe/cz.htm |title=Czech Republic |publisher=Worldatlas.com |accessdate=4 December 2011}}</ref> პრაღა ჰაბსბურგთა მონარქიის და ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის მნიშვნელოვანი ქალაქი იყო. მან მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ბოჰემურსა და [[პროტესტანტული რეფორმაცია|პროტესტანტულ რეფორმაციებში]], [[ოცდაათწლიანი ომი|ოცდაათწლიან ომში]], ხოლო [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] ისტორიაში, როგორც [[ჩეხოსლოვაკია|ჩეხოსლოვაკიის]] დედაქალაქმა, მსოფლიო ომებსა და კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში.<ref>{{cite web|url=http://www.hedgie.eu/pages/history.php|archive-url=http://arquivo.pt/wayback/20160518044935/http://www.hedgie.eu/pages/history.php|url-status=dead|archive-date=18 May 2016|title=Short History of Bohemia, Moravia and then Czechoslovakia and Czech Republic|website=hedgie.eu|date=2015|accessdate=7 April 2016|archiveurl=http://arquivo.pt/wayback/20160518044935/http://www.hedgie.eu/pages/history.php|archivedate=18 მაისი 2016}}</ref> ქალაქში მრავალი ცნობილი კულტურული ღირსშესანიშნაობა მდებარეობს, რომელთა შორის აღსანიშნავია პრაღის სასახლე, [[კარლის ხიდი]], [[წმინდა ვიტის კათედრალური ტაძარი]] და ძველი ქალაქის მოედანი, სადაც რატუშას კოშკზე პრაღის ასტრონომიულ საათს შეხვდებით. 1992 წლიდან პრაღის ისტორიული ცენტრი [[იუნესკო]]ს მიერ [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში|მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაშია]] შეტანილი. პრაღაში ათზე მეტი დიდი მუზეუმი, ამასთანავე უამრავი თეატრი, გალერეა და კინოთეატრი მდებარეობს. ქალაქი თანამედროვე სატრანსპორტო სისტემითაა აღჭურვილი. პრაღაში უამრავი საჯარო და კერძო სკოლა მდებარეობს. [[კარლის უნივერსიტეტი]], რომელიც პრაღის უნივერსიტეტის სახელწოდებითაცაა ცნობილი, ჩეხეთის უდიდესი და ყველაზე პრესტიჟული, ხოლო ცენტრალური ევროპის უძველესი უნივერსიტეტია.<ref>{{cite web|url=http://www.cuni.cz |title=Charles University Official Website}}</ref> პრაღას მინიჭებული აქვს „ალფა“ რანგის [[გლობალური ქალაქი]]ს სტატუსი. 2019 წელს ქალაქი მერსერის კვლევის მიხედვით, მსოფლიოს ქალაქებს შორის სიცოცხლისუნარიანობის დონით 69-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>{{Cite web|url=https://mobilityexchange.mercer.com/Insights/quality-of-living-rankings|title=Quality of Living City Ranking {{!}} Mercer|website=mobilityexchange.mercer.com|access-date=30 May 2019}}</ref> პრაღა პოპულარული ტურისტული დანიშნულების ადგილია. 2017 წლის კვლევის მიხედვით, ქალაქს ყოველწლიურად 8.5 მილიონზე მეტი მნახველი სტუმრობს. ამავე წელს პრაღა ევროპის მეხუთე ყველაზე მონახულებულად ქალაქად დასახელდა [[ლონდონი]]ს, [[პარიზი]]ს, [[რომი]]სა და [[სტამბოლი]]ს შემდეგ.<ref>{{cite news |title=Top 100 City Destinations Revealed: Prague among Most Visited in the World |url=https://news.expats.cz/czech-tourism/top-100-city-destinations-revealed-prague-among-visited-europe-world/ |work=Expats.cz |date=8 November 2017 |access-date=28 ივლისი 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180829072053/https://news.expats.cz/czech-tourism/top-100-city-destinations-revealed-prague-among-visited-europe-world/ |archivedate=29 აგვისტო 2018 }}</ref> == ისტორია== ===XX საუკუნე=== ====ჩეხოსლოვაკიის პირველი რესპუბლიკა==== პირველი მსოფლიო ომი ავსტრია-უნგრეთის დამარცხებით და ჩეხოსლოვაკიის წარმოქმნით დასრულდა. რესპუბლიკის დედაქალაქად პრაღა დასახელდა. ამ პერიოდში პრაღა ინდუსტრიულად განვითარებული ჭეშმარიტად ევროპული დედაქალაქი იყო. 1930 წლისთვის ქალაქის მცხოვრებთა რიცხვი 850 000 იყო. ====მეორე მსოფლიო ომი==== 1939 წლის 15 მარტს პრაღაში [[ადოლფ ჰიტლერი]]ს ბრძანებით გერმანიის არმია შევიდა. 16 მარტს მან პრაღის სასახლიდან ქალაქი [[ბოჰემიისა და მორავიის პროტექტორატი|ბოჰემიისა და მორავიის პროტექტორატად]] გამოაცხადა. მთელი მისი არსებობის მანძილზე პრაღა ეთნიკურად მრავალფეროვანი ქალაქი იყო.<ref name=TOT1>{{cite web|url=http://www.atlas-europa.de/t04/bevoelkerung/europ_staedte/pdf/BevStaedte-Tabelle_dt.pdf |title=Einwohnerzahl europäischer Städte |quote=Prag insgesamt 1940 928.000|language=de}}</ref> მისი მაცხოვრებლების უმრავლესობას [[ჩეხები]], [[გერმანელები]] და [[ებრაელები]] შეადგენდნენ.<ref name=JEW1>{{cite web|url=http://www.jüdische-gemeinden.de/index.php/gemeinden/p-r/1593-prag|title=Aus der Geschichte jüdischer Gemeinden|quote=1937/38 ca. 45.000|language=de}}</ref> 1939 წლიდან, მას შემდეგ, რაც ქვეყანა [[მესამე რაიხი|ნაცისტურმა გერმანიამ]] დაიპყრო, პრაღელ ებრაელთა უმრავლესობა [[ჰოლოკოსტი|ჰოლოკოსტს]] შეეწირა. ქალაქში 1942 წელს ჩეხოსლოვაკიელმა დივერსანტებმა ნაცისტური გერმანიის ერთ-ერთი უძლიერესი ადამიანი, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე – [[რაინჰარდ ჰაიდრიხი]] მოკლეს, რასაც ჰიტლერის სისხლიანი [[რეპრესია|რეპრესიები]] მოჰყვა.<ref>Bryant, Chad (2007). ''Prague in Black: Nazi Rule and Czech Nationalism''. Cambridge, MA: Harvard University Press, p.&nbsp;167ff. {{isbn|978-0674024519}}</ref> 1945 წლის თებერვალში [[აშშ]]-ს საჰაერო სამხედრო ძალებმა პრაღაში დაბომბვითი რეიდები განახორციელეს. ამერიკელთა იერიშის შედეგად 701 ადამიანი დაიღუპა და 1000-ზე მეტი დაშავდა, დაინგრა შენობა-ნაგებობები, ქარხნები და ისტორიული ღირსშესანიშნაობები, მათ შორის ემაუსის მონასტერი.<ref name="Bombing">{{cite web|url=http://www.praguepost.com/archivescontent/40592-looking-back-at-the-bombing-of-prague.html|title=Looking Back at the Bombing of Prague |website= [[The Prague Post]] |date=14 February 1945 |accessdate=4 December 2011}}</ref> ნგრევას მრავალი ისტორიული ნაგებობა გადაურჩა და ზარალი, რომელიც პრაღას მიადგა, იმ პერიოდში სხვა ქალაქების ზარალთან შედარებით მცირე იყო. ამერიკელმა პილოტებმა პრაღაში განხორციელებულ რეიდებს ნავიგაციური შეცდომა უწოდეს. ამავე წლის მარტის თვეში პრაღის სამხედრო ქარხნებში მიზანმიმართული დარბევა განხორციელდა, რომელსაც 370 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა.<ref>{{cite web |title=The bombing of Prague from a new perspective |url=http://www.radio.cz/en/section/czech-history/the-bombing-of-prague-from-a-new-perspective |publisher=Radio Prague |accessdate=10 June 2018 }}</ref> 1945 წლის 5 მაისს, გერმანიის კაპიტულაციამდე ორი დღით ადრე, პრაღაში გერმანელთა წინააღმდეგ აჯანყება დაიწყო, რომელიც ქალაქის ქუჩებში მხარეებს შორის სასტიკ სისხლიან დაპირისპირებაში გადაიზარდა. აჯანყება ოთხი დღის მანძილზე გაგრძელდა და მას რამდენიმე ათასი ჩეხი შეეწირა. 9 მაისს პრაღაში მე-3 [[წითელი არმია]] სრულიად გაუთვალისწინებლად [[პრაღის ოპერაცია|შევიდა]]. პრაღის გერმანული მოსახლეობის უმრავლესობა ქალაქიდან გაიქცა ან „[[ ედუარდ ბენეში|ბენეშის]] დეკრეტების“ საფუძველზე გააძევეს. ====ცივი ომი==== [[File:Havla 1989.jpg|thumb|[[ხავერდოვანი რევოლუცია]] 1989 წლის ნოემბერში]] პრაღა საბჭოთა კავშირის სამხედრო და პოლიტიკური კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. 1955 წელს ლეტნას გორაკზე [[იოსებ სტალინი|იოსებ სტალინის]] [[მონუმენტი]] გაიხსნა, რომელიც 1962 წელს დაანგრიეს. 1967 წელს ქალაქში ჩეხოსლოვაკ მწერალთა მე-4 კონგრესი ჩატარდა, რომელზეც [[კომუნიზმი|კომუნისტური]] რეჟიმის წინააღმდეგ მტკიცედ გამოკვეთილი პოზიციები დაფიქსირდა.<ref>{{cite web|last1=Pehe|first1=Jiří|title=Post-Communist Reflections of the Prague Spring|url=http://www.pehe.cz/Members/redaktor/post-communist-refections-of-the-prague-spring|website=Jiří Pehe|access-date=2020-07-28|archive-date=2017-09-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170917092115/http://www.pehe.cz/Members/redaktor/post-communist-refections-of-the-prague-spring}}</ref> 1967 წლის 31 ოქტომბერს პრაღაში სტუდენტური დემონსტრაცია ჩატარდა, რამაც ჩეხოსლოვაკიის კომუნისტური პარტიის ახალი მდივნის, [[ალექსანდრე დუბჩეკი|ალექსანდრე დუბჩეკის]] უკმაყოფილება გამოიწვია, რის შემდეგაც მან გადაწყვიტა [[სოციალიზმი]]სთვის ადამიანური სახე მიეცა. სოციალიზმის ჰუმანიზაციას ემსახურებოდა პრაღის გაზაფხული, რომელიც დემოკრატიული გზით ინსტიტუციების განახლებას ისახავდა მიზნად. ამან [[საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტია|საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის]] უკმაყოფილება გამოიწვია. პარტიის პოლიტბიურომ დემოკრატიული გარდაქმნების ჩახშობა გადაწყვიტა. 1968 წლის 21 აპრილს პრაღაში [[ვარშავის პაქტი]]ს ქვეყნები შეიჭრნენ, რომელთა მხოლოდ რიგს [[ალბანეთი]] და [[რუმინეთი]] აკლდა. 1969 წლის იანვარსა და თებერვალში ჩეხმა სტუდენტებმა, [[იან პალახი|ან პალახმა]] და იან ზაიციმ, ქვეყანაში მიმდინარე მოვლენების მიმართ პროტესტი [[თვითმკვლელობა|თვითმკვლელობით]] გამოხატეს. [[File:Mrakodrapy v Praze 2018.jpg|thumb|პრაღის მაღალსართულიანი შენობები [[პანკრაცი|პანკრაცში]]]] ====ხავერდოვანი რევოლუცია და მისი შემდგომი პერიოდი==== 1989 წელს სამართალდამცავების მიერ სტუდენტთა მშვიდობიანი დემონსტრაციის დარბევის შემდეგ, პრაღის ქუჩები მშვიდობიანი დემონსტრანტებით აივსო. ქალაქში [[ხავერდოვანი რევოლუცია]] განხორციელდა, რომლის შედეგადაც ქვეყანაში კომუნისტური რეჟიმი დაემხო და საპარლამენტო მმართველობა დამყარდა. პრაღა ჩეხეთის რესპუბლიკის დედაქალაქი გახდა. 1995 წლიდან პრაღაში აქტიურად დაიწყო მაღალსართულიანი შენობების მშენებლობა. 1990-იანი წლების ბოლოსთვის პრაღა კვლავ ევროპის მნიშვნელოვანი კულტურული ცენტრი გახდა. ქალაქის განვითარებაზე დიდი გავლენა მოახდინა [[გლობალიზაცია]]მ.<ref>{{cite news |last1=McAdams |first1=Michael |title=Global Cities as Centers of Cultural Influence: A Focus on Istanbul, Turkey |url=https://journals.openedition.org/transtexts/149 |work=Transtext(e)s Transcultures |date=1 September 2007 |pages=151–165 |doi=10.4000/transtexts.149}}</ref> 2000 წელს პრაღაში [[საერთაშორისო სავალუტო ფონდი]]ს და [[მსოფლიო ბანკი]]ს სამიტები ჩატარდა, რასაც ქალაქში [[ანტიგლობალიზმი|ანტიგლობალისტური]] აჯანყებები მოჰყვა. 2002 წელს პრაღაში მომხდარმა დიდმა წყალდიდობებმა მრავალი ნაგებობა და მიწისქვეშა სატრანსპორტო სისტემა დააზიანა. ==გეოგრაფია== პრაღა ცენტრალურ ბოჰემიაში, მდინარე ვლტავაზე მდებარეობს. ქალაქის კოორდინატებია 50°05 ჩ. გ. 14°27 ა. გ. ამავე პარალელზე მდებარეობს ქალაქები: [[ფრანკფურტი]],<ref>{{cite web|title=Latitude and Longitude of World Cities: Frankfurt|url=http://www.infoplease.com/ipa/A0001769.html|accessdate=27 May 2011}}</ref> პარიზი<ref>{{cite web|title=Latitude and Longitude of World Cities|url=http://www.infoplease.com/ipa/A0001769.html|accessdate=27 May 2011}}</ref> და [[ვანკუვერი]].<ref>{{cite web|title=Latitude and Longitude of Vancouver, Canada|url=http://www.travelmath.com/cities/Vancouver,+Canada|accessdate=27 May 2011}}</ref> {{wide image|Prague Panorama - Oct 2010.jpg|1000px}} {{wide image|Sunrise in Prague.jpg|740px}} ===კლიმატი=== პრაღაში [[ოკეანური კლიმატი|ოკეანური ჰავაა]],<ref>{{Cite web|url=http://www.weatherbase.com/weather/weather-summary.php3?s=81511&cityname=Prague,+Czech+Republic|title=Prague, Czech Republic Köppen Climate Classification (Weatherbase)|website=Weatherbase|access-date=2 July 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191218062646/http://www.weatherbase.com/weather/weather-summary.php3?s=81511&cityname=Prague,+Czech+Republic|archivedate=18 დეკემბერი 2019}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/?id=GyR6DwAAQBAJ&pg=PA23&lpg=PA23&dq=prague+koppen+cfb#v=onepage|title=Praga|last=Nogueira|first=Adeilson|publisher=Clube de Autores (managed)|language=pt}}</ref> რომელიც ნოტიო კონტინენტური ჰავის გავლენებს განიცდის. ზამთარი შედარებით ცივია. წლის ამ მონაკვეთში საშუალო ტემპერატურა 0 °C-ია. ნალექი თოვლის სახით დამახასიათებელია ნოემბრიდან მარტის თვემდე პერიოდისთვის. თოვლის ფენის სისქე ძირითადად 20 სანტიმეტრამდე აღწევს. ზაფხული ზომიერი და მზიანია. წლის ამ მონაკვეთში საშუალო ტემპერატურა 24 °C-ია, ხოლო ღამის პერიოდი საკმაოდ გრილია. პრაღაში [[ატმოსფერული ნალექები]]ს საშუალო წლიური რაოდენობა 500 მმ-ია. ოქტომბრიდან მარტის თვემდე პერიოდისთვის ტემპერატურული ინვერსიაა დამახასიათებელი, რასაც ცივი, ნისლიანი დღეები და ხანდახან ჰაერის დაბინძურებაც მოჰყვება. ქალაქში დასავლეთის ქარები ქრის, რომელთა საშუალო სიჩქარე 16 კმ/სთ-ია. {{Weather box |location=Prague (1981–2010 normals, extremes 1775-present) |metric first=Yes |single line=Yes |Jan record high C=17.4 |Feb record high C=19.2 |Mar record high C=22.5 |Apr record high C=28.8 |May record high C=32.5 |Jun record high C=37.9 |Jul record high C=37.8 |Aug record high C=37.4 |Sep record high C=33.1 |Oct record high C=27.0 |Nov record high C=19.5 |Dec record high C=17.4 |year record high C=37.9 |Jan high C=2.6 |Feb high C=4.4 |Mar high C=9.1 |Apr high C=15.1 |May high C=20.3 |Jun high C=22.8 |Jul high C=25.3 |Aug high C=25.1 |Sep high C=19.9 |Oct high C=14.2 |Nov high C=7.2 |Dec high C=3.4 |year high C= |Jan mean C=0.1 |Feb mean C=1.3 |Mar mean C=5.3 |Apr mean C=10.1 |May mean C=15.0 |Jun mean C=17.8 |Jul mean C=19.9 |Aug mean C=19.6 |Sep mean C=15.2 |Oct mean C=10.3 |Nov mean C=4.6 |Dec mean C=1.1 |Jan low C=−2.4 |Feb low C=−1.8 |Mar low C=1.5 |Apr low C=5.1 |May low C=9.7 |Jun low C=12.7 |Jul low C=14.5 |Aug low C=14.2 |Sep low C=10.5 |Oct low C=6.4 |Nov low C=2.1 |Dec low C=−1.1 |year low C= |Jan record low C=−27.5 |Feb record low C=−27.1 |Mar record low C=−27.6 |Apr record low C=−8.0 |May record low C=−2.3 |Jun record low C=1.9 |Jul record low C=6.7 |Aug record low C=6.4 |Sep record low C=0.7 |Oct record low C=−7.5 |Nov record low C=−16.9 |Dec record low C=−24.8 |year record low C=−27.6 |precipitation colour=green |Jan precipitation mm=34 |Feb precipitation mm=30 |Mar precipitation mm=40 |Apr precipitation mm=34 |May precipitation mm=63 |Jun precipitation mm=70 |Jul precipitation mm=82 |Aug precipitation mm=75 |Sep precipitation mm=47 |Oct precipitation mm=34 |Nov precipitation mm=40 |Dec precipitation mm=38 |year precipitation mm=587 |Jan snow mm=179 |Feb snow mm=159 |Mar snow mm=103 |Apr snow mm=29 |May snow mm=0 |Jun snow mm=0 |Jul snow mm=0 |Aug snow mm=0 |Sep snow mm=0 |Oct snow mm=1 |Nov snow mm=84 |Dec snow mm=159 |year snow mm=714 |Jan precipitation days=5.7 |Feb precipitation days=5.2 |Mar precipitation days=6.6 |Apr precipitation days=5.8 |May precipitation days=8.5 |Jun precipitation days=9.4 |Jul precipitation days=8.9 |Aug precipitation days=8.4 |Sep precipitation days=7.3 |Oct precipitation days=5.5 |Nov precipitation days=7.1 |Dec precipitation days=5.9 |year precipitation days= |Jan humidity=86 |Feb humidity=83 |Mar humidity=77 |Apr humidity=69 |May humidity=70 |Jun humidity=71 |Jul humidity=70 |Aug humidity=71 |Sep humidity=76 |Oct humidity=81 |Nov humidity=87 |Dec humidity=88 |year humidity=77 |Jan dew point C=-4.6 |Feb dew point C=-3.5 |Mar dew point C=-1.1 |Apr dew point C=2.0 |May dew point C=7.0 |Jun dew point C=10.3 |Jul dew point C=11.6 |Aug dew point C=11.5 |Sep dew point C=9.1 |Oct dew point C=5.1 |Nov dew point C=0.6 |Dec dew point C=-2.9 |year dew point C=3.8 |Jan sun=50.0 |Feb sun=72.4 |Mar sun=124.7 |Apr sun=167.6 |May sun=214.0 |Jun sun=218.3 |Jul sun=226.2 |Aug sun=212.3 |Sep sun=161.0 |Oct sun=120.8 |Nov sun=53.9 |Dec sun=46.7 |year sun=1667.9 |Jan uv=1 |Feb uv=1 |Mar uv=3 |Apr uv=4 |May uv=6 |Jun uv=7 |Jul uv=6 |Aug uv=6 |Sep uv=4 |Oct uv=2 |Nov uv=1 |Dec uv=1 |source 1=''World Meteorological Organization'' (temperature and rainfall 1981–2010)<ref>{{Cite web |url=https://www.chmi.cz/historicka-data/pocasi/uzemni-teploty# |title=The Climate of Prague 1981–2010 (Temperatures, Humidity) |publisher=Czech Hydrometeorological Institute |access-date=9 May 2016 |language=cs |archive-date=18 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210118083942/https://www.chmi.cz/historicka-data/pocasi/uzemni-teploty |url-status=live}}</ref> [[NOAA]]<ref name=NOAA >{{cite web |url=https://www.ncei.noaa.gov/pub/data/normals/WMO/1961-1990/RA-VI/CZ/11518.TXT |title=Praha Climate Normals 1961–1990 (Precipitation, Precipitation days, Snow, Sunhours) |publisher=National Oceanic and Atmospheric Administration |access-date=28 February 2013 |archive-date=14 თებერვალი 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240214081103/https://www.ncei.noaa.gov/pub/data/normals/WMO/1961-1990/RA-VI/CZ/11518.TXT }}</ref> and Weather Atlas<ref>{{Cite web |url=https://www.weather-atlas.com/en/czech-republic/prague-climate |title=Prague, Czech Republic – Detailed climate information and monthly weather forecast |publisher=Yu Media Group |website=Weather Atlas|access-date=2 July 2019 |archive-date=2 July 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190702211837/https://www.weather-atlas.com/en/czech-republic/prague-climate |url-status=live}}</ref> |date=July 2018 |source= }} ==ადმინისტრაცია== ===ადმინისტრაციული დაყოფა=== პრაღა ჩეხეთის რესპუბლიკის დედაქალაქი და შესაბამისად, სამთავრობო ქალაქია. მას როგორც მუნიციპალური, აგრეთვე რეგიონალური სტატუსიც აქვს. ქალაქი 10 მუნიციპალურ და 22 ადმინისტრაციულ რეგიონად, 57 მუნიციპალურ ნაწილად და 112 საკადასტრო ნაწილადაა დაყოფილი. ===ქალაქის ხელისუფლება=== პრაღას ავტონომიურად ქალაქის ასამბლეა მართავს, რომელიც მუნიციპალური არჩევნების შედეგად არჩეული 55-დან 70-მდე წევრისგან შედგება. პრაღის აღმასრულებელი ორგანო ქალაქის საბჭოა, რომლის წევრებსაც ქალაქის ასამბლეა ირჩევს. პრაღის მუნიციპალური ოფისი, იგივე მერია, ქალაქის მერის ჩათვლით 11 წევრისგან შედგება. ისინი გეგმავენ და ამზადებენ ასამბლეის შეხვედრებს და უზრუნველყოფენ დადგენილებების შესრულებას. ==მოსახლეობა== 2020 წლის აღწერის მიხედვით, პრაღის მოსახლეობა 1,324,277 ადამიანს შეადგენს, ხოლო [[მოსახლეობის სიმჭიდროვე]] კმ²-ზე 2,700 ადამიანია.<ref>{{cite web |title=Population of Municipalities – 1 January 2020|url=https://www.czso.cz/csu/czso/population-of-municipalities-1-january-2019|publisher=Czech Statistical Office|date=2020-04-30}}</ref> 2011 წლის აღწერის მიხედვით, დედაქალაქის მოსახლეობის 14% საზღვარგარეთაა დაბადებული, რაც ჩეხეთის ქალაქებს შორის უმაღლესი მაჩვენებელია,<ref>{{cite news|title=Census shows population rise in Prague|url=http://praguemonitor.com/2012/01/24/census-shows-population-rise-prague|publisher=Prague Daily Monitor|agency=Czech News Agency (ČTK)|date=24 January 2012|accessdate=16 April 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140416205818/http://praguemonitor.com/2012/01/24/census-shows-population-rise-prague|archivedate=16 April 2014}}</ref> ხოლო მოსახლეობის 64.8% ეთნიკურად [[ჩეხები|ჩეხია]], რაც ქვეყნის საშუალო მაჩვენებელზე მაღალია. ==ეკონომიკა== ჩეხეთის ინვესტიციების 20% დედაქალაქშია თავმოყრილი, ამიტომ პრაღა ქვეყნის ყველაზე ძლიერი რეგიონული ეკონომიკური ცენტრია. დედაქალაქში ჩეხეთის [[მშპ]]-ს 25% გამომუშავდება.<ref name=CDAP>{{cite web|title=Prague Strategic Plan, 2008 Update |url=http://www.iprpraha.cz/uploads/assets/soubory/data/strategicky_plan/angl2008_web.pdf |website=Official site|publisher=City Development Authority Prague|year=2010|accessdate=22 April 2010}}</ref> 2017 წლის მონაცემების მიხედვით, პრაღის რეგიონში მშპ ერთ სულ მოსახლეზე [[მსყიდველობითი უნარის პარიტეტი|მსყიდველობითი უნარის პარიტეტთან]] მიმართებაში 56,200 ევროა.<ref>{{Cite web|url=https://ec.europa.eu/eurostat/web/regions/data/main-tables|title=Main tables – Eurostat|website=ec.europa.eu|language=en-GB|access-date=4 November 2018}}</ref> 1990 წლებიდან ქალაქის ეკონომიკა ინდუსტრიული წარმოებიდან სერვისის სექტორზე ორიენტირებული გახდა. პრაღაში დასაქმებულთა 80% მომსახურების სფეროში მუშაობს. [[ტურიზმი]] პრაღის ეკონომიკის ერთ-ერთი პრიორიტეტული დარგია. ქვეყნის ტურიზმიდან მიღებული შემოსავლის ნახევარი დედაქალაქს ეკუთვნის. თანამედროვე პრაღის ეკონომიკა ძირითადად [[ექსპორტი|ექსპორტსა]] და სერვისის სექტორზეა დაფუძნებული. 2010 წლის კვლევის მიხედვით, პრაღა ცენტრალური და აღმოსავლეთი ევროპის საუკეთესო საქმიანი ქალაქია.<ref>{{cite news|first=Cat |last=Contiguglia |url=http://www.praguepost.com/business/6003-prague-is-best-cee-city-for-business-survey.html |title=Prague Is Best CEE City for Business&nbsp;– Survey |work=[[The Prague Post]] |date=13 October 2010 |accessdate=14 April 2011 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101125092300/http://www.praguepost.com/business/6003-prague-is-best-cee-city-for-business-survey.html |archivedate=25 November 2010 |df= }}</ref> ==კულტურა== [[File:Praha Rudolfinum isometric.jpg|thumb|მარცხნივ|რუდოლფინუმი, საკონცერტო და საგამოფენო დარბაზი]] [[File:Prague Congress Centre (1).JPG|thumb|პრაღის კონგრესის ცენტრი, რომელმაც სხვადასხვა საერთაშორისო სამიტებს უმასპინძლა]] [[File:Kafka statue Prague.jpg|thumb|upright|[[ფრანც კაფკა]]ს მონუმენტი, რომელიც ესპანურ სინაგოგასთან მდებარეობს]] პრაღა ევროპის ერთ-ერთი კულტურული ცენტრია და ყოველწლიურად მრავალ კულტურულ ღონისძიებას მასპინძლობს. ქალაქის უმნიშვნელოვანესი კულტურული დაწესებულებაა ეროვნული თეატრი, სადაც 1787 წელს [[მოცარტი|მოცარტის]] ''„[[დონ ჯოვანი]]ს“'' პრემიერა შედგა. სხვა კულტურულ ინსტიტუციებს შორის აღსანიშნავია ჩეხეთის ფილარმონიული ორკესტრი, პრაღის სიმფონიური ორკესტრი და პრაღის სახელმწიფო ოპერა. ქალაქში მრავალი მსოფლიო დონის მუზეუმი მდებარეობს, მათ შორისაა ეროვნული მუზეუმი, პრაღის მუზეუმი, პრაღის ებრაული მუზეუმი, [[ალფონს მუხა]]ს მუზეუმი, დეკორატიული ხელოვნების მუზეუმი და [[ეროვნული გალერეა (პრაღა)|ეროვნული გალერეა]]. პრაღაში ასობით საკონცერტო დარბაზი, გალერია, კინოთეატრი და მუსიკალური კლუბია. ქალაქი არაერთ მუსიკალურ ფესტივალს მასპინძლობს, რომელთა შორისაა პრაღის საგაზაფხულო და საშემოდგომო საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალები, პრაღის საერთაშორისი ორგანის ფესტივალი და პრაღის საერთაშორისო ჯაზის ფესტივალი. ასევე ქალაქში კინოფესტივალებიც ტარდება, მათ შორის აღსანიშნავია „ერთიანი სამყარო“, რომელიც ყოველწლიურად პრაღასა და ჩეხეთის სხვა 36 ქალაქში ტარდება. დედაქალაქში გამართულ ყოველწლიურ კულტურულ ღონისძიებებს შორისაა პრაღის მწერალთა ფესტივალი, პრაღის ფოლკლორის დღეები და [[შექსპირი|შექსპირის]] საზაფხულო ფესტივალი. ჰოლივუდის იმ ფილმების ჩამონათვალში, რომლებშიც მოქმედება პრაღაში ხდება, შედის ''ნარნიას ქრონიკები'', ''ევროტური'', ''ვან ჰელსინგი'' და ''ადამიანი ობობა: სახლიდან შორს''. პრაღაში გადაღებულია ''[[ამადეუსი (ფილმი)|ამადეუსი]]'' – [[მილოშ ფორმანი]]ს ბიოგრაფიული ფილმი ცნობილ კომპოზიტორ ამედეუს ვოლფგანგ მოცარტზე. ევროპაში იაფფასიანმა ავიარეისებმა პრაღაში ტურისტთა რიცხვი კიდევ უფრო გაზარდა, რომლებიც ქალაქის მუზეუმებსა და ღირსშესანიშნაობებს სტუმრობენ. პრაღაში მრავალი ნაგებობა ცნობილმა არქიტექტორებმა განაახლეს, რომელთა შორის არიან [[ფრენკ გერი]], [[ჟან ნუველი]] და ადოლფ ლოსი. ბოლო დროს პრაღაში ჩატარებული ღონისძიებებია: * საერთაშორისო სავალუტო ფონდისა და მსოფლიო ბანკის 2000 წლის სამიტი * [[ნატო]]ს 2002 წლის სამიტი * [[საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტი]]ს 2004 წლის სესია * [[საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი]]ს 2006 წლის გენერალური ასამბლეა * აშშ-სა და [[რუსეთი]]ს 2010 წლის სამიტი ==განათლება== ქალაქში ცხრა საჯარო და 30 კერძო უნივერსიტეტო მდებარეობს,<ref>{{cite web|title=Seznam vysokých škol a univerzit|url=http://www.vejska.cz/vysoke-skoly/prehled?|website=Vejska.cz}}</ref> მათ შორისაა კარლის უნივერსიტეტი, ჩეხეთის ტექნიკური უნივერსიტეტი, ეკონომიკის უნივერსიტეტი, ქიმიისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტი და სახვითი ხელოვნების აკადემია. პრაღაში განლაგებულია საერთაშორისო საგანმანათლებლო ინსტიტუციები, მათ შორისაა [[ნიუ-იორკის უნივერსიტეტი]], ფრანგული ალიანსი და [[გოეთეს ინსტიტუტი|გოეთეს]], სერვანტესისა და ადამ მიცკევიჩის ინსტიტუტები. ==სამეცნიერო, კვლევითი და მაღალტექნოლოგიური ცენტრები== პრაღა ქვეყნის კვლევითი ცენტრია. ქალაქში ჩეხეთის მეცნიერებათა აკადემიის 54 ინსტიტუტიდან 39 მდებარეობს, მათ შორის [[ფიზიკა|ფიზიკის]], [[მიკრობიოლოგია|მიკრობიოლოგიის]], [[ორგანული ქიმია|ორგანული ქიმიის]] და [[ბიოქიმია|ბიოქიმიის]]. დედაქალაქში ათი საჯარო კვლევითი ინსტიტუტი და ოთხი ბიზნეს ინკუბატორი მდებარეობს. 2019 წელს კლინიკური და ექსპერიმენტული მედიცინის ინსტიტუტი ევროპის უდიდესი [[ტრანსპლანტაცია|ტრანსპლანტაციური]] ცენტრი იყო.<ref name=":02">{{Cite web|url=https://www.praguemorning.cz/europes-largest-organ-transplant-center-is-in-prague/|title=Europe's Largest Organ Transplant Center is in Prague|last=B|first=Petr|date=27 January 2020|website=[[Prague Morning]]|language=en-US|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=28 January 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200127140931/https://www.praguemorning.cz/europes-largest-organ-transplant-center-is-in-prague/|archivedate=27 იანვარი 2020}}</ref> პრაღის უნივერსიტეტები მნიშვნელოვან სამეცნიერო და კვლევით ცენტრებს წარმოადგენენ. 2008 წლის მონაცემებით, 13,000 მკვლევართაგან 3% ქალაქის ეკონომიკურად აქტიური მოსახლეობის ნაწილს შეადგენდა, ხოლო კვლევითი საქმიანობაზე დახარჯული თანხა 901.3 მილიონი ევრო იყო.<ref>J. Pechlát (2010).''"[http://teorievedy.flu.cas.cz/index.php/tv/article/view/46/39 Prague as a knowledge city-region]"'' In: Teorie vědy, XXXI/3–4 2009, The Institute of Philosophy of the AS CR, pp. 247–267.</ref> == ტრანსპორტი == [[File:Praha - Metro - Staroměstská (7503784584).jpg|thumb|მარცხნივ|[[სტარომესტსკა (პრაღის მეტრო)|სტარომესტსკა]], პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური]] პრაღის საზოგადოებრივი სატრანსპორტო სისტემა [[მეტროპოლიტენი|მეტროს]], [[რკინიგზა|რკინიგზის]], [[ავტობუსი|ავტობუსებისა]] და [[ტრამვაი|ტრამვაების]] სისტემებს მოიცავს. [[საზოგადოებრივი ტრანსპორტი]]თ სარგებლობის მიხედვით პრაღა მსოფლიოში ერთ-ერთი პირველი ქალაქია.<ref>{{cite web|title=Endurance|url=http://www.epomm.eu/endurance/index.php?id=2809&city=454|publisher=Mgr. Jaroslav Mach|accessdate=1 January 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170907214835/http://www.epomm.eu/endurance/index.php?id=2809&city=454|archivedate=7 სექტემბერი 2017}}</ref> მგზავრთა რიცხვი წელიწადში საშუალოდ 1.2 მილიარდია. 2017 წელს პრაღაში მგზავრობათა 52% საზოგადოებრივი ტრანსპორტით განხორციელდა, 24,5% – ავტომობილით, 22,4% – ფეხით, 0,4% – ველოსიპედით და 0,5% – თვითმფრინავით.<ref>{{Cite web|url=https://mhd86.cz/2017/06/27/cim-cestujeme-po-praze-52-cest-pripada-na-mhd-cyklodopravu-tvori-04/|title=Čím cestujeme po Praze? 52% cest připadá na MHD, cyklodopravu tvoří 0,4%|date=27 June 2017|website=mhd86.cz|language=cs-CZ|access-date=2 September 2019}}</ref> [[პრაღის მეტროპოლიტენი]] სამი ხაზისგან შედგება, რომლებიც 1974, 1978 და 1985 წლებში ამოქმედდა. 2012 წელს მეტროთი 589.2 მილიონმა მგზავრმა ისარგებლა,<ref name="annual-report-2012">{{cite web|url=http://www.dpp.cz/download-file/6145/annual_report_2012_en.pdf|title=Annual Report 2012|publisher=Public Transport Company of the Capital City of Prague|date=2012|page=66|accessdate=7 April 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130921053507/http://www.dpp.cz/download-file/6145/annual_report_2012_en.pdf|archivedate=21 სექტემბერი 2013}}</ref> რითაც პრაღის მეტროპოლიტენი ევროპაში მგზავრთა გამტარობის მიხედვით მე-5 ადგილზე დასახელდა. ქალაქში ტრამვაის 34 ხაზია. პრაღის ტრამვაის სისტემა სიგრძის მიხედვით მეთორმეტეა მსოფლიოში და 857 ტრამვაისგან შედგება,<ref>{{cite news |title=Pražská MHD loni přepravila o 9,6 procent více cestujících. Využila ji více než miliarda lidí |url=https://zpravy.aktualne.cz/ekonomika/prazske-mhd-loni-prepravilo-o-9-6-procent-vice-cestujicich-v/r~aea5fd16035b11e794440025900fea04/?redirected=1532945371 |work=Aktuálně.cz |date=7 March 2017 |language=cs-CZ}}</ref> რითაც [[მოსკოვი]]სა და [[ბუდაპეშტი]]ს შემდეგ მსოფლიოში მესამე ადგილს იკავებს. წლიურად პრაღის ტრამვაით 360 მილიონზე მეტი მგზავრი სარგებლობს. [[File:Prago-Ruzyně, flughaveno, el-aera vido, 7.jpeg|thumb|ვაცლავ ჰაველის სახელობის აეროპორტი]] პრაღაში დაახლოებით 300 მარშრუტის ავტობუსი მოძრაობს. პრაღაში [[ვაცლავ ჰაველი|ვაცლავ ჰაველის]] სახელობის აეროპორტი მდებარეობს, რომელიც ქვეყანაში უდიდესი, ხოლო ცენტრალურ და აღმოსავლეთ ევროპაში ერთ-ერთი ყველაზე გადატვირთულია. 2018 წელს აეროპორტი 16.8 მილიონ მგზავრს მოემსახურა. [[ველოსიპედი|ველოსიპედით]] სიარული როგორც სპორტული, ისე რეკრეაციული მიზნით ქალაქში დიდი პოპულარობით სარგებლობს.<ref>{{Cite news|url=https://prahounakole.cz/2014/08/potencial-cyklodopravy-v-praze/|title=Potenciál cyklodopravy v Praze|date=4 August 2014|work=Prahou na kole|access-date=3 December 2018|language=cs-CZ|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181124105658/https://prahounakole.cz/2014/08/potencial-cyklodopravy-v-praze/|archivedate=24 ნოემბერი 2018}}</ref> 2018 წელს ველოსიპედით, როგორც სამგზავრო საშუალებით მოსარგებლეთა რაოდენობას ქალაქის მცხოვრებთა 2% შეადგენდა. 2017 წლის მონაცემებით, ქალაქში 178 კილომეტრის სიგრძის ველობილიკი და 48 კილომეტრის სიგრძის ველოსიპედის მოძრაობის ზოლია.<ref>{{Cite web|url=http://www.tsk-praha.cz/static/webbooks/udi-rocenka-2017-cz/index.html|title=Yearbook of transport in Prague 2017|website=TSK-praha.cz|archive-url=|archive-date=|url-status=|access-date=3 December 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181208031412/http://www.tsk-praha.cz/static/webbooks/udi-rocenka-2017-cz/index.html|archivedate=8 დეკემბერი 2018}}</ref> ==საერთაშორისო ურთიერთობები== პრაღა დაძმობილებულია შემდეგ ქალაქებთან:<ref>{{cite web|title=Partnerská města HMP|url=http://zahranicnivztahy.praha.eu/jnp/cz/partnerska_mesta/index.html|website=zahranicnivztahy.praha.eu|publisher=Prague|language=cs|accessdate=20 August 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130625205859/http://zahranicnivztahy.praha.eu/jnp/cz/partnerska_mesta/index.html|archivedate=25 ივნისი 2013}}</ref> {{div col|colwidth=18em}} * [[ბერლინი]], გერმანია * [[ბრატისლავა]], სლოვაკეთი * [[ბრიუსელი]], ბელგია * [[ჩიკაგო]], აშშ * [[ფრანკფურტი]], გერმანია * [[ჰამბურგი]], გერმანია * [[კიოტო]], იაპონია * [[მოსკოვი]], რუსეთი * [[ნიურნბერგი]], გერმანია * [[ფენიქსი]], აშშ * [[სანქტ-პეტერბურგი]], რუსეთი * [[ტაიპეი]], ტაივანი {{div col end}} == გალერეა == [[ფაილი:prag altstadtpanorama rechts karlsbruecke.jpg|thumb|800px|center|[[კარლის ხიდი]] და ძველი ქალაქი (მარჯვნივ კარლის ხიდი, მარცხნივ რუდოლფინუმი)]]<br /> <div align="center"> <gallery> სურათი:prag_rathausturm_uhr.jpg|რატუშას საათი სურათი:prag_altstaedter_ring_st_nikolaus.jpg|წმ. ნიკოლოზის ტაძარი ძველი ქალაქის მოედანზე სურათი:prag_karlsbrücke_brückenturm_altstadtseite.jpg|[[კარლის ხიდი]], ხიდის კოშკურა ძველი ქალაქის მხარეს სურათი:prag_karlsbrücke_kleinseite.jpg|[[კარლის ხიდი]] სურათი:prag_karlsbrücke_moldauufer.jpg|[[კარლის ხიდი]] და ძველი ქალაქი (ვლტავას სანაპირო) სურათი:Prag_Pulverturm.jpg|თოფხანას კოშკი სურათი:prag_obecni_dûm_gemeindehaus.jpg|მუნიციპალიტეტის შენობა (Obecni Dûm) სურათი:prag_obecni_dûm_gemeindehaus_eingang.jpg|მუნიციპალიტეტის შენობა (Obecni Dûm), შესასვლელი სურათი:prag_obecni_dûm_café_innen.jpg|მუნიციპალიტეტის შენობა (Obecni Dûm), კაფე, შიდა მხარე სურათი:prag_rudolfinum.jpg|რუდოლფინუმი სურათი:prag_ginger_u_fred_gehry.jpg|ჯინჯერი და ფრედი, არქიტექტორი: [[გერი, ფრენკ|ფრენკ გერი]] სურათი:Exterior of St. Vitus Cathedral Prague 1.JPG|[[წმინდა ვიტის კათედრალური ტაძარი]] სურათი:Interior of St. Vitus Cathedral Prague 4.JPG|[[წმინდა ვიტის კათედრალური ტაძარი]] სურათი:Golden Lane 1.JPG|ოქროს ჩიხი სურათი:National Gallery Prague.JPG|[[პრაღის ეროვნული გალერეა]] სურათი:Prague at night.JPG|პრაღა ღამით სურათი:Prague Street in old town.JPG|ძველი ქალაქი სურათი:Prague View on Old Town.JPG|ხედი ძველ ქალაქზე </gallery> </div> == რესურსები ინტერნეტში == {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|616}} * [http://www.mypraha.info ჩემი პრაღა - ბლოგი პრაღის შესახებ] * [http://www.mypraha.info/gallery/ პრაღის ფოტოგალერეა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071212160024/http://www.mypraha.info/gallery/ |date=2007-12-12 }} * [http://colourtourcities.blogspot.com/2012_01_01_archive.html პრაღა – მომაჯადოებელი სამყარო] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ევროკავშირის დედაქალაქები}} {{ევროპის დედაქალაქები}} {{ევროპის კულტურული დედაქალაქები}} [[კატეგორია:პრაღა| ]] [[კატეგორია:ცენტრალური ბოჰემიის მხარის ქალაქები]] [[კატეგორია:ევროპის დედაქალაქები]] [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ჩეხეთში]] [[კატეგორია:ევროპის კულტურული დედაქალაქები]] 3x7cg2nz1h1iofj10ynx9nue552z5n7 0 10884 5428216 5328252 2026-07-06T16:03:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428216 wikitext text/x-wiki {{რჩეული/2.0}}{{ინფოდაფა არხი |სახელი = პანამის არხი |სურათი = Panama Canal Map KA.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = პანამის არხის სქემა |თავდაპირველი სახელი = |თანამედროვე სახელი = |კომპანია = La Société internationale du Canal |ინჟინერი = ჯონ ფინდლი უელასი (1904–05)<br />ჯონ ფრენკ სტივენსი (1905–07)<br />ჯორჯ ვაშინგტონ გოეთალსი (1907–14) |სხვა ინჟინრები = |აქტის თარიღი = |მშენებლობის თარიღი = 1881 |გამოყენების თარიღი = 15 აგვისტო, 1914 |დასრულების თარიღი = 1914 |გაფართოების თარიღი = 2007-2015 |დახურვის თარიღი = |აღდგენის თარიღი = |გათვლილი სიგრძე = |თავდაპირველი გათვლილი სიგრძე = |გათვლილი სიგრძის შენიშვნა = |გათვლილი სიგანე = |თავდაპირველი გათვლილი სიგანე = |გათვლილი სიგანის შენიშვნა = |დასაწყისი = წყნარი ოკეანე |თავდაპირველი დასაწყისი = |დასაწყისის შენიშვნა = |დასასრული = ატლანტის ოკეანე |თავდაპირველი დასასრული = |დასასრულის შენიშვნა = |კოორდინატები = {{Coord|9|04|48|N|79|40|48|W|region:PA_type:waterbody}} |ფილიალი = |ვისი ფილიალი = |კავშირი = |ჩამკეტები = 2 (შენდება მესამე წყვილიც) |თავდაპირველი ჩამკეტები = 2 |ჩამკეტების შენიშვნა = |სიგრძე = 77 კმ |თავდაპირველი სიგრძე = |სიგრძის შენიშვნა = |სიმაღლე = 26 მ |სიმაღლის შენიშვნა = |სტატუსი = მოქმედი |სანაოსნო = პანამის არხის სამმართველო }} [[ფაილი:Pm-map KA.png|300px|მინიატიურა|პანამის არხის მდებარეობა]] [[ფაილი:Panama Canal Gatun Locks.jpg|thumb|300პქ|არხის ერთ-ერთი ჩამკეტი [[კარიბის ზღვა|კარიბის ზღვის]] გასასვლელთან]] [[ფაილი:Panama Canal PIA03368 lrg.jpg|thumb|300px|NASA-ს მიერ გადაღებული თანამგზავრული ფოტო]] '''პანამის არხი''' ({{lang-es|''Canal de Panamá''}}) — სანაოსნო არხი [[პანამა]]ში, რომელიც ერთმანეთთან აკავშირებს [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტისა]] და [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანეებს]]. არხი ჭრის [[პანამის ყელი|პანამის ყელს]] და წარმოადგენს საერთაშორისო საზღვაო ვაჭრობის უმნიშვნელოვანეს არტერიას. არხის ორივე დაბოლოება სპეციალური რაბებითაა დაკეტილი, რათა მოხდეს გემების აწევა [[გატუნის ტბა|გატუნის ტბის]] სიმაღლემდე, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 26 მეტრზე. გატუნის ტბა ხელოვნურად შეიქმნა არხის მშენებლობისას, სამუშაოს შემცირების მიზნით. ამჟამინდელი საკეტების სიგანე 33,5 მეტრია. მესამე, უფრო ფართო საკეტი ამჟამად მშენებლობის პროცესშია და მისი გახსნა 2015 წლისთვის იგეგმება. არხის სიგრძე 77,1 კილომეტრია. არხის მშენებლობა [[1881]] წელს [[საფრანგეთი|საფრანგეთმა]] დაიწყო, თუმცა საინჟინრო პრობლემებისა და გავრცელებული დაავადებებით გამოწვეული მაღალი სიკვდილიანობის გამო პროექტზე მუშაობა შეჩერდა. ამის შემდეგ, პროექტი [[ამერიკის შეერთებული შტატები]]ს ხელში გადავიდა, რომელმაც მშენებლობა ათ წელში, [[1914]] წელს დაასრულა. არხის გახსნით გემებმა თავიდან აიცილეს გრძელი, სახიფათო [[ჰორნის კონცხი]]ს გზა, [[სამხრეთ ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის]] უკიდურესი სამხრეთი წერტილის შემოვლით ([[დრეიკის სრუტე]]ში) ან [[მაგელანის სრუტე|მაგელანის სრუტის]] გავლით. ამ ერთ-ერთმა უმსხვილესმა და ურთულესმა საინჟინრო პროექტმა, რაც კი კაცობრიობას ოდესმე განუხორციელებია, გემებს საშუალება მისცა, იმოძრაონ [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტისა]] და [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანეებს]] შორის იმის ნახევარ დროში, რაც მანამდე სჭირდებოდათ. მოკლე, სწრაფმა და უსაფრთხო გზამ აშშ-ის დასავლეთ სანაპიროსა და წყნარი ოკეანის ნაპირზე მდებარე ქვეყნებს შორის, ამ უკანასკნელთ საშუალება მისცა, უფრო ინტეგრირებულნი გამხდარიყვნენ მსოფლიო ეკონომიკაში. ამ პერიოდის განმავლობაში, დღევანდელი პანამის არხის ტერიტორია ჯერ [[კოლუმბია]]ს ეკუთვნოდა, შემდეგ [[საფრანგეთი|საფრანგეთს]], შემდეგ კი [[აშშ]]-ს, რომელმაც მისი მშენებლობა დაასრულა. [[1999]] წელს არხი პანამის მთავრობას გადაეცა, როგორც დიდი ხნით ადრე იყო დაგეგმილი. არხის გახსნიდან, 1914 წლიდან, [[2008]] წლამდე გემების წლიური ტრაფიკი 1000-დან 14 702-მდე გაიზარდა, მოცულობა კი პანამის არხის უნივერსალური საზომი სისტემით (PC/UMS) 309,6 მილიონ ტონამდე. 2008 წლისთვის, არხში გავლილი იყო 815 000 გემი, რომელთაგან ბევრი იმაზე დიდი მოცულობის იყო, ვიდრე თავდაპირველად იგეგმებოდა. უმსხვილეს გემებს, რომლებსაც დღეს არხში გავლა შეუძლიათ ''[[პანამაქსი|პანამაქსს]]'' უწოდებენ.<ref name="canalusage">{{cite web |url=http://www.pancanal.com/eng/maritime/routes.html |title=Panama Canal Traffic—Years 1914–2010 |publisher=Panama Canal Authority |accessdate=2011-01-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101230042623/http://www.pancanal.com/eng/maritime/routes.html |archivedate=2010-12-30 }}</ref> [[ამერიკის სამოქალაქო ინჟინერიის საზოგადოება]]მ პანამის არხი [[მსოფლიოს ახალი შვიდი საოცრება|მსოფლიოს ახალ შვიდ საოცრებათა]] შორის დაასახელა.<ref name="ASCE">{{cite web |url=http://www.asce.org/content.aspx?id=2147487305 |title=Seven Wonders |publisher=American Society of Civil Engineers |accessdate=2011-02-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100802060056/http://www.asce.org/Content.aspx?id=2147487305 |archivedate=2010-08-02 }}</ref> ==ისტორია== [[სურათი:Panama.A2003087.1850.250m.jpg|thumb|პანამის არხის თანამგზავრული ფოტო. მწვანედ ნაჩვენებია გაუვალი ჯუნგლები.]] [[პანამის ყელი]]ს გასწვრივ არხის ხსენება პირველად [[1534]] წელს მოხდა, როდესაც [[საღვთო რომის იმპერია|საღვთო რომის იმპერიის]] იმპერატორმა და ესპანეთის მეფე [[კარლ V ჰაბსბურგი|კარლ V ჰაბსბურგმა]] გამოაქვეყნა გამოკვლევის ანგარიში, რომელიც მიზნად ისახავდა [[ამერიკა|ამერიკის]] კონტინენტზე გამავალი გზის შექმნას, რომელიც [[ესპანეთი|ესპანეთსა]] და [[პერუ]]ს შორის გემების მიმოსვლას გააადვილებდა. ასეთი გზა ესპანეთს სამხედრო უპირატესობას მისცემდა პორტუგალიასთან მიმართებაში.<ref>{{cite web |url=http://www.pancanal.com/eng/history/history/index.html |title=A History of the Panama Canal: French and American Construction Efforts |publisher=Panama Canal Authority |accessdate=2007-09-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141215060157/http://www.pancanal.com/eng/history/history/index.html |archivedate=2014-12-15 }}; Chapter 3, ''[http://www.pancanal.com/eng/history/history/early.html Some Early Canal Plans] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150102032703/http://www.pancanal.com/eng/history/history/early.html |date=2015-01-02 }}''</ref> 1788–1793 წლების ექსპედიციის შედეგად, ესპანეთის სამსახურში მყოფმა იტალიელმა ოფიცერმა და მკვლევარმა [[ალესანდრო მალასპინა]]მ არხის მშენებლობის გეგმა წარმოადგინა.<ref>{{Cite book|last= Caso |first= Adolph | coauthors= Marion E. Welsh |title= They Too Made America Great |url= https://archive.org/details/theytoomadeameri00caso |year= 1978 |publisher= Branden Books |isbn= 0-8283-1714-3 |page= [https://archive.org/details/theytoomadeameri00caso/page/72 72]}}; online at [http://books.google.com/books?id=7q3WTS1IREkC Google Books]</ref> პანამის სტრატეგიული მდებარეობისა და იმ პოტენციალთან შედარებით, რომელსაც ორი ოკეანის გამყოფი ეს ვიწრო ყელი ფლობდა, არეალის სხვა სავაჭრო გზები წლების მანძილზე არასახარბიელო იყო. 1698 წელს [[შოტლანდიის სამეფო]]მ წამოიწყო [[დარიენის სქემა]], რომელიც მიზნად ისახავდა სახმელეთო სავაჭრო გზის გაყვანას პანამის ყელზე, მაგრამ იგი წარუმატებელი აღმოჩნდა. გეგმის ჩაშლის მიზეზი იყო არახელსაყრელი გარემო პირობები; მასზე ხელი საბოლოოდ 1700 წლის აპრილში აიღეს.<ref>{{cite web|url=http://www.kinnaird.net/darien.htm |title=Darien Expedition |accessdate=2007-09-03}}</ref> [[1849]] წელს [[კალიფორნია]]ში [[ოქრო]]ს აღმოჩენამ [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტისა]] და [[წყნარი ოკეანე]]ების დაკავშირების კიდევ უფრო დიდი ინტერესი განაპირობა. რამდენიმე წელში, [[1855]] წელს პანამის ყელზე გაიყვანეს [[პანამის რკინიგზა]]. ეს სახმელეთო კავშირი სასიცოცხლო მნიშვნელობის გახდა დასავლეთ ნახევარსფეროს ინფრატსტრუქტურაში, რომელმაც მნიშვნელოვნად გააადვილა ვაჭრობა და ფაქტობრივად განსაზღვრა მომავალი არხის გზა. ოკეანეებს შორის საწყლოსნო გზის გაყვანა ჯერ კიდევ იდეალურ გამოსავლად რჩებოდა; [[1855]] წელს, კუნძულ [[მენი|მენზე]] დაბადებულმა და აშშ-ის მთავრობისათვის მომუშავე ინჟინერმა [[უილიამ კენიში|უილიამ კენიშმა]] გამოიკვლია პანამის ყელი და შეიმუშავა სპეციალური მოხსენება სამომავლო არხის გზის თაობაზე.<ref name=mw>[http://www.isle-of-man.com/manxnotebook/fulltext/worthies/p118.htm ''"Manx Worthies"''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150628225110/http://www.isle-of-man.com/manxnotebook/fulltext/worthies/p118.htm |date=2015-06-28 }}.</ref> მისი მოხსენება წიგნად გამოქვეყნდა, რომელსაც ერქვა ''„პრაქტიკულობა და მნიშვნელობა გემების არხისა, რომელიც ატლანტისა და წყნარ ოკეანეებს დააკავშირებს''“ ''(The Practicality and Importance of a Ship Canal to Connect the Atlantic and Pacific Oceans)''.<ref>[http://books.google.com/books?id=rAwsAAAAYAAJ&printsec=frontcover&dq=william+kennish&source=bl&ots=lZpfP9ZKq9&sig=7AXnp--aBGqytMe2vcb9DIXvJPY&hl=en&ei=rDFvS7rSNqimtgeNlpiUBg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=5&ved=0CBQQ6AEwBA ''The Practicality and Importance of a Ship Canal to Connect the Atlantic and Pacific Oceans''].</ref> 1877 წელს, საფრანგეთის ფლოტის ოფიცერმა არმან რეკლიუმ და ინჟინერმა ლუსიენ ნაპოლეონ ბონაპარტ-ვაისმა პანამის ყელი გამოიკვლიეს და არხის ფრანგული ვარიანტის გზა წარმოადგინეს.<ref name="reclus">[http://books.google.com/books/about/Panama.html?id=wmwYAAAAYAAJ Gérard Fauconnier, ''Panama: Armand Reclus et le canal des deux océans''], e-text by University of Virginia, reprint in French, Panama: Atlantica, 2004</ref> საფრანგეთს წარმატებული გამოცდილება ჰქონდა უფრო გრძელი [[სუეცის არხი]]ს პროექტის განხორციელებაში, რაც მას ამ შემთხვევაში მეტ სიმამაცეს ჰმატებდა. === ფრანგული მშენებლობა 1881–1889 === [[სურათი:Ferdinand de Lesseps by Nadar.jpg|thumb|[[ფერდინანდ მარი ლესეფსი]]]] [[სურათი:1886 bas obispo.jpg|thumb|გათხრითი სამუშაოები ბას-ობისპოში, 1886 წ.]] [[1881]] წელს, [[პარიზი]]ს დაფინანსებითა და მხარდაჭერით [[ზღვის დონე]]ზე მდებარე არხის მშენებლობის პირველი მცდელობა დაიწყო [[სუეცის არხი]]ს ამშენებელმა, [[ფერდინანდ მარი ლესეფსი|ფერდინანდ მარი ლესეფსმა]]. [[საფრანგეთი]]ს მცდელობამ სრული კრახი და ფინანსური გაკოტრება განიცადა, მას შემდეგ, რაც დაიღუპა მშენებლობაზე მომუშავე დაახლოებით 22 000 ადამიანი და დაიხარჯა 287 000 000 [[აშშ დოლარი]]; საფრანგეთმა პროექტზე ხელი საბოლოოდ [[1890]] წელს აიღო. აღსანიშნავია, რომ სუეცის არხის მშენებლობა გაცილებით ხელსაყრელ გარემოში მიმდინარეობდა, გასტანა ათ წელს და გაითხარა 164 კილომეტრი სიგრძის არხი, რაც პანამის არხზე დაახლოებით ორჯერ გრძელი იყო. ლესეფსის ხელმძღვანელობით, არხის მშენებლობა 1881 წლის [[1 იანვარი|1 იანვარს]] დაიწყო ზღვის დონის სიმაღლეზე, [[კოლუმბია|კოლუმბიის]] მაშინდელ პროვინცია პანამის ტერიტორიაზე. საფრანგეთმა სამუშაოს დაწყება იჩქარა, საკმარისად არ გამოუკვლევია რეგიონის [[გეოლოგია]] და [[ჰიდროლოგია]].<ref name="French">{{Cite book|chapterurl=http://www.czbrats.com/Builders/FRCanal/failure.htm |chapter=The French Failure |title=America's Triumph in Panama |first=Ralph E. |last=Avery |publisher=L.W. Walter Company |location=Chicago, IL |year=1913}}</ref> გათხრები იმდენად დამრეც კუთხეზე მიმდინარეობდა, რომ იმავე წელს, წვიმების შედეგად გამოწყვეულმა მეწყერმა არხში დაახლოებით იმდენივე მასალა ჩაიტანა, რამდენიც ამოღებული ჰქონდათ.<ref>{{Cite book|last= Rocco |first= Fiammetta |title= The Miraculous Fever-Tree |url= https://archive.org/details/miraculousfevert0000rocc |year= 2003 |publisher= HarperCollins |isbn= 0-00-653235-7 |page= [https://archive.org/details/miraculousfevert0000rocc/page/192 192]}}</ref> არხის მშენებლობის ღირებულებამ და სირთულემ ტროპიკულ წვიმებსა და არასტაბილურ მთებში, ყოველგვარ მოლოდინს გადააჭარბა. დიდი საფრთხის ქვეშ იდგა მუშათა ჯანმრთელობა, რადგან პანამის ჯუნგლებში მწერებს საშიში დაავადებები გადაჰქონდათ, ძირითადად [[მალარია]] და [[ყვითელი ციება]], რამაც ათასობით მუშა იმსხვერპლა და პროექტის განხორციელების გაუთვალისწინებელი გადავადება განაპირობა. სამოქალაქო ჯანდაცვის ღონისძიებები არაეფექტური გამოდგა, რადგან დაავადებების გადამტანი [[მწერები]]ს როლი უცნობი იყო. უბედურმა შემთხვევებმა და ეპიდემიებმა დაახლოებით 22 000 მუშის სიცოცხლე შეიწირა. მაღალმა სიკვდილიანობამ ძალზედ გააძნელა გამოცდილი სამუშაო ძალის შენარჩუნება. ჯერ კიდევ ჯანმრთელი ფრანგი მუშა-ტექნიკოსები და ინჟინრები ხშირად სასწრაფოდ უკან, საფრანგეთში ბრუნდებოდნენ, მას შემდეგ, რაც რეალურ სამუშაო პირობებს გაეცნობოდნენ. პრობლემის კიდევ უფრო გამწვავებაში წვლილი თვით საავადმყოფოებსაც კი შეჰქონდათ, რომელთა ცუდი პირობები უნებლიეთ ხდებოდა მწერების გამრავლების კერა. გარდა ამისა, პროექტზე მომუშავე ადამიანებს საინჟინრო გამოცდილება ან ძალიან მცირე ჰქონდათ, ან საერთოდ არ ჰქონდათ, რამაც გამოიწვია იმ სირთულის შეუფასებლობა, რასაც ისინი შეეჩეხნენ — პანამის არხის მშენებლობა უდიდესი მასშტაბის პროექტი იყო. გეოლოგიური ფაქტორი მათ დაამარცხეს, მთებში გამავალ არხებს გამუდმებით აფართოვებდნენ და კვეთდნენ მწვერვალებს, რითაც ამცირებდნენ არხში ჩამავალი [[მეწყერი]]ს მოცულობას. სირთულეებში თავისი წვლილი შეიტანა საველე გამოცდილების ნაკლებობამ ასეთ გარემოში და ტროპიკულმა თავსხმა წვიმებმა, რაც ფოლადის აღჭურვილობას სწრაფად აჟანგებდა. უნდა აღინიშნოს, რომ ამ პერიოდისათვის უკვე შესაძლებელი იყო მაღალი საჭიროების საინჟინრო დანადგარებისა და ელექტრო-ხელსაწყოების გამოყენება. გამოგონებული იყო ორთქლზე მომუშავე ექსკავატორი, მაგრამ იგი ძალზედ პრიმიტიული იყო, ისევე როგორც სხვა დანადგარები: ელექტროგენერატორი, ელექტროძრავი, ელექტროგამანაწილებელი სისტემები — ყოველივე ეს ჯერ კიდევ თავიანთ „ბავშვობის ასაკში“ იყო. [[1886]] წელს [[ნიკოლა ტესლა]]მ გამოიგონა [[მუდმივი დენი]]ს ძრავი. ჯანდაცვისა და ტექნიკური სირთულეების გარდა, საფრანგეთის მარცხი დიდწილად ასევე განაპირობა არასწორმა ფინანსურმა მართვამ და პოლიტიკურმა კორუფციამ. ასეთ ცუდ პირობებს [[საფრანგეთი]] ნაკლებ სავარაუდოდ მიიჩნევდა, რადგან არ სურდა პრობლემები ეღიარებინა.<ref name="French"/> თუმცა, [[1893]] წელს, უზარმაზარი სამუშაოების ჩატარების შემდეგ, საფრანგეთმა პროექტი მაინც მიატოვა.<ref name="French"/> დაავადებები და ზღვის დონეზე მდებარე არხის მშენებლობის პროექტის სირთულე ბოლოს მაინც დაუძლეველი აღმოჩნდა. [[1894]] წელს, არხის მშენებლობის დასრულების მიზნით შეიქმნა მეორე ფრანგული კომპანია ''Compagnie Nouvelle du Canal de Panama (პანამის არხის ახალი კომპანია)''. თავდაპირველად კომპანიაში მინიმალური, რამდენიმე ათასი ადამიანი დასაქმდა; მიზანი იყო კოლუმბიის პანამის არხის კონცესია, პანამის რკინიგზის ამუშავება და არსებული გათხრებისა და აღჭურვილობის შენარჩუნება ხელსაყრელ პირობებში. ამავე დროს, კომპანია ეძებდა ამ აქტივის მყიდველს, დაახლოებით 109 000 000 აშშ დოლარის ფარგლებში. === 1890–1903 === [[სურათი:The Culebra Cut 7.jpg|thumb|კულებრის არხი, 1896 წ.]] ამავე პერიოდში, [[აშშ]]-ში რამდენიმე პარტია ხმელეთის ამ ყელის გასწვრივ არხის აშენების დიდ ინტერესს გამოხატავდა. ზოგიერთი მათგანი არხის გაყვანას [[ნიკარაგუა]]ზე არჩევდა (იხილეთ [[ნიკარაგუის არხი]] და ეკოკანალი), ზოგიერთი კი მხარს უჭერდა პანამაში [[საფრანგეთი]]ს აქტივების შეძენას. არხის მშენებლობის პოტენციალის შესწავლა დაევალა აშშ-ის საინჟინრო საზოგადოებას, რომელმაც პრეზიდენტ [[თეოდორ რუზველტი|თეოდორ რუზველტს]] არხის მშენებლობა [[ზღვის დონე|ზღვის დონის]] სიმაღლეზე ურჩია. მიუხედავად ამისა, უფრო ვრცელი საინჟინრო გამოკვლევები ემხრობოდნენ არხს, რომელშიც გამოყენებული იქნებოდა ჩამკეტი რაბების სისტემა, რომლის საშუალებითაც ვრცელ რეზერვუარში მოხდებოდა გემების აწევა ზღვის დონიდან 26 მეტრზე. სწორედ ამ არხს ურჩევდა რუზველტს უფროსი ინჟინერი ჯონ ფრენკ სტივენსი, რომელსაც პრეზიდენტი საბოლოოდ დაეთანხმა. 35 მეტრი სიმაღლის [[გატუნი]]ს დამბას უნდა შეექმნა იმ დროისათვის მსოფლიოში უდიდესი დამბა და ადამიანის ხელით შექმნილი ტბა ([[გატუნის ტბა]]). საბოლოოდ, ყველაზე იაფად, სწრაფად ასაშენებლად და თავდაპირველ, ზღვის დონის პროექტზე ბევრად ხელსაყრელად იქნა მიჩნეული არხი, რომელიც ამუშავდებოდა [[ზღვის დონე]]ზე მაღლა, რეზერვუარებისა და სამი ჩამკეტი რაბის საშუალებით, რომლებიც გემებს ზღვის დონეზე მაღლა, [[გატუნის ტბა]]მდე ასწევდა, შემდეგ კი ასევე სამი რაბი დაბლა, მოპირდაპირე ოკეანის დონეზე დაუშვებდა. ჩამკეტების ასავსები და დასაცლელი წყალი უნდა გამოსულიყო გატუნის ტბიდან, უზარმაზარი ჭიშკრებისა, სარქველებისა და გრავიტაციული პროპელერების მეშვეობით. კულებრის მთებში გაჭრილი არხის საშუალებით გატუნის ტბა შეუერთდებოდა [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანეს]]. [[სურათი:PSM V61 D312 The culebra cut.png|thumb|right|კულებრის არხი, 1902 წ.]] „[[1897]]-დან [[1900]] წლამდე პანამის არხის მშენებლობაში, როგორც ახალი ფრანგული კომპანიის ტექნიკური და ნორმატიული კომიტეტის წევრი, ჩაერთო ბრიგადის გენერალი ჰენრი ლაკორმ აბო, რომელიც მდინარე მისისიპზე ჩატარებული ჰიდროლოგიური სამუშაოების თანაავტორი იყო. მიუხედავად იმისა, რომ პანამის არხის მშენებლობაზე პასუხისმგებლობა აშშ-მა აიღო, აბო ფრანგული კომპანიისთვის გარდამავალ პერიოდში მუშაობდა მრჩეველ ინჟინრად, ამ პერიოდში ის თავის სამუშაო დროს [[პარიზი|პარიზსა]] და პანამის ყელს შორის ანაწილებდა. მას შემდეგ, რაც ამერიკელებმა პროექტის კონტროლი აიღეს ხელში, [[1905]]-[[1906]] წლებში აბო მუშაობდა საინჟინრო მრჩეველთა საბჭოში, ორგანოში, რომელიც რუზველტის მიერ იყო დანიშნული და არხის მშენებლობის პროექტის მომზადება ევალებოდა. საბჭოს წევრთა უმრავლესობა ზღვის დონის არხს არჩევდა. უმცირესობის პროექტი კი, რომელიც სავარაუდოდ აბოს დაწერილი იყო, დაეხმარა რუსველტსა და ომის მდივან [[უილიამ ჰოვარდ ტაფტი|უილიამ ჰოვარდ ტაფტს]] ჩამკეტებიანი არხის გეგმა დაემტკიცებინათ. აბოს მიერ გაწეული ბოლო სამსახური არხთან მიმართებაში იყო პანამის არხის საპრეზენტაციო კომიტეტის წევრობა 1915 წელს“.<ref>Brodhead, Michael J. 2012. [http://handle.dtic.mil/100.2/ADA564251 "The Panama Canal: Writings of the U. S. Army Corps of Engineers Officers Who Conceived and Built It."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130408131511/http://handle.dtic.mil/100.2/ADA564251 |date=2013-04-08 }} Page 3.</ref> საბოლოოდ, 1902 წელს [[აშშ-ის სენატი|აშშ-ის სენატმა]] ხმა მისცა პანამური ვარიანტის განხორციელების სასარგებლოდ, აუცილებელი უფლებების მიღების პირობით.<ref>''Overthrow'', Stephen Kinzer, 2006.</ref> [[1903]] წლის [[22 იანვარი|22 იანვარს]], აშშ-ის სახელმწიფო მდივანმა [[ჯონ ჰეი]]მ და კოლუმბიის მხრიდან დიპლომატმა დოქტორმა ტომას ტერანმა ხელი მოაწერეს [[ჰეი-ტერანის ხელშეკრულება]]ს. დოკუმენტის მიხედვით შტატებს განახლებადი, სამუდამო იჯარით კოლუმბიისგან გადაეცა მიწა არხის ასაშენებლად.<ref>{{cite web|url=http://www.u-s-history.com/pages/h930.html |title=Hay-Herrán Treaty |publisher=U-s-history.com |date=1903-11-18 |accessdate=2010-10-24}}</ref> ხშირად ამას შეცდომით უწოდებენ „99 წლიან იჯარას“, რადგან შეთანხმების 22-ე თავში დამაბნეველი სიტყვები იყო გამოყენებული. დოკუმენტი მიუთითებდა შეძენილი არეალის ხარისხს, მაგრამ არ ეხებოდა არხის კონტროლს ან აშშ-ის უფლებას უსასრულოდ გაეხანგრძლივებინა იჯარა.<ref>{{cite web|url=http://avalon.law.yale.edu/20th_century/pan001.asp |title=Avalon Project—Convention for the Construction of a Ship Canal (Hay-Bunau-Varilla Treaty), November 18, 1903 |publisher=Avalon.law.yale.edu |date= |accessdate=2010-10-24}}</ref> 1903 წლის [[14 მარტი|14 მარტს]] ხელშეკრულების რატიფიცირება [[აშშ-ის სენატი|აშშ-ის სენატმა]] მოახდინა, მაგრამ [[კოლუმბიის სენატი|კოლუმბიის სენატმა]] რატიფიკაციაზე უარი თქვა. როგორც აშშ-ის პრეზიდენტ თეოდორ [[რუზველტი, თეოდორ|რუზველტსა]] არხის ფრანგული კომპანიის უფროსმა ინჟინერმა და მნიშვნელოვანმა მოწილე ფილიპ-ჟან ბუნო-ვარილამ მოახსენა, შესაძლებელი იყო ამბოხი, და იგი იმედოვნებდა, რომ აშშ სამხედრო ძალითა და ფინანსურად პანამელ ამბოხებულებს დაუჭერდა მხარს, რომლებიც კოლუმბიისგან გამოყოფას ითხოვდნენ. ამის შემდეგ რუზველტმა ტაქტიკა შეცვალა და [[პანამის გამოყოფა კოლუმბიისგან|კოლუმბიისგან პანამის გამოყოფას]] მხარდაჭერა აღუთქვა. [[1903]] წლის [[2 ნოემბერი|2 ნოემბერს]] აშშ-ის საომარმა გემებმა ყველა ის შესაძლო საზღვაო გზა ჩაკეტეს, საიდანაც კოლუმბიის ძალებს ამბოხებულების ჩახშობა შეეძლოთ. [[კოლუმბია|კოლუმბიის]] სახმელეთო გზებს გაუვალი ჯუნგლები ბლოკავდა. გავრცელებული ინფორმაციით, საკმაოდ დიდი ქრთამები იქნა გადახდილი, რათა პანამაში მდებარე კოლუმბიის ძალების რამდენიმე სადგურზე იარაღი დაეყარათ. მეორე დღეს, 1903 წლის [[3 ნოემბერი|3 ნოემბერს]], პანამამ დამოუკიდებლობა გამოაცხადა. ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა უმალ აღიარა ახალი სახელმწიფო. უკვე 1903 წლის [[6 ნოემბერი|6 ნოემბერს]], პანამის ელჩმა აშშ-ში ფილიპ-ჟან ბუნო-ვარილამ ხელი მოაწერა [[ჰეი-ტერანის ხელშეკრულება]]ს, რომელის შტატებს განუსაზღვრელი ვადით პანამის არხის ზონის მართვას აძლევდა. უნდა აღინიშნოს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ ბუნო-ვარილა პანამის ელჩი იყო, იგი [[საფრანგეთი]]ს მოქალაქე იყო პანამის სახელით ხელშეკრულებაზე ხელმოწერის უფლებამოსილება არ გააჩნდა. ეს ფაქტი შემდეგში პანამასა და აშშ-ს შორის ხანგრძლივი დიპლომატიური დავის საგნად იქცა. === აშშ-ის მონაპოვარი, 1904 === [[ფაილი:Panama Canal under construction, 1907.jpg|მინიატიურა|კულებრის თხრილის მშენებლობა, 1907 წ.]] 1904 წელს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა]], პრეზიდენტ [[თეოდორ რუზველტი]]ს ხელმძღვანელობით საფრანგეთის აღჭურვილობა და გათხრები 40 მილიონ აშშ დოლარად შეიძინა, ახალადშექმნილ სახელმწიფო [[პანამა|პანამისთვის]] კი ყოველ წელს 10 მლნ დოლარის გადახდის ვალდებულება აიღო; ამავე წლის 4 მაისს პანამის არხზე სამუშაოები დაიწყო. [[1921]] წელს შეერთებულმა შტატებმა [[კოლუმბია]]ს 10 მლნ დოლარი გადაუხადა, ყოველწლიურად კი 250 000 დოლარის გადახდა იკისრა, რის სანაცვლოდაც კოლუმბიამ [[თომსონ-ურუტიას ხელშეკრულება|თომსონ-ურუტიას ხელშეკრულების]] საფუძველზე პანამა აღიარა. შეერთებული შტატების მიერ 40 მლნ დოლარად ნაყიდი საფრანგეთის ქონება მოიცავდა [[პანამის რკინიგზა]]საც. გარდა ამისა, სავარაუდო იყო, რომ დაახლოებით 23 000 000 მ³ მოცულობის ფრანგული გათხრები, ძირითადად კულებრის მთებში, აშშ-ისათვის პირდაპირ გამოსადეგარი აღმოჩნდა და მისი ღირებულება 1 მ³-ზე 1 დოლარი იყო, ანუ სულ 30 000 000 $. დანარჩენი გამოსადეგარი ფრანგული აღჭურვილობა დაახლოებით 10 000 000 დოლარის ღირებულების აღმოჩნდა.<ref>The Panama Canal Congressional Hearings 1909; Col. Goethals testimony; p.15 [http://books.google.com/books?id=xmM-AAAAYAAJ&lpg=PA11&ots=_DioQP6G7S&dq=general%20electric%20westinghouse%20panama%20canal%201908&pg=PA11#v=onepage&q&f=false] Accessed 26 Dec 2011</ref> === ყელის არხის კომისია === [[ყელის არხის კომისია]] ({{lang-en|''Isthmian Canal Commission (ICC)''}}) აშშ-ის სამთავრობო კომისია იყო, რომელიც პროექტში ამერიკელთა ჩართვის ადრეულ წლებში პანამის არხის მშენებლობას უწევდა მეთვალყურეობას. კომისია 1904 წელს შეიქმნა და მას დაევალა [[პანამის არხის ზონა|პანამის არხის ზონის]] კონტროლი, რომელზეც აშშ-ის [[სუვერენიტეტი]] ვრცელდებოდა. კომისია [[ამერიკის შეერთებული შტატების ომის მდივანი|ომის მდივნის]] — [[უილიამ ჰოვარდ ტაფტი]]ს პირდაპირ დაქვემდებარეობაში იყო. თავდაპირველად კომისია შედგებოდა შვიდი წევრისაგან, რომლებსაც პრეზიდენტი [[თეოდორ რუზველტი]] ნიშნავდა. კომისიის მიზანი იყო თავიდან აეცილებინა ის უუნარობა და კორუფცია, რომელიც 15 წლით ადრე ფრანგების ყოფნის დროს ყვაოდა. 1904 წლის [[6 მაისი|6 მაისს]] პრეზიდენტმა რუზველტმა პანამის არხის მთავარ ინჟინრად დანიშნა [[ილინოისის ცენტრალური რკინიგზა|ილინოისის ცენტრალური რკინიგზის]] ყოფილი მთავარი ინჟინერი და გენერალური მენეჯერი ჯონ ფინდლი უელასი. ამ უკანასკნელის წლიური ხელფასი 25 000 აშშ დოლარს შეადგენდა, რაც ამერიკის პრეზიდენტის შემდეგ, მთავრობის ნებისმიერი მუშაკის ანაზღაურებაზე მაღალი იყო. გარდა საინჟინრო და ჯანდაცვის პრობლემებისა, უელასი მრავალ ბიუროკრატიულ დაბრკოლებას წააწყდა ყელის არხის კომისიის მხრიდან, რომელსაც საბოლოოდ უნდა დაემტკიცებინა [[პანამის არხის ზონა]]ში უელასის მიერ მიღებული ნებისმიერი გადაწყვეტილება. ყოველკვირეულად საჭირო 1 000 ინჟინრის შევსების ფორმის დამტკიცების მსგავს სიმარტივესაც კი ხშირად რამდენიმე თვე სჭირდებოდა. მიუხედავად რუზველტის მიერ ნაბრძანები სამუშაოს უსწრაფესი ტემპით დასრულებისა, უელასი ხშირად იძულებული იყო გამოეყენებინა ფრანგების მიერ დატოვებული მოძველებული ინფრასტრუქტურა და აღჭურვილობა.<ref>[http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/panama-engineers/ The Chief Engineers of the Panama Canal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130623230025/http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/panama-engineers/ |date=2013-06-23 }} Accessed 7 Jan 2012</ref> მოგვიანებით, ჯონ ფინდლი უელასის რეკომენდაციის საფუძველზე ყელის არხის კომისია 3 წევრამდე შემცირდა. 1905 წლის ივნისში უელასი მოულოდნელად თანამდებობიდან გადადგა. 1906 წელს, როდესაც ახალ მთავარ ინჟინრად ჯონ ფრენკ სტივენსი დაინიშნა, იგი კომისიის წევრი აღარ იყო. ყელის არხის კომისიის ბიუროკრატიას იგი სერიოზულ პრობლემად მიიჩნევდა და ამ კომისიის გვერდის ავლითა და მისი გაუქმების მოთხოვნით პირდაპირ რუზველტის ადმინისტრაციას მიმართა [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]]. [[ფაილი:JBB-Formal Portrait.jpg|მინიატიურა|ჯოზეფ ბაკლინ ბიშოპი]] 1905 წელს, ვაშინგტონში თეოდორ რუზველტის თანამოაზრე და პანამის არხის მშენებლობაში აშშ-ის მონაწილეობის მძლავრი სარედაქციო დამცველი [[ჯოზეფ ბაკლინ ბიშოპი]], ყელის არხის კომისიის აღმასრულებელ მდივნად დაინიშნა. ბიშოპს დაევალა კომისიის ყოველდღიური საქმიანობის მართვა და ასევე არხსიდამი სამოქალაქო მხარდაჭერის გაღრმავება, ასევე პროექტის ოფიციალური ისტორიის აღწერა. ბიშოპისადმი აღთქმული წლიური 10 000 დოლარიანი ანაზღაურება სასტიკად გააკრიტიკეს რუზველტის ოპონენტებმა კონგრესში, რადგან ეს თანხა თითოეული მათგანის ხელფასს ორჯერ აღემატებოდა. კრიტიკას შეუერთდა ოპოზიციური გაზეთებიც. [[1907]] წლის ზაფხულში, როდესაც საკმაოდ გამწვავდა ნათესავთა დანიშვნის სურვილის ბრალდებები ბიშოპის კანდიდატურის ირგვლივ, ცხადი გახდა, რომ ეს ყველაფერი სეროზულ ზიანს აყენებდა არხის მშენებლობას და ამ დროს, რუზველტთან მშვიდად შეთანხმების შემდეგ, [[ტაფტი, უილიამ|ტაფტს]] ვაშინგტონიდან [[პანამა]]ში გადაბარგება უბრძანა, სადაც პარტიზანული პოლიტიკური ციებ-ცხელება ნაკლები იქნებოდა. „მე ვეთანხმები თქვენს გადაწყვეტილებას ყოველგვარი უხალისობის გარეშე“ — შეატყობინა ბიშოპმა ტაფტს, „და პანამის ყელზე მივდივარ არა სევდიანად, არამედ მხიარულად“.<ref>My Dear Bishop, p. 222</ref> ეს მისი პირველი მოგზაურობა არ იყო პანამაში. წინა წარუმატებელ წელს, ბიშოპი უკვე იყო ნამყოფი პანამაში, რუზველტის ისტორიული საინსპექციო ტურის წინ, როდესაც პირველად ისტორიაში, პრეზიდენტმა სხდომა აშშ-ის ფარგლებს გარეთ გამართა. ჯოზეფ ბაკლინ ბიშოპი პანამაში შვიდი წლით უნდა დარჩენილიყო, გარდა საზაფხულო ერთთვიანი შვებულებებისა და საიდუმლოდ უნდა ემუშავა როგორც თეოდორ რუზველტის „თვალებსა და ყურებს“. სამშობლოში ის აგზავნიდა ინფორმაციას „განსაცვიფრებელი“ პროგრესის შესახებ, რომ საინჟინრო დანაყოფის ხელმძღვანელ გენერალ [[ჯორჯ ვაშინგტონ გოეთალსი]] და მისი გუნდი თხრიდნენ „დიდ თხრილს“, აშენებდნენ დამბებსა და ჩამკეტებს. სულ მალე ბიშოპი გოეთალსის სანდო დამხმარე გახდა, მუშაობდა მისი დაცვის წინა ხაზში და ევალებოდა მუშათა საჩივრებისა და წუწუნის მოგერიება. მაგრამ ბიშოპის ყველაზე დიდი მიღწევა პანამაში გახდა გამოცემა ''The Canal Record''-ის დაარსება, რომლის მთავარი რედაქტორიც თავად გახდა. ეს იყო არხზე მომუშავე ათასობით მუშისათვის განკუთვნილი ყოველკვირეული გაზეთი. ის რეგულარულად იტყობინებოდა თუ რამდენი კუბური იარდი ამოთხარეს მუშათა დანაყოფებმა, აშუქებდა ბესიბოლის იმ შეჯიბრებებს, რომელთაც მუშები მართავდნენ, და ქმნიდა ჯანსაღი შეჯიბრებების ერთგვარ სულისკვეთებას, რაც თავის მხრივ მუშებს მოარლურად ამაღლებდა და ზრდიდა პროდუქტიულობას. ''The Canal Record''-ის „კარგი ახალი ამბები“ ამავე დროს განაპირობებდა სასიცოცხლოდ აუცილებელ სამოქალაქო მხარდაჭერას სხვადასხვა გაზეთებსა და [[აშშ-ის კონგრესი]]ს დერეფნებში, სადაც ყოველწლიური დადგენილებები არხის პროექტის წინსვლას უჭერდა მხარს. === პანამის არხის ამერიკული მშენებლობა, 1904–1914 === [[სურათი:PanamaCanal1913a.jpg|center|thumb|800px|პანამის არხის ჩამკეტების მშენებლობა, 1913]] (მეტი ფოტოები იხილეთ ბმულზე:<ref>Panama Canal Pictures [http://www.czbrats.com/Builders/Goethals/geopictures.htm] Accessed 5 Jan 2013</ref>) 1904 წლის 6 მაისს პრეზიდენტმა [[რუზველტი, თეოდორ|რუზველტმა]] პანამის არხის მთავარ ინჟინრად დანიშნა [[ილინოისის ცენტრალური რკინიგზა|ილინოისის ცენტრალური რკინიგზის]] ყოფილი მთავარი ინჟინერი და გენერალური მენეჯერი ჯონ ფინდლი უელასი. გარდა საინჟინრო და ჯანდაცვის პრობლემებისა, უელასი მრავალ ბიუროკრატიულ დაბრკოლებას წააწყდა ყელის არხის კომისიის მხრიდან. ასევე, იგი ხშირად იძულებული იყო გამოეყენებინა ფრანგების მიერ დატოვებული მოძველებული ინფრასტრუქტურა და აღჭურვილობა. 1905 წლის ივნისში უელასი მოულოდნელად გადადგა თანამდებობიდან. [[სურათი:John Frank Stevens.jpg|200px|thumb|ჯონ ფრენკ სტივენსი]] თვითგანათლებულმა ინჟინერმა, 1905-1907 წლებში პანამის არხის მთავარმა ინჟინერმა — [[ჯონ ფრენკ სტივენსი|ჯონ ფრენკ სტივენსმა]], რომელმაც ააგო [[ჩრდილოეთის დიდი რკინიგზა (აშშ)|ჩრდილოეთის დიდი რკინიგზა]], წარმატებით დაამტკიცა [[ზღვის დონე|ზღვის დონის]] არხის მოუხერხებლობა, რომლის გათხრასაც ფრანგები ცდილობდნენ. მან დაარწმუნა რუზველტი, რომ ზღვის დონის პროექტზე ბევრად ხელსაყრელი იქნებოდა არხი, რომელიც ამუშავდებოდა ზღვის დონეზე მაღლა, რეზერვუარებისა და სამი ჩამკეტი დამბის საშუალებით, რომლებიც გემებს ზღვის დონეზე მაღლა, [[გატუნის ტბა]]მდე ასწევდა, შემდეგ კი ასევე სამი დამბა დაბლა, მოპირდაპირე ოკეანის დონეზე დაუშვებდა. პანამაში სტივენსის ერთ-ერთი პირველი მიღწევა იყო საცხოვრებლების, კაფეტერიების, სასტუმროების, წყლის სისტემების აშენება და შეკეთება, მაღაზიების, საწყობებისა და ათასობით მუშისათვის საჭირო სხვა ინფრასტრუქტურის შეკეთება. სტივენსი ცდილობდა შემოსული მუშებისათვის უზრუნველეყო საბინაო საკითხი, სადაც ისინი შესძლებდნენ მუშაობას და უსაფრთხოდ და კომფორტულად ცხოვრებას. მან დაიწყო ჯანდაცვის საკითხების მოგვარების მცდელობაც, რათა კიდევ უფრო მეტი მუშა მოეზიდან აშშ-დან და სხვა არეალებიდან [[პანამის არხის ზონა]]ში სამუშაოდ. თავდაპირველად, არხის ზონის ცუდი რეპუტაცია სამუშაო ძალის მოზიდვის საკმაოდ დიდ სირთულეს ქმნიდა. მუშათა მოზიდვის მთავარი სტიმულატორი გახდა ხელფასი, რომელიც მუშებისათვის დღიურად 0,90 დოლარი იყო, ორთქლის ექსკავატორზე მომუშავეთათვის კი 8,00 დოლარი; ასევე, ცხრა საათიანი სამუშაო დღე, 0,30 დოლარის ღირებულების სამჯერადი კვება, საცხოვრებლით უზრუნველყოფა, შვებულება, თითქმის ყველასათვის სამედიცინო მომსახურება. სულ რამდენიმე წელში, როდესაც ყველასათვის ნათელი გახდა, რომ პანამის არხის ზონა უსაფრთხო იყო სამუშაოდ, კარგი ანაზღაურებითა და განრიგით, სამუშაო ძალის მოზიდვა ბევრად ადვილი გახდა. სტივენსმა ასევე გააცნობიერა, რომ საჭირო იყო [[პანამის რკინიგზა|პანამის რკინიგზის]] გადაკეთება და განახლება თანამედროვე აღჭურვილობით. ეს პროცესი 1904 წელს დაიწყო და უმეტეს მონაკვეთზე რკინიგზა აღიჭურვა თანამედროვე, ორმუხლუხიანი ლიანდაგებით, რათა ხელი შეეწყო ახალი შემადგენლობის მოძრაობისათვის, რომელშიც შედიოდა 115 ლოკომოტივი და სხვადასხვა ბარგის გადასატანი 2 300 სარკინიგზო მანქანა. ახალი რკინიგზა ძალზედ ხელსაყრელი იქნებოდა პანამის არხის გვერდით, პარალელურად, მაგრამ იმ მონაკვეთებში, სადაც ის ხელს უშლიდა გათხრით სამუშაოებს, მოშორებით იქნა გადატანილი. ბევრ ადგილას, ახლად შექმნილმა [[გატუნის ტბა]]მ რკინიგზის თავდაპირველი ხაზი დატბორა, ასეთ ადგილებში რკინიგზა ტბის ზემოთ აშენდა, რისთვისაც მასიურად გაითხარა გრუნტი და აშენდა ხიდები. [[სურათი:William Crawford Gorgas.jpg|thumb|200px|left|უილიამ კროუფორდ გორგასი]] გატუნის წყალსაცავის აშენება ბევრად ნაკლებ გათხრებს მოითხოვდა ძვირადღირებული ორთქლის ექსკავატორებით და შესაძლებლობას იძლეოდა უფრო მეტი გათხრები ჩატარებულიყო ბევრად იაფი ექსკავატორებით. ამ ექსკავატორებით ერთი კუბი იარდის გათხრა დაახლოებით 0,25–0,50 [[აშშ დოლარი]] ჯდებოდა, რაც ორთქლის ექსკავატორების ხარჯის თითქმის ნახევარი იყო. ჩამკეტებიანი პანამის არხის აშენება ჯერ კიდევ მოითხოვდა 170 000 000 კუბი იარდის (130 000 000 მ³) გათხრას, მიუხედავად იმისა, რომ ფრანგებს უკვე გათხრილი ჰქონდათ 30 000 000 კუბი იარდი (23 000 000 მ³). ჩამკეტებიანი არხი და [[გატუნის ტბა]] ზღვის დონეზე მდებარე არხისათვის საჭირო გათხრებს დაახლოებით ნახევრით ამცირებდა და ზოგავდა რამდენიმე ასეულ მილიონ დოლარსა და წელს. სადაც საჭირო გახდებოდა, გატუნის ტბაში გაღრმავებითი სამუშაოები ბევრად იაფად ჩატარდებოდა. 1904 წელს პროექტის მთავარ სანიტარულ ოფიცრად დაინიშნა გენერალი უილიამ კროუფორდ გორგასი, რომელიც წარსულში, კუბის დედაქალაქ [[ჰავანა]]<nowiki/>ში ასევე სანიტარულ ოფიცრად მსახურობდა. ჯერ კიდევ 1881 წელს, დოქტორი კარლოს ფინლი ვარაუდობდა, რომ ყვითელი ციებისა და მალარიის მთავარი გადამტანები მწერები იყვნენ. 1898 წლის ამერიკა-ესპანეთის ომის შემდეგ, 1900 წელს ფინლის თეორია დაამტკიცა კუბაში აშშ-ის არმიის სამედიცინო კორპუსის დოქრტორმა უოლტერ რიდმა. სტივენსმა გაითვალისწინა რიდისა და გორგასის რეკომენდაციები და მუშებისა და ზედამხედველებისათვის ააშენა სუფთა სახლები ფანჯრების დამცავებით, ინვესტიცია ჩადო ფართო სანიტარულ პროექტებში, რაც მოიცავდა ფართო ქალაქურ წყლის სისტემებსა და მწერების განადგურების პროგრამებს, რათა შემცირებულიყო მათ მიერ გადატანილი დაავადებების, ძირითადად მალარიისა და ყვითელი ციების მასშტაბები. სანიტარიისა და მწერების განადგურების პროგრამები მოიცავდა ყვითელი ციებითა და [[მალარია|მალარიით]] დაავადებული პაციენტების გამოვლენა-იდენტიფიკაციასა და იზოლაციას; ასევე შენობათა დეზინფექციას გოგირდითა და პირეტუმით, მწერების დასახოცად; მათი გამრავლების არეალების მორწყვას მაზუთით; მდგარი წყლის შემცირების მიზნით პანამის ქალაქების გზების მოასფალტებას; მწერებისაგან დამცავი ბადეების დაყენებას საწოლებზე; ფანჯრების დამცავების გაუმჯობესებას; ქალაქის ტიპის წყლის სისტემების დამონტაჟებას, რადგან ხშირად სასმელი წყალი ცისტერნებში ინახებოდა; ჭაობების ამოშრობას და ა. შ. მიუხედავად ასეთი ღონისძიებებისა, აშშ-ის მიერ არხის მშენებლობის პროცესში დაავადებებისა და უბედური შემთხვევების შედეგად 5 600 მუშა მაინც დაიღუპა. [[File:Roosevelt and the Canal.JPG|thumb|upright|პრეზიდენტი [[თეოდორ რუზველტი]] ზის ორთქლის ექსკავატორზე, პანამის არხთან, 1906 წ.]] მწერების მოსპობისა და სანიტარული ღონისძიებების 2 წლიან სამუშაოს ათასობით მუშა და მილიონობით დოლარი დასჭირდა, რის შედეგადაც მწერების საშუალებით გადამდები დაავადებები თითქმის გაქრა. ფართო სამუშაოებისა და ასევე მილიონობით დოლარის დახარჯვის შედეგად, ასევე მომზადდა მუშებისათვის საჭირო ინფრასტრუქტურა და აღჭურვილობა. მას შემდეგ, რაც განახლდა [[პანამის რკინიგზა]] და დასრულდა სხვა ძირითადი სამუშაოები, [[ზღვის დონე|ზღვის დონის]] ზემოთ მდებარე არხის მშენებლობამ უკვე სერიოზული სახე მიიღო. მთავარი ინჟინერი [[ჯონ ფრენკ სტივენსი]] სამუშაოს არსებითად მიიჩნევდა როგორც მასიურ გათხრით პროექტს, რომელიც მოითხოვდა განახლებული და გაფართოებული პანამის რკინიგზის რაციონალურად გამოყენებას, რამდენადაც ეს შესაძლებელი იქნებოდა. წინა სამუშაოზე, ჩრდილოეთ წყნაროკეანური რკინიგზის პროექტზე სტივენსმა ააშენა რამდენიმე ათასი კილომეტრის სიგრძის რკინიგზა, რის შედეგადაც ის ახალი პროექტისათვისაც კარგად იყო მომზადებული. გათხრების შედეგად ამოღებული მასალის უმრავლესობა გამოიყენეს გატუნის დამბისა და ახალი, [[გატუნის ტბა|გატუნის ტბი]]ს თავზე გადამავალი რკინიგზის მშენებლობაში. გარდა ათასობით მუშის გადაყვანისა, მილიონობით ტონა საკვებისა და მშენებლობისათვის საჭირო აღჭურვილობის გადატანისა, ეს რკინიგზა ინტენსიურად ასევე განაგრძობდა კომერციული ტირთების გადატანასა და მგზავრების გადაყვანას [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტისა]] და [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანეებს]] შორის. მას შემდეგ რაც 1907 წელს არხის ძირითადი ნაწილის მშენებლობა დასასრულს მიუახლოვდა და მთავარი ძალა ჩამკეტების მშენებლობაზე გადაერთო, სტივენსი თანამდებობიდან გადადგა. „ამერიკელთა მიერ პანამის არხის მშენებლობა 1904 წელს დაიწყო. პროექტის პირველი ორი მთავარი ინჟინრები იყვნენ რკინიგზის სპეციალისტები — ჯონ უელასი და ჯონ ფრენკ სტივენსი. ორივე მათგანმა თანამდებობა მალე დატოვა. 1907 წელს პრეზიდენტმა [[თეოდორ რუზველტი|თეოდორ რუზველტმა]] გამოაცხადა, რომ მას სურდა ისეთი მთავარი ინჟინრის დანიშვნა, რომელსაც გადადგომა აღარ შეეძლებოდა. მან შეარჩია აშშ-ის არმიის მაიორი [[ჯორჯ ვაშინგტონ გოეთალსი]], რომელიც აშშ-ის სამხედრო აკადემიის გაწვრთნილი სამოქალაქო ინჟინერი და ძლიერი პიროვნება იყო. არმიის სხვა მრავალი ინჟინრის მსგავსად, გოეთალსს საკმაოდ დიდი გამოცდილება ჰქონდა არხების, დამბებისა და ჩამკეტების დაპროექტებასა და მშენებლობაში. პანამის სამუშაოებს ის 1914 წლამდე, წარმატებით დასრულებამდე ხელმძღვანელობდა“.<ref>Brodhead, Michael J. 2012. [http://handle.dtic.mil/100.2/ADA564251 "The Panama Canal: Writings of the U. S. Army Corps of Engineers Officers Who Conceived and Built It."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130408131511/http://handle.dtic.mil/100.2/ADA564251 |date=2013-04-08 }} Page 1.</ref> [[სურათი:Spanish laborers on Panama Canal in early 1900s.jpg|thumb|upright|ესპანელი მუშები პანამის არხზე, ადრეული 1900-იანი წლები]] 1907 წელს, პრეზიდენტმა რუზველტმა სტივენსის მემკვიდრედ, პანამის არხის პროექტის მთავარ ინჟინრად გენერალი გოეთალსი დანიშნა. ამ პოსტზე მუშაობისას, 1907-1914 წლებში მან საინჟინრო და გათხრითი სამუშაოები სამ ნაწილად დაყო: ატლანტიკურ, ცენტრალურ და წყნაროკეანურ დანაყოფებად. ატლანტიკური დანაყოფი, რომლის ხელმძღვანელიც იყო მაიორი უილიამ ლუთერ სიბერტი, პასუხისმგებელი იყო მასიურ ჯებირზე [[ლიმონის უბე|ლიმონის უბიდან]] შესასვლელში, გატუნის ჩამკეტებსა და მათ 5,6 კმ სიგრძის მისადგომ არხზე, ასევე უზარმაზარ გატუნის დამბაზე. წყნაროკეანური დანაყოფის ხელმძღვანელი იყო სიდნი უილიამსონი და ის პასუხს აგებდა შესაბამისად 4,8 კმ სიგრძის ჯებირზე პანამის უბეში, [[პანამის არხის ჩამკეტები|ჩამკეტებთან]] მისასვლელ არხზე, ასევე მირაფლორესისა და პედრო-მიგელის ჩამკეტებსა და მათთან დაკავშირებულ დამბებსა და რეზერვუარებზე. ერთ-ერთი ურთულესი ნაწილი იყო ცენტრალური დანაყოფი, რომლის ხელმძღვანელიც იყო აშშ-ის ინჟინერთა არმიის დანაყოფის მაიორი დავიდ დუ ბოს გაილარდი. იგი მოიცავდა გაილარდის თხრილის (იმჟამად კულებრის თხრილი) გაყვანას კონტინენტურ ნაწილში, რათა გატუნის ტბა შეეერთებინა არხის წყნაროკეანურ ჩამკეტებთან. გაილარდის თხრილში გემებისათვის გამოსადეგი არხის გაყვანა მოითხოვდა „V“-ს ფორმის თხრილის გაყვანას, რომელიც ხშირად არასტაბილურ მონაკვეთებში, მთებში გადიოდა, გემების გასავლელად კი მისი სიგანე 91 მეტრი უნდა ყოფილიყო. გაილარდის თხრილის დაბოლოება წყნარ ოკეანესთან დაახლოებით 13 კილომეტრითაა დაშორებული პედრო-მიგელის ჩამკეტიდან. არხის სიგანე დაახლოებით 91 მეტრია, წყლის დონე 26 მეტრი, ფსკერი კი ზღვის დონიდან 12 მეტრზე მდებარეობს. გატუნის ტბისა და გატუნის დამბის აშენებამ ექვსი წყვილი ჩამკეტითურთ შემაცირა გათხრების რაოდენობა, მოაკლო დაახლოებით 21 კმ სიგრძის არხის საჭიროება, ამავე დროს თითქმის გაანახევრა ამოთხრილი მასალის რაოდენობა. გარდა ამისა, დამბამ და ტბამ უზრუნველყო იმ სეზონური წყალმოვარდნების თავიდან აცილება, რომელიც ახასიათებს გატუნის ტბის მთავარ მკვებავ მდინარეს — ჩაგრესს. გატუნის ტბაში მუდმივად შენარჩუნებულია წყლის დონე, რადგან წვიმიან სეზონზე ზედმეტ წყალს ჩამკეტების სიახლოვეს არსებული წყალგამშვებებიდან უშვებენ. წყლის იმ ნაკადზე კი, რომელიც არც ჩამკეტებში გაივლის და არც წყალსაშვევში, აგებულია ჰდროელექტროსადგური. [[სურათი:MarioModel90 1908.jpg|thumb|right|350px|Marion-ის ორთქლის ექსკავატორი თხრის პანამის არხს, 1908 წ.]] აშშ-ში შეძენილ და ჩამოტანილ იქნა დაახლოებით 102 ახალი, დიდი, რკინიგზაზე მოძრავი ორთქლის ექსკავატორი, რომლებიც იმ დროისათვის, როდესაც ისინი შეიმუშავეს 1906 წელს, მსოფლიოში უდიდესი იყო. მათ ძირითადად გაილარდის თხრილსა და ჩამკეტების პროექტებზე ამუშავებდნენ. გათხრილ მასალას აფეთქებდნენ და შემდეგ იღებდნენ რკინიგზაზე დამონტაჟებული ექსკავატორების საშუალებით, ამის შემდეგ კი ასევე სარკინიგზო მანქანებით გადაჰქონდათ. ეს მანანები ლოკომოტივების მიერ იმართებოდა. მასალა ან სანაგვეზე გადაჰქონდათ, ან იქ, სადაც ის სჭირდებოდათ. მასალის ორი ძირითადი მომხმარებელი იყო გატუნის დამბა და [[პანამის რკინიგზა]]. ხელის შემშლელი ფაქტორი იყო სარკინიგზო მანქანების ურთიერთქმედება მასალის გატანისა და უკან დაბრუნების დროს, რაც განაპირობებდა ორთქლის ექსკავატორის დატვირთვას მხოლოდ 50%-ით 9 საათიან სამუშაო დღეში. ამ იძულებით შესვენებას მანქანების შეკეთებისათვის იყენებდნენ. სულ არსებული 102 ექსკავატორიდან 70 კომპანია Bucyrus-ის დამზადებული იყო, დარჩენილი 32 კი Marion Power Shovel Company-ის. 1997 წელს Marion-ი Bucyrus-მა შეიძინა და ახალ კომპანიას Caterpillar Inc. ეწოდა. მასალის გადასაზიდი სარკინიგზო მანქანათა უმრავლესობა ხის პლატფორმა იყო ფოლადის ძირით, ძალზედ მოუხერხებელი, მაგრამ ადვილად დასაცლელი მოწყობილობები, რომლებსაც ამერიკული კომპანია Lidgerwood ამზადებდა. სარკინიგზო მანქანებს ჰქონდა მხოლოდ ერთი დახურული მხარე, ასევე ლითონის წინსაფრები, რომლებიც მათ შორის არსებულ სივრცეს ავსებდა. გადასაზიდი ნაგავი სიმაღლეზე იყო აგროვებული ჩაკეტილ მხარესთან. მატარებელი მხოლოდ მაშინ იძვრებოდა, როდესაც ყველა მანქანას გაავსებდნენ. ტიპური მატარებელი ოცი ასეთი მანქანისგან შედგებოდა. ერთ მოსვლაზე მატარებელს დაახლოებით 60 გროვა მიწა მოჰქონდა, ბოლო მანქანაზე კი იდო სამტონიანი ფოლადის გუთანი და ჯალამბარი მკვებავი ფოლადის კაბელითურთ, რომელიც მთელი ვაგონის სიგრძეზე გადიოდა. ჯალამბარი, რომელსაც ორთქლის მანქანა ამუშავებდა, გუთანს ამოძრავებდა ფოლადის კაბელის მოქაჩვით. [[სურათი:PSM V74 D428 Steam shovels loading ledgerwoods flats in culebra cut.png|thumb|250პქ|ორთქლის ექსკავატორები ტვირთავენ გადასაზიდ მატარებელს გაილარდის თხრილში, 1909 წ.]] პანამის რკინიგზის ყოფილმა ხელმძღვანელმა, უილიამ ბიერდმა განავითარა ტექნიკა, რათა შეეკრა რკინიგზის სხვადასხვა მონაკვეთები დაუზიანებლად, როდესაც ორთქლის ექსკავატორებსა და სარკინიგზო მანქანებს სხვა მონაკვეთზე ესაჭიროებოდათ გადაადგილება. თუ მანამდე ორთქლის ამწის დემონტაჟს, 1 მილის მანძილზე გადატანას და ხელახლა აწყობას 600-მდე კაცი სჭირდებოდა, ახლა ეს პრობლემა მოხსნილი იყო. შედეგად, რკინიგზა გამოსადეგარი გახდა როგორც მასალის გადასატანი მანქანების, ისე ორთქლზე მომუშავე ამწეების სწრაფი გადაადგილებისათვის. გაილარდის თხრილზე მუშაობისას ყოველდღიურად დაახლოებით 160 მატარებელი გადიოდა დატვირთული და უკან ცარიელი ბრუნდებოდა, თითოეული მათგანი ყოველი წუთნახევრის გამოშვებით. სარკინიგზო ხაზები, ორთქლის მანქანები, ორთქლის უზარმაზარი ამწეები, გიგანტური ჰიდრავლიკური კლდის სათხრელები, ბეტონის შემრევები, მიწის სათხრელი მანქანები და პნევმატური საბურღები, რომლებსაც აფეთქებისათვის საჭირო ღრმულების გასაკეთებლად იყენებდნენ, პანამის არხის მშენებლობის დროს ერთგვარ ახალ ტექნიკას წარმოადგენდა. ამავე დროს, [[აშშ]]-ში მიმდინარეობდა ახალი აღჭურვილობისა და ტექნოლოგიების მასიური მშენებლობა-განვითარება. გიგანტური ჰიდრავლიკური კლდის სათხრელებს, რაც ამერიკულმა კომპანია [[Joshua Hendy Iron Works]]-მა შექმნა, დასაბეტონებელი კლდეების საფშვნელად იყენებდნენ, რაც მშენებლობის სწრაფ ტემპს უზრუნველყოფდა. [[ბალტიმორი|ბალტიმორში]], კომპანია Ellicott-ის მიერ წარმოებული დიდი ექსკავატორები საკმაოდ აჩქარებდა გათხრების სხვადასხვა პროექტებს.<ref>{{cite web|url=http://www.constructionequipmentguide.com/Panama-Canal-The-Big-Dig-of-Central-America/7868/|title=Panama Canal: The Big Dig of Central America|date=2006-11-24|accessdate=2010-08-27|publisher=Construction Equipment Guide}}</ref> პირველი ასეთი ექსკავატორი, რომელიც პანამაში გამოიყენეს, ორთქლზე მუშაობდა, ჰქონდა 670 კილოვატი სიმძლავრე და გამოიყენებოდა არხების გასათხრელად და ამოღებული მასალით გატუნის დამბის ამოსავსებად. [[1941]]წელს კომპანია Ellicott-მა ასევე შექმნა 7 500 კილოვატი სიმძლავრის ექსკავატორი MINDI, რომელიც დღემდე ფუნქციონირებს პანამის არხზე. სხვადასხვა ელექტრონულ მოწყობილობებს, ძრავებისა და გენერატორებს აწარმოებდა ორი სასტიკი კონკურენტი კომპანია [[General Electric]] და [[Westinghouse Electric]]. იმ დროისათვის, 1900-იანი წლების დასაწყისში, პანამის არხს მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე მასშტაბური და უმსხვილესი ელექტრო-დანადგარები გააჩნდა. ჩამკეტებისა და სარქველების სამართავად გამოიყენებოდა 1000 ელექტროძრავი, რომელთა სიმძლავრე 21 000 კილოვატი იყო.<ref>{{cite web |url=http://www.ieeeghn.org/wiki/index.php/Milestones:Panama_Canal_Electrical_and_Control_Installations,_1914 |title=Milestones:Panama Canal Electrical and Control Installations, 1914 |author= |date= |work=IEEE Global History Network |publisher=IEEE |accessdate=29 July 2011}}</ref><ref>IEEE Panama Section [http://www.ieeeghn.org/wiki/index.php/Milestones:Panama_Canal_Electrical_and_Control_Installations,_1914] Accessed 10 Jan 2012</ref> [[სურათი:Panama Canal Lock Forms.jpeg|thumb|left|პანამის არხის ჩამკეტების მშენებლობა, 1910 წ.]] პანამის არხის ჩამკეტებზე არ იყენებდნენ ტუმბოებს, მაგრამ გატუნის ტბიდან რეზერვუარებში წყლის შესასვლელად, ხოლო იქიდან გასაშვებად გამოიყენებოდა სარკინიგზო სტანდარტის გვირაბი და უზარმაზარი ელექტრო-სარქველები. [[სურათი:Kroonland in Panama Canal, 1915.jpg|thumb|right|250px|გემი [[SS Kroonland|SS ''Kroonland'']] კულებრის თხრილში გავლისას, 2 თებერვალი, 1915 წ.]] რაც შეიძლებოდა სწრაფად, ამერიკელებმა ჩაანაცვლეს და განაახლეს ძველი, ფრანგების მიერ დატოვებული ტექნიკა, რაც უფრო დიდი მასშტაბის სამუშაოების უფრო ნაკლებ დროში ჩატარების საშუალებას იძლეოდა. გასათხრელი ტექნოლოგიები ბევრად წარმატებული აღმოჩნდა 1851–55 წლებში რკინიგზის მშენებლობის დროს გამოყენებულ ტექნიკასთან შედარებით, როდესაც [[დენთი]]თ აფეთქების შემდეგ ძირითადად ხელით მუშაობდნენ. გამოუსადგეარი ფრანგული აღჭურვილობა ჯუნგლებში გადაყარეს, ნაწილი კი ჯართად გაყიდეს. პრეზიდენტმა [[რუზველტი, თეოდორ|რუზველტმა]] ფრანგულ დანადგარებში არსებული [[თითბერი]]სგან საგანგებო მდელები დაამზადებინა, რომლებიც სამახსოვროდ, თავიანთ წვლილისათვის ყველა იმ მუშას გადასცეს, ვინც არხის მშენებლობაზე მინიმუმ ორი წელი მუშაობდა. მედლის წინა მხარეს გამოსახული იყო რუზველტი, მის გასწვრივ მიმღების გვარ-სახელი და მსახურობის ხანგრძლივობა, უკანა მხარეს კი [[კულებრის თხრილი]].<ref name="NMAH">{{cite web|url=http://historywired.si.edu/object.cfm?ID=195|title=The Roosevelt Medal|publisher=National Museum of American History, Smithsonian Institution|accessdate=2008-06-05}}</ref> [[ფაილი:SS Ancon entering west chamber cph.3b17471u.jpg|250px|მინიატიურა|SS Ancon - პირველი გემი, რომელმაც არხში გაიარა, 1914 წლის 15 აგვისტოს]] არხის მშენებლობა 1914 წელს დასრულდა, ზუსტად 401 წლის შემდეგ, რაც პანამა პირველად გადაკვეთა ესპანელმა მკვლევარმა და [[კონკისტადორი|კონკისტადორმა]] [[ვასკო ნუნიეს დე ბალბოა]]მ. არხის მშენებლობისას გამოყენებულ იქნა მრავალი ინოვაცია, მათ შორის ოთხ-ოთხი ჩამკეტი ორივე მხარეს; ასევე აღსანიშნავია, რომ უსაფრთხოების მიზნით, თითოეულ გემს არხში გავლისას მეგზურობას უწევდა არხის პილოტი. საბოლოოდ, ინჟინრებმა და მუშებმა მწერებისგან მომავალი საფრთხე საკმაოდ შეამცირეს; გადააადგილეს, განავრცეს და ფაქტობრივად ხელახლა ააშენეს პანამის რკინიგზა; გათხარეს 150 000 000 მ³-ზე მეტი მიწა, ააშენეს მსოფლიოში უდიდესი (იმ დროისათვის) დამბა და ტბა; [[გატუნის ტბა|გატუნის ტბის]] წყლის დონის გასაკონტროლებელი წყალსადენის მშენებლობისათვის გამოიყენეს დაახლოებით 1 500 000 მ³ [[ბეტონი]] და ააგეს სამი წყვილი 34x300 მ ჩამკეტი, იმ დროისათვის უდიდესი ბეტონის ნაგებობები მსოფლიოში. ეს ყველაფერი გაკეთდა აშშ-ის იმ დროისათვის უდიდესი, თანამედროვე გათხრითი და სამშენებლო ტექნოლოგიების წყალობით და მსოფლიოში ერთ-ერთი უპირველესი და ყველაზე მსხვილი ელექტროსისტემების გამოყენებით, რასაც ჩამკეტებსა და წყალგამშვებებში წყლის საკონტროლებლად იყენებდნენ. ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა სულ დახარჯა დაახლოებით 375 000 000 დოლარი (ახლა 8 600 000 000 დოლარი<ref>CPI calculator [http://data.bls.gov/cgi-bin/cpicalc.pl?cost1=375.00&year1=1913&year2=2011] Accessed 5 Jan 2012</ref>), მათ შორის 12 000 000 დოლარი მოხმარდა არხის დაცვის შესაძლებლობების მშენებლობას. პანამის არხი უდიდესი ამერიკული საინჟინრო პროექტი იყო კაცობრიობის ისტორიაში. არხი ოფიციალურად გაიხსნა 1914 წლის 15 აგვისტოს, ტვირთმზიდ გემ SS Ancon-ის გავლით.<ref>{{cite web|url=http://www.pancanal.com/eng/history/history/index.html|title=Read our history: American Canal Construction|publisher=Panama Canal Authority|accessdate=2007-09-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141215060157/http://www.pancanal.com/eng/history/history/index.html|archivedate=2014-12-15}}</ref> სრულიად შემთხვევით, ამავე თვეში ევროპაში [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს ბრძოლები დაიწყო. [[ჰიგიენა|ჰიგიენის]] ნორმების დაცვის წყალობით, საგრძნობლად იკლო სიკვდილიანობის მაჩვენებელმა და არხის ამერიკული მშენებლობის პერიოდში (1904–14) დაახლოებით 5 600 მუშა დაიღუპა, საერთოდ, მშენებლობის მთლიან პერიოდს კი 27 500 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა.<ref>{{cite web|url=http://www.pancanal.com/eng/history/history/end.html|title=A History of the Panama Canal: French and American Construction Efforts|publisher=Panama Canal Authority|accessdate=2007-09-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181001145746/http://www.pancanal.com/eng/history/history/end.html|archivedate=2018-10-01}}</ref> [[ამერიკის სამოქალაქო ინჟინერიის საზოგადოება]]მ პანამის არხი [[მსოფლიოს ახალი შვიდი საოცრება|მსოფლიოს ახალი შვიდი საოცრების]] სიაში შეიტანა.<ref name="ASCE"/> ===მოგვიანებით განვითარებული მოვლენები=== [[ფაილი:Missouri panama canal.jpg|thumb|საბრძოლო ხომალდი [[USS Missouri (BB-63)|USS ''Missouri'']] პანამის არხში გავლისას, 1945 წ.]] 1930-იან წლებში გამოიკვეთა, რომ დღის წესრიგში დადგებოდა არხის წყლით მომარაგების საკითხი; ამის გამო მდინარე [[ჩაგრესი|ჩაგრესზე]], [[გატუნის ტბა|გატუნის ტბის]] მაღლა დაიწყეს [[მადენის დამბა|მადენის დამბის]] მშენებლობა, რაც 1935 წელს დასრულდა და შეიქმნა მადენის ტბა, რომელიც არხს დამატებითი წყლით უზრუნველყოფდა.<ref>[http://books.google.com/books?id=2ikDAAAAMBAJ&pg=PA25&dq=1930+plane+%22Popular&hl=en&ei=ALyXTujZIsTC0AH14e3IBA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=10&ved=0CFQQ6AEwCTgU#v=onepage&q=1930%20plane%20%22Popular&f=true "Panama Dam to Aid Canal Traffic."] ''Popular Mechanics'', January 1930, p. 25.</ref> [[1939]] წელს დაიწყო მთავარი სამომავლო განვითარების მშენებლობა: ახალი ჩამკეტები, რომლებიც იქნებოდა უფრო ფართო, რათა გაეტარებინა აშშ-ში იმ დროისათვის მშენებარე და სამომავლოდ დაგეგმილი საომარი გემები. სამუშაოებმა რამდენიმე წელს გასტანა, ძირითადი გათხრითი სამუშაოები არხის ახალ მისადგომებთან წარმოებდა, მაგრამ [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ პროექტი გაუქმდა.<ref>[http://www.czbrats.com/Articles/3rdlocks/3rdlocks.htm ''Enlarging the Panama Canal''], Alden P. Armagnac, [http://www.czbrats.com/ CZ Brats]</ref><ref>[http://www.czimages.com/CZMemories/thirdlocks/tcindex.htm ''Enlarging the Panama Canal for Bigger Battleships''], notes from [http://www.czbrats.com/ CZ Brats]</ref> [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ ამერიკის კონტროლი არხსა და არხის ზონაზე სადავო გახდა. [[პანამა]]სა და [[აშშ]]-ს შორის ურთიერთობა სულ უფრო და უფრო დაძაბული ხდებოდა. მრავალი პანამელი მიიჩნევდა, რომ არხის ზონა კანონიერად პანამას ეკუთვნოდა. ზონის მიდამოებში მომძლავრდა სტუდენტთა საპროტესტო გამოსვლები და დემონსტრაციები, გაიზარდა სამხედროთა რაოდენობა. მოთხოვნა აშშ-ის მიმართ, რომ არხი პანამისთვის გადაეცა, განსაკუთრებით გაძლიერდა 1956 წელს [[სუეცის კრიზისი]]ს შემდეგ, როდესაც აშშ-მა გამოიყენა ფინანსური და დიპლომატიური წნეხი [[საფრანგეთი]]სა და [[დიდი ბრიტანეთი]]ს მიმართ ხელი აეღოთ [[სუეცის არხი|სუეცის არხზე]] კონტროლის დამყარების მცდელობისგან, რომელიც [[ეგვიპტე|ეგვიპტის]] მიერ იყო ნაციონალიზებული [[ნასერი, გამალ აბდელ|ნასერის]] რეჟიმის ქვეშ. მღელვარებამ კულმინაციას მიაღწია მასობრივ არეულობებში, 1964 წლის 9 იანვარს, რა დროსა მოკლეს 20 პანამელი და 3–5 ამერიკელი ჯარისკაცი. ათი წლის შემდეგ, 1974 წელს სიტუაციის დარეგულირების მიზნით დაიწყო მოლაპარაკებები, რაც [[ტორიხოს-კარტერის ხელშეკრულება|ტორიხოს-კარტერის ხელშეკრულებით]] დასრულდა. 1977 წლის 7 სექტემბერს, ხელშეკრულებას ხელი მოაწერეს აშშ-ის პრეზიდენტმა [[ჯიმი კარტერი|ჯიმი კარტერმა]] და პანამის დე-ფაქტო ლიდერმა [[ომარ ტორიხოსი|ომარ ტორიხოსმა]]. შედეგად დაიწყო პანამისთვის არხზე თავისუფალი კონტროლის გადაცემის პროცესი, როგორც კი პანამამ ხელი მოაწერა არხის სამუდამო ნეიტრალიტეტის გარანტიის ხელშეკრულებას. ხელშეკრულების თანახმად არხზე პანამის სრული კონტროლი ძალაში შევიდა 1999 წლის 31 დეკემბრის შუადღეს; საწყლოსნო გზა პანამის არხის ადმინისტრაციას დაექვემდებარა. პანამის არხი დღემდე რჩება [[პანამა|პანამის]] შემოსავლების უმთავრეს წყაროდ. მართვის ორგანოების გადაცემამდე, პანამის ხელისუფლებამ საერთაშორისო არენაზე გააჟღერა წინადადება, რომ მზად იყო მსურველისთვის გაეფორმებინა 25 წლიანი კონტრაქტი არხის ორივე მხარეს საკონტეინერო გემთა პორტების ოპერირებაზე. კონტრაქტი არ მოიცავდა მთლიანად არხის ოპერირებას. საბოლოოდ ის გაფორმდა [[ჰონგ-კონგი|ჰონგ-კონგურ]] კომპანია [[Hutchison Whampoa]]-სთან, რომლის მფლობელიცაა ბიზნეს-მაგნატი ლი კაშინი. ==არხი== {{პანამის არხის რუკა}} ===გეგმა=== მიუხედავად იმისა, რომ [[ატლანტის ოკეანე]] [[პანამის ყელი]]ს აღმოსავლეთითაა, [[წყნარი ოკეანე]] კი დასავლეთით, საყოველთაო მიმოსვლა არხში ატლანტის ოკეანიდან წყნარისკენ ხორციელდება ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთის მიმართულებით. ეს გამოწვეულია ადგილობრივი ანომალიით, ყელის ფორმით იმ ადგილას, სადაც არხი გადის. [[ამერიკის ხიდი]] ({{lang-es|''Puente de las Américas''}}) წყნარი ოკეანის მხარეს ატლანტის ოკეანის მხარის ([[კოლონი (პანამა)|კოლონთან]]) დაბოლოებისგან სამი გრადუსით აღმოსავლეთითაა.<ref name="acptraffic">{{cite web |url=http://www.pancanal.com/eng/maritime/reports/table01.pdf |format=PDF |title=Panama Canal Traffic—Fiscal Years 2002–2004 |publisher=Panama Canal Authority |accessdate=2007-09-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20051201144112/http://www.pancanal.com/eng/maritime/reports/table01.pdf |archivedate=2005-12-01 }}</ref> არხთან მიმართებაში, ოფიციალურ საზღვაოსნო კომუნიკაციებში დღემდე გამოიყენება მიმართულებები „სამხრეთი“ და „ჩრდილოეთი“. არხი შედგება ხელოვნური ტბების, რამნდენიმე ხელოვნური არხისა და სამი წყვილი ჩამკეტებისაგან. დამატებითი ხელოვნური ტბა ალახუელა (ამერიკულ ხანაში ცნობილი როგორც მადენის ტბა) არხის დამატებით რეზერვუარად გამოიყენება. არხის გეგმა, გემის გავლისას ატლანტის ოკეანიდან წყნარი ოკეანის მიმართულებით, შემდეგია:<ref>{{cite web |url=http://historicals.ncd.noaa.gov/historicals/histmap.asp |title=Historical Map & Chart Project |accessdate=2007-09-03 |publisher=[[NOAA]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070905231130/http://historicals.ncd.noaa.gov/historicals/histmap.asp |archivedate=2007-09-05 }}</ref> *ატლანტის ოკეანის მხარეს, ოფიციალურად მონიშნული შესასვლელებიდან ერთი შედის ვრცელ ბუნებრივ უბეში, [[ლიმონის უბე]]ში. მისი სიგრძე 8,7 კილომეტრია. იგი ამუშავებს ღრმაწყლიან პორტს ქალაქ [[კრისტობალი (პანამა)|კრისტობალში]], რომელსაც აქვს მულტიმოდალური გადაზიდვების შესაძლებლობა; იქვე მოქმედებს [[კოლონის თავისუფალი სავაჭრო ზონა]]ც (თავისუფალი პორტი). *ატლანტიკის მხრიდან ჩამკეტებამდე მისასვლელს უზრუნველყოფს 3,2 კმ სიგრძის არხი. *გატუნის ჩამკეტები — 1,9 კმ სიგრძის სამსართულიანი ჩამკეტები, რომლებიც გემებს [[გატუნის ტბა|გატუნის ტბის]] სიმაღლეზე, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 26,5 მეტრზე სწევს. *[[გატუნის ტბა]] — გატუნის დამბის წყალობით შექმნილი ხელოვნური ტბა, რომელიც გემებს ყელის გასწვრივ 24,2 კმ მანძილზე ატარებს. იგი არხის უმაღლესი წერტილია, ივსება მდინარე გატუნით და იცლება ჩამკეტების მუშაობის შედეგად. *ტბიდან დამბის საშუალებით, დაახლოებით 8,5 კმ სიგრძეზე გამოედინება მდინარე [[ჩაგრესი]], რომლის ზედა დინება გატუნის ტბას კვებავს. *[[კულებრის თხრილი]] ჭრის მთიან ქედს, 12,6 კმ სიგრძეზე, კონტინენტური გამყოფის გასწვრივ და გაივლის [[ასწლოვანი ხიდი (პანამა)|ასწლოვანი ხიდი]]ს ქვეშ. *1,4 კილომეტრიანი ერთსართულიანი პედრო-მიგელის ჩამკეტი — ჩამოსვლის პირველი ნაწილი, 9,5 მ სიმაღლეზე. *1,7 კმ სიგრძის მირაფლოერსის ხელოვნური ტბა, ზღვის დონიდან 16,5 მეტრზე. *1,7 კმ სიგრძის ორსართულიანი მირაფლოერსის ჩამკეტები, რომელიც გემს 16,5 მეტრით დაბლა უშვებს. *მირაფლორესის ტბიდან გემი აღწევს [[ბალბოა (პანამა)|ბალბოას]] ნავსადგურს, მულტიმოდალურ გაცვლა-გამოცვლის ადგილს (აქ რკინიგზა კვლავ ხვდება საზღვაო გზას). ახლოსვეა ქალაქი [[პანამა (ქალაქი)|პანამაც]]. *შესასვლელთან/გასასვლელთან მდებარე ამ ნავსადგურიდან არხი მიემართება [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანისკენ]] ([[პანამის ყურე]]), გაივლის [[ამერიკის ხიდი (პანამა)|ამერიკის ხიდის]] ქვეშ; მანძილი მირაფლორესის ჩამკეტებიდან 13,2 კილომეტრია. საბოლოო ჯამში, არხის სიგრძე 77,1 კილომეტრია (48 მილი). ===ნავიგაცია=== [[ფაილი:Panama Canal - Pacific Side Entrance.jpg|thumb|300px|წყნაროკეანური შესასვლელი]] [[ფაილი:Vista del cerro ancon hacia el canal.JPG|300px|მინიატიურა|არხის ხედი ქალაქ [[სერო-აკონი]]დან]] {| class="wikitable" |- ! წერტილი ! [[გეოგრაფიული კოორდინატები|კოორდინატები]]<br/>(ბმულები რუკებზე & ფოტოები) |- | ატლანტიკური შესასვლელი | {{Coord|9.38743|N|79.91863|W|region:PA_type:landmark|name=Atlantic Entrance}} || |- | გატუნის ჩამკეტები | {{Coord|9.27215|N|79.92266|W|region:PA_type:landmark|name=Gatún Locks}} || |- | ტრინიდადის მოსახვევი | {{Coord|9.20996|N|79.92408|W|region:PA_type:landmark|name=Trinidad Turn}} || |- | ბოიოს მოსახვევი | {{Coord|9.17831|N|79.86667|W|region:PA_type:landmark|name=Bohío Turn}} || |- | ორჩიდის მოსახვევი | {{Coord|9.18406|N|79.84513|W|region:PA_type:landmark|name=Orchid Turn}} || |- | ფრიხოლესის მოსახვევი | {{Coord|9.15904|N|79.81362|W|region:PA_type:landmark|name=Frijoles Turn}} || |- | ბარბაკოის მოსახვევი | {{Coord|9.12053|N|79.80395|W|region:PA_type:landmark|name=Barbacoa Turn}} || |- | მამეის მოსახვევი | {{Coord|9.11161|N|79.76856|W|region:PA_type:landmark|name=Mamei Turn}} || |- | გამბოა | {{Coord|9.11774|N|79.72257|W|region:PA_type:landmark|name=Gamboa Reach}} || |- | ბას-ობისპო | {{Coord|9.09621|N|79.68446|W|region:PA_type:landmark|name=Bas Obispo Reach}} || |- | ლას-კასკადასი | {{Coord|9.07675|N|79.67492|W|region:PA_type:landmark|name=Las Cascadas Reach}} || |- | ემპაიერი | {{Coord|9.06104|N|79.66309|W|region:PA_type:landmark|name=Empire Reach}} || |- | კულებრა | {{Coord|9.04745|N|79.65017|W|region:PA_type:landmark|name=Culebra Reach}} || |- | კუკარაჩა | {{Coord|9.03371|N|79.63736|W|region:PA_type:landmark|name=Cucaracha Reach}} || |- | პარაისო | {{Coord|9.02573|N|79.62492|W|region:PA_type:landmark|name=Paraiso Reach}} || |- | პედრო-მიგელის ჩამკეტები | {{Coord|9.01698|N|79.61281|W|region:PA_type:landmark|name=Pedro Miguel Locks}} || |- | მირაფლორესის ჩამკეტები | {{Coord|9.00741|N|79.60254|W|region:PA_type:landmark|name=Miraflores Lake}} || |- | მირაფლორესის ჩამკეტები | {{Coord|8.99679|N|79.59182|W|region:PA_type:landmark|name=Miraflores Locks}} || |- | ბალბოა | {{Coord|8.97281|N|79.57771|W|region:PA_type:landmark|name=Balboa Reach}} || |- | წყნაროკეანური შესასვლელი | {{Coord|8.88846|N|79.52145|W|region:PA_type:landmark|name=Pacific Entrance}} || |} ===გატუნის ტბა=== [[ფაილი:Gatun Lake.jpg|250px|მინიატიურა|[[გატუნის ტბა]]. გემები გადიან მონიშნულ არხში]] [[გატუნის ტბა]] 1913 წელს შეიქმნა, მდინარე [[ჩაგრესი|ჩაგრესზე]] დამბის აშენების შედეგად. ტბა პანამის არხის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ნაწილია, მასში გემებს ორივე მიმართულებით შეუძლიათ გავლა. იმ დროისათვის, როდესაც ის შექმნა, გატუნი მსოფლიოში უდიდესი ხელოვნური ტბა იყო. მის ირგვლივ არსებული გაუვალი [[წვიმის ტყეები]] პანამის არხის საუკეთესო ბუნებრივი დაცვის საშუალება აღმოჩნდა. ეს ტერიტორია დღემდე რჩება ადამიანისაგან პრაქტიკულად ხელუხლებლად და ერთ-ერთ იმ მცირე, ხელმისაწვდომ არეალთაგან დედამიწაზე, სადაც თავიანთ ბუნებრივ გარემოში, შესაძლებელია მრავალ [[ცენტრალური ამერიკა|ცენტრალურამერიკული]] ცხოველსა და მცენარეზე დაკვირვება. გატუნის ტბის უდიდესი კუნძულია [[ბარო-კოლორადო]], რომელიც ტბის შეგუბების დროს სამეცნიერო კვლევებისათვის შეიქმნა; კვლევით სადგურს დღეს [[ვაშინგტონის სმითსონის ინსტიტუტი]] ამუშავებს. აქ გაკეთებულია ცხოველთა და მცენარეთა სამეფოს მრავალი ინოვაციური სამეცნიერო და ბიოლოიური აღმოჩენა. გატუნის ტბა მოიცავს დაახლოებით 470 კმ²-ს, ატლანტიკური ტყის დერეფნის ვრცელ, ტროპიკულ ეკოლოგიურ ზონას. გატუნის ტბაზე განვითარებული [[ეკოტურიზმი]]ს ინდუსტრია პანამელთათვის საკმაოდ მნიშვნელოვანი გახდა. [[გატუნის ტბა]] ასევე უზრუნველყოფს პანამის არხის ჩამკეტებისათვის საჭირო მილიონობით გალონ წყალს, მათში გემის ყოველი შესვლის დროს; ასევე სასმელ წყალს ქალაქ [[პანამა (ქალაქი)|პანამისა]] და [[კოლონი (პანამა)|კოლონისათვის]]. ტბაზე ერთ-ერთი პირველადი რეკრეაციული საქმიანობაა თევაზაობა. 1967 წელს<ref>{{cite journal| journal=Science |title=Species Introduction in a Tropical Lake | url=https://archive.org/details/sim_science_1973-11-02_182_4111/page/449 |first1=Thomas M. |last1=Zaret |first2=R.T. |last2=Paine |volume=182 |issue=4111 |pages=449–455 |date = 2 November 1973| bibcode=1973Sci...182..449Z| doi=10.1126/science.182.4111.449| pmid=17832455| issn = 0036-8075}}</ref> ადგილობრივ ბიზნესმენს ტბაზე ავარია მოუხდა,<ref>{{cite journal| journal=Panama Canal Review |title=Peacock Bass: Fun to Catch, Fine to Eat |pages=11 |volume = February 1971|url=http://archive.org/stream/panamacanalrevie1971pana#page/11/mode/1up |accessdate=2012-04-30}}</ref> რის შედეგადაც სრულიად შემთხვევით, გატუნში გავრცელდა არაადგილობრივი თევზი ფარშევანგი ქორ­ჭი­ლა, რომელიც სწრაფად გამრავლდა და ტბაზე ანკესით მოთევზავეთა მთავარი თავშესაქცევი გახდა. თევზს ადგილობრივები სარგენტოს იძახიან, ბიოლოგიურად ის ''Cichla pleiozona''-ის ჯიშია,<ref>{{cite web |url=http://www.panamafishingandcatching.com/gatun.htm |accessdate=2012-04-30 |title=Gatun Lake Peacock Bass Fishing Charters |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100722081608/http://www.panamafishingandcatching.com/gatun.htm |archivedate=2010-07-22 }}</ref> რომელიც გავრცელებულია [[სამხრეთ ამერიკა]]ში, მდინარე [[ამაზონი|ამაზონსა]] და [[რიო-ნეგრო (ამაზონი)|რიო-ნეგრო]]ში, ასევე [[ორინოკო]]ს აუზში, სადაც მას ტუკანარეს ან პავონს უწოდებენ. ===ჩამკეტის ზომა=== [[ფაილი:Gatun lock gate.JPG|thumb|left|250პქ|upright|ჩამკეტის ჭიშკარი გატუნთან]] [[ფაილი:WorkerAtMirafloresLocksPanamaCanal.jpg|thumb|right|250პქ|ჩამკეტის ჭიშკარი მირაფლორესთან]] [[ფაილი:Panama Canal Gatun Locks opening.jpg|thumb|right|250პქ|გატუნის ჩამკეტები]] ჩამკეტების ზომა განსაზღვრავს იმ გემის მაქსიმალურ ზომას, რომელსაც არხში გავლა შეუძლია. საერთაშორისო ვაჭრობაში არხის მნიშვნელობის გამო, ბევრი გემი სწორედ ამ მაქსიმალურ ზომაზეა აგებული. ამ გემებს [[პანამაქსი|პანამაქსს]] უწოდებენ. პანამაქსის სატვირთო გემების დედვეიტ ტონაჟი (DWT, საზომი) 65 000–80 000 ტონაა, მაგრამ მისი რეალური ტვირთი შემცირებულია 52 500 ტონამდე, რადგან არხში გემის კორპუსის წყალქვეშა ნაწილის მაქსიმალური სიღრმე 12,6 მეტრამდეა შეზღუდული.<ref>[http://www.lr.org/Images/30%20ship%20sizes_tcm155-173543.pdf ''Modern ship size definitions''], from Lloyd's register</ref> ყველაზე გრძელი გემი, რომელსაც კი ოდესმე არხში გაუვლია იყო ნავთობმზიდი ''San Juan Prospector'' (ახლა ''Marcona Prospector''), მისი სიგრძე 296,57 მეტრია.<ref>[http://rainforest.montclair.edu/pwebrf/rainforest/Region/panama.html ''Background of the Panama Canal''], Montclair State University</ref> თავდაპირველად, გატუნის ტბის ჩამკეტების სიგანედ განისაზღვრა 28,5 მეტრი. 1908 წელს, [[აშშ-ის საზღვაო ფლოტი|აშშ-ის საზღვაო ფლოტმა]] მოითხოვა სიგანის მინიმუმ 36 მეტრამდე გაზრდა, რათა სამხედრო გემებსაც შესძლებოდათ არხში გავლა. საბოლოოდ, კომპრომისი გამოინახა და ჩამკეტების სიგანედ 33,53 მეტრი განისაზღვრა. თითოეული ჩამკეტის სიგრძე 320 მეტრია, მისი კედლების სისქე ძირში 15 მეტრია, წვერში კი 3 მეტრი. გატუნის პარალელური ჩამკეტების ცენტრალური კედლის სისქე 18 მეტრია, სიმაღლე 24 მეტრი. ჩამკეტების ფოლადის ჭიშკრების სისქე საშუალოდ 2 მეტრია, სიგანე 19,5 მ, სიმაღლე კი 20 მ.<ref>{{cite web |url=http://www.eclipse.co.uk/~sl5763/panama.htm |title=The Panama Canal |accessdate=2007-10-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080515050735/http://www.eclipse.co.uk/~sl5763/panama.htm |archivedate=2008-05-15 }}</ref> ასეთივე ზომებისაა სხვა ჩამკეტები, რომლებიც განსაზღვრავს [[პანამაქსი]]სა და იმ გემების ზომის ლიმიტს, რომელთაც არხში გავლა შეუძლიათ. 2006 წელს დაიწყო მესამე წყვილი ჩამკეტების მონტაჟი, რაც 2015 წლისთვის დასრულდება. სამუშაოების ფარგლებში აშენდება უფრო დიდი ჩამკეტები, რაც უფრო ფართო და ღრმა არხების საშუალებით დიდ გემებს მისცემს გავლის შესაძლებლობას. გემების ზომა გაიზრდება 25 %-ით სიგრძეში და 26 %-ით სიღრმეში; შესაბამისად, განისაზღვრება [[პანამაქსი]]ს ახალი სტანდარტიც.<ref>{{cite web|url=http://www.pancanal.com/common/maritime/advisories/2009/a-02-2009.pdf|title=New Panamax publication by ACP|date=November 2006|format=PDF|accessdate=2010-10-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090506230338/http://www.pancanal.com/common/maritime/advisories/2009/a-02-2009.pdf|archivedate=2009-05-06}}</ref> ===გადასახადები=== [[ფაილი:Ship passing through Panama Canal 01.jpg|right|thumb|250პქ|რო-როს ტიპის გემები, მაგალითად როგორიცაა სურათზე გამოსახული ხომალდი [[მირაფლორესი (პანამა)|მირაფლორესის]] ჩამკეტებთან, იმ უდიდეს გემებს შორისაა, რომელთაც არხში გავლა შეუძლიათ.]] არხში გავლისათვის ბაჟს აწესებს [[პანამის არხის სამმართველო]] და ის დამოკიდებულია გემის ტიპზე, ზომასა და გადასატანი ტვირთის ტიპზე.<ref>{{cite web |url=http://www.pancanal.com/eng/maritime/tolls.html |title=Maritime Operations—Tolls |publisher=Panama Canal Authority |accessdate=2013-10-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090420044549/http://www.pancanal.com/eng/maritime/tolls.html |archivedate=2009-04-20 }}</ref> საკონტეინერო გემებისათვის, გადასახადი განისაზღვრება გემის ტევადობის მიხედვით, ოცფუტიანი ეკვივალენტის ერთეულში (TEU). ოცფუტიანი ეკვივალენტის ერთეული კონტეინერის საზომია შემდეგი პარამეტრებით: 6,1 მ x 2,44 მ x 2,6 მ. 2009 წლის 1 მაისის დადგენილებით, გადასახადი ერთ TEU-ზე 72 [[აშშ დოლარი]]ა. [[პანამაქსი]]ს გემს 4 400 TEU-ს გადაზიდვა შეუძლია. გადასახადი სხვადასხვანაირად იანგარიშება სამგზავრო და იმ საკონტეინერო გემებისათვის, რომლებსაც ტვირთი არ გადააქვთ (ბალასტებში). 2009 წლის 1 მაისის დადგენილებით, ბალასტის კოეფიციენტი $57,60 აშშ დოლარია TEU-ზე. 30 000 ტონაზე მეტის მქონე სამგზავრო გემები, რომლებსაც [[საკრუიზო გემი|საკრუიზო გემებს]] უწოდებენ, იხდიან საწოლების მიხედვით, ანუ მგზავრთა რაოდენობას, რომლებიც შეიძლება მოთავსდნენ გემზე მუდმივად არსებულ საწოლებში. ამჟამად, გადასახადი დაუკავებელ საწოლზე 92 აშშ დოლარია, დაკავებულზე კი 115 დოლარი. 2007 წლიდან, საკრუიზო გემების გადასახადმა მნიშვნელოვნად მოიმატა.<ref>Panama Canal Toll Table http://www.pancanal.com/eng/maritime/tolls.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090420044549/http://www.pancanal.com/eng/maritime/tolls.html |date=2009-04-20 }}</ref> 30 000 ტონაზე ნაკლები სიმძიმის გემებისათვის დაწესებული გადასახადი იგივეა, რაც სატვირთო ხომალდებისათვის.<ref>Almost all major cruise ships have more than 33 tons per passenger; the rule of thumb for cruise line comfort is generally given as a minimum of 40 tons per passenger. Note that a ton is not a unit of weight, but a unit of volume, and represents a volume of about 100 cubic feet.</ref> დანარჩენი სხვა ტიპის ხომალდები იხდიან ტონაჟის მიხედვით, სადაც ერთი ტონა არის 100 კუბური ფუტის (2,83 მ³) მოცულობა. 2008 ფისკალური წლისათვის გადასახადი ერთ ტონაზე შეადგენდა 3,90 აშშ დოლარს პირველი 10 000 ტონისათვის, 3,19 დოლარს შემდეგი 10 000 ტონისათვის, 3,82 დოლარს შემდეგი 10 000 ტონისათვის, კიდევ უფრო შემდეგისთვის კი 3,76 დოლარს. 735 ტონაზე ნაკლები ხომალდები გადასახადს იხდიან სიგრძის მიხედვით. დეტალური მონაცემები ნაჩვენებია ცხრილში: {| class="wikitable" |- ! ხომალდის სიგრძე ! გადასახადი |- | 15,240&nbsp;მეტრი (50&nbsp;ფტ) || 1 300 $ |- | 15,240&nbsp;მეტრზე მეტი (50&nbsp;ფტ) 24,384&nbsp;მეტრამდე (80&nbsp;ფტ) || 1 400 $ |- | 24,384&nbsp;მეტრზე მეტი (80&nbsp;ფტ) 30,480&nbsp;მეტრამდე (100&nbsp;ფტ) || 1 500 $ |- | 30,480&nbsp;მეტრზე მეტი (100&nbsp;ფტ) || $2 400 $ |} პანამის არხში გავლისას პირველმა გადასახადი გადაიხადა კალიფორნიელმა მორგან ადამსმა. იგი სამოყვარულო ხომალდით მგზავრობდა ფლორიდის შტატის ქალაქ [[ჯეკსონვილი]]დან [[ლოს-ანჯელესი]]სკენ, რა დროსაც გაიარა 6 000 მილი. არხი მან 1914 წლის 14 აგვისტოს გადაკვეთა. 2010 წელს, არხის გავლისათვის, მის ისტორიაში ყველაზე დიდი გადასახადი გადაიხადა საკრუიზო გემმა ''[[Norwegian Pearl]]'', თანხამ 375 600 აშშ დოლარი შეადგინა.<ref>{{Cite news|url=http://traveltips.usatoday.com/panama-canal-61272.html|date=none given|accessdate=2012-08-03|title=US Today Travel: Panama Canal Facts|work=USA Today|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130217025241/http://traveltips.usatoday.com/panama-canal-61272.html|archivedate=2013-02-17}}</ref><ref>{{Cite news|date=2008-06-24|title=ACP rectifica récord en pago de peaje|publisher=La Prensa|url=http://mensual.prensa.com/mensual/contenido/2008/06/24/hoy/negocios/1416962.html|accessdate=2009-08-08|language=Spanish|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090816182550/http://mensual.prensa.com/mensual/contenido/2008/06/24/hoy/negocios/1416962.html|archivedate=2009-08-16}}</ref> ამ ტიპის გემებისათვის საშუალო გადასახადია 54 000 დოლარი. უმაღლესი თანხა, რომელიც გადახდილ იქნა არხში ურიგოდ გავლისათვის, იყო ტრანზიტული სლოტ-აუქციონის სისტემით პანამაქს ტანკერ ''Erikoussa''-ს მიერ 2006 წლის 24 აგვისტოს გადახდილი 220 300 აშშ დოლარი.<ref>{{cite web |url=http://ediciones.prensa.com/mensual/contenido/2007/04/24/hoy/negocios/960466.html |title='&#39;Récord en pago de peajes y reserva'&#39;. '&#39;La Prensa'&#39;. Sección Economía & Negocios. Edition 2007-04-24 |publisher=Ediciones.prensa.com |date= |accessdate=2009-07-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006110958/http://ediciones.prensa.com/mensual/contenido/2007/04/24/hoy/negocios/960466.html |archivedate=2014-10-06 }}</ref> ამ პერიოდში, გატუნის ჩამკეტებზე აღდგენითი სამუშაოების გამო წარმოქმნილი იყო 90 გემიანი რიგი. ''Erikoussa''-მ შვიდდღიანი ლოდინი აიცილა. აღსანიშნავია, რომ მისთვის ჩვეულებრივი გადასახადი 13 430 დოლარი უნდა ყოფილიყო.<ref>{{cite web |url=http://mensual.prensa.com/mensual/contenido/2006/08/25/hoy/negocios/714407.html |title='&#39;Cupo de subasta del Canal alcanza récord'&#39;. La Prensa. Sección Economía & Negocios. Edición 25 August 2006 in Spanish |publisher=Mensual.prensa.com |date= |accessdate=2009-07-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090803154550/http://mensual.prensa.com/mensual/contenido/2006/08/25/hoy/negocios/714407.html |archivedate=2009-08-03 }}</ref> == ამჟამინდელი გამოწვევები == {{პანორამა|Panama canal panoramic view from the top of Ancon hill.jpg|2000პქ|არხის წყნაროკეანური შესასვლელის პანორამა. მარცხნივ: ამერიკის ხიდი ([[პანამერიკული გზატკეცილი]]ს ხიდი). შორს მარჯვნივ: მირაფლორესის ჩამკეტები}} გახსნიდან 99 წლის მანძილზე, არხი კვლავ განაგრძობს დიდი წარმატებებით ფუნქციონირებას. არხის თავდაპირველი გეგმის ვარიანტთან შედარებით მნიშვნელოვნად გაიზარდა გამავალი გემების ზომა, იგი დღემდე რჩება მსოფლიო ვაჭრობის სასიცოცხლო კვანძად. მიუხედავად ამისა, არხი რამდენიმე პოტენციური გამოწვევის წინაშე დგება. === ეფექტიანობა და შენარჩუნება === 1977 წლის [[ტორეხოს-კრატერის ხელშეკრულება|ტორეხოს-კრატერის ხელშეკრულების]] მოწინაამდეგენი შიშობდნენ, რომ [[პანამის არხის ზონა|პანამის არხის ზონიდან]] აშშ-ის წასვლის შემდეგ არხის ეფექტიანობა შემცირდებოდა და პრობლემა გახდებოდა მისი შენარჩუნება. თუმცა, ეს ასე არ მოხდა. არხის ამერიკულ ადმინისტრაციის პრაქტიკის მიხედვით განხორციელებული კაპიტალიზაციის შედეგად, უკვე პანამელთა ხელში მისი ფუნქციონირება გაუმჯობესდა.<ref>{{cite journal |url=http://www.smithsonianmag.com/travel/panama.html |title=Panama Rises |journal=Smithsonian Magazine |date=March, 2004 |publisher=Smithsonian Institution |first=Bob |last=Cullen |accessdate=2012-04-30 |archiveurl=https://archive.today/20120913044023/http://www.smithsonianmag.com/travel/panama.html |archivedate=2012-09-13 |archive-date=2012-09-13 |access-date=2013-10-05 |archive-url=https://archive.today/20120913044023/http://www.smithsonianmag.com/travel/panama.html }}</ref> ეფექტიანობის მთავარი საზომია ის საშუალო დრო, რაც ხომალდს არხში გასავლელად სჭირდება, მათ შორის ლოდინის დროც. 2000 წლიდან ეს დრო 20-30 საათს შორის მერყეობს. გასულ ათწლეულში მნიშვნელოვნად არც უბედურ შემთხვევათა მაჩვენებელი შეცვლილა და მერყეობს ყოველწლიურად 10-30 ინციდენტს შორის, სულ განხორციელებულ წლიურ 14 000 ტრანზიტზე.<ref name="annualreport2005">{{cite web |url=http://www.pancanal.com/common/general/reports/informe-anual-2005.pdf |format=PDF |title=ACP 2005 Annual Report |publisher=Panama Canal Authority |year=2005 |accessdate=2010-07-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090506181207/http://www.pancanal.com/common/general/reports/informe-anual-2005.pdf |archivedate=2009-05-06 }}</ref><ref name="metrics2008">{{Cite news |url=http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2008/10/24/pr300.html |title=News—PanCanal.com; Panama Canal Authority Announces Fiscal Year 2008 Metrics |publisher=Panama Canal Authority |date=2008-10-24 |accessdate=2010-07-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090507150245/http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2008/10/24/pr300.html |archivedate=2009-05-07 }}</ref><ref name="metrics2009">{{Cite news |url=http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2009/10/30/pr366.html |title=News—PanCanal.com; Panama Canal Authority Announces Fiscal Year 2009 Metrics |publisher=Panama Canal Authority |date=2009-10-30 |accessdate=2010-07-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110611095934/http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2009/10/30/pr366.html |archivedate=2011-06-11 }}</ref> ოფიციალურ უბედურ შემთხვევად ითვლება ის ინციდენტი, რომელზეც ტარდება ოფიციალური გამოძიება. [[აზია|აზიიდან]] წამოსული მზარდი იმპორტი, რომელიც მანამდე აშშ-ის დასავლეთ სანაპიროს პორტებში შედიოდა, ამერიკის აღმოსავლეთ სანაპიროზე მოსახვედრად ახლა პანამის არხში გაივლის.<ref>{{Cite news |url=http://www.colliers.com/Content/Attachments/Corporate/Services/NewYorkTimes112204.htm |title=New York Port Hums Again, With Asian Trade |first=Eric |last=Lipton |work=New York Times |date=2004-11-22 |access-date=2013-10-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20050307191412/http://colliers.com/Content/Attachments/Corporate/Services/NewYorkTimes112204.htm |archivedate=2005-03-07 }}</ref> ოკეანით განხორციელებულმა ტრანზიტებმა 2003 წელს 11 725 შეადგინა, 2007 წელს 13 233, 2009 წელს კი 12 855-მდე შემცირდა.<ref name="annualreport2009">{{cite web |url=http://www.pancanal.com/eng/general/reporte-anual/2009/pdf/InformePDFingles.pdf |format=PDF |title=ACP 2009 Annual Report |publisher=Panama Canal Authority |year=2009 |accessdate=2010-07-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111103054620/http://www.pancanal.com/eng/general/reporte-anual/2009/pdf/InformePDFingles.pdf |archivedate=2011-11-03 }}</ref> ამ ყველაფერს თან ახლდა პანამაქსის გემების რაოდენობის ზრდა; 1999 ფისკალურ წელს 227,9 არხის გავლით გადაიზიდა 227,9 მლნ ტონა ტვირთი, 2007 წელს 312,9 მლნ ტონა, 2009 წელს კი ეს რიცხვი 299,1 მლნ ტონამდე შემცირდა.<ref name="acptraffic"/><ref name="annualreport2009"/><ref>{{cite web|url=http://www.pancanal.com/eng/maritime/reports/table01.pdf|title=Panama Canal Traffic—Fiscal Years 2006 through 2008|publisher=Panama Canal Authority|accessdate=2013-09-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20051201144112/http://www.pancanal.com/eng/maritime/reports/table01.pdf|archivedate=2005-12-01}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ შეზღუდვა გემების ზომაზე უარყოფით ეფექტს ახდენს პანამის არხზე (დიდ გემებს გაილარდის თხრილში გავლა არ შეუძლიათ), ეს ციფრები არხის უნარიანობის მნიშვნელოვან ზრდაზე მაინც მიუთითებს. არხის გაფართოებასა და გათანამედროვეობაში პანამის არხის სამმართველომ 1 მილიარდი აშშ დოლარის ინვესტიცია ჩადო, რის შედეგადაც მისი სიგანე და ტევადობა 20 %-ით უნდა გაიზარდოს. სამმართველო ასახელებს გაუმჯობესების ძირითად დეტალებს, მათ შორისაა გაილარდის თხრილის გაფართოება და გასწორება, რათა შემცირდეს შეზღუდვა გამვლელ გემებზე; გატუნის ტბის სანავიგაციო არხის გაღრმავება, რათა შემცირდეს შეზღუდვა სიღრმეზე; ამავე ტბის წყალმომარაგების გაუმჯობესება; არხის ატლანტიკური და წყნაროკეანური შესასვლელების გაღრმავება. ამ ყველაფერს ხელს უწყობს ახალი აღჭურვილობა, მაგალითად ახალი გამაღრმავებელი გემები და ექსკავატორები, ასევე საბუქსირო გემების 20 %-ით ზრდა. გარდა ამისა, განახლება-გაუმჯობესება ასევე შეეხო არხის ტექნიკას, გაიზარდა საბუქსირო გემთა ფლოტი, ჩანაცვლდა 16 კმ-ზე მეტი ლოკომოტივთა გზა, ასევე განახლდა ჩამკეტების ფუნქციონირებისათვის საჭირო ტექნიკა. განახლება-გაუმჯობესება შეეხო გადაზიდვების მენეჯმენტის სისტემას, რათა არხში გამვლელ გემებზე დამყარდეს უფრო ეფექტიანი კონტროლი. 2010 წლის დეკემბერში, საშინელი წვიმების გამო პანამის არხი 17 საათით დაიკეტა. ეს არხის დაკეტვის პირველი შემთხვევა იყო 1989 წლის შემდეგ, როდესაც აშშ პანამაში შეიჭრა.<ref>{{cite news|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-latin-america-11953800|accessdate=2010-12-13|title=BBC News—Panama Canal reopens after temporary closure|date=2010-12-13}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5izSSaRRPlqlKrEgImAAMgZtqhsdw?docId=N0087151292030740345A|accessdate=2010-12-12|title=The Press Association: Panama flooding displaces thousands|date=2010-12-12}}{{Dead link|date=აგვისტო 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> წვიმებმა ასევე გამოიწვია ასწლოვანი ხიდის პარალიზება.<ref>{{cite web|url=http://laestrella.com.pa/mensual/2010/12/12/contenido/18225705.asp|accessdate=2010-12-13|title=NOTICIAS PANAMÁ—PERIODICO LA ESTRELLA ONLINE: Gobierno abrirá parcialmente Puente Centenario; Corredores serán gratis [Al Minuto]|date=2010-12-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101216063033/http://www.laestrella.com.pa/mensual/2010/12/12/contenido/18225705.asp|archivedate=2010-12-16}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.digtriad.com/news/local/story.aspx?storyid=151684|accessdate=2012-07-08|title=Rain Causes Panama Canal Bridge To Collapse |publisher=digtriad.com |date=2010-12-12}}</ref><ref>{{cite web|url=http://english.cri.cn/6966/2010/12/11/2021s609648.htm|accessdate=2010-12-13|title=Entrance to Panama Canal Bridge Closed due to Rain Damage|date=2010-12-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101215200209/http://english.cri.cn/6966/2010/12/11/2021s609648.htm|archivedate=2010-12-15}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.newsroompanama.com/panama/2073-aftermath-of-panama-flooding-hits-transport-and-finances-rain-continues.html|accessdate=2010-12-13|title=Aftermath of Panama flooding hits transport and finances—rain continues|date=2010-12-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101216060538/http://www.newsroompanama.com/panama/2073-aftermath-of-panama-flooding-hits-transport-and-finances-rain-continues.html|archivedate=2010-12-16}}</ref> === ტევადობა === ამჟამად არხში გემების ტრაფიკი იმდენად მაღალია, რომ მისი მშენებლები ვერც ვერასოდეს წარმოიდგენდნენ. 1934 წელს ვარაუდობენენ, რომ არხის წლიური გამტარუნარიანობა დაახლოებით 80 მილიონი ტონა იქნებოდა,<ref>{{Cite book|url=http://www.czimages.com/CZMemories/thirdlocks/tlpage3.htm |title=The Land Divided—A History of the Panama Canal and other Isthmian Canal Projects |first=Gerstle |last=Mack |year=1944}}</ref> თუმცა, მოლოდინი კვკლავ არ გამართლდა და 2009 წელს ამ მაჩვენებელმა 299,1 მლნ ტონა შეადგინა. [[სურათი:Gatun Lake.jpg|thumb|right|250პქ|ჩამკეტის ყოველ დანაყოფში, გემების ასაწევ-დასაწევად საჭირო წყალი გრავიტაციის ძალით გატუნის ტბიდან (სურათზემაღლა) შედის.]] გამტარუნარიანობის გაზრდის მიზნით, არხის ამჟამინდელ სისტემას რამდენიმე აღდგენითი სამუშაო ჩაუტარდა. ეს სამუშაოები ჩამკეტების სისტემის გამოყენების შესაძლებლობის მაქსიმალიზაციას ემსახურებოდა:<ref name="3rdLockProposal">[http://www.acp.gob.pa/eng/plan/documentos/propuesta/acp-expansion-proposal.pdf ''Proposal for the Expansion of the Panama Canal'', Panama Canal Authority] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110721055325/http://www.acp.gob.pa/eng/plan/documentos/propuesta/acp-expansion-proposal.pdf |date=2011-07-21 }}, p. 45</ref> *ჩამკეტების განათების სისტემის დამონტაჟება; *ორსართულიანი სადგურის მშენებლობა [[გაილარდის თხრილი|გაილარდის თხრილში]]; *გაილარდის თხრილის გაფართოება 192 მეტრიდან 218 მეტრამდე; *საბუქსირო გემების ფლოტის გაუმჯობესება; *კარუსელისებური ჩამკეტი სისტემის დამონტაჟება გატუნის ჩამკეტებზე; *გემების განრიგის სისტემის გაუმჯობესება; *[[გატუნის ტბა|გატუნის ტბის]] სანავიგაციო არხების გაღრმავება 10,4 მეტრიდან 11,3 მეტრამდე; *ყველა ჩამკეტი სტრუქტურის მოდიფიკაცია გემების დამატებითი 0,30 მეტრი სიღრმის მისაღწევად; *წყნაროკეანური და ატლანტიკური შესასვლელების გაღრმავება; *წყალდიდობის კონტროლის მიზნით გატუნის ტბაზე დამატებითი წყალსაშვების აშენება. აღნიშნული გაუმჯობესებითი სამუშაოები 2008-2012 წლებში განხორციელდა, რამაც არხის გამტარუნარიანობა 280–90 მლნ ტონიდან 330–40 მლნ ტონამდე გაზარდა. === კონკურენტები === მიუხედავად იმისა, რომ უკვე მრავალი წლის მანძილზე არხს პრივილეგირებული პოზიცია უკავია, ბოლო პერიოდში აქტიურდება მისი შესაძლო კონკურენტების საკითხი. იმის გამო, რომ არხზე გადასახადები საკმაოდ მაღალია და მისი ზრდა კიდევ მოსალოდნელია,<ref>{{Cite book |url=http://www.thepanamanews.com/pn/v_13/issue_06/business_03.html |title=Shipping industry complains about PanCanal toll hikes |first=Eric |last=Jackson |year=2007 |accessdate=2013-10-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100418214654/http://www.thepanamanews.com/pn/v_13/issue_06/business_03.html |archivedate=2010-04-18 |access-date=2013-10-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100418214654/http://www.thepanamanews.com/pn/v_13/issue_06/business_03.html |archive-date=2010-04-18 }}</ref> აზიიდან აშშ-ის აღმოსავლეთ ნაპირზე ტვირთების გადასაზიდად პანამის არხის ალტერნატივად განიხილავენ [[სუეცის არხი|სუეცის არხს]]. თუმცა, ამგვარი ვარაუდის მიუხედავად, აზიიდან აშშ-ის აღმოსავლეთ ნაპირზე ტვირთები ძირითადად მაინც პანამის არხზე გადის. [[ფაილი:Northwest passage.jpg|thumb|250px|[[ჩრდილო-დასავლეთის გასასვლელი]]]] 2013 წლის 15 იანვარს, [[ნიკარაგუა]]მ [[ჰონგ-კონგი|ჰონგ-კონგურ]] კომპანია HKND Group-ს საკუთარ ტერიტორიაზე არხის გაყვანის მიზნით 50 წლიანი უფლება გადასცა.<ref name="online.wsj.com">http://online.wsj.com/article/SB10001424127887323734304578543432234604100.html?mod=WSJ_hpp_MIDDLENexttoWhatsNewsTop</ref> ვარაუდობენ, რომ [[ჩრდილო ყინულოვანი ოკეანე|ჩრდილო ყინულოვან ოკეანეში]] ყინულის დნობის სწრაფმა ტემპმა, სამომავლოდ შესაძლოა განაპირობოს [[ჩრდილო-დასავლეთის გასასვლელი]]ს ან [[არქტიკული ხიდი]]ს კომერციული ნაოსნობისათვის გამოყენების შესაძლებლობა. აზიიდან ევროპაში ტვირთების გადასაზიდად ეს გზა პანამის არხთან შედარებით 9300 კილომეტრით ამოკლებს მანძილს. თუმცა, ეს გზა კითხვის ნიშნის ქვეშ დგას გადაუჭრელი ტერიტორიული დავებისა და ჯერ კიდევ მყარად მდგარი ყინულის გამო.<ref name="online.wsj.com"/> === წყლის საკითხები === [[ფაილი:Gatun locks showing the "mule" locomotives at work.jpg|thumb|250პქ|გატუნის ჩამკეტები და „ჰიბრიდული“ ლოკომოტივი მუშაობის პროცესში.]] გატუნის ტბა წვიმის წყლით ივსება, რომელსაც ძირითადად ნალექიანი თვეების დროს აგროვებს. ჩამკეტის თითოეული ციკლის დროს, ტბიდან ოკეანეებში 101 000 მ³ წყალი გაედინება. იმ მომენტიდან, როდესაც გემი მაღლა ადის, [[გატუნის ტბა]]ში შესასვლელად, შემდეგ კი ისევ დაბლა ჩამოდის, მოპირდაპირე ჩამკეტის საშუალებით, ანუ გემის ერთი გავლა ტბას წყლის ორმაგ რაოდენობად უჯდება; მაგრამ წყლის იგივე ნაკადი შესაძლოა გამოყენებულ იქნას საპირისპირო მიმართულებით მოძრავი სხვა გემისათვისაც. გემის წყლის ქვეშ მყოფი ნაწილი წყლის ამ რაოდენობასთან რელევანტური არაა.<ref name="acpfaq">{{cite web|url=http://www.pancanal.com/eng/noticiero/canal-faqs/index.html|title=The Panama Canal; Canal FAQ|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100915131112/http://www.pancanal.com/eng/noticiero/canal-faqs/tolls/tolls-faqframeset-v2.html|archivedate=2010-09-15|accessdate=2013-10-11}}</ref> როგორც [[გაერო]]ს გლობალური შეთანხმების ხელმომწერმა და მსოფლიო ბიზნესის მდგრადი განვითარების საბჭოს წევრმა, პანამის არხის სამმართველომ შეიმუშავა გარემოსდაცვითი და სოციალური მდგრადობის პროგრამა, რომელიც დაიცავს არხის აუზის წყლის და ხმელეთის რესურსებს. პროგრამის განხორციელების შემდეგ, გარანტირებული იქნება ყოველ ახალ ჩამკეტთან არსებული წყლის შემნახველი აუზის არსებობა და ხარისხი. ეს აუზები შეამცირებს წყლის დანაკარგებს და შეინახავს მტკნარი წყლის რესურსებს აუზებიდან ჩამკეტებში წყლის ხელახლა გამოყენების საშუალებით. თითოეული ჩამკეტის კამერას ექნება სამი წყალშემნახველი აუზი, რომელიც თითოეულ ტრანზიტზე წყლის 60%-ს ხელახლა გამოიყენებს. [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] მხარეს ზღვის დონე 20 სანტიმეტრით უფრო მაღალია, ვიდრე ატლანტიკურ მხარეს, რაც განპირობებულია ოკეანეში არსებული პირობებით, მათ შორის წყლის სიმკვრივითა და ამინდით.<ref>{{cite web |url=http://www.pol.ac.uk/psmsl/puscience/ |title=Sea Level: Frequently asked questions and answers |publisher=Proudman Oceanographic Laboratory |accessdate=2009-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060619062609/http://www.pol.ac.uk/psmsl/puscience/ |archivedate=2006-06-19 }}</ref> == სამომავლო განვითარება == [[ფაილი:Panama canal traffic.png|250px|მინიატიურა|ტრაფიკის ევოლუციის გრაფიკი 1981-2005 წლებში]] ეფექტიანი გლობალური საოკეანეო ტვირთზიდვის პირობებში, სამომავლო პროგნოზირებით აშკარაა, რომ პანამის არხი მსოფლიო ნაოსნობაში კიდევ უფრო მნიშვნელოვან პოზიციას დაიკავებს. ნაოსნობაში საყოველთაო ცვლილებები, განსაკუთრებით კი პანამაქსის სტანდარტზე უფრო დიდი გემების რაოდენობის სწრაფი ზრდა იწვევს არხის ცვლილებების გადაუდებელ საჭიროებას, თუ კი ამ უკანასკნელს მსოფლიო ბაზარზე კვლავ მნიშვნელოვანი მოთამაშის პოზიციის შენარჩუნება სურს. 2006 წელს ნავარაუდევი იყო, რომ 2011 წლისთვის მსოფლიო საკონტეინერო გემების 37 % არხში გავლისათვის ზომაზე დიდი იქნებოდა, რაც პანამის არხისათვის მარცხის ტოლფასი იქნებოდა. ამჟამად, მცირე გამაუმჯობესებელი სამუშაოების ჩატარების შემდეგ, არხის გამტარუნარიანობა წელიწადში დაახლოებით 330–40 მილიონი ტონაა. გამვლელი გემების დაახლოებით 50% უკვე იყენებს ჩამკეტების სრულ სიგანეს.<ref name="acpthird">{{cite web |url=http://www.pancanal.com/esp/plan/documentos/propuesta/acp-proposla-relevant-information.pdf |format=PDF |title=Relevant Information on the Third Set of Locks Project |publisher=Panama Canal Authority |date=2006-04-24 |accessdate=2006-04-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060524172203/http://www.pancanal.com/esp/plan/documentos/propuesta/acp-proposla-relevant-information.pdf |archivedate=2006-05-24 }}</ref> პანამის მთავრობამ დაამტკიცა დაახლოებით ისეთივე გაფართოების გეგმა,<ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/4876322.stm |title=Panama Canal set for $7.5bn revamp |first=Jane |last=Monahan |publisher=BBC News |date=2006-04-04}}</ref> როგორიც იყო 1939 წლის მესამე ჩამკეტების გეგმა, რომელსაც ხშირად განიხილავდნენ ხოლმე.<ref>{{cite web |url=http://www.businesspanama.com/investing/why_invest/panama_canal.php |title=The Panama Canal |publisher=Business in Panama |accessdate=2007-09-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070927061736/http://www.businesspanama.com/investing/why_invest/panama_canal.php |archivedate=2007-09-27 }}</ref> ამჟამად ეს გეგმა განხორციელების პროცესშია და სავარაუდოდ დასრულდება 2014 წელს.<ref>{{cite web |url=http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2010/03/12/pr379.html |title=Panama Canal Authority: Panama Canal Expansion is "2009 Project Finance Deal of the Year", 12 March 2010 |publisher=Pancanal.com |date=2010-03-12 |accessdate=2010-10-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100329135721/http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2010/03/12/pr379.html |archivedate=2010-03-29 }}</ref> შედეგად, არხში გავლის შესაძლებლობა ექნებათ უფრო დიდ გემებსაც. პროექტის ღირებულება 5,25 მილიარდი აშშ დოლარია. დასრულების შემდეგ, გაორმაგდება არხის გამტარუნარიანობა. არხის გაფართოების გეგმას 2006 წლის 22 ოქტომბერს, [[პანამის არხის გაფართოების რეფერენდუმი|ეროვნულ რეფერენდუმზე]] პანამის მოსახლეობის 80%-მა დაუჭირა მხარი.<ref>{{cite web|url=http://msnbc.msn.com/id/10627208/ |title=Panama approves $5.25 billion canal expansion |publisher=[[MSNBC.com]] |date=2006-10-22}}</ref> === მესამე წყვილი ჩამკეტების პროექტი === [[ფაილი:Miraflores Locks Panama Canal 24h time lapse.webm|300პქpx|მინიატიურა|გემების მოძრაობა პანამის არხში, მირაფლორესის ჩამკეტთან. ვიდეოში ასახულია 24 საათი, დაჩქარებული ფორმატით.]] [[ფაილი:USS Iowa Pedro Miguel Locks.jpg|250px|მინიატიურა|პედრო-მიგელის ჩამკეტი]] [[ფაილი:Panamakanaal Millennium Bridge.JPG|250px|მინიატიურა|გაილარდის თხრილი და ''ასწლოვანი ხიდი'']] ამჟამინდელი გეგმის თანახმად, უნდა აშენდეს ახალი ჩამკეტები, რომლებიც ძველებთან ერთად, პარალელურ რეჟიმში იმუშავებს: ერთი მათგანი არსებული გატუნის ჩამკეტის აღმოსავლეთით, მეორე კი მირაფლორესის ჩამკეტის სამხრეთ-დასავლეთით. თითოეული მათგანს ექნება საკუთარი მისასვლელი არხი. მუშაობის პრინციპი იგივე იქნება — გემი ზღვის დონიდან აიწევა გატუნის ტბამდე. ამასთან, ახალი ჩამკეტები არ იქნება ძველების ასლი. მათ ექნება უსაფრთხოების მიზნით გაორმაგებული, მხურავი ჭიშკრები, სიგრძე 427 მეტრი, სიგანე 55 მეტრი, სიღრმე კი 18,3 მეტრი იქნება. ეს არხში გავლის საშუალებას მისცემს 366 მ სიგრძისა და წყლის ქვეშ 15 მ სიღრმის გემებს, ანუ საკონტეინერო გემს, რომელსაც გადააქვს 6,1 მ სიგრძის 12 000 კონტეინერი. ახალ ჩამკეტებს მოემსახურება საკუთარი მისასვლელი არხები, მათ შორის 6,2 კმ სიგრძის არხი მირაფლოერსთან, ჩამკეტიდან გაილარდის თხრილამდე, რომელიც მირაფლორესის ტბაში გაივლის. თითოეული ეს არხი 218 მეტრი სიგანის იქნება, რაც პოსტ-პანამაქსის სტანდარტის გემებს არხებში ერთდროულად ერთი მიმართულებით ნავიგაციის შესაძლებლობას მისცემს. გაილარდის თხრილი და გატუნის ტბისკენ მიმავალი სხვა არხები სწორ, პირდაპირ მონაკვეთებში გაფართოვდება 280 მეტრამდე, მოხვეულ მონაკვეთებში კი 366 მეტრამდე. გატუნის ტბის მაქსიმალური დონე ზღვის დონიდან 26,7 მეტრამდე გაიზრდება. ჩამკეტებს მოემსახურება წყლის ხელახლა მოხმარების ცხრა აუზი, რომელთაგან თითოეულის სიგანე 70 მეტრი იქნება, სიგრძე 430 მ, სიღრმე კი 5,50 მ. გრავიტაციის ძალით ავსებადი ეს აუზები ყოველ ტრანზიტზე მოხმარებული წყლის 60%-ს ხელახლა გამოიყენებს. შედეგად, ახალი ჩამკეტები ძველებთან შედარებით 7%-ით ნაკლებ წყალს დახარჯავს ყოველ ტრანზიტზე. წყლის ტევადობას საგრძნობლად გაზრდის გატუნის ტბის გაღრმავება და მისი წყლის დონის მომატება. პროექტის სავარაუდო ღირებულება 5,25 მილიარდი აშშ დოლარია. პროექტის მთავარი მიზანია წლიური ტვირთგამტარობის 280 მილიონი ტონიდან (2005 წ) 2025 წლამდე 510 მლნ ტონამდე გაზრდა. გაფართოებული არხის გამტარუნარიანობის მაქსიმალური მაჩვენებელი კი წელიწადში 600 მლნ ტონას მიაღწევს. გადასახადების დაანგარიშება კვლავ დაეფუძნება გემის ტონაჟს და არ იქნება დამოკიდებული ჩამკეტების მოხმარებაზე. ნავარაუდევია, რომ ახალი ჩამკეტები მოქმედებაში 2015 წელს შევა. ამჟამინდელი ჩამკეტები, რომლებიც ამ დროისათვის 100 წლის იქნება და ამ დროს შესაძლებელი გახდება მათზე ინჟინრებმა აღდგენით-განმაახლებელი სამუშაოები ჩაატარონ.<ref name=acpthird/> 2007 წლის თებერვალში, გაზეთ ''Popular Mechanics''-ში გამოქვეყნდა სტატია, რომელიც აღწერდა არხის გეგმას და მთავარ აქცენტს აკეთებდა არხის გაფართოების პროექტის საინჟინრო ასპქეტებზე.<ref>{{cite web |url=http://www.popularmechanics.com/technology/transportation/4212183.html |title=The Panama Canal's Ultimate Upgrade |first=Brad |last=Reagan |work=Popular Mechanics |date=February, 2007 |accessdate=2013-10-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070206224605/http://www.popularmechanics.com/technology/transportation/4212183.html |archivedate=2007-02-06 }}</ref> ამავე საკითხზე, ამავე გაზეთში სტატია ასევე გამოქვეყნდა 2010 წლის თებერვალშიც.<ref>{{cite web |url=http://www.popularmechanics.com/technology/transportation/4344444.html?page=1 |title=The Panama Canal Gets a New Lane |first=Andrew |last=Kaufman |work=Popular Mechanics |date=February, 2010 |accessdate=2013-10-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100206005955/http://www.popularmechanics.com/technology/transportation/4344444.html?page=1 |archivedate=2010-02-06 }}</ref> 2007 წლის 3 სექტემბერს, პანამის ქალაქ პარაისოში, ერთ-ერთ ბორცვზე ათასობით პანამელი შეიკრიბა, რათა თვალყური ედევნებინათ უზარმაზარი აფეთქებისთვის, რითაც გაფართოების პროგრამა დაიწყო. პროექტის პირველი ფაზის ფარგლებში მშრალად გაითხარა 218 მ სიგანის არხი, რომელმაც გაილარდის თხრილი წყნარო ოკეანის სანაპიროს დააკავშირა, ამოღებულ იქნა 47 მილიონი მ³ მიწა.<ref>{{cite news|url=http://www.reuters.com/article/newsOne/idUSN0334522620070904 |title=Work starts on biggest-ever Panama Canal overhaul |publisher=Reuters |date=2007-09-04}}</ref> 2012 წლის 30 ივნისს დასრულდა ბეტონის პირველი 30 მეტრიანი გამაძლიერებელი მონოლითის მშენებლობა. სულ უნდა აშენდეს 46 ასეთი მონოლითი, რომლებიც წყნაროკეანური მხარის ჩამკეტების კედლებს გაამაგრებს.<ref name="pca2012jun19">{{cite web |url=http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2012/06/19/pr446.html |title=Panama Canal Completes First Monolith at the New Pacific Locks |author=Panama Canal Authority |date=19 Jun 2012 |accessdate=2012-06-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120703220929/http://www.pancanal.com/eng/pr/press-releases/2012/06/19/pr446.html |archivedate=2012-07-03 }}</ref> 2012 წლის ივნისის დასაწყისში ცნობილი გახდა, რომ არხის გაფართოების პროგრამა დასრულდებოდა დაგეგმილზე 6 თვით გვიან, 2015 წლის აპრილში, ნაცვლად 2014 წლის ოქტომბრისა.<ref name="sb20120702">{{cite web |url=http://shipandbunker.com/news/am/528100-delay-confirmed-on-panama-canal-expansion-project |title=Delay Confirmed on Panama Canal Expansion Project |author=Ship and Bunker |date=2 Jul 2012 |accessdate=2012-07-07}}</ref> 2009 წლის ივნისში ცნობილი გახდა, რომ ბელგიურმა საგამთხრელო კომპანია Jan De Nul-მა, კონტრაქტორებისგან შემდგარ კონსორციუმთან ერთად, რომელშიც შედიან ესპანური Sacyr Vallehermoso, იტალიური Impregilo და პანამური კომპანია Grupo Cusa, გაიმარჯვა ტენდერში და ააშენებს ექვს ახალ ჩამკეტს. კონტრაქტის პირობებით, მომდევნო რამდენიმე წელიწადში, ბელგიური კომპანია საგამთხრელო სამუშაოებში 100 მილიონ აშშ დოლარს დახარჯავს. ჩამკეტების ნახაზი [[ბელგია]]ში, [[ანტვერპენი]]ს პორტში არსებული ბერენდრეხტის ჩამკეტის ასლია, რომლის სიგანე 68 მეტრია, სიგრძე 500 მეტრი და ამ მაჩვენებლებით ის უდიდესი ჩამკეტია მსოფლიოში. აღნიშნული ჩამკეტი 1989 წელს აშენდა, სწორედ Jan De Nul-ის მიერ; კომპანიას დღემდე ჰყავს ის ინჟინრები და სპეციალისტები, რომლებიც მის მშენებლობაში იღებდნენ მონაწილეობას.<ref>{{cite web |url=http://www.mediargus.be/flanderstoday.admin.en/rss/22548040.html?via=rss&language=en |title=De Nul dredging company to build locks in Panama Canal |publisher=Flanders Today |date=2009-07-17 |accessdate=2013-10-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150904012809/https://www.mediargus.be/flanderstoday.admin.en/rss/22548040.html?via=rss&language=en |archivedate=2015-09-04 }}</ref> ===კონკურენტი სარკინიგზო ხაზი კოლუმბიაში=== [[სურათი:Panama Nicaragua Canals 2.png|thumb|200px|right|ნიკარაგუისა და პანამის არხების მდებარეობა]] [[ჩინეთი]] აპირებს ააშენოს 220 კმ სიგრძის სარკინიგზო ხაზი [[კოლუმბია]]ში, [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანისა]] და [[კარიბის ზღვა|კარიბის ზღვის]] სანაპიროებს შორის.<ref>{{Cite news|url=http://www.ft.com/cms/s/0/7e14756c-37a9-11e0-b91a-00144feabdc0.html#axzz1DvyP1xhi| author= John Paul Rathbone, Naomi Mapstone | title=China in talks over Panama Canal rival|publisher=Financial Times|date=2011-02-13|accessdate=2011-02-14}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://blogs.ft.com/beyond-brics/2011/02/14/colombias-smart-canal/ | first=Jonathan | last=Wheatley | title=Colombia's smart canal | publisher=Financial Times|date=2011-02-14|accessdate=2011-02-14}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://news.xinhuanet.com/english2010/china/2011-02/14/c_13731374.htm | title=China in talk with Columbia over transcontinental railway: Colombian president | publisher=Xinhuanet | date=2011-02-14|accessdate=2011-02-14}}</ref><ref name="ch-co-rail">Branigan, Tania and Lin Yi. [http://www.guardian.co.uk/world/2011/feb/14/china-rail-rival-panama-canal China goes on the rails to rival Panama canal] ''[[The Guardian]]'', 14 February 2011. Accessed: 14 February 2011.</ref> ===კონკურენტი არხი ნიკარაგუაში=== {{მთავარი|ნიკარაგუის არხი}} [[ნიკარაგუა|ნიკარაგუის]] პარლამენტმა დაამტკიცა გეგმა, რომლის მიხედვითაც [[ჰონგ-კონგი|ჰონგ-კონგურ]] კომპანიას უფლება მიეცა დააპროექტოს და ააშენოს არხი. შეთანხმების პირობებით, კომპანიას არხის მართვა-გამგებლობა მომდევნო 50 წლით გადაეცემა. ნიკარაგუის მთავრობა არხზე დიდ იმედებს ამყარებს და მიაჩნია, რომ იგი მნიშვნელოვნად გაზრდის ეკონომიკას, თუმცა ოპოზიცია შიშობს, რომ ეს გეგმა კრახით დასრულდება.<ref>{{Cite web |url=http://www.e24.ee/1270456/hiina-firma-tahab-ehitada-uue-ameerika-kanali |title=A Chinese company wants to build a new canal in America (news in Estonian) |accessdate=2013-10-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131222195622/http://www.e24.ee/1270456/hiina-firma-tahab-ehitada-uue-ameerika-kanali |archivedate=2013-12-22 }}</ref> ==პანამის არხის საპატიო ლოცმანები== ბოლო ასი წლის მანძილზე, პანამის არხის სამმართველომ სულ რამდენიმე „პანამის არხის საპატიო ლოცმანი“ დანიშნა. მათგან ყველაზე უახლოეს წარსულში იყვნენ კომოდორი როლანდ ვარვიკი — კომპანია [[Cunard Line]]-ის ლაინერ ''RMS Queen Mary 2''-ის ყოფილი კაპიტანი და იტალიური სამთავრობო სანავიგაციო კომპანია [[Italia Line]]-ის ხომალდ Senior Grade-ის ყოფილი კაპიტანი რაფაელე მინოტაურო. ==ლიტერატურა== * Brodhead, Michael J. 2012. [http://handle.dtic.mil/100.2/ADA564251 "The Panama Canal: Writings of the U. S. Army Corps of Engineers Officers Who Conceived and Built It."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130408131511/http://handle.dtic.mil/100.2/ADA564251 |date=2013-04-08 }} US Army Corps of Engineers History Office, Alexandria, VA. * Bruns, Sebastian (2010). Panama Canal Security: Expansion and Maritime Risk, in: Strategic Insights by Risk Intelligence. Global Maritime Security Analysis No. 29, December 2010, pp.&nbsp;4–7 (with Guy Wilson-Roberts). * Cullen, Ben. (2010). The Panama Canal and Me: A Panamax Special. ISBN 978-0-8212-7754-6 * Greene, Julie, ''The Canal Builders: Making America's Empire at the Panama Canal'' (New York: Penguin Press, 2009) *{{Cite book| first1 = Jon T.| last1 = Hoffman| first2 = Michael J| last2 = Brodhead| first3 = Carol R.| last3 = Byerly| first4 = Glenn F.| last4 = Williams| url = http://www.history.army.mil/html/books/panama/panamacanal/index.html| title = The Panama Canal: An Army's Enterprise| publisher = [[United States Army Center of Military History]]| year = 2009| location = Washington, D.C.| id = 70–115–1| accessdate = 2013-10-15| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150403023219/http://www.history.army.mil/html/books/panama/panamacanal/index.html| archivedate = 2015-04-03| access-date = 2013-10-15| archive-url = https://web.archive.org/web/20150403023219/http://www.history.army.mil/html/books/panama/panamacanal/index.html| archive-date = 2015-04-03}} * Jaen, Omar. (2005). Las Negociaciones de los Tratados Torrijos-Carter, 1970-1979 (Tomos 1 y 2). Panama: Autoridad del Canal de Panama. ISBN 9962-607-32-9 (Obra completa) * Jorden, William J. (1984). ''Panama Odyssey''. 746 pages, illustrated. Austin: [[University of Texas Press]]. ISBN 0-292-76469-3 * Maurer, Noel, and Carlos Yu. ''The Big Ditch: How America Took, Ran, and Ultimately Gave Away the Panama Canal'' (Princeton University Press, 2010); 420 pp.&nbsp;ISBN 978-0-691-14738-3. Econometric analysis of costs ($9 billion in 2009 dollars) and benefits to US and Panama * [[David McCullough|McCullough, David]]. (1977). ''[[The Path Between the Seas|The Path Between the Seas: The Creation of the Panama Canal, 1870-1914]]''. New York: Simon & Schuster. ISBN 0-671-22563-4 * Mellander, Gustavo A.(1971) ''The United States in Panamanian Politics: The Intriguing Formative Years''. Daville,Ill.:Interstate Publishers. OCLC 138568. * Mellander, Gustavo A.; Nelly Maldonado Mellander (1999). ''Charles Edward Magoon: The Panama Years''. Río Piedras, Puerto Rico: Editorial Plaza Mayor. ISBN 1-56328-155-4. OCLC 42970390. * Mills, J. Saxon. (1913). [http://www.gutenberg.org/ebooks/34124 The Panama Canal—A history and description of the enterprise] A Project Gutenberg free ebook. * Parker, Matthew. (2007). ''Panama Fever: The Epic Story of One of the Greatest Human Achievements of All Time—The Building of the Panama Canal''. New York: Doubleday. ISBN 978-0-385-51534-4 * Sherman, Gary. "Conquering the Landscape (Gary Sherman explores the life of the great American trailblazer, John Frank Stevens)", History Magazine, July 2008. == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons|Panama Canal}} * [http://www.pancanal.com არხის სამმართველოს ოფიციალური ვებ-გვერდი] * [http://www.coolpanama.com/panama-webcams.html Live webcams Panama canal] *[http://www.pancanal.com/ Panama Canal Authority website]—Has a simulation showing how the canal works *''[http://www.sil.si.edu/Exhibitions/Make-the-Dirt-Fly/ Making the Dirt Fly, Building the Panama Canal]'' Smithsonian Institution Libraries *[http://www.canalmuseum.com/ Canalmuseum]—History, Documents, Photographs and Stories *[http://www.czbrats.com/Menus/Builders_menu.htm History of the Canal Zone] from CZ Brats *[https://web.archive.org/web/20040604011605/http://www.judicialwatch.org/1241.shtml Judicial Watch, Inc. v. Panama Canal Commission case]—archived *[http://www.calisphere.universityofcalifornia.edu/browse/azBrowse/Panama+Canal Early stereographic images of the construction] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140826120821/http://www.calisphere.universityofcalifornia.edu/browse/azBrowse/Panama+Canal |date=2014-08-26 }} University of California *[http://lhldigital.lindahall.org/cdm4/results.php?CISOOP1=all&CISOBOX1=nichols&CISOFIELD1=CISOSEARCHALL&CISOOP2=all&CISOBOX2=nichols%2C+a+b+%28aurin+b%29.&CISOFIELD2=creato&CISOOP3=all&CISOBOX3=panama+canal+%28panama%29.&CISOFIELD3=subjec&CISOROOT=all&t=s A.B. Nichols Panama Canal Collection at the Linda Hall Library] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120320160039/http://lhldigital.lindahall.org/cdm4/results.php?CISOOP1=all&CISOBOX1=nichols&CISOFIELD1=CISOSEARCHALL&CISOOP2=all&CISOBOX2=nichols,+a+b+(aurin+b).&CISOFIELD2=creato&CISOOP3=all&CISOBOX3=panama+canal+(panama).&CISOFIELD3=subjec&CISOROOT=all&t=s |date=2012-03-20 }} Archival collection of maps, blueprints, photographs, letters, and other documents, collected by [http://contentdm.lindahall.org/u?/panama,5315 Aurin B. Nichols]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181215070224/http://contentdm.lindahall.org/u?/panama,5315 |date=2018-12-15 }}, an engineer who worked on the canal project through from 1899 until its completion. *''[http://gozonian.org/naramain.shtml 2700 digitised National Archives public domain images] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080516040630/http://gozonian.org/ |date=2008-05-16 }}'' Photos of the building and early days of the Panama Canal digitised by ''[http://gozonian.org/ GoZonian.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080516040630/http://gozonian.org/ |date=2008-05-16 }}'' from the U.S. National Archives and Records Administration. Originally from 8 x 10 glass plates * [http://www.panamafishingandcatching.com/gatun.htm Gatun Lake Benefits] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100722081608/http://www.panamafishingandcatching.com/gatun.htm |date=2010-07-22 }} *[http://ufdc.ufl.edu/pcm Panama & the Canal Digital Collection] *[http://books.google.com/books?id=jiQDAAAAMBAJ&pg=PA66&dq=popular+science+1950+can+our+jets+support&hl=en&ei=xnK-TM-LK8j9nAe7htCJDg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=4&ved=0CDcQ6AEwAw#v=onepage&q=popular%20science%201950%20can%20our%20jets%20support&f=true ''New Plans For Panama'', by Stephen L. Freeman] 1947 article about possible post World War II plans for the Panama Canal including first mention of a sea level canal to replace the locks *[http://www.itnsource.com/shotlist//BHC_RTV/1917/11/05/BGT407051266/ Footage of ships going through Panama Canal in 1917] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120915053814/http://www.itnsource.com/shotlist//BHC_RTV/1917/11/05/BGT407051266/ |date=2012-09-15 }} *[http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/films/panama/player/ The Panama Canal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140210093844/http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/films/panama/player/ |date=2014-02-10 }} An [[American Experience]] Documentary *[http://www.mercatrade.com/blog/9-facts-about-the-panama-canal-expansion 9 Facts about the Panama Canal Expansion - Infographic] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130926055247/http://www.mercatrade.com/blog/9-facts-about-the-panama-canal-expansion |date=2013-09-26 }} *http://www.czbrats.com/Builders/Goethals/geopictures.htm — Collection of Panama Canal pictures ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:პანამის არხი]] [[კატეგორია:პანამა]] [[კატეგორია:პანამის არხები]] kh6z46mec6ylhorw99s8pszbu13pu0o 0 10890 5428396 5410993 2026-07-07T02:19:13Z Emperor of Emperors 107960 მომხმარებელმა Emperor of Emperors გვერდი „[[თამარი (თეიმურაზ II-ის მეუღლე)]]“ გადაიტანა გვერდზე „[[თამარ II]]“: მეფობდა 5410993 wikitext text/x-wiki {{მმ*|თამარი (მრავალმნიშვნელოვანი)}} '''თამარი''' (დ. დაახლ. [[1696]] — გ. [[12 აპრილი]], [[1746]]) — კახეთის და ქართლის დედოფალი, ქართლის მეფის [[ვახტანგ VI|ვახტანგ VI-ის]] ასული და კახეთის ბაგრატიონთა წარმომადგენლის [[თეიმურაზ II|თეიმურაზ II-ის]] მეუღლე (1712 წლიდან), [[ერეკლე II]]-ის დედა. თამარი დაახლ. 16 წლის იყო, როდესაც კახ ბატონიშვილ თეიმურაზს მიათხოვეს (ის თეიმურაზისთვის მეორე ცოლი იყო). 1712 წლის 2 თებერვალს წყვილს დიდი ქორწილი გადაუხდია ჯერ ქართლის დედაქალაქ [[თბილისი|თბილისში]], შემდეგ — კახეთში, სოფ. [[მანავი|მანავში]]. 1732 წელს თეიმურაზი კახეთის მეფე გახდა. ამ დროიდან თამარი აქტიურად მონაწილეობდა ქვეყნის პოლიტიკურ ცხოვრებაში და დიდი ავტორიტეტიც ჰქონდა. თეიმურაზის და მისი შვილის ერეკლეს [[ნადირ-შაჰი|ნადირ შაჰის]] კარზე ყოფნისას (1736-1738) თამარის მიმხრობა სცადა შაჰის მიერ კახეთის ნაიბად დანიშნულმა გამაჰმადიანებულმა ბაგრატიონმა [[ალექსანდრე ბატონიშვილი (ბაგრატიონი) XVIII ს.|ალი-მირზამ]], რომელიც სპარსელთა წინააღმდეგ აჯანყების მოწყობას გეგმავდა. თამარი ნადირ შაჰთან მყოფი ქმრის და შვილის ბედზე წუხდა, აჯანყებაში მონაწილეობაზე უარი თქვა და გივი ჩოლოყაშვილის დახმარებით შეძლო თუშებისა და ქიზიყის ერთგულების მოპოვება. ალი-მირზა იძულებული გახდა კახეთი დაეტოვებინა და შაჰთან წასულიყო. 1741 წელს, როდესაც ნადირ შაჰმა [[დერბენტი|დერბენდში]] ყოფნისას თეიმურაზი თავისთან დაიბარა, მისივე მოთხოვნით ქმარს თამარიც თან ახლდა. 1744 წელს თეიმურაზი ქართლში, ერეკლეს კი კახეთში გამეფდა. ქართლის სამეფო ტახტზე თეიმურაზის ლეგიტიმაციის ერთ-ერთ საფუძველზე თამარზე — ქართლის მეფეთა შთამომავალზე — ქორწინება წარმოადგენდა. [[ქართლის აჯანყება|ქართლში შინაომის დროს]] სწორედ პირადად თამარს მიენდო აჯანყებულ ქართლელ დიდებულთა ლიდერი [[გივი ამილახვარი]], რომელმაც იგი თეიმურაზის მიერ ალყაშემორტყმული [[სურამის ციხე|სურამიდან]] თბილისში ჩაიყვანა. თამარი უცნობი დაავადებით გარდაიცვალა 1746 წელს. დასაფლავებულია [[მცხეთა|მცხეთას]], [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლის ტაძარში]]. [[1847]] წელს [[მარი ბროსეს არქეოლოგიური მოგზაურობა საქართველოსა და სომხეთში|მარი ბროსემ საქართველოში მოგზაურობისას]] ამოიკითხა [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოველში]] საფლავის ქვაზე შემდეგი წარწერა: {{ციტატა|... მივეც ვალი სიკვდილისა და შევეძინე მამათა ჩემთა, ასული ნეტარ-ჴსენებულის მეფის ვახტანგისა, თანა-მეცჴედრე ცხებულის მეფის თეიმურაზისა, დედა კახთა მეფისა ერეკლესა, დედოფალი თამარ ჰასაკთა შორისობისა დროსა, და შენდობისა მოქენე ვარ საკხენაოსს ჩემისა მნასთა-გან. და ჟამი აქათ-გან მუნაობისა ჩემისა აპრილსა იბ, დღესა შაბათსა, ჟამსა მესამესა, ქრისტეს აქეთ ჩლმკ.}} ==ლიტერატურა== {{ქე|3|457|აკოფაშვილი, გ.}} * ვახუშტი, აღწერა სამეფოსა საქართველოსა, წგნ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 4, თბ., 1973. *[https://books.google.ge/books?id=hkRhAAAAcAAJ&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false M. F. Brosset, Rapports sur un voyage archeologique dans la Georgie et dans l'Armenie, St.-Petersburg, 1851] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1746]] [[კატეგორია:მუხრანელების სამეფო შტო]] [[კატეგორია:ქართლის დედოფლები]] [[კატეგორია:კახეთის დედოფლები]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 12 აპრილი]] q7w8mhzs21snbkygijxyun0xrytjmau 5428400 5428396 2026-07-07T02:19:26Z Emperor of Emperors 107960 5428400 wikitext text/x-wiki {{მმ*|თამარი (მრავალმნიშვნელოვანი)}} '''თამარ II''' (დ. დაახლ. [[1696]] — გ. [[12 აპრილი]], [[1746]]) — კახეთის და ქართლის დედოფალი, ქართლის მეფის [[ვახტანგ VI|ვახტანგ VI-ის]] ასული და კახეთის ბაგრატიონთა წარმომადგენლის [[თეიმურაზ II|თეიმურაზ II-ის]] მეუღლე (1712 წლიდან), [[ერეკლე II]]-ის დედა. თამარი დაახლ. 16 წლის იყო, როდესაც კახ ბატონიშვილ თეიმურაზს მიათხოვეს (ის თეიმურაზისთვის მეორე ცოლი იყო). 1712 წლის 2 თებერვალს წყვილს დიდი ქორწილი გადაუხდია ჯერ ქართლის დედაქალაქ [[თბილისი|თბილისში]], შემდეგ — კახეთში, სოფ. [[მანავი|მანავში]]. 1732 წელს თეიმურაზი კახეთის მეფე გახდა. ამ დროიდან თამარი აქტიურად მონაწილეობდა ქვეყნის პოლიტიკურ ცხოვრებაში და დიდი ავტორიტეტიც ჰქონდა. თეიმურაზის და მისი შვილის ერეკლეს [[ნადირ-შაჰი|ნადირ შაჰის]] კარზე ყოფნისას (1736-1738) თამარის მიმხრობა სცადა შაჰის მიერ კახეთის ნაიბად დანიშნულმა გამაჰმადიანებულმა ბაგრატიონმა [[ალექსანდრე ბატონიშვილი (ბაგრატიონი) XVIII ს.|ალი-მირზამ]], რომელიც სპარსელთა წინააღმდეგ აჯანყების მოწყობას გეგმავდა. თამარი ნადირ შაჰთან მყოფი ქმრის და შვილის ბედზე წუხდა, აჯანყებაში მონაწილეობაზე უარი თქვა და გივი ჩოლოყაშვილის დახმარებით შეძლო თუშებისა და ქიზიყის ერთგულების მოპოვება. ალი-მირზა იძულებული გახდა კახეთი დაეტოვებინა და შაჰთან წასულიყო. 1741 წელს, როდესაც ნადირ შაჰმა [[დერბენტი|დერბენდში]] ყოფნისას თეიმურაზი თავისთან დაიბარა, მისივე მოთხოვნით ქმარს თამარიც თან ახლდა. 1744 წელს თეიმურაზი ქართლში, ერეკლეს კი კახეთში გამეფდა. ქართლის სამეფო ტახტზე თეიმურაზის ლეგიტიმაციის ერთ-ერთ საფუძველზე თამარზე — ქართლის მეფეთა შთამომავალზე — ქორწინება წარმოადგენდა. [[ქართლის აჯანყება|ქართლში შინაომის დროს]] სწორედ პირადად თამარს მიენდო აჯანყებულ ქართლელ დიდებულთა ლიდერი [[გივი ამილახვარი]], რომელმაც იგი თეიმურაზის მიერ ალყაშემორტყმული [[სურამის ციხე|სურამიდან]] თბილისში ჩაიყვანა. თამარი უცნობი დაავადებით გარდაიცვალა 1746 წელს. დასაფლავებულია [[მცხეთა|მცხეთას]], [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლის ტაძარში]]. [[1847]] წელს [[მარი ბროსეს არქეოლოგიური მოგზაურობა საქართველოსა და სომხეთში|მარი ბროსემ საქართველოში მოგზაურობისას]] ამოიკითხა [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოველში]] საფლავის ქვაზე შემდეგი წარწერა: {{ციტატა|... მივეც ვალი სიკვდილისა და შევეძინე მამათა ჩემთა, ასული ნეტარ-ჴსენებულის მეფის ვახტანგისა, თანა-მეცჴედრე ცხებულის მეფის თეიმურაზისა, დედა კახთა მეფისა ერეკლესა, დედოფალი თამარ ჰასაკთა შორისობისა დროსა, და შენდობისა მოქენე ვარ საკხენაოსს ჩემისა მნასთა-გან. და ჟამი აქათ-გან მუნაობისა ჩემისა აპრილსა იბ, დღესა შაბათსა, ჟამსა მესამესა, ქრისტეს აქეთ ჩლმკ.}} ==ლიტერატურა== {{ქე|3|457|აკოფაშვილი, გ.}} * ვახუშტი, აღწერა სამეფოსა საქართველოსა, წგნ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 4, თბ., 1973. *[https://books.google.ge/books?id=hkRhAAAAcAAJ&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false M. F. Brosset, Rapports sur un voyage archeologique dans la Georgie et dans l'Armenie, St.-Petersburg, 1851] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1746]] [[კატეგორია:მუხრანელების სამეფო შტო]] [[კატეგორია:ქართლის დედოფლები]] [[კატეგორია:კახეთის დედოფლები]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 12 აპრილი]] gra5zx9yy1ijkgpecc8h6t8m75jcif9 0 12010 5428425 5421401 2026-07-07T03:56:26Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428425 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პლანეტა |მცირე ინფოდაფა = |ტიპი = ჯუჯა |ფონი = gray |სახელი = <span style="color: white">პლუტონი</span> |სიმბოლო = [[ფაილი:Pluto monogram (bold, white).svg|24px|⯓]]<span style="color: white">,</span> [[ფაილი:Pluto_symbol (large orb, bold, white).svg|24px|⯓]] |სურათი = |სიგანე = |წარწერა = |სურათი2 = [[ფაილი:Pluto in True Color - High-Res.jpg|280პქ]] |სიგანე2 = |წარწერა2 = პლუტონის თითქმის ნამდვილი ფერების ფოტო, რომელიც 2015 წლის 14 ივლისს „[[ნიუ-ჰორაიზონსი|ნიუ-ჰორაიზონსმა]]“ 450 000 კილომეტრის მანძილიდან გადაიღო |სხვა სახელები = '''134340 პლუტონი''' |ასტეროიდის აღნიშვნა = |ასტეროიდის კატეგორია = |აღმოჩენა = |აღმოჩენა-ref = |აღმოჩენის თარიღი = [[18 თებერვალი]], [[1930]] |აღმომჩენი = [[კლაიდ ტომბო]] |აღმოჩენის ადგილი = |აღმოჩენის მეთოდი = |ეგზოპლანეტა = |ორბიტა = yes |ორბიტა-ref = <ref>ორბიტალური ელემენტები შეესაბამება პლუტონის სისტემის ბარიცენტრს და არის [[J2000]] ეპოქაში მყისიერი დაბნელების შედეგად მიღებული მნიშვნელობები. ბარიცენტრის მნიშვნელობები მოცემულია იმიტომ, პლანეტური ცენტრის საპირისიროდ, რომ ისინი არ განიცდის შესამჩნევ ცვლილებებს ყოველდღიურად მთვარეების მოძრაობის გამო. პლუტონის ორბიტალური პერიოდად 248 წელია ჩაწერილი, რადგან უმეტესი ათვლის სისტემა იყენებს [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] უფრო სტაბილურ ბარიცენტრს ([[მზე]]+[[იუპიტერი]]) სისტემა პლუტონი-[[ქარონი]]ს [[ორბიტალური პერიოდი]]ს ჩასაწერად. J2000 [[ჰელიოცენტრიზმი|ჰელიოცენტრული]] ამოხსნა ამ მნიშვნელობას 246 წლამდე ჩამოიყვანდა.</ref> |ეპოქა = |აფელიუმი = 49,319 [[ასტრონომიული ერთეული|აე]] <br /> (7 311 000 000 კმ) |პერიჰელიუმი = 29,656 აე <br />(4 437 000 000 კმ.)<br /> ([[5 სექტემბერი]], [[1989]])<ref name="jpl-ssd-horizons" /> |პერიასტრი = |აპოასტრი = |აფსიდა = |პერიაფსიდა = |აპოაფსიდა = |დიდი ნახევარღერძი = 39,487 აე <br /> (5 874 000 000 კმ.) |ორბიტის რადიუსი = |ექსცენტრისიტეტი = 0,244671664 (J2000) <br />0,248 807 66 (საშუალო)<ref name="Pluto Fact Sheet" /> |სიდერული პერიოდი = 247,94 წელი<ref name="Pluto Fact Sheet" /><br /> 90465 დღე<ref name="Pluto Fact Sheet" /><ref name="planet_years" /> <br />14164.4 პლუტონისეული მზიური დღე<ref name="planet_years" /> |სინოდური პერიოდი = 366,73 დღე<ref name="Pluto Fact Sheet" /> |ორბიტალური სიჩქარე = 4,67 კმ/წმ<ref name="Pluto Fact Sheet" /> |საშუალო ანომალია = 14,86012204°<ref name="mean_anomaly" /> |დახრილობა = 17,151394° <br /> (11,88° მზის ეკვატორის მიმართ)<ref name="Archinal" /> |კუთხური გადაადგილება = |ამომავალი კვანძის გრძედი = 110,28683° |პერიასტრის გრძედი = |პერიასტრის დრო = |პერიცენტრის არგუმენტი = 113,76349° |განახევრებული ამპლიტუდა = |ვისი თანამგზავრია = |თანამგზავრების რაოდენობა = [[პლუტონის თანამგზავრები|5]] |ფიზიკური მახასიათებლები = yes |ფიზიკური მახასიათებლები-ref = |ზომები = |შეკუმშვა = |ეკვატორული რადიუსი = |პოლარული რადიუსი = |საშუალო რადიუსი = 1187 ± 4 კმ.<br /><ref name="Stern2015">{{cite journal |last1=Stern |first1=S. A. |displayauthors=etal |title=The Pluto system: Initial results from its exploration by New Horizons |url=http://science.sciencemag.org/content/350/6258/aad1815 |journal=Science |date=2015 |volume=350 |issue=6258 |pages=249–352 |doi=10.1126/science.aad1815 |bibcode=2015Sci...350.1815S |pmid=26472913 |arxiv=1510.07704| issn=0036-8075 }}</ref> 0,18 დედამიწისა <br /> 1161 კმ. (მყარი)<ref name="Young2007" /> |გარშემოწერილობის სიგრძე = |ზედაპირის ფართობი = 1,77×10⁷ კმ² <br /> 0,035 დედამიწისა |მოცულობა = 6,99×10⁹ კმ³<br /> 0,0064 დედამიწისა |მასა = (1,305 ± 0,007)×10²² კგ.<ref name="BuieGrundyYoung_2006" /> <br />0,00218 [[დედამიწის მასა|დედამიწისა]] <br /> 0,178 [[მთვარის მასა|მთვარისა]] |სიმკვრივე = 1,88 გ/სმ³<ref name="BuieGrundyYoung_2006" /> |თავისუფალი ვარდნის აჩქარება = 0,620 მ/წმ²<ref>ზედაპირის გრავიტაცია მიიღება მასით (''M''), გრავიტაციული მუდმივითა (''G'') რადიუსით (''r''): <math>GM/r^2</math>.</ref><br />0,063 g |პირველი კოსმოსური სიჩქარე = 1,212 კმ/წმ<ref>კოსმოსური სიჩქარე მიიღება მასით (''M''), გრავიტაციული მუდმივითა (''G'') რადიუსით (''r''): <math>\sqrt{2GM/r}</math>.</ref> |მეორე კოსმოსური = |ბრუნვის სიჩქარე = 47,18 კმ/სთ |ბრუნვის პერიოდი = 6,387230 დღე |ღერძის დახრილობა = 119,591° ± 0,014° (ორბიტის მიმართ)<ref name="BuieGrundyYoung_2006" /> |პირდაპირი ასვლა = |გადახრა = |პოლარული ციური განედი = |პოლარული ციური გრძედი = |ალბედო = 0,49-0,66 (გეომეტრიული, ცვალებადია 35 %-ით) |სპექტრალური ტიპი = |ხილული ვარსკვლავური სიდიდე = 13,65<ref name="Pluto Fact Sheet" />-16,3<ref name="AstDys-Pluto" /> |აბსოლუტური ვარსკვლავური სიდიდე = -0,7<ref name="jpldata" /> |კუთხური ზომა = |ტემპერატურა = yes |ზედაპირის ტემპერატურა = |ტემპერატურის სახელი 1 = |ტემპ1მინ = 33 K |ტემპ1საშ = 44 K (−229 °C) |ტემპ1მაქს = 55 K |ტემპერატურის სახელი 2 = |ტემპ2მინ = |ტემპ2საშ = |ტემპ2მაქს = |ატმოსფერო = yes |ატმოსფერო-ref = |ზედაპირული წნევა = 0.30 [[პასკალი|Pa]] |სიმაღლის სკალა = |ატმოსფეროს შემადგენლობა = [[აზოტი]], [[მეთანი]], [[ნახშირჟანგი]]<ref name="Physorg April 19, 2011" /> }} [[ფაილი:NH-Pluto-Day1-TenImages-20150714-20151120.jpg|thumb|პლუტონის საუკეთესო გარჩევადობის ფოტოების მოზაიკა სხვადასხვა კუთხეებიდან.]] '''პლუტონი''' (უმცროსი პლანეტის სახელწოდება: '''134340 პლუტონი'''; სიმბოლო: ასტრონომიაში — ♇<ref>{{cite book |editor=John Lewis |date=2004 |title=Physics and chemistry of the solar system |url=https://archive.org/details/physicschemistry00lewi_433 |edition= 2 |page=[https://archive.org/details/physicschemistry00lewi_433/page/n78 64] |publisher=Elsevier}}</ref>, ასტროლოგიაში — [[File:Pluto symbol (large orb, fixed width).svg|16px|⯓]]<ref>{{cite web |url= https://www.jpl.nasa.gov/infographics/what-is-a-dwarf-planet |author= JPL/NASA |date= 2015-04-22 |website= Jet Propulsion Laboratory |title= What is a Dwarf Planet? |access-date= 2022-01-19}}</ref>) — უდიდესი ობიექტი [[კოიპერის სარტყელი|კოიპერის სარტყელში]], მეათე ყველაზე მასიური სხეული, რომელიც [[მზე|მზის]] გარშემო ბრუნავს, და მეორე ყველაზე მასიური [[ჯუჯა პლანეტა]] [[ერისი]]ს შემდეგ. კოიპერის სარტყლის სხვა ობიექტების მსგავსად პლუტონიც ძირითადად [[ქვა|ქვისა]] და [[ყინული]]საგან შედგება<ref name="Wiley-2005">{{cite web |first1=S. Alan |last1=Stern |first2=Jacqueline |last2=Mitton |title=Pluto and Charon: ice worlds on the ragged edge of the solar system |url=http://www.worldcat.org/search?q=isbn%3A3527405569 |date=2005 |publisher=Weinheim:[[Wiley-VCH]] |accessdate=July 3, 2013}}</ref> და შედარებით პატარაა: დაახლოებით [[მთვარის მასა|მთვარის მასის]] 1/6 და მოცულობის 1/3. მისი ორბიტა [[ექსცენტრისიტეტი|ექსცენტრიული]] და ძალზე დახრილია. პლუტონი [[მზე|მზიდან]] 30-დან ([[პერიჰელიუმი]]) 49 ([[აფელიუმი]]) ასტრონომიულ ერთეულამდეა დაშორებული. აქედან გამომდინარე, პლუტონი პერიოდულად [[მზე]]ს უფრო უახლოვდება, ვიდრე [[ნეპტუნი]], მაგრამ ორბიტალური რეზონანსი ნეპტუნთან იცავს სხეულებს შეჯახებისაგან. [[2014]] წელს ის მზიდან 32,6 [[ასტრონომიული ერთეული]]თ იყო დაშორებული. მზიდან წამოსულ [[სინათლე]]ს 5,5 საათი სჭირდება პლუტონამდე მისაღწევად, როდესაც ის საშუალო მანძილზეა (39,4 ა.ე.).<ref>{{Cite web |url=http://image.gsfc.nasa.gov/poetry/venus/q89.html |title=NASA: How fast does light travel from the Sun to each of the planets? |accessdate=2016-09-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150820051658/http://image.gsfc.nasa.gov/poetry/venus/q89.html |archivedate=2015-08-20 }}</ref> პლუტონი [[1930]] წელს აღმოაჩინეს და თავდაპირველად მზიდან მეცხრე [[პლანეტა]]დ იყო მიჩნეული. მისი მთავარი პლანეტის სტატუსი ეჭვქვეშ დადგა მისი და [[მზის სისტემა#გარე მზის სისტემა|გარე მზის სისტემის]] უფრო ღრმა, 75 წლიანი შესწავლის შემდეგ. [[1977]] წლიდან მოყოლებული მცირე პლანეტა [[ქირონი]]ს აღმოჩენასთან ერთად პლუტონის მსგავსი მრავალი ყინულოვანი ობიექტი აღმოაჩინეს ექსცენტრიული ორბიტებით.<ref name="ridpath" /> [[მზის სისტემა#მიმოფანტული დისკო|მიმოფანტული დისკოს]] ობიექტი ერისი, რომელიც [[2005]] წელს აღმოაჩინეს, პლუტონზე 27 %-ით მასიურია.<ref name="hubblesite2007/24" /> იმის გააზრებამ, რომ პლუტონი ერთ-ერთია გარე მზის სისტემაში მდებარე დიდი ყინულოვანი ობიექტებიდან, [[საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი|საერთაშორისო ასტრონომიულ კავშირს]] ბიძგი მისცა, რომ [[პლანეტა#2006 წლის განმარტება|ოფიციალურად განემარტათ]] „პლანეტა“ [[2006]] წელს. ამ განმარტებამ პლუტონს პლანეტის სტატუსი ჩამოართვა და რეკლასიფიცირდა „[[ჯუჯა პლანეტა|ჯუჯა პლანეტების]]“ კატეგორიაში (კონკრეტულად კი [[პლუტოიდი|პლუტოიდად]]).<ref name="BBC-Akwagyiram 2005-08-02">{{cite news | url = http://news.bbc.co.uk/1/hi/magazine/4737647.stm| title = Farewell Pluto?| first = Alexis| last = Akwagyiram| work = BBC News| date = August 2, 2005| accessdate = March 5, 2006}}</ref> ის ასტრონომები, რომლებიც ეწინააღდმეგებიან ამ გადაწყვეტილებას, თვლიან, რომ პლუტონი პლანეტად უნდა დარჩეს და, მეტიც, სხვა ჯუჯა პლანეტები და მთვარეებიც კი უნდა დაემატოს პლანეტების სიას პლუტონთან ერთად.<ref name="Gray 2008-08-10" /><ref>Gorwyn, Adam; [http://earthsky.org/space/alan-stern-%E2%80%98a-chihuahua-is-still-a-dog-and-pluto-is-still-a-planet-2 ''Alan Stern: ‘A Chihuahua is still a dog, and Pluto is still a planet’''], EarthSky interview, 2010 February 18</ref><ref name="News.discovery.com">{{cite web |url=http://news.discovery.com/space/should-large-moons-be-called-satellite-planets.html |title=Should Large Moons Be Called 'Satellite Planets'? |publisher=News.discovery.com |date=2010-05-14 |accessdate=2011-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120505221146/http://news.discovery.com/space/should-large-moons-be-called-satellite-planets.html |archivedate=2012-05-05 }}</ref> პლუტონის ხუთი [[ბუნებრივი თანამგზავრი]] ჰყავს: [[ქარონი]] (უდიდესი, პლუტონის [[დიამეტრი]]ს ნახევარზე მეტი), [[ნიქსი]], [[ჰიდრა (თანამგზავრი)|ჰიდრა]], [[კერბერი (თანამგზავრი)|კერბერი]] და [[სტიქსი (თანამგზავრი)|სტიქსი]].<ref name="Showalter">{{cite news |last=Showalter |first=Mark R. |title=Hubble Discovers a Fifth Moon Orbiting Pluto (News Release STScI-2012-32) |url=http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2012/32/ |accessdate=11 July 2012 |newspaper=HubbleSite NewsCenter |date=11 July 2012<!--, 11:30 AM EDT-->}}</ref> პლუტონს და ქარონს ზოგჯერ ორმაგ სისტემად განიხილავენ, რადგან მათი ორბიტების ბარიცენტრი არ მდებარეობს არც ერთ სხეულთან.<ref name="Olkin_2003" /> საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა ახლახან ჩამოაყალიბა ორმაგი ჯუჯა პლანეტების განმარტება და ქარონი ოფიციალურად პლუტონის მთვარედაა კლასიფიცირებული.<ref name="IAU Pluto" /> [[2015]] ივლისს პლუტონს პირველი ზონდი ესტუმრება.<ref name="NASA-20150115">{{cite web |last1=Brown |first1=Dwayne |last2=Buckley |first2=Michael |last3=Stothoff |first3=Maria |title=January 15, 2015 Release 15-011 - NASA’s New Horizons Spacecraft Begins First Stages of Pluto Encounter |url=http://www.nasa.gov/press/2015/january/nasa-s-new-horizons-spacecraft-begins-first-stages-of-pluto-encounter |date=January 15, 2015 |work=[[NASA]] |accessdate=January 15, 2015}}</ref> ზონდი „[[ნიუ ჰორაიზონსი]]“ ჩაფრენისას ეცდება პლუტონისა და მისი მთვარეების დეტალური გაზომვებისა და ფოტოების გადმოცემას.<ref name="About New Horizons">{{cite web |title=About New Horizons |url=http://www.nasa.gov/mission_pages/newhorizons/main/#.U2VfqfldX_E |work=nasa.gov |publisher=NASA |accessdate=3 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200524032302/https://www.nasa.gov/mission_pages/newhorizons/main/#.U2VfqfldX_E |archivedate=24 მაისი 2020 }}</ref> ამის შემდეგ ზონდი შესაძლოა [[კოიპერის სარტყელი|კოიპერის სარტყლის]] რამდენიმე სხვა ობიექტსაც ესტუმროს.<ref name="NASA-20141015">{{cite web |last=Brown |first=Dwayne |last2=Villard |first2=Ray |title=RELEASE 14-281 NASA’s Hubble Telescope Finds Potential Kuiper Belt Targets for New Horizons Pluto Mission |url=http://www.nasa.gov/press/2014/october/nasa-s-hubble-telescope-finds-potential-kuiper-belt-targets-for-new-horizons |date=October 15, 2014 |work=[[NASA]] |accessdate=October 16, 2014}}</ref> ==ისტორია== ===აღმოჩენა=== [[1840]]-იანებში [[ნიუტონი]]სეული მექანიკის გამოყენებით [[ურბენ ლე ვერიე]]მ იწინასწარმეტყველა იმ დროს აღმოუჩენელი [[პლანეტა]] [[ნეპტუნი]] [[ურანი]]ს ორბიტის პერტურბაციების ანალიზის შემდეგ. ნეპტუნის მომდევნო დაკვირვებებმა მეცხრამეტე საუკუნის მიწურულს გააჩინა ვარაუდი, რომ [[ურანი]]ს ორბიტას [[ნეპტუნი]]ს გარდა სხვა [[პლანეტა]]ც აშფოთებდა. [[1906]] წელს [[პერსივალ ლოუელი|პერსივალ ლოუელმა]] - მდიდარი ბოსტონელი, რომელმაც დააფუძნა [[ლოუელის ობსერვატორია]] [[1894]] წელს ფლაგსტაფში, [[არიზონა]] - დაიწყო დიდი პროექტი შესაძლო მეცხრე პლანეტის ძიებაში, რომელსაც მან „პლანეტა X“ უწოდა.<ref name="Tombaugh1946" /> [[1909]] წლისთვის ლოუელმა და [[უილიამ პიკერინგი|უილიამ პიკერინგმა]] განაცხადეს შესაძლო ციური კოორდინატები ასეთი პლანეტისათვის.<ref name="Hoyt" /> ლოუელმა თავისი დაკვირვებები [[1916]] წლამდე, ანუ სიცოცხლის ბოლომდე განაგრძო, მაგრამ უშედეგოდ. ლოუელისთვის უცნობი იყო, რომ [[1915]] წლის [[19 მარტი|19 მარტს]] დაკვირვებებმა პლუტონის ორი მკრთალი სურათი დააფიქსირა, მაგრამ ისინი ვერ ამოიცნეს.<ref name="Hoyt" /><ref name="Littman1990" /> არსებობს 15 ცნობილი სხვა წინა აღმოჩენა, უძველესი კი [[იერკეს ობსერვატორია]]ში 1909 წლის [[20 აგვისტო]]ს თარიღდება.<ref name="BuchwaldDimarioWild2000" /> კონსტანს ლოუელთან (პერსივალის ქვრივი) 10 წლიანი იურიდიული დავის გამო, რომელმაც სცადა თავისი კუთვნილი ქონებით ობსერვატორიის მილიონობით დოლარის ღირებულების ნაწილი წაეგლიჯა, „პლანეტა X-ის“ ძებნა შეწყდა [[1929]] წლამდე, როდესაც მისმა დირექტორმა [[ვესტო მელვინ სლიფერი|ვესტო მელვინ სლიფერმა]] „პლანეტა X-ის“ საძებნელად სამსახური მისცა [[კლაიდ ტომბო]]ს - 23 წლის [[კანზასი|კანზასელი]], რომელიც ახალი ჩამოსული იყო ლოუელის ობსერვატორიაში მას შემდეგ, რაც სლიფერი მისმა ასტრონომიულმა ნახატებმა მიიზიდა. ტომბოს მოვალეობა იყო, რომ სისტემატიურად გადაეღო ღამის ცა წყვილ ფოტოებად, შემდეგ დაკვირვებოდა თითოეულ მათგანს და დაედგინა, წაინაცვლა თუ არა რომელიმე ობიექტმა მდებარეობა. მოწყობილობის გამოყენებით, რომელსაც [[ციმციმა შემდარებელი]] ერქვა, ის სწრაფად ანაცვლებდა წინ და უკან თითოეული პლატის ხედს, რომ წარმოექმნა ნებისმიერი ობიექტის მოძრაობის ილუზია, რომელიც იცვლიდა პოზიციას ან გარეგნობას ფოტოებს შორის. [[1930]] წლის თებერვალს, თითქმის ერთ წლიანი ძებნის შემდეგ, ტომბომ აღმოაჩინა შესაძლო მოძრავი ობიექტი ფოტოგრაფულ პლატებზე, რომლებიც იმ წლის 23 და 29 იანვარს იყო გადაღებული. 21 იანვარს გადაღებულმა ნაკლები ხარისხის ფოტომ მოძრაობა დაადასტურა. მას შემდეგ, რაც ობსერვატორიამ კიდევ სხვა დამადასტურებელი ფოტოები გადაიღო, აღმოჩენის ამბავი ტელეგრაფით ამცნეს [[ჰარვარდის კოლეჯის ობსერვატორია]]ს 1930 წლის [[13 მარტი|13 მარტს.]]<ref name="Hoyt" /> ===სახელწოდება=== აღმოჩენა მალე მთელი მსოფლიოს მასშტაბით გახდა ცნობილი. ლოუელის ობსერვატორიამ, რომელსაც ჰქონდა სახელის დარქმევის უფლება, მსოფლიოს ყველა კუთხიდან ათასზე მეტი შეთავაზება მიიღო, დაწყებული ატლასით და დამთავრებული ზიმალით.<ref name="pluto guide" /> ტომბომ სლიფერს დაჟინებით მოსთხოვა სახელი მანამდე დაერქმიათ, სანამ სხვა ვინმე გააკეთებდა ამას.<ref name="pluto guide" /> კონსტანს ლოუელმა ზევსი შესთავაზა, შემდეგ პერსივალმა და საბოლოოდ კონსტანსმა. ეს შეთავაზებები არ გაითვალისწინეს.<ref name="Mager" /> [[ფაილი:Pluto discovery plates ge.png|left|thumb|პლუტონის აღმოჩენის ფოტოები]] [[ფაილი:Clyde W. Tombaugh.jpeg|upright|thumb|left|[[კლაიდ ტომბო]] - პლუტონის აღმომჩენი]] პლუტონის სახელი, რომელიც წყალქვეშა ღმერთის სახელია, წამოაყენა [[ვენეცია ბერნი]]მ ([[1918]]-[[2009]]) - თერთმეტი წლის სკოლის მოსწავლემ [[ოქსფორდი]]დან, რომელიც დაინტერესებული იყო კლასიკური [[მითოლოგია|მითოლოგიით]].<ref name="Venetia" /> მან ეს სახელი შესთავაზა საუბარში მის ბაბუა ფალკონერ მედანს - ყოფილი ბიბლიოთეკარი [[ოქსფორდის უნივერსიტეტის ბოდლეს ბიბლიოთეკა]]ში, რომელმაც ეს სახელი ასტრონომიის პროფესორ [[ჰერბერტ ჰოლ ტურნერი|ჰერბერტ ჰოლ ტურნერს]] უთხრა, მან კი [[აშშ]]-ში მცხოვრებ კოლეგებს გადასცა.<ref name="Venetia" /> ობიექტს ოფიციალურად სახელი [[1930]] წლის [[24 მარტი|24 მარტს]] დაერქვა.<ref name="The Times 27 May 1930" /><ref name="NYTimes 25 May 1930" /> ლოუელის ობსერვატორიის თითოეულ წევრს უფლება ჰქონდა, ხმა მიეცა სამი კანდიდატის სიიდან ერთ-ერთს: მინერვა (რომელიც უკვე [[ასტეროიდი]]ს სახელი იყო), კრონოსი (რომელმაც დაკარგა რეპუტაცია, რადგან ის არც ისე ცნობილმა ასტრონომმა ტომას ჯეფერსონ ჯექსონ სიმ წამოაყენა) და პლუტონი. პლუტონმა ყველას ხმა მიიღო. სახელი 1930 წლის პირველ მაისს გამოაცხადეს.<ref name="Venetia" /> განცხადებისას მედანმა ვენეციას £5 მისცა (£276 2015 წლისთვის) ჯილდოს სახით.<ref name="Venetia" /> სახელის ამორჩევა ნაწილობრივ იმ ფაქტით იყო შთაგონებული, რომ პლუტონის პირველი ორი ასო პერსივალ ლოუელის ინიციალებია და პლუტონის ასტრონომიული სიმბოლო ([[File:Pluto monogram (fixed width).svg|20px|♇]]) '''PL''' ასოებისგან აგებული მონოგრამაა.<ref name="JPL/NASA Pluto's Symbol" /> პლუტონის ასტროლოგიური სიმბოლო წააგავს ნეპტუნისას ([[File:Neptune symbol (fixed width).svg|20px|♆]]), მაგრამ აქვს წრეწირი შუა სამკაპის კბილაკის ადგილთან ([[File:Pluto symbol (large orb, fixed width).svg|20px|⯓]]). სახელმა მალე უფრო ფართო კულტურა მოიცვა. 1930 წელს [[უოლტ დისნეი]] აშკარად ამით შთაგონებული, როდესაც მან წარმოადგინა [[მიკი მაუსი]]ს კომპანიონი ძაღლი, სახელად პლუტონი, თუმცა დისნეის ანიმატორი [[ბენ შარპსტინი]] ვერ ამბობს ზუსტად, თუ რატომ დაარქვა მან ეს სახელი.<ref name="Heinrichs2006" /> [[1941]] წელს [[გლენ სიბორგი|გლენ სიბორგმა]] ახლად შექმნილ ელემენტ [[პლუტონიუმი|პლუტონიუმს]] პლუტონი დაარქვა იმ ტრადიციის შენახვით, როცა ელემენტებს ახლად აღმოჩენილი პლანეტების სახელებს არქმევდნენ. მას მოჰყვა [[ურანიუმი]], რომელსაც [[ურანი]]ს პატივსაცემად დაარქვეს, და [[ნეპტუნიუმი]] - [[ნეპტუნი]]ს პატივსაცემად.<ref name="ClarkHobart2000" /> უმეტეს ენაში სახელი „პლუტონი“ სხვადასხვა ტრანსლიტერაციებით გამოიყენება. ჰოუი ნოჯირის აზრით, [[იაპონური ენა|იაპონურში]] პლუტონის გადათარგმნა უნდა ყოფილიყო, როგორც Meiōsei (冥王星, „წყალქვეშა მეფის (ღმერთის) ვარსკვლავი) და ეს [[ჩინური ენა|ჩინურმა]], [[კორეული ენა|კორეულმა]] და [[ვიეტნამური ენა|ვიეტნამურმა ენებმა]] „ისესხეს“.<ref name="RenshawIhara2000" /><ref name="nineplan" /><ref name="Bathrobe" /> ზოგიერთი ინდური ენა იყენებს სახელ პლუტონს, მაგრამ სხვები, მაგალითად [[ინდუსები]], იამას სახელს იყენებენ, ეს კი ჯოჯოხეთის მცველია [[ინდუსი]]სა და [[ბუდა|ბუდისტების]] მითოლოგიაში, როგორც ვიეტნამურში.<ref name="nineplan" /> [[პოლინეზიური ენები]] აგრეთვე ცდილობს, რომ გამოიყენოს ადგილობრივი მიწისქვეშეთის ღმერთი, როგორც [[მაორი ენა]]ში [[ვჰირო]].<ref name="nineplan" /> ===პლანეტა X-ის უარყოფა=== პლუტონის აღმოჩენისთანავე მისმა სიმკრთალემ და გაურკვეველი დისკოს არსებობამ ეჭვქვეშ დააყენა იდეა, რომ ის ლოუელის „პლანეტა X“ იყო.<ref name="Tombaugh1946" /> პლუტონის მასის შეფასებები მთელი მეოცე საუკუნის განმავლობაში იცვლებოდა.<ref>{{cite book|last1 = Stern|first1 = Alan|last2 = Tholen|first2 = David James|title = Pluto and Charon|url = https://archive.org/details/plutocharon0000unse|date = 1997|publisher=University of Arizona Press|isbn = 978-0-8165-1840-1|pages=[https://archive.org/details/plutocharon0000unse/page/n233 206]–208}}</ref> თავდაპირველად ასტრონომებმა მისი მასა [[ურანი|ურანსა]] და [[ნეპტუნი|ნეპტუნზე]] მისი სავარაუდო ეფექტებით გამოითვალეს. [[1931]] წელს გამოთვალეს, რომ პლუტონი დაახლოებით დედამიწის მასის უნდა ყოფილიყო, ხოლო შემდგომმა ღრმა კვლევებმა [[1948]] წელს მისი მასა [[მარსი]]ს მასამდე ჩამოიყვანა.<ref name="Nicholson et al 1930" /><ref name="Kuiper 10.1086/126255" /> 1976 წელს [[ჰავაის მორისონის უნივერსიტეტი]]დან დეილ კრუკშანკმა, კარლ პილჩერმა და დევიდ მორისონმა პლუტონის [[ალბედო]] პირველად გამოითვალეს და დაადგინეს, რომ ის [[მეთანი]]ს ყინულს ემთხვეოდა. ეს ნიშნავდა, რომ პლუტონი გამონაკლისად კაშკაშა უნდა ყოფილიყო თავისი ზომისთვის და, აქედან გამომდინარე, შეუძლებელი იყო, [[დედამიწის მასა|დედამიწის მასის]] 1 %-ზე მეტი ყოფილიყო. პლუტონის ალბედო 1,3-2,0-ჯერ მეტია დედამიწისაზე<ref name="Pluto Fact Sheet" />). [[1978]] წელს პლუტონის მთვარე [[ქარონი]]ს აღმოჩენამ ასტრონომებს საშუალება მისცა პლუტონის [[მასა]] განესაზღვრათ პირველად. მისი მასა დედამიწის მასის 0,2 %-ია, რაც ძალიან მცირეა იმისათვის, რომ [[ურანი]]ს ორბიტაზე რამე სახის შეშფოთება გამოეწვია. შემდგომი კვლევები ალტერნატიული პლანეტა X-ისთვის, განსაკუთრებით რობერტ სატონ ჰერინგტონის მიერ,<ref name="SeidelmannHarrington1988" /> კრახით დასრულდა. [[1992]] წელს მაილს სტენდიშმა [[ვოიაჯერ 2]]-დან (როდესაც ნეპტუნს ჩაუფრინა) მიღებული მონაცემებით ხელახლა დათვალა და [[პლანეტა|პლანეტის]] მთლიანი მასა 0,5 %-ით შეამცირა. ასევე მან გამოთვალა [[გრავიტაცია|გრავიტაციული]] ეფექტები ურანზე. ახალი გამოთვლების დამატებით შეშფოთებები და პლანეტა X-ის საჭიროება გაქარწყლდა.<ref name="Standish1993" /> დღეს მეცნიერთა უმეტესობა თანხმდება იმაზე, რომ ლოუელის მიერ განმარტებული პლანეტა X არ არსებობს.<ref name="Standage2000" /> ლოუელმა პლანეტა X-ის არსებობა იწინასწარმეტყველა [[1915]] წელს, რომელიც საკმაოდ ახლოს იყო პლუტონის იმ დროინდელ პოზიციასთან. ერნესტ ბრაუნმა პლუტონის აღმოჩენიდან მალევე დაასკვნა, რომ ეს მხოლოდ დამთხვევა იყო,<ref name="Tenn1994" /> ეს შეხედულება კი კვლავ შემორჩა.<ref name="Standish1993" /> {| class="wikitable plainrowheaders" style="float: right; margin-right: 0; margin-left: 1em; text-align: center;" |+ პლუტონის მასის შეფასებები ! scope="col" | წელი ! scope="col" | მასა ! scope="col" | კომენტარები |- ! scope="row" | 1931 | 1 დედამიწა | [[სეთ ბარნეს ნიკოლსონი|ნიკოლსონი]] & [[ნიკოლას მეიოლი|მეიოლი]]<ref name="Nicholson et al 1930" /><ref name="RAS1931.91" /><ref name="Nicholson et al 1931" /> |- ! scope="row" | 1948 | 0,1 (1/10) დედამიწა | [[ჯერარდ კოიპერი|კოიპერი]]<ref name="Kuiper 10.1086/126255" /> |- ! scope="row" | 1976 | 0,01 (1/100) დედამიწა | [[დეილ კრუკშანკი|კრუკშანკი]], <!-- Carl -->პილჩერი, & [[დევიდ მორისონი (ასტროფიზიკოსი)|მორისონი]]{{sfn|Croswell|1997|p=57}} |- ! scope="row" | 1978 | 0,002 (1/500) დედამიწა | [[ჯეიმზ კრისტი|კრისტი]] & [[რობერტ სატონ ჰერინგტონი|ჰერინგტონი]]<ref name="ChristyHarrington1978" /> |- ! scope="row" | 2006 | 0,00218 (1/459) დედამიწა | [[მარკ ბუი|ბუი]] და სხვ.<!-- William M. Grundy, Eliot F. Young, Leslie A. Young, S. Alan Stern --><ref name="BuieGrundyYoung_2006" /> |} ===კლასიფიკაცია=== [[1992]] წლიდან მოყოლებული, მრავალი ობიექტი აღმოაჩინეს, რომლებიც იმ არეალში ბრუნავდა, სადაც პლუტონი. ეს კი იმის მაჩვენებელი იყო, რომ პლუტონი ე.წ. [[კოიპერის სარტყელი|კოიპერის სარტყლის]] პოპულაციის ნაწილი იყო. ამის გამო მისი ოფიციალური სტატუსი, როგორც [[პლანეტა]], გახდა საკამათო მრავალი მეცნიერი სვამდა კითხვას, უნდა ყოფილიყო პლუტონი განხილული მის გარშემო არსებული პოპულაციის ნაწილთან ერთად თუ საერთოდ ცალკე ობიექტად უნდა აღქმულიყო. მუზეუმებისა და პლანეტარიუმის დირექტორები ხშირად ქმნიდნენ დავას იმით, რომ [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] პლანეტურ მოდელებში პლუტონი დროგამოშვებით გამოტოვებული იყო. [[ეიდენის პლანეტარიუმი]] გაიხსნა ([[2000]] წლის თებერვალში, რეკონსტრუქციის შემდეგ) მხოლოდ რვა პლანეტის მოდელით.<ref name="Tyson2001" /> როდესაც პლუტონის ზომის ობიექტები აღმოაჩინეს ამ რეგიონში, დაისვა საკითხი, რომ პლუტონი ხელახლა უნდა კლასიფიცირებული კოიპერის ერთ-ერთ ობიექტად, როგორც [[ცერერა]]მ, [[პალასი|პალასმა]], [[იუნონა (ასტეროიდი)|იუნონამ]] და [[ვესტა (ასტეროიდი)|ვესტამ]] საბოლოოდ დაკარგეს თავიანთი პლანეტის სტატუსი მრავალი სხვა [[ასტეროიდი]]ს აღმოჩენის შემდეგ. [[2005]] წლის 29 ივლისს კალტექში ([[კალიფორნიის ტექნიკური უნივერსიტეტი]]) ასტრონომებმა განაცხადეს ახალ [[მზის სისტემა#ტრანს-ნეპტუნისეული ობიექტები|ტრანს-ნეპტუნისეული ობიექტის]], [[ერისი]]ს აღმოჩენის შესახებ, რომელიც პლუტონზე ბევრად მასიური იყო და აღმოჩენილი ყველაზე მასიური ობიექტი იყო მზის სისტემაში [[ტრიტონი (თანამგზავრი)|ტრიტონი]]ს შემდეგ ([[1846]]). მისი აღმომჩენები პრესასთან ერთად თავდაპირველად მას მეათე პლანეტად მოიხსენიებდნენ, თუმცა, არ არსებობდა ოფიციალური კონსენსუსი ამის შესახებ.<ref name="NASA-JPL press release 07-29-2005" /> სხვები ასტრონომიულ საზოგადოებაში ამ აღმოჩენას აღიქვამდნენ ყველაზე ძლიერ არგუმენტად, რომ პლუტონი ისევ ჯუჯა პლანეტად უნდა რეკლასიფიცირებულიყო.<ref name="what" /> ====საკ-ის კლასიფიკაცია==== კამათი დაიწყო [[2006]] წლის [[24 აგვისტო]]ს [[საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი|საკ-ის]] რეზოლუციაზე, რომელმა შექმნა ოფიციალური განმარტება ტერმინი „პლანეტის“. ამ რეზოლუციის მიხედვით, სამი მთავარი პირობაა [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] ობიექტისთვის, რომ [[პლანეტა]]დ ჩაითვალოს: # ობიექტი უნდა ბრუნავდეს [[მზე|მზის]] გარშემო # ობიექტი იმდენად მასიური უნდა იყოს, რომ დამრგვალდეს საკუთარი [[გრავიტაცია|გრავიტაციით]]. უფრო სპეციფიკურად რომ ითქვას, მისმა გრავიტაციამ ჰიდროსტატიკური წონწასწორობა უნდა დაამყაროს. # ობიექტს უნდა ჰქონდეს გასუფთვებული მისი ორბიტის გარშემო სამეზობლო.<ref name="IAU2006 GA26-5-6" /><ref name="IAU0603" /> პლუტონი მესამე პირობას ვერ აკმაყოფილებს, რადგან მისი მასა მისი [[ორბიტა|ორბიტის]] სხვა ობიექტების მასის მხოლოდ 0,07-ია (შედარებისთვის, [[დედამიწა|დედამიწის]] [[მასა]] 1,7 მილიონჯერ აღემატება მის ორბიტაზე არსებული ობიექტების მასას). შემდეგ [[საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი|საკ-მა]] გადაწყვიტა, რომ სხეულები, რომლებიც პირველ და მეორე კრიტერიუმს აკმაყოფილებს პლუტონის მსგავსად, მაგრამ ვერ აკმაყოფილებენ მესამეს, ჯუჯა პლანეტები დაერქმეოდა. 2006 წლის 13 სექტემბერს საკ-მა პლუტონი, [[ერისი]] და მისი მთვარე [[დისნომია (თანამგზავრი)|დისნომია]] „უმცროს პლანეტათა კატალოგში“ შეიტანა და მიანიჭა მათ ოფიციალური უმცროსი პლანეტის სახელწოდება: „(134340) პლუტონი“, „(136199) ერისი“ და „(136199) ერისი I დისნომია“.<ref name="IAUC 8747" /><ref>{{cite web |url=http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi#top |title=JPL Small-Body Database Browser |publisher=California Institute of Technology |accessdate=July 15, 2015}}</ref> ასტრონომიულ საზოგადოებაში გარკვეული წინააღმდეგობა წარმოიშვა რეკლასიფიკაციის წინააღმდეგ.<ref name="geoff2006c" /><ref name="Ruibal-1999" /><ref name="Britt-2006" /> [[ალან სტერნი|ალან სტერნმა]], [[ნასა]]-ს [[ნიუ-ჰორაიზონსი]]ს მისიის მთავარი მკვლევარმა სახალხოდ დასცინა საკ-ის რეზოლუციას: „ტექნიკური მიზეზების გამო ეს განმარტება ყარს“.<ref name="geoff2006a" /> სტერნის მტკიცება იყო ის, რომ ახალი განმარტების თანახმად, [[დედამიწა]], [[მარსი]], [[იუპიტერი]] და [[ნეპტუნი]], ყველა [[პლანეტა]], რომლებიც ორბიტებს ასტეროიდებთან იზიარებს, უნდა გამორიცხულიყო. ის ასაბუთებდა, რომ ყველა დიდი სფერული მთვარე, დედამიწის [[მთვარე|მთვარის]] ჩათვლით, პლანეტებად უნდა ყოფილიყო ჩათვლილი.<ref name="News.discovery.com" /> მისი სხვა განცხადება იყო, რომ, რადგანაც ასტრონომების ხუთი პროცენტი გამოიკითხა, გადაწყვეტილება არ გამოხატავდა მთლიანი ასტრონომიული საზოგადოების პოზიციას.<ref name="newscientistspace" /> [[მარკ ბუი]]მ ([[ლოუელის ობსერვატორია]]) გააჟღერა მისი შეხედულება ახალ განმარტებაზე მის საიტზე და პეტიცია დაიწყო მის წინააღმდეგ.<ref name="Buie2006 IAU response" /> ზოგი მხარს უჭერდა საკ-ს. მაიკ ბრაუნმა, რომლემაც ერისი აღმოაჩინა, თქვა: „მთელი ამ ცირკის მსგავსი პროცედურის განმავლობაში როგორღაც სწორ პასუხს გადავაწყდით. მეცნიერება საბოლოოდ მაინც თვითშესწორებადია, მაშინაც კი, როცა ძლიერი ემოციები ჭარბობს“.<ref name="Overbye2006" /> საზოგოების რეაქცია [[საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი|საკ-ის]] გადაწყვეტილებაზე სხვადასხვა იყო. მიუხედავად იმისა, რომ ბევრი დათანხმდა რეკლასიფიკაციას, ზოგი დაჟინებით ითხოვდა გადაწყვეტილების შეცვლას ონლაინ პეტიციებით. კალიფორნიის სახელმწიფო ასამბლეის რამდენიმე წევრმა წარმოადგინა რეზოლუცია, სადაც საკ-ის გადაწყვეტილებას „მეცნიერული მწვალებლობა“ შეარქვა ხუმრობით.<ref name="DeVore2006" /> [[ნიუ-მექსიკო]]ს წარმომადგენლობითმა სახლმა გაატარა რეზოლუცია ტომბოს პატივსაცემად - ამ შტატში ტომბო დიდხანს ცხოვრობდა. მათ განაცხადეს, რომ პლუტონი ყოველთვის პლანეტად იქნება მიჩნეული [[ნიუ-მექსიკო]]ს ცაზე და [[2007]] წლის [[13 მარტი]] პლუტონის დღედ დააწესეს.<ref name="Holden2007" /><ref name="Gutierrez2007" /> ილინოისის სენატმაც მსგავსი რეზოლუცია გაატარა 2009 წელს იმ ბაზისზე, რომ კლაიდ ტომბო, პლუტონის აღმომჩენი, ილინოისში დაიბადა. რეზოლუცია გულისხმობდა, რომ პლუტონი „უსამართლოდ ჩამოქვეითდა „ჯუჯა“ პლანეტაზე“ საკ-ის მიერ.<ref name="ILGA SR0046" /> ზოგმა ადამიანმა ასევე უარყო ცვლილება სენტიმენტალური მიზეზების გამო და ამბობდნენ, რომ ისინი პლუტონს ყოველთვის [[პლანეტა]]დ იცნობდნენ და ასე გაგრძელდება სამუდამოდ საკ-ის გადაწყვეტილების მიუხედავად.<ref name="Sapa-AP" /> 2006 წელს, მეჩვიდმეტე ყოველწლიურ წლის სიტყვების კენჭისყრაზე, ამერიკულმა დიალექტურმა საზოგადოებამ "plutoed" აირჩია წლის სიტყვად. ზმნა "to pluto" ოფიციალურად ნიშნავს: "demote or devalue someone or something" (რაღაცის/ვიღაცის ჩამოქვეითება ან დევალვაცია).<ref name="msnbc" /> 2008 წლის 14-16 აგვისტოს მკვლევრები ორივე მხრიდან შეიკრიბნენ ჯონ ჰოპკინზის უნივერსიტეტის გამოყენებითი ფიზიკის ლაბორატორიაში კონფერენციისთვის, რომელიც მოიცავდა პირდაპირ საუბრებს საკ-ის პლანეტის მიმდინარე განმარტებაზე.<ref name="Minkel2008" /> ამ კონფერენციას „დიდებული პლანეტის დებატი“ ერქვა.<ref name="The Great Planet Debate" /> კონფერენციამ გამოაქვეყნე კონფერენციის შემდეგი პრეს-რელიზი, სადაც ნაჩვენები იყო, რომ მეცნიერები ვერ შეთანხმდნენ პლანეტის განმარტებაზე.<ref name="PSIedu press release 2008-09-19" /> კონფერენციამდე ცოტა ხნით ადრე, 2008 წლის 11 ივნისს, საკ-მა გამოაცხადა პრეს-რელიზში, რომ ტერმინი „პლუტოიდი“ ამიერიდან გამოყენებული იქნება პლუტონის და სხვა ობიექტების აღსანიშნად, რომლებსაც ორბიტალური [[დიდი ნახევარღერძი]] [[ნეპტუნი]]საზე დიდი აქვს და საკმარისი [[მასა]] აქვს, რომ სფერულთან მიახლოებული ფორმა მიიღოს.<ref name="IAU0804" /><ref name="Discover 2009-JANp76" /><ref name="Science News, July 5, 2008 p. 7" /> ==ორბიტა და ბრუნვა== [[ფაილი:Pluto Orbit.gif|thumb|პლუტონის ორბიტა და ეკლიპტიკა]] [[ფაილი:Plutoorbit1.5sideview.gif|thumb|პლუტონი-ეკლიპტიკის ორბიტის ხედი. პლუტონის ორბიტის ეს „გვერდითი ხედი“ (წითლად) აჩვენებს მის დიდ დახრილობას დედამიწის ეკლიპტიკური ორბიტალური სიბრტყისადმი]] [[ფაილი:პლუტონის ორბიტა - პოლარული ხედი.svg|მინი|ამ დიაგრამაზე ნაჩვენებია პლუტონის (წითლად) და ნეპტუნის (ლურჯად) პოზიციები შერჩეულ თარიღებში. ნეპტუნისა და პლუტონის ზომები გამოსახულია მათ შორის მანძილის უკუპროპორციულად, რითაც გამახვილებულია ყურადღება მათ ერთმანეთთან მიახლოებაზე 1896 წელს.]] პლუტონის [[ორბიტალური პერიოდი]] დედამიწის 248 [[წელიწადი]]ს ტოლია. მისი ორბიტალური მახასიათებლები ძალიან განსხვავდება [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] [[პლანეტა|პლანეტებისაგან]], რომლებსაც თითქმის წრიული ორბიტა აქვს [[მზე|მზის]] გარშემო ბრტყელ ათვლის სიბრტყესთან ახლოს, რომელსაც [[ეკლიპტიკა]]ს უწოდებენ. ამის საპირისპიროდ, პლუტონის ორბიტა ძალიან დახრილია ეკლიპტიკის მიმართ (17°-ზე მეტი) და ძალზე [[ექსცენტრისიტეტი|ექსცენტრიულია]] (ელიფსური). ეს მაღალი ექსცენტრისიტეტი ნიშნავს, რომ პლუტონის ორბიტის მცირე რეგიონი [[მზე]]სთან უფრო ახლოსაა, ვიდრე [[ნეპტუნი]]ს ორბიტა. პლუტონი-[[ქარონი]]ს [[ბარიცენტრი]] [[პერიჰელიუმი|პერიჰელიუმში]] [[1989]] წლის [[5 სექტემბერი|5 სექტემბერს]] მოვიდა.<ref name="jpl-ssd-horizons" /> ნეპტუნზე ახლოს პლუტონი [[1979]] წლის [[7 თებერვალი|7 თებერვლიდან]] [[1999]] წლის [[11 თებერვალი|11 თებერვლამდე]] იყო.<ref name="pluto990209" /> დროის დიდი მასშტაბებით პლუტონის ორბიტა, ფაქტობრივად, ქაოტურია. მიუხედავად იმისა, რომ კომპიუტერული სიმულაციების შედეგად შესაძლებელია მისი პოზიციის წინასწარმეტყველება რამდენიმე მილიონი წლის შემდეგ ან წინ, [[ლიაპუნოვის დრო]]ის შემდეგ (10-20 მილიონი წელიწადი) გამოთვლები ცოტა უზუსტო ხდება: პლუტონი მგრძნობიარეა [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] ძალიან მცირე დეტალებისადმი — რთულად საწინასწარმეტყველევი ფაქტორები, რომლებიც ნელ-ნელა მოშლის მის ორბიტას.<ref name="sussman88" /><ref name="wisdom91" /> ===ნეპტუნთან ურთიერთობა=== [[ფაილი:პლუტონი ნეპტუნი.svg|250პქ|მარცხნივ|მინი|პლუტონის ორბიტა - პოლარული ხედი. ეს „ხედი ზემოდან“ აჩვენებს პლუტონის ორბიტა (წითლად) როგორ ნაკლებად წრიულია, ვიდრე ნეპტუნისა (ლურჯად) და პლუტონი ხანდახან როგორ ახლოსაა მზესთან, ვიდრე ნეპტუნი. ორივე ორბიტის უფრო მუქი ნახევრები აჩვენებს, რა ადგილებში კვეთს ეკლიპტიკის სიბრტყის ქვემოთ.]] მიუხედავად იმისა, რომ პლუტონისა და [[ნეპტუნი]]ს ორბიტები იკვეთება ზემოდან დაკვირვებით, ამ ორი ობიექტის ორბიტები ისეა მოწყობილი, რომ ისინი ვერასდროს შეეჯახება და ვერც კი მიუახლოვდება ერთმანეთს. ამის რამდენიმე მიზეზი არსებობს. უმარტივეს დონეზე შეიძლება ორი ორბიტისა და იმის დანახვა, რომ ისინი არ იკვეთება. როდესაც პლუტონი [[მზე]]სთან ყველაზე ახლოსაა ([[პერიჰელიუმი]]) და, აქედან გამომდინარე, უახლოეს წერტილშია ნეპტუნის ორბიტასთან (როდესაც ზემოდან ვაკვირდებით), ის ასევე უშორეს წერტილშია ნეპტუნის „ბილიკთან“. პლუტონის ორბიტა კვეთს ნეპტუნის ორბიტიდან დაახლოებით 8 [[ასტრონომიული ერთეული|აე-თი]] მაღლა, რაც ხელს უშლის შეჯახებას.<ref name="huainn01" /><ref name="Hunter2004" /><ref name="malhotra-9planets" /> პლუტონის [[აღმავალი კვანძი|აღმავალი]] და დაღმავალი კვანძები - წერტილები, რომლებზეც მისი ორბიტა კვეთს [[ეკლიპტიკა]]ს, ამჟამად გამოყოფილია ნეპტუნიდან 21°-ზე მეტით.<ref name="Williams2010" /> მხოლოდ ეს საკმარისი არ არის პლუტონის დასაცავად. [[პლანეტა|პლანეტებიდან]] წამოსულ პერტურბაციებს (განსაკუთრებით ნეპტუნიდან) შეუძლია შეცვალოს პლუტონის ორბიტის ასპექტები (როგორიცაა მისი [[ორბიტალური პრეცესია]]) მილიონობით წლების მანძილზე, ამიტომ შეჯახება შესაძლებელი გახდება. აქედან გამომდინარე, სხვა მექანიზმი ან მექანიზმებიც უნდა მუშაობდეს. ამათგან ყველაზე შესამჩნევი არის ის, რომ პლუტონი 2:3 [[სპინ-ორბიტალური რეზონანსი]]თაა ნეპტუნთან: როდესაც პლუტონი ორჯერ შემოუვლის [[მზე]]ს, ნეპტუნი ამას სამჯერ აკეთებს. შემდეგ ორივე ობიექტი უბრუნდება საწყის პოზიციებს და ციკლი მეორდება. თითოეული ციკლი დაახლოებით 500 წელს გრძელდება. ეს მოდელი ისეთია, რომ თითოეულ 500 წლიან ციკლში პირველად პლუტონი როცა პერიჰელიუმთან ახლოსაა, ნეპტუნი 50°-ით უკანაა პლუტონისგან. პლუტონის მეორე პერიჰელიუმისას ნეპტუნს დასრულებული ექნება მისი ორბიტის 1,5 ნაწილი, ამიტომ მსგავსი მანძილი იქნება პლუტონამდე. პლუტონისა და ნეპტუნის მინიმალური დაშორება 17 [[ასტრონომიული ერთეული|აე-ზე]] ოდნავ მეტია. პლუტონი [[ურანი|ურანთან]] უფრო ახლოს მოდის (11 აე), ვიდრე ნეპტუნთან.<ref name="malhotra-9planets" /> 2:3 რეზონანსი ორ სხეულს შორის ძალიან სტაბილურია და მილიონობით წლის მანძილზე დაცულია.<ref name="sp-345" /> ეს მათ ორბიტებს იცავს ერთმანეთის მიმართ ცვლილებისაგან. ციკლი ერთი და იმავე გზით მეორდება და ეს ორი სხეული ვერასოდეს ჩაივლის ერთმანეთთან ახლოს. აქედან გამომდინარე, პლუტონის ორბიტა რომც არ ყოფილიყო ძალიან დახრილი, ისინი მაინც ვერ შეეჯახებოდა ერთმანეთს.<ref name="malhotra-9planets" /> ===სხვა ფაქტორები=== რამდენინე კვლევამ აჩვენა, რომ მილიონობით წლების განმავლობაში პლუტონისა და ნეპტუნის ორბიტებს შორის წყობის ძირითადი ბუნება არ იცვლება.<ref name="huainn01" /><ref name="williams71" /> არსებობს რამდენიმე სხვა რეზონანსი და ურთიერთქმედება, რომელიც მართავს მათი მოძრაობის დეტალებს და აძლიერებს პლუტონის სტაბილურობას. ეს მომდინარეობს ორი დამატებითი მექანიზმიდან (გარდა 2:3 სპინ-ორბიტალური რეზონანსისა). პირველი ისაა, რომ პლუტონის [[პერიჰელიუმის არგუმენტი]] — კუთხე იმ წერტილებს შორის, სადაც ის კვეთს [[ეკლიპტიკა]]ს და სადაც ის ყველაზე ახლოსაა [[მზე]]სთან — [[ლიბრაცია|ლიბრირებს]] დაახლოებით 90°-ით.<ref name="williams71" /> ეს ნიშნავს, რომ როდესაც პლუტონი უახლოეს წერტილშია მზესთან, ის ყველაზე უშორეს წერტილშია [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] სიბრტყიდან (ზემოდან), რაც ნეპტუნთან შეჯახებას თავიდან აცილებს. ეს [[კოზაის მექანიზმი]]ს პირდაპირი შედეგია,<ref name="huainn01" /> რომელიც აკავშირებს ორბიტის [[ექსცენტრისიტეტი|ექსცენტრისიტეტს]] მის [[დახრილობა]]სთან უფრო დიდი პერტურბირებადი სხეულისა - ამ შემთხვევაში ნეპტუნის. ნეპტუნთან შედარებით ლიბრაციის [[ამპლიტუდა]] 38°-ია, ამიტომ პლუტონის [[პერიჰელიუმი]]ს კუთხური დაშორება ნეპტუნის ორბიტასთან ყოველთვის 52°-ზე მეტია (90°-38°). ასეთი უახლოესი კუთხური დაშორება ყოველ 10 000 წელიწადში ერთხელ ხდება.<ref name="sp-345" /> მეორე ისაა, რომ ამ ორი სხეულის [[აღმავალი კვანძების]] განედები — წერტილები, სადაც ისინი კვეთენ ეკლიპტიკას — არის თითქმის რეზონანსში ლიბრაციასთან. როდესაც ორი [[გრძედი]] ერთი და იგივეა — ეს არის, როცა ორივე კვანძზე და მზეზე სწორი ხაზის გავლება შეიძლება — პლუტონის პერიჰელიუმი მდებარეობს ზუსტად 90°-ში და, აქედან გამომდინარე, ის მოდის მზესთან უახლოეს წერტილში, როდესაც ნეპტუნის ორბიტიდან ყველაზე მაღლაა. ამას 1:1 სუპერ-რეზონანსი ეწოდება. ყველა [[იუპიტერი]]ს ჯგუფი [[პლანეტა]], კერძოდ იუპიტერი, დიდ როლს თამაშობს სუპერ-რეზონანსის წარმოქმნაში.<ref name="huainn01" /> ლიბრაციის ბუნების უკეთ შესაცნობად, წარმოიდგინეთ პოლარული ხედვის არე, რომელიც დაჰყურებს ეკლიპტიკას შორეული წერტილიდან, სადან პლანეტებს საათის ისრის საწინააღმდეგო ორბიტები აქვს. აღმავალი კვანძის გავლის შემდეგ, პლუტონი ნეპტუნის ორბიტის შიგნითაა და უფრო სწრაფად მოძრაობს, უახლოვდება რა ნეპტუნს უკნიდან. ამ ორ სხეულს შორის ძლიერი გრავიტაციული ძალის გამო კუთხური მომენტის გადაეცემა პლუტონს, ნეპტუნის ხარჯზე. ეს პლუტონს ოდნავ დიდ ორბიტაზე წაანაცვლებს, სადაც ის ოდნავ ნელა მოძრაობს, კეპლერის მესამე კანონის თანახმად. როცა მისი ორბიტა იცვლება, ამას აქვს პლუტონის ორბიტის პერიჰელიუმისა და გრძედის ცვლილების თანდათანობითი ეფექტი. ასეთი მრავალი გამეორებისის შემდეგ, პლუტონი იმდენად საგრძნობლად შენელებულია, ხოლო ნეპტუნი საგრძნობლად აჩქარებული, რომ ნეპტუნი წამოწევას იწყებს პლუტონთან ერთად მის (პლუტონის) საპირისპირო ორბიტაზე. შემდეგ, პროცესში შებრუნებულია და პლუტონი კარგავს კუთხურ მომენტს ნეპტუნთან, სანამ პლუტონი იმდენად არ აჩქარდება, რომ მან კვლავ დაიწყოს ნეპტუნთან წამოწევა თავდაპირველ კვანძთან. მთლიან პროცესს დაახლოებით 20 000 წელიწადი სჭირდება.<ref name="malhotra-9planets" /><ref name="sp-345" /> ===კვაზი-თანამგზავრი=== 2012-ში გაჩნდა ჰიპოთეზა, რომ (15810) 1994 JR₁ შესაძლოა პლუტონის [[კვაზი-თანამგზავრი]] ყოფილიყო - თანაორბიტალური კონფიგურაციის სპეციფიკური ტიპი.<ref name="quasi" /> ჰიპოთეზის თანახმად, ობიექტი უნდა ყოფილიყო პლუტონის კვაზი-თანამგზავრი 350 000 წელი ყოველ 2 მილიონ წელიწადში.<ref name="quasi" /><ref name="S&T">{{cite web | url = http://www.skyandtelescope.com/astronomy-news/plutos-fake-moon/ | title = Pluto's fake moon | accessdate = September 24, 2012 }}</ref> ეს ჰიპოთეზა უარყვეს 2016 წელს, როდესაც [[ნიუ-ჰორაიზონსი|„ნიუ-ჰორაიზონსმა“]] 1994 JR₁-ის უფრო ზუსტი დაკვირვებები ჩაატარა.<ref name="2016maynasa">{{cite web |title=New Horizons Collects First Science on a Post-Pluto Object |url=http://www.nasa.gov/feature/new-horizons-collects-first-science-on-a-post-pluto-object |accessdate=2016-09-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160607150433/http://www.nasa.gov/feature/new-horizons-collects-first-science-on-a-post-pluto-object/ |archivedate=2016-06-07 }}</ref> ==ბრუნვა== პლუტონის [[ბრუნვის პერიოდი]], ანუ მისი დღე, [[დედამიწა|დედამიწის]] 6,39 დღეს უდრის.<ref name="axis" /> [[ურანი]]ს მსგავსად, პლუტონიც „მხარზე“ ბრუნავს მის ორბიტალურ სიბრტყეზე, რომლის [[ღერძული დახრილობა]] 120°-ია, ამიტომ მისი სეზონური ცვლილებები ექსტრემალურია. ნაბუინობისას მისი ზედაპირის ერთი მეოთხედი მუდმივად განათებულია, ხოლო დანარჩენი მეოთხედი - მუდმივ სიბნელეში.<ref name="oregon" /> [[მზე|მზიდან]] წამოსული [[სინათლე]] პლუტონზე ძალიან სუსტია, [[დედამიწა]]ზე ბინდის ანალოგიურია. [[ნასა]]-მ გამოაქვეყნა „პლუტონის დროის“ კალკულატორი,<ref name="pluto-time" /> რომელიც განსაზღვრავს, როდის არის დედამიწაზე სინათლე პლუტონზე სინათლის ტოლი.<ref name="pluto-time">{{cite web |url=http://solarsystem.nasa.gov/plutotime/ |title=Pluto Time |publisher=NASA Solar System Exploration |accessdate=July 13, 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.nasa.gov/feature/nasa-lets-you-experience-pluto-time-with-new-custom-tool |title=NASA Lets You Experience "Pluto Time" with New Custom Tool |date=June 5, 2015 |publisher=NASA |accessdate=სექტემბერი 19, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190206150451/https://www.nasa.gov/feature/nasa-lets-you-experience-pluto-time-with-new-custom-tool |archivedate=თებერვალი 6, 2019 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.esrl.noaa.gov/gmd/grad/solcalc/ |title=NOAA Solar Calculator |publisher=NOAA Earth System Research Laboratory Global Monitoring Division |accessdate=July 13, 2015}}</ref> ==გეოლოგია== [[ფაილი:Pluto-01 Stern 03 Pluto Color TXT.jpg|thumb|High-resolution პლუტონის მაღალი გარჩევადობის MVIC ფოტო მომატებულ ფერებში, ზედაპირის შედგენილობაში განსხვავებების უკეთ დასანახად]] [[ფაილი:NH-Pluto-WaterIceDetected-BlueRegions-Released-20151008.jpg|thumb|left|რეგიონები, სადაც წყლის ყინული დაფიქსირდა (ლურჯი რეგიონები)]] დედამიწიდან შორი მანძილის გამო, პლუტონის სიღრმისეული შესწავლა ჩვენი პლანეტიდან რთულია. 2015 წლის 14 ივლისს, ნასა-ს „ნიუ-ჰორაიზონსის“ კოსმოსურმა ზონდმა ჩაუფრინა პლუტონის სისტემას და მის მიერ შეგროვებული ინფორმაცია დედამიწაზე 2016 წლის ბოლომდე სრულად გადმოიგზავნება..<ref name="NASA-20150115(b)">{{cite web |last1=Brown |first1=Dwayne |last2=Buckley |first2=Michael |last3=Stothoff |first3=Maria |title=January 15, 2015 Release 15-011 – NASA's New Horizons Spacecraft Begins First Stages of Pluto Encounter |url=http://www.nasa.gov/press/2015/january/nasa-s-new-horizons-spacecraft-begins-first-stages-of-pluto-encounter |date=January 15, 2015 |work=[[NASA]] |accessdate=January 15, 2015}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://pluto.jhuapl.edu/Mission/Spacecraft/Data-Collection.php|title=New Horizons|website=pluto.jhuapl.edu|access-date=2016-05-15}}</ref> ===ზედაპირი=== პლუტონის ზედაპირის 98 %-ზე მეტს [[აზოტი]]ს [[ყინული]] შეადგენს, [[მეთანი]]სა და [[ნახშირჟანგი]]ს კვალებთან ერთად.<ref name="tobias" /> აზოტი და ნახშირჟანგი ყველაზე უხვად პლუტონის ანტი-ქარონის მხარესაა (180° [[გრძედი|გრძედზე]], სადაც [[ტომბოს რეგიონი]]ს დასავლეთ ნაწილი, [[Sputnik Planum]], არის მოთავსებული), ხოლო მეთანი ყველაზე უხვად 300°-ით აღმოსავლეთთან ახლოსაა.<ref name=Grundy_2013/> პლუტონის ზედაპირი საკმაოდ ცვლებადია, სიკაშკაშესა და ფერებში დიდი განსხვავებებით.<ref name="Buie_2010 light curve" /> პლუტონი ერთ-ერთი ყველაზე კონტრასტული სხეულია [[მზის სისტემა]]ში, [[სატურნი]]ს მთვარე [[იაფეტი (თანამგზავრი)|იაფეტთან]] ერთად.<ref name="Buie_web_map" /> ფერი ვარირებს ხის ნახშირის მსგავს შავს, ნარინჯისფერსა და თეთრს შორის.<ref name="Hubble2010" /> მისი ფერი უფრო წააგავს [[იო (თანამგზავრი)|იოს]] ფერს ოდნავ უფრო ნარინჯისფერით, ხოლო [[მარსი|მარსთან]] შედარებით ნაკლებად წითელია.<ref name="Buie_2010 surface-maps" /> შესამჩნევი გეოგრაფიული მახასიათებლები მოიცავს ტომბოს რეგიონს, ან „გულს“ (დიდი კაშკაშა ადგილი ქარონის საპირისპირო მხარეს), [[კტულუს რეგიონი|კტულუს რეგიონს]], ან [[ვეშაპი (რეგიონი)|„ვეშაპს“]] (დიდი ბნელი ადგილი უკანა ნახევარსფეროზე) და [[საჯიგველი (რეგიონი)|„საჯიგველი“]] (ეკვატორული ბნელი ადგილების სერიები მთავარ ნახევარსფეროზე). Sputnik Planum, „გულის“ დასავლეთ ნაწილი, გაყინული აზოტისა და ნახშირჟანგის ყინულების 1000 კილომეტრი სიგანის დაბლობი, რომელიც იყოფა პოლიგონურ უჯრედებად და ახსნილია, როგორც კონვექციური უჯრედები, რომლებსაც გადააქვთ წყლის ყინულის ქერქის მოტივტივე ბლოკები და სუბლიმაციის ორმოები მათი ნაპირებისკენ.<ref name="McKinnon2016">{{cite journal|last1=McKinnon|first1=W. B.|last2=Nimmo|first2= F.|last3=Wong|first3= T.|last4= Schenk|first4=P. M.|last5=White|first5=O. L.|last6=Roberts|first6=J. H.|last7=Moore|first7=J. M.|last8=Spencer|first8=J. R.|last9=Howard|first9=A. D.|last10=Umurhan|first10=O. M.|last11= Stern|first11=S. A.|last12=Weaver|first12=H. A.|last13= Olkin|first13=C. B.|last14=Young|first14=L. A.|last15= Smith|first15=K. E.|last16=Beyer|first16= R.|last17= Buie|first17= M.|last18=Buratti|first18= B.|last19= Cheng|first19= A.|last20=Cruikshank|first20=D.|last21=Dalle Ore|first21= C.|last22= Gladstone|first22= R.|last23= Grundy|first23= W.|last24=Lauer|first24=T.|last25=Linscott|first25= I.|last26= Parker|first26= J.|last27=Porter|first27= S.|last28= Reitsema|first28= H.|last29=Reuter|first29= D.|last30= Robbins|first30= S.|last31= Showalter|first31= M.|last32= Singer|first32= K.|last33=Strobel|first33= D.|last34= Summers|first34= M.|last35= Tyler|first35= L.|last36= Banks|first36= M.|last37=Barnouin|first37= O.|last38= Bray|first38= V.|last39= Carcich|first39= B.|last40=Chaikin|first40= A.|last41= Chavez|first41=C.|last42= Conrad|first42= C.|last43= Hamilton|first43= D.|last44= Howett|first44= C.|last45=Hofgartner|first45= J.|last46= Kammer|first46= J.|last47= Lisse|first47= C.|last48= Marcotte|first48= A.|last49=Parker|first49= A.|last50= Retherford|first50= K.|last51=Saina|first51= M.|last52= Runyon|first52= K.|last53=Schindhelm|first53= E.|last54= Stansberry|first54= J.|last55= Steffl|first55= A.|last56= Stryk|first56=T.|last57=Throop|first57=H.|last58=Tsang|first58=C.|last59=Verbiscer|first59=A.|last60=Winters|first60=H.|last61=Zangari|first61=A.|display-authors=5|title=Convection in a volatile nitrogen-ice-rich layer drives Pluto’s geological vigour|url=https://archive.org/details/nature-uk_2016-06-02_534_7605/page/82|journal= Nature|volume=534|issue= 7605|date=2016-06-01|pages= 82–85|doi= 10.1038/nature18289}}</ref><ref name="Trowbridge2016">{{cite journal|last1=Trowbridge|first1=A. J.|last2= Melosh|first2=H. J.|last3= Steckloff|first3= J. K.|last4=Freed|first4=A. M.|title=Vigorous convection as the explanation for Pluto’s polygonal terrain|url=https://archive.org/details/nature-uk_2016-06-02_534_7605/page/79|journal= Nature|volume= 534|issue=7605|date= 2016-06-01|pages=79–81|doi=10.1038/nature18016}}</ref> დაბლობისკენ და დაბლობიდან წამოსული ყინულოვანი დინებების აშკარა ნიშნები არსებობს.<ref name = "Pluto updates">{{cite web | url = http://www.planetary.org/blogs/emily-lakdawalla/2015/12211538-pluto-updates-from-agu.html | title = Pluto updates from AGU and DPS: Pretty pictures from a confusing world | last = Lakdawalla | first = Emily | author-link=Emily Lakdawalla | date =2015-12-21 | publisher = [[The Planetary Society]] | access-date = 2016-01-24}}</ref><ref name = "Umurhan2016-01-08">{{cite web | url = https://blogs.nasa.gov/pluto/2016/01/08/probing-the-mysterious-glacial-flow-on-plutos-frozen-heart/ | title = Probing the Mysterious Glacial Flow on Pluto’s Frozen ‘Heart’ | last = Umurhan | first = O. | date = 2016-01-08 | website =blogs.nasa.gov | publisher =NASA | access-date = 2016-01-24}}</ref> „ნიუ-ჰორაიზონსმა“ ვერც ერთი [[ვულკანური კრატერი]] ვერ დააფიქსირა, რაც იმის მანიშნებელია, რომ მისი ზედაპირი 10 მილიონ წელიწადზე ნაკლები ასაკისაა.<ref name="Marchis2016">{{cite journal|last1=Marchis|first1=F.|last2=Trilling|first2=D. E.|title=The Surface Age of Sputnik Planum, Pluto, Must Be Less than 10 Million Years|journal=PLOS ONE|volume= 11|issue=1|date= 2016-01-20|pages= e0147386|doi= 10.1371/journal.pone.0147386|arxiv = 1601.02833 |bibcode = 2016PLoSO..1147386T }}</ref> „ნიუ-ჰორაიზონსის“ მეცნიერულმა გუნდმა თავდაპირველი აღმოჩენები შეაჯამა: „პლუტონზე ჩანს გეოლოგიური რელიეფების საოცრად ფართო სხვადასხვაობა, მათ შორის ესენიც, რომელიც შედეგია გლაციოლოგიური და ზედაპირი-ატმოსფეროს ურთიერთქმედებების, ასევე შეჯახების, ტექტონიკის, შესაძლო კრიოვულკანური და მასის დამკარგველი პროცესებისა“.<ref name="Stern2015"/> {{მრავალი სურათი | ზონა = center | მიმართულება = horizontal | ჯამური სიგანე = 950 | ფაილი1 = პლუტონის 1000 კრატერის რუკა.jpg | წარწერა1 = ყველა ასაკის 1000-ზე მეტი კრატერის გავრცელება პლუტონზე. სიმკვრივეში ვარიაციები (არც ერთი არ აღმოჩნდა [[Sputnik Planum]]-ში) მიუთითებს ცვალებადი გეოლოგიური აქტივობების გრძელ ისტორიაზე. | ფაილი2 = პლუტონის სპუტნიკ პლანუმის გეოლოგიური რუკა.jpg | წარწერა2 = Sputnik Planum-ისა და მისი გარშემო არსებული გარემოს გეოლოგიური რუკა, კონვექციური უჯრედების საზღვრებთან ერთად (შავი კონტურები). | ფაილი3 = Pluto’s Heart - Like a Cosmic Lava Lamp.jpg | წარწერა3 = Sputnik Planum დაფარულია მორევისებრი აზოტის ყინულის „უჯრედებით“, რომლებიც გეოლოგიურად ახალგაზრდაა და გრძელდება კონვექციის გამო. }} ===შინაგანი სტრუქტურა=== [[ფაილი:პლუტონის შინაგანი სტრუქტურა.jpg|thumb|პლუტონის შინაგანი სტრუქტურა<ref name="Hussmann2006" />|'''1.''' გაყინული აზოტი<ref name="tobias" /><br />'''2.''' წყლის ყინული <br />'''3.''' კლდოვანი მატერია]] პლუტონის [[სიმკვრივე]] არის 1,860 ± 0,013 გ/სმ³.<ref name="Stern2015"/> რადგან რადიოაქტიური ელემენტების დაშლა საბოლოოდ გაათბობს ყინულს იმდენად, რომ კლდე გამოეყოს მათ, მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ პლუტონის შინაგანი სტრუქტურა განსხვავებულია, სადაც კლდოვანი მატერია „დასახლდა“ მკვრივ ბირთვში, რომელიც წყლის ყინულის მანტიითაა გარშემორტყმული. ჰიპოთეზის მიხედვით, ბირთვის დიამეტრი დაახლოებით 1700 კილომეტრია - პლუტონის დიამეტრის 70 %.<ref name="Hussmann2006" /> შესაძლებელია, რომ ასეთი გათბობა კვლავაც გრძელდება დღეს, რომელიც ქმნის 100-დან 180 კმ-მდე სისქის წყლის ქვეზედაპირულ ოკეანეს ბირთვი-მანტიის საზღვართან.<ref name="Hussmann2006" /><ref name="pluto.jhuapl Inside Story" /> {{Clear}} ==მასა და ზომა== {| class="wikitable floatright" style="margin-left: 12px; text-align: center;" |+ პლუტონის ზომის მიახლოებითი შეფასებები ! scope="col" | წელი ! scope="col" | რადიუსი (დიამეტრი) ! scope="col" | შენიშვნები |- ! scope="row" | 1993 | 1195 (2390)&nbsp;კმ. | მილისი და სხვ.<ref name="Millis 10.1006/icar.1993.1126" /> (ნისლის გარეშე)<ref name="Plutosize" /> |- ! scope="row" | 1993 | 1180 (2360)&nbsp;კმ. | მილისი და სხვ. (ზედაპირი & ნისლი)<ref name="Plutosize" /> |- ! scope="row" | 1994 | 1164 (2328)&nbsp;კმ. | იანგი & ბინზელი<ref name="YoungBinzel 10.1006/icar.1994.1056" /> |- ! scope="row" | 2006 | 1153 (2306)&nbsp;კმ. | ბუი და სხვ.<ref name="BuieGrundyYoung_2006" /> |- ! scope="row" | 2007 | 1161 (2322)&nbsp;კმ. | იანგი, იანგი & ბუი<ref name="Young2007" /> |- ! scope="row" | 2011 | 1180 (2360)&nbsp;კმ. | ზალუჩა და სხვ.<ref name="Zalucha2011" /> |- ! scope="row" | 2014 | 1184 (2368) კმ. | ლელუში და სხვ.<ref name=Lellouch_2015/> |- ! scope="row" | 2015 | 1187 (2374) კმ. | ''[[ნიუ ჰორაიზონსი]]ს'' გაზომვა<ref name="NHPC_20150724">{{cite AV media |date=July 24, 2015 |title=NASA's New Horizons Team Reveals New Scientific Findings on Pluto |url=https://www.youtube.com/watch?v=dWr29KIs2Ns |access-date=July 30, 2015 |time=52:30 |publisher=[[NASA]] |quote=We had an uncertainty that ranged over maybe 70 kilometers, we've collapsed that to plus and minus two, and it's centered around 1186}}</ref> |} პლუტონის [[დიამეტრი]] 2374 ± 8 კილომეტრია<ref name="Stern2015"/> და მისი [[მასა]]ა (1,303 ± 0,003)×10²² კილოგრამი, რაც [[მთვარის მასა|მთვარის მასის]] 17,7 %-ია ([[დედამიწის მასა|დედამიწის მასის]] 0,22 %).<ref name="Davies2001" /> მისი ზედაპირის ფართობი 1,665 × 10⁷ კმ²-ია, თითქმის იგივე, რაც [[რუსეთი]]ს ფედერაციის ფართობი. მასზე [[თავისუფალი ვარდნის აჩქარება]] 0,063 g-ია (დედამიწაზე 1 g). პლუტონის თანამგზავრ [[ქარონი]]ს აღმოჩენამ 1978 წელს საშუალება მისცა მეცნიერებს, განესაზღვრათ პლუტონი-ქარონის სისტემის მასა [[კეპლერის კანონები|კეპლერის მესამე კანონის]] ნიუტონისეული ფორმულირებით. პლუტონის დაკვირვებამ ქარონთან [[ოკულტაცია|ოკულტაციით (დაბნელება)]] მეცნიერებს საშუალება მისცა, დაედგინათ პლუტონის დიამეტრი უფრო ზუსტად, ხოლო ადაპტაციური ოპტიკის გამოგონებით მათ მისი ფორმა განსაზღვრეს უფრო ზუსტად.<ref name="Close_2000" /> [[ფაილი:Pluto Earth Moon Comparison.png|left|thumb|ზომების შედარება: [[დედამიწა]], [[მთვარე]] და პლუტონი]] 0,2 მთვარის მასით, პლუტონი ბევრად ნაკლებად მასიურია ვიდრე [[კლდოვანი პლანეტა|კლდოვანი პლანეტები]] და ასევე ნაკლებად მასიურია შვიდ [[ბუნებრივი თანამგზავრი|მთვარეზე]]: [[განიმედე]]ზე, [[ტიტანი (თანამგზავრი)|ტიტანზე]], [[კალისტო]]ზე, [[იო]]ზე, [[მთვარე]]ზე, [[ევროპა (თანამგზავრი)|ევროპასა]] და [[ტრიტონი|ტრიტონზე]]. მისი [[მასა]] ბევრად ნაკლები აღმოჩნდა [[ქარონი]]ს აღმოჩენის შემდეგ, ვიდრე ფიქრობდნენ. პლუტონის დიამეტრი ორჯერ (ოდნავ მეტი), ხოლო მასით ათეულობით აჭარბებს [[ჯუჯა პლანეტა]] [[ცერერა]]ს. ცერერა ყველაზე დიდი ობიექტია [[ასტეროიდული სარტყელი|ასტეროიდულ სარტყელში]]. პლუტონის მასა ჯუჯა პლანეტა [[ერისი]]ს მასაზე ნაკლებია. თუმცა, მისი დიამეტრი უფრო მეტია (2374 კმ)<ref name="NHPC_20150724" /> ერისის დიამეტრზე (2326 კმ).<ref name="NewHorizons_PlutoSize">{{cite web |url=http://www.nasa.gov/feature/how-big-is-pluto-new-horizons-settles-decades-long-debate |title=How Big Is Pluto? New Horizons Settles Decades-Long Debate |publisher=NASA |date=July 13, 2015 |accessdate=July 13, 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170701005734/https://www.nasa.gov/feature/how-big-is-pluto-new-horizons-settles-decades-long-debate/ |archivedate=ივლისი 1, 2017 }}</ref> ერისი კი [[მზის სისტემა#ტრანს-ნეპტუნისეული რეგიონი|ტრანს-ნეპტუნისეული ობიექტია]], რომელიც 2005 წელს აღმოაჩინეს. პლუტონის ზომის განსაზღვრა გაართულა მისმა ატმოსფერომ<ref name="Young2007" /> და ჰიდროკარბონულმა ნისლმა.<ref name="Plutosize" /> 2014 წლის მარტში ლელუშმა, დე ბერმა და სხვებმა გამოაქვეყნეს კვლევა, სადაც განხილული იყო [[მეთანი]]ს შერევის ფარდობა პლუტონის ატმოსფეროში, რომელიც შეთავსებადია პლუტონისეულ დიამეტრთან (2360 კმ-ზე მეტი). „საუკეთესო ვარაუდი“ 2368 კილომეტრი იყო.<ref name=Lellouch_2015 /> 2015 წლის 13 ივლისს [[ნასა]]-ს „[[ნიუ ჰორაიზონსი]]ს“ მისიის Long Range Reconnaissance Imager (LORRI)-მა, სხვა ინსტრუმენტებიდან მიღებულ მონაცემებთან ერთად, პლუტონის დიამეტრი განსაზღვრა და აღმოჩნდა 2370 კმ, რომელიც მოგვიანებით (24 ივლისს) გადაიხედა და 2372 აღმოჩნდა,<ref name = NewHorizons_PlutoSize /><ref name = emily>{{cite web |last1=Lakdawalla |first1=Emily |title=Pluto minus one day: Very first New Horizons Pluto encounter science results |url=http://www.planetary.org/blogs/emily-lakdawalla/2015/07131311-pluto-first-science.html |publisher=[[The Planetary Society]] |date=July 13, 2015 |accessdate=July 13, 2015}}</ref> უფრო მოგვიანებით და საბოლოოდ კი - 2374 ± 8 კმ.<ref name="Stern2015"/> {{Clear}} ==ატმოსფერო== [[ფაილი:Blue hazes over backlit Pluto.jpg|thumb|right|upright|[[ნასა]]-ს „[[ნიუ ჰორაიზონსი]]ს“ მიერ გადაღებული პლუტონის ნამდვილ ფერებთან მიახლოებული ფოტო. მასზე ჩანს ლურჯი ნისლის ფენები პლუტონის ატმოსფეროში]] პლუტონს თხელი ატმოსფერო აქვს, რომელიც შედგება [[აზოტი]]სგან (N₂), [[მეთანი]]სა (CH₄) და [[ნახშირჟანგი]]სგან (CO), რომლებიც პლუტონზე თავიანთ ყინულებთან წონასწორობაში არიან.<ref name="NYT-20150724-ap">{{cite news |title=Conditions on Pluto: Incredibly Hazy With Flowing Ice |url=http://www.nytimes.com/aponline/2015/07/24/science/ap-us-sci-pluto.html |date=July 24, 2015 |work=[[New York Times]] |accessdate=July 24, 2015}}</ref><ref name="Croswell1992" /> „[[ნიუ ჰორაიზონსი]]ს“ გაზომვების მიხედვით, ზედაპირის [[წნევა]] დაახლოებით 1 [[პასკალი|Pa]] (10 μbar) არის<ref name=Stern2015/> - დაახლოებით ერთი მილიონჯერ ან 100 000-ჯერ ნაკლები, ვიდრე დედამიწის [[ატმოსფერული წნევა]]. თავდაპირველად ფიქრობდნენ, რომ როცა პლუტონი [[მზე|მზიდან]] შორს იყო, მისი ატმოსფერო თანდათან იყინებოდა ზედაპირზე, თუმცა, „ნიუ ჰორაიზონსიდან“ მიღებულმა მონაცემებმა და დედამიწიდან გაკეთებულმა ოკულტაციაზე დაკვირვებებმა აჩვენა, რომ პლუტონის ატმოსფეროს [[სიმკვრივე]] რეალურად იზრდება და რომ პლუტონის მთლიან ორბიტაზე გაზურ მდგომარეობაში რჩება.<ref name=Olkin_2015/><ref name=skyandtel>{{cite web|title=Pluto’s Atmosphere Confounds Researchers|author=Kelly Beatty|publisher=Sky & Telescope|year=2016|url=http://www.skyandtelescope.com/astronomy-news/plutos-atmosphere-confounds-researchers-032520166/|accessdate=2016-04-02}}</ref> ასევე „ნიუ ჰორაიზონსის“ კვლევებიდან აღმოჩნდა, რომ აზოტის ატმოსფეროდან გაქცევა 10 000-ჯერ მეტია, ვიდრე მოსალოდნელი იყო.<ref name=skyandtel/> [[ალან სტერნი]] ამტკიცებს, რომ პლუტონის ზედაპირის ტემპერატურის პატარა ზრდამაც კი შეიძლება გამოიწვიოს მისი ატმოსფეროს სიმკვრივის ექსპონენციალური ზრდა: 18-დან 280 მილიბარამდე ([[მარსი]]ს ერთი მესამედიდან დედამიწის ერთ მეოთხედამდე). ამ სიმკვრივეებზე აზოტს შეუძლია ზედაპირზე თხევად მდგომარეობაში იყოს.<ref name=skyandtel/> როგორც [[ოფლი]] აგრილებს სხეულს, როცა ის ორთქლდება კანიდან, ასევე პლუტონის ატმოსფეროს [[სუბლიმაცია]]ც აგრილებს მის ზედაპირს.<ref name="KerThan2006-CNN" /> ატმოსფერული გაზები 1670 კილომეტრ სიმაღლემდეა ნაპოვნი, თუმცა ატმოსფეროს არ აქვს გამოკვეთილი ზედა საზღვარი. ძლიერი სათბური გაზის, მეთანის არსებობა პლუტონის ატმოსფეროში ქმნის ტემპერატურულ [[ინვერსია (მეტეოროლოგია)|ინვერსიას]] - მისი ატმოსფეროს ტემპერატურა ათობით გრადუსით თბილია, ვიდრე მისი ზედაპირისა,<ref name=Lellouch_2009/> თუმცა, „ნიუ ჰორაიზონსის“ კვლევებმ აჩვენა, რომ პლუტონის ზედა ატმოსფერო გაცილებით ცივია, ვიდრე მოსალოდნელი იყო (70 კელვინი, მანამდე კი 100 კელვინი ეგონათ).<ref name=skyandtel/> პლუტონის ატმოსფერო დაყოფილია 150 კილომეტრი სიმაღლის<ref name=Stern2015/> დაახლოებით 20 რეგულარულად შუალედურ ნისლის ფენებად, რომელიც, მეცნიერთა ვარაუდით, პლუტონის მთებზე აირდინებით გამოწვეული წნევის ტალღების შედეგია.<ref name=skyandtel/> [[File:PIA21061-Pluto-DwarfPlanet-XRays-20160914.jpg|thumb|center|upright=1.5|<center>[[X-სხივები|რენტგენის სხივები]] პლუტონიდან</center>]] {{Clear}} ==თანამგზავრები== პლუტონის სულ ხუთი ბუნებრივი თანამგზავრია ცნობილი: [[ქარონი]], პირველად ის [[1978]] წელს ასტრონომმა [[ჯეიმზ კრისტი]]მ შენიშნა; [[ნიქსი]] და [[ჰიდრა (თანამგზავრი)|ჰიდრა]], ორივე [[2005]] წელს აღმოჩენილი;<ref name="Gugliotta2005" /> [[ცერბერი (თანამგზავრი)|ცერბერი]], [[2011]] წელს აღმოჩენილი;<ref name="P4" /> და [[სტიქსი (თანამგზავრი)|სტიქსი]], 2012-ში აღმოჩენილი.<ref>{{cite news |url=http://www.space.com/16531-pluto-fifth-moon-hubble-discovery.html |title=Pluto Has a Fifth Moon, Hubble Telescope Reveals |last=Wall |first=Mike |date=July 11, 2012 |work=Space.com |accessdate=July 11, 2012}}</ref> თანამგზავრების ორბიტები წრიულია ([[ექსცენტრისიტეტი]] < 0,006) და კომპლანარულია პლუტონის ეკვატორთან (დახრილობა < 1°)<ref name="Buie2012">{{cite journal |journal=The Astronomical Journal |last1=Buie |first1=M. |last2=Tholen |first2=D. |last3=Grundy |first3=W. |title=The Orbit of Charon is Circular |year=2012 |volume=144 |pages=15 |doi=10.1088/0004-6256/144/1/15 |bibcode=2012AJ....144...15B}}</ref><ref name="ShowalterHamilton2015" /> და, აქედან გამომდინარე, დახრილია 120°-ით პლუტონის ორბიტის მიმართ. პლუტონისეული სისტემა მეტად კომპაქტურია: ხუთი აღმოჩენილი თანამგზავრი ორბიტაზე მოძრაობს იმ რეგიონის შიდა 3 %-ში, სადაც პროგრადული ორბიტები<ref name="Sternetal 2005" /> სტაბილური იქნებოდა. პლუტონთან უახლოესი ქარონია, რომელიც იმდენად დიდია, რომ ჰიდროსტატიკურ წონასწორობაშია და რომ პლუტონი-ქარონის სისტემის ბარიცენტრი პლუტონის გარეთაა. ქარონის მიღმა ოთხი ბევრად პატარა მთვარეა: სტიქსი, ნიქსი, ცერბერი და ჰიდრა. პლუტონის ყველა მთვარის [[ორბიტალური პერიოდი]] დაკავშირებულია ორბიტალური რეზონანსების და ახლო რეზონანსების სისტემაში.<ref name="ShowalterHamilton2015">{{cite journal |last1=Showalter |first1=M. R. |author1link=Mark R. Showalter |last2=Hamilton |first2=D. P. |title=Resonant interactions and chaotic rotation of Pluto’s small moons |url=https://archive.org/details/nature-uk_2015-06-04_522_7554/page/45 |journal=Nature |volume=522 |issue=7554 |date=June 3, 2015 |pages=45–49 |doi=10.1038/nature14469 |bibcode=2015Natur.522...45S |pmid=26040889}}</ref><ref name="Witze2015">{{cite journal |last1=Witze |first1=Alexandra |title=Pluto’s moons move in synchrony |journal=Nature |year=2015 |doi=10.1038/nature.2015.17681}}</ref> როცა [[პრეცესია]]ც მიჩნეულია, სტიქსის, ნიქსისა და ჰიდრას ორბიტალური პერიოდები ზუსტად 18:22:33 ფარდობაშია.<ref name="ShowalterHamilton2015"/> 3:4:5:6 არის დაახლოებითი ფარდობები სტიქსის, ნიქსის, ქერბეროსისა და ჰიდრას შორის ქარონთან; რაც უფრო შორსაა მთვარეები, ფარდობები მით უფრო უახლოვდება ზუსტ რიცხვს.<ref name="ShowalterHamilton2015" /><ref name="Matson">{{cite web |last=Matson |first=J. |date=July 11, 2012 |title=New Moon for Pluto: Hubble Telescope Spots a 5th Plutonian Satellite |work=[[Scientific American]] web site |publisher= |url=http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=pluto-moon-p5 |accessdate=July 12, 2012}}</ref> [[ფაილი:Pluto-Charon System.gif|thumb|პლუტონი-ქარონის სისტემის დახრილი ხედი აჩვენებს, რომ პლუტონი თავის გარეთ მდებარე წერტილის გარშემო ბრუნავს. ანიმაციაზე ასევე ჩანს საერთო [[გრავიტაციული ჩაჭერა]] ორ სხეულს შორის]] პლუტონი-ქარონის სისტემა ერთ-ერთია [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] მცირე რაოდენობიდან, რომელთა [[ბარიცენტრი]] მთავარი სხეულის გარეთ მდებარეობს; [[617 პატროკლე]] მცირე ზომის მაგალითია, ხოლო [[მზე]]-[[იუპიტერი]]ს სისტემა - დიდი.<ref name="RichardsonWalsh2005" /> ქარონისა და პლუტონის ერთნაირმა ზომებმა ზოგიერთ ასტრონომს ბიძგი მისცა, რომ ისინი ორმაგ [[ჯუჯა პლანეტა]]დ მოეხსენიებინათ.<ref name="Sicardyetal2006nature" /> სისტემა ასევე უჩვეულოა პლანეტურ სისტემებს შორის, რადგან თითოეული [[გრავიტაციული ჩაჭერა|გრავიტაციულადაა ჩაჭერილი]] ერთმანეთთან, რაც ნიშნავს იმას, რომ პლუტონი და ქარონი ყოველთვის ერთი ნახევარსფეროთი უსწორდებიან ერთმანეთს. ერთი სხეულის ნებისმიერი პოზიციიდან მეორე ყოველთვის იმავე პოზიციაზე ჩანს ცაზე, ან ყოველთვის დამალულია.<ref name="Young1997" /> ეს ასევე ნიშნავს, რომ თითოეულის ბრუნვის პერიოდი უდრის იმ დროს, რაც მთელ სისტემას სჭირდება ბარიცენტრის შემოვლისთვის.<ref name="axis" /> 2007 წელს, [[ჯემინის ობსერვატორია|ჯემინის ობსერვატორიის]] მიერ ქარონის ზედაპირზე [[ამიაკი]]ს ჰიდრატებისა და წყლის კრისტალების ლაქებზე ჩატარებულმა დაკვირვებებმა მიუთითა აქტიური კრიო-გეიზერების არსებობაზე.<ref name="spaceflightnow2007 Ice machine" /> ჰიპოთეზის მიხედვით, პლუტონის მთვარეები წარმოიქმნა პლუტონისა და მისი მსგავსი ზომის სხეულის შეჯახების შედეგად [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] ადრეულ ისტორიაში. შეჯახებამ გამოაფრქვია მატერია, რომელიც შეერთდა მთვარეებად პლუტონის გარშემო.<ref name="nasa.gov">{{cite web |title=NASA's Hubble Finds Pluto’s Moons Tumbling in Absolute Chaos |url=http://www.nasa.gov/press-release/nasa-s-hubble-finds-pluto-s-moons-tumbling-in-absolute-chaos |accessdate=June 3, 2015}}</ref> თუმცა, ცერბერს ბევრად ნაკლები [[ალბედო]] აქვს, ვიდრე პლუტონის სხვა მთვარეებს,<ref name="spaceweirdmoons">{{cite web |title=Pluto's moons are even weirder than thought |url=http://www.space.com/29559-pluto-moons-weird-orbit-chaos.html |accessdate=June 20, 2015}}</ref> რის გამოც რთულია გიგანტური შეჯახებით ამისი ახსნა.<ref name="nationalgeorandombeat">{{cite web |title=Pluto's moons dance to a random beat |url=http://news.nationalgeographic.com/2015/06/150603-pluto-moons-charon-styx-nix-kerberos-hydra-new-horizons/ |accessdate=June 20, 2015}}</ref> {{მრავალი სურათი | ზონა = center | მიმართულება = horizontal | ფაილი1 = პლუტონის თანამგზავრი P5.jpg | ჯამური სიგანე = 950 | ფაილი2 = Pluto charon 150709 color final.png | ფაილი3 = პლუტონის თანამგზავრების ოჯახური ფოტო.png | ფაილი4 = Charon in Color (HQ).jpg | სათაური = '''''1'''''. პლუტონის სისტემა: პლუტონი, [[ქარონი (თანამგზავრი)|ქარონი]], [[სტიქსი (თანამგზავრი)|სტიქსი]], [[ნიქსი (თანამგზავრი)|ნიქსი]], [[ცერბერი (თანამგზავრი)|ცერბერი]] და [[ჰიდრა (თანამგზავრი)|ჰიდრა]], რომელიც [[ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპი|ჰაბლის კოსმოსურმა ტელესკოპმა]] 2012 წლის ივლისში გადაიღო.<ref name="hubblesite_P5">{{cite web |title=Hubble Discovers a Fifth Moon Orbiting Pluto |website=[http://hubblesite.org/ Hubblesite.org] |publisher=[[STScI]] |date=July 11, 2012 |accessdate=June 24, 2015 |url=http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2012/32/image/c/}}</ref> '''''2'''''. პლუტონისა და ქარონის ზომების შედარება. ფოტო გადაიღო „ნიუ ჰორაიზონსმა“ 2015 წლის 8 ივლისს. '''''3'''''. პლუტონის ხუთი მთვარის ოჯახური ფოტო, ზომების შედარება.<ref name="hubblesite.org">{{cite web |title=HubbleSite – NewsCenter – Hubble Finds Two Chaotically Tumbling Pluto Moons (06/03/2015) – Introduction |website=hubblesite.org |url=http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2015/24 |accessdate=June 3, 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161219135323/http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2015/24 |archivedate=დეკემბერი 19, 2016 }}</ref> '''''4'''''. 2015 წლის 13 ივლისს „ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ გადაღებული პლუტონის მთვარე ქარონი. | სათაურის ზონა = center }} ==წარმოშობა== [[ფაილი:გარე_მზის_სისტემა-კოიპერის_სარტყელი.png|260პქ|მინი|[[კოიპერის სარტყელი|კოიპერის სარტყელში]] აღმოჩენილი ყველა ობიექტის ნახაზი, რომლებიც [[მზის სისტემა#გარე მზის სისტემა|4 გარე პლანეტასთან]] ერთადაა ნაჩვენები]] პლუტონის წარმოშობა და იდენტობა ასტრონომებს დიდი ხნის მანძილზე საგონებელში აგდებდა. ერთი ადრეული ჰიპოთეზა იყო, რომ პლუტონი [[ნეპტუნი]]ს გაქცეული მთვარე იყო, რომელიც ნეპტუნის ამჟამინდელმა უდიდესმა მთვარე [[ტრიტონი (თანამგზავრი)|ტრიტონმა]] მოისროლა ორბიტიდან. ეს იდეა საბოლოოდ უარყვეს დინამიკური კვლევების შემდეგ, რომლემაც აჩვენა, რომ შეუძლებელი იყო ეს, რადგან პლუტონი ნეპტუნს არასოდეს უახლოვდება მის ორბიტაზე.<ref>{{cite book|title=Pluto and Charon|author1link= S. Alan Stern|first1=S. Alan |last1=Stern|first2= David J. |last2=Tholen|publisher=[[University of Arizona Press]]|year=1997|page=623|url=https://books.google.com/books?id=VcY7iYJwJZoC&pg=PA623|isbn= 978-0-8165-1840-1}}</ref> პლუტონის რეალური ადგილი [[მზის სისტემა]]ში 1992 წლისკენ გახდა ცნობილი, როცა ასტრონომები ნელ-ნელა ამჩნევდნენ პატარა ყინულოვან ობიექტებს ნეპტუნის მიღმა, რომლებიც პლუტონს წააგავდა არა მხოლოდ ორბიტით, არამედ ზომითა და შედგენილობითაც კი. ეს [[მზის სისტემა#ტრანს-ნეპტუნისეული რეგიონი|ტრანს-ნეპტუნისეული პოპულაცია]] ითვლება მრავალი მოკლე პერიოდიანი [[კომეტა|კომეტების]] წყაროდ. ამჟამად პლუტონი ყველაზე დიდ წევრად ითვლება [[კოიპერის სარტყელი|კოიპერის სარტყელში]]- ობიექტების სტაბილური სარტყელი, რომელიც 30-დან 50 [[ასტრონომიული ერთეული|აე-მდე]] მანძილითაა [[მზე|მზიდან]] დაშორებული. 2011 წლის მონაცემებით, კოიპერის სარტყლის ობიექტებზე დაკვირვება თითქმის სრულია და ნებისმიერი დარჩენილი პლუტონის ზომის ობიექტი მოსალოდნელია, რომ მზიდან 100 ა.ე.-თია დაშორებული.<ref name="Sheppard2011" /> როგორც კოიპერის სარტყლის სხვა ობიექტები, პლუტონიც იზიარებს კომეტების ნიშან-თვისებებს. მაგალითად, [[მზის ქარი]] პლუტონის ზედაპირს თანდათანობით აფრქვევს კოსმოსში.<ref name="pluto.jhuapl cousin" /> არსებობს მოსაზრება, რომ პლუტონი [[დედამიწა|დედამიწის]] ადგილას რომ მოვათავსოთ, ის კუდს გაიკეთებს კომეტების მსგავსად.<ref name="Tyson1999" /> ამ მოსაზრებას ის არგუმენტი უპირისპირდება, რომ პლუტონის [[პირველი კოსმოსური სიჩქარე]] ძალიან მაღალია, რომ ეს მოხდეს.<ref>[http://www.philipmetzger.com/blog/nine-reasons-why-pluto-is-a-planet/ "Nine Reasons Why Pluto Is a Planet"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150415183323/http://www.philipmetzger.com/blog/nine-reasons-why-pluto-is-a-planet/ |date=2015-04-15 }} by Philip Metzger</ref> მიუხედავად იმისა, რომ პლუტონი კოიპერის სარტყლის ყველაზე დიდი ობიექტია,<ref name="Plutosize" /> ნეპტუნის მთვარე ტრიტონი, რომელიც პლუტონზე ოდნავ დიდია, პლუტონს გეოლოგიურადაც და ატმოსფეროთიც ჰგავს, რის გამოც ფიქრობენ, რომ ის ჩაჭერილი კოიპერის სარტყლის ობიექტია.<ref name="PlanetaryOrg Triton" /> [[ერისი]] თითქმის პლუტონის ზომისაა (თუმცა, უფრო მასიური), მაგრამ არ არის მიჩნეული კოიპერის სარტყლის პოპულაციის წევრად. ის განიხილება, როგორც წევრი [[მზის სისტემა#მიმოფანტული დისკო|მიმოფანტული დისკოსი]] - კოიპერის სარტყელთან დაკავშირებული პოპულაცია. კოიპერის სარტყლის მრავალი ობიექტი, პლუტონის მსგავსად, 2:3 [[ორბიტალური რეზონანსი|ორბიტალურ რეზონანსშია]] ნეპტუნთან. ამ ორბიტალური რეზონანსის მქონე კოიპერის სარტყლის ობიექტებს [[მზის სისტემა#პლუტონი და ქარონი|„პლუტინოები“]] ეწოდება პლუტონის პატივსაცემად.<ref name="Jewitt2004" /> როგორც კოიპერის სარტყლის სხვა წევრები, პლუტონიც მიიჩნევა ნარჩენ [[პლანეტოშენადედი|პლანეტოშენადედად]] - [[მზე|მზის]] გარშემო არსებული თავდაპირველი [[პროტოპლანეტური დისკო]]ს კომპონენტი, რომელმაც ვერ მოახერხა სრულად გაზრდა [[პლანეტა]]დ. ასტრონომთა უმეტესობა თანხმდება, რომ პლუტონის ამჟამინდელი პოზიცია გამოწვეულია უეცარი [[ნეპტუნის ადრეული მიგრაცია|მიგრაციით]], რომელიც ნეპტუნს გადახდა [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] ადრეული ფორმირების დროს. როცა ნეპტუნმა მიგრაცია განიცადა და უკან გადაინაცვლა, ის მიუახლოვდა პროტო-კოიპერის სარტყლის ობიექტებს, ერთი დაიჭირა თავისი ორბიტის გარშემო (ტრიტონი), ზოგი რეზონანსში მოაქცია, ზოგი კი მოისროლა ქაოტურ ორბიტებზე. ობიექტები [[მზის სისტემა#მიმოფანტული დისკო|მიმოფანტულ დისკოში]] - დინამიკურად არასტაბილური რეგიონი, რომელიც შემოხვეულია კოიპერის სარტყელს - მიჩნეულია, რომ თავიანთ ამჟამინდელ პოზიციებზე ნეპტუნის მიგრირების რეზონანსებთან ურთიერთქმედების გამო არიან.<ref name="Hahn2005" /> 2004 წელს [[ალესანდრო მორბიდელი]]ს ([[Observatoire de la Côte d'Azur]], [[ნიცა]]) მიერ ჩატარებულმა კომპიუტერულმა მოდელირებამ აჩვენა, რომ კოიპერის სარტყელში ნეპტუნის მიგრაცია შესაძლოა გამოწვეული იყოს [[იუპიტერი|იუპიტერსა]] და [[სატურნი|სატურნს]] შორის 1:2 რეზონანსის ფორმირების გამო, რომელმაც წარმოქმნა გრავიტაციული დარტყმა, რამაც [[ურანი]] და [[ნეპტუნი]] უფრო მაღალ ორბიტებზე გადაიყვანა და მათ ადგილების გაცვლა მოუწიათ, საბოლოოდ კი ნეპტუნის დაშორება [[მზე|მზიდან]] გაორმგდა. ობიექტების ტოლქმედი ძალის მიერ პროტო-კოიპერის სარტყლიდან გამოტყორცნამ ასევე შეიძლება ახსნას [[გვიანდელი მძიმე დაბომბვა]], რომელიც მზის სისტემისა და [[იუპიტერის ტროელები]]ს წარმოქმნიდან 600 მილიონი წლის შემდეგ მოხდა.<ref name="Levison2007" /> შესაძლებელია, რომ პლუტონს თითქმის წრიული ორბიტა ჰქონდა მზიდან 33 აე-თი დაშორებით, სანამ ნეპტუნის მიგრაცია გავლენას მოახდენდა მასზე და რეზონანსულად ჩაიჭერდა.<ref name="Malhotra1995" /> [[ნიცის მოდელი]] მოითხოვს, რომ იმ დროს დაახლოებით ათასი პლუტონის ზომის ობიექტი იყო თავდაპირველი პლანეტოშენადედურ დისკოში, რომელიც მოიცავდა ტრიტონსა და ერისს.<ref name="Levison2007" /> ==დაკვირვება და გამოკვლევა== [[ფაილი:Pluto animiert 200px.gif|thumb|კომპიუტერით შექმნილი პლუტონის მბრუნავი ფოტო, რომელიც დაფუძნებულია [[ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპი]]ს მიერ ჩატარებულ კვლევებზე 2002-2003 წლებში]] დედამიწიდან შორი მანძილის გამო, პლუტონის სიღრმისეული შესწავლა ჩვენი პლანეტიდან რთულია. 2015 წლის 14 ივლისს, ნასა-ს „[[ნიუ-ჰორაიზონსი]]ს“ კოსმოსურმა ზონდმა ჩაუფრინა პლუტონის სისტემას და მის მიერ შეგროვებული ინფორმაცია დედამიწაზე 2016 წლის ბოლომდე სრულად გადმოიგზავნება.<ref name="NASA-20160317-sci"/> ===დაკვირვება=== პლუტონის ხილული [[ვარსკვლავიერი სიდიდე]] საშუალოდ 15,1-ია, [[პერიჰელიუმი]]ს დროს კი 13,65-მდე ანათებს.<ref name="Pluto Fact Sheet" /> მისი დანახვისთვის [[ტელესკოპი]]ა საჭირო, 30 სმ აპერტურიდან ზემოთ.<ref name="SSC2002" /> ის გამოიყურება [[ვარსკვლავი]]ვით, რომელსაც არ აქვს ხილული დისკო დიდ ტელესკოპებშიც კი, რადგან მისი [[კუთხური დიამეტრი]] სულ რაღაც 0,11"-ია. 1980-იანებში შექმნილი პლუტონის ყველაზე ადრეული რუკები იყო სიკაშკაშის რუკები, რომლებიც შეიქმნა პლუტონის ყველაზე დიდი მთვარის, ქარონის მიერ გამოწვეულ დაბნელებებზე ახლო დაკვირვებებით. მეცნიერები დააკვირდნენ პლუტონ-ქარონის სისტემის მთლიან საშუალო სიკაშკაშის ცვლილებას დაბნელებისას. მაგალითად, პლუტონზე კაშკაშა წერტილის დაბნელება წარმოქმნის სრული დაბნელების უფრო დიდ ცვლილებას, ვიდრე ბნელი წერტილის დაბნელება. მრავალი ასეთი დაკვირვების კომპიუტერული ანალიზი საშუალებას იძლევა, რომ სიკაშკაშის რუკა შეიქმნას. ამ მეთოდით შეიძლება, დროთა განმავლობაში სიკაშკაშეში ცვლილებების აღწერა.<ref name="YoungBinzelCrane2001" /><ref name="BuieTholenHorne1992" /> [[ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპი]]ს მიერ გადაღებული ფოტოების საშუალებით უკეთესი რუკები შეიქმნა, რომელმაც უფრო მაღალი გარჩევადობის წყალობით საკმაოდ ბევრი დეტალი გვიჩვენა,<ref name="Buie_web_map" /> რის შედეგადაც ვარიაციები რამდენიმე კილომეტრის დიამეტრზე გადაიჭრა, პოლარული რეგიონებისა და დიდი კაშკაშა წერტილების ჩათვლით.<ref name="Buie_2010 surface-maps" /> ეს რუკები რთული კომპიუტერული ანალიზით შეიქმნა.<ref name="Buie_mapmaking" /> ეს რჩებოდა პლუტონის ყველაზე დეტალურ რუკად, სანამ 2015 წელს „ნიუ ჰორაიზონსმა“ არ ჩაუფრინა. ამ რუკების შედგენისთვის გამოყენებული ჰაბლზე დამონტაჟებული ორი კამერა აღარ ფუნქციონირებს.<ref name="Buie_mapmaking" /> ===გამოკვლევა=== [[ფაილი:Pluto-Map-Annotated.jpg|thumb|პლუტონის ზედაპირის ნაწილების რუკა, რომელიც „ნიუ ჰორაიზონსმა“ შეადგინა.]] „ნიუ ჰორაიზონსის“ ზონდი, რომელმაც 2015 წელს ჩაუფრინა პლუტონს, პირველი მცდელობაა პლუტონის პირდაპირი გამოკვლევისა. ის 2006 წელს გაუშვეს და მან პლუტონის პირველი შორეული ფოტოები 2006 წლის სექტემბრის მიწურულს გადაიღო LORRI-ს ტესტირების დროს.<ref name="pluto.jhuapl First Pluto Sighting" /> ფოტოებმა, რომლებიც დაახლოებით 4,2 მილიარდი კილომეტრის მანძილიდან იყო გადაღებული, დაადასტურა, რომ ზონდს შეუძლია გაჰყვეს შორეულ მიზნებს, რომლებიც სახიფათოა პლუტონისაკენ და კოიპერის სარტყლის სხვა ობიექტებისაკენ მიმავალ გზაზე მანევრირებისთვის. 2007 წლის დასაწყისში ზონდმა [[იუპიტერი]]სგან გრავიტაციული დახმარება მიიღო. „ნიუ ჰორაიზონსი“ ყველაზე ახლოს პლუტონთან 2015 წლის 14 ივლისს იყო, [[მზის სისტემა]]ში 3462 დღიანი მოგზაურობის შემდეგ. პლუტონზე სამეცნიერო დაკვირვებები პლუტონთან მიახლოებამდე ხუთი თვით ადრე დაიწყო და მიახლოებიდან ერთი თვე მაინც გაგრძელდა. დაკვირვებები ჩატარდა შორეული გადამცემი კომპლექტით, რომელიც მოიცავდა ფოტოს გადაღების ინსტრუმენტებს და რადიო მეცნიერების გამოკვლევის იარაღს, ასევე სპექტროსკოპულ და სხვა ექსპერიმენტებს. „ნიუ ჰორაიზონსის“ მეცნიერული მიზნები იყო პლუტონისა და მისი მთვარე ქარონის გლობალური გეოლოგიისა და მორფოლოგიის გამოკვლევა, რუკების შედგენა მათი ზედაპირების შედგენილობის მიხედვით და პლუტონის ნეიტრალური ატმოსფეროსა და მისი გაქცევის ტემპის ანალიზი. {{clear}} ==გალერეა== {{მრავალი სურათი | ზონა = center | მიმართულება = vertical | ჯამური სიგანე = 450 | ფაილი1 = PIA19947-NH-Pluto-Norgay-Hillary-Mountains-20150714.jpg | წარწერა1 = [[Norgay Montes]]-ის (მარცხენა წინაფონი), [[Hillary Montes]]-ისა (მარცხენა ჰორიზონტი) და [[Sputnik Planum]]-ის (მარჯვნივ) ხედი. | ფაილი2 = NH-Pluto-SphericalMosaic-20150910.jpg | წარწერა2 = {{small|<center>„ნიუ ჰორაიზონსის“ სურათის სფერული მოზაიკა, რომელიც აჩვენებს [[Sputnik Planum]]-ის გაფართოებას<br>(გამოქვეყნდა 2015 წლის 10 სექტემბერს)<ref name="NASA-20150910">{{cite web |last=Talbert |first=Tricia |title=New Pluto Images from NASA's New Horizons: It's Complicated |url=http://www.nasa.gov/feature/new-pluto-images-from-nasa-s-new-horizons-it-s-complicated |date=September 10, 2015 |work=[[NASA]] |accessdate=September 10, 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150911142043/http://www.nasa.gov/feature/new-pluto-images-from-nasa-s-new-horizons-it-s-complicated/ |archivedate=სექტემბერი 11, 2015 }}</ref><ref name="NYT-20150910">{{cite news |last=Chang |first=Kenneth |title=No Surf, but Maybe Dunes in NASA's Latest Pluto Photos |url=http://www.nytimes.com/2015/09/11/science/space/no-surf-but-maybe-dunes-in-nasas-latest-pluto-photos.html |date=September 10, 2015 |work=[[New York Times]] |accessdate=September 10, 2015 }}</ref></center>}} | ფაილი3 = PIA19856-PlutoCharon-NewHorizons-Color-20150714.jpg | წარწერა3 = „ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ დანახული პლუტონი და ქარონი<br>(ყველაზე მაღალი გარჩევადობა; ფერადი; 14 ივლისი, 2015) }} {{მრავალი სურათი | ზონა = center | მიმართულება = horizontal | ჯამური სიგანე = 800 | ფაილი1 = NH-71015-Pluto-NewHorizons-20150709.png | წარწერა1 = {{small|<center>„[[ნიუ ჰორაიზონსი]]ს“ მიერ დანახული პლუტონი<br>(9 ივლისი, 2015)</center>}} | ფაილი2 = Pluto by LORRI, 11 July 2015.jpg | წარწერა2 = {{small|<center>„ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ დანახული პლუტონი<br>(11 ივლისი, 2015)}} | ფაილი3 = 071215-Pluto-NewHorizons-20150711.png | წარწერა3 = {{small|<center>„ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ დანახული პლუტონი<br>(11 ივლისი, 2015)}} | ფაილი4 = NH-7-13-15-Pluto-NewHorizons-20150712.png | წარწერა4 = {{small|<center>„ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ დანახული პლუტონი<br>(12 ივლისი, 2015)}} | ფაილი5 = NH-Pluto-bw-NewHorizons-20150713a.jpg | წარწერა5 = {{small|<center>„ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ დანახული პლუტონი<br>(13 ივლისი, 2015)}} }} {{მრავალი სურათი | ზონა = center | მიმართულება = horizontal | ჯამური სიგანე = 500 | ფაილი1 = Pluto-11jul-color.jpg | წარწერა1 = {{small|<center>„ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ დანახული პლუტონი<br>(ფერადი, 11 ივლისი, 2015)</center>}} | ფაილი2 = Pluto by LORRI and Ralph, 13 July 2015.jpg | წარწერა2 = {{small|<center>„ნიუ ჰორაიზონსის“ მიერ დანახული პლუტონი<br>(ფერადი; 13 ივლისი, 2015)</center>}} }} {{clear}} ===ვიდეოები=== {{მრავალი სურათი | ზონა = center | მიმართულება = horizontal | სათაური = პლუტონის ჩაფრენის ანიმაცია (14 ივლისი, 2015) | სიგანე = 300 | ფაილი1 = Pluto-FlyoverAnimation-20150918.webm | წარწერა1 = <center>(00:30; [[:File:Pluto-FlyoverAnimation-20150918.webm|გამოქვეყნდა 18 სექტემბერს, 2015]]</center> | ფაილი2 = 15-02652-PlutoFilm-50sec-20150714.webm | წარწერა2 = <center>(00:50; [[:File:15-02652-PlutoFilm-50sec-20150714.webm|გამოქვეყნდა 5 დეკემბერს, 2015]])</center> | ფაილი3 = New Horizons Extreme Close-Up Of Pluto Surface (No Audio).ogg | წარწერა3 = მოზაიკური ხაზი - იჭიმება მთელ ნახევარსფეროზე, რომელიც „ნიუ ჰორაიზონსმა“ დაინახა, როცა მან ჩაუფრინა პლუტონს (უხმო, 1080p 60fps) }} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.nasa.gov/mission_pages/newhorizons/main/index.html „ნიუ ჰორაიზონსის“ ვებ-გვერდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150726155211/http://www.nasa.gov/mission_pages/newhorizons/main/index.html |date=2015-07-26 }} * [http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Pluto პლუტონის პროფილი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151118085031/http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Pluto |date=2015-11-18 }} [http://solarsystem.nasa.gov/ NASA's Solar System Exploration საიტზე] * [http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/plutofact.html ნასას ფაქტები პლუტონზე]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151107081306/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/plutofact.html |date=2015-11-07 }} * [http://www.lowell.edu/ პლუტონის აღმომჩენი ობსერვატორიის ვებ-გვერდი] * [http://www.astrobio.net/pressrelease/5055/sharpest-ever-views-of-pluto-and-charon პლუტონის სისტემის დედამიწური ტელესკოპით გადაღებული სურათი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121105124326/http://www.astrobio.net/pressrelease/5055/sharpest-ever-views-of-pluto-and-charon |date=2012-11-05 }} * [http://www.ifa.hawaii.edu/info/press-releases/PlutoPictures/Pluto-Tholen-10-07.html პლუტონის სისტემის კეკის ინფრაწითელი AO-სთან ერთად] * {{cite web| first = Meghan| last = Gray | title = Pluto | url = http://www.sixtysymbols.com/videos/pluto.htm | work = Sixty Symbols | publisher=[[ბრეიდი ჰარანი]] [[ნოტინგემის უნივერსიტეტი]]სთვის | date = 2009 }} * [http://www.nasa.gov/image-feature/goddard/views-of-pluto-through-the-years Video - პლუტონი - წლების განმავლობაში დანახული (GIF)] ([[ნასა]]; ანიმაცია; 15 ივლისი, 2015). * [http://photojournal.jpl.nasa.gov/archive/PIA19873_FLYTHROUGH_ANIMATION_V5.mp4 ვიდეო - პლუტონი - "FlyThrough" (00:22; MP4)] [https://www.youtube.com/watch?v=ds_OlZnV9qk (YouTube)] ([[ნასა]]; ანიმაცია; 31 აგვისტო, 2015). * [http://www.scientificamerican.com/video/a-day-on-pluto-reconstructed-from-new-horizons-images/ „დღე პლუტონზე ვიდეო, რომელიც შექმნილია ნიუ ჰორაიზონსის მიერ გადაღებული 2015 წლის ივლისის ფოტოებით“] [[Scientific American]] ==სქოლიო== {{reflist | refs = <ref name="jpl-ssd-horizons"> {{cite web | title = Horizon Online Ephemeris System for Pluto Barycenter | publisher = [[JPL Horizons On-Line Ephemeris System]] @ Solar System Dynamics Group | url = http://ssd.jpl.nasa.gov/horizons.cgi?find_body=1&body_group=mb&sstr=9 | accessdate = 2011-01-16 }} (set Observer Location to @sun to place the observer at the center of the sun) </ref> <ref name=Grundy_2013>{{cite journal |title=Near-infrared spectral monitoring of Pluto's ices: Spatial distribution and secular evolution |author1=Grundy, W. M. |author2=Olkin, C. B. |author3=Young, L. A. |author4=Buie, M. W. |author5=Young, E. F. |year=2013 |journal=Icarus |volume=223 |issue=2 |pages=710–721 |doi=10.1016/j.icarus.2013.01.019 |bibcode=2013Icar..223..710G |arxiv=1301.6284 |url=http://www2.lowell.edu/~grundy/abstracts/preprints/2013.Pluto_SpeX.pdf |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151108210124/http://www2.lowell.edu/~grundy/abstracts/preprints/2013.Pluto_SpeX.pdf |archivedate=November 8, 2015 |archive-date=ნოემბერი 8, 2015 |access-date=სექტემბერი 23, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151108210124/http://www2.lowell.edu/~grundy/abstracts/preprints/2013.Pluto_SpeX.pdf }}</ref> <ref name=Lellouch_2015>{{cite journal | last = Lellouch|first = Emmanuel | first2 = Catherine|last2 = de Bergh | first3 = Bruno|last3 = Sicardy | display-authors = 3 | first4 = François|last4 = Forget | first5 = Mélanie|last5 = Vangvichith | first6 = Hans U.<!-- Ullrich -->|last6 = Käufl | title = Exploring the spatial, temporal, and vertical distribution of methane in Pluto's atmosphere | journal = Icarus | date = January 15, 2015 | doi = 10.1016/j.icarus.2014.03.027 | arxiv = 1403.3208 | bibcode = 2015Icar..246..268L| volume=246| pages=268–278 }}</ref> <ref name="YoungBinzelCrane2001">{{cite journal | title = A Two-Color Map of Pluto's Sub-Charon Hemisphere | first1 = Eliot F. | last1 = Young | first2 = Richard P. | last2 = Binzel | first3 = Keenan | last3 = Crane | journal = The Astronomical Journal | date = 2001 | volume = 121 | issue = 1 | pages = 552–561 | bibcode = 2001AJ....121..552Y | doi = 10.1086/318008 | url = http://iopscience.iop.org/article/10.1086/318008/pdf }}</ref> <ref name="NASA-20160317-sci">{{cite web |last=Talbert |first=Tricia |title=Top New Horizons Findings Reported in Science |url=http://www.nasa.gov/feature/top-new-horizons-findings-reported-in-science |date=March 17, 2016 |work=[[NASA]] |accessdate=March 18, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160320174836/http://www.nasa.gov/feature/top-new-horizons-findings-reported-in-science/ |archivedate=მარტი 20, 2016 }}</ref> <ref name="Sternetal 2005">{{cite journal | first = S. Alan | last = Stern | first2 = Harold A., Jr. | last2 = Weaver | first3 = Andrew J. | last3 = Steffl | display-authors = 3 | first4 = Max J. | last4 = Mutchler | first5 = William J. | last5 = Merline | first6 = Marc W. | last6 = Buie | first7 = Eliot F. | last7 = Young | first8 = Leslie A. | last8 = Young | first9 = John R. | last9 = Spencer | title = Characteristics and Origin of the Quadruple System at Pluto | journal = Submitted to Nature | date = 2005 | arxiv = astro-ph/0512599 }}</ref> <ref name="Sicardyetal2006nature">{{cite journal | title = Charon's size and an upper limit on its atmosphere from a stellar occultation | url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2006-01-05_439_7072/page/52 | doi = 10.1038/nature04351 | pmid = 16397493 | date = 2006 | volume = 439 | issue = 7072 | journal = Nature | bibcode = 2006Natur.439...52S | first = Bruno | last = Sicardy | first2 = Aurélie | last2 = Bellucci | first3 = Éric | last3 = Gendron | display-authors = 3 | first4 = François | last4 = Lacombe | first5 = Sylvestre | last5 = Lacour | first6 = Jean | last6 = Lecacheux | first7 = Emmanuel | last7 = Lellouch | first8 = Stefan | last8 = Renner | first9 = Sylvain | last9 = Pau | first10 = Françoise | last10 = Roques | first11 = Thomas | last11 = Widemann | first12 = François | last12 = Colas | first13 = Frédéric | last13 = Vachier | first14 = Roberto | last14 = Vieira-Martins | first15 = Nancy | last15 = Ageorges | first16 = Olivier R. | last16 = Hainaut | first17 = Orsola | last17 = De Marco | first18 = Wolfgang | last18 = Beisker | first19 = Evi | last19 = Hummel | first20 = Carlos | last20 = Feinstein | first21 = Hugo | last21 = Levato | first22 = Alain | last22 = Maury | first23 = Éric | last23 = Frappa | first24 = Boris | last24 = Gaillard | first25 = Maylis | last25 = Lavayssière | first26 = Mario | last26 = Di Sora | first27 = Franco | last27 = Mallia | first28 = Gianluca | last28 = Masi | first29 = Raoul | last29 = Behrend | first30 = Fabien | last30 = Carrier <!-- Olivier Mousis; Philippe Rousselot; Alvaro Alvarez-Candal; D. Lazzaro; C. Veiga; A. H. Andrei; M. Assafin; D. N. da Silva Neto; Cristóvão Jacques; E. Pimentel; D. Weaver; J.-F. Lecampion; F. Doncel; T. Momiyama; Gonzalo Tancredi --> | pages = 52–4 }}</ref> <ref name=Lellouch_2009>{{cite journal | title = Pluto's lower atmosphere structure and methane abundance from high-resolution spectroscopy and stellar occultations | date = 2009 | first1 = Emmanuel | last1 = Lellouch | first2 = Bruno | last2 = Sicardy | first3 = Catherine | last3 = de Bergh | display-authors = 3 | first4 = Hans U.<!-- Ullrich --> | last4 = Käufl | first5 = Samir | last5 = Kassi | first6 = Alain | last6 = Campargue | doi = 10.1051/0004-6361/200911633 | journal = Astronomy and Astrophysics | volume = 495 | issue = 3 | pages = L17–L21 | arxiv = 0901.4882 | bibcode = 2009A&A...495L..17L }}</ref> <ref name=Olkin_2015>{{cite journal |title = Evidence that Pluto's atmosphere does not collapse from occultations including the 2013 May 04 event |author1 = Olkin, C. B. |author2=Young, L. A. |author3=Borncamp, D. |date =January 2015 |journal = Icarus |volume = 246 |pages = 220–225 |bibcode = 2015Icar..246..220O |doi = 10.1016/j.icarus.2014.03.026 |url = http://www.researchgate.net/publication/262937542 |authors = etal}}</ref> <ref name="msnbc">{{cite news | url = http://www.msnbc.msn.com/id/16529756 | title = 'Plutoed' chosen as '06 Word of the Year | accessdate = January 10, 2007 | agency = Associated Press | date = January 8, 2007 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20121105134245/http://www.msnbc.msn.com/id/16529756 | archivedate = ნოემბერი 5, 2012 }}</ref> <ref name="quasi">{{cite journal | last=de la Fuente Marcos|first = Carlos | last2 = de la Fuente Marcos|first2 = Raúl | title = Plutino 15810 ({{mp|1994 JR|1}}), an accidental quasi-satellite of Pluto | journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society Letters | volume = 427 | pages=L85 | date = 2012 | doi=10.1111/j.1745-3933.2012.01350.x | arxiv=1209.3116 | bibcode = 2012MNRAS.427L..85D }}</ref> <ref name="Archinal">{{cite doi|10.1007/s10569-010-9320-4}}</ref> <ref name="planet_years"> {{cite web | url = http://cseligman.com/text/sky/rotationvsday.htm | title = Rotation Period and Day Length | last = Seligman | first = Courtney | accessdate = 2009-08-13 }} </ref> <ref name="mean_anomaly">{{cite web | url = http://iau-comm4.jpl.nasa.gov/keplerformulae/kepform.pdf | title = Keplerian Elements for Approximate Positions of the Major Planets | first = James G. | last = Williams | last2 = Standish | first2 = E. Myles | accessdate = 2011-01-12 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20110510102055/http://iau-comm4.jpl.nasa.gov/keplerformulae/kepform.pdf | archivedate = 2011-05-10 }}</ref> <!-- <ref name="BuieGrundyYoung_2006"> {{cite doi | 10.1086/504422 }} </ref> --> <ref name="Young2007"> {{cite journal | bibcode = 2007DPS....39.6205Y | title = Pluto's Radius | last=Young |first=Eliot F. |last2=Young |first2=Leslie A. |last3=Buie |first3=Marc W. | journal = American Astronomical Society, DPS meeting No. 39, #62.05; Bulletin of the American Astronomical Society | volume = 39 | page = 541 | date = 2007 }} </ref> <ref name="BuieGrundyYoung_2006">{{cite journal | first = Marc W. | last = Buie | first2 = William M. | last2 = Grundy | first3 = Eliot F. | last3 = Young | display-authors = 3 | first4 = Leslie A. | last4 = Young | first5 = S. Alan | last5 = Stern | title = Orbits and photometry of Pluto's satellites: Charon, S/2005 P1, and S/2005 P2 | url = https://archive.org/details/sim_astronomical-journal_2006-07_132_1/page/290 | journal=Astronomical Journal | date = 2006 | volume = 132 | issue = 1 | pages = 290–298 | bibcode = 2006AJ....132..290B | doi=10.1086/504422 | arxiv=astro-ph/0512491 }}</ref> <ref name="Pluto Fact Sheet">{{cite web | first = David R. | last = Williams | title = Pluto Fact Sheet | publisher = NASA | date = September 7, 2006 | url = http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/plutofact.html | accessdate = 2007-03-24 | archive-date = 2015-11-19 | archiveurl = https://archive.today/20151119095810/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/plutofact.html }}</ref> <ref name="AstDys-Pluto"> {{cite web | title = AstDys (134340) Pluto Ephemerides | publisher = Department of Mathematics, University of Pisa, Italy | url = http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=1.1.3.1&n=134340&oc=500&y0=1870&m0=2&d0=9&h0=0&mi0=0&y1=1870&m1=3&d1=20&h1=0&mi1=0&ti=1.0&tiu=days | accessdate = 2010-06-27 }} </ref> <ref name="jpldata"> {{cite web | title = JPL Small-Body Database Browser: 134340 Pluto | url = http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=Pluto | accessdate = 2008-06-12 }} </ref> <ref name="Physorg April 19, 2011"> {{cite web | title = Pluto has carbon monoxide in its atmosphere | publisher = Physorg.com | date = April 19, 2011 | url = http://www.physorg.com/news/2011-04-pluto-carbon-monoxide-atmosphere.html | accessdate = 2011-11-22 }} </ref> <!--ref name="AstDyS-Pluto"> {{cite web | title = (134340) Pluto | publisher = AstDyS | work = Hamilton.dm.unipi.it | url = http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=1.1.3.0&n=134340 | accessdate = 2011-11-22 }} </ref--> <ref name="ridpath">{{cite journal | first = Ian | last = Ridpath | title = Pluto—Planet or Imposter? | url = http://myweb.tiscali.co.uk/ianridpath/Pluto.pdf | journal = Astronomy | date = December 1978 | pages = 6–11 | accessdate = 2016-09-19 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20120807192820/http://myweb.tiscali.co.uk/ianridpath/Pluto.pdf | archivedate = 2012-08-07 }}</ref> <ref name="hubblesite2007/24"> {{cite web | title = Astronomers Measure Mass of Largest Dwarf Planet | work = hubblesite | date = 2007 | url = http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2007/24/full/ | accessdate = 2007-11-03 }} </ref> <!--ref name="Spahr 2006-09-07"> {{cite web | url = http://www.minorplanetcenter.net/mpec/K06/K06R19.html | title = MPEC 2006-R19 : Editorial Notice | first=Timothy B. |last=Spahr | publisher = Minor Planet Center | date = 2006-09-07 | accessdate = 2011-07-05 }} </ref--> <!--ref name="Shiga 2006-09-07"> {{cite web | url = http://www.newscientist.com/article/dn10028-pluto-added-to-official-minor-planet-list.html | title = Pluto added to official "minor planet" list | first=David |last=Shiga | publisher = [[NewScientist]] | date = 2006-09-07 | accessdate = 2006-09-08 }} </ref--> <ref name="Gray 2008-08-10">{{cite web | url = http://www.telegraph.co.uk/science/science-news/3349184/Pluto-should-get-back-planet-status-say-astronomers.html | title = Pluto should get back planet status, say astronomers | first = Richard | last = Gray | publisher = The Telegraph | date = 2008-08-10 | accessdate = 2008-08-09 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20141029153901/http://www.telegraph.co.uk/science/science-news/3349184/Pluto-should-get-back-planet-status-say-astronomers.html | archivedate = 2014-10-29 }}</ref> <!--ref name="Sicardy2006"> {{cite journal | first=Bruno |last=Sicardy | first2=Wolfgang |last2=Beisker | first3=Virginie |last3=Batista | display-authors=3 | first4=François |last4=Colas | first5=Éric |last5=Gendron | first6=Jean |last6=Lecacheux | first7=Françoise |last7=Roques | first8=Thomas |last8=Widemann | first9=Alain |last9=Doressoundiram | date = 2006 | title = Observing Two Pluto Stellar Approaches in 2006: Results on Pluto's Atmosphere and Detection of Hydra | journal = [[Bulletin of the American Astronomical Society]] | volume = 38 | page = 542 | bibcode = 2006DPS....38.3106S }} </ref--> <!--ref name="Nasa-Hubble-Pluto moon"> {{cite web | title = NASA's Hubble Discovers Another Moon Around Pluto | publisher = NASA | date = 2011-07-20 | url = http://www.nasa.gov/mission_pages/hubble/science/pluto-moon.html | accessdate = 2011-11-22 }} </ref--> <ref name="Olkin_2003"> {{cite journal | title = The mass ratio of Charon to Pluto from Hubble Space Telescope astrometry with the fine guidance sensors | journal = Icarus | volume = 164 | issue = 1 | pages = 254–259 | first=Catherine B. | last=Olkin | first2=Lawrence H. |last2=Wasserman | first3=Otto G. |last3=Franz | place = Lowell Observatory | url = http://www.as.utexas.edu/~fritz/astrometry/Papers_in_pdf/%7BOlk03%7DPlutoCharon.pdf | date = 2003 | doi = 10.1016/S0019-1035(03)00136-2 | accessdate = 2007-03-13 | bibcode = 2003Icar..164..254O }} </ref> <ref name="IAU Pluto">[http://www.iau.org/public/pluto/ "Pluto and the Developing Landscape of Our Solar System"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110614202942/http://www.iau.org/public/pluto/ |date=2011-06-14 }} International Astronomical Union. Retrieved on October 27, 2010.</ref> <ref name="Tombaugh1946"> {{cite journal | last = Tombaugh | first = Clyde W. | authorlink = Clyde Tombaugh | date = 1946 | title = The Search for the Ninth Planet, Pluto | journal = Astronomical Society of the Pacific Leaflets | volume = 5 | pages = 73–80 | bibcode = 1946ASPL....5...73T }} </ref> <ref name="Hoyt"> {{cite journal | title = W. H. Pickering's Planetary Predictions and the Discovery of Pluto | first=William G.<!-- Graves --> |last=Hoyt | journal = Isis | volume = 67 | issue = 4 | date = 1976 | pages = 551–564 | doi = 10.1086/351668 | jstor = 230561 }} </ref> <ref name="Littman1990"> {{cite book | title = Planets Beyond: Discovering the Outer Solar System | url = https://archive.org/details/planetsbeyonddis0000litt | first=Mark | last=Littman | date = 1990 | page = [https://archive.org/details/planetsbeyonddis0000litt/page/70 70] | isbn = 0-471-51053-X | publisher = Wiley }} </ref> <ref name="BuchwaldDimarioWild2000"> {{cite journal | last1=Buchwald | first1=Greg | last2=Dimario | first2=Michael | last3=Wild | first3=Walter | date = 2000 | title = Pluto is Discovered Back in Time | journal = Amateur—Professional Partnerships in Astronomy | publisher = San Francisco: Astronomical Society of the Pacific | location = San Francisco | volume = 220 | page = 335 | isbn = 1-58381-052-8 | bibcode = 2000ASPC..220..355B }} </ref> <ref name="pluto guide"> {{cite web | url = http://www.space.com/spacewatch/050311_pluto_guide.html | title = Finding Pluto: Tough Task, Even 75 Years Later | first=Joe |last=Rao | publisher = Space.com | date = March 11, 2005 | accessdate = 2006-09-08 }} </ref> <ref name="Mager"> {{cite web | title = The Search Continues | first=Brad |last=Mager | work = Pluto: The Discovery of Planet X | url = http://www.discoveryofpluto.com/pluto05.html | accessdate = 2011-11-29 }} </ref> <ref name="Venetia"> {{cite news | title = The girl who named a planet | publisher = BBC News | first=Paul |last=Rincon | work = Pluto: The Discovery of Planet X | url = http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/4596246.stm | date = 2006-01-13 | accessdate = 2007-04-12 }} </ref> <ref name="The Times 27 May 1930"> {{cite news | title = The Trans-Neptunian Body: Decision to call it Pluto | newspaper = [[The Times]] | date = May 27, 1930 | page = 15 }} </ref> <ref name="NYTimes 25 May 1930"> {{cite news | title = Name Pluto Given to Body Believed to Be Planet X | url = http://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=F60F14FC3D55147A93C7AB178ED85F448385F9&scp=1&sq=Name%20given%20to%20body%20planet%20X&st=cse | newspaper = [[The New York Times]] | location = New York City | date = May 25, 1930 | agency = Associated Press | issn = 0362-4331 | page = 1 | quote = Pluto, the title of the Roman gods of the region of darkness, was announced tonight at Lowell Observatory here as the name chosen for the recently discovered trans-Neptunian body, which is believed to be the long-sought Planet X. }} </ref> <ref name="JPL/NASA Pluto's Symbol">{{cite web | title = NASA's Solar System Exploration: Multimedia: Gallery: Pluto's Symbol | url = http://sse.jpl.nasa.gov/multimedia/display.cfm?IM_ID=263 | publisher = NASA | accessdate = 2011-11-29 | archiveurl = https://www.webcitation.org/615UIh27K?url=http://sse.jpl.nasa.gov/multimedia/display.cfm?IM_ID=263 | archivedate = 2011-08-20 }}</ref> <ref name="Heinrichs2006">{{cite web | title = Dwarfed by comparison | first = Allison M. | last = Heinrichs | work = Pittsburgh Tribune-Review | url = http://www.pittsburghlive.com/x/pittsburghtrib/news/cityregion/s_467650.html | date = 2006 | accessdate = 2007-03-26 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20071114081539/http://www.pittsburghlive.com/x/pittsburghtrib/news/cityregion/s_467650.html | archivedate = 2007-11-14 }}</ref> <ref name="ClarkHobart2000">{{cite web | first1 = David L. | last1 = Clark | first2 = David E. | last2 = Hobart | date = 2000 | title = Reflections on the Legacy of a Legend | url = http://www.fas.org/sgp/othergov/doe/lanl/pubs/00818011.pdf | accessdate = 2011-11-29 | archive-date = 2011-06-04 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20110604104539/http://www.fas.org/sgp/othergov/doe/lanl/pubs/00818011.pdf }}</ref> <ref name="nineplan">{{cite web | title = Planetary Linguistics | url = http://seds.lpl.arizona.edu/nineplanets/nineplanets/days.html | accessdate = 2007-06-12 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20071217070734/http://seds.lpl.arizona.edu/nineplanets/nineplanets/days.html | archivedate = 2007-12-17 |url-status=dead }}</ref> <ref name="Bathrobe"> {{cite web | author = 'Bathrobe' | title = Uranus, Neptune, and Pluto in Chinese, Japanese, and Vietnamese | work = cjvlang.com | url = http://www.cjvlang.com/Dow/UrNepPl.html | accessdate = 2011-11-29 }} </ref> <ref name="RenshawIhara2000">{{cite web | first1 = Steve | last1 = Renshaw | first2 = Saori | last2 = Ihara | date = 2000 | title = A Tribute to Houei Nojiri | url = http://www2.gol.com/users/stever/nojiri.htm | accessdate = 2011-11-29 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20150710121737/http://www2.gol.com/users/stever/nojiri.htm | archivedate = 2015-07-10 }}</ref> <ref name="RAS1931.91"> {{cite journal | title = The Discovery of Pluto | first=Andrew Claude de la Cherois |last=Crommelin | journal = Monthly Notices of the Royal Astronomical Society | volume = 91 | date = 1931 | pages = 380–385 | bibcode = 1931MNRAS..91..380. | doi=10.1093/mnras/91.4.380 }} </ref> <ref name="Nicholson et al 1930"> {{cite journal | bibcode = 1930PASP...42..350N | title = The Probable Value of the Mass of Pluto | first1=Seth B. |last1=Nicholson | authorlink1 = Seth B. Nicholson | first2=Nicholas U. |last2=Mayall | authorlink2 = Nicholas U. Mayall | journal = Publications of the Astronomical Society of the Pacific | volume = 42 | issue = 250 | page = 350 | date = December 1930 | doi = 10.1086/124071 }} </ref> <ref name="Nicholson et al 1931"> {{cite journal | bibcode = 1931ApJ....73....1N | title = Positions, Orbit, and Mass of Pluto | url = https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1931-01_73_1/page/1 | first1=Seth B. |last1=Nicholson | authorlink1 = Seth B. Nicholson | first2=Nicholas U. |last2=Mayall | authorlink2 = Nicholas U. Mayall | journal = Astrophysical Journal | volume = 73 | page = 1 | date = January 1931 | doi = 10.1086/143288 }} </ref> <ref name="Kuiper 10.1086/126255"> {{cite journal | title = The Diameter of Pluto | first=Gerard P. |last=Kuiper | journal = Publications of the Astronomical Society of the Pacific | volume = 62 | issue = 366 | pages = 133–137 | date = 1950 | bibcode = 1950PASP...62..133K | doi = 10.1086/126255 }} </ref> <ref name="ChristyHarrington1978"> {{cite journal | first1=James W. |last1=Christy | first2=Robert Sutton |last2=Harrington | authorlink2 = Robert Sutton Harrington | title = The Satellite of Pluto | url=https://archive.org/details/astronomical-journal_1978-08_83_8/page/1005 | journal = Astronomical Journal | date = 1978 | volume = 83 | issue = 8 | pages = 1005–1008 | bibcode = 1978AJ.....83.1005C | doi = 10.1086/112284 }} </ref> <ref name="SeidelmannHarrington1988">{{cite journal | doi = 10.1007/BF01234554 | title = Planet X&nbsp;– The current status | first1 = P. Kenneth | last1 = Seidelmann | first2 = Robert Sutton | last2 = Harrington | authorlink2 = Robert Sutton Harrington | journal = Celestial Mechanics and Dynamical Astronomy | volume = 43 | issue = | date = 1988 | pages = 55–68 | url = http://www.springerlink.com/content/r42h4u7232t724uq/ | accessdate = 2011-11-29 | bibcode = 1987CeMec..43...55S }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> <ref name="Standish1993"> {{cite journal | title = Planet X—No dynamical evidence in the optical observations | first=E. Myles |last=Standish | date = 1993 | bibcode = 1993AJ....105.2000S | journal = Astronomical Journal | volume = 105 | issue = 5 | pages = 200–2006 | doi = 10.1086/116575 }} </ref> <ref name="Standage2000"> {{cite book | title = The Neptune File | url = https://archive.org/details/neptunefilestory00stan | first=Tom |last=Standage | publisher = Penguin | page = [https://archive.org/details/neptunefilestory00stan/page/168 168] | date = 2000 | isbn = 0-8027-1363-7 }} </ref> <ref name="Tenn1994">{{cite web | url = http://www.phys-astro.sonoma.edu/people/faculty/tenn/asphistory/1994.html | title = History I: The Lowell Observatory in 20th century Astronomy | publisher = The Astronomical Society of the Pacific | date = 1994-06-28 | accessdate = 2011-11-29 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200512194600/http://www.phys-astro.sonoma.edu/people/faculty/tenn/asphistory/1994.html | archivedate = 2020-05-12 }}</ref> <ref name="pluto990209">{{cite web | date = 1999-01-28 | title = Pluto to become most distant planet | publisher = JPL/NASA | url = http://www.jpl.nasa.gov/releases/99/pluto990209.html | accessdate = 2011-01-16 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20100902073240/http://www.jpl.nasa.gov/releases/99/pluto990209.html | archivedate = 2010-09-02 }}</ref> <ref name="sussman88"> {{cite journal | title = Numerical evidence that the motion of Pluto is chaotic | url = https://archive.org/details/sim_science_1988-07-22_241_4864/page/432 | first=Gerald Jay |last=Sussman |first2=Jack |last2=Wisdom | journal = Science | volume = 241 | pages = 433–437 | date = 1988 | bibcode = 1988Sci...241..433S | doi = 10.1126/science.241.4864.433 | pmid = 17792606 | issue = 4864 }} </ref> <ref name="wisdom91"> {{cite journal | title = Symplectic maps for the n-body problem | first=Jack |last=Wisdom |first2=Matthew |last2=Holman | journal = Astronomical Journal | volume = 102 | pages = 1528–1538 | date = 1991 | bibcode = 1991AJ....102.1528W | doi = 10.1086/115978 }} </ref> <ref name="huainn01"> {{cite journal | title = The 1:1 Superresonance in Pluto's Motion | url = https://archive.org/details/sim_astronomical-journal_2001-02_121_2/page/1155 | first=Xiao-Sheng |last=Wan |first2=Tian-Yi |last2=Huang |first3=Kim A. |last3=Innanen | journal = The Astronomical Journal | volume = 121 | issue = 2 | pages = 1155–1162 | doi = 10.1086/318733 | date = 2001 | bibcode = 2001AJ....121.1155W }} </ref> <ref name="Hunter2004"> {{cite journal | doi = 10.1007/BF00168793 | first=Maxwell W. |last=Hunter | date = 2004 | title = Unmanned scientific exploration throughout the Solar System | journal = Space Science Reviews | volume = 6 | issue = 5 | page = 501 | bibcode = 1967SSRv....6..601H }} </ref> <ref name="malhotra-9planets"> {{cite web | title = Pluto's Orbit | first=Renu |last=Malhotra | url = http://www.nineplanets.org/plutodyn.html | date = 1997 | accessdate = 2007-03-26 }} </ref> <ref name="Williams2010"> {{cite web | url = http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet | date = 17 November 2010 | first=David R. |last=Williams | title = Planetary Fact Sheet&nbsp;– Metric | accessdate = 2011-11-29 | publisher = NASA Goddard Space Flight Center }} </ref> <ref name="sp-345"> {{cite web | first=Hannes |last=Alfvén |first2=Gustaf |last2=Arrhenius | url = http://history.nasa.gov/SP-345/ch8.htm | title = SP-345 Evolution of the Solar System | date = 1976 | accessdate = 2007-03-28 }} </ref> <ref name="williams71"> {{cite journal | title = Resonances in the Neptune-Pluto System | first = James G. |last=Williams |first2=G. S. |last2=Benson | journal = Astronomical Journal | volume = 76 | page = 167 | date = 1971 | bibcode = 1971AJ.....76..167W | doi = 10.1086/111100 }} </ref> <ref name="axis"> {{cite book | title = Pluto and Charon: The Odd Couple | first=Gunter |last=Faure |first2=Teresa M. |last2=Mensing | pages = 401–408 | date = 2007 | publisher = Springer | isbn = 978-1-4020-5544-7 | doi = 10.1007/978-1-4020-5544-7 | work = Introduction to Planetary Science }} </ref> <ref name="oregon">Schombert, Jim; [http://abyss.uoregon.edu/~js/ast121/lectures/lec21.html University of Oregon Astronomy 121 Lecture notes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723232221/http://abyss.uoregon.edu/~js/ast121/lectures/lec21.html |date=2011-07-23 }}, [http://abyss.uoregon.edu/~js/images/pluto_orient.jpg Pluto Orientation diagram] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090325165856/http://abyss.uoregon.edu/~js/images/pluto_orient.jpg |date=2009-03-25 }}</ref> <ref name="SSC2002">{{cite web | url = http://www.science.edu.sg/ssc/detailed.jsp?artid=1950&type=6&root=6&parent=6&cat=66 | title = This month Pluto's apparent magnitude is m=14.1. Could we see it with an 11" reflector of focal length 3400 mm? | date = 2002 | publisher = Singapore Science Centre | accessdate = 2011-11-29 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20051111151435/http://www.science.edu.sg/ssc/detailed.jsp?artid=1950&type=6&root=6&parent=6&cat=66 | archivedate = 2005-11-11 }}</ref> <ref name="BuieTholenHorne1992"> {{cite journal | doi = 10.1016/0019-1035(92)90129-U | first1=Marc W. |last1=Buie | first2=David J. |last2=Tholen | first3=Keith |last3=Horne | date = 1992 | title = Albedo maps of Pluto and Charon: Initial mutual event results | journal = Icarus | volume = 97 | issue = 2 | pages = 221–227 | bibcode = 1992Icar...97..211B | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/biblio/pub015.html }} </ref> <ref name="Buie_web_map"> {{cite web | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/pluto/hrcmap.html | title = Pluto map information | first=Marc W. |last=Buie | accessdate = February 10, 2010 }} </ref> <ref name="Buie_2010 surface-maps"> {{cite journal | doi = 10.1088/0004-6256/139/3/1128 | first1=Marc W. |last1=Buie | first2=William M. |last2=Grundy | first3=Eliot F. |last3=Young | display-authors=3 | first4=Leslie A. |last4=Young | first5=S. Alan |last5=Stern | date = 2010 | title = Pluto and Charon with the Hubble Space Telescope: II. Resolving changes on Pluto's surface and a map for Charon | journal = Astronomical Journal | volume = 139 | issue = 3 | pages = 1128–1143 | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/biblio/pub073.html | bibcode = 2010AJ....139.1128B }} </ref> <ref name="Buie_mapmaking"> {{cite web | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/pluto/mapstory.html | title = How the Pluto maps were made | first1=Marc W. |last1=Buie | accessdate = February 10, 2010 }} </ref> <ref name="Buie_2010 light curve"> {{cite journal | doi = 10.1088/0004-6256/139/3/1117 | first1=Marc W. |last1=Buie | first2=William M. |last2=Grundy | first3=Eliot F. |last3=Young | display-authors=3 | first4=Leslie A. |last4=Young | first5=S. Alan |last5=Stern | date = 2010 | title = Pluto and Charon with the Hubble Space Telescope: I. Monitoring global change and improved surface properties from light curves | journal = Astronomical Journal | volume = 139 | issue = 3 | pages = 1117–1127 | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/biblio/pub072.html | bibcode = 2010AJ....139.1117B }} </ref> <ref name="Hubble2010"> {{cite web | url = http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2010/06/full/ | title = New Hubble Maps of Pluto Show Surface Changes | first=Ray |last=Villard |first2=Marc W. |last2=Buie | date = February 4, 2010<!-- 01:00&nbsp;pm (EST)--> | publisher = News Release Number: STScI-2010-06 | accessdate = February 10, 2010 }} </ref> <ref name="tobias"> {{cite journal | title = Surface Ices and the Atmospheric Composition of Pluto | url = https://archive.org/details/sim_science_1993-08-06_261_5122/page/744 | first=Tobias C. |last=Owen | first2=Ted L. |last2=Roush | first3=Dale P. |last3=Cruikshank | display-authors=3 | first4=James L. |last4=Elliot | first5=Leslie A. |last5=Young | first6=Catherine |last6=de Bergh | first7=Bernard |last7=Schmitt | first8=Thomas R. |last8=Geballe | first9=Robert H. |last9=Brown | first10=Mary Jane |last10=Bartholomew | journal = Science | date = 1993 | volume = 261 | issue = 5122 | pages = 745–748 | doi = 10.1126/science.261.5122.745 | pmid = 17757212 | bibcode = 1993Sci...261..745O <!-- | url=http://links.jstor.org/sici?sici=0036-8075%2819930806%293%3A261%3A5122%3C745%3ASIATAC%3E2.0.CO%3B2-G --> }} </ref> <ref name="Hussmann2006"> {{cite doi |10.1016/j.icarus.2006.06.005 }} </ref> <ref name="pluto.jhuapl Inside Story">{{cite web | title = The Inside Story | publisher = Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory | work = pluto.jhuapl.edu&nbsp;– NASA New Horizons mission site | url = http://pluto.jhuapl.edu/science/everything_pluto/9_insideStory.php | date = 2007 | accessdate = 2014-02-15 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20141113225441/http://pluto.jhuapl.edu/science/everything_pluto/9_insideStory.php | archivedate = 2014-11-13 }}</ref> <ref name="Davies2001"> {{cite web | title = Beyond Pluto (extract) | first=John |last=Davies | work = Royal Observatory, Edinburgh | url = http://assets.cambridge.org/052180/0196/excerpt/0521800196_excerpt.pdf | date = 2001 | accessdate = 2007-03-26 }} </ref> <ref name="Close_2000"> {{cite journal | title = Adaptive optics imaging of Pluto–Charon and the discovery of a moon around the Asteroid 45 Eugenia: the potential of adaptive optics in planetary astronomy | first1=Laird M. |last1=Close | first2=William J. |last2=Merline | first3=David J. |last3=Tholen | display-authors=3 | first4=Tobias C. |last4=Owen | first5=François J. |last5=Roddier | first6=Christophe |last6=Dumas | journal = Proceedings of the International Society for Optical Engineering | volume = 4007 | pages = 787–795 | publisher = European Southern Observatory | date = 2000 | bibcode = 2000SPIE.4007..787C | doi=10.1117/12.390379 }} </ref> <ref name="Millis 10.1006/icar.1993.1126"> {{cite journal | doi = 10.1006/icar.1993.1126 | first1=Robert L. |last1=Millis | first2=Lawrence H. |last2=Wasserman | first3=Otto G. |last3=Franz | display-authors=3 | first4=Ralph A. |last4=Nye | first5=James L. |last5=Elliot | first6=Edward W. |last6=Dunham | first7=Amanda S. |last7=Bosh | first8=Leslie A. |last8=Young | first9=Stephen M. |last9=Slivan | first10=Alan C. |last10=Gilmore <!-- Pamela M. Kilmartin; W. H. Allen; R. D. Watson; Stefan W. Dieters; K. M. Hill; A. Barry Giles; G. Blow; J. Priestley; W. M. Kissling; W. S. G. Walker; B. F. Marino; D. G. Dix; A. A. Page; J. E. Ross; H. P. Avey; D. Hickey; H. D. Kennedy; K. A. Mottram; G. Moyland; T. Murphy; C. C. Dahn; Arnold R. Klemola --> | date = 1993 | title = Pluto's radius and atmosphere&nbsp;– Results from the entire 9 June 1988 occultation data set | url = https://archive.org/details/icarus_1993-10_105_2/page/282 | journal = Icarus | volume = 105 | issue = 2 | page = 282 | bibcode = 1993Icar..105..282M }} </ref> <ref name="Plutosize"> {{cite web | date = 2010-11-22 | title = How big is Pluto, anyway? | publisher = Mike Brown's Planets | first=Michael E. |last=Brown | url = http://www.mikebrownsplanets.com/2010/11/how-big-is-pluto-anyway.html | accessdate = 2010-11-23}} [http://tech.groups.yahoo.com/group/mpml/message/24568 (Franck Marchis on 2010-11-08)] </ref> <ref name="YoungBinzel 10.1006/icar.1994.1056"> {{cite journal | doi = 10.1006/icar.1994.1056 | first1=Eliot F. |last1=Young | first2=Richard P. |last2=Binzel | date = 1994 | title = A new determination of radii and limb parameters for Pluto and Charon from mutual event lightcurves | journal = Icarus | volume = 108 | issue = 2 | pages = 219–224 | bibcode = 1994Icar..108..219Y }} </ref> <ref name="Croswell1992"> {{cite web | title = Nitrogen in Pluto's Atmosphere | first=Ken |last=Croswell | url = http://www.kencroswell.com/NitrogenInPlutosAtmosphere.html | date = 1992 | accessdate = 2007-04-27 }} </ref> <ref name="KerThan2006-CNN"> {{cite news | url = http://www.cnn.com/2006/TECH/space/01/03/pluto.temp/index.html | title = Astronomers: Pluto colder than expected | first=Ker |last=Than | publisher = Space.com (via CNN.com) | date = 2006 | accessdate = 2011-11-30 }} </ref> <ref name="Gugliotta2005"> {{Cite web |first=Guy |last=Gugliotta | url = http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/10/31/AR2005103101426.html | title=Possible New Moons for Pluto | publisher = [[Washington Post]] | date = November 1, 2005 | accessdate = October 10, 2006 }} </ref> <ref name="P4"> {{cite web | url = http://www.nasa.gov/mission_pages/hubble/science/pluto-moon.html | title = NASA's Hubble Discovers Another Moon Around Pluto | publisher = NASA | date = July 20, 2011 | accessdate = 2011-07-20 }} </ref> <ref name="RichardsonWalsh2005"> {{cite journal | title = Binary Minor Planets | first1=Derek C. |last1=Richardson | first2=Kevin J. |last2=Walsh | doi = 10.1146/annurev.earth.32.101802.120208 | date = 2005 | journal=Annual Review of Earth and Planetary Sciences | volume = 34 | issue = 1 | pages = 47–81 | bibcode = 2006AREPS..34...47R }} </ref> <ref name="Young1997"> {{cite web | title = The Once and Future Pluto | first=Leslie A. |last=Young | work = Southwest Research Institute, Boulder, Colorado | url = http://www.boulder.swri.edu/~layoung/projects/talks03/IfA-jan03v1.ppt | date = 1997 | accessdate = 2007-03-26 }} </ref> <ref name="spaceflightnow2007 Ice machine"> {{cite web | title = Charon: An ice machine in the ultimate deep freeze | work = Gemini Observatory News Release | date = 2007 | url = http://www.spaceflightnow.com/news/n0707/17charon/ | accessdate = 2007-07-18 }} </ref> <ref name="pluto.jhuapl cousin">{{cite web | title = Colossal Cousin to a Comet? | publisher = Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory | work = pluto.jhuapl.edu&nbsp;– NASA New Horizons mission site | url = http://pluto.jhuapl.edu/science/everything_pluto/8_cousin.php | accessdate = 2014-02-15 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20141113225441/http://pluto.jhuapl.edu/science/everything_pluto/8_cousin.php | archivedate = 2014-11-13 }}</ref> <ref name="Tyson1999"> {{cite web | first=Neil deGrasse |last=Tyson | authorlink=Neil deGrasse Tyson | date = 1999 | title = Pluto Is Not a Planet | work = The Planetary Society | url = http://www.planetary.org/explore/topics/topten/tyson_pluto_is_not.html | archiveurl = https://web.archive.org/web/20110927042714/http://www.planetary.org/explore/topics/topten/tyson_pluto_is_not.html | archivedate = 2011-09-27 | accessdate = 2011-11-30 }} </ref> <ref name="PlanetaryOrg Triton"> {{cite web | title = Neptune's Moon Triton | work = The Planetary Society | url = http://www.planetary.org/explore/topics/neptune/triton.html | archiveurl = https://web.archive.org/web/20111210143839/http://www.planetary.org/explore/topics/neptune/triton.html | archivedate = 2011-12-10 | accessdate = 2011-11-30 }} </ref> <ref name="Jewitt2004">{{cite web | title = The Plutinos | first = David C. | last = Jewitt | authorlink = David C. Jewitt | work = University of Hawaii | url = http://www2.ess.ucla.edu/~jewitt/kb/plutino.html | date = 2004 | accessdate = 2007-03-26 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20070419234021/http://www.ifa.hawaii.edu/~jewitt/kb/plutino.html | archivedate = 2007-04-19 }}</ref> <ref name="Hahn2005">{{cite web | title = Neptune's Migration into a Stirred–Up Kuiper Belt: A Detailed Comparison of Simulations to Observations | publisher = Saint Mary's University | first = Joseph M. | last = Hahn | date = 2005 | url = http://gemelli.colorado.edu/~hahnjm/pubs/migrate.pdf | accessdate = 2008-03-05 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20110723170440/http://gemelli.colorado.edu/~hahnjm/pubs/migrate.pdf | archivedate = 2011-07-23 }}</ref> <ref name="Levison2007"> {{cite journal | first=Harold F. |last=Levison | first2=Alessandro |last2=Morbidelli | first3=Christa |last3=Van Laerhoven | display-authors=3 | first4=Rodney |last4=Gomes | first5=Kleomenis |last5=Tsiganis | title = Origin of the Structure of the Kuiper Belt during a Dynamical Instability in the Orbits of Uranus and Neptune | date = 2007 | bibcode = 2008Icar..196..258L | doi = 10.1016/j.icarus.2007.11.035 | journal = Icarus | volume = 196 | issue = 1 | page = 258 | arxiv = 0712.0553 }} </ref> <ref name="Malhotra1995"> {{cite journal | first=Renu |last=Malhotra | title = The Origin of Pluto's Orbit: Implications for the Solar System Beyond Neptune | journal = Astronomical Journal | date = 1995 | volume = 110 | page = 420 | doi = 10.1086/117532 | bibcode = 1995AJ....110..420M | arxiv=astro-ph/9504036 }} </ref> <ref name="pluto.jhuapl First Pluto Sighting">{{cite web | url = http://pluto.jhuapl.edu/news_center/news/112806.php | title = New Horizons, Not Quite to Jupiter, Makes First Pluto Sighting | publisher = Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory | work = pluto.jhuapl.edu&nbsp;– NASA New Horizons mission site | date = 2006-11-28 | accessdate = 2011-11-29 | archiveurl = https://www.webcitation.org/5x3ryrA7R?url=http://pluto.jhuapl.edu/news_center/news/112806.php | archivedate = 2011-03-09 }}</ref> <ref name="Tyson2001"> {{cite web | first=Neil deGrasse |last=Tyson | authorlink=Neil deGrasse Tyson | title = Astronomer Responds to Pluto-Not-a-Planet Claim | date = February 2, 2001 | publisher = Space.com | url = http://www.space.com/1925-astronomer-responds-pluto-planet-claim.html | accessdate = 2011-11-30 }} </ref> <ref name="NASA-JPL press release 07-29-2005">{{cite web | title = NASA-Funded Scientists Discover Tenth Planet | work = Jet Propulsion Laboratory | url = http://www.jpl.nasa.gov/news/news-print.cfm?release=2005-126 | date = 2005-07-29 | accessdate = 2007-02-22 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20110721191652/http://www.jpl.nasa.gov/news/news-print.cfm?release=2005-126 | archivedate = 2011-07-21 }}</ref> <ref name="what"> {{cite journal | title = What is a Planet? | first=Steven |last=Soter | place = Department of Astrophysics, American Museum of Natural History | url = http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=what-is-a-planet&page=2 | date = 2007 | doi = 10.1086/508861 | journal = The Astronomical Journal | volume = 132 | issue = 6 | page = 2513 | arxiv = astro-ph/0608359 | bibcode=2006AJ....132.2513S }} </ref> <ref name="IAU2006 GA26-5-6">{{cite news | url = http://www.iau.org/static/resolutions/Resolution_GA26-5-6.pdf | title = IAU 2006 General Assembly: Resolutions 5 and 6 | date = August 24, 2006 | publisher = IAU | access-date = სექტემბერი 19, 2016 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20090620102000/http://www.iau.org/static/resolutions/Resolution_GA26-5-6.pdf | archivedate = ივნისი 20, 2009 }}</ref> <ref name="IAU0603">{{cite web | date = 24 August 2006 | publisher = International Astronomical Union (News Release – IAU0603) | title = IAU 2006 General Assembly: Result of the IAU Resolution votes | url = http://www.iau.org/news/pressreleases/detail/iau0603/ | accessdate = 2008-06-15 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200517081228/https://www.iau.org/news/pressreleases/detail/iau0603/ | archivedate = 2020-05-17 }}</ref> <ref name="IAU0804">{{cite web | date = June 11, 2008 | location = Paris | title = Plutoid chosen as name for Solar System objects like Pluto | publisher = [[International Astronomical Union]] (News Release – IAU0804) | url = http://www.iau.org/news/pressreleases/detail/iau0804/ | accessdate = 2011-12-01 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20110810022116/http://www.iau.org/public_press/news/detail/iau0804/ | archivedate = 2011-08-10 }}</ref> <ref name="IAUC 8747">{{cite journal | first = Daniel W. E. | last = Green | title = (134340) Pluto, (136199) Eris, and (136199) Eris I (Dysnomia) | journal = IAU Circular | volume = 8747 | date = 2006-09-13 | url = http://www.cbat.eps.harvard.edu/iauc/08700/08747.html#Item1 | accessdate = 2011-12-01 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20070205035336/http://www.cfa.harvard.edu/iau/special/08747.pdf#Item1 | archivedate = 2007-02-05 }}</ref> <ref name="geoff2006c"> {{cite news | url = http://space.com/scienceastronomy/060824_planet_definition.html | title = Pluto Demoted: No Longer a Planet in Highly Controversial Definition | first=Robert Roy |last=Britt | publisher = Space.com | date=August 24, 2006 | accessdate = 2006-09-08 }} </ref> <ref name="Ruibal-1999"> {{cite news | first=Sal |last=Ruibal | title = Astronomers question if Pluto is real planet | publisher = [[USA Today]] | date = January 6, 1999 }} </ref> <ref name="Britt-2006"> {{cite news | first=Robert Roy |last=Britt | url = http://www.space.com/scienceastronomy/061121_exoplanet_definition.html | title = Why Planets Will Never Be Defined | publisher = Space.com | date = November 21, 2006 | accessdate = 2006-12-01 }} </ref> <ref name="geoff2006a"> {{cite news | url = http://msnbc.msn.com/id/14489259/ | title = Scientists decide Pluto's no longer a planet | first=Robert Roy |last=Britt | date = August 24, 2006 | publisher = MSNBC | accessdate = 2006-09-08 }} </ref> <ref name="newscientistspace"> {{cite news | url = http://www.newscientist.com/article/dn9846-new-planet-definition-sparks-furore.html | title = New planet definition sparks furore | date = August 25, 2006 | publisher = NewScientist.com | first=David |last=Shiga | accessdate = 2006-09-08}} </ref> <ref name="Buie2006 IAU response">{{cite web | first = Marc W. | last = Buie | date = September 2006 | title = My response to 2006 IAU Resolutions 5a and 6a | publisher = Southwest Research Institute | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/pluto/iauresponse.html | accessdate = 2011-12-01 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20070603104622/http://www.lowell.edu/users/buie/pluto/iauresponse.html | archivedate = 2007-06-03 }}</ref> <ref name="Overbye2006"> {{cite news | first=Dennis |last=Overbye | date = 2006-08-24 | title = Pluto Is Demoted to 'Dwarf Planet' | newspaper = The New York Times | url = http://www.nytimes.com/2006/08/24/science/space/25pluto.html | accessdate = 2011-12-01 }} </ref> <ref name="Minkel2008"> {{cite journal | date = April 10, 2008 | title = Is Rekindling the Pluto Planet Debate a Good Idea? | journal = Scientific American | first=J. R. |last=Minkel | url = http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=rekindling-the-pluto-planet-debate | accessdate = 2011-12-01 }} </ref> <ref name="The Great Planet Debate">{{cite web | title = The Great Planet Debate: Science as Process. A Scientific Conference and Educator Workshop | publisher = Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory | work = gpd.jhuapl.edu | date = 2008-06-27 | url = http://gpd.jhuapl.edu/ | accessdate = 2011-12-01 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20110817104308/http://gpd.jhuapl.edu/ | archivedate = 2011-08-17 }}</ref> <ref name="PSIedu press release 2008-09-19"> "Scientists Debate Planet Definition and Agree to Disagree", Planetary Science Institute press release of September 19, 2008, [http://www.psi.edu/press/archive/20080919planetdebate/ PSI.edu] </ref> <ref name="Discover 2009-JANp76"> "Plutoids Join the Solar Family", Discover Magazine, January 2009, p. 76 </ref> <ref name="Science News, July 5, 2008 p. 7"> Science News, July 5, 2008, p. 7 </ref> <ref name="DeVore2006"> {{cite news | first=Edna |last=DeVore | date = September 7, 2006 | title = Planetary Politics: Protecting Pluto | publisher = Space.com | url = http://www.space.com/2855-planetary-politics-protecting-pluto.html | accessdate = 2011-12-01 }} </ref> <ref name="Holden2007"> {{cite journal | first=Constance |last=Holden | date = 23 March 2007 | title = Rehabilitating Pluto | url=https://archive.org/details/sim_science_2007-03-23_315_5819/page/1643 | journal = Science | volume = 315 | issue = 5819 | page = 1643 | doi = 10.1126/science.315.5819.1643c }} </ref> <ref name="Gutierrez2007"> {{cite web | first=Joni Marie |last=Gutierrez | date = 2007 | title = A joint memorial. Declaring Pluto a planet and declaring March 13, 2007, 'Pluto planet day' at the legislature | publisher = Legislature of New Mexico | url = http://www.nmlegis.gov/Sessions/07%20Regular/memorials/house/HJM054.html | accessdate = 2009-09-05 }} </ref> <ref name="ILGA SR0046"> {{cite web | url = http://www.ilga.gov/legislation/BillStatus.asp?DocNum=46&GAID=10&DocTypeID=SR&LegId=40752&SessionID=76&GA=96 | title = Illinois General Assembly: Bill Status of SR0046, 96th General Assembly | publisher = Illinois General Assembly | work = ilga.gov | accessdate = 2011-03-16 }} </ref> <ref name="Sapa-AP"> {{cite news | url = http://www.iol.co.za/index.php?set_id=1&click_id=31&art_id=qw1161415265563B221 | title = Pluto's still the same Pluto | date = October 21, 2006 | newspaper = Independent Newspapers | agency = Associated Press | accessdate = 2011-11-29 | quote = Mickey Mouse has a cute dog. }} </ref> <ref name=Sheppard2011> {{cite journal | first1=Scott S. |last1=Sheppard |authorlink1=Scott S. Sheppard | first2=Chadwick A. |last2=Trujillo |authorlink2=Chad Trujillo | first3=Andrzej |last3=Udalski |authorlink3=Andrzej Udalski | display-authors=3 | first4=Marcin |last4=Kubiak |authorlink4=Marcin Kubiak | first5=Grzegorz |last5=Pietrzynski | first6=Radoslaw |last6=Poleski | first7=Igor |last7=Soszynski | first8=Michal |last8=Szyma | first9=Krzysztof |last9=Ulaczyk | title=A Southern Sky and Galactic Plane Survey for Bright Kuiper Belt Objects | journal=Astronomical Journal | volume=142 |issue=4 |date=2011 | doi=10.1088/0004-6256/142/4/98 | arxiv=1107.5309 | bibcode=2011AJ....142...98S}}</ref> <ref name=Zalucha2011> {{cite journal | first1=Angela M. |last1=Zalucha | first2=Amanda A. S. |last2=Gulbis | first3=Xun |last3=Zhu | display-authors=3 | first4=Darrell F. |last4=Strobel | first5=James L. |last5=Elliot |authorlink5=James L. Elliot | title=An analysis of Pluto occultation light curves using an atmospheric radiative-conductive model | journal=Icarus | volume=211 |issue=1 |date=2011 | doi=10.1016/j.icarus.2010.08.018 | bibcode=2011Icar..211..804Z}}</ref> }} </div> {{მზის სისტემა}} [[კატეგორია:ჯუჯა პლანეტები]] [[კატეგორია:მზის სისტემა]] 419jztupqaa1rd4hsr80mwdyq9ay5j3 0 14838 5428472 5392326 2026-07-07T08:02:42Z Geagea 783 /* სურათები */ სამეგრელოს სოფელი წალენჯიხა.jpg 5428472 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = წალენჯიხა |მშობლიური სახელი = <nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Tsalenjikha (Photo by Lika Abralava, 2010).jpg |პანორამის სიგანე = 300px |წარწერა = წალენჯიხის შესასვლელი |lat_dir = N |lat_deg = 42 |lat_min = 36 |lat_sec = 42 |lon_dir = E |lon_deg = 42 |lon_min = 04 |lon_sec = 14 |CoordAddon = |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 295 |რეგიონის რუკის ზომა = 295 |რაიონის რუკის ზომა = 295 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = წალენჯიხის მუნიციპალიტეტი |მმართველი = |დაარსდა = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = 1964 |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 222 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 3170<ref name="pop-stat.mashke.org">[http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm Cities and towns of Georgia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220321204718/http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm |date=2022-03-21 }} pop-stat.mashke.org</ref> |აღწერის წელი = 2021 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,6 % |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 416<ref>{{Cite web |url=http://silknet.com/storage/uploads/wysiwyg/file/kodebi.pdf |title=საქართველოს სატელეფონო კოდები — „სილქნეტი“ |accessdate=2011-08-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306061204/http://silknet.com/storage/uploads/wysiwyg/file/kodebi.pdf |archivedate=2016-03-06 }}</ref> |საფოსტო ინდექსი = 5200<ref>[http://georgianpost.ge/index.php?page=101&lang=geo საქართველოს საფოსტო ინდექსები — „საქართველოს ფოსტა“]</ref> |საავტომობილო კოდი = |საიტი = http://www.tsalenjikha.ge |კატეგორია ვიკისაწყობში = Tsalenjikha }} '''წალენჯიხა''' — ქალაქი [[საქართველო]]ში, [[სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე|სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის]] [[წალენჯიხის მუნიციპალიტეტი]]ს ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს [[მდინარე]] [[ჭანისწყალი|ჭანისწყლის]] ნაპირზე, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 222 მ სიმაღლეზე. ქალაქად გამოცხადდა [[1964]] წელს. ქალაქში არის ჯანდაცვის, განათლებისა და კულტურის დაწესებულებები. == ეტიმოლოგია == წალენჯიხა, [[მეგრული ენა|მეგრული]] „წენდიხა“, ჭანისწყალი მეგრული „წენწყარი“ მდინარისა და გეოგრაფიული პუნქტის ამგვარი სახელწოდებანი დადასტურებულია როგორც ქართული, ასევე უცხოური წყაროების მიერ. [[სიმონ ჯანაშია]]ს მიხედვით „წენი“ ანუ „წანი“ იყო ერთ-ერთი ტომთაგანი ჭანური-მეგრული განშტოებისა და არა საკუთრივ [[სანები]]. სწორედ ამ „წანი“ ტომისაგან მიიღო თავისი სახელწოდება ამ ადგილმა და იმ ციხემ (ჯიხამ), რომელიც მათ ეკუთვნოდათ (წენ-დიხა) და იმ მდინარემაც, რომელიც ციხეს ჩაუდიოდა (წენ-წყალი). == ისტორია == X-XI საუკუნეებში წალენჯიხა მნიშვნელოვანი დასახლებული პუნქტი იყო, რაც დასტურდება [[წალენჯიხის საკათედრო ტაძარი|წალენჯიხის საკათედრო ტაძარის]] მშენებლობით. დროთა განმავლობაში წალენჯიხის მნიშვნელობა კიდევ უფრო გაიზარდა ისე, რომ XIII-XIV საუკუნეებისათვის ის [[დადიანები]]ს ერთ-ერთ რეზიდენციად იქცა. დადიანებს აქ ჰქონდათ სასახლე, საჭურჭლე (საგანძური) და საგვარეულო სამარხიც. ქალაქის მნიშვნელობის ზრდამ გამოიწვია [[XIV საუკუნე]]შივე [[ოდიში (მხარე)|ოდიშის]] ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი [[ეპარქია|საეპისკოპოსოს]] გადატანა წალენჯიხაში, რამაც ხელი შეუწყო კულტურული და ეკონომიკური საქმიანობის აღმავლობას. [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] დროს წალენჯიხა იყო [[ზუგდიდის მაზრა|ზუგდიდის მაზრის]] ერთ–ერთი საბოქაულოს ცენტრი. საბჭოთა პერიოდში წალენჯიხა იქცა [[ჩაი]]ს გადამუშავების ერთ-ერთ ცენტრად, რამაც ხელი შეუწყო დასახლების ურბანიზაციას. მოქმედებდა ჩაის ექვსი ფაბრიკა. 1957 წელს სოფელი წალენჯიხა გარდაიქმნა ქალაქის ტიპის დასახლებად (დაბად),<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/283700/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1957_N1.pdf საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს უწყებები, 1957, №1]. — გვ. 5.</ref> 1964 წელს კი მიიღო ქალაქის სტატუსი. დღეს მოქმედებს მხოლოდ ერთი ფაბრიკა, სადაც 300-მდე ადამიანი მუშაობს. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 3847 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 1939 <ref name="pop-stat.mashke.org" /> || 2496 || || |- | 1959 <ref name="pop-stat.mashke.org" /> || {{ზრდა}} 6486 || || |- | 1970 <ref name="pop-stat.mashke.org" /> || {{კლება}} 2314 || || |- | 1979 <ref name="pop-stat.mashke.org" /> || {{ზრდა}} 2632 || || |- | 1989<ref name="აღწერა 2002">{{cite web |url=http://geostat.ge/cms/site_images/_files/georgian/census/2002/I%20tomi%20-%20saqarTvelos%20mosaxleobis%202002%20wlis%20pirveli%20erovnuli%20sayovelTao%20aRweris%20Sedegebi.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის შედეგბი, ტომი I |date=ნოემბერი 2003 |publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური |accessdate=7 დეკემბერი, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180928055355/http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/georgian/census/2002/I%20tomi%20-%20saqarTvelos%20mosaxleobis%202002%20wlis%20pirveli%20erovnuli%20sayovelTao%20aRweris%20Sedegebi.pdf |archivedate=2018-09-28 }}</ref> || {{ზრდა}} 9317 || -- || -- |- | 2002<ref name="აღწერა 2002" /> || {{კლება}} 8956 || -- || -- |- | 2014<ref>{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> || {{კლება}} 3847 || 1780 || 2067 |- | 2021 <ref name="pop-stat.mashke.org" />|| {{კლება}} 3170 || || |} ==სურათები== <gallery> სურათი:walenjixa2.jpg|წალენჯიხა სურათი:Chanisckali3.jpg|წალენჯიხა სურათი:Walenjixa.jpg|მდირარე ჩხოუში სურათი:Church in Tsalenjikha.jpg სურათი:Tsalenjixa22.jpg სურათი:Tsalenjixa28.jpg სურათი:Tsalenjixa27.jpg სურათი:Tsalenjixa,chanistskali15.jpg სურათი:სამეგრელოს სოფელი წალენჯიხა.jpg|სამეგრელოს სოფელი წალენჯიხა, [[კრისტოფორო დე კასტელი]] </gallery> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[წალენჯიხის საკათედრო ტაძარი]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|286|მიქავა ა.}} == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{წალენჯიხის მუნიციპალიტეტი}} {{სამეგრელო}} {{სამეგრელო-ზემო სვანეთი}} {{საქართველოს ქალაქები}} [[კატეგორია:წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის ქალაქები]] bhou6980m0nwmv91d9a3sspwiqm09bf 0 17259 5428093 5427715 2026-07-06T12:57:05Z გიო ოქრო 84301 5428093 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Branchiostoma_lanceolatum.jpg|მინი|250პქ|ამფიოქსუსი]] '''ამფიოქსუსი''' ({{lang-la|Branchiostoma lanceolatum}}) — ცხოველი [[უქალოები|უქალოების]] ქვეტიპისა. ნახევრად გამჭვირვალე, 5-8 სმ-მდე სიგრძის სხეული აქვს. თავის ნაწილი სხეულისაგან არ არის გამოყოფილი. მუცლის მხარეზე ორი მეტაპლევრული ნაოჭი აქვს, საღერძე ჩონჩხად - [[ქორდა]]. ცენტრალური ნერვული სისტემა პრიმიტიული აგებულებისაა. ნერვული მილის წინა ნაწილში სინათლის შემგრძნობი უჯრედები - ჰესეს თვალუკებია განლაგებული. პირის ხვრელი ძაფისებრი მორჩილებით შემოვლებულ ძაბრის ფსკერზე აქვს. წაგრძელებული ნაწლავი დიფერენცირებული არ არის. სისხლის მიმოქცევის სისტემა წარმოდგენილია არტერიებითა და ვენებით. გული არ აქვს. სისხლი უფერულია. გამომყოფი ორგანოები [[ნეფრიდიები|ნეფრიდიებია]]. ამფიოქსუსი განსხვავებულსქესიანია. სასქესო ჯირკვლები - გონადები 26 წყვილამდე აქვს. ვითარდება მეტამორზით. იკვებება მიკროსკოპული ორგანიზმებით. გვხვდება ზომიერი და თბილი სარტყლების ზღვებში, შავ ზღვაში (სევასტოპოლსა და ნოვოროსიისკთან). ამფიოქსუსის ემბრიონული განვითარება ადასტურებს ნათესაურ კავშირს, ერთი მხრით, [[გარსიანები|გარსიანებთან]], მეორე მხრით, [[ხერხემლიანები|ხერხემლიანებთან]]. == ლიტერატურა == {{ქსე|1|414}} [[კატეგორია:უქალოები]] s5453zlirpyj8v3otni3e5q1ss39uvo 0 33019 5428448 4613978 2026-07-07T05:11:28Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428448 wikitext text/x-wiki {{ვიკი}} [[File:Rousseau - Discours sur l'oeconomie politique, 1758 - 5884558.tif|thumb|[[Jean-Jacques Rousseau]], ''Discours sur l'oeconomie politique'', 1758]] '''პოლიტიკური ეკონომია''' ('''პოლიტეკონომია''') — ტერმინი, რომელიც გამოიყენებოდა XVIII-XIX საუკუნეებში [[სახელმწიფო]]ში წარმოების პროცესების ორგანიზების შემსწავლელი მეცნიერების აღსანიშნავად. მოგვიანებით შეიცვალა ტერმინით [[ეკონომიკა|„ეკონომიკა“]]. == იხილეთ აგრეთვე == *[[ეკონომიკური სისტემა]] == ლიტერატურა == * Acemoglu, Daron (2003). "Why Not a Political Coase Theorem? Social Conflict, Commitment, and Politics," ''Journal of Comparative Economics'', 31(4), pp. [http://econ-www.mit.edu/files/4461 620–652] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120304202617/http://econ-www.mit.edu/files/4461 |date=2012-03-04 }} (close Bookmarks). * Breyer, Friedrich (1994). "The Political Economy of Intergenerational Redistribution," ''European Journal of Political Economy'', 10(1), pp.&nbsp;61–84. [http://www.sciencedirect.com/science?_ob=ArticleURL&_udi=B6V97-46383PF-7&_user=10&_coverDate=05/31/1994&_rdoc=1&_fmt=high&_orig=search&_origin=search&_sort=d&_docanchor=&view=c&_rerunOrigin=scholar.google&_acct=C000050221&_version=1&_urlVersion=0&_userid=10&md5=dfc37a3bb7197657fa1320111de1763a&searchtype=a Abstract.] {{Webarchive|url=https://archive.today/20130201203532/http://www.sciencedirect.com/science?_ob=ArticleURL&_udi=B6V97-46383PF-7&_user=10&_coverDate=05/31/1994&_rdoc=1&_fmt=high&_orig=search&_origin=search&_sort=d&_docanchor=&view=c&_rerunOrigin=scholar.google&_acct=C000050221&_version=1&_urlVersion=0&_userid=10&md5=dfc37a3bb7197657fa1320111de1763a&searchtype=a |date=2013-02-01 }} * Alesina, Alberto, and Roberto Perotti (1994). "The Political Economy of Growth: A Critical Survey of the Recent Literature," ''World Bank Economic Review'', 8(3), pp. [http://www-wds.worldbank.org/external/default/WDSContentServer/WDSP/IB/1999/09/11/000178830_98101911401317/Rendered/PDF/multi_page.pdf 351-371.] == რესურსები ინტერნეტში == *[http://www.cox.smu.edu/web/oneil-center/o-neil-center-for-global-markets-and-freedom O'Neil Center for Global Markets and Freedom at the SMU Cox School of Business Dallas, TX USA] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100209021642/http://www.cox.smu.edu/web/oneil-center/o-neil-center-for-global-markets-and-freedom |date=2010-02-09 }} *[http://www.iuctorino.it/content/institute-study-political-economy-and-law-ipel Institute for the study of Political Economy and Law (IPEL) at the International University College of Turin (IUC), Italy]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140425224233/http://www.iuctorino.it/content/institute-study-political-economy-and-law-ipel |date=2014-04-25 }} * [http://www.ecipe.org/ European Centre for International Political Economy] [[კატეგორია:ეკონომიკა]] 4u12j3vq28b0lb2t5xrrqmuv90pghcz 0 36877 5428422 4326930 2026-07-07T03:31:48Z ნანა1962 171202 5428422 wikitext text/x-wiki '''კაცია ჩიქოვანი''', ''ჩიქვანი'' (გ. [[1681]]-[[1682]] მიჯნა) — [[იმერეთის სამეფო]]ს [[ვეზირი]]. აღზევდა [[ლევან III დადიანი]]ს დროს - [[1661]]-[[1680]]. მოკლე დროში გორდელ აზნაურს [[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფემ]] [[ბაგრატ IV]]-მ ვეზირობა მისცა, [[ლეჩხუმი]] და [[ინასარიძენი|საინასარიძო]] უბოძა. მალე ჩიქოვანი სამთავროს კარის „უფროსი და ვეზირი“ გახდა. [[დადიანები|დადიანმა]] [[სალიპარტიანო]] ([[ოდიში (მხარე)|ოდიშის]] ჩრდილო-აღმოსავლეთი ნაწილი, მდინარე ტეხურის ორსავე ნაპირას) მისცა და, როგორც ამ კუთხის მფლობელი, ლიპარტიანად აღიარა. ჩიქოვანის დაწინაურებას ხელი შეიწყო იმერეთის მეფისა და დადიანის კონფლიქტმა ლეჩხუმის გამო. ისინი ცდილობდნენ თავიანთ სასარგებლოდ გამოეყენებინათ ჩიქოვანი, მას კი საკუთარი ინტერესები ჰქონდა - დაუნდობლად ანადგურებდა თავის მეტოქეებს, ოდიშის ძირძველ წარჩინებულ საგვარეულოთა წარმომადგენლებს, თვით დადიანთა სახლის წევრებსაც, და თავის მემკვიდრეებს გადადიანებისაკენ უკაფავდა გზას. [[1704]] წელს ჩიქოვანის ინიციატივით მისი შვილიშვილი [[კაცია I დადიანი|კაცია I დადიანად]] აკურთხეს და ამიერიდან [[ოდიშის სამთავრო]]ში ახალი, ჩიქვანთა დინასტია გადადიანდა. დაკრძალულია [[მარტვილის მონასტერი|მარტვილის მონასტერში]]. ==ლიტერატურა== *'' კაკაბაძე ს.,'' საქართველოს ისტორია. ახალი საუკუნეების ეპოქა (1500-1810), ტფ., 1922; * ''სოსელია ო.,'' ნარკვევები ფეოდალური ხანის დასავლეთ საქართველოს სოციალურ-პოლიტიკური ისტორიიდან (სათავადოები), ტ. 1, თბ., 1973; *''სოსელია ო.,'' ქსე, ტ. 11, გვ. 142, თბ., 1987 {{DEFAULTSORT:ჩიქოვანი, კაცია}} [[კატეგორია:ქართველი დიდი ფეოდალები]] [[კატეგორია:ჩიქოვანები|კაცია]] 521o72brh3ijn5eik193z0nwkr9vmqn 0 41724 5428263 3989643 2026-07-06T18:00:38Z გიო ოქრო 84301 5428263 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ზღვის ბალახი | სურათის ფაილი = Zostera.jpg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | სამეფო = მცენარეები | კლასი = | რიგი = | ქვერიგი = | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = ზოსტერასებრნი | გვარი = ზღვის ბალახი | ლათ = Zostera | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | ვიკისახეობები = | itis = | ncbi = }} '''ზღვის ბალახი''', ''ზოსტერა'' ({{lang-la|Zostera}}) — ზღვის მრავალწლოვან ბალახოვან მცენარეთა გვარი [[ზოსტერასებრნი|ზოსტერასებრთა]] ოჯახისა. მხოხავფესურიანი მცენარეა. გაბრტყელებული ღეროები და ვიწრო ხაზური ფოთლები აქვს. 10-მდე სახეობა გავრცელებულია სუბტროპუკულ, ზომიერ, სუბარქტიკულ და სუბანტრაქტიკულ ზღვებში. ზღვისპირა ზოლის სილიან და ლამიან ფსკერზე ხშირად ქმნიან ვრცელ შალდამებს. საქართველოში 1 სახეობა იზრდება. ზღვის ბალახის (ძირითადად Zosterra marina-ს) გამხმარ [[ფოთოლი|ფოთლებს]] იყენებენ ლეიბებისა და ავეჯის დასატენად, ზოგჯერ — სასუქად და საშენი მასალის დასამზადებლადაც. == ლიტერატურა == {{ქსე|4|548}} [[კატეგორია:ზოსტერასებრნი]] 46uz9jnecd2tun69601d9e8lg9v5x8i 0 43122 5428476 4945421 2026-07-07T08:40:18Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428476 wikitext text/x-wiki {{ვიკიფიცირება}} '''პრესა''' ({{lang-fr|presse}} < {{lang-la|presso||ვაჭერ}}) — მასობრივი პერიოდული გამოცემების (გაზეთები, ჟურნალები) ერთობლიობა. თავდაპირველად პრესას უწოდებდნენ საზოგადოებრივ-პოლიტიკურ პერიოდულ გამოცემებს, რომლებიც განკუთვნილი იყო მკითხველისათვის. პერიოდული ბეჭდვითი სიტყვის შემდგომმა განვითარებამ და დიფერენციაციამ მასობრივი პერიოდული გამოცემები დაყო მიზნობრივ და სხვადასხვა ჯგუფებად (მაგალითად, სამეცნიერო პრესა, დარგობრივი პრესა, სპორტული პრესა და სხვა). პრესა [[ტელევიზია]]სთან, [[რადიო]]სთან და [[ელექტრონული მედია|ელექტრონულ მედიასთან]] ერთად განიხილება, როგორც [[მასმედია|მასმედიის]]<ref>{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201124034255/http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=10&t=2988 |date=2020-11-24 }}({{lang-en|Mass Media}}) — კომუნიკაციის მასობრივი საშუალებები (პრესა, რადიომაუწყებლობა, ტელევიზია, კინო). თანამედროვე ბეჭდური და ელექტრონული საშუალებებით შესაძლებელია მიღებულ იქნეს, დამუშავდეს და მომხმარებელს დროულად და დიდი სისწრაფით მიეწოდოს მრავალფეროვანი ინფორმაცია საზოგადოებრივ-პოლიტიკური, სახალხო-სამეურნეო, კულტურულ-საგანმანათლებლო, ეკონომიკურ-საწარმოო საკითხების, ჯანმრთელობის დაცვის, კულტურის, სპორტისა და სხვათა შესახებ. დაარქივებულია [http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=10&t=2988 ორიგინალიდან] - 3 ივლისი, 2019. ''წყარო:'' [http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=საგამომცემლო+ლექსიკონი საგამომცემლო ლექსიკონი / ავტ.-შემდგ.: ვახტანგ დოხნაძე]; რედ.: მურმან სუხიშვილი ; მხატვ.: ვახტანგ რურუა. - მე-2 შესწ. და შევს. გამოც. - თბ.: საგამომც. საქმის სასწ. ცენტრი, 2006. - 305გვ. წაკითხვის თარიღი: 3 ივლისი, 2019.</ref><ref>[https://www.encyclopedia.com/literature-and-arts/journalism-and-publishing/journalism-and-publishing/mass-media Mass Media] — Mass media are tools for the transfer of information, concepts, and ideas to both general and specific audiences. They are important tools in advancing public health goals. Communicating about health through mass media is complex, however, and challenges professionals in diverse disciplines. In an article in the Journal of Health Communication, Liana Winett and Lawrence Wallack wrote that "using the mass media to improve public health can be like navigating a vast network of roads without any street signs—if you are not sure where you are going and why, chances are you will not reach your destination" (1996, p. 173). ''წყარო:'' [https://www.encyclopedia.com ''Encyclopedia.com'']. წაკითხვის თარიღი: 3 ივლისი, 2019.</ref> შემადგენელი ნაწილი. ტერმინი „პრესა“ მომდინარეობს [[პარიზი|პარიზში]] 1836 წელს გამოსული [[გაზეთი]]ს სახელწოდებიდან — „La Press“. ==იხილეთ აგრეთვე== * ბეჭვდითი სიტყვა * [[გაზეთი]] * [[ჟურნალი]] * [[ჟურნალისტი|ჟურნალისტიკა]] * [[ყვითელი პრესა]] == ბიბლიოგრაფია == {{ქსე|8|186}} * {{Cite book|last=მამრიკაშვილი|first=ანტონ|title=ქართული ბეჭდვითი სიტყვის ისტორია : 1629-2009|publisher=ანბანი|year=2010|location=თბ.|url=http://evergreen.tsu.ge/eg/opac/record/65237|access-date=2019-07-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20190703083551/https://evergreen.tsu.ge/eg/opac/record/65237|archive-date=2019-07-03}} * {{Cite book|last=გიორგიძე|first=გიორგი|title=საბიბლიოთეკო ტერმინების ლექსიკონი|publisher=საქ. სსრ მეცნ. აკად. გამ-ბა და სტ.|year=1962|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=გიორგიძე%2C+გიორგი&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=საბიბლიოთეკო+ტერმინების+ლექსიკონი}} * {{Cite book|last=გიორგიძე|first=გიორგი|title=საბიბლიოთეკო ტერმინების ლექსიკონი|publisher=მეცნიერება|year=1974|location= მე-2 შევს. და გადამუშ. გამოც. თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=გიორგიძე%2C+გიორგი&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=საბიბლიოთეკო+ტერმინების+ლექსიკონი}} ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.opentext.org.ge ქართული პრესის ელექტრონული არქივი] * [http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=10&t=4433 პრესა] — საბიბლიოთეკო ტერმინების ლექსიკონი * [http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=10&t=1158 ბეჭდვითი სიტყვა] — საბიბლიოთეკო ტერმინების ლექსიკონი ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:პრესა| ]] [[კატეგორია:მასმედია]] qqv3f4aaz01j8s4kde9p8wt80x70gly 0 47124 5428456 4813701 2026-07-07T05:57:51Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428456 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი = პონ-დიუ-გარი (რომაული აკვედუკი) |სურათი = [[ფაილი:Pontdugard.jpg|250პქ]] |სურათის წარწერა= |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|საფრანგეთი}} |ტიპი= კულტურული |კრიტერიუმი= i, iii, iv |ID = |ბმული = |რეგიონი= ევროპა |კოორდინატები= {{coord|43|56|50|N|04|32|07|E|}} |წელი= 1985 |სესია= |ნომერი = 344 |საფრთხის ქვეშ = }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|344}} '''პონ-დუ-გარი''' ({{lang-fr|Pont du Gard}}, სიტყვ. „ხიდი გარზე“) — ყველაზე მაღალი დღემდე შემორჩენილი [[ძველი რომი|ძველრომაული]] [[აკვედუკი]]. გადაჭიმულია მდინარე გარდონზე (უწინ გარი) [[საფრანგეთი]]ს დეპარტამენტში [[გარი]], [[რემულანი|რემულანთან]]. აკვედუკის სიგრძეა 275 მ, სიმაღლე 47 მ. შეტანილია [[იუნესკო]]ს მსოფლიოს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში (1985 წლიდან). დიდი ხნის განმავლობაში ითვლებოდა, რომ პონ დუ გარი ქალაქ [[რომი|რომისთვის]] წყლის მისაწოდებლად იყო აშენებული [[მარკუს აგრიპუსი]]ს ბრძანებით, რომელიც იმპერატორი [[ავგუსტუსი]]ს სიძე იყო (დაახ. ძვ. წ. 19). უახლესი გამოკვლევებით დასტურდება, რომ მშენებლობა მიმდინარეობდა ახ. წ. I ს-ში. აკვედუკი სამშენებლო ხსნარის გარეშე შენდებოდა და 50 კილომეტრიანი წყალსადენის ნაწილს შეადგენდა. აკვედუკი სამიარუსიანია: ქვემო იარუსზე ექვსი არკაა, შუაზე - თერთმეტი, ხოლო ზედაზე - ოცდათხუთმეტი. ნაპირთან მოახლოებასთან ერთად არკების სიგანე ვიწროვდება. წყალსადენმა ფუნქციონირება შეწყვიტა [[რომის იმპერია|რომის იმპერის]] დაცემის შემდეგ, თუმცა თვით აკვედუკი მრავალი საუკუნე გამოიყენებოდა ხიდად მარხილების გადასაყვანად. გაბარიტული სატრანსპორტო საშუალებების მის ქვეშ გაყვანის მიზნით საბჯენების ნაწილი გამონგრეულ იქნა, რამაც მთელ კონსტრუქციას შეუქმნა საფრთხე. 1747 წელს მის შორიახლოს თანამედროვე ხიდი ააგეს, მოძრაობა პონ დუ გარზე გაუქმდა, თვით ეს არქიტექტურული ძეგლი კი [[ნაპოლეონ III]]-ის ბრძანებით რესტავრირებულ იქნა. == იხილეთ აგრეთვე == {{Commons|Pont du Gard}} * [[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრანგეთში]] * [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.lepontdugard.com/ Official Pont du Gard museum website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071012222215/http://www.lepontdugard.com/ |date=2007-10-12 }} * [http://www.viamichelin.com/viamichelin/gbr/dyn/controller/mapPerformPage?strAddress=&strCountry=EUR&strLocation=pont+du+gard&intMapScale=0&act=MapHomeVersMapDisplay&expressMap=true&from=700&strCP=france&hasFamilyList=false Location of Pont du Gard (Michelin)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090714053135/http://www.viamichelin.com/viamichelin/gbr/dyn/controller/mapPerformPage?strAddress=&strCountry=EUR&strLocation=pont%20du%20gard&intMapScale=0&act=MapHomeVersMapDisplay&expressMap=true&from=700&strCP=france&hasFamilyList=false |date=2009-07-14 }} * [http://www.photos-france.net/content/view/22/61/ Photos of the aqueduct le Pont du Gard] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160601112347/http://www.photos-france.net/content/view/22/61/ |date=2016-06-01 }} * [http://perso.orange.fr/gilbert.lamouroux/Index.htm Full Aqueduct (Uzès to Nîmes) website (in French)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071013100229/http://perso.orange.fr/gilbert.lamouroux/Index.htm |date=2007-10-13 }} * [http://www.badische-seiten.de/bilder/pont-du-gard Pont du Gard: Picture Galerie]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160625061643/http://www.badische-seiten.de/bilder/pont-du-gard/ |date=2016-06-25 }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრანგეთში}} [[კატეგორია:საფრანგეთის არქეოლოგიური ძეგლები]] [[კატეგორია:ძველი რომის არქიტექტურა]] [[კატეგორია:რომაული აკვედუკები]] [[კატეგორია:რომაული ხიდები]] 3n1oziz8q7v1v0dqgl0ozyerjhytg4u 0 51446 5428394 4732604 2026-07-07T02:11:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428394 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი |კონფლიქტი=პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა |ნაწილი=[[ჯვაროსნული ლაშქრობები]]ს |სურათი=[[ფაილი:1099jerusalem.jpg|320პქ]] |სათაური=იერუსალიმის აღებით დასრულდა პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა. |თარიღი=[[1096]] - [[1099]] |მდებარეობა= [[ლევანტი]] და [[ანატოლია]] |casus= |შედეგი= ჯვაროსნების გამარჯვება |ტერიტორია= ჩამოყალიბდა [[იერუსალიმის სამეფო]], [[ანტიოქიის სამთავრო]], [[ედესის საგრაფო|ედესისა]] და [[ტრიპოლის საგრაფო]]ები |მხარე1= [[ფაილი:Arms of the Kings of France (France Ancien).svg|20პქ|მარცხნივ]] [[საფრანგეთის სამეფო]] [[ფაილი:Holy Roman Empire Arms-single head.svg|20პქ|მარცხნივ]] [[საღვთო რომის იმპერია]] და სხვ. |მხარე2= [[სელჩუკთა სახელმწიფო]] |მეთაური1=[[გოდფრუა ბუიონელი]] [[ბალდუინ I იერუსალიმელი|ბალდუინ I]]<br />[[ბოემონდ I]]<br />[[რაიმუნდ I ტრიპოლელი|რაიმუნდ I]] |მეთაური2=[[ქილიჩ-არსლან I]] |ძალა1=35,000 * 30,000 ქვეითი * 5,000 კავალერია |ძალა2=უცნობია |დანაკარგები1=დიდი დანაკარგი |დანაკარგები2=დიდი დანაკარგი |შენიშვნა= }} '''პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა''' განხორციელდა [[1095]] წელს [[რომის პაპი]] [[ურბან II]]-ის ინიციატივით მუსულმანთაგან წმინდა ქალაქი [[იერუსალიმი]]სა და წმინდა მიწის გასათავისუფლებლად. თავდაპირველად პაპის მიმართვა მხოლოდ [[საფრანგეთი]]ს [[რაინდები|რაინდებს]] გაეგზავნა, თუმცა შემდეგში ლაშქრობა სრულმასშტაბიან სამხედრო კამპანიად გადაიქცა, ხოლო ამ იდეამ მთელი [[დასავლეთ ევროპა|დასავლეთ ევროპის]] სახელმწიფოები მოიცვა. ყველა ეროვნების რაინდი უბრალო ხალხთან ერთად აღმოსავლეთისკენ დაიძრა ხმელეთითა და ზღვით და [[1099]] წლის ივლისში იერუსალიმი აიღეს. ჯვაროსნების გამარჯვებას მოჰყვა ოთხი ჯვაროსნული სახელმწიფო შექმნა: [[იერუსალიმის სამეფო]], [[ანტიოქიის სამთავრო]], [[ედესის საგრაფო]], [[ტრიპოლის საგრაფო]]. == მიზეზები == [[ფაილი:Age of Caliphs.png|მინი|left|350პქ|მდგომარეობა [[შუა აღმოსავლეთი|შუა აღმოსავლეთში]]]] 1095 წელს [[ბიზანტია|ბიზანტიის]] იმპერატორმა [[ალექსი I კომნენოსი|ალექსი I]]-მა რომის პაპს თხოვნით მიმართა. იმპერატორი ამბობდა, რომ [[თურქ-სელჩუკები|თურქ-სელჩუკთა იმპერია]] ძალიან გაძლიერდა. მუსლიმები უკვე დიდ საფრთხეს წარმოადგენენ ქრისტიანული სამყაროსათვის. მათი ბოლო დაპყრობილი ქალაქი [[ნიკეა]] იყო, რომელიც საკმაოდ ახლოს მდებარეობდა [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლთან]], ბიზანტიის დედაქალაქთან. [[თურქები]] ასევე ერთპიროვნულად აკონტროლებდნენ, [[ანატოლია]]ს (თანამედროვე [[თურქეთი]]ს ტერიტორია). ალექსი I მუსლიმების წინააღმდეგ დახმარებას ითხოვდა. იმპერატორის დესპანი ზემოთ აღნიშნული თხოვნით რომის პაპ ურბან II - თან 1095 წლის მარტში ჩავიდა. რომის პაპი ხედავდა [[ევროპა]]ში შექმნილ მდგომარეობას. იმ დროისთვის იქ უამრავი ღარიბი რაინდი იყო. მათმა ნაწილმა თავის გადასარჩენად ძარცვასაც მიჰყო ხელი. არანაკლებ მძიმე მდგომარეობაში იყო ჩავარდნილი გლეხობა. ახალი ლაშქრობა ბიზანტიის დასახმარებლად და მუსლიმების წინააღმდეგ მათთვის იდეალური იქნებოდა, რადგან იმ დროისთვის ომები ძლიერი არმიისათვის და მისი ჯარისკაცებისათვის თითქმის ერთადერთი შანსი იყო ქონების დაგროვებისა. აგრეთვე, პერსპექტივაში ისახებოდა პაპის ძალაუფლების და [[კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკური ეკლესიის]] შემოსავლების საგრძნობი ზრდა. == მზადება ლაშქრობისათვის == [[ფაილი:CouncilofClermont.jpg|მინი|300პქ|პაპი [[ურბან II]], [[კლერმონის კრება]]ზე]] პაპმა [[ურბან II]]-ემ ლაშქრობის დასაწყებად დიდებულების მიმხრობა დაიწყო. მის გადამწყვეტ ნაბიჯად [[1095]] წლის ნოემბერში სამშობლოში - [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ჩასვლა და პატარა ქალაქ [[კლერმონი|კლერმონში]] საეკლესიო კრების მოწვევა მიიჩნევა. მართლაც, კლერმონში უამრავმა რელიგიურმა პირმა მოიყარა თავი. [[კლერმონის საბჭო|ამ შეკრებაზე]] პაპმა ურბან II-მ ისტორიული სიტყვა წარმოთქვა. მან ისაუბრა [[ევროპა|ევროპის]] იმ დროინდელ მძიმე მდგომარეობაზე და დაასკვნა, რომ საჭირო იყო დამყარებულიყო ღვთაებრივი მშვიდობა, თუმცა არა ისეთი, როგორიც უკვე ჰქონდათ. პაპი შეეხო [[ბერძნები|ბერძენთა]] საკითხს, რომლებიც დახმარებას ითხოვნდნენ [[მუსლიმი|მუსლიმების]] წინააღმდეგ, აგრეთვე შეეხო აღმოსავლელი ქრისტიანების დაჩაგვრის ფაქტებს და მთავარზე გადავიდა: საჭირო იყო სრულიად ახალი ომის დაწყება, სადაც ჯარისკაცი იქნებოდა პილიგრიმი (მომლოცველი), ბრძოლის მიზანი - ქრისტეს საფლავი, შედეგი - გარდაცვლილთათვის ზეციური სამოთხე, ცოცხლად გადარჩენილთათვის კი მიწიერი [[იერუსალიმი]]. ასევე აღნიშნა, რომ ქრისტეს საფლავის გათავისუფლება არ იქნებოდა ერთადერთი შედეგი ჯვაროსნული ლაშქრობისა. ამ ომის შემდგომ მთლიანად [[ანატოლია]]ს, ანუ [[შავი ზღვა|შავი ზღვის]] სამხრეთ ნაწილს არა მუსლიმები, არამედ ერთმორწმუნე [[ქრისტიანობა|ქრისტიანები]] გააკონტროლებდნენ. კლერმონის კრების ერთ-ერთი გადმოცემის თანახმად პაპის გამოსვლის დასასრულს, დარბაზში შეძახილები გაისმა: „ღმერთი არს ჩვენთან!“ მან მალე აიყოლია საფრანგეთის სახელმწიფო ლიდერები. რაც შეეხება მეომრებს, ხალხს, რომელსაც უნდა ებრძოლა თურქ-სელჩუკების წინააღმდეგ, მათი რიცხვი თავიდან ძალიან მცირე იყო. [[რაინდები]] თითქოს თავს იკავებდნენ ჯვაროსნულ ლაშქრობაში მონაწილეობისგან, თუმცა მას შემდეგ, რაც რამდენიმე სახელოვანი რაინდი შეუერთდა ჯვაროსნებს, მათმა რიცხვმა გეომეტრიული პროგრესიით დაიწყო ზრდა. საბოლოოდ ექვსი დიდი არმია შეიკრიბა. ორი არმია განლაგებული იყო საფრანგეთის ჩრდილოეთში. ერთს მეთაურობდა [[რობერტ II ნორმანდიელი]], [[ინგლისი]]ს მეფის [[უილიამ II (ინგლისი)|უილიამ II]]-ის ძმა, ხოლო მეორეს [[გოტფრიდ ბულიონელი]]. [[იტალია]]ში და [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლში]] კი – [[ბოემონდ I]]-ს მეთაურობით. სწორედ [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის]] დედაქალაქში უნდა მომხდარიყო ჯვაროსანთა შეკრება და შემდეგ უნდა განხორციელებულიყო შეტევა [[თურქეთი|თურქთა]] ქალაქებზე. ლაშქრობის მეთაური, ანუ მთავარსარდალი კი ბიზანტიის იმპერატორი [[ალექსი I კომნენოსი]] უნდა ყოფილიყო. პაპმა ლაშქრობის დაწყების დღედ [[15 აგვისტო]] გამოაცხადა, თუმცა ამ თარიღამდე ერთი თვით ადრე მცირე რაოდენობის „წარჩინებულთა“ არმიამ თავისი გზით დაიწყო სვლა. მათი ლიდერი ქარიზმატული რაინდი პიტერი იყო. ის იმ დროისთვის ერთ-ერთ ყველაზე იმედისმომცემ ჯვაროსნად ითვლებოდა. თავის არმიაში მან უდიდესი ენთუზიაზმი ჩანერგა და იერუსალიმისკენ დაიძრა მიუხედავად იმისა, რომ ზუსტად არ იცოდა სად მდებარეობდა ეს ქალაქი. თურქეთის ტერიტორიაზე გადასვლამდე მან ადგილობრივ ქრისტიანებთანაც მოასწრო დაპირისპირება. კონფლიქტის ძირითადი მიზეზი საკვები იყო, თუმცა საქმე არ გართულებულა. რამდენიმე დღის შემდეგ „წარჩინებულთა“ არმია [[თურქ-სელჩუკები|თურქ-სელჩუკთა]] უზარმაზარი და გამოცდილი ჯარის პირისპირ დადგა. აგვისტოს ბოლოსთვის პიტერის არმიის უდიდესი ნაწილი უკვე განადგურებული იყო. თავად პიტერი და 50 რჩეული რაინდი თურქულ ქალაქ [[ცივეტოტის ბრძოლა|ცივეტოტთან]] დამარცხდნენ მუსლიმი მშვილდოსნების მიერ. == ლაშქრობის დაწყება == [[ფაილი:Arrivée des croisés à Constantinople.jpg|მინი|მარცხნივ|ჯვაროსნების კონსტანტინოპოლში შესვალა, [[ჟან ფუკე]]]] ოთხი მთავარი არმია ჯვაროსნების გეგმის მიხედვით დაიძრა [[კონსტანტინოპოლი]]სკენ აგვისტოს შუა რიცხვებში. პირველი, ვინც ბიზანტიის დედაქალაქის კედლებს მიადგა [[გოტფრიდ ბულიონელი]]ს ჯარისკაცები იყვნენ, შემდეგ გამოჩნდნენ [[რაიმუნდ IV ტულუზელი]]სა და [[ბოემონდ I|ბოემუნდ ტარანტელის]] არმიელები. იმპერატორი ალექსი იდეალური მზადყოფნით შეხვდა ევროპელებს, ამიტომაც ინციდენტების რიცხვი მინიმალური იყო. 1097 წლის აპრილისათვის უკლებლივ ყველა ჯვაროსნის ადგილსამყოფელი ბიზანტიის დედაქალაქი იყო. მათ საერთო რაოდენობაზე სხვადასხვა ინფორმაცია არსებობს. ყველაზე სარწმუნო წყაროს მიხედვით ჯვაროსანთა რიცხვი 35 000 მეომარს შეადგენდა. მათგან 5 000 კავალერისტი იყო. ყველაზე მეტი ჯარისკაცი რაიმონდ ტულუზელმა ჩაიყვანა - 8 500 კაცი, აქედან 1 200 კავალერისტი. ჯვაროსნები დარწმუნებული იყვნენ, რომ მათ სათავეში [[ალექსი I კომნენოსი|ალექსი I]] ჩაუდგებოდა, თუმცა იმპერატორმა ფორმალური ლიდერობა ითავა, ისიც მანამ, სანამ ჯვაროსნები ბიზანტიის საზღვრებს გასცდებოდნენ. ის შეხვდა სარდლებს და გაუზიარა თურქებთან ბრძოლის გამოცდილება. აგრეთვე დახმარება აღუთქვა საკვების მიწოდების საკითხში. მან სრულად გაუხსნა საზღვრები ჯვაროსნებს და დაჰპირდა, რომ უკან დაბრუნებისას მათ არანაირი პრობლემა არ შეექმნებოდათ. === ნიკეას ალყა === [[ფაილი:I ჯვაროსნული ლაშქრობა-ქსე.png|მინი|319x319პქ|I ჯვაროსნული ლაშქრობის მიმართულება.]] 1097 წლის პირველ ნახევარში ჯვაროსნები სალაშქროდ დაიძრნენ. პირველი სამიზნე [[ნიკეა]] იყო, ძველად ბიზანტიელთა ქალაქი, იმ დროისთვის კი [[რუმის სასულთნო]]ს დედაქალაქი, რომელსაც [[ქილიჩ-არსლან I]] მართავდა. არსლანი იმ დროისთვის არ იმყოფებოდა ნიკეაში, იგი ოჯახთან ერთად ცენტრალური ანატოლიის ერთ-ერთ ქალაქში იყო. ჯვაროსნებმა ნიკეას ალყა შემოარტყეს. როგორც კი ეს ამბავი არსლან I-მა გაიგო, მაშინვე დაბრუნდა ნიკეაში და თავისი ჯარით შეუტია ევროპელებს. მუსლიმები დამარცხდნენ, ისინი გაოცებულნი იყვნენ მტრის სიმრავლით. არსლან I ნიკეის ციხესიმაგრეში ჩაიკეტა. ზუსტად ერთ თვეში ჯვაროსნებმა იმპერატორის გეგმის დახმარებით შეძლეს ქალაქში შესვლა. ნიკეა ბიზანტიას დაუბრუნდა, ჯვარონსებმა კი სვლა განაგრძეს. === ანტიოქიის ალყა === რამდენიმე მცირე მუსულმანური ჯარის განადგურების შემდეგ ევროპელები [[ანტიოქია|ანტიოქი]]ის ციხესიმაგრეს მიადგნენ. ეს იყო ბოლო დიდი ქალაქი იერუსალიმის გზაზე. 1097 წლის 10 ოქტომბერს ჯვაროსნებმა ალყა შემოარტყეს ანტიოქიას. ასეთი სიტუაცია კიდევ ერთ თვეს გაგრძელდა. ამ დროის განმავლობაში ორი დიდი ბრძოლა შედგა. ორივე შეტაკება „პილიგრიმმა მეომრებმა“ მოიგეს. ამ გამარჯვებებმა უდიდესი როლი ითამაშა ანტიოქიის აღების საქმეში. === იერუსალიმის ალყა === {{main|იერუსალიმის ალყა (1099)}} [[ფაილი:1099 Siege of Jerusalem.jpg|მინი|[[იერუსალიმის ალყა (1099)|იერუსალიმის ალყა]], [[შუა საუკუნეები]]ს [[მანუსკრიპტი]].]] [[1099]] წლის [[7 ივნისი|7 ივნისს]] ჯვაროსნებმა [[იერუსალიმი|იერუსალიმს]] ალყა შემოარტყეს. წმინდა ქალაქამდე მხოლოდ 12 000-მა კაცმა მიაღწია დანარჩენი ან ბრძოლაში დაიღუპა ან აღებულ ქალაქებში დარჩა. აგრეთვე უნდა აღინიშნოს, რომ [[ევროპელები]] დახმარებას იღებდნენ მეომრების სახით, ძირითადად [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიიდან]], და საჭმელ-სასმელი არ აკლდათ. საბოლოოდ, 1099 წლის [[15 ივლისი|15 ივლისს]] ხის კოშკების და სხვა ხერხების დახმარებით აღთქმული მიწა ქრისტიანების ხელში გადავიდა. ჯვაროსანთა მორწმუნე ნაწილი იერუსალიმში პილიგრიმის ტანისამოსით შევიდა. თუმცა ასეთები ძალიან ცოტანი იყვნენ. ქრისტიანმა მეომრებმა ქალაქში ნამდვილი სასაკლაო მოაწყვეს, დახოცეს 10 000 ადამიანი. მიწა [[სისხლი]]თ იყო გაჟღენთილი. ერთ-ერთი თვითმხილველი წერს: {{ციტატა|იმ შემთხვევაში თუ შენ იქ იქნებოდი ნახავდი, რომ ჩვენ, ჯარისკაცებს ფეხები მუხლამდე შეღებილი გვქონდა წითლად, დახოცილთა სისხლით. მე ეს ძალიან არ მინდოდა, მაგრამ არაფრის გაკეთება არ შემეძლო.}} რამდენიმე დღეში ხოცვა-ჟლეტა შეწყდა, რადგან უბრალოდ აღარავინ იყო მოსაკლავი. დაიწყო ახალი სახელმწიფოს ჩამოყალიბება. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.deremilitari.org/biblio/firstcrusade.htm პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050208052341/http://www.deremilitari.org/biblio/firstcrusade.htm |date=2005-02-08 }} * [https://web.archive.org/web/20130502000528/http://enoth.narod.ru/Crusades/Crusade_Usp00.htm პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა] * [http://france-zone.ru/Pages/ko_grobu_gospodnyu_pervyj_krestovyj_pohod.html პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120129044747/http://france-zone.ru/Pages/ko_grobu_gospodnyu_pervyj_krestovyj_pohod.html |date=2012-01-29 }} * [http://www.deremilitari.org/biblio/firstcrusade.htm Bibliography of the First Crusade (1095–1099)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050208052341/http://www.deremilitari.org/biblio/firstcrusade.htm |date=2005-02-08 }} {{პორტალი ომი}} {{პორტალი ისტორია}} {{ჯვაროსნული ლაშქრობები}} [[კატეგორია:პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა|*]] [[კატეგორია:ჯვაროსნული ლაშქრობები]] [[კატეგორია:XI საუკუნის ომები]] g8nxdc2ehv6jfpcwkdm3idmvrnzbvea 0 56243 5428270 4540957 2026-07-06T18:18:47Z ~2026-38560-91 184941 ასურეთი ამ დროს ცალსახაა რომ არ არსებობდა და ეს ანტიოქოს დიდი უნდა იყოს, სელევკიდების ელინისტური სახელმწიფოს მეფე 5428270 wikitext text/x-wiki {{მმართველი |ქვეყანა= [[იბერია|იბერიის]] |თანამდებობა= მეფე |სახელი= საურმაგი |ორიგინალური სახელი= |რიგი= |რიგი-მეუღლეების= |სურათი= |ხელმოწერა= |მმართველობის წლები= |კორონაცია= |წინამორბედი= [[ფარნავაზ I]] |მემკვიდრე= [[მირიან I]]/მირვან I |სხვა წოდებები= |ვიცე-პრეზიდენტი= |პარტია= |დაბადების თარიღი= |დაბადების ადგილი= |გარდაცვალების თარიღი= |გარდაცვალების ადგილი= |ქორწინება= [[სპარსელი|სპარსი]], ასული ბარდაველისა ერისთვისაჲ. |შვილები= {{plainlist| *'''I ასული''', საურმაგის შვილობილის, მირვანის მეუღლე; *'''II ასული''', ქუჯის ძის მეუღლე.}} |დინასტია= [[ფარნავაზიანი]]<ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/65894/1/Teimuraz_Batonishvili_Istoria.pdf თეიმურაზ ბატონიშვილი „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“] ქმნილი საქართველოს მეათცამეტის მეფის გიორგის ძის თეიმურაზისაგან სტამბასა შინა სამეცნიერო აკადემიისასა 1848 წელსა. გვ. 210.</ref> |მამა= [[ფარნავაზ I]] |დედა= დურძუკი ქალი |რელიგია=[[წარმართობა საქართველოში|ქართული წარმართობა]]}} '''საურმაგი''' — [[იბერია|ქართლის (იბერიის)]] მეფე, [[ფარნავაზ I|ფარნავაზის]] ძე. ქართული საისტორიო ტრადიციის თანახმად, მეფობდა [[ძვ. წ. III საუკუნე]]ში. ქართული წყაროების მიხედვით, ჩრდილო კავკასიელი ტომებისა და სხვა უცხოელთგან შემდგარი სამხედრო რაზმების დახმარებით ჩააქრო ქართლის ერისთავთა აჯანყება. საურმაგს მიეწერება აგრეთვე [[ჩრდილო კავკასია|ჩრდილო კავკასიიდან]] [[კავკასიელი ხალხები|კავკასიელ ტომთა]] მნიშვნელოვანი მასის გადმოსახლება საქართველოს მთიანეთში. მის დროს ქართლის სამეფოს მეგობრული დამოკიდებულება უნდა ჰქონოდა [[სელევკიდების სამეფო]]სთან. „[[ქართლის ცხოვრება]]“ საურმაგს მიაწერს ორი ქალღმერთის — [[აინინა და დანინა|აინინასა და დანინას]] კულტის დამკვიდრებას და მცხეთის გზაზე მათი კერპების აღმართვას.<ref>[http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00014623/ საურმაგი]. საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა.</ref> {{ციტატა|და დაჯდა საურმაგ მცხეთას მეფედ და უმატა ყოველთა სიმაგრეთა მცხეთისა და ქართლისათა, და მან შექმნნა ორნი კერპნი: აინინა და დანანა, და აჰმართნა გზასა ზედა მცხეთისასა.<ref>„ქართლის ცხოვრება“. გვ. 47.</ref>}} საურმაგს მხოლოდ ორი ქალიშვილი ჰყავდა. ერთი ქუჯის შვილს მიათხოვა, მეორე — სპარსეთის მეფის ნებროთის შვილს — მირვანოსს, რომელიც თავისი ცოლის ნათესავი იყო. მირვანოსი იშვილა და საურმაგის სიკვდილის შემდეგ სწორედ იგი გამეფდა. მირვანოსს ისტორიკოსთა ერთი ნაწილი [[მირიან I|მირიან]] პირველადაც მოიხსენიებს, ზოგიც — მირვანად.<ref>ბარბაქაძე ლ., ჯიბის ცნობარი მართლმორწმუნე ქრისტიანისათვის; თბილისი, 2013 წ.</ref> საურმაგის მეფობის დროს, [[ძვ. წ. 189|189 წლის]] მახლობლად, სელევკიდების სახელმწიფოს მეფის [[ანტიოქე III დიდი|ანტიოქოს დიდის]] ორმა სარდალმა – არტაშესმა და ზარიადრმა, რომლებიც წარმომავლობით [[სომხები]] იყვნენ, სომხეთს თავისუფლება მოუპოვეს. მაგრამ, რადგან იმ დროს სომხეთის ტერიტორია პატარა იყო, რამდენიმე პროვინცია მეზობელ სახელმწიფოებს ჩამოგლიჯეს. სხვათა შორის, საქართველომ ამ დროს დაკარგა ზოგიერთი ადგილი არაქსისა და ჭოროხის ხეობაში.<ref>{{წიგნი | ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/236511/1/Saqartvelos_Istoria.pdf | გვარი = გორგაძე | სახელი = სერგი | ავტორის ბმული = სერგი გორგაძე | სათაური = საქართველოს ისტორია | დამატებითი = მოკლე სისტემატიური კურსი მოზრდილთათვის | ტომი = I | ადგილი = ქუთაისი | წელი = 1915 | გვერდი = 50}}</ref> ==ლიტერატურა== * {{წიგნი | ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/77842?mode=full | ავტორი1 = [[მარიკა ლორთქიფანიძე|ლორთქიფანიძე მ.]] | ავტორი2 = [[როინ მეტრეველი|მეტრეველი რ.]] | სათაური = საქართველოს მეფეები | გვ = 16 | გამომცემლობა = „ნეკერი“ | ადგილი = თბ. | წელი = 2007 | isbn = 99928-58-36-2}} * [[გიორგი მელიქიშვილი|გ, მელიქიშვილი]], ქართლის (იბერიის) სამეფოს ისტორიის ქრონოლოგიის საკითხისათვის, ივ. ჯავახიშვილი სახ. ისტორიის ინსტიტუტის შრომები, 1958, ტ. 4, ნაკვ. I; მისივე ქართლის (იბერიის) მეფეთა სიებში არსებული ხარვეზის შესახებ, მაცნე, ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ხელოვნების ისტორიის სერია, 1978, №3; * [[სერგი გორგაძე|ს. გორგაძე]], წერილები საქართველოს ისტორიიდან, „მოამბე“, 1905, №XI. * {{ქსე|9|148}} ==სქოლიო== {{სქოლიოს სია}} {{დაიწყე ყუთი}} {{მემკვიდრეობის ყუთი| წინამორბედი= [[ფარნავაზ I]]| ტიტული= [[იბერიის მეფეთა სია|იბერიის მეფე]]| წლები= [[ძვ. წ. 237]]–[[ძვ. წ. 162|162]]|შემდეგი= [[მირვან I]]}} {{დაასრულე ყუთი}} {{იბერიის მეფეები}} [[კატეგორია:იბერიის მეფეები]] [[კატეგორია:ფარნავაზიანები]] i6vbqes3v36t3qzxpw2okysl6awbp7w 5428325 5428270 2026-07-06T18:48:45Z Mehman 75871 [[Special:Contributions/~2026-38560-91|~2026-38560-91]]-ის რედაქტირებები გაუქმდა; აღდგა [[User:ალექსანდროს|ალექსანდროს]]-ის მიერ რედაქტირებული ვერსია 4540957 wikitext text/x-wiki {{მმართველი |ქვეყანა= [[იბერია|იბერიის]] |თანამდებობა= მეფე |სახელი= საურმაგი |ორიგინალური სახელი= |რიგი= |რიგი-მეუღლეების= |სურათი= |ხელმოწერა= |მმართველობის წლები= |კორონაცია= |წინამორბედი= [[ფარნავაზ I]] |მემკვიდრე= [[მირიან I]]/მირვან I |სხვა წოდებები= |ვიცე-პრეზიდენტი= |პარტია= |დაბადების თარიღი= |დაბადების ადგილი= |გარდაცვალების თარიღი= |გარდაცვალების ადგილი= |ქორწინება= [[სპარსელი|სპარსი]], ასული ბარდაველისა ერისთვისაჲ. |შვილები= {{plainlist| *'''I ასული''', საურმაგის შვილობილის, მირვანის მეუღლე; *'''II ასული''', ქუჯის ძის მეუღლე.}} |დინასტია= [[ფარნავაზიანი]]<ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/65894/1/Teimuraz_Batonishvili_Istoria.pdf თეიმურაზ ბატონიშვილი „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“] ქმნილი საქართველოს მეათცამეტის მეფის გიორგის ძის თეიმურაზისაგან სტამბასა შინა სამეცნიერო აკადემიისასა 1848 წელსა. გვ. 210.</ref> |მამა= [[ფარნავაზ I]] |დედა= დურძუკი ქალი |რელიგია=[[წარმართობა საქართველოში|ქართული წარმართობა]]}} '''საურმაგი''' — [[იბერია|ქართლის (იბერიის)]] მეფე, [[ფარნავაზ I|ფარნავაზის]] ძე. ქართული საისტორიო ტრადიციის თანახმად, მეფობდა [[ძვ. წ. III საუკუნე]]ში. ქართული წყაროების მიხედვით, ჩრდილო კავკასიელი ტომებისა და სხვა უცხოელთგან შემდგარი სამხედრო რაზმების დახმარებით ჩააქრო ქართლის ერისთავთა აჯანყება. საურმაგს მიეწერება აგრეთვე [[ჩრდილო კავკასია|ჩრდილო კავკასიიდან]] [[კავკასიელი ხალხები|კავკასიელ ტომთა]] მნიშვნელოვანი მასის გადმოსახლება საქართველოს მთიანეთში. მის დროს ქართლის სამეფოს მეგობრული დამოკიდებულება უნდა ჰქონოდა [[სელევკიდების სამეფო]]სთან. „[[ქართლის ცხოვრება]]“ საურმაგს მიაწერს ორი ქალღმერთის — [[აინინა და დანინა|აინინასა და დანინას]] კულტის დამკვიდრებას და მცხეთის გზაზე მათი კერპების აღმართვას.<ref>[http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00014623/ საურმაგი]. საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა.</ref> {{ციტატა|და დაჯდა საურმაგ მცხეთას მეფედ და უმატა ყოველთა სიმაგრეთა მცხეთისა და ქართლისათა, და მან შექმნნა ორნი კერპნი: აინინა და დანანა, და აჰმართნა გზასა ზედა მცხეთისასა.<ref>„ქართლის ცხოვრება“. გვ. 47.</ref>}} საურმაგს მხოლოდ ორი ქალიშვილი ჰყავდა. ერთი ქუჯის შვილს მიათხოვა, მეორე — სპარსეთის მეფის ნებროთის შვილს — მირვანოსს, რომელიც თავისი ცოლის ნათესავი იყო. მირვანოსი იშვილა და საურმაგის სიკვდილის შემდეგ სწორედ იგი გამეფდა. მირვანოსს ისტორიკოსთა ერთი ნაწილი [[მირიან I|მირიან]] პირველადაც მოიხსენიებს, ზოგიც — მირვანად.<ref>ბარბაქაძე ლ., ჯიბის ცნობარი მართლმორწმუნე ქრისტიანისათვის; თბილისი, 2013 წ.</ref> საურმაგის მეფობის დროს, [[ძვ. წ. 189|189 წლის]] მახლობლად, ასურეთის მეფის [[ანტიოქე III დიდი|ანტიოქოს დიდის]] ორმა სარდალმა – არტაშესმა და ზარიადრმა, რომლებიც წარმომავლობით [[სომხები]] იყვნენ, სომხეთს თავისუფლება მოუპოვეს. მაგრამ, რადგან იმ დროს სომხეთის ტერიტორია პატარა იყო, რამდენიმე პროვინცია მეზობელ სახელმწიფოებს ჩამოგლიჯეს. სხვათა შორის, საქართველომ ამ დროს დაკარგა ზოგიერთი ადგილი არაქსისა და ჭოროხის ხეობაში.<ref>{{წიგნი | ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/236511/1/Saqartvelos_Istoria.pdf | გვარი = გორგაძე | სახელი = სერგი | ავტორის ბმული = სერგი გორგაძე | სათაური = საქართველოს ისტორია | დამატებითი = მოკლე სისტემატიური კურსი მოზრდილთათვის | ტომი = I | ადგილი = ქუთაისი | წელი = 1915 | გვერდი = 50}}</ref> ==ლიტერატურა== * {{წიგნი | ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/77842?mode=full | ავტორი1 = [[მარიკა ლორთქიფანიძე|ლორთქიფანიძე მ.]] | ავტორი2 = [[როინ მეტრეველი|მეტრეველი რ.]] | სათაური = საქართველოს მეფეები | გვ = 16 | გამომცემლობა = „ნეკერი“ | ადგილი = თბ. | წელი = 2007 | isbn = 99928-58-36-2}} * [[გიორგი მელიქიშვილი|გ, მელიქიშვილი]], ქართლის (იბერიის) სამეფოს ისტორიის ქრონოლოგიის საკითხისათვის, ივ. ჯავახიშვილი სახ. ისტორიის ინსტიტუტის შრომები, 1958, ტ. 4, ნაკვ. I; მისივე ქართლის (იბერიის) მეფეთა სიებში არსებული ხარვეზის შესახებ, მაცნე, ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ხელოვნების ისტორიის სერია, 1978, №3; * [[სერგი გორგაძე|ს. გორგაძე]], წერილები საქართველოს ისტორიიდან, „მოამბე“, 1905, №XI. * {{ქსე|9|148}} ==სქოლიო== {{სქოლიოს სია}} {{დაიწყე ყუთი}} {{მემკვიდრეობის ყუთი| წინამორბედი= [[ფარნავაზ I]]| ტიტული= [[იბერიის მეფეთა სია|იბერიის მეფე]]| წლები= [[ძვ. წ. 237]]–[[ძვ. წ. 162|162]]|შემდეგი= [[მირვან I]]}} {{დაასრულე ყუთი}} {{იბერიის მეფეები}} [[კატეგორია:იბერიის მეფეები]] [[კატეგორია:ფარნავაზიანები]] juvd7wphgjr2yvfwmyqyfrfobe0yj91 0 70339 5428455 4430517 2026-07-07T05:50:01Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428455 wikitext text/x-wiki '''პოლტერგეისტი''' ({{lang-de|''Poltern''}} ნიშნავს გრგვინვას, ხმაურს, ხოლო ''Geist'' — მოჩვენებას, სულს ან განსახიერებას, ხორცის შესხმას) — დემონური მოჩვენება, სული ან აჩრდილი, რომელიც ამჟღავნებს და თვალნათლივ აჩვენებს თავის თავს მოძრაობით, [[ადამიანი|ადამიანებსა]] თუ სხვადასხვა საგნებსა და ობიექტებზე ზემოქმედებით. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.thesun.co.uk/sol/homepage/woman/real_life/article1523213.ece ვიდეოზე დაფიქსირებული „პოლტერგეისტი“], გაზეთი ''The Sun'', 9 აგვისტო, 2008. * [http://www.spr.ac.uk/main/news/colvin-acoustic-properties-poltergeist-rapping "The Acoustic Properties of Unexplained Rapping Sounds"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140804031342/http://www.spr.ac.uk/main/news/colvin-acoustic-properties-poltergeist-rapping |date=2014-08-04 }} Journal of the [[Society for Psychical Research]] * [http://www.psychanalyse-paris.com/807-The-Poltergeist-and-his.html The Poltergeist and his explainers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150915020519/http://psychanalyse-paris.com/807-The-Poltergeist-and-his.html |date=2015-09-15 }}, [[Andrew Lang]], Psychanalyse-paris.com * [http://www.parapsychology.org/ International Journal of Parapsychology] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110824015530/http://parapsychology.org/ |date=2011-08-24 }} * [http://www.skepdic.com/poltergeist.html Skeptic's Dictionary] [[კატეგორია:მისტიკა]] [[კატეგორია:მეტაფიზიკა]] [[კატეგორია:ოკულტიზმი]] [[კატეგორია:მაგია]] dx2pdvykow4uj8x8feoj24m1ng7jyl7 0 74397 5428429 4561754 2026-07-07T04:40:06Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428429 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა შემსრულებლის დისკოგრაფია |შემსრულებელი = [[პოლ მაკ-კარტნი]]ს |სურათის ზომა = 220პქ |სურათი = Paul McCartney live in Dublin.jpg |სტუდიური =24 |საკონცერტო = 8 |კომპილაციები =3 |სინგლები =77 |ვიდეო = 13 |მუსიკალური ვიდეოები = 55 |1ოპცია = 7 |1ოპციის სახელი = კლასიკური ალბომები |1ოპციის ფერი = #faebd7 |2ოპცია = 5 |2ოპციის სახელი = ელექტრონული ალბომები |2ოპციის ფერი = beige }} აქ წარმოდგენილია [[პოლ მაკ-კარტნი]]ს სრული სოლო დისკოგრაფია, მისი ჯგუფის [[Wings (ჯგუფი)|Wings]] ჩანაწერებთან ერთად. ==ალბომები== ===სოლო და Wings=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !rowspan="2" style="width:3em"| წელი !rowspan="2" style="width:18em"|ალბომის დეტალები !colspan="10"|უმაღლესი პოზიცია ჩარტში !rowspan="2" width="160"|სერტიფიცირებები<br /><small>(გაყიდვების მიხედვით)</small> |- ! style="width:3em;font-size:80%"| [[ბრიტანეთის ალბომების ჩარტი|ბრიტ]]<br> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[Billboard 200|აშშ]]<br><ref name="US">{{cite web| url={{BillboardURLbyName|artist=paul mccartney|chart=all}} | title=Paul McCartney Billboard 200| publisher=''[[Billboard (ჟურნალი)|Billboard]]''| accessdate=26 ივლისი 2007}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[Kent Music Report|ავს]]<br><ref name="AUS1">{{cite book|title=[[Kent Music Report|Australian Chart Book 1970-1992]]|last=Kent|first=David|authorlink=დევიდ კენტი (ისტორიკოსი)|publisher=Australian Chart Book|location=[[St Ives, New South Wales|St Ives]], N.S.W.|წელი=1993|isbn=0-646-11917-6}}</ref><!-- IMPORTANT: This reference gives Australian albums and singles information. It is used for chart peak positions as the early Paul McCartney albums were released before ARIA regulated the Australian charts itself (1989). --><ref name="AUS2">{{cite web| url=http://australian-charts.com/search.asp?search=Paul+McCartney&cat=a |title=Paul McCartney Australian Album Chart listings| publisher=[[Australia]]| accessdate=26 ივლისი 2007}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[ახალი ზელანდიის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაცია|ახ.ზ.]]<br><ref name="NZ1">{{cite web| url=http://charts.org.nz/showinterpret.asp?interpret=Wings| title=chart.org.nz Wings discography| work=Hung Medien| publisher=[[ახალი ზელანდიის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაცია|RIANZ]]| accessdate=26 ივლისი 2007| archiveurl=https://www.webcitation.org/6Boz2sQfx?url=http://charts.org.nz/showinterpret.asp?interpret=Wings| archivedate=2012-10-31}}</ref><ref name="NZ2">{{cite web| url=http://charts.org.nz/showinterpret.asp?interpret=Paul+McCartney| title=chart.org.nz Paul McCartney discography| work=Hung Medien| publisher=[[ახალი ზელანდიის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაცია|RIANZ]]| accessdate=2 აგვისტო 2011| archiveurl=https://www.webcitation.org/6Boz4UaDR?url=http://charts.org.nz/showinterpret.asp?interpret=Paul+McCartney| archivedate=2012-10-31}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[VG-lista|ნორ]]<br><ref name="NOR1">{{cite web| url=http://norwegiancharts.com/showinterpret.asp?interpret=Wings| title=norwegiancharts.com Wings discography | publisher=[[VG-lista]]|work=Hung Medien| accessdate=2 აგვისტო 2011}}</ref><ref name="NOR2">{{cite web| url=http://norwegiancharts.com/showinterpret.asp?interpret=Paul+McCartney| title=norwegiancharts.com Paul McCartney discography | publisher=[[VG-lista]]|work=Hung Medien| accessdate=2 აგვისტო 2011}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[MegaCharts|ნიდ.]]<br><ref name="NLD1">{{cite web| url=http://dutchcharts.nl/showinterpret.asp?interpret=Wings | title=Dutchcharts.nl Wings discography | publisher=MegaCharts|work=Hung Medien| accessdate=2 აგვისტო 2011}}</ref><ref name="NLD2">{{cite web| url=http://dutchcharts.nl/showinterpret.asp?interpret=Paul+McCartney | title=Dutchcharts.nl Paul McCartney discography | publisher=MegaCharts|work=Hung Medien| accessdate=2 აგვისტო 2011}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[SNEP|საფრ]]<br><ref name=fra1>{{cite web|url=http://infodisc.fr/Album_M.php|title=InfoDisc : Tous les Albums classés par Artiste > Choisir Un Artiste Dans la Liste : Paul McCartney|publisher=infodisc.fr|accessdate=1 ივნისი 2011|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CPaxJnfV?url=http://infodisc.fr/Album_M.php|archivedate=2012-11-24}}</ref><ref name=fra2>{{cite web|url=http://infodisc.fr/Album_W.php|title=InfoDisc : Tous les Albums classés par Artiste > Choisir Un Artiste Dans la Liste : Wings|publisher=infodisc.fr|accessdate=1 ივნისი 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130507070538/http://www.infodisc.fr/Album_W.php|archivedate=2013-05-07}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[Sverigetopplistan|შვედ]]<br><ref name="SWE1">{{cite web| url=http://swedishcharts.com/showinterpret.asp?interpret=Wings | title=swedishcharts.com Wings discography | publisher=[[Sverigetopplistan]]| accessdate=2 აგვისტო 2011}}</ref><ref name="SWE2">{{cite web| url=http://swedishcharts.com/showinterpret.asp?interpret=Paul+McCartney | title=swedishcharts.com Paul McCartney discography | work=Hung Medien| accessdate=2 აგვისტო 2011}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[Oricon|იაპ]]<br><ref name="JPN">{{cite web| url=http://homepage1.nifty.com/tuty/after_beatles_paul_albumchartaction_japan.htm/| title=Paul McCartney Japanese Album Chart listings| publisher=[[Original Confidence]]| accessdate=2 აგვისტო 2011| archiveurl=https://web.archive.org/web/20081209034231/http://homepage1.nifty.com/tuty/after_beatles_paul_albumchartaction_japan.htm/| archivedate=2008-12-09}}</ref><ref name="JPN2">{{cite web| url=http://www.oricon.co.jp/prof/artist/19616/ranking/cd_album/ Paul McCartneyのCDアルバムランキング| title= Paul McCartney's Album discography by Sales (1988-present)| publisher=[[Original Confidence]]| accessdate=2 აგვისტო 2011}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| [[Media Control Charts|გერ]]<br><ref name="GER1">{{cite web| url=http://www.officialcharts.de/ersuche.asp?kategorie=chart&interpret_suche=wings&titel_suche=&jahr=&cat=a | title= charts.de| publisher=[[Media Control Charts]]| accessdate=24 თებერვალი 2012}}</ref><ref name="GER2">{{cite web| url=http://www.officialcharts.de/ersuche.asp?kategorie=chart&interpret_suche=Paul+McCartney&titel_suche=&jahr=&cat=a | title= charts.de| publisher=[[Media Control Charts]]| accessdate=24 თებერვალი 2012}}</ref> |- |align="center"|1970 |align="left"|'''''[[McCartney (ალბომი)|McCartney]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 17 აპრილი 1970 *ლეიბლი: [[Apple Records|Apple]] |2 |1 |3 |— |2 |3 |4 |* |13 |15 | *[[RIAA|აშშ]]: 2x პლატინა<ref name="RIAA">{{cite web|url= http://riaa.com/goldandplatinumdata.php?resultpage=1&table=SEARCH_RESULTS&action=&artist=McCartney,%20Paul|title= Recording Industry Association of America|accessdate= 2 აგვისტო 2011|archiveurl= https://web.archive.org/web/20150924151606/http://www.riaa.com/goldandplatinumdata.php?resultpage=1|archivedate= 2015-09-24}}</ref> *[[CRIA|კან]]: პლატინა<ref name="CRIA1">{{cite web|url= http://www.musiccanada.com/GPSearchResult.aspx?st=&ica=False&sa=Paul+McCartney&sl=&smt=0&sat=-1&ssb=Artist|title= Gold and Platinum Search|accessdate= 28 ივლისი 2011|archiveurl= https://www.webcitation.org/6Bp5DbIsc?url=http://www.musiccanada.com/GPSearchResult.aspx?st=|archivedate= 2012-10-31}}</ref> |- |rowspan="2" align="center"|1971 |align="left"|'''''[[Ram (ალბომი)|Ram]]''''' <br><small>(პოლ და [[ლინდა მაკ-კარტნი]])</small> *გამოსვლის თარიღი: 17 მაისი 1971 *ლეიბლი: Apple/EMI, Capitol |1 |2 |3 |— |2 |4 |8 |* |8 |22 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> *კანადა: პლატინა<ref name="CRIA1" /> |- |align="left"|'''''[[Wild Life (Wings-ის ალბომი)|Wild Life]]''''' <br><small>(Wings)</small> *გამოსვლის თარიღი: 7 დეკემბერი 1971 *ლეიბლი: Apple/EMI, Capitol |11 |10 |3 |— |4 |6 |* |* |15 |47 | *აშშ: ოქრო<ref name="RIAA" /> *კანადა: ოქრო<ref name="CRIA2">{{cite web|url= http://www.musiccanada.com/GPSearchResult.aspx?st=&ica=False&sa=Wings&sl=&smt=0&sat=-1&ssb=Artist|title= Gold and Platinum Search|accessdate= 28 ივლისი 2011|archiveurl= https://www.webcitation.org/6Bp5GF38Z?url=http://www.musiccanada.com/GPSearchResult.aspx?st=|archivedate= 2012-10-31}}</ref> |- |rowspan="2" align="center"|1973 |align="left"|'''''[[Red Rose Speedway]]''''' <br><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> *გამოსვლის თარიღი: 30 აპრილი 1973 *ლეიბლი: Apple/EMI, Capitol |5 |1 |1 |— |4 |6 |9 |* |13 |— | *აშშ: ოქრო<ref name="RIAA" /> *[[British Phonographic Industry|ბრიტ]]: ოქრო<ref name="bpi">{{cite web|url=http://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx|title=Certified Awards Search|publisher=[[British Phonographic Industry]]|accessdate=19 აგვისტო 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171006162141/https://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx|archivedate=2017-10-06}} Note: User needs to enter "Wings" in the "Search" field, "Artist" in the "Search by" field, "Album" in the "Format" field and click the "Go" button.</ref> *კანადა: პლატინა<ref name="CRIA2" /> |- |align="left"|'''''[[Band on the Run]]''''' <br><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> * გამოსვლის თარიღი: 5 დეკემბერი 1973 *ლეიბლი: Apple/EMI, Capitol |1 |1 |1 |23 |1 |5 |* |* |11 |15 | *აშშ: 3x პლატინა<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: პლატინა <ref name="bpi" /> *[[Syndicat National de l'Édition Phonographique|საფრ]]: ოქრო<ref name="InfoDiscCert1">{{cite web |url=http://www.infodisc.fr/Certif_Album.php |title=French albums certifications |publisher=[[InfoDisc]] |accessdate=8 ნოემბერი 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100621054859/http://www.infodisc.fr/Certif_Album.php |archivedate=2010-06-21 }} Note: See "McCARTNEY P."</ref> |- |rowspan="1" align="center"|1975 |align="left"|'''''[[Venus and Mars (Wings-ის ალბომი)|Venus and Mars]]''''' <br><small>(Wings)</small> *გამოსვლის თარიღი: 27 მაისი 1975 *ლეიბლი: [[Capitol Records|Capitol]] |1 |1 |2 |1 |1 |5 |1 |* |9 |11 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: პლატინა <ref name="bpi" /> *კანადა: პლატინა<ref name="CRIA2" /> |- |align="center"|1976 |align="left"|'''''[[Wings at the Speed of Sound]]''''' <br><small>(Wings)</small> *გამოსვლის თარიღი: 25 მარტი 1976 *ლეიბლი: Capitol |2 |1 |2 |2 |2 |3 |1 |7 |4 |32 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო<ref name="bpi" /> *საფრ: ოქრო<ref name="InfoDiscCert2">{{cite web |url=http://www.infodisc.fr/Certif_Album.php |title=French albums certifications |publisher=[[InfoDisc]] |accessdate=8 ნოემბერი 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100621054859/http://www.infodisc.fr/Certif_Album.php |archivedate=2010-06-21 }} Note: See "WINGS"</ref> |- |align="center"|1978 |align="left"|'''''[[London Town (Wings-ის ალბომი)|London Town]]''''' <br><small>(Wings)</small> *გამოსვლის თარიღი: 31 მარტი 1978 *ლეიბლი: [[Parlophone]] <small>(მსოფლიო)</small><br>Capitol <small>(აშშ)</small> |4 |2 |3 |4 |2 |1 |3 |4 |4 |6 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi" /> *საფრ: ოქრო<ref name="InfoDiscCert2" /> *გერ: ოქრო<ref name=musik>{{cite certification|region=გერმანია|accessdate=20 სექტემბერი 2009|artist=Wings}}</ref> |- |align="center"|1979 |align="left"|'''''[[Back to the Egg]]''''' <br><small>(Wings)</small> *გამოსვლის თარიღი: 8 ივნისი 1979 *ლეიბლი: Parlophone <small>(მსოფლიო)</small><br>[[Columbia Records|Columbia]] <small>(აშშ)</small> |6 |8 |3 |9 |5 |11 |11 |5 |7 |16 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi" /> *კანადა: 2x პლატინა <ref name="CRIA2" /> |- |align="center"|1980 |align="left"|'''''[[McCartney II]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 16 მაისი 1980 *ლეიბლი: Parlophone <small>(მსოფლიო)</small><br>[[Columbia Records|Columbia]] <small>(აშშ)</small> |1 |3 |6 |5 |5 |11 |2 |5 |8 |19 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi2">{{cite web|url=http://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx|title=Certified Awards Search|publisher=[[British Phonographic Industry]]|accessdate=19 აგვისტო 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171006162141/https://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx|archivedate=2017-10-06}} Note: User needs to enter "Paul McCartney" in the "Search" field, "Artist" in the "Search by" field, "Album" in the "Format" field and click the "Go" button.</ref> |- |align="center"|1982 |align="left"|'''''[[Tug of War (ალბომი)|Tug of War]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 26 აპრილი 1982 *ლეიბლი: Parlophone <small>(მსოფლიო)</small><br>Columbia <small>(აშშ)</small> |1 |1 |2 |4 |1 |1 |2 |1 |1 |2 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi2" /> *საფრ: ოქრო <ref name="InfoDiscCert1" /> |- |align="center"|1983 |align="left"|'''''[[Pipes of Peace]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 31 ოქტომბერი 1983 *ლეიბლი: Parlophone <small>(მსოფლიო)</small><br>Columbia <small>(აშშ)</small> |4 |15 |9 |38 |1 |11 |13 |4 |5 |20 | *აშშ: პლატინა <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: პლატინა <ref name="bpi2" /> *კანადა: პლატინა <ref name="CRIA1" /> |- |align="center"|1984 |align="left"|'''''[[Give My Regards to Broad Street]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 22 ოქტომბერი 1984 *ლეიბლი: Parlophone <small>(მსოფლიო)</small><br>Columbia <small>(აშშ)</small> |1 |21 |10 |25 |4 |24 |— |9 |6 |25 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: პლატინა <ref name="bpi2" /> *კანადა: ოქრო <ref name="CRIA1" /> |- |align="center"|1986 |align="left"|'''''[[Press to Play]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 26 აგვისტო 1986 *ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |8 |30 |22 |— |8 |21 |— |17 |11 |30 | *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi2" /> |- |align="center"|1988 |align="left"|'''''[[Choba B CCCP]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 31 ოქტომბერი 1988 * ლეიბლი: [[მელოდია (ფირმა)|მელოდია]], EMI |63 |109 |— |— |— |— |— |— |48 |— | |- |align="center"|1989 |align="left"|'''''[[Flowers in the Dirt]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 5 ივნისი 1989 *ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |1 |21 |18 |— |1 |15 |8 |2 |9 |9 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: პლატინა <ref name="bpi2" /> *კანადა: ოქრო<ref name="CRIA1" /> *საფრ: ოქრო <ref name="InfoDiscCert1" /> *გერ: ოქრო<ref name=musik2>{{cite certification|region=გერმანია|accessdate=20 სექტემბერი 2009|artist=Paul+McCartney}}</ref> *შვედ: ოქრო <ref name="IFPIswe">{{cite web|url=http://www.ifpi.se/wp/wp-content/uploads/guld-platina-1987-1998.pdf|title=IFPI Sweden, Guld & Platina År 1987–1998|publisher=ifpi.se|date=|accessdate=8 ნოემბერი 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110616145338/http://www.ifpi.se/wp/wp-content/uploads/guld-platina-1987-1998.pdf|archivedate=2011-06-16}}</ref> *შვეიც: ოქრო <ref name="SWI IFPI">{{cite web |url= http://swisscharts.com/search_certifications.asp?search=Paul+McCartney|title= The Official Swiss Charts and Music Community|accessdate=3 ნოემბერი 2010}}</ref> |- |align="center"|1993 |align="left"|'''''[[Off the Ground]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 1 თებერვალი 1993 *ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |5 |17 |8 |4 |2 |5 |15 |10 |5 |2 | *აშშ: ოქრო<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ვერცხლი <ref name="bpi2" /> *ავსტრ: ოქრო<ref name="IFPIaut">{{cite web|url=http://www.ifpi.at/?section=goldplatin|title=IFPI Austria|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]]|accessdate=26 ოქტომბერი 2010|archive-date=16 დეკემბერი 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081216161149/http://www.ifpi.at/?section=goldplatin}} Note: User needs to enter "Paul McCartney" in the "Interpret" field and click the "Suchen" button.</ref> *კანადა: ოქრო <ref name="CRIA1" /> *საფრ: ოქრო <ref name="InfoDiscCert1" /> *გერ: პლატინა <ref name=musik2 /> *შვეიც: ოქრო <ref name="SWI IFPI" /> |- |align="center"|1997 |align="left"|'''''[[Flaming Pie]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 5 მაისი 1997 *ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |2 |2 |9 |23 |3 |9 |23 |11 |14 |6 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi2" /> *ნორ: ოქრო <ref name="IFPINOR">{{cite web|url= http://www.ifpi.no/sok/lst_trofeer_sok.asp?type=artist|title= IFPI Norsk platebransje|accessdate= 31 აგვისტო 2008|archiveurl= https://web.archive.org/web/20121105012246/http://www.ifpi.no/sok/lst_trofeer_sok.asp?type=artist|archivedate= 5 ნოემბერი 2012}}</ref> |- |align="center"|1999 |align="left"|'''''[[Run Devil Run]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 4 ოქტომბერი 1999 *ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |12 |27 |— |— |12 |53 |55 |23 |30 |21 | *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi2" /> |- |align="center"|2001 |align="left"|'''''[[Driving Rain]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 12 ნოემბერი 2001 *ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |46 |26 |— |— |18 |— |33 |— |27 |23 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ვერცხლი <ref name="bpi2" /> |- |align="center"|2005 |align="left"|'''''[[Chaos and Creation in the Backyard]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 12 სექტემბერი 2005 *ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |10 |6 |33 |— |8 |5 |3 |3 |19 |4 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო <ref name="bpi2" /> *კანადა: ოქრო <ref name="CRIA1" /> *საფრ: ოქრო <ref name="InfoDiscCert1" /> *რუს: ოქრო <ref name="2m">{{cite web|url=http://2m-online.ru/gold_n_platinum/detail.php?COUNTRY=5075|title=Russian Gold and Platinum Awards, 2005 albums|accessdate=23 იანვარი 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090124001149/http://2m-online.ru/gold_n_platinum/detail.php?COUNTRY=5075|archivedate=2009-01-24}}</ref> |- |align="center"|2007 |align="left"|'''''[[Memory Almost Full]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 4 ივნისი 2007 *ლეიბლი: [[Hear Music]]/MPL |5 |3 |33 |30 |4 |6 |13 |3 |17 |18 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო <ref name="British Phonographic Industry">{{cite web |url= http://www.bpi.co.uk/certified-awards/search.aspx |title= British Phonographic Industry |accessdate= 12 ოქტომბერი 2013 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20170801142929/http://www.bpi.co.uk/certified-awards/Search.aspx |archivedate= 2017-08-01 }}</ref> *კანადა: ოქრო <ref name="CRIA1" /> *რუს: პლატინა <ref name="2m(2)">{{cite web|url=http://2m-online.ru/gold_n_platinum/detail.php?COUNTRY=5077|title=Russian Gold and Platinum Awards, 2007 albums|accessdate=23 იანვარი 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090124001155/http://2m-online.ru/gold_n_platinum/detail.php?COUNTRY=5077|archivedate=2009-01-24}}</ref> |- |align="center"|2012 |align="left"|'''''[[Kisses on the Bottom]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 7 თებერვალი 2012 *ლეიბლი: [[Hear Music]]/MPL | 3 | 5 | 15 | 35 | 7 | 5 | 4 | 8 | 13 | 9 | |- |align="center"|2013 |align="left"|'''''[[New (ალბომი)|New]]''''' *გამოსვლის თარიღი: 15 ოქტომბერი 2013<ref name=Billboard>{{cite web |last=Greenwald |first=David |url=http://www.billboard.com/articles/news/5672788/paul-mccartneys-new-single-lands-album-due-in-ოქტომბერი-listen |title=Paul McCartney's 'New' Single Lands, Album Due in ოქტომბერი: Listen |work=Billboard |date=28 აგვისტო 2013 |accessdate=29 აგვისტო 2013 }}{{Dead link|date=მაისი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> *ლეიბლი: [[Hear Music]]/MPL |3 |3 |22 |27 | 1 | 6 | 2 | 9 | 2 | 6 | |- |} ===კლასიკური ალბომები=== {| class="wikitable" style="text-align:center" !style="width:3em"|წელი !style="width:18em"|ალბომი !style="width:2em;font-size:80%"| [[ბრიტანეთის ალბომების ჩარტი|ბრიტ]]<br><ref name="UK"/> !style="width:2em;font-size:80%"| [[Billboard 200|აშშ]]<br><ref name="US"/> |- | 1967 |align="left"|'''''[[The Family Way]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 6 იანვარი 1967 |— |— |- | 1977 |align="left"|'''''[[Thrillington]]''''' <br><small>([[Thrillington|პერსი „თრილზ“ თრილინგტონი]])</small> * გამოსვლის თარიღი: 29 აპრილი 1977 |— |— |- | 1991 |align="left"|'''''[[Paul McCartney's Liverpool Oratorio]]''''' <br><small>(კარლ დეივისთან ერთად)</small> * გამოსვლის თარიღი: 11 ოქტომბერი 1991 |— |177 |- | 1997 |align="left"|'''''[[Standing Stone (ალბომი)|Standing Stone]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 29 სექტემბერი 1997 |— |194 |- | 1999 |align="left"|'''''[[Working Classical]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 1 ნოემბერი 1999 |— |— |- | 2006 |align="left"|'''''[[Ecce Cor Meum]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 25 სექტემბერი 2006 |141 |— |- |2011 |align="left"|'''''[[Ocean's Kingdom]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 3 ოქტომბერი 2011 (ბრიტ)<br/>4 ოქტომბერი 2011 (აშშ) |— |143 |} ===ელექტრონიკა=== {| class="wikitable" style="text-align:center" !style="width:3em"|წელი !style="width:18em"|Album !style="width:2em;font-size:80%"| [[ბრიტანეთის ალბომების ჩარტი|ბრიტ]]<br><ref name="UK"/> |- | 1993 |align="left"|'''''[[Strawberries Oceans Ships Forest]]''''' <br><small>([[The Fireman]])</small> * გამოსვლის თარიღი: 15 ნოემბერი 1993 |— |- | 1998 |align="left"|'''''[[Rushes]]''''' <br><small>(The Fireman)</small> * გამოსვლის თარიღი: 21 სექტემბერი 1998 |— |- | 2000 |align="left"|'''''[[Liverpool Sound Collage]]''''' <br><small>(ემბიენტური ელექტრონული ალბომი, ავტორებად მითითებულები არიან [[The Beatles]], [[Super Furry Animals]], და [[მარტინ გლოვერი|Youth]])</small> * გამოსვლის თარიღი: 21 აგვისტო 2000 |— |- | 2005 |align="left"|'''''[[Twin Freaks]]''''' <br><small>([[The Freelance Hellraiser]]-თან)</small> * გამოსვლის თარიღი: 13 ივნისი 2005 |— |- | 2008 |align="left"|'''''[[Electric Arguments]]''''' <br><small>(The Fireman)</small> * გამოსვლის თარიღი: 24 ნოემბერი 2008 |79 |} ===საკონცერტო ალბომები=== {| class="wikitable" style="text-align:center" !rowspan="2" style="width:3em"|წელი !rowspan="2" style="width:18em"|ალბომი !colspan="8"|უმაღლესი პოზიცია ჩარტში !rowspan="2" width="180"|სერტიფიცირებები |- ! style="width:3em;font-size:80%"| ბრიტ<br><ref name="UK" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| აშშ<br><ref name="US" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| ახ.ზ.<br><ref name="NZ1" /><ref name="NZ2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| ნორ<br><ref name="NOR1" /><ref name="NOR2" /> !style="width:2em;font-size:80%"| [[Sverigetopplistan|შვედ]]<br><ref name="SWE1" /><ref name="SWE2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| შვეიც<br> ! style="width:3em;font-size:80%"| იაპ<br><ref name="JPN"/><ref name="JPN2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| გერ<br><ref name="GER2" /> |- | 1976 |align="left"|'''''[[Wings over America]]'''''<br><small>(Wings)</small> * გამოსვლის თარიღი: 10 დეკემბერი 1976 |8 |1 |3 |7 |33 |— |4 |9 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ოქრო<ref name="bpi" /> *კანადა: პლატინა <ref name="CRIA2" /> |- | 1990 |align="left"|'''''[[Tripping the Live Fantastic]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 5 ნოემბერი 1990 |26 |17 |— |— |— |— |12 |— | *ბრიტ: ოქრო<ref name="bpi2" /> |- | 1990 |align="left"|'''''[[Tripping the Live Fantastic: Highlights!]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 12 ნოემბერი 1990 |— |141 |21 |18 |27 |27 |— |28 | *აშშ: პლატინა<ref name="RIAA" /> |- | 1991 |align="left"|'''''[[Unplugged (The Official Bootleg)]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 20 მაისი 1991 |7 |14 |— |13 |20 |39 |24 |— |— |- | 1993 |align="left"|'''''[[Paul Is Live]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 8 ნოემბერი 1993 * ლეიბლი: Parlophone, Capitol, EMI |34 |78 |— |— |23 |— |16 |44 |— |- | 2002 |align="left"|'''''[[Back in the U.S.]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 11 ნოემბერი 2002 * ლეიბლი: Capitol, [[Toshiba EMI]] |— |8 |— |— |— |— |4 | | *აშშ: 2x პლატინა<ref name="RIAA" /> *კანადა: 2x პლატინა <ref name="CRIA1" /> *იაპ: ოქრო<ref name="riaj">{{cite web |url= http://www.riaj.or.jp/issue/record/2003/200304_03.pdf|title= RIAJ Certification - თებერვალი 2003|publisher=[[Recording Industry Association of Japan]]|accessdate=7 სექტემბერი 2010|language=Japanese}}</ref> |- | 2003 |align="left"|'''''[[Back in the World]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 17 მარტი 2003 * ლეიბლი: Parlophone, EMI |5 |— |— |— |12 |68 |196 |10 | *ბრიტ: ოქრო<ref name="bpi2" /> |- | 2009 |align="left"|'''''[[Good Evening New York City]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 17 ნოემბერი 2009 * ლეიბლი: Hear Music, [[Mercury Records]] |28 |16 |— |8 |29 |— |18 |54 | *აშშ: ოქრო <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: ვერცხლი <ref name="British Phonographic Industry"/> |- | colspan="100" style="text-align:center; font-size:8pt;"| "—" აღნიშნავს ჩანაწერს, რომელიც ჩარტში არ მოხვედრილა ან ამ ტერიტორიაზე არ გამოცემულა. |- |} ===კომპილაციები=== {| class="wikitable" style="text-align:center" !rowspan="2" style="width:3em"|წელი !rowspan="2" style="width:15em"|ალბომის დეტალები !colspan="10"|უმაღლესი პოზიცია ჩარტში !rowspan="2" width="180"|სერტიფიცირებები<br /><small>(გაყიდვების მიხედვით)</small> |- ! style="width:3em;font-size:80%"| ბრიტ<br><ref name="UK" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| აშშ<br><ref name="US" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| ავს<br><ref name="AUS1" /><ref name="AUS2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| ახ.ზ.<br><ref name="NZ1" /><ref name="NZ2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| ნორ<br><ref name="NOR1" /><ref name="NOR2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| ნიდ<br><ref name="NLD1" /><ref name="NLD2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"|[[Ö3 Austria Top 40|ავსტრ]]<br /><ref name="AUT">{{cite web|url=http://austriancharts.at/showinterpret.asp?interpret=Paul+McCartney|title= Discographie Paul McCartney - austriancharts.at|accessdate=1 ივლისი 2008}}</ref> ! style="width:3em;font-size:80%"| შვედ<br><ref name="SWE1" /><ref name="SWE2" /> ! style="width:3em;font-size:80%"| იაპ<br><ref name="JPN"/> ! style="width:3em;font-size:80%"| ბერ<br><ref name="GER2" /> |- | 1978 |align="left"|'''''[[Wings Greatest]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 2 ნოემბერი 1978 |5 |29 |8 |16 |20 |8 |— |32 |24 |18 | *აშშ: პლატინა <ref name="RIAA" /> *ბრიტ: პლატინა <ref name="bpi" /> *კანადა: პლატინა <ref name="CRIA1" /> |- | 1987 |align="left"|'''''[[All the Best!]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 2 ნოემბერი 1987 |2 |62 |8 |5 |39 |10 |23 |7 |11 |9 | *ბრიტ: 3x პლატინა<ref name="bpi2" /> *აშშ: 2x პლატინა<ref name="RIAA" /> *ავსტრ: ოქრო<ref name="IFPIaut" /> *კანადა: ოქრო <ref name="CRIA1" /> *საფრ: ოქრო <ref name="InfoDiscCert1" /> |- | 2001 |align="left"|'''''[[Wingspan: Hits and History]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 7 მაისი 2001 |5 |2 |14 |13 |5 |32 |28 |49 |13 |20 | *აშშ: 2x პლატინა<ref name="RIAA" /> *ავსტ: ოქრო<ref name="aria01">{{cite web |url= http://www.aria.com.au/pages/aria-charts-accreditations-albums-2001.htm|title= ARIA Charts - Accreditations - 2001 Albums|work=[[Australian Recording Industry Association]]|accessdate=8 ივლისი 2008}}</ref> *ბრიტ: ოქრო<ref name="bpi2" /> |- |align="center" colspan="14" style="font-size:8pt"|"—" აღნიშნავს ჩანაწერს, რომელიც ჩარტში არ მოხვედრილა |- |} ===პრომო და შეზღუდული ალბომები=== {| class="wikitable" style="text-align:left" !style="width:3em"|წელი !style="width:18em"|ალბომი !შენიშნვნები |- |align="center"|1980 |'''''The McCartney Interview''''' |<small>კომერციულად გამოცემული პოლის ინტერვიუების დისკი ჟურნალთან ''[[Musician (ჟურნალი)|Musician]]''. აშშ-ში #158 იყო.</small> |- |align="center"|1990 |'''''Paul McCartney Rocks''''' |<small>მხოლოდ აშშ-ში 1990 წელს Capitol Records-ის მიერ გამოცემული კომპილაცია. მისი გამოსვლა დაემთხვა ტურნეს ''Flowers in the Dirt''-ის გამოსვლის შემდეგ. დისკზე შეტანილია მაკ-კარტნის სოლო კატალოგის უფრო ენერგიული სიმღერები. მათ შორის არის B-მხარეები "I Wanna Cry" და "Party Party" ისევე, როგორც "Figure of Eight"-ის 7" სინგლზე შეტანილი სიმღერის რემიქსი.</small> |- |align="center"|1993 |'''''The New World Sampler''''' |<small>2 დისკიანი გამოცემა. მასში შეტანილია ''[[All the Best!]]'' და ახალი კომპილაცია ''New World Sampler''.</small> |- |align="center"|1997 |'''''[[Oobu Joobu|Oobu Joobu – Ecology]]''''' |<small>მაკ-კარტნის რადიო სერიალის მეხუთე დისკი. [[Best Buy]]-ს მაღაზიებში ახლდა ''Flaming Pie''.</small> |- |align="center"|2004 |'''''[[Paul McCartney's Glastonbury Groove]]''''' |<small>მაკ-კარტნის საყვარელი სიმღერეის კომპილაცია.</small> |- |rowspan=2 align="center"|2005 |'''''[[Never Stop Doing What You Love]]''''' |<small>[[Fidelity Investments]]-ზე გამოცემული კომპილაცია.</small> |- |'''''Paul: The US Tour Presented by Lexus''''' |<small>2 დისკიანი გამოცემა, რომელშიც შეტანილია ''[[Chaos and Creation in the Backyard]]'' და ახალი კომპილაცია ''Motor of Love''. მიუხედავად იმისა, რომ უკანასკნელში წარმოდგენილია სიმღერების დიდი ნაწილი მანამდე უკვე გამოცემული იყო, იგი აგრეთვე შეიცავს ორ ახალ ჩანაწერს - "Drive My Car" (ჩაწერილია 34-ე სუპერ-ბოულზე) და "The Long and Winding Road" (ჩაწერილია [[ანაჰაიმი|ანაჰაიმში]], კალიფორნია, 2002 წელს). კომპილაცია ვრცელდებოდა [[Lexus]]-ის დილერების მეშვეობით.</small> |- |rowspan=2 align="center"|2007 |'''''[[iTunes Festival: London]]''''' |<small> გამოვიდა მხოლოდ [[iTunes-ის მაღაზია]]ში, 2007 წლის 21 აგვისტოს. შეტანილია პოლის 2007 წლის 5 ივლისს ლონდონში გამოსვლის ჩანაწერები. </small> |- |'''''[[Amoeba's Secret]]''''' |<small>ცოცხალი EP, რომელშიც შეტანილია ჰოლივუდში (კალიფორნია) [[Amoeba Music]]-ში 2007 წლის 27 ივნისს გამართული მაკ-კარტნის კონცერტის ჩანაწერი. თავდაპირველად გამოვიდა 2007 წლის ნოემბერში, შეზღუდული რაოდენობის გრამფირფიტებზე, მოგვიანებით კი - 2009 წლის იანვარში, CD/ჩამოსატვირთ ფორმატებში.</small> |- |align="center"|2010 |'''''[[Paul McCartney Live in Los Angeles]]''''' |<small>გავრცელდა ბრიტანულ და ირლანდიულ ''The Mail on Sunday''-სთან ერთად, 2010 წლის 10 იანვარს. შეტანილია ჰოლივუდში (კალიფორნია) [[Amoeba Music]]-ში 2007 წლის 27 ივნისს გამართული მაკ-კარტნის კონცერტის ჩანაწერი. მასზე აგრეთვე წარმოდგენილია მანამდე მხოლოდ EP-ზე "Amoeba's Secret" შეტანილი "Only Mama Knows", "C Moon", "That Was Me" და "I Saw Her Standing There", ისევე, როგორც რვა სიმღერა - "Drive My Car", "Dance Tonight", "Black Bird", "Here Today", "Back in the U.S.S.R.", "Get Back", "Hey Jude" და "Lady Madonna".</small> |- |rowspan=2 align="center"|2012 |'''''[[iTunes Live From Capitol Studios]]''''' |<small>გამოვიდა მხოლოდ [[iTunes-ის მაღაზია]]ში, 2012 წლის 16 მარტს. ჩაწერილია ცოცხლად იმავე წლის 10 თებერვალს (ვიდეო პირდაპირ ეთერში iTunes-ზე გადაიცემოდა), Capitol Studios-ში, ''[[Kisses on the Bottom]]''-ის პრომო კამპანიის ფარგლებში, იმავე დღეს, როდესაც გაიხსნა პოლის ვარსკვლავი [[ჰოლივუდის დიდების ხეივანი|ჰოლივუდის დიდების ხეივანში]].</small> |- |'''''[[Kisses on the Bottom#Kisses on the Bottom – Complete Kisses|Kisses on the Bottom – Complete Kisses]]''''' |<small>გამოვიდა მხოლოდ [[iTunes-ის მაღაზია]]ში, 2012 წლის 26 ნოემბერს.</small> |- |} ==სინგლები== {{იხილეთ აგრეთვე|პოლ მაკ-კარტნის მაქსი-სინგლების სია}} ===1970-იანები=== {|class="wikitable" !rowspan="2"| წელი !rowspan="2" style="width:25em;"| სინგლი !colspan="11"| პოზიცია ჩარტში !rowspan="2" style="width:12em;"| სერტიფიცირებები !rowspan="2" style="width:14em;"| ალბომი |- !style="width:3em;font-size:90%"|[[ბრიტანეთის სინგლების ჩარტი|ბრიტ]] !style="width:3em;font-size:90%"|[[ARIA Charts|ავს]]<br/><ref name="AUS">{{cite web|url=http://australian-charts.com/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=Australian Chart |publisher=australian-charts.com |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%;"| [[Ultratop|ბელ]]<br/><ref name="BEL">{{cite web|url=http://www.ultratop.be/nl/search.asp?search=paul%20mccartney&cat=s |title=Belgian Chart |publisher=ultratip.be/nl |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[RPM (ჟურნალი)|კან]]<br/><ref name="CAN">{{cite web |url=http://www.collectionscanada.gc.ca/rpm/028020-110.01-e.php?PHPSESSID=9681gbedh2nqp3vife6346et33&q1=paul+mccartney&q2=&interval=20 |title=Canadian Chart |publisher=www.collectionscanada.gc.ca |accessdate=2014-11-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141109131455/http://www.collectionscanada.gc.ca/rpm/028020-110.01-e.php?PHPSESSID=9681gbedh2nqp3vife6346et33&q1=paul+mccartney&q2=&interval=20 |archivedate=2014-11-09 }}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[GfK Entertainment|გერ]]<br/><ref name="GER">{{cite web|url=http://www.officialcharts.de |title=German Chart |publisher=Charts.de [[Media Control Charts|Media Control]]|language=German |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Irish Recorded Music Association|ირლ]]<ref name="IRE">{{cite web|url=http://irish-charts.com|title=Irish Chart|publisher=Irish Charts|accessdate=17 November 2014}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Oricon Singles Chart|იაპ]]<br/><ref name="JAPAN">{{cite web |url=http://homepage1.nifty.com/tuty/after_beatles_paul_singlechartaction_japan.htm |title=Japanes Chart |publisher=nifty.com |accessdate=2014-11-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120323132234/http://homepage1.nifty.com/tuty/after_beatles_paul_singlechartaction_japan.htm |archivedate=2012-03-23 }}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Single Top 100|ნიდ]]<br/><ref name="NED">{{cite web|url=http://www.dutchcharts.nl/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=Dutch Chart |publisher=Dutch Top 100 |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[ახალი ზელანდიის ოფიციალური მუსიკალური ჩარტი|ახ.ზ.]]<br/><ref name="NZ">{{cite web |url=http://charts.org.nz/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=New Zealand Chart |publisher=charts.org.nz |accessdate=2014-11-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141203171136/http://charts.org.nz/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |archivedate=2014-12-03 }}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[VG-lista|ნორ]]<br/><ref name="NOR">{{cite web|url=http://norwegiancharts.com/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=Norwegian Chart |publisher=norwegiancharts.com |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%;"| [[Billboard Hot 100|აშშ]] |- | rowspan="4" |1971 | "[[Another Day (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Another Day]]"<br/>"[[Oh Woman, Oh Why]]" |align="center"| 2 |align="center"| 1 |align="center"| 10 |align="center"| 4 |align="center"| 6 |align="center"| 1 |align="center"| 6 |align="center"| 3 |align="center"| — |align="center"| 3 |align="center"| 5 | * იაპ: ოქრო<ref name="McCartney Japan">{{cite web |url=http://homepage1.nifty.com/tuty/after_beatles_paul_singlechartaction_japan.htm |title=Japanese Certification |accessdate=2015-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120323132234/http://homepage1.nifty.com/tuty/after_beatles_paul_singlechartaction_japan.htm |archivedate=2012-03-23 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/library/certification-award-levels.pdf |title=Japanese Certification Levels |accessdate=2015-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20061219040016/http://www.ifpi.org/content/library/certification-award-levels.pdf |archivedate=2006-12-19 }}</ref> |align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[Uncle Albert/Admiral Halsey]]"<br/>"[[Too Many People]]"<br/><small>(პოლ და ლინდა მაკ-კარტნი)</small> |align="center"| — |align="center"| 5 |align="center"| — |align="center"| 1 |align="center"| 30 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 1 | * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US">{{cite web|url=https://www.riaa.com/goldandplatinumdata.php?content_selector=gold-platinum-searchable-database#|title=RIIA: Searchable database (Wings)|publisher=[[RIAA]]}}</ref> | rowspan=3 align="left"|''[[Ram (ალბომი)|Ram]]'' |- | "[[The Back Seat of My Car]]"<br/>"[[Heart of the Country (სიმღერა)|Heart of the Country]]"<br/><small>(პოლ და ლინდა მაკ-კარტნი)</small> |align="center"| 39 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "[[Eat at Home]]"<br/>"Smile Away"<br/><small>(პოლ და ლინდა მაკ-კარტნი)</small> |align="center"| — |align="center"| 21 |align="center"| 13 |align="center"| — |align="center"| 28 |align="center"| — |align="center"| 50 |align="center"| 7 |align="center"| — |align="center"| 8 |align="center"| — | |- | rowspan="3" |1972 | "[[Give Ireland Back to the Irish]]"<br/>"Give Ireland Back to the Irish" (ინსტრ. ვერსია)<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 16 |align="center"| 17 |align="center"| — |align="center"| 46 |align="center"| — |align="center"| 1 |align="center"| 31 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 21 | | rowspan=3 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[Mary Had a Little Lamb (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Mary Had a Little Lamb]]"<br/>"[[Little Woman Love]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 9 |align="center"| 17 |align="center"| — |align="center"| 41 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 41 |align="center"| 13 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 28 | |- | "[[Hi, Hi, Hi]]"<br/>"[[C Moon]]" <br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 5 |align="center"| 29 |align="center"| 5 |align="center"| 5 |align="center"| 16 |align="center"| — |align="center"| 26 |align="center"| 6 |align="center"| — |align="center"| 4 |align="center"| 10 | |- | rowspan="5" |1973 | "[[My Love (Wings-ის სიმღერა)|My Love]]"<br/>"The Mess" (საკონცერტო)<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 9 |align="center"| 5 |align="center"| 17 |align="center"| 2 |align="center"| 43 |align="center"| — |align="center"| 39 |align="center"| 12 |align="center"| — |align="center"| 7 |align="center"| 1 | * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> | align="left"|''[[Red Rose Speedway]]'' |- | "[[Live and Let Die (სიმღერა)|Live and Let Die]]"<br/>"[[I Lie Around]]"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 9 |align="center"| 5 |align="center"| — |align="center"| 2 |align="center"| 31 |align="center"| — |align="center"| 25 |align="center"| 29 |align="center"| — |align="center"| 2 |align="center"| 2 | * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> |align="left"|''[[იცოცხლე და სიკვდილი აცადე (საუნდტრეკი)|იცოცხლე და სიკვდილი აცადე]]'' |- | "[[Helen Wheels]]"<br/>"[[Country Dreamer]]"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 12 |align="center"| 17 |align="center"| — |align="center"| 4 |align="center"| 33 |align="center"| — |align="center"| 56 |align="center"| 23 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 10 | | rowspan=4 align="left"|''[[Band on the Run]]'' |- | "[[Jet (სიმღერა)|Jet]]"<br/>"[[Let Me Roll It]]" (ბრიტანეთი და მეორე აშშ გამოცემა)<br/>"[[Mamunia]]" (მხოლოდ პირველი აშშ გამოცემა)<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 7 |align="center"| — |align="center"| 26 |align="center"| 5 |align="center"| 6 |align="center"| — |align="center"| 39 |align="center"| 10 |align="center"| — |align="center"| 9 |align="center"| 7 | * ბრიტ: ოქრო<ref name="Wings UK">"[http://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx Certified Awards Search] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171006162141/https://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx |date=2017-10-06 }}". [[British Phonographic Industry]]. Retrieved on 22 ივლისი 2014. Note: User needs to enter "Wings" in the "Search" field, "Artist" in the "Search by" field and click the "Go" button. Select "More info" next to the relevant entry to see full certification history.</ref> * იაპ: ოქრო<ref name="McCartney Japan"/> |- | "[[Mrs Vandebilt]]"<br/>"[[Bluebird (სიმღერა)|Bluebird]]"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| — |align="center"| 41 |align="center"| 19 |align="center"| — |align="center"| 33 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 7 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="3" |1974 | "[[Band on the Run (სიმღერა)|Band on the Run]]"<br/>"[[Zoo Gang (სიმღერა)|Zoo Gang]]" (ბრიტ)<br/>"[[Nineteen Hundred and Eighty-Five]]" (აშშ)<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 3 |align="center"| — |align="center"| 21 |align="center"| 1 |align="center"| 22 |align="center"| 7 |align="center"| 58 |align="center"| 7 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 1 | * ბრიტ: ოქრო<ref name="Wings UK"/> * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> |- | "[[Junior's Farm]]"<br/>"[[Sally G]]"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 16 |align="center"| 12 |align="center"| — |align="center"| 10 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 77 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 9 |align="center"| 3<br/>17 | |rowspan=2 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "Walking in the Park with Eloise"<br/>"Bridge Over the River Suite"<br/><small>(The Country Hams)</small> |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="3" |1975 | "[[Listen to What the Man Said]]"<br/>"[[Love in Song]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 6 |align="center"| 14 |align="center"| — |align="center"| 1 |align="center"| 42 |align="center"| 4 |align="center"| 46 |align="center"| 18 |align="center"| 7 |align="center"| 3 |align="center"| 1 | * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> | rowspan=3 align="left"|''[[Venus and Mars (Wings-ის ალბომი)|Venus and Mars]]'' |- | "[[Letting Go (Wings-ის სიმღერა)|Letting Go]]"<br/>"[[You Gave Me the Answer]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 41 |align="center"| 34 |align="center"| — |align="center"| 62 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 64 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 39 | |- | "[[Venus and Mars/Rock Show]]"<br/>"[[Magneto and Titanium Man]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| — |align="center"| 34 |align="center"| — |align="center"| 12 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 99 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 12 | |- | rowspan="2" |1976 | "[[Silly Love Songs]]"<br/>"[[Cook of the House]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 2 |align="center"| 20 |align="center"| — |align="center"| 1 |align="center"| 14 |align="center"| 1 |align="center"| 66 |align="center"| 11 |align="center"| 8 |align="center"| 9 |align="center"| 1 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="Wings UK"/> * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> | rowspan=2 align="left"|''[[Wings at the Speed of Sound]]'' |- | "[[Let 'Em In]]"<br/>"[[Beware My Love]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 2 |align="center"| 65 |align="center"| — |align="center"| 3 |align="center"| 29 |align="center"| 2 |align="center"| — |align="center"| 25 |align="center"| 13 |align="center"| — |align="center"| 3 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="Wings UK"/> * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> |- | rowspan="3" |1977 | "[[Maybe I'm Amazed]]" (საკონცერტო)<br/>"[[Soily]]" (საკონცერტო)<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 28 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 9 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 61 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 10 | | align="left"|''[[Wings over America]]'' |- | "[[Seaside Woman]]"<br/>"B Side to Seaside"<br/><small>([[Suzy and the Red Stripes]])</small> |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 59 | |rowspan=2 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[Mull of Kintyre (სიმღერა)|Mull of Kintyre]]"<br/>"[[Girls' School (სიმღერა)|Girls' School]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 1 |align="center"| 1 |align="center"| 1 |align="center"| 44<br/>34 |align="center"| 1 |align="center"| 1 |align="center"| 69 |align="center"| 1 |align="center"| 1 |align="center"| 2 |align="center"| —<br/>33 | * ბრიტ: 2x პლატინა<ref name="Wings UK"/> * გერ: ოქრო<ref name="Wings Germany">{{cite certification|region=გერმანია|artist=Wings|accessdate=2014-11-17}}</ref> |- | rowspan="3" |1978 | "[[With a Little Luck]]"<br/>"Backwards Traveler/Cuff-Link"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 5 |align="center"| 11 |align="center"| — |align="center"| 1 |align="center"| 17 |align="center"| 3 |align="center"| — |align="center"| 11 |align="center"| 14 |align="center"| 6 |align="center"| 1 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="Wings UK"/> | rowspan=3 align="left"|''[[London Town (Wings-ის ალბომი)|London Town]]'' |- | "[[I've Had Enough]]"<br/>"Deliver Your Children"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 42 |align="center"| 99 |align="center"| — |align="center"| 24 |align="center"| — |align="center"| 11 |align="center"| — |align="center"| 13 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 25 | |- | "[[London Town (Wings-ის სიმღერა)|London Town]]"<br/>"I'm Carrying"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 60 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 32 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 39 | |- | rowspan="5" |1979 | "[[Goodnight Tonight]]"<br/>"[[Daytime Nighttime Suffering]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 5 |align="center"| 6 |align="center"| 24 |align="center"| 2 |align="center"| 34 |align="center"| 9 |align="center"| 77 |align="center"| 24 |align="center"| 6 |align="center"| 9 |align="center"| 5 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="Wings UK"/> * კან: ოქრო<ref name="Wings Canada">{{cite web |url=http://musiccanada.com/gold-platinum/#!/gp_search=wings&gp_format=36 |title=Canada Certifications |publisher=[[Music Canada]]}}</ref> * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> |align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[Old Siam, Sir]]"<br/>"Spin It On" <br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 35 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 29 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=3 align="left"|''[[Back to the Egg]]'' |- | "[[Getting Closer (სიმღერა)|Getting Closer]]"<br/>"Baby's Request" (ბრიტ)<br/>"Spin It On" (აშშ)<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| 60 |align="center"| 57 |align="center"| — |align="center"| 18 |align="center"| — |align="center"| 24 |align="center"| — |align="center"| 29 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 20 | |- | "[[Arrow Through Me]]"<br/>"[[Old Siam, Sir]]"<br/><small>(Wings)</small> |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 27 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 29 | |- | "[[Wonderful Christmastime]]"<br/>"Rudolph the Red-Nosed Reggae" |align="center"| 6 |align="center"| 61 |align="center"| 28 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 8 |align="center"| 69 |align="center"| 16 |align="center"| — |align="center"| 7 |align="center"| — | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="McCartney UK">"[http://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx Certified Awards Search] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171006162141/https://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx |date=2017-10-06 }}". [[British Phonographic Industry]]. Retrieved on 22 ივლისი 2014. Note: User needs to enter "Paul McCartney" in the "Search" field, "Artist" in the "Search by" field and click the "Go" button. Select "More info" next to the relevant entry to see full certification history.</ref> |align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | colspan="100" style="text-align:center; font-size:8pt;"| "—" აღნიშნავს ჩანაწერს, რომელიც ჩარტში არ მოხვედრილა ან ამ ტერიტორიაზე არ გამოცემულა. |- |} ===1980-იანები=== {|class="wikitable" !rowspan="2"| წელი !rowspan="2" style="width:25em;"| სინგლი !colspan="11"| პოზიცია ჩარტში !rowspan="2" style="width:12em;"| სერტიფიცირებები !rowspan="2" style="width:14em;"| ალბომი |- !style="width:3em;font-size:90%"|[[ბრიტანეთის სინგლების ჩარტი|ბრიტ]]<br/><ref name="UK">{{cite web|url=http://www.officialcharts.com/artist/_/paul%20mccartney/ |title=UK Chart |publisher=The Official Charts Company UK |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[ARIA Charts|ავს]]<br/><ref name="AUS"/> !style="width:3em;font-size:90%;"| [[Ultratop|ბელ]]<br/><ref name="BEL"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[RPM (ჟურნალი)|კან]]<br/><ref name="CAN"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[GfK Entertainment|გერ]]<br/><ref name="GER"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Irish Recorded Music Association|ირლ]]<br/><ref name="IRE" /> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Oricon Singles Chart|იაპ]]<br/><ref name="JAPAN"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Single Top 100|ნიდ]]<br/><ref name="NED"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[ახალი ზელანდიის ოფიციალური მუსიკალური ჩარტი|ახ.ზ.]]<br/><ref name="NZ"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[VG-lista|ნორ]]<br/><ref name="NOR"/> !style="width:3em;font-size:90%;"| [[Billboard Hot 100|აშშ]] |- | rowspan="3" |1980 | "[[Coming Up (სიმღერა)|Coming Up]]"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი)</small><br/>"[[Coming Up (სიმღერა)|Coming Up (Live at Glasgow)]]"<br/>"Lunchbox/Odd Sox"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 2 |align="center"| 2 |align="center"| 18 |align="center"| 1 |align="center"| 11 |align="center"| 3 |align="center"| 66 |align="center"| 20 |align="center"| 2 |align="center"| 2 |align="center"| 1 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="McCartney UK"/> * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> | rowspan=3 align="left"|''[[McCartney II]]'' |- | "[[Waterfalls (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Waterfalls]]"<br/>"Check My Machine" |align="center"| 9 |align="center"| 31 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 55 |align="center"| 4 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 15 |align="center"| 9 |align="center"| — | |- | "[[Temporary Secretary]]"<br/>"Secret Friend" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="4" |1982 | "[[Ebony and Ivory]]"<br/><small>([[სტივი უანდერი|სტივი უანდერთან]])</small><br/>"Rainclouds" |align="center"| 1 |align="center"| 2 |align="center"| 2 |align="center"| 1 |align="center"| 1 |align="center"| 1 |align="center"| 26 |align="center"| 3 |align="center"| 2 |align="center"| 1 |align="center"| 1 | * ბრიტ: ოქრო<ref name="McCartney UK"/> * იაპ: ოქრო<ref name="McCartney Japan"/> * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> | rowspan=3 align="left"|''[[Tug of War (ალბომი)|Tug of War]]'' |- | "[[Take It Away (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Take It Away]]"<br/>"I'll Give You a Ring" |align="center"| 15 |align="center"| 18 |align="center"| 28 |align="center"| 17 |align="center"| 46 |align="center"| 26 |align="center"| — |align="center"| 43 |align="center"| 30 |align="center"| 7 |align="center"| 10 | |- | "[[Tug of War (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Tug of War]]"<br/>"Get It" |align="center"| 53 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 53 | |- | "[[The Girl Is Mine]]"<br/><small>([[მაიკლ ჯექსონი|მაიკლ ჯექსონთან]])</small><br/>"Can't Get Outta the Rain"<br/><small>(მაიკლ ჯექსონი)</small> |align="center"| 8 |align="center"| 4 |align="center"| 8 |align="center"| 8 |align="center"| 53 |align="center"| 4 |align="center"| 37 |align="center"| 16 |align="center"| 3 |align="center"| 2 |align="center"| 2 | * აშშ: ოქრო<ref name="McCartney US"/> |align="left"|''[[Thriller (ალბომი)|Thriller]]'' (მაიკლ ჯექსონი) |- | rowspan="2" |1983 | "[[Say Say Say]]"<br/><small>([[მაიკლ ჯექსონი|მაიკლ ჯექსონთან]])</small><br/>"Ode to a Koala Bear" |align="center"| 2 |align="center"| 4 |align="center"| 2 |align="center"| 1 |align="center"| 12 |align="center"| 3 |align="center"| 16 |align="center"| 8 |align="center"| 10 |align="center"| 1 |align="center"| 1 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="McCartney UK"/> * კან: პლატინა<ref name="McCartney Canada">[http://musiccanada.com/gold-platinum/#!/gp_search=paul%20mccartney&gp_format=36 Music Canada]</ref> * საფრ: ოქრო<ref name="McCartney France">{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/S_Certif.php|title=InfoDisc Les Certifications depuis 1983(singles)|publisher=InfoDisc|accessdate=2015-01-08|archiveurl=https://www.webcitation.org/65yd5AgqG?url=http://www.infodisc.fr/S_Certif.php|archivedate=2012-03-07}}</ref> * იაპ: ოქრო<ref name="McCartney Japan"/> * აშშ: პლატინა<ref name="McCartney US"/> | rowspan=2 align="left"|''[[Pipes of Peace]]'' |- | "[[Pipes of Peace (სიმღერა)|Pipes of Peace]]" (ბრიტანული A-მხარე)<br/>"So Bad" (აშშ A-მხარე) |align="center"| 1 |align="center"| 36 |align="center"| 36 |align="center"| 11 |align="center"| 43 |align="center"| 1 |align="center"| — |align="center"| 34 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 23 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="McCartney UK"/> |- | rowspan="2" |1984 | "[[No More Lonely Nights]]"<br/>"No More Lonely Nights"<br/>(playout version)<br/>(ორიგინალური გამოცემა);<br/>"No More Lonely Nights"<br/>(სპეციალური საცეკვაო მიქსი)<br/>(მეორე სინგლი) |align="center"| 2 |align="center"| 9 |align="center"| 28 |align="center"| 11 |align="center"| 30 |align="center"| 2 |align="center"| 84 |align="center"| 33 |align="center"| 19 |align="center"| — |align="center"| 6 | * ბრიტ: ვერცხლი<ref name="McCartney UK"/> |align="left"|''[[Give My Regards to Broad Street]]'' |- | "[[We All Stand Together]]"<br/><small>(The Frog Chorus)</small><br/>"We All Stand Together"<br/>(ზუზუნის ვერსია) |align="center"| 3 |align="center"| — |align="center"| 12 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 3 |align="center"| — |align="center"| 7 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | * ბრიტ: ოქრო<ref name="McCartney UK"/> | rowspan=3 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | rowspan="2" |1985 | "[[Spies Like Us (სიმღერა)|Spies Like Us]]"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი)</small><br/>"My Carnival"<br/><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 13 |align="center"| 55 |align="center"| 26 |align="center"| 24 |align="center"| — |align="center"| 8 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 7 | |- | "[[We All Stand Together]]" (ხელმეორედ)<br/><small>(The Frog Chorus)</small><br/>"We All Stand Together"<br/>(ზუზუნის ვერსია) |align="center"| 32 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="4" |1986 | "[[Press (სიმღერა)|Press]]"<br/>"It's Not True" |align="center"| 25 |align="center"| 47 |align="center"| 25 |align="center"| 43 |align="center"| 53 |align="center"| 15 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 21 | | rowspan=4 align="left"|''[[Press to Play]]'' |- | "[[Pretty Little Head (სიმღერა)|Pretty Little Head]]"<br/>"Write Away" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 29 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "[[Stranglehold (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Stranglehold]]"<br/>"Angry" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 90 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 81 | |- | "[[Only Love Remains]]"<br/>"Tough on a Tightrope" |align="center"| 34 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 7 |align="center"| — |align="center"| 20 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="1" |1987 | "[[Once Upon a Long Ago]]"<br/>"Back on My Feet" |align="center"| 10 |align="center"| 58 |align="center"| 4 |align="center"| 13 |align="center"| 13 |align="center"| 4 |align="center"| — |align="center"| 11 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"|''[[All the Best!]]'' |- | rowspan="4" |1989 | "[[Ferry Cross the Mersey]]"<br/><small>([[The Christians (ჯგუფი)|The Christians]], [[ჰოლი ჯონსონი]], [[ჯერი მერსდენი]] და [[სტოკ ეიტკენ უოტერმენი]])</small><br/>"Abide with Me"<br/>(Liverpool Metropolitan Cathedral Choir) |align="center"| 1 |align="center"| 45 |align="center"| 28 |align="center"| — |align="center"| 5 |align="center"| 1 |align="center"| — |align="center"| 21 |align="center"| — |align="center"| 4 |align="center"| — | |align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[My Brave Face]]"<br/>"[[Flying to My Home]]" |align="center"| 18 |align="center"| 30 |align="center"| 16 |align="center"| 18 |align="center"| 29 |align="center"| 6 |align="center"| — |align="center"| 15 |align="center"| — |align="center"| 4 |align="center"| 25 | | rowspan=3 align="left"|''[[Flowers in the Dirt]]'' |- | "[[This One (სიმღერა)|This One]]"<br/>"The First Stone" |align="center"| 18 |align="center"| — |align="center"| 30 |align="center"| 60 |align="center"| 40 |align="center"| 27 |align="center"| — |align="center"| 31 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 94 | |- | "[[Figure of Eight (სიმღერა)|Figure of Eight]]"<br/>"Ou Est le Soleil" |align="center"| 42 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 75 |align="center"| — |align="center"| 25 |align="center"| — |align="center"| 42 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 92 | |- | colspan="100" style="text-align:center; font-size:8pt;"| "—" აღნიშნავს ჩანაწერს, რომელიც ჩარტში არ მოხვედრილა ან ამ ტერიტორიაზე არ გამოცემულა. |- |} ===1990-იანები=== {|class="wikitable" !rowspan="2"| წელი !rowspan="2" style="width:25em;"| სინგლი !colspan="11"| პოზიცია ჩარტში !rowspan="2" style="width:12em;"| სერტიფიცირებები !rowspan="2" style="width:14em;"| ალბომი |- !style="width:3em;font-size:90%"|[[ბრიტანეთის სინგლების ჩარტი|ბრიტ]] !style="width:3em;font-size:90%"|[[ARIA Charts|ავს]]<br/><ref name="AUS"/> !style="width:3em;font-size:90%;"| [[Ultratop|ბელ]]<br/><ref name="BEL"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[RPM (ჟურნალი)|კან]]<br/><ref name="CAN"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[GfK Entertainment|გერ]]<br/><ref name="GER"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Irish Recorded Music Association|ირლ]]<br/><ref name="IRE" /> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Oricon Singles Chart|იაპ]]<br/><ref name="JAPAN"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Single Top 100|ნიდ]]<br/><ref name="NED"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[ახალი ზელანდიის ოფიციალური მუსიკალური ჩარტი|ახ.ზ.]]<br/><ref name="NZ"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[VG-lista|ნორ]]<br/><ref name="NOR"/> !style="width:3em;font-size:90%;"| [[Billboard Hot 100|აშშ]] |- | rowspan="3" |1990 | "[[Put It There]]"<br /><small>(პოლ მაკ-კარტნი)</small><br/>"Mama's Little Girl" <br /><small>(პოლ მაკ-კარტნი და Wings)</small> |align="center"| 32 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 9 |align="center"| 60 |align="center"| 17 |align="center"| — |align="center"| 82 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=1 align="left"|''[[Flowers in the Dirt]]'' |- | "[[Birthday (The Beatles-ის სიმღერა)|Birthday]]" (საკონცერტო)<br/>"[[Good Day Sunshine]]" (საკონცერტო) |align="center"| 29 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 22 |align="center"| 62 |align="center"| 68 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"|''[[Tripping the Live Fantastic]]'' |- | "[[All My Trials]]" (საკონცერტო)<br/>"[[C Moon]]" (საკონცერტო) |align="center"| 35 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"|''[[Tripping the Live Fantastic: Highlights!]]'' |- | rowspan="3" |1993 | "[[Hope of Deliverance]]"<br/>"Long Leather Coat" |align="center"| 18 |align="center"| 29 |align="center"| 7 |align="center"| 5 |align="center"| 3 |align="center"| 28 |align="center"| 88 |align="center"| 9 |align="center"| 20 |align="center"| 4 |align="center"| 83 | * გერ: ოქრო<ref name="McCartney Germany">{{cite certification|region=გერმანია|artist=Paul McCartney|accessdate=2014-11-17}}</ref> | rowspan=3 align="left"|''[[Off the Ground]]'' |- | "[[C'Mon People]]"<br/>"I Can't Imagine" |align="center"| 41 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 80 |align="center"| 41 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "[[Off the Ground (სიმღერა)|Off the Ground]]"<br/>"Cosmically Conscious" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 25 |align="center"| 54 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="3" |1997 | "[[Young Boy]]"<br/>"Looking for You" |align="center"| 19 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 22 |align="center"| 55 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 53 |align="center"| — |align="center"| 19 |align="center"| — | | rowspan=3 align="left"|''[[Flaming Pie]]'' |- | "[[The World Tonight (სიმღერა)|The World Tonight]]"<br/>"Used to Be Bad" |align="center"| 23 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 14 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 68 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 64 | |- | "[[Beautiful Night (სიმღერა)|Beautiful Night]]"<br/>"Love Come Tumbling Down" |align="center"| 25 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 75 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="1" |1999 | "[[No Other Baby]]"<br/>"[[Brown Eyed Handsome Man]]" |align="center"| 42 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"|''[[Run Devil Run]]'' |- | colspan="100" style="text-align:center; font-size:8pt;"| "—" აღნიშნავს ჩანაწერს, რომელიც ჩარტში არ მოხვედრილა ან ამ ტერიტორიაზე არ გამოცემულა. |- |} ===2000-იანები-დღემდე=== {|class="wikitable" !rowspan="2"| წელი !rowspan="2" style="width:25em;"| სინგლი !colspan="11"| პოზიცია ჩარტში !rowspan="2" style="width:12em;"| სერტიფიცირებები !rowspan="2" style="width:14em;"| ალბომი |- !style="width:3em;font-size:90%"|[[ბრიტანეთის სინგლების ჩარტი|ბრიტ]]<br/><ref name="UK"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Canadian Singles Chart|კან]]<br/><ref name="CAN1">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/paul-mccartney-mn0000029884/awards |title=Canadian Chart |publisher=allmusic.com |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Tracklisten|დან]]<br/><ref name="DEN">{{cite web |url=http://danishcharts.com/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=Danish Chart |publisher=danishcharts.com |accessdate=2014-11-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141221052921/http://danishcharts.com/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |archivedate=2014-12-21 }}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Syndicat National de l'Édition Phonographique|საფრ]]<br/><ref name="FRA">{{cite web|url=http://lescharts.com/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=French Chart |publisher=lescharts.com |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[GfK Entertainment|გერ]]<br/><ref name="GER"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Irish Recorded Music Association|ირლ]]<br/><ref name="IRE" /> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Oricon Singles Chart|იაპ]]<br/><ref name="JPN2" /><ref name="JAPAN"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Single Top 100|ნიდ]]<br/><ref name="NED"/> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Productores de Música de España|ესპ]]<br/><ref name="SPA">{{cite web|url=http://spanishcharts.com/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=Spanish Chart |publisher=spanishcharts.com |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%"|[[Sverigetopplistan|შვედ]]<br/><ref name="SWE">{{cite web|url=http://swedishcharts.com/search.asp?search=paul+mccartney&cat=s |title=Swedish Chart |publisher=swedishcharts.com |accessdate=2014-11-17}}</ref> !style="width:3em;font-size:90%;"| [[Billboard Hot 100|აშშ]] |- | rowspan="2" |2001 | "[[From a Lover to a Friend]]"<br/>"Riding into Jaipur" |align="center"| 45 |align="center"| 6 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 71 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=2 align="left"|''[[Driving Rain]]'' |- | "[[Freedom (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Freedom]]"<br/>"[[From a Lover to a Friend]]" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 97 | |- | rowspan="1" |2004 | "[[Tropic Island Hum]]"<br/>"[[We All Stand Together]]" |align="center"| 21 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 30 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=2 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | rowspan="3" |2005 | "[[Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band (სიმღერა)|Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band]]" (საკონცერტო)<br><small>([[U2]]-სთან)</small> |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 48 | |- | "[[Fine Line]]"<br/>"Growing Up Falling Down" |align="center"| 20 |align="center"| — |align="center"| 17 |align="center"| — |align="center"| 70 |align="center"| — |align="center"| 112 |align="center"| 28 |align="center"| 20 |align="center"| 46 |align="center"| — | | rowspan=2 align="left"|''[[Chaos and Creation in the Backyard]]'' |- | "[[Jenny Wren]]"<br/>"Summer of '59" |align="center"| 22 |align="center"| — |align="center"| 17 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 58 |align="center"| — |align="center"| 40 |align="center"| — | |- | rowspan="4" |2007 | "[[Dance Tonight]]"<br/>"[[Nod Your Head]]" |align="center"| 26 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 69 | | rowspan=3 align="left"|''[[Memory Almost Full]]'' |- | "[[Ever Present Past]]"<br/>"House of Wax" (საკონცერტო) |align="center"| 85 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 110 | |- | "[[Nod Your Head]]"<br/>"Nod Your Head" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "[[Wonderful Christmastime]]"<br/>(1st Digital Re-Entry) |align="center"| 44 |align="center"| 32 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=1 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | rowspan="2" |2008 | "[[Heal the Pain]]"<br/>"Heal the Pain"<br/><small>([[ჯორჯ მაიკლი|ჯორჯ მაიკლთან]])</small> |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"|''[[Twenty Five (ალბომი)|Twenty Five]]'' (ჯორჯ მაიკლი) |- | "[[Sing the Changes]]"<br/>([[The Fireman]]) |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"| ''[[Electric Arguments]]'' |- | rowspan="2" |2009 | "[[Walk with You]]"<br/><small>([[რინგო სტარი|რინგო სტართან]])</small> |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"| ''[[Y Not]]'' (რინგო სტარი) |- | "[[The Girl Is Mine]]"<br/><small>([[მაიკლ ჯექსონი|მაიკლ ჯექსონთან]])</small><br/>"(ციფრული სინგლი) |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 80 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"|''[[Thriller (ალბომი)|Thriller]]'' (მაიკლ ჯექსონი) |- | rowspan="2" |2010 | "[[(I Want to) Come Home]]" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=2 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[We All Stand Together]]"<br/><small>(The Frog Chorus)</small><br/>(პირველი ხელმეორე მოხვედრა ციფრულ ჩარტში) |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 79 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="3" |2011 | "My Valentine" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 93 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=1 align="left"|''[[Kisses on the Bottom]]'' |- | "[[Wonderful Christmastime]]"<br/>(მეორე ხელმეორე მოხვედრა ციფრულ ჩარტში) |align="center"| 72 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=2 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[We All Stand Together]]"<br/><small>(The Frog Chorus)</small><br/>(მეორე ხელმეორე მოხვედრა ციფრულ ჩარტში) |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 90 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="5" |2012 | "Only Our Hearts" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 84 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=1 align="left"|''[[Kisses on the Bottom]]'' |- | "[[The Christmas Song|The Christmas Song (Chestnuts Roasting on an Open Fire)]]" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |align="left"| ''[[Kisses on the Bottom#Kisses on the Bottom – Complete Kisses|Kisses on the Bottom – Complete Kisses]]'' |- | "[[He Ain't Heavy, He's My Brother]]" <br /><small>(The Justice Collective-ის შემადგენლობაში)</small> |align="center"| 1 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 4 |align="center"| — |align="center"| 36 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | * ბრიტ: ოქრო<ref name="Justice Collective UK">"[http://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx Certified Awards Search] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171006162141/https://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx |date=2017-10-06 }}". [[British Phonographic Industry]]. Retrieved on 22 ივლისი 2014. Note: User needs to enter "Justice Collective" in the "Search" field, "Artist" in the "Search by" field and click the "Go" button. Select "More info" next to the relevant entry to see full certification history.</ref> | rowspan=4 align="left"| მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[Wonderful Christmastime]]"<br/>(პირველი ხელმეორე მოხვედრა ციფრულ ჩარტში) |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 25 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "[[We All Stand Together]]"<br/><small>(The Frog Chorus)</small><br/>(მესამე ხელმეორე მოხვედრა ციფრულ ჩარტში) |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 92 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | rowspan="4" |2013 | "Out of Sight"<br /><small>(The Bloody Beetroots, პოლ მაკ-კარტნი და Youth)</small> |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 97 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "[[New (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|New]]" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 134 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 4 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=2 align="left"|''[[New (ალბომი)|New]]'' |- | "[[Queenie Eye]]" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 42 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "[[Wonderful Christmastime]]"<br/>(მეორე ხელმეორე მოხვედრა ციფრულ ჩარტში) |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 21 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=1 align="left"|მხოლოდ სინგლის სახით |- | rowspan="6" |2014 | "Save Us" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 84 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=3 align="left"|''[[New (ალბომი)|New]]'' |- | "Appreciate" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "Early Days" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 75 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | |- | "Hope For The Future" |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — | | rowspan=2 align="left"|მხოლოდ სინგლის სახით |- | "[[Only One (კანიე უესტი)|Only One]]"<br><small>([[კანიე უესტი]] და პოლ მაკ-კარტნი)</small> |align="center"| 35 |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| — |align="center"| 35 | |- | colspan="100" style="text-align:center; font-size:8pt;"| "—" აღნიშნავს ჩანაწერს, რომელიც ჩარტში არ მოხვედრილა ან ამ ტერიტორიაზე არ გამოცემულა. |- |} ==სხვა ჩანაწერები== {| class="wikitable sortable" !style="width:3em"|წელი !style="width:18em"|ალბომი !class="unsortable"|შენიშვნა |- |align="center"|1973 | '''''[[იცოცხლე და სიკვდილი აცადე (საუნდტრეკი)|იცოცხლე და სიკვდილი აცადე]]''''' | საუნდტრეკი ჯეიმზ ბონდის სერიის [[იცოცხლე და სიკვდილი აცადე|ამავე სახელწოდების ფილმიდან]]. შეტანილია პოლის და Wings-ის სიმღერა „[[Live and Let Die (სიმღერა)|Live and Let Die]]“. |- |align="center"|1981 | '''''[[Concerts for the People of Kampuchea (ალბომი)|Concerts for the People of Kampuchea]]''''' | საკონცერტო ალბომი, ჩაწერილი [[Hammersmith Odeon]]-ში (ლონდონი), 1979 წლის დეკემბერში, კამბოჯელი ლტოლვილების დასახმარებლად. შეტანილია Wings-ის მიერ შესრულებული სამი და [[Rockestra]]-ს ერთი სიმღერა. |- |align="center"|1985 | '''''[[ცხოვრებაში ორჯერ (ფილმი)|ცხოვრებაში ორჯერ]]''''' | მაკ-კარტნი არის ამ ფილმის მუსიკალური თემის, "Twice in a Lifetime" ავტორი. |- |align="center"|1986 | '''''[[It's a Live-In World]]''''' | სხვადასხვა ბრიტანელი შემსრულებლის მიერ ჰეროინის საწინააღმდეგო პროექტის მხარდამჭერი ალბომი. შეტანილია პოლის მანამდე გამოუცემელი "Simple as That". |- |align="center"|1987 | '''''The Prince's Trust 10th Anniversary Birthday Party''''' | სხვადასხვა შემსრულებლის საკონცერტო ალბომი, პრინცის ტრესტის მხარდასაჭერად. შეტანილია პოლის "Get Back"-ის საკონცერტო ვერსია. ალბომის ბრიტანულ გამოცემებში შეტანილია დამატებითი სინგლი მაკ-კარტნის მიერ "[[Long Tall Sally]]"-ს და "[[I Saw Her Standing There]]"-ის შესრულებით. |- |align="center"|1990 | '''''[[Knebworth: The Album]]''''' | 1990 წელს [[ნებუორთი|ნებუორთში]] ჩაწერილი საკონცერტო ალბომი. შეტანილია პოლის მიერ შესრულებული "[[Coming Up (სიმღერა)|Coming Up]]" და "[[Hey Jude]]". |- |align="center"|1991 | '''''[[For Our Children]]''''' | სხვადასხვა შემსრულებლის მიერ ჩაწერილი საბავშვო სიმღერების ალბომი. გამოცემულია ლეიბლ Disney-ს მიერ, ელიზაბეთ გლეიზერის პედიატრული აივ ცენტრის დასახმარებლად. შეტანილია Wings-ის "[[Mary Had a Little Lamb (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Mary Had a Little Lamb]]". |- |align="center"|1991 | '''''[[The Last Temptation of Elvis]]''''' | შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "[[It's Now or Never (სიმღერა)|It's Now or Never]]". ალბომზე წარმოდგენილია [[ელვის პრესლი]]ს სიმღერების ქავერ-ვერსიები. |- |align="center"|1992 | '''''[[Earthrise: The Rainforest Album]]''''' | სხვადასხვა შემსრულებლის ალბომი, რომელიც მიზნად ისახავდა ეკოლოგიის პრობლემებისადმი ყურადღების მიქცევას. შეტანილია მაკ-კარტნის "How Many People". |- |align="center"|1997 | '''''[[Music for Montserrat]]''''' | ვიდეო ალბომი, რომელშიც შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "[[Yesterday (The Beatles-ის სიმღერა)|Yesterday]]", "[[Golden Slumbers]]", "Hey Jude" და "[[Kansas City (ჯერი ლიბერის და მაიკ სტოლერის სიმღერა)|Kansas City]]". |- |align="center"|1997 | '''''[[Diana, Princess of Wales: Tribute]]''''' | სხვადასხვა შემსრულებლის ალბომი, რომელიც მიეძღვნა [[პრინცესა დაიანა]]ს. შეტანილია მაკ-კარტნის "Little Willow," რომელიც პოლმა მიუძღვნა [[რინგო სტარი]]ს შვილებს, როდესაც გარდაიცვალა [[მორინ სტარკი]]. |- |align="center"|1999 | '''''[[Twentieth Century Blues: The Songs of Noel Coward]]''''' | ალბომი, მიძღვნილი [[ნოელ კაუარდი]]სადმი. შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "A Room with a View". |- |align="center"|2000 | '''''[[A Garland for Linda]]''''' | ალბომი, რომელიც მიეძღვნა [[ლინდა მაკ-კარტნი]]ს ხსოვნას. შეტანილია პოლის სიმღერა "Nova". |- |align="center"|2000 | '''''[[ყველაფერი შესაძლებელია, პატარავ]]''''' | ფილმში ჟღერს მაკ-კარტნის მიერ ჩაწერილი [[ბადი ჰოლი]]ს სიმღერის "[[Maybe Baby (სიმღერა)|Maybe Baby]]" ვერსია. |- |align="center"|2001 | '''''[[Good Rockin' Tonight (ალბომი)|Good Rockin' Tonight]]''''' | ელვის პრესლის [[Sun Records]]-ისადმი მიძღვნილი ალბომი. შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "[[That's All Right]]". |- |align="center"|2001 | '''''[[Brand New Boots and Panties]]''''' | [[იენ დიური]]სადმი მიძღვნილ ალბომში შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "I'm Partial to Your Abracadabra". |- |align="center"|2001 | '''''[[ვანილის ცა (საუნდტრეკი)|Music from Vanilla Sky]]''''' | ფილმის ''ვანილის ცა'' საუნდტრეკში ჟღერს [[ოსკარი]]ს ნომინანტი, პოლის საავტორო სიმღერა „Vanilla Sky“. |- |align="center"|2001 | '''''[[The Concert for New York City]]''''' | საქველმოქმედო კონცერტი, რომელზეც მაკ-კარტნი გამოვიდა. ალბომის ვერსიაში შეტანილია "[[I'm Down]]", "Yesterday", "[[Let It Be (სიმღერა)|Let It Be]]" და "[[Freedom (პოლ მაკ-კარტნის სიმღერა)|Freedom]]". |- |align="center"|2002 | '''''[[A Tribute to the King]]''''' | ელვის პრესლისადმი მიძღვნილი ალბომი. შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "[[All Shook Up]]". |- |align="center"|2002 | '''''[[Party at the Palace]]''''' | საკონცერტო ალბომი, რომელიც ეფუძნება დედოფალ [[ელისაბედ II]]-ის ოქროს იუბილესადმი მიძღვნილი კონცერტის ჩანაწერს. შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "[[All You Need Is Love]]" და "[[Hey Jude]]". |- |align="center"|2003 | '''''[[Music from the Motion Picture The In-Laws]]''''' | ფილმის ''The In-Laws'' 2003 წლის ახალი ვერსიის საუნდტრეკში შეტანილია პოლის მანამდე გამოუცემელი სიმღერა "A Love for You", სიმღერის "Live and Let Die" ალტერნატიული ვერსია და მაკ-კარტნის კიდევ ერთი კომპოზიცია. |- |align="center"|2003 | '''''[[Concert for George (ალბომი)|Concert for George]]''''' | [[ჯორჯ ჰარისონი]]სადმი მიძღვნილი კონცერტის ჩანაწერი. მაკ-კარტნი ასრულებს ოთხ სიმღერას. |- | align="center"|2005 | '''''[[46664: 1 Year On]]''''' | სხვადასხვა შემსრულებლის EP, სიმღერებით, რომლებიც დაიწერა [[ნელსონ მანდელა]]ს კამპანიისთვის Global 46664. შეტანილია პოლის და [[დევიდ ალან სტიუარტი]]ს "Whole Life". |- |align="center"|2007 | '''''[[Goin' Home: A Tribute to Fats Domino]]''''' | შეტანილია მაკ-კარტნის მიერ [[ალენ ტრუსენი]]ს მონაწილეობით შესრულებული "[[I Want To Walk You Home]]". ალბომი ეძღვნება [[ფეტს დომინო]]ს. |- |align="center"|2009 | '''''(ჩამოსატვირთი სიმღერა Meat Free Monday-ს საიტზე)''''' | სიმღერა "Meat Free Monday", რომელიც მაკ-კარტნიმ ჩაწერა პროექტ [[Meat Free Monday]]-ს მხარდასაჭერად. |- |align="center"|2009 | '''''[[სასაცილო ადამიანები#საუნდტრეკი|Funny People Soundtrack]]''''' | [[ადამ სენდლერი]]ს ფილმ ''სასაცილო ადამიანების'' საუნდტრეკში შეტანილია თავდაპირველად ''[[Flaming Pie]]''-ში შეტანილი "Great Day". |- |align="center"|2009 | '''''(ამოსატვირთი სიმღერა ფილმის ''[[ყველა კარგად არის]]'' საუნდტრეკიდან)''''' | ფილმში ''[[ყველა კარგად არის]]'' შეტანილია ოსკარზე ნომინირებული მაკ-კარტნის სიმღერა "(I Want To) Come Home". იგი მხოლოდ ჩამონატვირთის სახით ვრცელდებოდა. |- |align="center"|2011 | '''''[[Rare Bird Alert]]''''' | მაკ-კარტნის ვოკალი ჟღერს "Best Love"-ში. |- |align="center"|2011 | '''''[[Rave On Buddy Holly]]''''' | მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული [[ბადი ჰოლი]]ს სიმღერის "It's So Easy" ორი ვერსია. |- |align="center"|2012 | '''''[[12-12-12: The Concert for Sandy Relief]]''''' | მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "[[Helter Skelter (სიმღერა)|Helter Skelter]]". |- |align="center"|2012 | '''''[[Holidays Rule]]''''' | მაკ-კარტნის მიერ შესრულებული "[[The Christmas Song]]". |- |align="center"|2013 | '''''[[Sound City (ფილმი)|Sound City – Real to Reel]]''''' | მაკ-კარტნის მიერ [[დეივ გროლი]]ს, [[კრისტ ნოვოსელიჩი]]სა და [[პეტ სმირი]]ს მონაწილეობით შესრულებული "[[Cut Me Some Slack]]". |} ==ვიდეოგრაფია== ===ვიდეო ალბომები=== {| class="wikitable" !style="width:3em"|წელი !style="width:18em"|Title !Notes |- | align="center"|1980 | '''''[[Rockshow]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 26 ნოემბერი 1980 | Wings-ის ტურნე "Wings over America". |- | align="center"|1984 | '''''[[მომიკითხეთ ბროუდ-სტრიტი]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 23 ოქტომბერი 1984 | მხატვრული ფილმი მაკ-კარტნის მუსიკით. |- | align="center"|1991 | '''''[[Get Back (film)]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 18 იანვარი 2005 |Filmed before audiences in 45 cities in 13 countries. |- | align="center"|1993 | '''''[[Paul is Live|Paul is Live in concert on The New World Tour]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 1993 | ტურნე [[The New World Tour]] |- | align="center"|1997 | '''''In The World Tonight''''' * გამოსვლის თარიღი: 1997 | ალბომის ''Flaming Pie'' შექმნა (55 წთ.) |- | align="center"|2000 | '''''Standing Stone''''' * გამოსვლის თარიღი: 18 იანვარი 2000 | ''Standing Stone''-ის კონცერტი და შექმნის ისტორია. |- | align="center"|2001 | '''''Live at the Cavern Club!''''' * გამოსვლის თარიღი: 19 ივნისი 2001 | გადაღებულია კლუბში Cavern, 1999 წლის 14 დეკემბერს. ჟღერს სიმღერები ალბომიდან ''Run Devil Run'', აგრეთვე "[[I Saw Her Standing There]]".<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/565335.stm "McCartney plays the Cavern"] BBC 14 დეკემბერი 1999</ref> |- | align="center"|2003 | '''''[[Back in the U.S.]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 17 მარტი 2003 | მაკ-კარტნის 2002 წლის ტურნე.<ref>{{cite web |url=http://www.cria.ca/gold/0203_g.php |title=Gold & Platinum Certification – თებერვალი 2003 |publisher=[[Canadian Recording Industry Association]] |accessdate=20 აგვისტო 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101019182711/http://cria.ca/gold/0203_g.php |archivedate=2010-10-19 }}</ref> |- | align="center"|2004 | '''''The Music and Animation Collection''''' * გამოსვლის თარიღი: 27 სექტემბერი 2004 | მაკ-კარტნის ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ფილმები და მუსიკა. |- | align="center"|2004 | '''''Put It There''''' * გამოსვლის თარიღი: 15 ნოემბერი 2004 | ალბომის ''[[Flowers in the Dirt]]'' შექმნა. |- | align="center"|2005 | '''''[[Paul McCartney in Red Square]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 14 ივნისი 2005 | პოლის კონცერტი წითელ მოედანზე (მოსკოვი), დამატებითი დოკუმენტური ფილმით. |- | align="center"|2006 | '''''[[The Space Within US]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 14 ნოემბერი 2006 | აშშ-ის ტურნეს კონცერტი და დამატებითი ინტერვიუები. |- | align="center"|2007 | '''''[[The McCartney Years]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 13 ნოემბერი 2007 | 3 დისკიანი კომპილაცია პოლის მუსიკალური ვიდეოებით, საკონცერტო ჩანაწერებით და სხვა მასალით. |- | align="center"|2009 | '''''[[Good Evening New York City]]''''' * გამოსვლის თარიღი: 17 ნოემბერი 2009 | CD/DVD 2009 წლის ივლისში ნიუ-იორკში ჩატარებული კონცერტით. |- | align="center"|2012 | '''''Paul McCartney's Live Kisses''''' * გამოსვლის თარიღი: 13 ნოემბერი 2012 | ჩაწერილია ცოცხლად [[Capitol Studios]]-ში. სრულდებდა სიმღერები ალბომიდან ''[[Kisses on the Bottom]]''. |} ===მუსიკალური ვიდეოები=== {| class="wikitable" !style="width:3em"|წელი !style="width:18em"|სახელწოდება !რეჟისორი |- | align="center"|1970 | "Maybe I'm Amazed" | ჩარლი ჯენკინზი |- | align="center"|1971 | "Heart of the Country" | როი ბენსონი |- | rowspan="2" align="center"| 1972 | "Hi, Hi, Hi" | rowspan="2"|სტივენ ტერნერი |- | "C Moon" |- | rowspan="2" align="center"| 1973 | "My Love" | მიკ როკი |- | "Helen Wheels" | მაიკლ ლინდზი-ჰოგი |- | rowspan="2" align="center"| 1974 | "Mamunia" | ჯიმ კუიკი |- | "Band on the Run" | მაიკლ კოლსონი |- | align="center"| 1976 | "Silly Love Songs" | გორდონ ბენეტი |- | align="center"| 1977 | "Mull of Kintyre" | rowspan="2"|მაიკლ ლინდზი-ჰოგი |- | rowspan="3" align="center"| 1978 | "With a Little Luck" |- | "I've Had Enough" | კით მაკ-მილანი |- | "London Town" | მაიკლ ლინდზი-ჰოგი |- | rowspan="9" align="center"| 1979 | "Goodnight Tonight" | rowspan="8"|კით მაკ-მილანი |- | "Getting Closer" |- | "Spin It On" |- | "Again and Again and Again" |- | "Old Siam, Sir" |- | "Arrow Through Me" |- | "Winter Rose/Love Awake" |- | "Baby's Request" |- | "Wonderful Christmastime" | რასელ მალკეი |- | rowspan="2" align="center"| 1980 | "Coming Up" | rowspan="3"|კით მაკ-მილანი |- | "Waterfalls" |- | rowspan="3" align="center"| 1982 | "Ebony and Ivory" |- | "Take It Away" | ჯონ მაკ-კენზი |- | "Tug of War" | მორის ფილიპსი |- | rowspan="3" align="center"| 1983 | "Say Say Say" | ბობ ჯირალდი |- | "Pipes of Peace" | პოლ მაკ-კარტნი და კით მაკ-მილანი |- | "So Bad" | პოლ და ლინდა მაკ-კარტნი |- | align="center"| 1984 | "No More Lonely Nights" | კით მაკ-მილანი |- | align="center"| 1985 | "Spies Like Us" | ჯონ ლენდისი |- | rowspan="4" align="center"| 1986 | "Press" | ფილიპ დეივი |- | "Stranglehold" | ბობ ჯირალდი |- | "Pretty Little Head" | სტივ ბერონი |- | "Only Love Remains" | |- | align="center"| 1987 | "Once Upon a Long Ago" | პოლ მაკ-კარტნი და მაიკ როსი |- | rowspan="4" align="center"| 1989 | "My Brave Face" | როჯერ ლანი |- | "This One" | ტიმ პოუპი |- | "Ou Est Le Soleil" | |- | "Figure of Eight" | ენდი მორაჰანი |- | rowspan="3" align="center"| 1990 | "Birthday" | ნიკ მაკკენზი მეთიუზი |- | "All My Trials" | ნაიჯელ დიკი |- | "Put It There" | ნიკ მაკკენზი მეთიუზი |- | rowspan="4" align="center"| 1993 | "Hope of Deliverance" | ენდი მორაჰანი |- | "Off the Ground" | მეთიუ რობინსი |- | "C'mon People" | [[კევინ გოდლი]] |- | "Biker Like an Icon" | რიჩარდ ჰესლოპი |- | rowspan="4" align="center"| 1997 | "The World Tonight" | rowspan="2"|ალისტერ დონალდი |- | "Young Boy" |- | "Little Willow" | ჯონ შლეზინგერი |- | "Beautiful Night" | ჯულიენ ტემპლი |- | rowspan="2" align="center"| 1999 | "Brown Eyed Handsome Man" | დევიდ ლელანდი |- | "No Other Baby" | პედრო რომანი |- | rowspan="2" align="center"| 2001 | "From a Lover to a Friend" | |- | "Your Loving Flame" | |- | align="center"| 2002 | "Lonely Road" | [[იუნას ოკერლუნდი]] |- | rowspan="2" align="center"| 2005 | "Fine Line" | საიმონ ჰილტონი |- | "Jenny Wren" | |- | rowspan="3" align="center"| 2007 | "Dance Tonight" | [[მიშელ გონდრი]] |- | "Ever Present Past" | ფილ გრიფინი |- | "Nod Your Head" | |- | align="center"|2008 | "Sing the Changes" | |- | align="center"|2009 | "Dance 'Til We're High" | |- | align="center"|2009 | "(I Want To) Come Home" | |- | align="center"| 2012 | "My Valentine" | პოლ მაკ-კარტნი და კით მაკ-მილანი |- | align="center"| 2013 | "Queenie Eye" | საიმონ ებაუდი |- | rowspan="2" align="center"| 2014 | "Appreciate" | ანდრე შოკრონი |- | "Early Days" | ვინსენტ ჰეიკოკი |} == სქოლიო == <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{სქოლიოს სია}} </div> {{პოლ მაკ-კარტნი მთავარი}} {{DEFAULTSORT:მაკ-კარტნი, პოლ}} [[კატეგორია:ბრიტანელი შემსრულებლების დისკოგრაფიები]] [[კატეგორია:პოლ მაკ-კარტნი|დისკოგრაფია]] [[კატეგორია:პოპ-მუსიკის დისკოგრაფიები]] [[კატეგორია:როკ-მუსიკის დისკოგრაფიები]] 9fkzvm4wkckou2sxx7c2yvptlcxi4cq 0 75929 5428099 4873823 2026-07-06T13:29:59Z გიო ოქრო 84301 5428099 wikitext text/x-wiki '''ნაყოფიერება''' — [[ცხოველები|ცხოველთა]] [[ევოლუცია|ევოლუციის]] პროცესში ჩამოყალიბებული ყოველი სახეობისათვის დამახასიათებელი უნარი ნამატის მოცემისა, რაც ნორმალურ პირობებში ბუნებრივი სიკვდილიანობის კომპენსაციას ახდენს. სხვადასხვა სახეობისათვის გამრავლების სხვადასხვა ტიპია დამახასიათებელი. მონოციკლური ცხოველები სიცოცხლეში ერთხელ მრავლდებიან და მრავალრიცხოვან შთამომავლობას იძლევიან, ხოლო პოლიციკლური ცხოველები - რამდენიმე თაობას და ნაკლებნაყოფიერი არიან. ხანგრძლივად მცხოვრები ცხოველები 1-2 ნაშიერს შობენ და ისიც არა ყოველ წელს. ხანმოკლედ მცხოვრები ცხოველები წელიწადში რამდენიმეჯერ მრავლდებიან. ნაყოფიერება ცვალებადობს ასაკის, სეზონის, წლის, საკვებით უზრუნველყოფის, კლიმატური პირობებისა და სხვა ფაქტორების შესაბამისად. ნაყოფიერება დამახასიათებელია სასოფლო-სამეურნეო ცხოველებისთვისაც, მაგ. [[ფური]] და [[ფაშატი]] ერთნაყოფიანი ცხოველებია (ფურს ტყუპი უჩნდება შემთხვევათა 1-3 %-ში, ხოლო ფაშატს 1-1,5 %-ში; რეგისტრირებულია ისეთი შემთხვევებიც, როდესაც ფურმა მოიგი 3-7 ხბო, ხოლო ფაშატმა 4 კვიცი); [[ღორი]], იმის მიხედვით, თუ რა ჯიშისაა, ერთ დაყრაზე საშუალოდ 6-12 გოჭს შობს (განსაკუთრებით ნაყოფიერები - 17-20, ზოგჯერ 30-მდე); [[ცხვარი]], ისე როგორც თხა, ჩვეულებრივ საშუალო 1-2 ბატკანს იძლევა, [[იმერული ცხვარი]], [[რომანოვული ცხვარი|რომანოვული]], ფინური ლანდრასი და ზოგიერთი სხვა ჯიშის ცხვარი - საშუალოდ შობენ 5-6 (18-მდე) ბაჭიას; [[გალია|გალიური]] გამრავლების პირობებში [[მელა]] იძლევა - 4, [[სიასამური]] - 3, [[ყარსაღი]] - 11, [[წაულა]] - 5 ლეკვს. ცხოველთა გამრავლებისათვის ბუნებრივ-ფიზიოლოგიური შესაძლებლობათა მაქსიმალური გამოყენება მეცხოველეობის ერთ-ერთი უმნიშვნელოცანესი პრობლემა და აუცილებელი პირობაა ჯოგის გაფართოებული მომრავლებისათვის. ==ლიტერატურა== {{ქსე|7|337|}} [[კატეგორია:ნაყოფიერება|*]] [[კატეგორია:ზოოლოგია]] [[კატეგორია:რეპროდუქცია]] 9qurd3kuubxc1fzzftoo5ejdf0z79np 0 85062 5428512 4934740 2026-07-07T10:18:25Z Sunlight35 98738 5428512 wikitext text/x-wiki {{Bilateral|აზერბაიჯანი-ბელგია|Azerbaijan|Belgium}} '''ბელგია-აზერბაიჯანის ურთიერთობები''' — წარმოადგენს ურთიერთობებს [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანსა]] და [[ბელგია]]ს შორის. აზერბაიჯანს აქვს საელჩო [[ბრიუსელი|ბრიუსელში]]. ბელგიას აქვს საელჩო [[ბაქო]]ში. ორივე ქვეყანა არის სრულუფლებიანი წევრი [[ევროპული საბჭო|ევროსაბჭოსი]] და [[ეუთო|ევროპის უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციისა]]. == დიპლომატიური ურთიერთობები == ბელგიის დიპლომატიური წარმომადგენლობა აზერბაიჯანში პირველად აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის (1918–1920) პერიოდში მოქმედებდა, თუმცა საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ მისი საქმიანობა შეწყდა. ბელგიამ აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობა 1991 წლის 31 დეკემბერს აღიარა, ხოლო დიპლომატიური ურთიერთობები ორ ქვეყანას შორის 1992 წლის 17 ივნისს დამყარდა. აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში 1995 წელს გაიხსნა, ხოლო ბელგიის საელჩო ბაქოში — 2007 წელს. ორივე ქვეყნის პარლამენტში მოქმედებს მეგობრობის ჯგუფები, რომლებიც ორმხრივი თანამშრომლობის განვითარებას უწყობენ ხელს.<ref>{{Cite web |title=Contemporary Azerbaijan-Belgium Relations {{!}} Newtimes.az - Analytical Information Portal |url=http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-url=http://web.archive.org/web/20230409202048/http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-date=2023-04-09 |access-date=2026-07-07 |website=newtimes.az}}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.azembassy.be/ აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:ბელგიის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:დიპლომატიური ურთიერთობები ანბანის მიხედვით]] 7ylirebgdwvtq2zwprcqxkeovr6ipkx 5428514 5428512 2026-07-07T10:21:33Z Sunlight35 98738 /* დიპლომატიური ურთიერთობები */ 5428514 wikitext text/x-wiki {{Bilateral|აზერბაიჯანი-ბელგია|Azerbaijan|Belgium}} '''ბელგია-აზერბაიჯანის ურთიერთობები''' — წარმოადგენს ურთიერთობებს [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანსა]] და [[ბელგია]]ს შორის. აზერბაიჯანს აქვს საელჩო [[ბრიუსელი|ბრიუსელში]]. ბელგიას აქვს საელჩო [[ბაქო]]ში. ორივე ქვეყანა არის სრულუფლებიანი წევრი [[ევროპული საბჭო|ევროსაბჭოსი]] და [[ეუთო|ევროპის უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციისა]]. == დიპლომატიური ურთიერთობები == ბელგიის დიპლომატიური წარმომადგენლობა აზერბაიჯანში პირველად აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის (1918–1920) პერიოდში მოქმედებდა, თუმცა საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ მისი საქმიანობა შეწყდა. ბელგიამ აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობა 1991 წლის 31 დეკემბერს აღიარა, ხოლო დიპლომატიური ურთიერთობები ორ ქვეყანას შორის 1992 წლის 17 ივნისს დამყარდა. აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში 1995 წელს გაიხსნა, ხოლო ბელგიის საელჩო ბაქოში — 2007 წელს. ორივე ქვეყნის პარლამენტში მოქმედებს მეგობრობის ჯგუფები, რომლებიც ორმხრივი თანამშრომლობის განვითარებას უწყობენ ხელს.<ref>{{Cite web |title=Contemporary Azerbaijan-Belgium Relations {{!}} Newtimes.az - Analytical Information Portal |url=http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-url=http://web.archive.org/web/20230409202048/http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-date=2023-04-09 |access-date=2026-07-07 |website=newtimes.az}}</ref> აზერბაიჯანის პრეზიდენტის, [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]], პირველი ოფიციალური ვიზიტი ბელგიაში 1994 წლის მაისში შედგა. ვიზიტის დროს აზერბაიჯანი შეუერთდა ნატოს „პარტნიორობა მშვიდობისთვის“ პროგრამას. 1998 წლის აპრილში ბელგიის პრემიერ-მინისტრი ჟან-ლუკ დეჰენი ოფიციალური ვიზიტით ეწვია აზერბაიჯანს. 2004 წლის მაისში აზერბაიჯანის პრეზიდენტი [[ილჰამ ალიევი]] სამუშაო ვიზიტით ეწვია ბელგიას, რომლის დროსაც ხელი მოეწერა დოკუმენტებს, რომლებიც მიზნად ისახავდა ორმხრივი ეკონომიკური თანამშრომლობის გაფართოებას. 2024 წლის მარტში აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა მინისტრი [[ჯეიჰუნ ბაირამოვი]] ბრიუსელს ეწვია ატომური ენერგიის სამიტში მონაწილეობის მისაღებად.<ref>{{Cite news|title=БЕЛЬГИЯ ПОДДЕРЖИВАЕТ ТЕРРИТОРИАЛЬНУЮ ЦЕЛОСТНОСТЬ АЗЕРБАЙДЖАНА|language=ru|url=https://azertag.az/ru/xeber/BELGIYA_PODDERZHIVAET_TERRITORIALNUYU_CELOSTNOST_AZERBAIDZHANA-645060|access-date=2026-07-07}}</ref><ref>{{Cite news|title=Министр иностранных дел Азербайджана выступил на Саммите по атомной энергетике в Бельгии|language=ru|url=https://azertag.az/ru/xeber/ministr_inostrannyh_del_azerbaidzhana_vystupil_na_sammite_po_atomnoi_energetike_v_belgii-2954211|access-date=2026-07-07}}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.azembassy.be/ აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:ბელგიის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:დიპლომატიური ურთიერთობები ანბანის მიხედვით]] mvu800xfcyptmru1l38eyghvnrt7twu 5428519 5428514 2026-07-07T10:31:29Z Sunlight35 98738 /* დიპლომატიური ურთიერთობები */ 5428519 wikitext text/x-wiki {{Bilateral|აზერბაიჯანი-ბელგია|Azerbaijan|Belgium}} '''ბელგია-აზერბაიჯანის ურთიერთობები''' — წარმოადგენს ურთიერთობებს [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანსა]] და [[ბელგია]]ს შორის. აზერბაიჯანს აქვს საელჩო [[ბრიუსელი|ბრიუსელში]]. ბელგიას აქვს საელჩო [[ბაქო]]ში. ორივე ქვეყანა არის სრულუფლებიანი წევრი [[ევროპული საბჭო|ევროსაბჭოსი]] და [[ეუთო|ევროპის უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციისა]]. == დიპლომატიური ურთიერთობები == ბელგიის დიპლომატიური წარმომადგენლობა აზერბაიჯანში პირველად აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის (1918–1920) პერიოდში მოქმედებდა, თუმცა საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ მისი საქმიანობა შეწყდა. ბელგიამ აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობა 1991 წლის 31 დეკემბერს აღიარა, ხოლო დიპლომატიური ურთიერთობები ორ ქვეყანას შორის 1992 წლის 17 ივნისს დამყარდა. აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში 1995 წელს გაიხსნა, ხოლო ბელგიის საელჩო ბაქოში — 2007 წელს. ორივე ქვეყნის პარლამენტში მოქმედებს მეგობრობის ჯგუფები, რომლებიც ორმხრივი თანამშრომლობის განვითარებას უწყობენ ხელს.<ref>{{Cite web |title=Contemporary Azerbaijan-Belgium Relations {{!}} Newtimes.az - Analytical Information Portal |url=http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-url=http://web.archive.org/web/20230409202048/http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-date=2023-04-09 |access-date=2026-07-07 |website=newtimes.az}}</ref> აზერბაიჯანის პრეზიდენტის, [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]], პირველი ოფიციალური ვიზიტი ბელგიაში 1994 წლის მაისში შედგა. ვიზიტის დროს აზერბაიჯანი შეუერთდა ნატოს „პარტნიორობა მშვიდობისთვის“ პროგრამას. 1998 წლის აპრილში ბელგიის პრემიერ-მინისტრი ჟან-ლუკ დეჰენი ოფიციალური ვიზიტით ეწვია აზერბაიჯანს. 2004 წლის მაისში აზერბაიჯანის პრეზიდენტი [[ილჰამ ალიევი]] სამუშაო ვიზიტით ეწვია ბელგიას, რომლის დროსაც ხელი მოეწერა დოკუმენტებს, რომლებიც მიზნად ისახავდა ორმხრივი ეკონომიკური თანამშრომლობის გაფართოებას. 2024 წლის მარტში აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა მინისტრი [[ჯეიჰუნ ბაირამოვი]] ბრიუსელს ეწვია ატომური ენერგიის სამიტში მონაწილეობის მისაღებად.<ref>{{Cite news|title=БЕЛЬГИЯ ПОДДЕРЖИВАЕТ ТЕРРИТОРИАЛЬНУЮ ЦЕЛОСТНОСТЬ АЗЕРБАЙДЖАНА|language=ru|url=https://azertag.az/ru/xeber/BELGIYA_PODDERZHIVAET_TERRITORIALNUYU_CELOSTNOST_AZERBAIDZHANA-645060|access-date=2026-07-07}}</ref><ref>{{Cite news|title=Министр иностранных дел Азербайджана выступил на Саммите по атомной энергетике в Бельгии|language=ru|url=https://azertag.az/ru/xeber/ministr_inostrannyh_del_azerbaidzhana_vystupil_na_sammite_po_atomnoi_energetike_v_belgii-2954211|access-date=2026-07-07}}</ref> == ეკონომიკური თანამშრომლობა == აზერბაიჯანსა და ბელგიას შორის ეკონომიკური თანამშრომლობა მოიცავს ენერგეტიკის, ვაჭრობის, ტრანსპორტის, მშენებლობისა და სოფლის მეურნეობის სფეროებს. 2023 წლის მონაცემებით, აზერბაიჯანში 18 ბელგიური კომპანია საქმიანობდა, ხოლო ბელგიური ინვესტიციების მოცულობა 120 მილიონ აშშ დოლარს აღწევდა. ქვეყნებს შორის თანამშრომლობის მნიშვნელოვანი მაგალითებია კომპანია Petrofina-ს მონაწილეობა კასპიის ზღვის ნავთობპროექტებში და კომპანია Soltech-ის მიერ ნახიჩევანში 20 მეგავატიანი მზის ელექტროსადგურის მშენებლობა.<ref>{{Cite news|last=1news.az|title=Джейхун Байрамов: Товарооборот между Азербайджаном и Бельгией составил 80 млн долларов|language=ru|url=https://1news.az/news/20230824063150621-Dzheikhun-Bairamov-Tovarooborot-mezhdu-Azerbaidzhanom-i-Belgiei-sostavil-80-mln-dollarov|access-date=2026-07-07}}</ref> 2024 წელს აზერბაიჯანსა და ბელგიას შორის სავაჭრო ბრუნვამ დაახლოებით 87 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. აზერბაიჯანი ბელგიაში ძირითადად ნავთობს, ბუნებრივ აირს, ქიმიურ პროდუქციასა და თხილს ექსპორტირებს, ხოლო ბელგიიდან აზერბაიჯანში შემოდის სამრეწველო და ელექტროტექნიკური მოწყობილობები, პლასტმასის ნაწარმი და სამედიცინო აღჭურვილობა.<ref>[https://customs.gov.az/uploads/foreign/2024/2024_12.pdf?v=1737520142 Azərbaycan Respublikası Xarici Ticarətinin Gömrük Statistikası Hesabat dövrü: 01.01.2024 – 31.12.2024]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.azembassy.be/ აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:ბელგიის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:დიპლომატიური ურთიერთობები ანბანის მიხედვით]] n18c06hs0q2rpkjtcg1tc656jej01oe 5428522 5428519 2026-07-07T10:36:59Z Sunlight35 98738 /* ეკონომიკური თანამშრომლობა */ 5428522 wikitext text/x-wiki {{Bilateral|აზერბაიჯანი-ბელგია|Azerbaijan|Belgium}} '''ბელგია-აზერბაიჯანის ურთიერთობები''' — წარმოადგენს ურთიერთობებს [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანსა]] და [[ბელგია]]ს შორის. აზერბაიჯანს აქვს საელჩო [[ბრიუსელი|ბრიუსელში]]. ბელგიას აქვს საელჩო [[ბაქო]]ში. ორივე ქვეყანა არის სრულუფლებიანი წევრი [[ევროპული საბჭო|ევროსაბჭოსი]] და [[ეუთო|ევროპის უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციისა]]. == დიპლომატიური ურთიერთობები == ბელგიის დიპლომატიური წარმომადგენლობა აზერბაიჯანში პირველად აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის (1918–1920) პერიოდში მოქმედებდა, თუმცა საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ მისი საქმიანობა შეწყდა. ბელგიამ აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობა 1991 წლის 31 დეკემბერს აღიარა, ხოლო დიპლომატიური ურთიერთობები ორ ქვეყანას შორის 1992 წლის 17 ივნისს დამყარდა. აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში 1995 წელს გაიხსნა, ხოლო ბელგიის საელჩო ბაქოში — 2007 წელს. ორივე ქვეყნის პარლამენტში მოქმედებს მეგობრობის ჯგუფები, რომლებიც ორმხრივი თანამშრომლობის განვითარებას უწყობენ ხელს.<ref>{{Cite web |title=Contemporary Azerbaijan-Belgium Relations {{!}} Newtimes.az - Analytical Information Portal |url=http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-url=http://web.archive.org/web/20230409202048/http://newtimes.az/en/diplomatik/4891 |archive-date=2023-04-09 |access-date=2026-07-07 |website=newtimes.az}}</ref> აზერბაიჯანის პრეზიდენტის, [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]], პირველი ოფიციალური ვიზიტი ბელგიაში 1994 წლის მაისში შედგა. ვიზიტის დროს აზერბაიჯანი შეუერთდა ნატოს „პარტნიორობა მშვიდობისთვის“ პროგრამას. 1998 წლის აპრილში ბელგიის პრემიერ-მინისტრი ჟან-ლუკ დეჰენი ოფიციალური ვიზიტით ეწვია აზერბაიჯანს. 2004 წლის მაისში აზერბაიჯანის პრეზიდენტი [[ილჰამ ალიევი]] სამუშაო ვიზიტით ეწვია ბელგიას, რომლის დროსაც ხელი მოეწერა დოკუმენტებს, რომლებიც მიზნად ისახავდა ორმხრივი ეკონომიკური თანამშრომლობის გაფართოებას. 2024 წლის მარტში აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა მინისტრი [[ჯეიჰუნ ბაირამოვი]] ბრიუსელს ეწვია ატომური ენერგიის სამიტში მონაწილეობის მისაღებად.<ref>{{Cite news|title=БЕЛЬГИЯ ПОДДЕРЖИВАЕТ ТЕРРИТОРИАЛЬНУЮ ЦЕЛОСТНОСТЬ АЗЕРБАЙДЖАНА|language=ru|url=https://azertag.az/ru/xeber/BELGIYA_PODDERZHIVAET_TERRITORIALNUYU_CELOSTNOST_AZERBAIDZHANA-645060|access-date=2026-07-07}}</ref><ref>{{Cite news|title=Министр иностранных дел Азербайджана выступил на Саммите по атомной энергетике в Бельгии|language=ru|url=https://azertag.az/ru/xeber/ministr_inostrannyh_del_azerbaidzhana_vystupil_na_sammite_po_atomnoi_energetike_v_belgii-2954211|access-date=2026-07-07}}</ref> == ეკონომიკური თანამშრომლობა == აზერბაიჯანსა და ბელგიას შორის ეკონომიკური თანამშრომლობა მოიცავს ენერგეტიკის, ვაჭრობის, ტრანსპორტის, მშენებლობისა და სოფლის მეურნეობის სფეროებს. 2023 წლის მონაცემებით, აზერბაიჯანში 18 ბელგიური კომპანია საქმიანობდა, ხოლო ბელგიური ინვესტიციების მოცულობა 120 მილიონ აშშ დოლარს აღწევდა. ქვეყნებს შორის თანამშრომლობის მნიშვნელოვანი მაგალითებია კომპანია Petrofina-ს მონაწილეობა კასპიის ზღვის ნავთობპროექტებში და კომპანია Soltech-ის მიერ ნახიჩევანში 20 მეგავატიანი მზის ელექტროსადგურის მშენებლობა.<ref>{{Cite news|last=1news.az|title=Джейхун Байрамов: Товарооборот между Азербайджаном и Бельгией составил 80 млн долларов|language=ru|url=https://1news.az/news/20230824063150621-Dzheikhun-Bairamov-Tovarooborot-mezhdu-Azerbaidzhanom-i-Belgiei-sostavil-80-mln-dollarov|access-date=2026-07-07}}</ref> 2024 წელს აზერბაიჯანსა და ბელგიას შორის სავაჭრო ბრუნვამ დაახლოებით 87 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. აზერბაიჯანი ბელგიაში ძირითადად ნავთობს, ბუნებრივ აირს, ქიმიურ პროდუქციასა და თხილს ექსპორტირებს, ხოლო ბელგიიდან აზერბაიჯანში შემოდის სამრეწველო და ელექტროტექნიკური მოწყობილობები, პლასტმასის ნაწარმი და სამედიცინო აღჭურვილობა.<ref>[https://customs.gov.az/uploads/foreign/2024/2024_12.pdf?v=1737520142 Azərbaycan Respublikası Xarici Ticarətinin Gömrük Statistikası Hesabat dövrü: 01.01.2024 – 31.12.2024]</ref> == კულტურული და საგანმანათლებლო თანამშრომლობა == აზერბაიჯანსა და ბელგიას შორის კულტურული თანამშრომლობა ჰეიდარ ალიევის ფონდის მხარდაჭერით ვითარდება. ფონდი ბელგიაში აწყობს გამოფენებს, კონცერტებსა და სხვა კულტურულ ღონისძიებებს. 2004 წელს ბრიუსელში დაიდგა აზერბაიჯანული ეპოსის [[დედე გორგუდის წიგნი|„ქიტაბი-დედე გორგუდის“]] გმირის ძეგლი. განათლების სფეროში აზერბაიჯანი ვალონიის რეგიონთან თანამშრომლობს. ამ თანამშრომლობის ფარგლებში აზერბაიჯანელ სტუდენტებსა და აკადემიურ პერსონალს სწავლებისა და სტაჟირების შესაძლებლობა აქვთ ბრიუსელის თავისუფალ უნივერსიტეტსა და ლევენის კათოლიკურ უნივერსიტეტში. 2012 წლის მონაცემებით, ბელგიაში 1000-ზე მეტი აზერბაიჯანელი ცხოვრობდა. ქვეყანაში მოქმედებს რამდენიმე აზერბაიჯანული დიასპორული ორგანიზაცია, რომლებიც ხელს უწყობენ ეროვნული კულტურის პოპულარიზაციასა და აზერბაიჯან-ბელგიის ურთიერთობების განვითარებას. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.azembassy.be/ აზერბაიჯანის საელჩო ბელგიაში] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:ბელგიის დიპლომატიური ურთიერთობები]] [[კატეგორია:დიპლომატიური ურთიერთობები ანბანის მიხედვით]] r4oa7etj880xhagiars2rt3o38mlwz9 0 87331 5428412 4802611 2026-07-07T02:51:44Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428412 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Питирим (Окнов).jpg|მინი|მიტროპოლიტი პიტირიმე]] '''მიტროპოლიტი პიტირიმი''' (ერისკაცობაში — ''პავლე ვასილის ძე ოკნოვი'') — [[რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის]] მღვდელთმთავარი. [[საქართველოს საეგზარქოსო|საქართველოს ეგზარქოსი]], ქართლ-კახეთის მთავარეპისკოპოსი ([[1914]]-[[1915]]) პიტირიმ ოკნოვი, დაიბადა ქალაქ [[რიგა]]ში, სამღვდელო პირის ოჯახში. [[1879]] წელს რიგაში დაამთავრა გიმნაზია, შემდგომში [[კიევი]]ს სასულიერო აკადემია. [[1883]] წელს აღიკვეცა ბერად. [[1890]] წელს, 32 წლის ასაკში ხდება არქიმანდრიტი, 36 წლის ასაკში კი ნოვგოროდ-სევერსკის, შემდეგ ტულას ეპისკოპოსი, [[1909]] წლიდან კურსკის, [[ვლადიკავკაზი]]სა და სამარის მთავარეპისკოპოსია. [[1914]] წლიდან საქართველოს ექსეგზარქოსირხოსი. პიტირიმმა შეასრულა წირვა ქართულად [[აკაკი წერეთელი]]ს პანაშვიდზე [[ქაშვეთის ეკლესია]]ში, [[1915]] წლის 27 იანვარს, რითაც ქართველთა საზოგადოების მადლიერება დაიმსახურა. [[1916]] წელს პიტირიმი გადაიყვანეს [[სანქტ-პეტერბურგი]]ს მიტროპოლიტად, სადაც დარჩა [[1917]] წლის თებერვლის რევოლუციამდე. 1917 წელს რუსეთის წმინდა სინოდის განკარგულებთ პეტროგრადისა და ლადოჟის მიტროპოლიტი პიტირიმე თანამდებობიდან გადააყენეს<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/136650/1/Sakartvelo_1917_N60.pdf გაზ. „საქართველო“, #60, 1917]</ref>. == იხილეთ აგრეთვე == * [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მეთაურები]] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://ortho-rus.ru/cgi-bin/ps_file.cgi?2_7542 Питирим (Окнов)]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304113316/http://ortho-rus.ru/cgi-bin/ps_file.cgi?2_7542 |date=2016-03-04 }} сайт ''Русское православие'' * [http://militera.lib.ru/memo/russian/shavelsky_gi/index.html Шавельский Георгий Иванович. ''Воспоминания последнего протопресвитера Русской армии и флота''. Гл. XIX ''Церковные дела. Тобольский скандал. Митрополит Питирим и обер-прокурор А. Н. Волжин''] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მეთაურები}} [[კატეგორია:საქართველოს ეგზარქოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1858]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1920]] cw4uuxu274cl1zt0ia8n6ogqisvs5z3 0 87352 5428466 5339309 2026-07-07T07:09:54Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428466 wikitext text/x-wiki {{პორტუგალიის პოლიტიკა}} '''პორტუგალიის პრეზიდენტი''' – [[პორტუგალია|პორტუგალიის]] სახელმწიფოს მეთაური, ირჩევს მოსახლეობა 5 წლით. == პორტუგალიის პრეზიდენტების სია == === პირველი რესპუბლიკა 1911–1926 წწ. === {| class="wikitable" cellpadding=2 cellspacing=2 |- bgcolor="#D3D3D3" !! ! !! სურათი!! სახელი !! უფლებამოსილების <br /> დაწყება!! უფლებამოსილების <br /> დამთავრება |- |1. || || [[მანუელ ჟუზე დე არიაგა]] || [[24 აგვისტო]] [[1911]] || [[25 მაისი]] [[1915]] |- |2. || || [[თეოფილუ ბრაგა]] || [[29 მაისი]] [[1915]] || [[5 აგვისტო]] [[1915]] |- |3. || || [[ბერნარდინუ მაშადუ]] || [[6 აგვისტო]] [[1915]] || [[5 დეკემბერი]] [[1917]] |- |4. || || [[სიდონიუ პაიში]]|| [[28 აპრილი]] [[1918]] || [[14 დეკემბერი]] [[1918]] |- |5. || || [[ჟუან დუ კანტუ ი კაშტრუ]] ||[[14 დეკემბერი]] [[1918]] || [[5 ოქტომბერი]] [[1919]] |- |6. || || [[ანტონიუ ჟუზე დი ალმეიდა]] || [[5 ოქტომბერი]] [[1919]] ||[[5 ოქტომბერი]] [[1923]] |- |7. || ||[[მანუელ ტეიშეირა გომიში]] || [[6 ოქტომბერი]] [[1923]] || [[11 დეკემბერი]] [[1925]] |- |8.|| || [[ბერნარდინუ მაშადუ]] || [[11 დეკემბერი]] [[1925]] || [[31 მაისი]] [[1926]] |} === მეორე რესპუბლიკა 1926–1932 წწ. === {| class="wikitable" cellpadding=2 cellspacing=2 |- bgcolor="#D3D3D3" !! ! !! სურათი!! სახელი !! უფლებამოსილების <br /> დაწყება!! უფლებამოსილების <br /> დამთავრება |- |1. || || [[ოსკარ კარმონა]] || [[9 ივლისი]] [[1926]] || [[18 აპრილი]] [[1951]] |- |2. || || [[ანტონიუ სალაზარი]] || [[18 აპრილი]] [[1951]] || [[21 ივლისი]] [[1951]] |- |3. || || [[ფრანცისკუ კრავეირუ ლოპიში]] || [[21 ივლისი]] [[1951]] || [[9 აგვისტო]] [[1958]] |- |4. || || [[ამერიკუ ტომაში]]|| [[9 აგვისტო]] [[1958]] || [[25 აპრილი]] [[1974]] |} === მესამე რესპუბლიკა 1974–დან === {| class="wikitable" cellpadding=2 cellspacing=2 |- bgcolor="#D3D3D3" !! ! !! სურათი!! სახელი !! უფლებამოსილების <br /> დაწყება!! უფლებამოსილების <br /> დამთავრება |- |1. || [[ფაილი:António_de_Spínola_(1974).png|70პქ]] || [[ანტონიუ დი სპინოლა]] || [[25 აპრილი]] [[1974]] || [[30 სექტემბერი]] [[1974]] |- |2. || [[ფაილი:Francisco_Costa_Gomes_Roma_1975.jpg|70პქ]] || [[ფრანცისკუ და კოშტა გომიში]] || [[30 სექტემბერი]] [[1974]] || [[13 ივლისი]] [[1976]] |- |3. || [[ფაილი:General_António_Ramalho_Eanes_(cropped).png|70პქ]] || [[ანტონიუ რამალიუ ეანიში]] || [[13 ივლისი]] [[1976]] || [[9 მარტი]] [[1986]] |- |4. || [[ფაილი:Medalha_de_Galiza_1993_-_5.jpg|70პქ]] || [[მარიუ სუარიში]] ||[[9 მარტი]] [[1986]] || [[9 მარტი]] [[1996]] |- |5. || [[ფაილი:Jorge_Sampaio_3.jpg|70პქ]] || [[ჟორჟე სამპაიუ]] || [[9 მარტი]] [[1996]] || [[9 მარტი]] [[2006]] |- |6. || [[ფაილი:Cavaco_Silva_2013_crop.jpg|70პქ]] || [[ანიბალ კავაკუ სილვა]] || [[9 მარტი]] [[2006]] || [[9 მარტი]] [[2016]] |- |7. || [[ფაილი:Marcelo_Rebelo_de_Sousa_(Web_Summit).jpg|70პქ]] || [[მარსელუ რებელუ დი სოზა]] || [[9 მარტი]] [[2016]] || [[9 მარტი]] [[2026]] |- |8. || [[ფაილი:António_José_Seguro_em_entrevista_para_Lusa_(CROPPED).png|70პქ]] || [[ანტონიუ ჟოზე სეგურუ]] || [[9 მარტი]] [[2026]] || დღემდე |} ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://web.archive.org/web/20120901221521/http://www.terra.es/personal2/monolith/portugal.htm პორტუგალიის პრეზიდენტების სია] {{ესკიზი-პორტუგალია}} {{ევროპის ქვეყნების პრეზიდენტები}} [[კატეგორია:პორტუგალია]] [[კატეგორია:ევროპის ქვეყნების პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:პორტუგალიის პრეზიდენტები|*]] dt8alyqnm8hkqco3gkdhjxj5yaaej7y 0 87480 5428102 4535428 2026-07-06T13:49:52Z Kober 394 5428102 wikitext text/x-wiki {{მმ|თელა|თელა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = თელა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 48|lat_sec = 30 |lon_dir = E|lon_deg = 46|lon_min = 08|lon_sec = 44 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი |თემი = ცოდნისკარი (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი){{!}}ცოდნისკარი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 280 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 763 |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''თელა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] [[ცოდნისკარი|ცოდნისკარის]] ადმინისტრაციული ერთეულში ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ბაისუბნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა შენაკადი) ნაპირას, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 280 მ-ზე, [[ლაგოდეხი]]დან 12 კმ-ის დაშორებით. [[2024]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. == ისტორია == სოფელი თელა დასახლებულია XX საუკუნის დასაწყისში გადმოსახლებული იმერლებით. სოფლის თავდაპირველი სახელწოდება იყო დიდთელა იყო, რაც, როგორც ჩანს, უნდა უკავშირდებოდეს ამ მიდამოებში გავრცელებულ თელიანს. XVI საუკუნეში თელას და მისი მიმდებარე სოფლების ტერიტორიაზე არსებობდა თემი [[ბარაუნთა|ბარაუნთას]] სახელწოდებით.<ref name="დყ">დიღმელაშვილი ქ., ყვავაძე დ., ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული ძეგლები, თბ., 2021. — გვ. 27-31.</ref> თელას ჩრდილოეთით, 2,5 კმ-ზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|მთავარანგელოზთა სახელობის სამონასტრო კომპლექსი]]. ასევე სოფლის ჩრდილოეთით, 1,5 მ-ში, თელას ქედის ტყით დაფარულ სამხრეთ კალთაზე სავარაუდოდ ადრეული შუა საუკუნეების ციხის ნაშთია.<ref name="დყ"/> 2011 წელს სოფელში ჩამოწოლილი მეწყერის შედეგად აღმოჩნდა [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ. წ. I]] და [[ძვ. წ. II საუკუნე|II]] საუკუნეების ნივთები — [[ელინიზმი|ელინისტური]] შავპრიალა თიხის ჭურჭელი, დოქები, ბრინჯაოს სამაჯურები და კალმის სამკაულები, რომლებიც ოქროს მტვრით არის დაფარული.<ref>[http://ghn.ge/news-54531.html ლაგოდეხის რაიონში უძველესი ნივთები აღმოჩნდა]</ref><ref>[http://ghn.ge/news-67617.html სოფელ თელაში არქეოლოგიური სამუშაო დასრულდა]</ref> ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 779 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 1007|| 403|| 604 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref>|| {{კლება}} 779|| 403|| 376 |- | 2024<ref>[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].</ref> || {{კლება}} 763 || 385 || 378 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|4|22}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 6dhmdgo9eby5ns6d0ybkf9ttpb8fqdn 5428103 5428102 2026-07-06T13:50:24Z Kober 394 /* ისტორია */ 5428103 wikitext text/x-wiki {{მმ|თელა|თელა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = თელა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 48|lat_sec = 30 |lon_dir = E|lon_deg = 46|lon_min = 08|lon_sec = 44 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი |თემი = ცოდნისკარი (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი){{!}}ცოდნისკარი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 280 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 763 |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''თელა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] [[ცოდნისკარი|ცოდნისკარის]] ადმინისტრაციული ერთეულში ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ბაისუბნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა შენაკადი) ნაპირას, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 280 მ-ზე, [[ლაგოდეხი]]დან 12 კმ-ის დაშორებით. [[2024]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. == ისტორია == სოფელი თელა დასახლებულია XX საუკუნის დასაწყისში გადმოსახლებული იმერლებით. სოფლის თავდაპირველი სახელწოდება იყო დიდთელა, რაც, როგორც ჩანს, უნდა უკავშირდებოდეს ამ მიდამოებში გავრცელებულ თელიანს. XVI საუკუნეში თელას და მისი მიმდებარე სოფლების ტერიტორიაზე არსებობდა თემი [[ბარაუნთა|ბარაუნთას]] სახელწოდებით.<ref name="დყ">დიღმელაშვილი ქ., ყვავაძე დ., ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული ძეგლები, თბ., 2021. — გვ. 27-31.</ref> თელას ჩრდილოეთით, 2,5 კმ-ზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|მთავარანგელოზთა სახელობის სამონასტრო კომპლექსი]]. ასევე სოფლის ჩრდილოეთით, 1,5 მ-ში, თელას ქედის ტყით დაფარულ სამხრეთ კალთაზე სავარაუდოდ ადრეული შუა საუკუნეების ციხის ნაშთია.<ref name="დყ"/> 2011 წელს სოფელში ჩამოწოლილი მეწყერის შედეგად აღმოჩნდა [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ. წ. I]] და [[ძვ. წ. II საუკუნე|II]] საუკუნეების ნივთები — [[ელინიზმი|ელინისტური]] შავპრიალა თიხის ჭურჭელი, დოქები, ბრინჯაოს სამაჯურები და კალმის სამკაულები, რომლებიც ოქროს მტვრით არის დაფარული.<ref>[http://ghn.ge/news-54531.html ლაგოდეხის რაიონში უძველესი ნივთები აღმოჩნდა]</ref><ref>[http://ghn.ge/news-67617.html სოფელ თელაში არქეოლოგიური სამუშაო დასრულდა]</ref> ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 779 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 1007|| 403|| 604 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref>|| {{კლება}} 779|| 403|| 376 |- | 2024<ref>[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].</ref> || {{კლება}} 763 || 385 || 378 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|4|22}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] k5khk0n4401fnjbox9i8y0e9cjgyt2s 5428104 5428103 2026-07-06T14:03:02Z Kober 394 /* ისტორია */ 5428104 wikitext text/x-wiki {{მმ|თელა|თელა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = თელა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 48|lat_sec = 30 |lon_dir = E|lon_deg = 46|lon_min = 08|lon_sec = 44 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი |თემი = ცოდნისკარი (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი){{!}}ცოდნისკარი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 280 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 763 |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''თელა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] [[ცოდნისკარი|ცოდნისკარის]] ადმინისტრაციული ერთეულში ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ბაისუბნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა შენაკადი) ნაპირას, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 280 მ-ზე, [[ლაგოდეხი]]დან 12 კმ-ის დაშორებით. [[2024]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. == ისტორია == სოფელი თელა დასახლებულია XX საუკუნის დასაწყისში გადმოსახლებული იმერლებით. სოფლის თავდაპირველი სახელწოდება იყო დიდთელა, რაც, როგორც ჩანს, უნდა უკავშირდებოდეს ამ მიდამოებში გავრცელებულ თელიანს. XVI საუკუნეში თელას და მისი მიმდებარე სოფლების ტერიტორიაზე არსებობდა თემი [[ბარაუნთა|ბარაუნთას]] სახელწოდებით.<ref name="დყ">დიღმელაშვილი ქ., ყვავაძე დ., ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული ძეგლები, თბ., 2021. — გვ. 27-31.</ref> თელას ჩრდილოეთით, 2,5 კმ-ზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|მთავარანგელოზთა სახელობის სამონასტრო კომპლექსი]]. ასევე სოფლის ჩრდილოეთით, 1,5 კმ-ზე, თელას ქედის ტყით დაფარულ სამხრეთ კალთაზე სავარაუდოდ ადრეული შუა საუკუნეების ციხის ნაშთია.<ref name="დყ"/> 2011 წელს სოფელში ჩამოწოლილი მეწყერის შედეგად აღმოჩნდა [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ. წ. I]] და [[ძვ. წ. II საუკუნე|II]] საუკუნეების ნივთები — [[ელინიზმი|ელინისტური]] შავპრიალა თიხის ჭურჭელი, დოქები, ბრინჯაოს სამაჯურები და კალმის სამკაულები, რომლებიც ოქროს მტვრით არის დაფარული.<ref>[http://ghn.ge/news-54531.html ლაგოდეხის რაიონში უძველესი ნივთები აღმოჩნდა]</ref><ref>[http://ghn.ge/news-67617.html სოფელ თელაში არქეოლოგიური სამუშაო დასრულდა]</ref> ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 779 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 1007|| 403|| 604 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref>|| {{კლება}} 779|| 403|| 376 |- | 2024<ref>[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].</ref> || {{კლება}} 763 || 385 || 378 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|4|22}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 0vmokfw97hkuxlkwe02v6b054eaus9p 5428111 5428104 2026-07-06T14:12:07Z Kober 394 /* ისტორია */ 5428111 wikitext text/x-wiki {{მმ|თელა|თელა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = თელა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 48|lat_sec = 30 |lon_dir = E|lon_deg = 46|lon_min = 08|lon_sec = 44 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი |თემი = ცოდნისკარი (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი){{!}}ცოდნისკარი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 280 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 763 |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''თელა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] [[ცოდნისკარი|ცოდნისკარის]] ადმინისტრაციული ერთეულში ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ბაისუბნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა შენაკადი) ნაპირას, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 280 მ-ზე, [[ლაგოდეხი]]დან 12 კმ-ის დაშორებით. [[2024]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. == ისტორია == სოფელი თელა დასახლებულია XX საუკუნის დასაწყისში გადმოსახლებული იმერლებით. სოფლის თავდაპირველი სახელწოდება იყო დიდთელა, რაც, როგორც ჩანს, უნდა უკავშირდებოდეს ამ მიდამოებში გავრცელებულ [[თელა|თელიანს]]. XVI საუკუნეში თელას და მისი მიმდებარე სოფლების ტერიტორიაზე არსებობდა თემი [[ბარაუნთა|ბარაუნთას]] სახელწოდებით.<ref name="დყ">დიღმელაშვილი ქ., ყვავაძე დ., ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული ძეგლები, თბ., 2021. — გვ. 27-31.</ref> თელას ჩრდილოეთით, 2,5 კმ-ზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|მთავარანგელოზთა სახელობის სამონასტრო კომპლექსი]]. ასევე სოფლის ჩრდილოეთით, 1,5 კმ-ზე, თელას ქედის ტყით დაფარულ სამხრეთ კალთაზე სავარაუდოდ ადრეული შუა საუკუნეების ციხის ნაშთია.<ref name="დყ"/> 2011 წელს სოფელში ჩამოწოლილი მეწყერის შედეგად აღმოჩნდა [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ. წ. I]] და [[ძვ. წ. II საუკუნე|II]] საუკუნეების ნივთები — [[ელინიზმი|ელინისტური]] შავპრიალა თიხის ჭურჭელი, დოქები, ბრინჯაოს სამაჯურები და კალმის სამკაულები, რომლებიც ოქროს მტვრით არის დაფარული.<ref>[http://ghn.ge/news-54531.html ლაგოდეხის რაიონში უძველესი ნივთები აღმოჩნდა]</ref><ref>[http://ghn.ge/news-67617.html სოფელ თელაში არქეოლოგიური სამუშაო დასრულდა]</ref> ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 779 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 1007|| 403|| 604 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref>|| {{კლება}} 779|| 403|| 376 |- | 2024<ref>[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].</ref> || {{კლება}} 763 || 385 || 378 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|4|22}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] rg93ooxmlls16yn1bvr23c3gnlqxgkn 5428259 5428111 2026-07-06T17:49:14Z Kober 394 /* დემოგრაფია */ 5428259 wikitext text/x-wiki {{მმ|თელა|თელა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = თელა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 48|lat_sec = 30 |lon_dir = E|lon_deg = 46|lon_min = 08|lon_sec = 44 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი |თემი = ცოდნისკარი (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი){{!}}ცოდნისკარი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 280 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 763 |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''თელა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] [[ცოდნისკარი|ცოდნისკარის]] ადმინისტრაციული ერთეულში ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ბაისუბნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა შენაკადი) ნაპირას, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 280 მ-ზე, [[ლაგოდეხი]]დან 12 კმ-ის დაშორებით. [[2024]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. == ისტორია == სოფელი თელა დასახლებულია XX საუკუნის დასაწყისში გადმოსახლებული იმერლებით. სოფლის თავდაპირველი სახელწოდება იყო დიდთელა, რაც, როგორც ჩანს, უნდა უკავშირდებოდეს ამ მიდამოებში გავრცელებულ [[თელა|თელიანს]]. XVI საუკუნეში თელას და მისი მიმდებარე სოფლების ტერიტორიაზე არსებობდა თემი [[ბარაუნთა|ბარაუნთას]] სახელწოდებით.<ref name="დყ">დიღმელაშვილი ქ., ყვავაძე დ., ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული ძეგლები, თბ., 2021. — გვ. 27-31.</ref> თელას ჩრდილოეთით, 2,5 კმ-ზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|მთავარანგელოზთა სახელობის სამონასტრო კომპლექსი]]. ასევე სოფლის ჩრდილოეთით, 1,5 კმ-ზე, თელას ქედის ტყით დაფარულ სამხრეთ კალთაზე სავარაუდოდ ადრეული შუა საუკუნეების ციხის ნაშთია.<ref name="დყ"/> 2011 წელს სოფელში ჩამოწოლილი მეწყერის შედეგად აღმოჩნდა [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ. წ. I]] და [[ძვ. წ. II საუკუნე|II]] საუკუნეების ნივთები — [[ელინიზმი|ელინისტური]] შავპრიალა თიხის ჭურჭელი, დოქები, ბრინჯაოს სამაჯურები და კალმის სამკაულები, რომლებიც ოქროს მტვრით არის დაფარული.<ref>[http://ghn.ge/news-54531.html ლაგოდეხის რაიონში უძველესი ნივთები აღმოჩნდა]</ref><ref>[http://ghn.ge/news-67617.html სოფელ თელაში არქეოლოგიური სამუშაო დასრულდა]</ref> ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 1007|| 403|| 604 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref>|| {{კლება}} 779|| 403|| 376 |- | 2024<ref>[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].</ref> || {{კლება}} 763 || 385 || 378 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|4|22}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] am5y50xpvp0wpccfo2fvl3s2dp96m8a 5428461 5428259 2026-07-07T06:29:04Z Jaba1977 3604 /* ისტორია */ 5428461 wikitext text/x-wiki {{მმ|თელა|თელა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = თელა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 48|lat_sec = 30 |lon_dir = E|lon_deg = 46|lon_min = 08|lon_sec = 44 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი |თემი = ცოდნისკარი (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი){{!}}ცოდნისკარი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 280 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 763 |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''თელა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] [[ცოდნისკარი|ცოდნისკარის]] ადმინისტრაციული ერთეულში ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ბაისუბნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა შენაკადი) ნაპირას, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 280 მ-ზე, [[ლაგოდეხი]]დან 12 კმ-ის დაშორებით. [[2024]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. == ისტორია == სოფელი თელა დასახლებულია XX საუკუნის დასაწყისში გადმოსახლებული იმერლებით. სოფლის თავდაპირველი სახელწოდება იყო დიდთელა, რაც, როგორც ჩანს, უნდა უკავშირდებოდეს ამ მიდამოებში გავრცელებულ [[თელა|თელიანს]]. XVI საუკუნეში თელას და მისი მიმდებარე სოფლების ტერიტორიაზე არსებობდა თემი [[ბარაუნთა|ბარაუნთას]] სახელწოდებით.<ref name="დყ">დიღმელაშვილი ქ., ყვავაძე დ., ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული ძეგლები, თბ., 2021. — გვ. 27-31.</ref> თელას ჩრდილოეთით, 2,5 კმ-ზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების მთავარანგელოზთა სახელობის [[თელის მთავარანგელოზის ეკლესია|სამონასტრო კომპლექსი]]. ასევე სოფლის ჩრდილოეთით, 1,5 კმ-ზე, თელის ქედის ტყით დაფარულ სამხრეთ კალთაზე სავარაუდოდ ადრეული შუა საუკუნეების ციხის ნაშთია.<ref name="დყ"/> 2011 წელს სოფელში ჩამოწოლილი მეწყერის შედეგად აღმოჩნდა [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ. წ. I]] და [[ძვ. წ. II საუკუნე|II]] საუკუნეების ნივთები — [[ელინიზმი|ელინისტური]] შავპრიალა თიხის ჭურჭელი, დოქები, ბრინჯაოს სამაჯურები და კალმის სამკაულები, რომლებიც ოქროს მტვრით არის დაფარული.<ref>[http://ghn.ge/news-54531.html ლაგოდეხის რაიონში უძველესი ნივთები აღმოჩნდა]</ref><ref>[http://ghn.ge/news-67617.html სოფელ თელაში არქეოლოგიური სამუშაო დასრულდა]</ref> ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 763 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 1007|| 403|| 604 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref>|| {{კლება}} 779|| 403|| 376 |- | 2024<ref>[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].</ref> || {{კლება}} 763 || 385 || 378 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|4|22}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] e8jitwk4ccdxcx8me2d8dktpa7ng4gu 0 87768 5428457 4759829 2026-07-07T06:11:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428457 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Pontus.png|მინიატიურა|250პქ|პონტოს სამეფოს მიერ დაკავებული ტერიტორია, მითრიდატეს პირველი ომის შემდეგ]] '''პონტოს სამეფო''' — ელინისტური სამეფო [[შავი ზღვა|შავი ზღვის]] სამხრეთ სანაპიროზე, [[მცირე აზია|მცირე აზიის]] ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, ძირითადად დასახლებული იყო კაპადოკიელებით. შემდეგ თანდათან მიიერთა შავი ზღვის სანაპიროზე მცხოვრები ქართული (მეგრულ-ჭანური) ტომები: ([[კარდუხები]], [[ხალიბები]], [[სკვითინები]], [[მაკრონები]], [[მოსინიკები]], [[ტაოხები]], [[ტიბარენები]]). არსებობდა [[ძვ. წ. 302]]-[[ძვ. წ. 64|64]] წლებში. დააარსა აქემენიდთა გვარის წარმომადგენელმა მითრიდატე II-მ (ხან მითრიდატე III-დ იხსენიება და ხან მითრიდატე I-ად). დასავლეთით ესაზღვრებოდა [[პაფლაგონია]], ჩრდილოეთიდან [[შავი ზღვა]], აღმოსავლეთით - [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთი]], სამხრეთით - არმენია, კაპადოკია და გალატია. დედაქალაქი იყო [[ამასია]]. ძირითადი ქალაქები იყო შავი ზღვის სანაპიროზე – [[სინოპი]], ამისოსი, თემისკირა, პოლემონიონი, კოტიორა, ტრაპეზუნტი და სხვ. ქვეყნის შიგნით – ამასია, გაზელიონი, კომანა, ქაბეირა და სხვ. გაბატონებული კლასი ბერძნულ კულტურას, ენასა და დამწერლობას ითვისებდა. მდიდარი იყო ხე-ტყით, მადნეულით ([[რკინა]], [[სპილენძი]], [[ვერცხლი]]), საძოვრებით, ნოყიერი ნიადაგით. განვითარებული იყო გემთმშენებლობა, მეტალურგია მიწათმოქმედება, მესაქონლეობა, მევენახეობა, მებაღეობა. == ისტორია == [[არიობარზანე პონტოელი|არიობარზანესა]] და [[მითრიდატე II (პონტო)|მითრიდატე II-ის]] მმართველობის დროს (ძვ. წ. III ს.) პონტოს სამეფოს მძიმე ბრძოლა ჰქონდა გალატიასთან. პონტოს სამეფოს გაძლიერება იწყება [[ძვ. წ. II საუკუნე]]ში [[ფარნაკე I]]-ის მმართველობის ([[ძვ. წ. 185]]-[[ძვ. წ. 169|169]] წწ.) დროს, რომელმაც [[ძვ. წ. 183]] წელს ხელში ჩაიგდო სინოპი<ref>თავის რეზიდენციად გამოაცხადა, მოგვიანებით იგი სატახტო ქალაქად იქცა.</ref> და ომი დაიწყო რომის მფარველობაში მყოფი პერგამონის სამეფოს წინააღმდეგ ([[ფარნაკეს ომი]]). მან წარმატებით დალაშქრა ბითინია, გალატია, პაფლაგონია და კაპადოკია. განმტკიცდა კულტურული და ეკონომიკური ურთიერთობა ათენსა და კ. დელოსთან. ქვეყნის ძლიერებისთვის ბევრს ზრუნავდა [[მითრიდატე V ევერგეტი]] (ძვ. წ. 150-120 წწ.), რომელსაც რომთან „მოკავშირეობა და მეგობრობა“ ჰქონდა. შექმნა დაქირავებულთა ჯარი ბერძნების ყაიდაზე, ბერძენი მეთაურებით და საზღვაო ფლოტის მშენებლობას შეუდგა. გააფართოვა ურთიერთობები [[საბერძნეთი|საბერძნეთთან]], რომთან და შავი ზღვის კულტურულ ცენტრებთან. პონტოს სამეფოს აყვავებისა და ძლიერების ეპოქა [[მითრიდატე VI ევპატორი]]ს (ძვ. წ. 120-63 წწ.) მეფობის ხანაა. მან მოახდინა საომარი ძალების რეორგანიზაცია და დაიწყო სახელმწიფოს საზღვრების გაფართოება. დაიპყრო [[ბოსფორის სახელმწიფო]], [[აზოვის ზღვა|აზოვის ზღვის]] აუზი, [[ტამანის ნახევარკუნძული|ტამანი]] და მდინარე [[ყუბანი]]ს ქვემო წელი. მითრიდატე VI ევპატორმა შემოიერთა [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთი]], საიდანაც გაჰქონდა ძელქვა, სელი, კანაფი, ცვილი და ლაშქრად გაჰყავდა კოლხი მხედრები და ზღვაოსნები. დაიმორჩილა [[მცირე სომხეთი|მცირე არმენია]] და კავშირი შეკრა [[თრაკია]]სთან, [[იბერია]]სთან, [[დიდი არმენია|დიდ არმენიასა]] და [[პართია]]სთან. დაიწყო I, ე. წ. მითრიდატული ომი (ძვ. წ. 89-85/84 წწ.) რომთან. ზედიზედ დაიპყრო გალატია, პაფლაგონია, კაპადოკია, შეიჭრა ბითინიაში. მისი ბრძანებით [[აზია]]ში გაჟლიტეს 80 ათასი რომაელი და იტალიელი. ჯარები გადასხა საბერძნეთში. მას მიემხრო ათენი. დაპყრობილ ოლქებში მონებს ათავისუფლებდა. მითრიდატე VI ევპატორის სოციალურმა პოლიტიკამ მცირე აზიის ბერძნული ქალაქების დიდკაცობის უკმაყოფილება გამოიწვია და ისინი მის წინააღმდეგ აჯანყდნენ, რამაც ხელი შეუწყო რომაელების გამარჯვებას [[ლუციუს კორნელიუს სულა]]ს მთავარსარდლობით. დარდანოსში დადებული ზავის თანახმად, მითრიდატე VI იძულებული გახდა დაპყრობილ ტერიტორიებზე უარი ეთქვა. რომს გადასცა ფლოტი და სამხედრო კონტრიბუცია გადაიხადა. [[ძვ. წ. 83]] წელს რომაელებმა ომი განაახლეს (II მითრიდატული ომი, ძვ. წ. 83-81 წწ.), შეიჭრნენ პონტოს სამეფოში, 400 სოფელი გაძარცვეს და ააოხრეს. მითრიდატე VI ევპატორმა რომაელები დაამარცხა მდ. [[ჰალისი|ჰალისთან]], მაგრამ მის შემდგომ წინსვლას ხელი შეუშალა კოლხეთის აჯანყებამ. სულას ინიციატივით კვლავ დაიდო ზავი პონტოს სამეფოსა და რომს შორის. [[ძვ. წ. 74]] წელს დაიწყო III მითრიდატული ომი. [[ძვ. წ. 66]] წელს [[გნეუს პომპეუს მაგნუსი|გნეუს პომპეუსმა]] მითრიდატე VI ევპატორი საბოლოოდ დაამარცხა და პონტოს სამეფო დაიპყრო. მისი დასავლეთი ნაწილი რომის პროვინცია ბითინიას შეუერთეს ([[ძვ. წ. 64]] წელს შეიქმნა რომის პროვინცია ბითინია და პონტო), აღმოსავლეთი ნაწილი რომის მოკავშირეებს გადასცეს, მოგვიანებით ეს ტერიტორიაც რომის სახელმწიფოს შემადგენლობაში შევიდა. [[ძვ. წ. 47]] წელს პონტოს სამეფოს დამოუკიდებლობის აღდგენას შეეცადა მითრიდატე VI ევპატორის ძე ფარნაკე, მაგრამ იგი [[იულიუს კეისარი|იულიუს კეისარმა]] გაანადგურა და პონტოს სამეფოს არსებობა სამუდამოდ შეწყდა. == იხილეთ აგრეთვე == * [[პონტოელები]] == ლიტერატურა == {{ქსე|8|159}} * ''სანიკიძე ლ.'', პონტოს სამეფო, თბ., 1956 == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.karalahana.com/english/archive/history.html History of Pontus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130601083455/http://www.karalahana.com/english/archive/history.html |date=2013-06-01 }} * [http://www.greek-genocide.org/ The Greek Genocide 1914-23] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210305165938/https://www.afternic.com/forsale/greek-genocide.org?&traffic_type=TDFS&traffic_id=GoDaddy_DLS |date=2021-03-05 }} * [http://www.pontosworld.com PontosWorld] * [http://www.hum.ihu.edu.gr MA in Black Sea Cultural Studies. International Hellenic University-School of Humanities] * [http://www.pseudology.org/History/SaprykinSY_PontyskoeTsarstvo1996a.pdf С. Ю. Сапрыкин «ПОНТИЙСКОЕ ЦАРСТВО Государство греков и варваров в Причерноморье». МОСКВА, «НАУКА», 1996]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პონტო|*]] [[კატეგორია:თურქეთის ისტორია]] [[კატეგორია:რომის პროვინციები]] [[კატეგორია:საქართველოს ისტორია]] [[კატეგორია:ისტორიული სახელმწიფოები]] s6ot075h1o0mpx4z1xqkzac4z1pm4x1 0 101878 5428493 5406627 2026-07-07T09:07:59Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428493 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = პრინსი | ფოტო = | ფოტოს სიგანე = 220პქ |წარწერა = პრინსი 1981 წელს. | ალტ = | მშობლსახელი = Prince | ენის კოდი = | დაბსახელი = პრინს როჯერ ნელსონი | დაბთარიღი = {{Birth date|1958|06|07}} | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = {{Death date and age|2016|04|21|1958|06|07}} | გარდადგილი = {{nowrap|შანჰასენი, მინესოტა, აშშ}} | გარდაცვალების მიზეზი = ფენტანილის გადამეტებული რაოდენობა | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = '''როგორც შემსრულებელი:''' {{flatlist| * კამილა * [[File:Prince logo.svg|x15px]] (სიყვარულის სიმბოლო) * The Artist Formerly Known as Prince ({{lang-ka|შემსრულებელი, მანამდე ცნობილი, როგორც პრინსი}}, TAFKAP) * The Artist ({{lang-ka|შემსრულებელი}})<ref>{{cite news|title=BET interviews The Artist|url=https://www.youtube.com/watch?v=pqyjwhFiQqg}}</ref> }} '''როგორც სიმღერების ავტორი:''' {{flatlist| * ჯეიმი სტარი * ჯოუი კოკო * ტორა ტორა * ალექსანდერ ნევერმაინდი * კრისტოფერ ტრეისი }} | ეროვნება = | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = {{flatlist| * მომღერალი და სიმღერების ავტორი * მულტიინსტრუმენტალისტი * მუსიკალური პროდიუსერი }} | აქტიურობის წლები = 1976—2016 | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{marriage|[[მაიტე გარსია]]<br/>|1996|1999|reason=გაეყარა}}<br/>{{marriage|მანუელა ტესტოლინი<br/>|2001|2006|reason=გაეყარა}} | პარტნიორები = | შვილები = 1 | მამა = [[ჯონ ლ. ნელსონი]] | დედა = მეტი შოუ | ნათესავები = [[ტიკა ნელსონი]] {{small|(და)}} | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = [[მუსიკის ჟანრები|ჟანრ(ებ)ი]] | მოდული1 = {{flatlist| * [[ფანკი]] * [[პოპ მუსიკა]] * [[თანამედროვე რიტმ-ენდ-ბლუზი|რიტმ-ენდ-ბლუზი]] * [[როკ-მუსიკა|როკი]] }} | სახელი2 = [[ლეილი|ლეიბლ(ებ)ი]] | მოდული2 = {{flatlist| * [[Warner Bros. Records|Warner Bros.]] * [[Paisley Park Records|Paisley Park]] * [[NPG Records|NPG]] * [[EMI Records|EMI]] * [[Columbia Records|Columbia]] * [[Arista Records|Arista]] * [[Universal Music Group|Universal]] }} | სახელი3 = ასოციაციები | მოდული3 = {{flatlist| * [[The Revolution (ჯგუფი)|The Revolution]] * [[Wendy & Lisa]] * [[The New Power Generation]] * [[The Time (ჯგუფი)|The Time]] * [[მორის დეი]] * [[შეილა ესკოვედო]] * [[შინა ისტონი]] * [[Vanity 6]] * [[Apollonia 6]] * [[Mazarati]] * [[The Family (ჯგუფი)|The Family]] * [[94 East]] * [[Madhouse (ჯგუფი)|Madhouse]] * [[მარტიკა]] * [[ანა ფანტასტიკი]] * [[ენდი ალო]] * [[3rdeyegirl]] * [[ჯენელ მოუნეი]] * [[ჯუდით ჰილი]] }} | სახელი4 = აღსანიშნავი ინსტრუმენტები | მოდული4 = {{plainlist| * [[Hohner]]-ის MadCat Telecaster * Model C * Cloud * Symbol („Habibi“) * G1 Purple Special}} | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''პრინს როჯერ ნელსონი''' ({{lang-en|Prince Rogers Nelson}}; დ. [[7 ივნისი]], [[1958]] — გ. [[21 აპრილი]], [[2016]]) — ამერიკელი [[მომღერალი და კომპოზიტორი|მომღერალი და სიმღერების ავტორი]], [[მსახიობი]], მულტიინსტრუმენტალისტი, ქველმოქმედი, [[მოცეკვავე]] და [[მუსიკალური პროდიუსერი]]. იგი თანამედროვე მუსიკაში ნოვატორად ითვლება, მრავალფეროვანი ნამუშევრებით, ექსცენტრიკული სასცენო გამოსვლებით, დახვეწილი ჩაცმულობით და გრიმით, ისევე, როგორც ვოკალური დიაპაზონით. მისი მუსიკა მოიცავს [[ფანკი]]ს, [[როკ-მუსიკა|როკის]], [[თანამედროვე რიტმ-ენდ-ბლუზი|რიტმ-ენდ-ბლუზი]]ს, [[ახალი ტალღა (მუსიკა)|ახალი ტალღის]], [[ფსიქოდელიური მუსიკა|ფსიქოდელიის]] და [[პოპი]]ს ელემენტებს. მსოფლიოში გაყიდულია პრინსის 100 მილიონზე მეტი დისკი, რაც მას ყველა დროის ერთ-ერთი გაყიდვადი შემსრულებლის სახელს ანიჭებს<ref>{{cite news|url=http://amsterdamnews.com/news/2011/apr/12/prince-brings-early-valentines-day-gift-to-nyc/|title=Prince Brings Early Valentine's Day Gift to NYC|last=მისანი|work=[[New York Amsterdam News]]|date=აპრილი 12, 2011|accessdate=ივნისი 19, 2012}}</ref>. მიღებული აქვს ექვსი „[[გრემის ჯილდო|გრემი]]“<ref>{{cite web|title=Prince {{ndash}} Past Grammy Awards|url=http://www.grammy.com/artist/prince|publisher=[[The Recording Academy]]|accessdate=აპრილი 28, 2016}}</ref> [[ამერიკული მუსიკის დაჯილდოება|ამერიკული მუსიკის ჯილდო]],<ref>{{cite web| title = American Music Awards| publisher=showbiz411.com| url = http://showbiz411.com/2016/10/10/princes-purple-rain-album-1985-winner-nominated-again-for-2016-american-music-awards|accessdate=ნოემბერი 20, 2016}}</ref>, [[ოქროს გლობუსი]],<ref>{{cite web| title = Golden Globe Awards| publisher = goldenglobes.org| url = http://www.goldenglobes.org/browse/film/26062| accessdate = თებერვალი 27, 2010| archiveurl = https://web.archive.org/web/20121014064117/http://www.goldenglobes.org/browse/film/26062| archivedate = 2012-10-14}}</ref> და [[ოსკარი]] ფილმისთვის „[[იისფერი წვიმა]]“.<ref>{{cite web| title = Nominees & Winners for the 57th Academy Awards|publisher=Academy of Motion Picture Arts and Sciences| url = http://www.oscars.org/awards/academyawards/oscarlegacy/1980-1989/57nominees.html| archiveurl=https://web.archive.org/web/20100309202540/http://www.oscars.org/awards/academyawards/oscarlegacy/1980-1989/57nominees.html|archivedate =მარტი 9, 2010|accessdate=მაისი 12, 2016}}</ref> 2004 წელს იგი შეიყვანეს [[როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზი|როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში]].<ref>{{cite web|title=ტეივის სმაილი|publisher=pbs.org |date=აპრილი 27, 2009 |url=http://www.pbs.org/kcet/tavissmiley/archive/200904/20090427.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090505210657/http://www.pbs.org/kcet/tavissmiley/archive/200904/20090427.html |archivedate=მაისი 5, 2009 }}</ref> ''[[Rolling Stone]]''-ის ყველა დროის 100 უდიდესი შემსრულებლის სიაში პრინსი 27-ე ადგილს იკავებს.<ref name="rollingstone2004">{{cite web|last= თომპსონი |first= ამირ |title=100 Greatest Artists |work=[[Rolling Stone]]| date = მარტი 24, 2004| url = http://www.rollingstone.com/music/lists/100-greatest-artists-of-all-time-19691231/prince-20110419|accessdate=მაისი 4, 2016}}</ref> დაიბადა [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]] ([[მინესოტა]]) და მუსიკით ბავშვობიდან დაინტერესდა.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2016/04/22/arts/music/prince-dead.html|title=Prince, an Artist Who Defied Genre, Is Dead at 57|last=პარელესი|first=ჯონ|date=აპრილი 21, 2016|newspaper=[[The New York Times]]|issn=0362-4331|accessdate=აპრილი 27, 2016}}</ref> 18 წლის ასაკში [[Warner Bros. Records|Warner Bros.]]-თან კონტრაქტი მოიპოვა და 1978 წელს გამოსცა სადებიუტო ''[[For You (პრინსის ალბომი)|For You]]''. 1979 წლის ალბომმა ''[[Prince (ალბომი)|Prince]]'' [[მუსიკის სერტიფიცირებების სია|პლატინის]] სტატუსი მოიპოვა. წარმატება გაამყარეს შემდეგმა ალბომებმაც - ''[[Dirty Mind]]'' (1980), ''[[Controversy (პრინსის ალბომი)|Controversy]]'' (1981) და ''[[1999 (პრინსის ალბომი)|1999]]'' (1982) — პრინსის, ძირითადად, სექსუალური თემატიკის გაჯერებული ტექსტებით და ფანკის, საცეკვაო და როკ-მუსიკის შეთავსებით.<ref name=":0" /> 1984 წლიდან საკუთარ ჯგუფს [[The Revolution (ჯგუფი)|The Revolution]]-ს უწოდებდა და მასთან ერთად გამოსცა ''[[Purple Rain (ალბომი)|Purple Rain]]'', საუნდტრეკი [[იისფერი წვიმა|1984 წლის ამავე სახელწოდების ფილმიდან]]. იგი იქცა კრიტიკოსების მიერ პრინსის ყველაზე აღიარებულ და კომერციულად ყველაზე წარმატებულ დისკად, რასაც ხაზი გაესვა [[Billboard 200|''Billboard'' 200]]-ის პირველ ადგილზე ზედიზედ 24 კვირის განმავლობაში ყოფნა<ref>{{cite web|author1=კით კოლფილდი|author2=გერი ტრასტი|title=Chart Royalty: Prince's Hot 100 & Billboard 200 Highlights|url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/7341617/princes-hot-100-billboard-200-highlights|publisher=Billboard|accessdate=თებერვალი 12, 2017|date=აპრილი 22, 2016}}</ref> და 20 მილიონზე მეტი გაყიდული ასლი.<ref>{{cite news |url=http://www.hindustantimes.com/StoryPage/StoryPage.aspx?sectionName=NLetter&id=40e182fc-061c-43d5-832e-ff930aa4a508&Headline=Those+chart+busters |title=Those chart busters |first=ნიხილ |last=ტანეჯა |newspaper=[[Hindustan Times]] |location=Mumbai |date=დეკემბერი 9, 2008 |publisher=HT Media |oclc=231696742 |accessdate=აპრილი 18, 2009 |archiveurl=https://archive.today/20090521191026/http://www.hindustantimes.com/StoryPage/StoryPage.aspx?sectionName=NLetter&id=40e182fc-061c-43d5-832e-ff930aa4a508&Headline=Those+chart+busters |archivedate=2009-05-21 }}</ref> ალბომების ''[[Around the World in a Day]]'' (1985) და ''[[Parade (პრინსის ალბომი)|Parade]]'' (1986) გამოცემის შემდეგ The Revolution დაიშალა, თუმცა, პრინსმა კვლავ განაგრძო მოღვაწეობა. პირველი ალბომი, ჩაწერილი The Revolution-ის შემდეგ, იყო ''[[Sign o' the Times]]'' (1987), მას კი, 1991 წელს [[The New Power Generation]]-ის ჩამოყალიბებამდე, კიდევ სამი მოჰყვა. 1993 წელს, Warner Bros.-თან საქმიანი უთანხმოების გამო, მან სასცენო სახელი შეცვალა [[File:Prince logo.svg|x20px]]-ით, წარმოსათქმელად რთული სიმბოლოთი, რომელსაც უფრო ხშირად „სიყვარულის სიმბოლოს“ უწოდებენ. ამის შემდეგ იგი ალბომებს უფრო ხშირად უშვებდა, ვინაიდან კონტრაქტით შეზღუდული არ იყო. 1994-1996 წლებში გამოვიდა ასეთი ხუთი ალბომი. 1998 წელს პრინსმა გააფორმა კონტრაქტი [[Arista Records]]-თან. 2000 წლიდან საკუთარ თავს კვლავ „პრინსს“ უწოდებდა. ამის შემდეგ 16 ალბომი გამოსცა (მათ შორის - პლატინის სტატუსის მქონე 2004 წლის ''[[Musicology (ალბომი)|Musicology]]''). უკანასკნელი სტუდიური ნამუშევარი, ''[[Hit n Run Phase Two]]'' თავდაპირველად გამოვიდა [[Tidal (სერვისი)|Tidal]]-ზე, 2015 წლის 12 დეკემბერს. 2016 წლის 21 აპრილს, ფენტანილის გადამეტებული რაოდენობის მიღების შემდეგ, სტუდია [[Paisley Park]]-ში ყოფნისას, პრინსი გარდაიცვალა 57 წლის ასაკში. == ადრეული წლები == პრინს როჯერს ნელსონი დაიბადა [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], მეტი დელას (ქორწინებამდე - შოუ; 1933–2002) და [[ჯონ ლ. ნელსონი|ჯონ ლუის ნელსონის]] (1916–2001) ოჯახში. მშობლები [[აფრო-ამერიკელები]] იყვნენ, ხოლო ოჯახი ძირითადად [[ლუიზიანა]]ში იყო დაფუძნებული, სადაც პრინსის ბებიები და ბაბუები ცხოვრობდნენ.<ref>{{cite news|last=სმოლენიაკი|first=მეგან|title=Hey, Prince, Your Roots Are Showing |work=[[The Huffington Post]]|url=http://www.huffingtonpost.com/megan-smolenyak-smolenyak/prince-geneology_b_2638616.html|accessdate=თებერვალი 12, 2013|date=თებერვალი 8, 2013}}</ref> მამა პიანისტი და სიმღერების ავტორი იყო, დედა - [[ჯაზი]]ს მომღერალი. სახელი ბიჭმა მიიღო მამის სასცენო ფსევდონიმის, პრინს როჯერსის მიხედვით - ამ ფსევდონიმს იგი ჯაზურ ჯგუფ The Prince Rogers Trio-ში იყენებდა. 1991 წელს მან გადაცემასთან ''A Current Affair'' საუბარში ახსენა: „შვილს პრინსი დავარქვი, ვინაიდან მსურდა, ეკეთებინა ყოველივე, რაც თავად მსურდა.“{{sfn|ჰენი|2004}} ბავშვობაში პრინსს „სკიპერსაც“ უწოდებდნენ.{{sfn|გულა|2008|p=483}}{{sfn|რო|2011|p=6}} მუსიკოსი ამბობდა, რომ ბავშვობიდან [[ეპილეფსია|ეპილეფსიით]] იყო დაავადებული. „დედამ მითხრა, რომ ერთ დღეს მივედი და ვუთხარი - „დედა, აღარ ვიქნები ავად“. მკითხა, „რატომ?“. და ვუპასუხე „ანგელოზმა ასე მითხრა“.“ <ref>{{cite web| last = ლინჩი| first = ჯეისონ | title = Prince Talks about His Struggle with Epilepsy|work=[[People (ჟურნალი)|People]] | date = აპრილი 28, 2009| url = http://www.people.com/people/article/0,,20275184,00.html|accessdate=მაისი 4, 2016}}</ref> პრინსის და, [[ტიკა ნელსონი|ტიკა ევენი]] (მას ხშირად უბრალოდ ტიკას უწოდებენ) 1960 წელს დაიბადა.{{sfn|ნილსენი|2003|p=19}} და და ძმა მუსიკით აქტიურად იყვნენ დაინტერესებულები, მამის მხრიდან წახალისებით.<ref name="prince">{{cite news|title=Obituary: John Nelson|url=http://www.independent.co.uk/news/obituaries/john-nelson-729400.html|accessdate=აპრილი 25, 2016|work=[[The Independent]]|date=სექტემბერი 1, 2001|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110919034257/http://www.independent.co.uk/news/obituaries/john-nelson-729400.html|archivedate=სექტემბერი 19, 2011}}</ref> პირველი სიმღერა, „Funk Machine“, პრინსმა მამის კუთვნილ პიანინოზე დაწერა, შვიდი წლის ასაკში.<ref name="prince" /> როდესაც 10 წლის იყო, მშობლები ერთმანეთს დაშორდნენ. ბიჭუნა ხან მამასთან, ხან - დედასთან და მამინაცვალთან ცხოვრობდა<ref name="prince" />. მოგვიანებით მეზობლებთან, ანდერსონებთან დასახლდა და დაუმეგობრდა მათ შვილს, ანდრეს, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა, როგორც [[ანდრე სიმონი]].<ref>{{cite web|url=http://citinite.wordpress.com/2008/03/24/andre-cymone/|title=ანდრე სიმონი|accessdate=დეკემბერი 11, 2010}}</ref> პრინსი დადიოდა მინეაპოლისის ბრაიანტის და ცენტრალურ სკოლებში, სადაც თამაშობდა ფეხბურთს, კალათბურთს, და ბეისბოლს. თამაშობდა ცენტრალური სკოლის საკალათბურთო გუნდში, თუმცა გვიანდელ წლებშიც უყვარდა სპორტის ეს სახეობა.<ref>{{cite news |last=როთმენი |first=მაიკლ |title=Prince's Bryant Junior High Basketball Photo is Amazing |publisher=[[ABC News]] |date=მარტი 4, 2015 |url=http://abcnews.go.com/Entertainment/princes-amazing-junior-high-basketball-photo/story?id=29385119 |accessdate=მაისი 1, 2016}}</ref><ref>{{cite web| last = ტევლინი| first = ჯონ| title = The Quiet One: A High School Classmate Recalls the Artist as a Young Man| work = [[Star Tribune]]| date = მარტი 13, 2004| url = http://www.startribune.com/entertainment/11527586.html| accessdate = მაისი 4, 2016| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150219215454/http://www.startribune.com/entertainment/11527586.html| archivedate = 2015-02-19}}</ref> 1973 წელს სკოლაში გაიცნო [[ჯიმი ჯემი და ტერი ლუისი|ჯიმი ჯემი]], რომელსაც თავი დაამახსოვრა მუსიკის გაკვეთილების დროს თავისი ნიჭით, ინსტრუმენტების ფლობით და მუშაობის ეთიკით.<ref>{{cite magazine|last1=Nolfi|first1=Joey|title=Jimmy Jam Remembers School Days with Prince: 'Everything was so Forward Thinking'|url=http://www.ew.com/article/2016/04/21/jimmy-jam-remembers-prince|accessdate=April 23, 2016|work=[[Entertainment Weekly]]|date=April 21, 2016}}</ref> ==კარიერა== ===1975–1984: დასაწყისი და წარმატება=== [[ფაილი:Ticket to Prince’s First Concert.jpg|მინი|240პქ|ბილეთი პრინსის მიერ ჯგუფთან ერთად გამართულ პირველ კონცერტზე, 1979.]] 1975 წელს პეპე უილიმ, პრინსის დეიდაშვილის, შონტელის მეუღლემ, ჩამოაყალიბა ჯგუფი [[94 East]], რომელშიც აგრეთვე შედიოდნენ მერსი ინგვოლსტადი და კრისტი ლეზენბერი. ანდრე სიმონი და პრინსი ჯგუფისთვის სიმღერებს წერდნენ. უილი ძირითადი ავტორი იყო, პრინსი ამატებდა გიტარის პარტიებს. მათ ეკუთვნით ჯგუფის „Just Another Sucker“. მოგვიანებით ამ პერიოდში ჩაწერილი კომპოზიციები მოხვდა ალბომში ''Minneapolis Genius&nbsp;– The Historic 1977 Recordings''<ref>http://www.discogs.com/94-East-Minneapolis-Genius-The-Historic-1977-Recordings/release/739799</ref> 1976 წელს პრინსმა პროდიუსერ კრის მუნთან ერთად მინეაპოლისში ჩაწერა დემო. კონტრაქტი არ ჰქონდათ, ამიტომ ჩანაწერი მუნმა ოუენ ჰასნის, მინეაპოლისელ ბიზნესმენს მოასმენინა. უკანასკნელმა პრინსთან, რომელიც ჯერ 17 წლის იყო, გააფორმა სამენეჯერო კონტრაქტი და სტუდია [[Sound 80]]-ში, იქვე, მინეაპოლისში, ჩააწერინა მორიგი დემო პროდიუსერ და ხმის ინჟინერ დევიდ ზის თანაშემწეობით. დემოთი რამდენიმე კომპანია დაინტერესდა, მათ შორის — [[Warner Bros. Records]], [[A&M Records]] და [[Columbia Records]].<ref>{{cite web|url=http://newsroom.ucla.edu/stories/princes-first-manager-reflects-on-the-music-icons-early-days|title=Prince's first manager reflects on the music icon's early days|publisher=[[UCLA|UCLA Newsroom]]|date=მაისი 2, 2016|accessdate=მაისი 6, 2016|first=ტედ ბ.|last=კისელი|archivedate=მაისი 3, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160503111230/http://newsroom.ucla.edu/stories/princes-first-manager-reflects-on-the-music-icons-early-days}}</ref> ჰასნის დახმარებით პრინსმა მოიპოვა კონტრაქტი Warner Bros.-თან. უკანასკნელი შეუთანხმდა, რომ მუსიკოსს შეუნარჩუნდებოდა პირველი სამი ალბომის შემოქმედებითად მართვის და გამოცემის უფლება.{{sfn|ლაიტი|2014|p=29}}<ref>{{cite magazine |last=Norment |first=Lynn |date=January 1997 |title=The Artist Formerly Known as Prince|url=https://books.google.com/books?id=7wvQh4Sjlw8C&pg=PA130#v=onepage&q&f=false |magazine=[[Ebony (magazine)|Ebony]] |page=130 |accessdate=April 21, 2016 |quote=მიუხედავად იმისა, რომ პრინსი ფლობდა უფლებას სიმღერების გამოცემაზე, Warner Brothers ფლობდა ყველა ალბომის ორიგინალურ ფირს, ''Emancipation''-ამდე.}}</ref> ჰასნი და პრინსი მინეაპოლისიდან [[საუსალიტო]]ში ([[კალიფორნია]]) გადავიდნენ. იქ, [[Record Plant]]-ში, ჩაიწერა სადებიუტო ''[[For You (პრინსის ალბომი)|For You]]''. ხმის მიქსზე ლოს-ანჯელესში მუშაობდნენ. დისკი 1978 წლის 7 აპრილს გამოვიდა.{{sfn|Uptown|2004|p=19}} ალბომის ანოტაციების თანახმად, პრინსი არის ყველა სიმღერის ავტორი და პროდიუსერი; მასვე ეკუთვნის არანჟირება და 27 სხვადასხვა ინსტრუმენტზე შესრულება, გარდა „[[Soft and Wet]]“-ის (იგი მუნთან ერთად დაიწერა). ჩაწერის ღირებულებამ პრინსის თავდაპირველ ავანსს გადააჭარბა. სიმღერების გამოცემისას მან გამოიყენა სახელწოდება ''Prince's Music Co.''. „Soft and Wet“ ჩარტში [[Hot R&B/Hip-Hop Songs|Hot Soul Singles]] #12 პოზიციამდე ავიდა, ხოლო [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]]-ში #92 იყო. #91 ადგილი Hot Soul Singles-ში დაიკავა „[[Just as Long as We're Together]]“-მა. 1979 წელს პრინსმა ჩამოაყალიბა ჯგუფი, რომელშიც შედიოდნენ ანდრე სიმონი (ბასი), [[დეზ დიკერსონი]] (გიტარა), გეილ ჩეპმენი და [[დოქტორ ფინკი]] (კლავიშებიანები) და [[ბობი ზი]] (დასარტყმელი საკრავები). პირველი კონცერტი გამართეს კაპრის თეატრში, 1979 წლის 5 იანვარს. მას Warner Bros.-ის პერსონალი ესწრებოდა, თუმცა მათვე აღნიშნეს, რომ მუსიკას დახვეწა ესაჭიროებოდა.{{sfn|Hill|1989|p=}} 1979 წლის ოქტომბერში გამოვიდა მეორე ალბომი, ''[[Prince (ალბომი)|Prince]]'', რომელიც ''Billboard''-ის [[Top R&B/Hip-Hop Albums|Top R&B/Black Albums]]-ში #4 გახდა, ხოლო [[Billboard 200|''Billboard'' 200]]-ში - #22. მას პლატინის სტატუსიც მიენიჭა. ამასთან ერთად, წარმატება იქონია ალბომის ორმა სინგლმა, „[[Why You Wanna Treat Me So Bad?]]“ და „[[I Wanna Be Your Lover]]“. უკანასკნელი მილიონზე მეტი ასლის ოდენობით გაიყიდა, ''Billboard'' Hot 100-ში #11 პოზიციამდე მიაღწია და Hot Soul Singles-ში ორი კვირის განმავლობაში #1 იყო. ეს სიმღერები პრინსმა 1980 წლის 26 იანვარს, ''[[American Bandstand]]''-ის ეთერში შეასრულა. ალბომზე პრინსმა გამომცემლის სახელწოდების სახით გამოიყენა ''Ecnirp Music&nbsp;– [[Broadcast Music, Inc.|BMI]]''.<ref>{{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/publisher.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=99813&keyname=ECNIRP%20MUSIC&querytype=PubID |title=BMI &#124; Repertoire Search |publisher=Repertoire.bmi.com |accessdate=ივლისი 18, 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071030003322/http://repertoire.bmi.com/publisher.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=99813&keyname=ECNIRP%20MUSIC&querytype=PubID |archivedate=2007-10-30 }}</ref> 1980 წელს გამოვიდა მუსიკოსის მესამე დისკი, ''[[Dirty Mind]]'', სექსუალური თემატიკის მქონე ტექსტებით. ასეთები იყო სასათაურო სიმღერა, „Head“ და „Sister“. [[სტივენ თომას ერლეუაინი]] წერს, რომ ეს არის „ფანკის, ახალი ტალღის, რიტმ-ენდ-ბლუზის და პოპის განსაცვიფრებელი ამალგამა, რასაც ემატება კბილების კრეჭის გამომწვევი უხამსი სექსი და შოკისმომგვრელი სურვილი“.<ref name="ერლეუაინი">ერლეუაინი, სტივენ თომას. "[{{Allmusic|class=album|id=r15800|pure_url=yes}} Dirty Mind – Prince]." [[AllMusic]]. Retrieved იანვარი 1, 2010.</ref> ჩაწერილი პრინსის საკუთარ სტუდიაში, ეს ალბომი ოქროს სტატუსით აღინიშნა, ხოლო სინგლი „[[Uptown (სიმღერა)|Uptown]]“ ''Billboard''-ის საცეკვაო ჰიტების ჩარტში #5 გახდა, ისევე, როგორც Hot Soul Singles-ში. 1980 წელს პრინსი [[რიკ ჯეიმზი]]ს ტურნეში მხარდამჭერი შემსრულებლის სახით გამოდიოდა. 1981 წელს წელს მუსიკოსი პირველად გამოჩნდა ''[[Saturday Night Live]]''-ში, სადაც „Partyup“ დაუკრა. იმავე წლის ოქტომბერში გამოსცა მეოთხე ალბომი ''[[Controversy (პრინსის ალბომი)|Controversy]]'', რასაც რამდენიმე კონცერტიც ახლდა. აშშ-ის ტურნეს დროს იგი [[როლინგ სტოუნზი]]ს მხარდამჭერი შემსრულებლის სახით გამოდიოდა. 1982 წელი დაიწყო მცირე ტურნეთი, რომელიც უკვე მისი საკუთარი იყო. სიმღერები ''Controversy''-დან გამოსცა სახელწოდებით ''Controversy Music''&nbsp;– ''[[American Society of Composers, Authors and Publishers|ASCAP]]'', ასე გრძელდებოდა 1996 წელს ''[[Emancipation (პრინსის ალბომი)|Emancipation]]''-ის გამოშვებამდე. 2002 წელს MTV News-ში აღინიშნა, რომ „მთელი ეს სახელწოდებები, ანოტაციები და ინტერნეტ-გზავნილები მისთვის ჩვეული, სიტყვების შემოკლების სტილით გამოირჩეოდა, ისევე, როგორც, მაგალითად „Hot Wit U“.“<ref>{{cite web|url=http://www.mtv.com/news/articles/1458662/y-kant-artists-spell.jhtml|title=Y Kant Artists Spell? Christina, Jimmy Jam, K-Ci Explain|last=მოსი|first=კორი|date=ნოემბერი 13, 2002|publisher=MTV|accessdate=აპრილი 15, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121107233635/http://www.mtv.com/news/articles/1458662/y-kant-artists-spell.jhtml|archivedate=ნოემბერი 7, 2012}}</ref> 1981 წელს პრინსმა ჩამოაყალიბა ჯგუფი [[The Original 7ven|The Time]], რომელთან ერთად გამოუშვა ოთხი ალბომი (1981-1990). პრინსი თავად იყო სიმღერების ავტორი და ბეკ-ვოკალის შემსრულებელი (ხოლმე - ფსევდონიმებით „ჯეიმი სტარი“ და „The Starr Company“). წამყვან ვოკალებს [[მორის დეი]] ასრულებდა.{{sfn|კეშმორი|1997|p=147}}{{sfn|დრეიპერი|2011}} პრინსის 1982 წლის ორმაგი ალბომი ''[[1999 (პრინსის ალბომი)|1999]]'' სამ მილიონზე მეტი ასლის ოდენობით გაიყიდა.<ref>{{cite news |url=http://archives.cnn.com/1999/SHOWBIZ/Music/12/20/wb.prince.bio/ |title=CNN&nbsp;– World Beat Biography&nbsp;– Prince&nbsp;– დეკემბერი 20, 1999 |publisher=CNN |accessdate=ივლისი 18, 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091010125757/http://archives.cnn.com/1999/SHOWBIZ/Music/12/20/wb.prince.bio/ |archivedate=2009-10-10 }}</ref> [[1999 (სიმღერა)|სასათაურო სიმღერა]] წარმოადგენს პროტესტს ბირთვული საშუალებების ფართოდ გამოყენების წინააღმდეგ. აშშ-ის ფარგლებს მიღმა იგი ათეულში მოხვედრილ პრინსის პირველ ჰიტად იქცა. „[[Little Red Corvette]]“ იყო ერთ-ერთი პირველი შავკანიანი მსახიობების ვიდეოებიდან ([[მაიკლ ჯექსონი]]ს „[[Billie Jean]]“-თან ერთად), რომელიც [[MTV]]-ის ეთერში აქტიურად გადიოდა. ითვლებოდა, რომ იმ პერიოდში MTV-ზე შავკანიანი მუსიკოსების სიმღერებს ნაკლებად ყურადღებას უთმობდნენ - სანამ [[CBS]]-ის პრეზიდენტმა უოლტერ იეტნიკოვმა არ გამოაქვეყნა მუქარა, რომ კომპანიის კუთვნილ ყველა ვიდეოს ეთერიდან ამოიღებდა.<ref>{{cite web|url=http://nymag.com/arts/popmusic/features/mtv-2011-10/index1.html|title=Five History-Making MTV Music Videos|work=[[New York (ჟურნალი)|New York]]|date=ოქტომბერი 9, 2011|accessdate=მაისი 4, 2015}}</ref>{{sfn|ბაკლი|2003|p=819}} პრინსის „[[Delirious (პრინსის სიმღერა)|Delirious]]“ ''Billboard''-ის Hot 100-ში მოხვდა, #10 პოზიციაზე. [[გრემის ჯილდო]] მუსიკოსს პირველად „[[International Lover]]“-მა მოუპოვა.<ref name=GMP>{{cite web|url=http://www.gossipcop.com/prince-death-grammys-statement-reaction-grammy-awards-recording-academy/|title=Grammys Mourn Prince – See Statement From Grammy Awards Recording Academy|accessdate=აპრილი 24, 2016|date=აპრილი 21, 2016|website=Gossipcop.com|author=ვაისი, შარი|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160424001854/http://www.gossipcop.com/prince-death-grammys-statement-reaction-grammy-awards-recording-academy/|archivedate=2016-04-24}}</ref> ===1984–1987: The Revolution, ''Purple Rain'' და შემდგომი გამოცემები=== [[ფაილი:Prince Brussels 1986.jpg|thumb|220პქ|left|upright|პრინსის გამოსვლა ბრიუსელში, ტურნე [[Parade Tour|Hit N Run Tour]], 1986.]] ამ პერიოდში პრინსი საკუთარ ჯგუფს [[The Revolution (ჯგუფი)|Revolution]]-ს უწოდებდა.<ref name=rhinoprtour>{{cite web |url=http://www.rhino.com/article/rhino-historic-tours-prince-kicks-off-the-purple-rain-tour |title=Rhino Historic Tours: Prince Kicks Off the Purple Rain Tour |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |year=2014 |publisher=Rhino.com |accessdate=აპრილი 21, 2016 }}</ref><ref name=raftery>{{cite magazine |last=Raftery |first=Brian |date=July 2009 |title=''Purple Rain'': The Oral History |url=https://books.google.com/books?id=dPH2eV-xQFYC&pg=PA53#v=onepage&q&f=false |magazine=[[Spin (magazine)|Spin]] |pages=54–61 |accessdate=April 21, 2016}}</ref> ''1999''-ის გარეკანზე, ასოზე I (Prince-ში) ჯგუფის სახელწოდებაც ეწერა.{{sfn|ლაიტი|2014|p=50}} შემადგენლობაში შედიოდნენ [[ლიზა კოულმენი]] და დოქტორ ფინკი (კლავიშებიანები), ბობი ზი (დასარტყმელი საკრავები), [[ბრაუნმარკი]] (ბასი) და [[დეზ დიკერსონი]] (გიტარა). ჯილ ჯოუნსი, ბეკ-ვოკალისტი, აგრეთვე მონაწილეობდა ''1999''-ის ჩაწერაში და შემდგომ ტურნეში{{sfn|ლაიტი|2014|p=50}}, რომლის შემდეგ დიკერსონმა ჯგუფი სარწმუნოებრივი მიზნით მიატოვა.{{sfn|მოსკოვიცი|2015|pp=483–489}} წიგნში ''Possessed: The Rise and Fall of Prince'' (2003) ავტორი ალექს ჰანი წერს, რომ მას უბრალოდ არ მოსწონდა სამწლიანი კონტრაქტი და სურდა მუსიკის სხვა სფეროებში მუშაობა. დიკერსონს ჩაენაცვლა კოულმენის მეგობარი [[ვენდი მელვოინი]].<ref name=rhinoprtour /> თავდაპირველად ჯგუფი სტუდიაში იშვიათად თუ ჩნდებოდა, მაგრამ 1980-იანებში ეს მიდგომა შეიცვალა.{{sfn|ლაიტი|2014|p=50}}{{sfn|მოსკოვიცი|2015|pp=483–489}}{{sfn|ლაიტი|2014|p=163}} ყოფილ მენეჯერ [[ბობ კავალო]]ს თანახმად, 1980-იანებში პრინსი მენეჯმენტს სთხოვა, მისთვის მოეპოვებინა კონტრაქტი დიდ კინოში, მიუხედავად იმისა, რომ მისი ნაცნობი შემოქმედება მხოლოდ რამდენიმე ჰიტით და მუსიკალური ვიდეოთი შემოიფარგლებოდა. ასეთი ჩანაფიქრის შედეგად დაიბადა „[[იისფერი წვიმა]]“, ნაწილობრივ ავტობიოგრაფიული ნაშრომი, რასაც ახლდა [[Purple Rain (ალბომი)|საუნდტრეკიც]].<ref name=raftery /> უკანასკნელი აშშ-ში 13 მილიონზე მეტი ასლის ოდენობით გაიყიდა და ''Billboard'' 200-ის პირველ პოზიციაზე ზედიზედ 24 კვირა გაატარა. ფილმმა პრინსს მოუტანა [[ოსკარი]] საუკეთესო ორიგინალური სიმღერისთვის<ref>{{cite web |url=http://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1985 |title=The 57th Academy Awards: 1985 |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |date= |website=Oscars.org |publisher=[[Academy of Motion Picture Arts and Sciences]] |accessdate=აპრილი 22, 2016|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160402171949/https://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1985 |archive-date=აპრილი 2, 2016}}</ref> და აშშ-ში 68 მილიონი დოლარი შეაგროვა.<ref>{{cite web| title = The Rock and Roll Hall of Fame and Museum| url = http://www.rockhall.com/inductees/prince| accessdate =თებერვალი 27, 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=purplerain.htm|title=Purple Rain (1984) – Box Office Mojo|publisher=}}</ref> მსოფლიო ჰიტებად იქცა სიმღერები „[[When Doves Cry]]“, „[[Let's Go Crazy]]“ (ორივე - ჩარტში #1) და „[[Purple Rain (სიმღერა)|Purple Rain]]“ (#2 ''Billboard'' Hot 100-ში).<ref name=princeBBhits /> 1984 წელს მუსიკოსს აშშ-ში ჰქონდა ერთდროულად #1 ალბომიც, სინგლიც და ფილმიც{{sfn|გულა|2008|p=482}}: პირველად მსოფლიო ისტორიაში შემსრულებელმა ასეთ შედეგებს მიაღწია{{sfn|ლაიტი|2014|p=181}}. ალბომი ''Purple Rain'' ''Rolling Stone''-ის [[ყველა დროის 500 საუკეთესო ალბომი]]ს სიაში #72 ადგილს იკავებს<ref name="RollingStone">{{cite web|url=http://www.rollingstone.com/music/lists/500-greatest-albums-of-all-time-20120531|title=500 Greatest Albums of All Time|work=Rolling Stone|accessdate=მაისი 6, 2016|date=მაისი 31, 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120601013647/http://www.rollingstone.com/music/lists/500-greatest-albums-of-all-time-20120531|archivedate=ივნისი 1, 2012}}</ref>. იგი აგრეთვე შედის ''Time''-ის ყველა დროის 100 საუკეთესო ალბომის სიაში.<ref name="TIMEMagazine">{{Cite news |last=კრუზ |first=გილბერტი |url=http://entertainment.time.com/2006/11/02/the-all-time-100-albums/slide/purple-rain-1984/ |title=The All-Time 100 Albums |work=[[Time (ჟურნალი)|Time]] |date=თებერვალი 22, 2011 |accessdate=მაისი 3, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221007023812/https://entertainment.time.com/2006/11/02/the-all-time-100-albums/slide/purple-rain-1984/ |archivedate=ოქტომბერი 7, 2022 }}</ref> დისკმა მიიღო პირველი პრინსის ორი „გრემიდან“ - ვოკალური დუეტის ან ჯგუფის საუკეთესო როკ-შესრულების და საუკეთესო ვიზუალური მედიის კატეგორიებში.<ref name=GMP/> მას შემდეგ, რაც [[ტიპერ გორი|ტიპერ გორმა]] შეიტყო, რომ მისი 11 წლის შვილი კარინა უსმენდა პრინსის „[[Darling Nikki]]“-ს (რომელიც სკანდალურად ცნობილი გახდა სექსუალური თემატიკით და [[მასტურბაცია|მასტურბაციის]] ხსენებით), მან დააარსა „მშობლების მუსიკალური რესურსების ცენტრი“.<ref>{{cite web|last=სიგელი |first=რობერტ|url=http://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=4279560 |title=Tipper Gore and Family Values : NPR Music |publisher=NPR |accessdate=ივლისი 18, 2009}}</ref> უკანასკნელი ითხოვა მუსიკალურ პროდუქციაზე სპეციალური სტიკერის „[[Parental Advisory]]“ გამოყენებას, რაც მყიდველს ამცნობდა, რომ ესა თუ ის ჩანაწერი შეიცავდა არასრულწლოვანი პირებისთვის არასასურველ ტექსტებს. მუსიკალური ინდუსტრია ამ ინიციატივას დადებითად გამოეხმაურა.<ref>{{cite web| last = მაკდონალდი| first = კამერონ| title = Treating Dandruff by Decapitation| work = Stylus| date = იანვარი 23, 2006| url = http://www.stylusmagazine.com/articles/playing_god/treating-dandruff-by-decapitation.htm| accessdate = 2017-06-01| archiveurl = https://web.archive.org/web/20160304000120/http://www.stylusmagazine.com/articles/playing_god/treating-dandruff-by-decapitation.htm| archivedate = 2016-03-04}}</ref> 1985 წელს პრინსმა გამოაცხადა, რომ აღარ განაგრძობდა კონცერტებს და ვიდეოების გადაღებას შემდეგი ალბომის გამოშვების შემდეგ. ეს ალბომი, 1985 წლის ''[[Around the World in a Day]]'', ''Billboard'' 200-ში #1 ადგილს სამი კვირის განმავლობაში იკავებდა. ალბომიდან გამოიცა სინგლი „[[Raspberry Beret]]“, რომელიც ''Billboard'' Hot 100-ში #2 პოზიციამდე მივიდა, ხოლო „[[Pop Life (პრინსის სიმღერა)|Pop Life]]“ #7 იყო.<ref name=princeBBhits>{{cite magazine |last1=Wete |first1=Brad |last2=Letkemann |first2=Jessica |last3=Caulfield |first3=Keith |date=June 24, 2013 |title=Prince's 20 Biggest Billboard Hits |url=http://www.billboard.com/articles/list/1495342/princes-20-biggest-billboard-hits |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=April 22, 2016 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20151219000224/http://www.billboard.com/articles/list/1495342/princes-20-biggest-billboard-hits |archive-date=December 19, 2015}}</ref> 1986 წელს გამოვიდა ''[[Parade (პრინსის ალბომი)|Parade]]''. რომელიც ''Billboard'' 200-ში #3 იყო, ხოლო რიტმ-ენდ-ბლუზურ ჩარტში #2-ს იკავებდა. აქედან პირველი სინგლი „[[Kiss (პრინსის სიმღერა)|Kiss]]“, ლუის ფალკოს ქორეოგრაფიით, ''Billboard'' Hot 100-ში #1 იყო.<ref name=princeBBhits /> (საგულისხმოა, რომ ეს სიმღერა სინანდვილეში პრინსის დამატებით პროექტ [[Mazarati]]-სთვის შეიქმნა). იმავე წელს გამოვიდა „[[Manic Monday]]“, რომელიც პრინსის მიერ [[The Bangles]]-ისთვის დაიწერა. სინგლი Hot 100-ში #2 პოზიციამდე ავიდა. ალბომი ''Parade'' იყო საუნდტრეკი მუსიკოსის მეორე ფილმიდან „[[ალუბლის მთვარის ქვეშ]]“. პრინსი თავად იყო მისი რეჟისორი და ერთ-ერთ როლსაც ასრულებდა. მიუხედავად იმისა, რომ ალბომი პლატინის სტატუსით აღინიშნა,<ref>{{cite news |last=კალია|first=მაიკლ |date=აპრილი 21, 2016 |title=A Look Back at Prince in the Movies |url=http://blogs.wsj.com/speakeasy/2016/04/21/a-look-back-at-prince-in-the-movies/ |newspaper=[[The Wall Street Journal]] |accessdate=აპრილი 22, 2016 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160422124515/http://blogs.wsj.com/speakeasy/2016/04/21/a-look-back-at-prince-in-the-movies/ |archive-date=აპრილი 22, 2016}}</ref> ფილმმა მიიღო [[ოქროს ჟოლოს დაჯილდოება|ოქროს ჟოლო]]ს ჯილდო ყველაზე ცუდი სურათისთვის (ისევე, როგორც ფილმმა „[[იხვი ჰოვარდი (ფილმი)|იხვი ჰოვარდი]]“), ხოლო პრინსმა - ყველაზე ცუდი რეჟისორისთვის, ყველაზე ცუდი მსახიობისთვის და ყველაზე ცუდი ორიგინალური სიმღერისთვის („Love or Money“).<ref>{{cite web|url=http://www.razzies.com/|title=R.I.P. Razzie "Winner" and Under the Cherry Moon Star Prince... |publisher=[[Golden Raspberry Awards]] |accessdate=აპრილი 22, 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160413212505/http://www.razzies.com/ |archivedate=აპრილი 13, 2016 }}</ref>{{sfn|კორსონი|2016|p=196}} 1986 წელს დაიწყო მუსიკოსის გამოსვლების სერია სახელწოდებით [[Hit n Run – Parade Tour]]. ამ ტურნეს დასასრულს პრინსმა The Revolution დაშალა და გათავისუფლდა ვოკალისტების დუეტისგან [[Wendy & Lisa]]<ref name=raftery />. მიუხედავად იმისა, რომ ბრაუნ მარკმა კოლექტივი დატოვა, კლავიშისტი დოქტორ ფინკი დარჩა. ახალ წევრებს შორის იყვნენ [[მიკო უივერი]] (გიტარა), [[ატლანტა ბლისი]] (საყვირი) და [[ერიკ ლიდსი]] (საქსოფონი){{sfn|მოსკოვიცი|2015|pp=483–489}}. ===1987–1991: კვლავ სოლო და ''Sign o' the Times''=== The Revolution-ის დაშლამდე პრინსი მუშაობდა ორ დამოუკიდებელ პროექტზე - ჯგუფის ალბომზე ''[[Dream Factory (ალბომი)|Dream Factory]]'' და სოლო ჩანაწერზე ''[[Camille (პრინსის ალბომი)|Camille]]''.{{sfn|დრეიპერი|2008|pp=76–78}} განსხვავებით ჯგუფის წინა ალბომებისგან, ''Dream Factory'' გამოირჩეოდა ჯგუფის ყველა წევრის მიერ შეტანილი წვლილით და Wendy & Lisa-ს წამყვანი ვოკალებით{{sfn|დრეიპერი|2008|pp=76–78}}. ''Camille''-ში პრინსმა აგრეთვე შექმნა ანდროგინული პიროვნება - მან ვოკალი დაამუშავა ისე, რომ ჟღერდა უფრო ნაზი, ქალის ტიპის ხმა. The Revolution-ის შემდეგ პრინსმა ორივე ალბომისთვის გამზადებული მასალა შეაგროვა, დაამატა ახალი სიმღერები და მოამზადა სამდისკიანი ''[[Crystal Ball (გამოუცემელი ალბომი)|Crystal Ball]]''.{{sfn|დრეიპერი|2008|p=80}} Warner Bros.-მა პრინსი აიძულა, მასალა ორ დისკამდე შეემოკლებინა. შედეგად მიღებული ''[[Sign o' the Times]]'' 1987 წლის 31 მარტს გამოვიდა<ref name="Billboard Sign o the times">{{cite web|first=სტივენ თომას |last=ერლეუაინი |url={{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}} |title=Sign 'O' the Times |work=Billboard |accessdate=მარტი 3, 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130509100710/http://www.billboard.com/artist/351039/prince/chart |archivedate=მაისი 9, 2013}}</ref>. ალბომი ''Billboard'' 200-ში #6 პოზიციამდე ავიდა<ref name="Billboard Sign o the times" />. პირველი სინგლი, „[[Sign o' the Times (სიმღერა)|Sign o' the Times]]“ Hot 100-ში #3 პოზიამდე ავიდა.<ref name="Prince chart history billboard">{{cite web|url= {{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}}|archiveurl= https://web.archive.org/web/20080610060841/{{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}}|archivedate= ივნისი 10, 2008|title=Artist Chart History&nbsp;– Prince|work=Billboard|accessdate=იანვარი 13, 2009}}</ref> შემდეგი, „[[If I Was Your Girlfriend]]“, 67-ზე მოხვდა, თუმცა რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში #12 იყო.<ref name="Prince chart history billboard" /> მესამე სინგლი, დუეტი [[შინა ისტონი|შინა ისტონთან]] „[[U Got the Look]]“ Hot 100-ში #2 იყო, ხოლო რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში - #11.<ref name="Prince chart history billboard" /> უკანასკნელი სინგლი, „[[I Could Never Take the Place of Your Man]]“, Hot 100-ში #10 ადგილს იკავებდა, რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში კი #14-ს.<ref name="Prince chart history billboard" /> [[Pazz & Jop]]-ის გამოკითხვაში დისკმა ალბომის წლის წოდება მოიპოვა და გაიყიდა 3.2 მილიონი ასლის სახით{{sfn|დრეიპერი|2008|p=81}}. ევროპაში იგი წარმატებული იყო, რასაც ახლდა მსოფლიო ტურნეც. შეკრიბა რა ახალი ჯგუფი The Revolution-ის დარჩენილი მუსიკოსებისგან, პრინსმა დაამატა [[ლევი სისერ უმცროსი]], კლავიშისტი ბონი ბოიერი და მოცეკვავე/ქორეოგრაფი [[კეტ გლოვერი]]{{sfn|გრეგორი|1995|p=246}}. ახალი დრამერი იყო [[შეილა ესკოვედო]]. ჯგუფის შემადგენლობის დარჩენილ ნაწილს შეადგენდნენ დოქტორ ფინკი, მიკო უივერი, ერიკ ლიდსი, ატლანტა ბლისი და The Bodyguards (ჯერომი, უოლო სეფორდი და გრეგ ბრუკსი). ამ ჯგუფმა წარმატებით ჩაატარა [[Sign o' the Times Tour]], ამიტომ Warner Bros.-ის და პრინსის მენეჯერებმა გადაწყვიტეს მისი აშშ-შიც გამართვა, რათა ალბომის გაყიდვებიც აემაღლებინათ {{sfn|დრეიპერი|2008|pp=86–87}}{{sfn|ჰენი|2004|p = 118}}. უკვე ახალი ალბომის მომზადების წინ პრინსი იძულებული იყო აშშ-ში ტურნე დაეწყო{{sfn|დრეიპერი|2008|pp=86–87}}. თუმცა, ტურნეს ბოლო ორი კონცერტი გადაიღეს. დამატებითი კადრები მოგვიანებით მომზადდა სტუდიებში [[Paisley Park]]{{sfn|დრეიპერი|2008|pp=86–87}} და 1987 წლის 20 ნოემბერში გამოვიდა საკონცერტო ვიდეო ''[[Sign o' the Times (ფილმი)|Sign o' the Times]]''. ამ ნამუშევარს წილად ხვდა უფრო დადებითი შეფასებები, ვიდრე წინა მცდელობას „[[ალუბლის მთვარის ქვეშ]]“, თუმცა გაქირავებიდან შემოსავალი უმნიშვნელო იყო და ფილმი კინოთეატრებიდან მალე გაქრა.{{sfn|ჰენი|2004|p = 118}} შემდეგი ალბომი უნდა ყოფილიყო ''[[The Black Album (პრინსის ალბომი)|The Black Album]]''.{{sfn|დრეიპერი|2008|p=90}} მასში დაგეგმილი იყო მეტი ინსტრუმენტული ნაწილის, ფანკის და რიტმ-ენდ-ბლუზის შეტანა, ვიდრე წინა ნაშრომებში {{sfn|დრეიპერი|2008|p=92}}, ისევე, როგორც ექსპერიმენტები [[ჰიპ-ჰოპ მუსიკა|ჰიპ-ჰოპთან]] სიმღერებში „Bob George“ და „Dead on It“. დაგეგმილი იყო ალბომის მონოქრომული გარეკანით გამოცემა, მასზე მხოლოდ კატალოგში არსებული დისკის ნომრის მითითებით. დაიბეჭდა 500 000 ასლი{{sfn|დრეიპერი|2008|p=91}}, მაგრამ პრინსმა ჩათვალა, რომ ჩანაწერი „ბოროტი“ იყო და ალბომი გაყიდვაში არ გაუშვეს{{sfn|ჰენი|2004|pp = 121–122}}. Warner Bros.-მა იგი 1994 წელს შეზღუდული ტირაჟით დაბეჭდა. აღნიშნული მოვლენების შემდეგ პრინსი სტუდიას რვა კვირის თავზე დაუბრუნდა და ჩაწერა ''[[Lovesexy]]'', რომელიც 1988 წლის 10 მაისს გამოვიდა. იგი ''The Black Album''-თან მიმართებაში სულიერად საპირისპირო როლს თამაშობს{{sfn|დრეიპერი|2008|p=93}}. ყოველი სიმღერა პრინსის სოლო ნამუშევარია, გარდა „Eye No“-სი, რომელიც ჩაიწერა ჯგუფთან ერთად. ''Lovesexy'' ''Billboard'' 200-ში #11 პოზიციამდე ავიდა, ხოლო რიტმ-ენ-ბლუზის ჩარტში - #5-მდე.<ref name="Lovesexy billboard">{{cite web|url={{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}} |title=Lovesexy |work=Billboard |accessdate=იანვარი 13, 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130509100710/http://www.billboard.com/artist/351039/prince/chart |archivedate=მაისი 9, 2013}}</ref> წამყვანი სინგლი, „[[Alphabet St.]]“ Hot 100-ში #8 იყო, ხოლო რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში - #3<ref name="Billboard Sign o the times" />. იგი 750 000 ასლის სახით გაიყიდა{{sfn|დრეიპერი|2008|p=94}}. The Revolution-ის შემდგომ ჯგუფთან ერთად (The Bodyguards-ის გარეშე) პრინსმა სამ ეტაპად [[Lovesexy World Tour|ტურნე გამართა]], 84 კონცერტის სახით. მიუხედავად იმისა, რომ მსმენელებმა იგი დადებითად შეაფასეს, წარმოების ხარჯები, რთული სასცენო დიზაინის და ატრიბუტიკის გამო მაღალი იყო{{sfn|ჰენი|2004|pp = 152–153}}{{sfn|დრეიპერი|2008|p=95}}. [[ფაილი:Prince by jimieye.jpg|thumb|left|220პქ|upright|პრინსი, [[Nude Tour]], 1990]] 1989 წელს პრინსმა მიიღო მონაწილეობა [[მადონა (მომღერალი)|მადონას]] ''[[Like a Prayer]]''-ის ჩაწერაში, იყო რა სიმღერის „Love Song“ თანაავტორი და დაუკრა ელექტროგიტარაზე (ალბომის ანოტაციებში მითითების გარეშე) სიმღერებში „[[Like a Prayer (სიმღერა)|Like a Prayer]]“, „[[Keep It Together (სიმღერა)|Keep It Together]]“ და „Act of Contrition“. მან აგრეთვე დაიწყო მუშაობა რამდენიმე მუსიკალურ პროექტზე, მათ შორის - ''[[პრინსის გამოუცემელი პროექტები|Rave Unto the Joy Fantastic]]''-ზე და ფილმის „[[გრაფიტის ხიდი]]“ ადრეულ სცენარზე{{sfn|ჰენი|2004|pp = 155–156}}{{sfn|დრეიპერი|2008|p=96}}, თუმცა ორივეზე მუშაობა შეწყდა, როდესაც [[ტიმ ბარტონი|ტიმ ბარტონმა]] სთხოვა, დაეწერა სიმღერები ფილმისთვის „[[ბეტმენი (1989 წლის ფილმი)|ბეტმენი]]“. სტუდიაში პრინსმა შექმნა ცხრასიმღერიანი მასალა, რომელიც Warner Bros.-მა საუნდტრეკად 1989 წლის 20 ივნისს გამოსცა. ''[[Batman (ალბომი)|Batman]]'' ''Billboard'' 200-ში #1 პოზიციას იკავებდა<ref name="batman billboard">{{cite web|first=სტივენ თომას |last=ერლეუაინი |url={{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}} |title=Batman |work=Billboard |accessdate=იანვარი 13, 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130509100710/http://www.billboard.com/artist/351039/prince/chart |archivedate=მაისი 9, 2013}}</ref> და 4.3 მილიონი ასლის სახით გაიყიდა{{sfn|ჰენი|2004|p = 157}}, ხოლო სინგლი „[[Batdance]]“ ''Billboard''-ის და რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტის სათავეებში მოხვდა.<ref name="Billboard Sign o the times" /> სინგლი „[[The Arms of Orion]]“, ჩაწერილი [[შინა ისტონი|შინა ისტონთან]], მოხვდა ჩარტის #36 ადგილზე, ხოლო „[[Partyman]]“ (ჩაწერილი [[ანა ფანტასტიკი|ანა ფანტასტიკთან]], რომელიც იმ პერიოდში პრინსის მეგობარი გოგონა იყო) Hot 100-ში #18 იყო (რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში - #5). სასიყვარულო ბალადა „[[Scandalous!]]“ რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში #5 ადგილს იკავებდა<ref name="Billboard Sign o the times" />. საუნდტრეკზე მუშაობის ფარგლებში არსებული კონტრაქტის მიხედვით საგამომცემლო უფლებები პრინსმა მთლიანად Warner Bros.-ს გადასცა. 1990 წელს პრინსი დაუბრუნდა საკონცერტო შემოქმედებას [[Nude Tour]]-ის ჩატარებით. ბონი ბოიერის, შეილა ესკოვედოს, ვალტორნების და სხვა ელემენტების გარეშე, პრინსმა იმოგზაურა კლავიშისტ [[რონი გეინზი]]ს, დრამერ [[მაიკლ ბლენდი]]ს და მოცეკვავეთა ტრიო The Game Boyz-ის ([[ტონი მ.]], კირკი ჯეი და დეიმონ დიქსონი) თანამონაწილეობით. ევროპული და იაპონური ტურნეები კომერციულად წარმატებული გამოდგა, მიუხედავად მოკლე სეტლისტის, რომელშიც მხოლოდ ჰიტები შეიტანეს.{{sfn|ჰენი|2004|p = 166}} წლის განმავლობაში დასრულდა მუშაობა „გრაფიტის ხიდის“ სცენარზე და [[Graffiti Bridge (ალბომი)|ამავე სახელწოდების ალბომზეც]]. Warner Bros. თავდაპირველად არ აპირებდა ფილმის დაფინანსებას, მაგრამ პრინსმა დაარწმუნა, რომ იგი „იისფერი წვიმის“ გაგრძელება იქნებოდა და მონაწილეობას მიიღებდნენ The Time-ის ორიგინალური წევრებიც. საბოლოოდ, კომპანია დათანხმდა.{{sfn|დრეიპერი|2008|p=104}} გამოცემული 1990 წლის 20 ივნისს, ალბომი მოხვდა ''Billboard'' 200-ის და რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტის #6 პოზიციაზე.<ref name="Graffiti Bridge billboard">{{cite web|url={{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}} |title=Graffiti Bridge |work=Billboard |accessdate=იანვარი 13, 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130509100710/http://www.billboard.com/artist/351039/prince/chart |archivedate=მაისი 9, 2013}}</ref> სინგლი „[[Thieves in the Temple]]“ Hot 100-ის #6 პოზიციამდე ავიდა, ხოლო რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში #1 გახდა<ref name="Billboard Sign o the times" />. „[[Round and Round (ტევინ კემპბელის სიმღერა)|Round and Round]]“ აშშ-ში #12 გახდა, რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში #2 ადგილით. მან წარმატება მოუტანა მოზარდობის ასაკში მყოფ [[ტევინ კემპბელი|ტევინ კემპბელს]] (რომელიც ასევე თამაშობდა ფილმში). „გრაფიტის ხიდი“ გამოვიდა 1990 წლის 20 ნოემბერს, მაგრამ გაქირავებაში ჩავარდა და მხოლოდ 4.2 მილიონი აშშ დოლარი შეაგროვა{{sfn|დრეიპერი|2008|p=105}}. როგორც ფილმის, ასევე ალბომის გამოსვლის შემდეგ, The Revolution-ის დარჩენილმა წევრებმა, მიკო უივერმა და დოქტორ ფინკმა, პრინსის ჯგუფი დატოვეს. ===1991–1994: The New Power Generation, ''Diamonds and Pearls'' და შეცვლილი სახელი=== [[ფაილი:Yellow Cloud.jpg|thumb|upright|პრინსის გიტარა Yellow Cloud.]] [[ფაილი:Prince logo.svg|thumb|right|upright|წარმოსათქმელად რთული სიმბოლო (რომელსაც „სიყვარულის სიმბოლო #2“ უწოდეს).]] 1991 წელს წარმოდგენილი იქნა პრინსის ახალი ჯგუფი, [[The New Power Generation]]. გიტარისტ მიკო უივერის და კლავიშისტ დოქტორ ფინკის შემდეგ კოლექტივში მოვიდნენ ბასისტი [[სონი ტ.]], [[ტომი ბარბარელა]] (კლავიშებიანები) და სასულე ორკესტრი The Hornheads. წევრებს შორის აგრეთვე იყვნენ ლევი სისესი (გიტარა), [[როუზი გეინზი]], [[მაიკლ ბლენდი]] და The Game Boyz. მუსიკოსების მნიშვნელოვანი წვლილით ჩაწერილი ''[[Diamonds and Pearls]]'' 1991 წლის 1 ოქტომბერს გამოვიდა. მოხვდა რა ''Billboard'' 200-ის #3 პოზიციაზე,{{sfn|ჰენი|2004|p = 177}}, იგი პოპულარული გახდა რამდენიმე ჰიტური სინგლით. პირველი იყო „[[Gett Off]]“ (#21 - Hot 100, #6 - რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტი), „[[Cream (პრინსის სიმღერა)|Cream]]“ (აშშ - #1, მეხუთე პრინსის კარიერაში), „[[Diamonds and Pearls (სიმღერა)|Diamonds and Pearls]]“ (#3 - Hot 100, #1 - რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტი) და „[[Money Don't Matter 2 Night]]“ (#23 - Hot 100, #14 - რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტი).<ref name="billboard1">{{cite web|url={{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}} |title=Discography (more) – Prince&nbsp;– Sign 'O' the Times |work=Billboard |date=მაისი 9, 1987 |accessdate=ივლისი 18, 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130509100710/http://www.billboard.com/artist/351039/prince/chart |archivedate=მაისი 9, 2013}}</ref> 1992 წელს The New Power Generation-გამოსცა ''[[Love Symbol Album]]''<ref>[http://www.discogs.com/artist/Prince+%26+The+New+Power+Generation Prince & The New Power Generation Discography] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090205091550/http://www.discogs.com/artist/Prince%2B%26%2BThe%2BNew%2BPower%2BGeneration |date=February 5, 2009 }}. [[discogs]]. წაიკითხვის თარიღი: აპრილი 15, 2009.</ref>, რომლის გარეკანზე შემსრულებლის სახელის სანაცვლოდ გამოტანილი იყო მხოლოდ წარმოსათქმელად რთული სიმბოლო (რომელსაც „სიყვარულის სიმბოლო #2“ უწოდეს).<ref name="nytimes_07-11-02">{{Cite news|first=ენდრიუ |last=კარტერი |url=http://www.citypages.com/1999-06-23/news/the-people-formerly-known-as-fans/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20081014192125/http://www.citypages.com/1999-06-23/news/the-people-formerly-known-as-fans/ |url-status=dead |archive-date=ოქტომბერი 14, 2008 |title=The People Formerly Known as Fans |publisher=City Pages |date=ივნისი 23, 1999 |accessdate=დეკემბერი 12, 2007 |df= }}</ref> ალბომმა ''Billboard'' 200-ში #5 პოზიცია დაიკავა.<ref>{{cite web| title = Billboard Chart positions for Prince | url = {{BillboardURLbyName|artist=prince & the new power generation|chart=all}} | accessdate =მაისი 29, 2010}}</ref> ლეიბლს სურდა პირველი სინგლის სახით „[[7 (სიმღერა)|7]]“-ის გამოცემა, მაგრამ პრინსმა აირჩია „[[My Name Is Prince]]“, თვლიდა რა, რომ [[ჰიპ-ჰოპ მუსიკა|ჰიპ-ჰოპი]]ს სტილის ეს სიმღერა მოეწონებოდა იმავე მაყურებლებს, რომლებმაც წინა ალბომი შეიძინეს.{{sfn|ჰენი|2004|p = 187}} პრინსმა თავისი გაიტანა. სინგლი ''Billboard'' Hot 100-ში #36, ხოლო რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში - #23 ადგილს იკავებდა. შემდეგი, „[[Sexy MF]]“, Hot 100-ში #66 იყო, ხოლო რიტმ-ენდ-ბლუზის ჩარტში - #76. ლეიბლის ფავორიტი „7“ #7 ადგილამდე ავიდა.<ref name="billboard1" /> ''Love Symbol Album'' მსოფლიოში 2.8 მილიონი ასლის ოდენობით გაიყიდა.{{sfn|ჰენი|2004|p = 187}} 1990 და 1991 წელს წარუმატებელი მცდელობის შემდეგ{{sfn|ჰენი|2004|pp = 192–193}} Warner Bros.-მა 1993 წელს გამოსცა პრინსის სამდისკიანი კომპილაცია ''[[The Hits/The B-Sides]]''. მასში შეტანილია მუსიკოსის იმ დროისთვის არსებული ყველა ჰიტური სინგლი (გარდა „[[Batdance]]“-ის და „[[ბეტმენი (1989 წლის ფილმი)|ბეტმენი]]ს“ საუნდტრეკის სხვა სიმღერების). მესამე დისკზე აგრეთვე მოხვდა მრავალი [[A-მხარე და B-მხარე|B-მხარე]]. კომპილაციაში, ამასთან, შეტანილია The Revolution-ის „Power Fantastic“ და როუზი გეინზთან ერთად შესრულებული „[[Nothing Compares 2 U]]“. კიდევ ორი სიმღერა, მანამდე გამოუცემელი „[[Pink Cashmere]]“ და „[[Peach (სიმღერა)|Peach]]“ ალბომის პრომო სინგლების სახით გამოუშვეს. 1993 წელს, როდესაც Warner Bros.-მა უარი თქვა სწრაფი ტემპით პრინსის მორიგი სიმღერების დიდი რაოდენობით გამოცემაზე<ref>{{cite web|url=http://www.bbc.com/news/magazine-36107590|title=Why did Prince change his name to a symbol?|publisher=BBC News|accessdate=მაისი 5, 2016|date=აპრილი 22, 2016|first=ჯესიკა|last=ლასენჰოპი}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.legalcheek.com/2016/04/prince-hated-contract-law-so-much-he-once-changed-his-name-to-an-unpronounceable-symbol/|title=Prince hated contract law so much he once changed his name to an unpronounceable symbol|work=Legal Cheek}}</ref>, მუსიკოსმა სახელი [[File:Prince logo.svg|x22px]]-ით შეიცვალა (მასში შეთავსებული იყო ორი სქესის სიმბოლო, მამრობითის, ♂ და მდედრობითის, ♀<ref name="nytimes_07-11-02" />). ბეჭდვით მედიაში მისი გამოყენების ხელშეწყობის მიზნით, Warner Bros. იძულებული გახდა, გაევრცელებინა [[დისკეტა|დისკეტები]] შრიფტით, რომელიც აღნიშნულ სიმბოლოს შეიცავდა.<ref>{{cite news |first=ბრაიან |last=ფელდმანი |url=http://nymag.com/following/2016/04/princes-legendary-floppy-disk-symbol-font.html|accessdate=მაისი 5, 2016 |title=The Legend of Prince's Special Custom-Font Symbol Floppy Disks |newspaper=[[New York (ჟურნალი)|New York]] |date=აპრილი 21, 2016 }}</ref> მას „სიყვარულის სიმბოლო“ ეწოდა. 2000 წლამდე მუსიკოსი თავის თავს უწოდებდა ასე - „The Artist Formerly Known as Prince“ ({{lang-ka|შემსრულებელი, მანამდე ცნობილი, როგორც პრინსი}}) ან უბრალოდ „The Artist“ ({{lang-ka|შემსრულებელი}})<ref name="bass player"/>. ===1994–2000: აქტიური კარიერა და ''The Gold Experience''=== 1994 წლიდან პრინსმა ალბომების გამოცემა სწრაფი ტემპით დაიწყო - გათავისუფლებულმა Warner Bros.-თან კონტრაქტით გათვალისწინებული ვალდებულებებისგან. როგორც თავად ამბობდა, ლეიბლი მას შემოქმედებით თავისუფლებას უზღუდავდა და ითხოვდა, ალბომები უბრალოდ დროდადრო მოემზადებინა. მან Warner Bros. აგრეთვე დაადანაშაულა ''Love Symbol Album''-ის კომერციულად ჩავარდნაში, მისი თქმით, კომპანია მის მარკეტინგზე არ ზრუნავდა. სწორედ ამის გამო ''[[The Black Album (პრინსის ალბომი)|The Black Album]]'' დაგეგმილიდან შვიდი წლის შემდეგ საბოლოოდ გამოიცა, თუმცა მანამდე [[ბუტლეგური ჩანაწერი]]ს სახით ვრცელდებოდა. Warner Bros., საბოლოოდ, დანებდა და მუსიკოსს ნება დართო, გამოეცა ''[[Come (პრინსის ალბომი)|Come]]''-იც. შედეგი ალბომი, ''[[The Gold Experience]]'', გამოვიდა იმავე პერიოდში, რაც ''Love Symbol''-ის დროს ჩაწერილი მასალა. Warner Bros.-ის ნებართვით, „[[The Most Beautiful Girl in the World (პრინსის სიმღერა)|The Most Beautiful Girl in the World]]“ გამოვიდა მცირე ლეიბლზე [[Bellmark Records]], 1994 წლის თებერვალში. იგი მოულოდნელად აშშ-ში ''Billboard'' Hot 100-ში #3 გახდა, ხოლო სხვა ქვეყნებში - #1. თუმცა, შემდგომმა გამოცემებმა ნაკლები წარმატება იქონიეს. მიუხედავად ამისა, ლეიბლი მოითხოვდა ''The Gold Experience''-ის გამოცემას,რაც საბოლოოდ, 1995 წლის სექტემბერში მოხდა. დისკის დებიუტი ''Billboard'' 200-ში პირველივე ადგილით შედგა, თუმცა მოგვიანებით ალბომი ტირაჟიდან გაქრა. ''[[Chaos and Disorder]]'', გამოცემული 1996 წელს, Warner Bros.-ისთვის შექმნილი ახალი მასალით უკანასკნელი ალბომი იყო - ისევე, როგორც პრინსის ერთ-ერთი კომერციულად ნაკლებად წარმატებული ნამუშევარი. წლის ბოლოს მან, უკვე Warner Bros.-ის გარეშე, სცადა დაბრუნება და გამოუშვა 36 სიმღერისგან, 3 დისკისგან შემდგარი ''[[Emancipation (პრინსის ალბომი)|Emancipation]]''. ლეიბლზე [[NPG Records]] გამოცემული ეს ჩანაწერი [[EMI]]-ს დისტრიბუციით ვრცელდებოდა. ამჯერად მუსიკოსმა არ გამოიყენა ''Controversy Music''&nbsp;– ''ASCAP''-ის სახელწოდება - გამომცემლის სახით ალბომზე მიუთითა ''Emancipated Music Inc.''&nbsp;– ''ASCAP''. სერტიფიცირებული პლატინის სტატუსით [[Recording Industry Association of America|RIAA]]-ს მიერ, ''Emancipation'' არის პრინსის მიერ პირველი ალბომი, რომელშიც სხვა შემსრულებლების სიმღერების ვერსიები მოხვდა. მათ შორის არის [[ჯონ ოსბორნი]]ს „[[One of Us (ჯოან ოსბორნის სიმღერა)|One of Us]]“, „[[Betcha by Golly Wow!]]“ (თომას რენდოლფ ბელი და ლინდა კრიდი);<ref>{{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=108308&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=BMI credits for "Betcha By Golly Wow!" |publisher=Repertoire.bmi.com |accessdate=ივლისი 18, 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071030003327/http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=108308&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |archivedate=2007-10-30 }}</ref>; „[[I Can't Make You Love Me]]“ (ჯეიმზ ალენ შემბლინ II და მაიკლ ბარი რაიდი) და „[[La-La (Means I Love You)]]“, (თომას რენდოლფ ბელი და უილიამ ჰერტი).<ref>{{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=819010&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=BMI credits for "La-La Means I Love You" |publisher=Repertoire.bmi.com |accessdate=ივლისი 18, 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071030003332/http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=819010&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |archivedate=2007-10-30 }}</ref> ''[[Crystal Ball (ბოქს-სეტი)|Crystal Ball]]'' მუსიკოსმა 1998 წელს გამოუშვა. ეს არის ხუთდისკიანი ბოქს-სეტი მანამდე გამოუცემელი მასალით. ალბომის დისტრიბუცია ქაოტური იყო. მსმენელების ნაწილმა იგი პრინსის საიტის მეშვეობით ერთი წლით ადრე შეუკვეთა, თუმცა ბოქს-სეტი მათ ხელში ოფიციალური გამოცემიდან მხოლოდ რამდენიმე თვის შემდეგ მოხვდა - როდესაც უკვე სტანდარტულ მაღაზიებში იყიდებოდა. განსხვავება ის იყო, რომ მაღაზიებში წარმოდგენილი იყო ოთხდისკიანი გამოცემა, მეხუთე, ''Kamasutra''-ს გარეშე. მაღაზიებში გამოტანილ გამოცემებს სხვადასხვა შეფუთვები აქვს. პირველი წარმოდგენილი იყო თეთრი გარეკანით და „სიყვარულის სიმბოლოთი“, ხოლო მეორეში ოთხივე დისკი გამჭვირვალე ყუთში მოათავსეს. სამი თვის შემდეგ გამოიცა კიდევ ერთი ახალი ალბომი, ''[[Newpower Soul]]''. ამავე პერიოდში ლეიბლზე [[NPG Records]] გამოვიდა [[ჩაკა ხანი]]ს ''[[Come 2 My House]]'' და [[ლარი გრემი]]ს ''[[GCS2000]]'' - ორივეს ჩაწერაში პრინსი მონაწილეობდა. ამ ჩანაწერების სარეკლამო მიზნით, იგი გამოჩნდა ''[[Vibe (ჟურნალი)|Vibe with Sinbad]]''-ში და [[NBC]]-ის ''[[Today (NBC-ის გადაცემა)|Today]]''-ს მიერ ორგანიზებულ Summer Concert Series-ში. 1999 წელს პრინსი კვლავ წამყვან ლეიბლთან თანამშრომლობდა, ამჯერად - [[Arista Records]]-თან, რომელზეც ''[[Rave Un2 the Joy Fantastic]]'' გამოუშვა. ალბომის მეტი წარმატებისთვის, მან სცადა პრესასთან აქტიურად თანამშრომლობა, გამოჩნდა MTV-ის ''[[Total Request Live]]''-ში, ''[[Larry King Live]]'' (ლარი გრემთან) და სხვა გადაცემებში. თვეების შემდეგ გამოვიდა ახალი ალბომი, ''[[The Vault: Old Friends 4 Sale]]'', პრინსის მიერ კარიერის დროს სხვადასხვა წლებში ჩაწერილი გამოუცემელი მასალით.<ref>{{cite web|title=Prince Sign of the Times|url=https://socialbilitty.com/2016/05/prince-sign-of-the-times/|date=მაისი 8, 2016|publisher=''[[Socialbilitty]]''|accessdate=იანვარი 17, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170118055451/https://socialbilitty.com/2016/05/prince-sign-of-the-times/|archivedate=იანვარი 18, 2017}}</ref> 1999 წლის 31 დეკემბერს მსმენელებს ჰქონდათ საშუალება, „pay-per-view“ სისტემით ეხილათ კონცერტი ''[[Rave Un2 the Year 2000]]'', რომელშიც შევიდა 17 და 18 დეკემბრის ჩანაწერები, პრინსის მიმდინარე ტურნედან. კონცერტში აგრეთვე მონაწილეობდნენ მიწვეული შემსრულებლები - [[ლენი კრავიცი]], [[ჯორჯ კლინტონი (მუსიკოსი)|ჯორჯ კლინტონი]], ჯიმი რასელი და The Time. შემდეგ წელს კონცერტი ცალკე ვიდეოს სახითაც გამოიცა. ===2000–2007: ცვლილებები, ''Musicology'', სხვა ლეიბლი და ''3121''=== 2000 წლის 16 მაისს მუსიკოსმა შეწყვიტა „სიყვარულის სიმბოლოს“, როგორც ალტერ-ეგოს გამოყენება და დაუბრუნდა „პრინსს“, მას შემდეგ, რაც საგამომცემლო კონტრაქტს [[Warner/Chappell Music|Warner/Chappell]]-თან ვადა ამოეწურა. პრესკონფერენციაზე მან განაცხადა რომ არასასურველი უსიამოვნებებისგან თავისუფალი, უბრუნდებოდა ნამდვილ სახეს. თუმცა, სიმბოლოს კვლავ იყენებდა - ლოგოზე, ალბომებზე და გიტარის სახით, რომელსაც მისი ფორმა ჰქონდა. ''Rave Un2 the Joy Fantastic''-ის გამოცემიდან რამდენიმე წლის განმავლობაში პრინსი ახალი მუსიკას ძირითადად ავრცელებდა სერვისის NPGOnlineLtd.com მეშვეობით (მოგვიანებით იგი NPGMusicClub.com გახდა).<ref>{{cite web|last1=ბაგბი|first1=ტეო|title=Taylor Swift Follows Prince: The Artist Who Tamed the Corporate Giant|url=http://www.thedailybeast.com/articles/2015/06/25/taylor-swift-is-the-new-prince-the-artist-that-tamed-the-corporate-giant.html|website=The Daily Beast|accessdate=მაისი 8, 2016|date=ივნისი 25, 2015}}</ref> 2002 წელს გამოვიდა მუსიკოსის პირველი საკონცერტო ალბომი ''[[One Nite Alone... Live!]]'', რომელშიც შეტანილია ტურნეს [[One Nite Alone...Tour]] ჩანაწერები. ამ სამდისკიან გამოცემაში აგრეთვე შეტანილია კომპოზიციები, რომლებიც კონცერტის შემდეგ ჟღერდა (ცალკე დისკს ''It Ain't Over!'' ეწოდება). ამ პერიოდში მუსიკოსს ჰქონდა ურთიერთობა მსმენელებთან [[NPG Music Club]]-ის მეშვეობით. მათი ნაწილი ესწრებოდა რეპეტიციებს და ყოველწლიურ ღონისძიებებს Paisley Park-ში. მსმენელებისთვის სტუდიებში იმართებოდა სხვადასხვა ტური, ინტერვიუები, განხილვები და მუსიკის მოსმენის საღამოები. მათი ნაწილი შევიდა [[კევინ სმითი]]ს დოკუმენტურ ფილმში, რომელიც ოფიციალურად არ გამოსულა. 2004 წლის 8 თებერვალს პრინსი გამოვიდა გრემის 46-ე დაჯილდოებაზე, [[ბიონსე]]სთან ერთად.<ref name="billboardrys">{{cite news|last1=Rys|first1=Dan|title=Prince and Beyonce at the 2004 Grammy Awards: The Story Behind How the Duet Came Together|url=http://www.billboard.com/articles/news/7341600/prince-beyonce-2004-grammy-awards-duet-producer-ken-ehrlich-interview|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=Billboard|date=აპრილი 21, 2016}}</ref><ref name="guardiansweeting">{{cite news|last1=Sweeting|first1=Adam|authorlink1=Adam Sweeting|title=Prince obituary: 'the music flowed out in an unstoppable torrent'|url=https://www.theguardian.com/music/2016/apr/22/prince-obituary|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=[[The Guardian]]|date=აპრილი 22, 2016}}</ref> მათ ერთად შეასრულეს „[[Purple Rain (სიმღერა)|Purple Rain]]“, „[[Let's Go Crazy]]“, „[[Baby I'm a Star]]“ და ბიონსეს „[[Crazy in Love]]“.<ref name="usatodayryan">{{cite news|last1=Ryan|first1=Patrick|title=6 of Prince's most legendary live performances you need to see|url=http://www.usatoday.com/story/life/entertainthis/2016/04/21/prince-best-performances/83343520/|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=[[USA Today]]|date=აპრილი 21, 2016}}</ref> შემდეგ თვეში პრინსი [[როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზი|როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს.<ref name="mtvwiederhorn">{{cite web|last1=ვიდერჰორნი|first1=ჯონ|title=Kid Rock Makes Jokes, Prince Makes Peace At Rock Hall Ceremony|url=http://www.mtv.com/news/1485768/kid-rock-makes-jokes-prince-makes-peace-at-rock-hall-ceremony/|publisher=MTV News|accessdate=აპრილი 23, 2016|date=მარტი 16, 2004|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211210101139/http://www.mtv.com/news/1485768/kid-rock-makes-jokes-prince-makes-peace-at-rock-hall-ceremony/|archivedate=დეკემბერი 10, 2021}}</ref> ჯილდო მას გადასცეს [[ალიშა კისი|ალიშა კისმა]], [[Big Boi]]-მ და [[André 3000]]-მა ([[OutKast]]).<ref>{{cite news|last1=Brucculieri|first1=Julia|title=Alicia Keys' Rock And Roll Hall Of Fame Speech For Prince Perfectly Captures His Greatness|url=http://www.huffingtonpost.com/entry/alicia-keys-prince-rock-and-roll-hall-of-fame_us_5719439ae4b0d4d3f722d15a|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=The Huffington Post|date=აპრილი 21, 2016}}</ref> ცერემონიის დროს მთელი რიგი ჰიტების შესრულების გარდა, პრინსმა დაუკრა [[ჯორჯ ჰარისონი]]სადმი მიძღვნილ ნაწილში, „[[While My Guitar Gently Weeps]]“-ში.<ref>{{cite news|last1=პარელესი|first1=ჯონ|authorlink1=ჯონ პარელესი|title=Prince and Harrison Among Rock Hall of Fame Inductees|url=https://www.nytimes.com/2004/03/16/nyregion/prince-and-harrison-among-rock-hall-of-fame-inductees.html?_r=0|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=The New York Times|date=მარტი 16, 2004}}</ref><ref>{{cite news|last1=Nekesa|first1=Mumbi Moody|title=Prince reigns at Rock and Roll Hall of Fame induction|url=http://www.seattlepi.com/ae/music/article/Prince-reigns-at-Rock-and-Roll-Hall-of-Fame-1139706.php|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=[[Seattle Post-Intelligencer]]|date=მარტი 16, 2004}}</ref><ref name="timelocker">{{cite news|last1=Locker|first1=Melissa|title=Watch Prince's Show-Stopping Guitar Solo at the Rock and Roll Hall of Fame|url=http://time.com/4303955/prince-guitar-solo-rock-and-roll-hall-of-fame/|accessdate=აპრილი 27, 2016|work=Time|date=აპრილი 21, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211103174925/https://time.com/4303955/prince-guitar-solo-rock-and-roll-hall-of-fame/|archivedate=ნოემბერი 3, 2021}}</ref> [[ჯიმი ჰენდრიქსი]]ს ხსოვნისადმი მიძღვნილ ''[[Power of Soul: A Tribute to Jimi Hendrix]]''-ზე მან დაუკრა სიმღერაში „[[Red House (სიმღერა)|Red House]]“.<ref>{{cite news|last1=Greenblatt|first1=Mike|title=Jimi Hendrix: South Saturn Delta & Various Arists: Power Of Soul: A Tribute To Jimi Hendrix|url=http://www.theaquarian.com/2011/05/25/jimi-hendrix-south-saturn-delta-various-arists-power-of-soul-a-tribute-to-jimi-hendrix/|accessdate=აპრილი 25, 2016|work=[[The Aquarian Weekly]]|date=მაისი 25, 2011}}</ref> 2004 წლის აპრილში ლეიბლ [[Columbia Records]]-ზე გამოვიდა ალბომი ''[[Musicology]]'', რომელიც სხვადასხვა ქვეყნის საუკეთესო ხუთეულის სათავეში მოხვდა. აშშ-ში ჩარტებში წარმატებას ხელი შეუწყო იმან, რომ ალბომი თანდართული იყო ბილეთებზე, ამიტომ გაყიდული ალბომების რაოდენობა უდრიდა ბილეთების რიცხვს.<ref>{{cite web| last = დ'ანჯელო| first = ჯო| title = Billboard Sours On Prince's Musicology Sales Experiment: Magazine changes policy on tallying albums sold with tickets| publisher = MTV News| date = მაისი 28, 2004| url = http://www.mtv.com/news/articles/1488027/20040528/prince.jhtml| accessdate = მაისი 6, 2016| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100710132424/http://www.mtv.com/news/articles/1488027/20040528/prince.jhtml| archivedate = ივლისი 10, 2010}}</ref> სამი თვის შემდეგ ''[[Spin (ჟურნალი)|Spin]]''-მა პრინსს უწოდა ყველა დროის უდიდესი ლიდერი მუსიკაში.<ref>{{cite web|url=http://www.contactmusic.com/news-article/prince-tops-frontmen-poll|title=Prince Tops Frontmen Poll|date=ივლისი 27, 2004|publisher=[[Contactmusic.com]]|archiveurl=https://www.webcitation.org/6Hjd4p0fC?url=http://www.contactmusic.com/news-article/prince-tops-frontmen-poll|archivedate=2013-06-29|url-status=live|accessdate=ივნისი 29, 2013}}</ref> იმავე წელს ''Rolling Stone'' იგი დაასახელა ყველაზე შემოსავლიან შემსრულებლად, ყოველწლიური 56.5 მილიონი აშშ დოლარით<ref>{{cite news| title = Prince Crowned 'Top Music Earner' |publisher=BBC News| date = თებერვალი 9, 2005| url = http://news.bbc.co.uk/1/hi/entertainment/4251227.stm|accessdate=მაისი 12, 2016}}</ref>. [[Pollstar]]-ის მონაცემებით, აშშ-ში [[Musicology Tour]]-მა ყველაზე დიდი შემოსავალი იქონია. პრინსმა მის ფარგლებში წარმოადგინა 96 კონცერტი. დასასწრები ბილეთის საშუალო ფასი 61 აშშ დოლარს შეადგენდა. ''Musicology''-მ ორი გრემი მიიღო, როგორც საუკეთესო მამაკაცი რიტმ-ენდ-ბლუზის შემსრულებლის („[[Call My Name (პრინსის სიმღერა)|Call My Name]]“), ასევე საუკეთესო ტრადიციული რიტმ-ენდ-ბლუზური ვოკალისთვის („[[Musicology (სიმღერა)|Musicology]]“). ჩანაწერი აგრეთვე ნომინირებული იყო საუკეთესო რიტმ-ენდ-ბლუზური სიმღერის და ალბომის კატეგორიებში. „[[Cinnamon Girl (პრინსის სიმღერა)|Cinnamon Girl]]“ მოხვდა საუკეთესო მამაკაცი ვოკალისტის ნომინაციებში. ''Rolling Stone''-მა პრინსი ყველა დროის 100 უდიდესი შემსრულებლის სიაში #27 ადგილზე დაასახელა.<ref name="rollingstone2004" /> 2005 წლის აპრილში პრინსმა და [[En Vogue]]-მა შეასრულეს დამატებითი ვოკალები [[სტივი უანდერი]]ს „[[So What the Fuss]]“-ის ჩაწერისას.<ref>{{cite web| title = So What the Fuss credits| work=Discog| url = http://www.discogs.com/Stevie-Wonder-So-What-The-Fuss/release/736771}}</ref> 2005 წლის ბოლოს პრინსმა [[Universal Records]]-თან კონტრაქტი გააფორმა და შემდეგი წლის 21 მარტს გამოსცა ''[[3121 (ალბომი)|3121]]''. მისი პირველი სინგლი იყო „[[Te Amo Corazón]]“, რომლის ოფიციალური ვიდეო [[სალმა ჰაიეკი|სალმა ჰაიეკმა]] გადაიღო. ვიდეოში თამაშობს არგენტინელი მსახიობი და მომღერალი [[მია მაესტრო]]. მეორე სინგლის „[[Black Sweat]]“ ვიდეო [[MTV-ის მუსიკალური ვიდეოების დაჯილდოება]]ზე ნომინირებული იყო საუკეთესო ოპერატორის კატეგორიაში. ''3121''-ის წარმატება აღინიშნა ''Billboard'' 200 -ის #1 პოზიციაზე მოხვედრით. ალბომის რეკლამის მიზნით, მუსიკოსი 2006 წლის 4 თებერვალს ''Saturday Night Live''-შიც გამოვიდა.<ref>{{cite news|last1=თომპსონი|first1=დეზირე|title='Saturday Night Live' Announce 'Good Night Sweet Prince' Tribute|url=http://www.vibe.com/2016/04/prince-saturday-night-live-tribute/|accessdate=მაისი 8, 2016|work=Vibe|date=აპრილი 23, 2016}}</ref> Webby-ს 2006 წლის დაჯილდოებაზე, 12 ივნისს, მან მიიღო ჯილდო ცხოვრებისეული მიღწევებისთვის „ინტერნეტის მეშვეობით მუსიკის გავრცელების და მსმენელებთან ურთიერთობის ხედვისთვის“ - მაგალითი იყო ''Crystal Ball''-ის მხოლოდ ინტერნეტში გამოშვება.<ref name="cnetsandoval">{{cite web|last1=სანდოვალი|first1=გრეგ|title=Prince: The artist who formerly liked the Internet|url=http://www.cnet.com/news/prince-the-artist-who-formerly-liked-the-internet/|website=[[CNET]]|accessdate=აპრილი 23, 2016|date=ნოემბერი 13, 2007}}</ref><ref name="postohlheiser">{{cite news|last1=Ohlheiser|first1=Abby|title=Prince had a complicated relationship with the Internet|url=https://www.washingtonpost.com/news/the-intersect/wp/2016/04/21/prince-had-a-long-complicated-relationship-with-the-internet/|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=[[The Washington Post]]|date=აპრილი 21, 2016}}</ref> თუმცა, ჯილდოს მიღებიდან ექვსი კვირის შემდეგ მან გათიშა [[NPG Music Club]]-ის საიტი.<ref name="efinn">{{cite web|last1=ფინი|first1=ნატალი|title=Prince Site Fades to Black|url=http://www.eonline.com/news/52791/prince-site-fades-to-black|website=[[E!|E! Online]]|accessdate=აპრილი 23, 2016|date=ივლისი 13, 2006}}</ref><ref name="billboardnpg">{{cite news|title=Prince's NPG Music Club Shutting Down|url=http://www.billboard.com/articles/news/57854/princes-npg-music-club-shutting-down|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=Billboard|date=ივლისი 12, 2006}}</ref> კლუბის გათიშვის დღეს პრინსს უჩივლა ბრიტანულმა HM Publishing-მა ([[Nature Publishing Group]]-ის მფლობელმა). მიუხედავად მოვლენების დამთხვევის, პრინსის ადვოკატმა განმარტა, რომ საიტის გათიშვა სავაჭრო ნიშანთან დაკავშირებულ დავას არ უკავშირდებოდა.<ref name="efinn" /> 2006 წელს პრინსი რამდენიმე ცერემონიაზე გამოვიდა. 15 თებერვალს იგი [[Brit Awards]]-ზე გამოჩნდა, [[Wendy & Lisa]]-სთან, ისევე, როგორც [[შეილა ესკოვედო]]სთან ერთად<ref>{{cite news|last1=Brandle|first1=Lars|title=Watch Prince Masterfully Perform 'Purple Rain' and 'Let's Go Crazy' at 2006 Brit Awards|url=http://www.billboard.com/articles/news/7341608/prince-purple-rain-lets-go-crazy-2006-brit-awards|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=Billboard|date=აპრილი 21, 2016}}</ref>. 27 ივნისს მუსიკოსი გამოვიდა BET-ის დაჯილდოების 2006 წლის ცერემონიაზე, სადაც დასახელდა საუკეთესო რიტმ-ენდ-ბლუზურ შემსრულებლად. [[ჩაკა ხანი]]ს მონაწილეობით მან რამდენიმე სიმღერა შეასრულა, მას შემდეგ, რაც უკანასკნელს ცხოვრებისეული მიღწევებისთვის სპეციალური ჯილდო გადასცეს<ref name="smhbet">{{cite news|title=You booty at BET awards|url=http://www.smh.com.au/news/music/beyonce-prince-perform-at-bet-awards/2006/06/29/1151174310499.html|accessdate=აპრილი 23, 2016|work=[[The Sydney Morning Herald]]|date=ივნისი 29, 2006}}</ref>. 2006 წლის ნოემბერში პრინსი შეიყვანეს [[ბრიტანეთის მუსიკის დიდების დარბაზი|ბრიტანეთის მუსიკის დიდების დარბაზში]]<ref name="guardiansweeting" />. მან მიიღო ჯილდო, მაგრამ ცერემონიის დროს არაფერი შეუსრულებია. იმავე თვეში მან ლას-ვეგასში, [[Rio All Suite Hotel and Casino]]-ში გახსნა ღამის კლუბი 3121, სადაც 2007 წლის აპრილამდე, პარასკევობით და შაბათობით გამოდიოდა - კონტრაქტის ამოწურვამდე. 2006 წლის 22 აგვისტოს გამოვიდა კომპილაციური ალბომი ''[[Ultimate Prince]]'', რომლის პირველი დისკი შედგება ცნობილი ჰიტებისგან, ხოლო მეორე - B-მხარეებზე წარმოდგენილი სიმღერების რემიქსებისგან ან ვრცელი ვერსიებისგან. იმავე წელს მისი სიმღერა „[[The Song of the Heart]]“ შევიდა ანიმაციურ ფილმში „[[ბედნიერი თათები]]“, რომელშიც აგრეთვე ჟღერს [[ნიკოლ კიდმანი]]ს და [[ჰიუ ჯეკმენი]]ს მიერ შესრულებული პრინსის ადრეული ჰიტი „Kiss“. 2007 წლის იანვარში ამ ჩანაწერმა მიიღო ოქროს გლობუსი, როგორც საუკეთესო ორიგინალურმა სიმღერამ.<ref>{{cite web| title = Golden Globe Awards| publisher = goldenglobes.org| url = http://www.goldenglobes.org/browse/member/30963| accessdate = 2017-06-06| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100713105947/http://www.goldenglobes.org/browse/member/30963| archivedate = 2010-07-13}}</ref> ===2007–2010: სუპერ-ბოულ XLI, ''Planet Earth'' და ''Lotusflower''=== [[ფაილი:Prince-O2-Scene-2008-0828.jpg|thumb|300პქ|პრინსის სცენა, Earth Tour, 2007]] 2012 წლის 2 თებერვალს პრინსმა [[სუპერ-ბოული|სუპერ-ბოულ]] XLI-ზე დაუკრა. იგი 2007 წლის 4 თებერვალს, ნახევარტაიმში შესვენებისას გამოვიდა მისი სიმბოლოს ფორმით შესრულებულ სცენაზე. ღონისძიებას თვალს ადევნებდა მის კარიერაში მაყურებელთა ყველაზე დიდი რაოდენობა - 140 მილიონი.<ref name="Hoekstra">{{Cite news|title=Purple Rain Turned Super |date=თებერვალი 5, 2007 |accessdate=თებერვალი 5, 2007 |author=დეივ ჰეკსტრა |url=http://www.suntimes.com/sports/football/bears/243107,CST-FTR-super05.article |work=Chicago Sun-Times |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090412054158/http://www.suntimes.com/sports/football/bears/243107%2CCST-FTR-super05.article |archivedate=აპრილი 12, 2009 |url-status=dead |df= }}</ref> 2015 წელს Billboard.com-მა ეს გამოსვლა დაასახელა სუპერ-ბოულზე ყველა დროის უდიდეს.<ref>{{cite news|title=10 Best Super Bowl Halftime Shows|url=http://www.billboard.com/articles/list/513793/10-best-super-bowl-halftime-shows|date=იანვარი 30, 2015|work=Billboard|accessdate=აპრილი 21, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160424171836/http://www.billboard.com/articles/list/513793/10-best-super-bowl-halftime-shows|archivedate=2016-04-24}}</ref> 2007 წელს ლონდონში, ტურნეს [[Earth Tour (პრინსი)|Earth Tour]] ფარგლებში მუსიკოსმა [[The O2 Arena|O2 Arena]]-ზე, რომელიც 20 000 მსმენელს იტევს, 21 კონცერტი გამართა (მის ბენდში [[მასეო პარკერი]]ც შედიოდა). ბილეთების ფასი 31.21 [[გირვანქა სტერლინგი]]დან იწყებოდა. სარეზიდენციო კონცერტებს, მას შემდეგ, რაც თავდაპირველად დანიშნულ შვიდზე 20 წუთის განმავლობაში 140 000 ბილეთი გაიყიდა, კიდევ 8 საღამო დაემატა.<ref>{{cite web|url=http://www.nme.com/news/prince/28295 |title=Prince Shows Sell Out in Minutes|work=[[NME]] |date=მაისი 11, 2007 |accessdate=ივლისი 18, 2009}}</ref> მოგვიანებით მათი რაოდენობა გაიზარდა და, საერთო ჯამში, 21 შეადგინა.<ref>{{cite web|url=http://uk.news.launch.yahoo.com/dyna/article.html?a=/070611/340/h9t0h.html&e=l_news_dm |title=Prince extends tour |work=Yahoo! Music News |date=ივნისი 11, 2007 |accessdate=ივლისი 18, 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110427023704/http://uk.news.launch.yahoo.com/dyna/article.html?a=%2F070611%2F340%2Fh9t0h.html&e=l_news_dm |archivedate=აპრილი 27, 2011 |df= }}</ref> 2007 წლის ALMA-ს დაჯილდოებაზე პრინსი შეილა ესკოვედოსთან ერთად გამოვიდა. 2007 წლის 28 ივნისს ''[[The Mail on Sunday|Mail on Sunday]]''-მ დაბეჭდა ინფორმაცია, რომ მიაღწია შეთანხმებას, პრინსის ახალი ალბომი ''[[Planet Earth (პრინსის ალბომი)|Planet Earth]]'' თავის გამოცემასთან ერთად უფასოდ გაევრცელებინა. მუსიკის დისტრიბუტორების წრეებში ამან კამათი გამოიწვია. ბრიტანულმა [[Sony BMG]]-მა, პრინსის დისტრიბუტორმა, ალბომი ადგილობრივი მაღაზიებიდან ამოიღო<ref>{{cite news| last = ალენი| first = კეიტი| title = Music industry attacks Sunday newspaper's free Prince CD|work=The Guardian |location=UK | date = ივნისი 29, 2007| url = http://business.guardian.co.uk/story/0,,2114557,00.html| accessdate =ივლისი 18, 2009}}</ref>. 7 ივლისს პრინსი მინეაპოლისში დაბრუნდა და სამი კონცერტი ჩაატარა. პირველი გაიმართა Macy's Auditorium-ში, მეორე - [[Target Center]]-ში, ხოლო მესამე - [[First Avenue (ღამის კლუბი)|First Avenue]]-ში<ref>{{cite web| last = დერუშა | first = ჯეისონ | title = Prince Thrills Fans With 3 Minneapolis Shows| publisher=wcco.com| date = ივლისი 7, 2007| url = http://wcco.com/local/prince.3121.concert.2.368625.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100618090402/http://wcco.com/local/prince.3121.concert.2.368625.html|archivedate=ივნისი 18, 2010}}</ref>. აღსანიშნავია, რომ ეს კლუბი „იისფერ წვიმაშიც“ გამოჩნდა, მაგრამ თავად პრინსმა მასში კონცერტი 1987 წლის შემდეგ პირველად გამართა.<ref>{{cite news| title = Prince plays 3 shows in his hometown|work=USA Today | date = ივლისი 8, 2007| url = http://www.usatoday.com/life/music/2007-07-08-2962442629_x.htm}}</ref> 2008 წლიდან პრინსის ბრიტანეთში მენეჯმენტით დაკავებული იყო კირან შარმა.<ref>{{cite web|url=http://www.mtv.co.uk/news/the-asian-awards/352883-princes-manager-shortlisted-for-asian-woman-of-achievement-award|title=Prince's Manager Shortlisted For Asian Woman Of Achievement Award|publisher=MTV News|accessdate=სექტემბერი 30, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130212025810/http://www.mtv.co.uk/news/the-asian-awards/352883-princes-manager-shortlisted-for-asian-woman-of-achievement-award|archivedate=თებერვალი 12, 2013}}</ref> 2008 წლის 25 აპრილს მუსიკოსი გამოვიდა ''[[The Tonight Show with Jay Leno]]''-ში, სადაც ახალი სიმღერა, „Turn Me Loose“ წარადგინა. რამდენიმე დღის შემდეგ მან კოაჩელას ფესტივალზე დაუკრა, რისთვისაც, [[Reuters]]-ის თანახმად, 5 მილიონი აშშ დოლარის ოდენობის ჰონორარი მიიღო<ref>{{cite news|last = სულუჯუკი |first = გელუ| title = Prince reigns at California music festival|agency=Reuters |date = აპრილი 28, 2008|url = http://www.reuters.com/article/idUSN2641346220080428}}</ref>. დუბლინში 2008 წლის 16 ივნისს დაგეგმილი იყო მისი გამოსვლა, მაგრამ კონცერტი გადადო, რის გამოც 2009 წლის ოქტომბერში პრომოუტერმა [[MCD Productions]]-მა მას უჩივლა და 1.6 მილიონი ევროს ოდენობის ანაზღაურება მოითხოვა (55 126 გაყიდული ბილეთისთვის). საქმე პრინსის მხრიდან, სასამართლოს მიღმა, 2010 წლის თებერვალში, 2.95 მილიონი აშშ დოლარის გადახდით დასრულდა.<ref>{{cite news| title = Prince settles cancelled Dublin gig case |publisher=BBC News| date = თებერვალი 26, 2010| url = http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/8539066.stm|accessdate=მაისი 12, 2016}}</ref><ref>{{cite news|last=პოგაჩნიკი |first=შონ |title=Prince ordered to pay Irish promoter $3&nbsp;million |agency=Associated Press |date=მარტი 26, 2010 |url=http://apnews.myway.com/article/20100326/D9EMAU8G0.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100329132933/http://apnews.myway.com/article/20100326/D9EMAU8G0.html |archivedate=მარტი 29, 2010}}</ref> პროცესის დროს განაცხადეს, რომ პრინსს შესთავაზეს 22 მილიონი აშშ დოლარი შვიდი კონცერტისთვის, რომელსაც 2008 წლის ევროპულ ტურნეში ჩაამატებდა.<ref>{{cite news| title = Singer Prince Settles Lawsuit Over Axed Dublin Gig|publisher=Boston Globe|date = თებერვალი 26, 2010| url = http://archive.boston.com/news/world/europe/articles/2010/02/26/singer_prince_settles_lawsuit_over_axed_dublin_gig/}}</ref> 2008 წლის ოქტომბერში მან გამოსცა საკონცერტო ალბომი ''[[Indigo Nights]]'', რომელშიც IndigO2-ში გამართული კონცერტის შემდეგ მოწყობილი მცირე გამოსვლების ფარგლებში დაკრული მასალა შევიდა. [[ფაილი:Prince at Coachella.jpg|thumb|პრინსი კოაჩელას ფესტივალზე, 2008.]] 2008 წლის 18 დეკემბერს პრინსმა ლოს-ანჯელესის ინდი-როკზე ორიენტირებულ სადგურ [[KDLD|Indie 103.1]]-ის ეთერში ოთხი ახალი სიმღერა წარადგინა.<ref>{{cite news|last1=Kreps|first1=Daniel|title=Prince Premieres Four New Songs On L.A.'s Indie 103; New Album On the Way|url=http://www.rollingstone.com/music/news/prince-premieres-four-new-songs-on-l-a-s-indie-103-new-album-on-the-way-20081218|accessdate=აპრილი 16, 2012|work=Rolling Stone|date=დეკემბერი 18, 2008}}</ref> სადგურის რედაქტორები, მაქს ტოლკოვი და მარკ სოველი მიწვეულები იყვნენ მის სახლში, ალბომის მოსასმენად. ეთერში გასაშვებად პრინსმა მათ გადასცა CD ოთხი სიმღერით. მეორე დღეს ეს სიმღერები ''Jonesy's Jukebox''-ის ეთერში [[სექს პისტოლზი]]ს ყოფილმა წევრმა, [[სტივ ჯოუნსი (მუსიკოსი)|სტივ ჯოუნსმა]] წარადგინა.<ref>{{cite news| url=http://articles.latimes.com/2008/dec/19/entertainment/et-prince19 |work=Los Angeles Times | first=ენ| last=პაუერსი | title=103.1 debuts new Prince tracks | date=დეკემბერი 19, 2008}}</ref> 2009 წლის 3 იანვარს ინტერნეტში გაუშვეს საიტი LotusFlow3r.com, რომლის მეშვეობით იყიდებოდა და მოსასმენად ხელმისაწვდომი იყო ეთერში გასული სიმღერები და კონცერტებზე დასასწრები ბილეთები. საიტზე 31 იანვარს კიდევ ორი სიმღერა განთავსდა - „Disco Jellyfish“ და „Another Boy“, მოგვიანებით კი - „Chocolate Box“, „Colonized Mind“ და „All This Love“. 29 მარტს ციფრული სახით გამოვიდა სამმაგი ალბომი, რომელშიც შედიოდა ''[[Lotusflower (ალბომი)|Lotusflower]]'', ''MPLSoUND'' და [[ბრია ვალენტე]]ს სახელით გამოცემული ''Elixer''. ფიზიკურად იგი 29 მარტს გამოიცა. 2009 წლის 18 ივლისს პრინსი გამოჩნდა [[მონტრეს ჯაზ-ფესტივალი|მონტრეს ჯაზ-ფესტივალზე]], [[The New Power Generation]]-თან ერთად (რომელშიც შედიოდნენ რონდა სმითი, რენატო ნეტო და ჯონ ბლეკუელი). 11 ოქტომბერს იგი მოულოდნელად გამოვიდა [[Grand Palais]]-ში, სადაც ორი კონცერტი გამართა.<ref>{{cite news|title=Tickets to Prince's Paris Shows Sell out in 77 Minutes|url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jbJU2ikQ8Cq553Mo13-ZsNqIe4lg|accessdate=აპრილი 22, 2016|agency=[[Agence France-Presse]]|date=ოქტომბერი 9, 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130401054419/https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jbJU2ikQ8Cq553Mo13-ZsNqIe4lg|archivedate=აპრილი 1, 2013}}</ref> 12 ოქტომბერს იგი, ასევე მოულოდნელად, გამოვიდა [[La Cigale]]-ში, 24 ოქტომბერს კი Paisley Park-ში დაუკრა.<ref>{{cite web| last = ენტონი| first = სტივენ | title = All Day, All Night – How I Spent My Weekend At Paisley Park| work=The Musictionary| date = ოქტომბერი 26, 2009 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20091031023040/http://themusictionary.com/?p=2790 | url = http://themusictionary.com/?p=2790 |archivedate= ოქტომბერი 31, 2009}}</ref> ===2010–2012: ''20Ten'' და ტურნე Welcome 2=== 2010 წლის იანვარში მუსიკოსმა დაწერა ახალი სიმღერა „Purple and Gold“, შთაგონებული [[მინესოტა ვიკინგზი]]ს [[დალას კაუბოიზი]]ს წინააღმდეგ თამაშით.<ref name="Vikings">{{cite web| title = Prince Releases Minnesota Vikings Song| publisher=myfox9.com| date = იანვარი 21, 2010| url =http://www.myfoxtwincities.com/dpp/sports/prince-reveals-song-for-vikings-saints-game|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100316230948/http://www.myfoxtwincities.com/dpp/sports/prince-reveals-song-for-vikings-saints-game|archivedate=მარტი 16, 2010}}</ref> შემდეგ თვეში მან რადიოსადგურ [[KCMP|89.3 The Current]]-ის ეთერში წარმოადგინა კიდევ ერთი ახალი სიმღერა, „Cause and Effect“, რაც დამოუკიდებელი რადიოს მხარდაჭერის მიზნით გააკეთა. 2010 წელს პრინსი მოხვდა ''Time''-ის ყოველწლიურ სიაში „მსოფლიო 100 ყველაზე გავლენიანი ადამიანი“.<ref>{{cite news|url=http://content.time.com/time/specials/packages/completelist/0,29569,1984685,00.html|title=Full List – The 2010 TIME 100 |work=Time |accessdate=აგვისტო 4, 2010|date=აპრილი 29, 2010}}</ref> ახალმა სინგლმა „Hot Summer“ 89.3 The Current-ის ეთერში 7 ივნისს, მუსიკოსის 52-ე დაბადების დღეს გაიჟღერა. ივნისში იგი აგრეთვე გამოჩნდა ჟურნალ ''[[Ebony (ჟურნალი)|Ebony]]''-ს გარეკანზე<ref>{{cite web| title = Prince Covers Ebony's ივლისი 2010 Issue| work = Entertainment Rundown| date = ივნისი 7, 2010| url = http://entertainmentrundown.com/31044/prince-covers-ebonys-%E1%83%98%E1%83%95%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%98-2010-issue/| access-date = ივნისი 7, 2017| archive-date = ნოემბერი 6, 2023| archiveurl = https://web.archive.org/web/20231106145328/http://entertainmentrundown.com/31044/prince-covers-ebonys-%E1%83%98%E1%83%95%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%98-2010-issue/}}</ref> და მიღო BET-ის ჯილდო ცხოვრებისეული მიღწევებისთვის.<ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/957770/prince-to-be-honored-by-bet |title=Prince To Be Honored By BET |work=Billboard |date=სექტემბერი 14, 2009 |accessdate=აგვისტო 4, 2010}}</ref> ახალი ალბომი, ''[[20Ten]]'' მან გამოუშვა 2010 წლის ივლისში, რამდენიმე ქვეყანაში ბეჭდვით მედიასთან ერთად, უფასოდ.<ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/957575/prince-to-release-20ten-for-free-in-europe|first=ანდრე|last=პეინი |title=Prince To Release '20Ten' For Free In Europe |work=Billboard |date=სექტემბერი 14, 2009 |accessdate=აგვისტო 4, 2010}}</ref> ციფრულ სერვისებზე მისი განთავსებისგან თავი შეიკავა და LotusFlow3r.com-იც დახურა. 2010 წლის 4 ივლისს დაიწყო ტურნე [[20Ten Tour]], რომელშიც შედიოდა ორი ეტაპი ევროპის თარიღებით. მეორე დაიწყო 15 ოქტომბერს<ref>{{cite news| last = ბრიმი| first = ჯონ| title = Prince postpones concert in Helsinki| newspaper = Star Tribune| date = ოქტომბერი 5, 2010| url = http://www.startribune.com/entertainment/blogs/104371243.html?elr=KArks:DCiUo3PD:3D_V_qD3L:c7cQKUiD3aPc:_Yyc:aUU| accessdate = მაისი 5, 2016| archiveurl = https://web.archive.org/web/20140707050407/http://www.startribune.com/entertainment/blogs/104371243.html?elr=KArks:DCiUo3PD:3D_V_qD3L:c7cQKUiD3aPc:_Yyc:aUU| archivedate = ივლისი 7, 2014}}</ref> და დასრულდა [[აბუ-დაბის გრან-პრი]]ს დასრულების შემდეგ, 14 ნოემბერს.<ref>{{cite web| last = სევერი| first = ბრუკ| title = Kanye West and Prince join F1 line-up| work = digitalproductionme| date = სექტემბერი 28, 2010| url = http://www.digitalproductionme.com/article-3279-kanye-west-and-prince-join-f1-line-up/| accessdate = 2017-06-06| archiveurl = https://web.archive.org/web/20160428051428/http://www.digitalproductionme.com/article-3279-kanye-west-and-prince-join-f1-line-up/| archivedate = 2016-04-28}}</ref> ტურნეს მეორე ნახევარში მუსიკოსების შემადგენლობა შეიცვალა. მასში შედიოდნენ შეილა ესკოვედო, ჯონ ბლეკუელი და [[იდა კრისტინ ნილსენი]].<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2010/09/30/official-prince-tour-announcement/ |title=Official PRINCE Tour Announcement |publisher=Drfunkenberry.com |date=სექტემბერი 30, 2010 |accessdate=ოქტომბერი 9, 2010}}</ref> რადიოსადგურ [[Europe 1]]-ის ეთერში პრინსის ნებართვით გაიჟღერა „Rich Friends“-მა, ახალმა სიმღერამ, რომელიც 20Ten-ის დელუქს-გამოცემაში შევიდა.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2010/10/08/new-prince-song-snippet-rich-friends-listen-now/ |title=New Prince Song Snippet!~ "Rich Friends" Listen Now |publisher=Drfunkenberry.com |date=ოქტომბერი 8, 2010 |accessdate=თებერვალი 4, 2011}}</ref> ტურნე [[Welcome 2]] მუსიკოსმა 2010 წლის 15 დეკემბერს დაიწყო.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2010/12/16/prince-rocks-opening-night-of-his-welcome-2-america-tour-at-the-izod/ |title=Prince Rocks Opening Night Of His 'Welcome 2 America' Tour at the Izod |publisher=Drfunkenberry.com |date=დეკემბერი 16, 2010 |accessdate=თებერვალი 4, 2011}}</ref> 7 დეკემბერს იგი [[გრემის დიდების დარბაზი|გრემის დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2010/12/07/prince-the-revolutions-purple-rain-get-grammy-induction-my-thoughts/ |title=PRINCE & The Revolution's "Purple Rain" Get Grammy Induction + My Thoughts |publisher=Drfunkenberry.com |date=დეკემბერი 7, 2010 |accessdate=თებერვალი 4, 2011}}</ref> 2011 წლის 12 თებერვალს პრინსმა [[ბარბრა სტრეიზანდი|ბარბრა სტრეიზანდს]] სპეციალური ჯილდო გადასცა, ხოლო 1.5 მილიონი აშშ დოლარი - სხვადასხვა ფონდს.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2011/02/12/prince-presents-barbra-striesand-with-award-gives-away-1-5-million-to-charities/ |title=Prince Presents Barbra Streisand With Award; Gives Away 1.5 million To Charities |publisher=Drfunkenberry.com |date=თებერვალი 12, 2011 |accessdate=თებერვალი 20, 2011}}</ref> იმავე დღეს ცნობილი გახდა, რომ ტელესერიალ „[[კლუბი (სერიალი)|კლუბში]]“ თავისი მუსიკის გამოყენების უფლება არავისთვის მიუცია (ეპიზოდში, რომელიც უკვე გადაიღეს, შევიდა „[[Kiss (პრინსის სიმღერა)|Kiss]]“-ის ვერსია).<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2011/02/12/exclusive-prince-not-happy-with-glee-over-use-of-kiss/ |title=Exclusive! Prince Not Happy With "Glee" Over Use Of "Kiss" |publisher=Drfunkenberry.com |date=თებერვალი 12, 2011 |accessdate=თებერვალი 20, 2011}}</ref> 2011 წლის 3 ივლისს პრინსი [[Hop Farm Festival]]-ის ძირითადი შემსრულებლის სახით გამოვიდა, რაც აღინიშნა მისი ბრიტანეთში დაბრუნებით და იყო ამ ქვეყანაში მუსიკოსის პირველი გამოსვლა 2007 წლის შემდეგ.<ref>{{cite news|last1=Lee|first1=Ann|title=Prince to Join Morrissey and Brandon Flowers at Hop Farm Festival 2011|url=http://www.metro.co.uk/music/863641-prince-to-join-morrissey-and-brandon-flowers-at-hop-farm-festival-2011|accessdate=აპრილი 16, 2012|work=Metro|date=მარტი 30, 2012}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ მანამდე უარს ამბობდა ინტერნეტზე, როგორც საკუთარი მუსიკის გავრცელების საშუალებაზე, მანამდე გამოუცემელი „Extraloveable“ [[iTunes]]-ზე და [[Spotify]]-ზე განათავსა.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2011/11/23/prince-releases-new-song-extraloveable-listen-now/ |title=Prince released new song "extraloveable" |publisher=Drfunkenberry.com |date=ნოემბერი 23, 2011 |accessdate=დეკემბერი 6, 2011}}</ref> Purple Music-ზე, შვეიცარიაში დაფუძნებულ ლეიბლზე, CD სინგლი „Dance 4 Me“ 2011 წლის 12 დეკემბერს გამოიცა. კიდევ ერთი სინგლი „2 Nite“ 2012 წლის 23 თებერვალს გამოვიდა. ორივე შემთხვევაში შეტანილი იყო კლუბური რემიქსებიც, რომლებიც [[ბრია ვალენტე]]ს ეკუთვნოდა, ისევე, როგორც ჯეიმი ლუისის და დევიდ ალექსანდრის რემიქსები, პრინსის პროდიუსერობით.<ref>{{cite web |url=http://www.purplemusic.ch/index.php?option=com_virtuemart&page=shop.product_details&flypage=flypage-singlemp3.tpl&product_id=2700 |title=Bria Valente |publisher=Purplemusic.ch |date=თებერვალი 23, 2012 |accessdate=ივნისი 10, 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120623131957/http://www.purplemusic.ch/index.php?option=com_virtuemart&page=shop.product_details&flypage=flypage-singlemp3.tpl&product_id=2700 |archivedate=2012-06-23 }}</ref> ===2013–2016: 3rdeyegirl და დაბრუნება Warner Bros.-ზე=== 2013 წლის იანვარში პრინსმა [[ტექსტიანი ვიდეო]] გამოუშვა, სიმღერისთვის „Screwdriver“.<ref>{{cite web|url=http://www.rollingstone.com/music/videos/prince-posts-clip-for-new-song-screwdriver-20130123 |title=Prince Posts Clip for New Song 'Screwdriver' |work=Rolling Stone |accessdate=იანვარი 24, 2013|date=იანვარი 23, 2013}}</ref> 2013 წლის აპრილში მან განაცხადა, რომ დასავლეთ სანაპიროზე გამართავდა კონცერტების სერიას [[Live Out Loud Tour]], რომლის ფარგლებში საკონცერტო ბენდის სახით [[3rdeyegirl]] შეუერთდებოდა.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/?s=3rdeyegirl+tour+dates |title=3rdeyegirl tour dates |publisher=Drfunkenberry.com |accessdate=აგვისტო 31, 2013}}</ref> ტურნეს პირველი ეტაპის ორი უკანასკნელი თარიღი მინეაპოლისში გაიმართა, სადაც The Revolution-ის დრამერი [[ბობი ზი]] მიწვეული მუსიკოსის ახით გამოჩნდა.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2013/05/24/bobby-z-will-play-purple-rain-with-prince-at-the-myth/ |title=Bobby Z. Will Play "Purple Rain" With Prince At The Myth! |publisher=Drfunkenberry.com |date=მაისი 24, 2013 |accessdate=აგვისტო 31, 2013}}</ref> მაისში პრინსმა განაცხადა, რომ მისი მუსიკის დისტრიბუციას იმ დროიდან მოყოლებული, Kobalt Music გაუძღვებოდა.<ref>{{cite web|url=http://www.drfunkenberry.com/2013/05/20/prince-kobalt-make-marketing-distribution-deal-official/ |title=Prince & Kobalt Make Marketing & Distribution Deal Official |publisher=Drfunkenberry.com |date=მაისი 20, 2013 |accessdate=აგვისტო 31, 2013}}</ref> 2013 წლის 14 აგვისტოს მუსიკოსმა საიტზე 3rdeyegirl.com განათავსა ახალი სინგლი „Breakfast Can Wait“.<ref>{{cite web|url=http://3rdeyegirl.com/#music|title=3RDEYEGIRL – PLECTRUMELECTRUM|work=New Album – PLECTRUMELECTRUM|accessdate=სექტემბერი 30, 2014}}</ref> მისი გარეკანი ასახავს [[დეივ ჩაპელი]]ს მიერ 2000-იანებში კომედიურ „[[ჩაპელის შოუ]]ში“ განსახიერებულ პრინსს.<ref>{{cite web |url=http://music-mix.ew.com/2013/08/19/prince-dave-chappelle/ |last1=რამანი |first1=რეი |title=Dave Chappelle and Prince, together at last! (Sort of) |work=Entertainment Weekly |date=აგვისტო 19, 2013 |accessdate=აგვისტო 21, 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130821013314/http://music-mix.ew.com/2013/08/19/prince-dave-chappelle/ |archivedate=აგვისტო 21, 2013 }}</ref> 2014 წლის თებერვალში ლონდონში პრინსმა 3rdeyegirl-თან ერთად გამართა რამდენიმე კონცერტი [[Hit and Run Tour (2014)|Hit and Run Tour]]-ის ფარგლებში. პირველი გაიმართა მომღერალ [[ლიენ ლა ჰავასი]]ს სახლში, რასაც მოჰყვა ორი [[კემდენი (ლონდონის რაიონი)|კემდენში]], [[Electric Ballroom]]-ში<ref>{{cite news|url=http://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-26045864 |publisher=BBC News |title=Prince to charge $10 for live shows |date=თებერვალი 5, 2014 |accessdate=თებერვალი 5, 2014}}</ref> და კიდევ ერთი - [[Shepherd's Bush Empire]]-ში.<ref>{{cite news|last1=Bychawski|first1=Adam|title=Prince's Band Release Live Footage of Shepherds Bush Empire Gig|url=http://www.nme.com/news/prince/75479|accessdate=აპრილი 22, 2016|work=NME|date=თებერვალი 13, 2014}}</ref> 2014 წლის 18 აპრილს პრინსმა გამოსცა ახალი სინგლი „The Breakdown“. იგი დაუბრუნდა [[Warner Bros. Records]]-ს 18 წლიანი შესვენების შემდეგ. ცნობილი გახდა, რომ მუსიკოსი 2014 წელს გამოსცემდა ''[[Purple Rain (ალბომი)|Purple Rain]]''-ის დელუქსურ რემასტერს, რითაც ალბომის 30 წლიან იუბილეს აღნიშნავდა. ამასთან, ლეიბლმა პრინსს დაუბრუნა უფლება Warner-ისთვის გაკეთებული ჩანაწერების ორიგინალური ფირების გამოსაყენებლად.<ref>{{cite web|url=http://www.superdeluxeedition.com/news/purple-rain-deluxe-due-as-prince-and-warners-sign-new-agreement/ |title=Purple Rain Deluxe Edition |publisher=Super Deluxe Edition|date=აპრილი 18, 2014 |accessdate=აგვისტო 10, 2015}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.npr.org/blogs/therecord/2014/04/18/304572413/prince-fans-prepare-for-the-deluge | publisher=NPR |title=Prince Fans Prepare for the Deluge|date=აპრილი 19, 2014 |accessdate=აპრილი 24, 2014}}</ref> 2014 წლის გაზაფხულზე მუსიკოსმა ჩამოაყალიბა საკუთარი კომპანია [[NPG Publishing]], რომელიც გამოსცემდა მის სიმღერებს, ისევე, როგორც მეინსტრიმული კომპანიებისგან თავისუფალი შემსრულებლების ჩანაწერებს.<ref>{{Cite web |url=http://bigstory.ap.org/article/948911d73f9941fd938df975a3dc5f6f/day-prince-paisley-park |title=A day with Prince at Paisley Park |accessdate=2017-06-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170203014727/http://bigstory.ap.org/article/948911d73f9941fd938df975a3dc5f6f/day-prince-paisley-park |archivedate=2017-02-03 }}</ref> 2015 წლის მაისში, [[ფრედი გრეი]]ს გარდაცვალების და ბალტიმორში მომხდარი არეულობის შემდეგ, მუსიკოსმა გამოსცა საქველმოქმედო სინგლი „Baltimore“, რომელიც ამ შეტაკებებში დაღუპულთა ხსოვნას ეძღვნებოდა, ისევე, როგორც გრეის.<ref>{{cite web|url= https://www.theguardian.com/music/2015/may/01/prince-records-tribute-baltimore-freddie-gray |title= Prince records tribute to Baltimore and Freddie Gray |work= The Guardian |date= მაისი 1, 2015|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref><ref>{{cite web|url= http://www.baltimoresun.com/features/baltimore-insider-blog/bal-prince-song-freddie-gray20150502-story.html |title= Prince to release song dedicated to Baltimore |date= მაისი 2, 2015 |work=[[The Baltimore Sun]]|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref><ref>{{cite news|url= http://edition.cnn.com/2015/04/30/us/baltimore-prince-song-freddie-gray/ |title= CNN Exclusive: Prince records ode to Baltimore after Freddie Gray protests |author1= Steve Forrest |author2= Ben Brumfield |publisher= CNN |date= მაისი 1, 2015|accessdate=მაისი 9, 2016}}</ref><ref>{{cite news|url= http://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/news/baltimore-riots-prince-records-tribute-song-after-freddie-gray-dies-in-police-custody-10219437.html|accessdate=მაისი 9, 2016 |title= Baltimore riots: Prince records tribute song after Freddie Gray dies in police custody |author= ჯეს დენემი |work= The Independent |date= მაისი 1, 2015 |location=London}}</ref> გრეის პატივსაცემად მან აგრეთვე გამართა კონცერტი საკუთარ სტუდიაში, „Dance Rally 4 Peace“, რომელზეც, მსმენელებმა, მისი თხოვნით, ჩაიცვეს რუხი ფერის სამოსები<ref>{{cite web|url= http://consequenceofsound.net/2015/05/prince-holds-dance-party-in-tribute-to-freddie-gray/ |title= Prince holds dance party in tribute to Freddie Gray |author= ალექს იანგი |publisher= Consequence of Sound |date= მაისი 4, 2015}}</ref>. მუსიკოსის სიცოცხლეში გამოცემული შემდეგი ალბომი ''[[Hit n Run Phase One]]'' იყო, რომელიც Tidal-ზე 2015 წლის 7 სექტემბერს გამოჩნდა, მოგვიანებით კი, 14 სექტემბერს, CD-ზე და ჩამოსატვირთ ფორმატებში გამოვიდა.<ref>{{cite web|url=http://www.musictimes.com/articles/48123/20150915/princes-album-hitnrun-longer-tidal-exclusive-technically.htm|title=Prince's Album 'HITNRUN' no Longer a Tidal Exclusive, Technically|work=Music Times|accessdate=აპრილი 21, 2016}}</ref> უკანასკნელი ალბომი, ''[[Hit n Run Phase Two]]'', იყო ჩაფიქრებული, როგორც ამ დისკის გაგრძელება. იგი Tidal-ზე და ჩამოსატვირთად 2015 წლის 12 დეკემბერს განთავსდა.<ref>{{cite web|url=http://www.ew.com/article/2015/12/12/hitnrun-phase-two-prince-tidal|title=Prince releases ''HITNRUN Phase Two'' on Tidal|first=ჯესიკა|last=დერშოვიცი|date=დეკემბერი 12, 2015|accessdate=მაისი 12, 2016|work=Entertainment Weekly}}</ref> ===2016-დღემდე: სიკვდილის შემდგომი პროექტები=== მუსიკოსის გარდაცვალების შემდეგ 2016 წლის ნოემბერში გამოვიდა კომპილაციური ალბომი ''[[4ever (პრინსის ალბომი)|4ever]]''. 2017 წელს დაგეგმილია ''Purple Rain''-ის გაფართოებული რემასტერის გამოცემაც.<ref name="RS1">{{cite web|last1=კრეპსი|first1=დენიელ|title=Unreleased Prince Songs Prepped for Greatest Hits, 'Purple Rain' Reissue|url=http://www.rollingstone.com/music/news/unreleased-prince-songs-set-for-greatest-hits-purple-rain-w446053|website=Rolling Stone|accessdate=ოქტომბერი 21, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161024065927/http://www.rollingstone.com/music/news/unreleased-prince-songs-set-for-greatest-hits-purple-rain-w446053|archivedate=ოქტომბერი 24, 2016}}</ref> EP პრინსის ოთხი გამოუცემელი სიმღერით, ''Deliverance'', უნდა გამოსულიყო 2017 წლის აპრილში.<ref>{{cite web|last1=მინსკერი|first1=ევანი|title=Unreleased Prince Songs Coming on New EP, “Deliverance” Shared: Listen {{!}} Pitchfork|url=http://pitchfork.com/news/71669-unreleased-prince-songs-coming-on-new-ep-deliverance-shared-listen|website=pitchfork.com|accessdate=22 აპრილი 2017|language=en}}</ref> 20 აპრილს პრინსის მემკვიდრეებმა შეაჩერეს ჯორჯ იენ ბოქსილის (ინჟინერის, რომელიც მუშაობდა ამ სიმღერებზე და ფლობდა ორიგინალურ ფირებს) მუშაობა და დისკის გამოცემაც.<ref>{{cite web|last1=ფლენაგანი|first1=ენდრიუ|title='Deliverance' Denied: Release Of Posthumous Prince Record Stopped By Judge|url=http://www.npr.org/sections/therecord/2017/04/20/524886598/deliverance-denied-release-of-posthumous-prince-record-stopped-by-judge|website=NPR.org|accessdate=22 აპრილი 2017|language=en}}</ref> ==ავადმყოფობა და გარდაცვალება== [[ფაილი:Prince memorial @ First Ave 2016.jpg|thumb|პრინსის გარდაცვალების შემდეგ მსმენელებმა ყვავილებით, იისფერი ბუშტებით და სხვა ნივთებით შეამკეს პრინსის ვარსკვლავი [[First Avenue (ღამის კლუბი)|First Avenue]]-ს წინ.]] 2016 წლის 7 და 20 აპრილს პრინსი შეხვდა ექიმ მაიკლ ტ. შულენბერგს.<ref name=Lambert>{{cite news|title=Minneapolis doctor who was treating Prince is identified|author=ლამბერტი, ბრაიან|url=https://www.minnpost.com/glean/2016/05/minneapolis-doctor-who-was-treating-prince-identified|date=მაისი 11, 2016|accessdate=მაისი 11, 2016|publisher=[[MinnPost]]}}</ref> 7 აპრილს მან გადადო ატლანტაში, ტურნეს [[Piano & A Microphone Tour]] ფარგლებში დაგეგმილი ორი გამოსვლა. ოფიციალურ განცხადებაში ნათქვამი იყო, რომ მას [[გრიპი]] ჰქონდა.<ref name=Radford>{{cite news|first=ჩედ|last=რედფორდი|date=აპრილი 7, 2016|title=Prince has postponed both of tonight's shows|newspaper=Creative Loafing|url=http://clatl.com/cribnotes/archives/2016/04/07/prince-has-postponed-both-of-tonights-shows|accessdate=აპრილი 21, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160428090726/http://clatl.com/cribnotes/archives/2016/04/07/prince-has-postponed-both-of-tonights-shows|archivedate=2016-04-28}}</ref> კონცერტი 14 აპრილს გაიმართა, მიუხედავად იმისა, რომ მუსიკოსის ჯანმრთელობა არ იყო დამაკმაყოფილებელი.<ref name="horgen">{{cite news|first=ტომ|last=ჰორგენი|date=აპრილი 16, 2016|title='All's good' with Prince, back in Chanhassen after emergency landing|newspaper=Star Tribune|url=http://www.startribune.com/tmz-says-prince-hospitalized-in-illinois/375900161/|accessdate=აპრილი 21, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160420073324/http://www.startribune.com/tmz-says-prince-hospitalized-in-illinois/375900161/|archivedate=2016-04-20}}</ref><ref name="blog.thecurrent.org">{{cite news|date=აპრილი 17, 2016|title=Music News: Prince appears at Paisley Park to assure fans he's okay after health scare|url=http://blog.thecurrent.org/2016/04/music-news-prince-appears-at-paisley-park-to-assure-fans-hes-okay-after-health-scare/|accessdate=აპრილი 21, 2016}}</ref> მეორე დილით მინეაპოლისში დაბრუნებისას მან გონება დაკარგა და პირადი თვითმფრინავი დაეშვა მოლინში (ილინოისი), სადაც მუსიკოსს ნალოქსონი მიაღებინეს. ექიმების მოთხოვნის მიუხედავად, მან დატოვა ჰოსპიტალი.<ref name=Chanen>{{cite news|author=Chanen, David|date=მაისი 4, 2016|title=Prince died amid frantic plans for drug addiction treatment|newspaper=Star Tribune|url=http://www.startribune.com/addiction-doctor-was-to-have-seen-prince-just-before-his-death/378051471/|accessdate=მაისი 4, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160504122623/http://www.startribune.com/addiction-doctor-was-to-have-seen-prince-just-before-his-death/378051471/|archivedate=2016-05-04}}</ref><ref name=nytimes04-23-2016>{{cite news|first1=John|last1=Eligon|first2=Serge F.|last2=Kovaleski|url=https://www.nytimes.com/2016/04/23/arts/music/prince-death-final-days.html|title=Clues to the Mystery of Prince's Final Days|date=აპრილი 22, 2016|work=The New York Times|accessdate=აპრილი 26, 2016}}</ref> წარმომადგენლები აცხადებდნენ, რომ გაუწყლოება და გრიპი უკვე რამდენიმე კვირის განმავლობაში აწუხებდა.<ref name="horgen" /> ჰოსპიტალის შემდეგ, მეორე დღეს იგი შანჰასენში ველოსიპედით მოძრაობდა.<ref name=WWLP>{{cite news|date=აპრილი 23, 2016|title=In Prince's final days, video shows him on bike|publisher=WWLP|url=http://wwlp.com/2016/04/23/in-princes-final-days-video-shows-him-on-bike/|accessdate=აპრილი 26, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160426122655/http://wwlp.com/2016/04/23/in-princes-final-days-video-shows-him-on-bike/|archivedate=აპრილი 26, 2016}}</ref> ამ, გრამფირფიტების მაღაზიების დღეს, იგი საღამოს [[Electric Fetus]]-ში შევიდა და მცირე ხნით დაესწრო Paisley Park-ში გამართულ იმპროვიზებულ წვეულებას, აცხადებდა რა, რომ თავს კარგად გრძნობდა.<ref name="blog.thecurrent.org"/><ref name=Bream>{{cite news|first=ჯონ|last=ბრიმი|date=აპრილი 17, 2016|title=აპრილი 17, 2016: Prince offers a little speech and even less piano at Paisley to prove he's fine|newspaper=Star Tribune|url=http://www.startribune.com/prince-offers-a-little-speech-and-even-less-piano-at-paisley-to-prove-he-s-fine/375981801/|accessdate=აპრილი 21, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160420052400/http://www.startribune.com/prince-offers-a-little-speech-and-even-less-piano-at-paisley-to-prove-he-s-fine/375981801/|archivedate=2016-04-20}}</ref> 19 აპრილს იგი დაესწრო [[Dakota Jazz Club]]-ში გამართულ [[ლიზა რაიტი]]ს კონცერტს.<ref name=WCCO>{{cite news|url=http://minnesota.cbslocal.com/2016/04/21/princes-final-moments-in-minneapolis/|title=Prince's Final Moments In Minneapolis|last=მერფი|first=ესმი|publisher=[[WCCO-TV|WCCO]]|date=აპრილი 21, 2016|accessdate=აპრილი 21, 2016}}</ref> 20 აპრილს პრინსის წარმომადგენლებმა დაურეკეს ექიმ ჰოვარდ კორნფელდს, კალიფორნიელ ნარკოლოგს და სთხოვეს დახმარება. იგი მუსიკოსს უნდა შეხვედროდა 22 აპრილს და ადგილობრივ ფიზიკოსს სთხოვა დახმარება. უკანასკნელმა მისი, 21 აპრილს დაგეგმილი გამოცდა გადადო.<ref name=Chanen/><ref name=NYTcatchup>{{cite news|title=Friends Sought Help for Prince's Addiction, Lawyer Says|url=https://www.nytimes.com/2016/05/05/arts/music/friends-sought-help-for-princes-addiction-lawyer-says.html|date=მაისი 4, 2016|newspaper=The New York Times|accessdate=მაისი 4, 2016|author1=ელიგონი, ჯონ|author2=კოვალევსკი, სერჟ. ფ.|lastauthoramp=yes }} და {{cite news|title=Prince's Addiction and an Intervention Too Late|url=https://www.nytimes.com/2016/05/05/arts/music/friends-sought-help-for-princes-addiction-lawyer-says.html|author=ელიგონი, ჯონ, კოვალევსკი, სერჟ ფ., კოსკარელი, ჯო|date=მაისი 4, 2016|newspaper=[[The New York Times]]|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref> 21 აპრილს, საღამოს 9:43-ზე, კარვერის შერიფის ოფისში შევიდა ზარი, Paisley Park-ში პოლიციის გაგზავნის თხოვნით. პიროვნებამ, რომელიც რეკავდა, მათ ამცნო, რომ სახლში უგონოდ იყო ერთ-ერთი პიროვნება. მოგვიანებით მან უთხრა, რომ პიროვნება გარდაცვლილი იყო და, საბოლოოდ, დაასახელა პრინსის ვინაობა.<ref name=Variety>{{cite news|author=''Variety'' Staff|work=Variety|date=აპრილი 21, 2016|title=Prince Reportedly Treated for Drug Overdose Before Death; 911 Details Released|url=http://www.msn.com/en-us/music/news/prince-reportedly-treated-for-drug-overdose-before-death-911-details-released/ar-BBs66Pk?ocid=ansmsnent11|accessdate=მაისი 9, 2016}}</ref> ეს უცნობი იყო კორნფელდის შვილი.<ref name=Chanen/> პოლიციამ პრინსი ლიფტში უგონოდ იპოვა. ხელოვნური სუნთქვის პროცედურების ჩატარება გვიანი იყო - ერთ-ერთმა პარამედიკოსმა დაადგინა, რომ იგი ექვსი საათის წინ გარდაცვლილი იყო<ref name=DChanen>{{cite news|url=http://www.startribune.com/prince-died-from-opioid-overdose/381663221/|title=Prince died from accidental overdose of fentanyl, medical examiner says|author=ჩენენი, დევიდ|date=ივნისი 3, 2016|newspaper=[[Star Tribune]]|accessdate=ივნისი 2, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160602215654/http://www.startribune.com/prince-died-from-opioid-overdose/381663221/|archivedate=ივნისი 2, 2016}}</ref>. 10:07-ზე, ადგილზე მისვლიდან 19 წუთის შემდეგ იგი ოფიციალურად გარდაცვლილად ცნეს.<ref name=Chanen/> პრინსს არ ეტყობოდა თვითმკვლელობის ან ძალადობის ნიშნები.<ref name=Chanen/> ანოკაში, 2 ივნისს, გაიმართა პრესკონფერენცია, რომელზეც განაცხადეს, რომ იგი ფენტანილის ჭარბი რაოდენობის შემთხვევით მოხმარების შედეგად გარდაიცვალა<ref name=Strobl>{{cite press release|url=https://www.anokacounty.us/DocumentCenter/View/10066|title=Press Release ივნისი 2, 2016|publisher=Midwest Medical Examiner's Office|accessdate=ივნისი 2, 2016|author=Strobl, A. Quinn, M.D.}}</ref>, 57 წლის ასაკში.<ref name=Coscarelli2016>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2016/04/22/arts/music/prince-dead.html|title=Prince Is Dead at 57|last=კოსკარელი|first=ჯო|work=The New York Times|date=აპრილი 21, 2016|accessdate=აპრილი 21, 2016}}</ref> უცნობია, თუ რა გზით მოიპოვა პრინსმა ფენტანილი - იყო ეს რეცეპტი თუ არალეგალური წყარო.<ref name=Wilber2016>{{cite news|last=უილბერი|first=დელ კუენტინ|last2=ენჯი|first2=დევიდ|title=Prince overdose: Authorities looking into how pop star obtained fentanyl|newspaper=Los Angeles Times|publisher=Davan Maharaj|location=Los Angeles|date=ივნისი 3, 2016|url=http://www.latimes.com/entertainment/music/la-et-ms-prince-drugs-investigation-20160603-snap-story.html|accessdate=აგვისტო 11, 2016}}</ref> თუმცა, ამ საკითხით აქტიურად იყვნენ დაკავებული სამართალდამცავი ორგანოები.<ref name=nytimes04-23-2016/><ref name=NYTcatchup/><ref name=DChanen/> ჩხრეკის ორდერის საფუძველზე<ref name="Sealed Search Warrant for Paisley Park">{{cite web|url=http://abcnews.go.com/Entertainment/prince-prescription-drugs-found-possession-home-law-enforcement/story?id=38719162|title=Search Warrant Issued for Prince's Paisley Park Estate|publisher=ABC News|date=აპრილი 28, 2016|accessdate=აპრილი 30, 2016|author=დეიტი, ჯეკ}}</ref> მის სტუდიასაც ეწვივნენ, ისევე, როგორც „[[უოლგრინზი]]ს“ ადგილობრივ აფთიაქს.<ref name="Walgreens search warrant ">{{cite news|url=http://www.nydailynews.com/news/national/prince-hit-rehab-percocet-addiction-heavy-duty-rx-diet-article-1.2619277|title=Authorities raid Minnesota Walgreens where Prince reportedly picked up prescriptions for heavy-duty medications|work=[[New York Daily News|Daily News]]|location=New York|date=აპრილი 29, 2016|accessdate=აპრილი 30, 2016|last=დილონი|first=ნენსი}}</ref> გაკვეთის შემდეგ პრინსის ცხედარი კრემირებული იქნა.<ref name=CNN0424>{{cite news|last1=Grinberg|first1=Emanuella|title=Prince death: What we know|url=http://www.cnn.com/2016/04/23/entertainment/prince-dead-latest/|accessdate=აპრილი 24, 2016|agency=CNN|publisher=Turner Broadcasting System, Inc|date=აპრილი 24, 2016}}</ref> 26 აპრილს მისმა დამ, ტიკამ, კარვერის სასამართლოში შეიტანა სარჩელი ქონების განაწილების მოთხოვნით, ვინაიდან მუსიკოსს ანდერძი არ დაუტოვებია. ქონებაზე მოთხოვნა პრინსის ხუთ ნახევარ-ძმა და დასაც ჰქონდათ - მასში შედიოდა მილიონობით აშშ დოლარი, უძრავი ქონება, სხვადასხვა ორგანიზაცია, მანქანები და ა.შ.<ref name="Probate Case Opened">{{cite web|url=http://money.cnn.com/2016/04/26/news/companies/prince-no-will/index.html|title=Prince had no will, says his sister|publisher=CNN|date=აპრილი 26, 2016|accessdate=აპრილი 27, 2016|author=ფრანსი, ლიზა რესპერსი|archive-date=აპრილი 29, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160429151934/http://money.cnn.com/2016/04/26/news/companies/prince-no-will/index.html}}</ref><ref>[http://www.mncourts.gov/mncourtsgov/media/CIOMediaLibrary/Documents/Inventory.pdf State of Minnesota] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170613035848/http://www.mncourts.gov/mncourtsgov/media/CIOMediaLibrary/Documents/Inventory.pdf |date=2017-06-13 }} State of Prince</ref> გარდაცვალებიდან სამი კვირის თავზე არსებობდა შვიდასამდე პიროვნება, რომელიც აცხადებდა, რომ ნახევარ-ძმა ან და იყო ან შთამომავალი.<ref name=Merriman>{{cite news|title=700 people claim to be Prince's half-siblings as judge orders DNA tests to find legitimate heirs|author=მერიმენი, რებეკა|date=მაისი 7, 2016|accessdate=მაისი 10, 2016|newspaper=Mirror|publisher=MGN Ltd.|url=http://www.mirror.co.uk/3am/celebrity-news/700-people-claim-princes-half-7921365}}</ref> მთელი ქონების დროებითი მართვა გადაეცა ბრემერის ბანკს. მის სტუდიაში, ჩანაწერების არქივი ღია აღმოჩნდა<ref name=Vault>{{cite web|url=http://abcnews.go.com/Entertainment/princes-vault-reportedly-drilled-open/story?id=38766251|title=Prince's Vault Reportedly Drilled Open|publisher=ABC News|date=აპრილი 29, 2016|accessdate=აპრილი 30, 2016}}</ref>. ბანკს აგრეთვე ჰქონდა პრინსის დნმ-ის ანაბეჭდებების შენახვის უფლება.<ref name=Puente>{{cite news|title=Genetic testing ordered on Prince's blood to handle 'parentage' claims|author=პუენტე, მარია|url=http://www.usatoday.com/story/life/music/2016/05/06/genetic-testing-ordered-princes-blood-parentage-claims/84036052/|date=მაისი 6, 2016|newspaper=USA Today|publisher=Gannett|accessdate=მაისი 6, 2016}}</ref> მუსიკოსის ნეშტი მოთავსდა სპეციალურ, 3D პრინტერზე შექმნილ ურნაში, რომელიც Paisley Park-ის ფორმის იყოს.<ref name="P4kurn">{{cite web|last1=ლოზანო|first1=კევინ|title=Prince’s Remains on Display at Paisley Park in an Urn Shaped Like Paisley Park {{!}} Pitchfork|url=http://pitchfork.com/news/68854-princes-remains-on-display-at-paisley-park-in-an-urn-shaped-like-paisley-park/|website=pitchfork.com|accessdate=ოქტომბერი 24, 2016}}</ref> ეს ურნა სტუდიის [[ატრიუმი|ატრიუმში]] 2016 წლის ოქტომბერში განთავსდა.<ref name="slateurn">{{cite web|last1=მარტინელი|first1=მარისა|title=Prince’s Ashes Are Now on Display at Paisley Park in an Appropriately Regal Urn|url=http://www.slate.com/blogs/browbeat/2016/10/11/prince_s_ashes_are_on_display_at_paisley_park_in_a_custom_urn_video.html|website=Slate|accessdate=ოქტომბერი 24, 2016|date=ოქტომბერი 11, 2016}}</ref> ===მოგონებები=== პრინსის გარდაცვალებას გამოეხმაურა მრავალი მუსიკოსი და კულტურის მოღვაწე.<ref name="etonline2">{{cite web|url=http://www.etonline.com/music/187207_celebs_react_to_prince_death/|title=Celebs React to Prince's Death: Read Touching Tributes From Carmen Electra, Katy Perry, Madonna and More|last=ბუენო|first=ანტუანეტ|date=აპრილი 21, 2016|accessdate=აპრილი 22, 2016|work=[[Entertainment Tonight]]}}</ref><ref name="fact2">{{cite web|url=http://www.factmag.com/2016/04/21/prince-tributes/|title=Prince dead at 57, artists pay tribute|website=[[Fact (UK magazine)|Fact]]|accessdate=აპრილი 22, 2016|date=აპრილი 21, 2016}}</ref> [[ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტი|ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტმა]] [[ბარაკ ობამა]]მ მწუხარება გამოხატა მისი გარდაცვალების გამო<ref name=Jaffe>{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/post-politics/wp/2016/04/22/how-did-president-obama-mourn-princes-death/|title=How did President Obama mourn Prince's death?|author=ჯეფი, გრეგ|date=აპრილი 22, 2016|newspaper=[[The Washington Post]]|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref>, ხოლო [[ამერიკის შეერთებული შტატების სენატი|ამერიკის შეერთებული შტატების სენატმა]] სპეციალური განცხადებაც გამოაქვეყნა, სადაც აღნიშნა პრინსის, როგორც „მუსიკოსის, კომპოზიტორის, ნოვატორის და კულტურული სიმბოლოს“ მიღწევები.<ref name="US Senate Homage">{{cite web|url=http://thehill.com/blogs/floor-action/senate/277950-senate-passes-resolution-honoring-prince|title=Senate passes resolution honoring Prince|publisher=The Hill|date=აპრილი 28, 2016|accessdate=აპრილი 30, 2016|author=კარნი, ჯორდენ}}</ref> მსოფლიოს სხვადასხვა ქალაქში გამართულ ღონისძიებებს შორის იყო იისფრად განათებული შენობები, ხიდები და სხვა ადგილები.<ref name=AP0422>{{cite news|title=Parties, vigils, other tributes to Prince in many cities|url=http://www.cbsnews.com/news/thousands-gather-to-celebrate-prince-at-first-avenue/|accessdate=აპრილი 22, 2016|agency=Associated Press|publisher=CBS News|date=აპრილი 22, 2016}}</ref><ref name=KTLA>{{cite news|url=http://ktla.com/2016/04/21/bathed-in-purple-how-cities-across-the-u-s-are-honoring-prince/|title=Purple Rain: Cities Across the Country Light Up in Memory of Prince|date=აპრილი 21, 2016|publisher=[[KTLA]]|accessdate=აპრილი 22, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160422094714/http://ktla.com/2016/04/21/bathed-in-purple-how-cities-across-the-u-s-are-honoring-prince/|archivedate=აპრილი 22, 2016}}</ref><ref name=WBZ>{{cite news|url=http://boston.cbslocal.com/2016/04/21/boston-honors-prince-zakim-bridge-south-station-purple/|title=Boston Honors Prince By Lighting Zakim Bridge, South Station Purple|date=აპრილი 21, 2016|publisher=[[WBZ-TV]]|accessdate=აპრილი 22, 2016}}</ref> გარდაცვალების შესახებ განცხადებიდან პირველი ხუთი საათის განმავლობაში „Prince“ იქცა [[Twitter]]-ზე ძიების შედეგებში ყველაზე პოპულარულ სიტყვად, ხოლო [[Facebook]]-ზე 61 მილიონზე მეტი თემატური განხილვა მიმდინარეობდა.<ref name=Reuters0421>{{cite news|url=http://www.reuters.com/article/us-people-prince-socialmedia-idUSKCN0XI2L0|title=Social media explodes as Prince tributes mark death of music icon|date=აპრილი 21, 2016|agency=[[Reuters]]|last1=Tennery|first1=Amy|accessdate=აპრილი 22, 2016}}</ref> [[MTV]]-მ შეწყვიტა გადაცემები და ეთერში გაუშვა მუსიკოსის ვიდეოები, ისევე, როგორც მთლიანად „იისფერი წვიმა“.<ref name=Schwindt>{{cite news|last1=Schwindt|first1=Oriana|title='Purple Rain' Is Not On Netflix, But It Will Air On MTV Thursday Night As Part Of Its Prince Takeover|url=http://www.ibtimes.com/purple-rain-not-netflix-it-will-air-mtv-thursday-night-part-its-prince-takeover-2357749|accessdate=აპრილი 21, 2016}}</ref> ფილმი აგრეთვე [[AMC Theatres]]-ის და [[Carmike Cinemas]]-ის რამდენიმე ფილიალში გადიოდა.<ref name=Solis>{{cite web|last1=სოლისი|first1=სტეფ|title=Where to watch 'Purple Rain' this weekend|url=http://www.usatoday.com/story/life/entertainthis/2016/04/23/where-watch-purple-rain-weekend/83426830/|website=USA Today|accessdate=აპრილი 23, 2016}}</ref> ''[[Saturday Night Live]]''-მა მოამზადა სპეციალური ეპიზოდი „Goodnight, Sweet Prince“, რომელშიც შევიდა მუსიკოსის ამ გადაცემაში ყველა გამოსვლის ჩანაწერი.<ref name=Russell>{{cite web|last1=რასელი|first1=ერიკა|title=Goodnight, Sweet Prince: 'SNL' to Honor Music Icon With Special Tribute|url=http://popcrush.com/snl-prince-tribute-episode/|website=PopCrush|accessdate=აპრილი 23, 2016}}</ref> [[Nielsen N.V.|Nielsen Music]]-ის თანახმად, მუსიკოსის გარდაცვალების შემდეგ მისი ჩანაწერების გაყიდვამ 42 000 პროცენტით იმატა.<ref name=Brown>{{cite news|url=http://www.latimes.com/entertainment/music/posts/la-et-ms-prince-album-sales-skyrocket-after-death-20160425-story.html|newspaper=Los Angeles Times|accessdate=აპრილი 26, 2016|title=Prince album sales skyrocket after death|author=ბრაუნი, ოგასტ|date=აპრილი 25, 2016}}</ref> 21-28 აპრილს ალბომები და სიმღერები გაიყიდა 4.41 მილიონი ასლის ოდენობით, ხოლო [[Billboard 200|''Billboard'' 200]]-ში, პირველად ამ ჩარტის ისტორიაში, პრინსის ხუთი ალბომი საუკეთესო ათეულში აღმოჩნდა.<ref name=Caulfield>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/7356812/prince-sets-record-five-albums-top-10-billboard-200|magazine=Billboard|title=Prince Sets Record With Five Albums in Top 10 of Billboard 200 Chart|author=კოლფილდი, კით|date=მაისი 3, 2016|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref> [[გრემის ჯილდო|გრემის]] 59-ე დაჯილდოებაზე [[მორის დეი]]მ, [[The Time (ჯგუფი)|The Time]]-მა და [[ბრუნო მარსი|ბრუნო მარსმა]] პრინსისადმი მიძღვნის სახით მისი სიმღერები შეასრულეს.<ref>{{cite web|last1=ეერნი|first1=სარა|title=Bruno Mars Channels Prince in Rousing Grammys Tribute|url=http://variety.com/2017/music/news/bruno-mars-prince-grammys-2017-1201984330/|website=Variety|accessdate=თებერვალი 14, 2017}}</ref> ==არტისტიზმი== ===მუსიკა და იმიჯი=== [[ფაილი:Prince (8717376428).jpg|thumb|upright|პრინსის კოსტიუმი და სხვა ნივთები, [[Hard Rock Cafe]], ავსტრალია.]] ''[[Los Angeles Times]]'' პრინსზე: „ჩვენი პირველი ყველაფრის შემდგომი პოპ-ვარსკვლავი, რომელმაც უგულებელყო რასობრივი, ჟანრობრივი და კომერციული საზღვრები“.<ref name="master of rock">{{cite news|last1=ბრაუნი|first1=ოგასტ|last2=Rottenberg|first2=Josh|title=Prince, master of rock, soul, pop and funk, dies at 57|url=http://www.latimes.com/local/obituaries/la-me-prince-20160421-story.html|accessdate=მაისი 1, 2016|newspaper=[[Los Angeles Times]]|date=აპრილი 21, 2016}}</ref> [[ჯონ პარელესი]] (''[[The New York Times]]''): „ფანკის, როკის, რიტმ-ენდ-ბლუზის და პოპის უდიდესი არქიტექტორი“. იგი აგრეთვე აღნიშნავს მუსიკოსის მხრიდან ლეიბლების უგულებელყოფის უნარს.<ref name="nytobituary">{{cite news|last1=პარელესი|first1=ჯონ|authorlink=ჯონ პარელესი|title=Prince, an Artist Who Defied Genre, Is Dead at 57|url=https://www.nytimes.com/2016/04/22/arts/music/prince-dead.html?hp&action=click&pgtype=Homepage&clickSource=image&module=photo-spot-region&region=top-news&WT.nav=top-news&_r=0|website=The New York Times|accessdate=აპრილი 22, 2016|date=აპრილი 21, 2016}}</ref> ''Los Angeles Times''-ის რენდელ რობერტსი ამბობდა, რომ პრინსი „ჩვენი დროის ერთ-ერთი მრავალმხრივი და უსასრულოდ ექსპერიმენტული პოპ-შემსრულებელია“, რომლის „ადრეულ ნამუშევრებში ერთმანეთს შეერწყა დისკო და სინთეთიკური ფანკი, ხოლო ნაყოფიერ პერიოდში - როკი, სოული, რიტმ-ენდ-ბლუზი და [[სინთპოპი]]“.<ref name="latimes">{{cite news|last1=Roberts|first1=Randall|title=Prince's secret weapon: a versatility that united pop genres under one roof|url=http://www.latimes.com/entertainment/music/posts/la-et-ms-prince-versatility-united-pop-genres-20160421-story.html|work=Los Angeles Times|date=აპრილი 21, 2016|accessdate=აპრილი 25, 2016}}</ref> [[საიმონ რეინოლდზი]] წერდა, რომ პრინსი იყო „პოპის მეცნიერი, რომელიც ერთ სიმღერაში ერთმანეთს უთავსებდა ფანკადელიას, ეისიდ-როკს, სოულს და ამაღელვებლობას“.{{sfn|რეინოლდზი|1990|p=49–55}} [[AllMusic]]: „ყოველ ახალ ალბომში აისახებოდა პრინსის სტილისტური განვითარება და მუსიკალური მრავალფეროვნება, რაც გამოიხატებოდა სხვადასხვა ხმასთან, ტექსტურასთან თუ ჟანრთან ექსპერიმენტებში [...] არც ერთ სხვა შემსრულებელს ამდენი სტილი კარგად არ შეუთავსებია.“<ref name="allmusic">{{cite web|last1=ერლეუაინი|first1=სტივენ თომას|title=Prince Biography|url=http://www.allmusic.com/artist/prince-mn0000361393/biography|website=[[AllMusic]]|accessdate=ივნისი 16, 2016}}</ref> როგორც შემსრულებელი, პრინსი ცნობილია ექსცენტრიკული სასცენო გამოსვლებით და შოუმენის უნარებით.<ref name="nytobituary"/> ანდროგინული, ცვალებადი სექსუალურობის გამო, იგი სექს-სიმბოლოდ იქცა,<ref name="floridian">{{cite web|last=ვივინეტო|first=ჯინა|url=http://www.sptimes.com/2004/04/29/Floridian/Prince_and_the_evolut.shtml|title=Floridian: Prince and the Evolution|work=St. Petersburg Times|date=აპრილი 29, 2004|accessdate=მარტი 26, 2012}}</ref>. კრიტიკოსების აზრით, მან უარყო ჟანრობრივი<ref name="Prince, Bowie, and Gender">{{cite web | url=https://www.washingtonpost.com/news/act-four/wp/2016/04/21/mourning-prince-and-david-bowie-who-showed-theres-no-one-right-way-to-be-a-man/ | title=Mourning Prince and David Bowie, who showed there's no one right way to be a man | work=The Washington Post | date=აპრილი 21, 2016 | accessdate=აპრილი 22, 2016 | author=როზენბერგი, ალისა}}</ref><ref name="Transcended Categories">{{cite web | url=http://www.slate.com/articles/arts/music_box/2016/04/prince_transcended_every_category_straight_gay_black_white_rock_r_b_male.html | title=The Purple One 151 53 Black or white, straight or gay, rock or R&B, male or female—Prince transcended every category. | publisher=Slate | date=აპრილი 22, 2016 | accessdate=აპრილი 23, 2016 | author=უილსონი, კარლ}}</ref> და რასობრივი სტერეოტიპები.<ref name="guard">{{cite web|last1=თრეშერი|first1=სტივენ|title=Prince broke all the rules about what black American men should be|website=The Guardian|url=https://www.theguardian.com/music/2016/apr/21/prince-broke-expectations-black-american-men-musical-genius-performances|accessdate=აპრილი 22, 2016|date=აპრილი 22, 2016}}</ref> მის „გამბედავ, შეუპოვარ“ მოდის სტილში გამოკვეთილია „ყველგან მყოფი იისფერი, მაცდუნებელი გრიმი და ფურჩალებიანი სამოსები“.<ref name="master of rock"/> ანდროგინული გარეგნობით მას [[ლიტლ რიჩარდი|ლიტლ რიჩარდს]] ადარებენ<ref name="floridian" /><ref>{{cite web|last=ჰუდაკი |first=ჯოზეფ |url=http://www.rollingstone.com/music/lists/100-greatest-singers-of-all-time-19691231/little-richard-20101202 |title=Little Richard – 100 Greatest Singers |work=Rolling Stone |accessdate=აგვისტო 17, 2015}}</ref>{{sfn|უაიტი|2003|pp=125–126}}, ისევე, როგორც [[დევიდ ბოუი]]ს.{{sfn|კოული|2005|p=226}} 2016 წელს [[საიმონ რეინოლდზი|საიმონ რეინოლდზმა]] აღნიშნა, რომ „პრინსის მხრიდან ტრადიციული სქესობრივი განსაზღვრისგან თავის დაღწევა დღესაც გრძელდება...მაგრამ იგი აგრეთვე მოგაგონებთ როკ-ენ-როლის თავდაპირველ სახეს, როდესაც რასობრივი და სქესობრივი საზღვრები არ არსებობდა.“<ref>{{Cite web|url=http://pitchfork.com/features/article/9882-how-princes-androgynous-genius-changed-the-way-we-think-about-music-and-gender|title=How Prince’s Androgynous Genius Changed the Way We Think About Music and Gender|last=რეინოლდზი|first=საიმონ|date=აპრილი 22, 2016|website=pitchfork.com|language=|accessdate=2017-04-23}}</ref>  პრინსის სხვადასხვა საკონცერტო შემადგენლობაში ყოველთვის იყო მდედრობითი სქესის წარმომადგენლების დიდი რაოდენობა. კარიერის წლებში იგი გამოირჩეოდა მისდამი მხარდაჭერით.<ref name="Strong Female Presence">{{cite web | url=http://themuse.jezebel.com/prince-spent-his-life-elevating-and-mentoring-women-1772479454 | title=Prince Spent His Life Elevating and Mentoring Women | publisher=The Muse | date=აპრილი 22, 2016 | accessdate=აპრილი 22, 2016 | author=ესკობედო შეფერდი, ჯულიანა | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160423124143/http://themuse.jezebel.com/prince-spent-his-life-elevating-and-mentoring-women-1772479454 | archivedate=აპრილი 23, 2016 }}</ref> ''[[Slate (ჟურნალი)|Slate]]'': „იგი თანამშრომლობდა ვარსკვლავი ქალბატონების შთამბეჭდავ რაოდენობასთან“ და საუბრობდა „სამყაროზე, რომელშიც მამაკაცები და ქალები ერთნაირად იქცეოდნენ და გამოიყურებოდნენ“.<ref name="Champion of Women">{{cite web | url=http://www.slate.com/blogs/xx_factor/2016/04/22/prince_dead_at_57_was_one_of_pop_music_s_greatest_champions_of_women.html | title=Prince Was One of Pop Music's Greatest Champions of Women | publisher=Slate | date=აპრილი 22, 2016 | accessdate=აპრილი 23, 2016 | author=დორისი, ჯეს}}</ref> ===შთაგონებები და გავლენა=== პრინსის მუსიკაში მრავალი ჟანრობრივი აღრევა შეიმჩნევა<ref name="nytobituary"/>. იგი შთაგონებული იყო მრავალი შემსრულებლით, რომელთა შორის აღსანიშნავია: [[ჯეიმზ ბრაუნი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}}{{sfn|ლავეზოლი|2001|p=87|ps=: "პრინსს აღიარებული აქვს მასზე ჯორჯ კლინტონის გავლენა, ისევე, როგორც ჯეიმზ ბრაუნის და სლაი სტოუნის."}}{{sfn|გულა|2008|p=494|ps=: "პრინსზე ყოველთვის ჰქონდა გავლენა ჯეიმზ ბრაუნის ბენდის ლიდერობის სტილს, […]"}}{{sfn|კოული|2005|p=226}} [[ჯორჯ კლინტონი (მუსიკოსი)|ჯორჯ კლინტონი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}}{{sfn|ლავეზოლი|2001|p=87|ps=: "პრინსს აღიარებული აქვს მასზე ჯორჯ კლინტონის გავლენა, ისევე, როგორც ჯეიმზ ბრაუნის და სლაი სტოუნის."}}{{sfn|კოული|2005|p=226}} [[ჯონი მიჩელი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[დიუკ ელინგტონი]],{{sfn|ლავეზოლი|2001|p=88}} [[ჯიმი ჰენდრიქსი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}}{{sfn|კოული|2005|p=226}} [[The Beatles]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}}{{sfn|კოული|2005|p=226}} [[ჩაკ ბერი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[დევიდ ბოუი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[Earth, Wind & Fire]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[მიკ ჯაგერი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[რიკ ჯეიმზი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[ჯერი ლი ლუისი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} ლიტლ რიჩარდი,{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[კერტის მეიფილდი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}}<ref>{{cite magazine|last1=Gonzales|first1=Michael A.|title=Mighty Mighty|magazine=[[Vibe (magazine)|Vibe]]|date=April 1996|page=81|url=https://books.google.com/books?id=Wy0EAAAAMBAJ&pg=PA81|accessdate=April 22, 2016|quote=მეიფილდი - რომლის ნამუშევრების დიდმა რაოდენობამ გავლენა იქონია ყველაზე, დაწყებული ლენი კრავიცით, პრინსით და ვერნონ რიდით, დასრულებული უამრავი სოულ-შემსრულებლით, ნიუ-ჯეკის პროდიუსერებით და ჰიპ-ჰოპის ფიგურებით - გიტარაზე ვეღარ დაუკრავს.}}</ref> [[ელვის პრესლი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[ტოდ რანდგრენი]],<ref>{{cite news|last1=ლესტერი|first1=პოლ|authorlink1=პოლ ლესტერი|author2=[[Hot Chip]]|title=That's one potent hot toddy|url=https://www.theguardian.com/music/2008/jul/25/popandrock.toddrundgren|accessdate=აპრილი 22, 2016|work=The Guardian|date=ივლისი 25, 2008|quote=იგი [ტოდ რანდგრენი] გმირი იყო ახალგაზრდა პრინცისთვის, რომელიც ცდილობდა კულისებში შეღწევას, რათა შეხვედროდა გამხდარ, ჭკვიან მულტიინსტრუმენტალისტს, გრძელი, ცისარტყელის ფერებად შეღებილი თმით; […]}}</ref> [[კარლოს სანტანა]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} [[სლაი სტოუნი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}}{{sfn|გულა|2008|p=418}}{{sfn|ლავეზოლი|2001|p=87|ps=: "პრინსს აღიარებული აქვს მასზე ჯორჯ კლინტონის გავლენა, ისევე, როგორც ჯეიმზ ბრაუნის და სლაი სტოუნის."}}{{sfn|კოული|2005|p=226}}{{sfn|რო|2011|p=9}} [[ჯეკი უილსონი]],{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}} და [[სტივი უანდერი]].{{sfn|რო|2011|p=9}}{{sfn|პერონი|2006|p=xii}}<ref>{{cite news|last1=გეტცი|first1=დანა|title=სტივი უანდერი იხსენებს პრინსს: „მტკივნეულია, დაკარგო სიყვარულის არმიის ასეთი წევრი.“|url=http://www.ew.com/article/2016/04/22/prince-dead-stevie-wonder-tribute|accessdate=აპრილი 22, 2016|work=Entertainment Weekly|date=აპრილი 22, 2016}}</ref> კარიერის წლებში შემოქმედებითი ცვლილებების გამო მას ხშირად [[მაილზ დეივისი|მაილზ დეივისსაც]] ადარებენ.{{sfn|ტურე|2013|pp=5–6}}<ref name="Miles & Prince">{{cite news | url=http://www.cnn.com/2016/04/21/opinions/prince-dead-seymour/index.html | title=A Prince We Followed Anywhere | publisher=CNN | date=აპრილი 21, 2016 | accessdate=აპრილი 21, 2016 | author=სეიმური, ჯინ}}</ref> თავად დეივისი პრინსს თვლიდა ბრაუნის, ჰენდრიქსის, [[მარვინ გეი]]ს, სტოუნის, ლიტლ რიჩარდის, ელინგტონის და [[ჩარლი ჩაპლინი]]ს იდუმალ ნარევად<ref name="Prince, Charlie Chaplin, et al.">{{cite web | url=http://www.newyorker.com/culture/culture-desk/prince-live | title=Prince Live | work=[[The New Yorker]]| date=აპრილი 21, 2016 | accessdate=აპრილი 22, 2016 | last=რემნიკი|first=დეივ}}</ref>{{sfn|ლავეზოლი|2001|p=88}}{{sfn|ვერნერი|2006|p=277}}. ჟურნალისტი [[ნიკ კონი]] პრინსს „როკის უდიდეს მარად ბუნებრივ ნიჭიერს“ უწოდებს.<ref name="gqcohn">{{cite news|last1=Cohn|first1=Nik|authorlink=Nik Cohn|title=Prince, the godfather of R&B, had his fingerprints everywhere|url=http://www.gq-magazine.co.uk/article/prince-interview-quotes|work=[[GQ]]|date=აპრილი 21, 2016|accessdate=აპრილი 22, 2016}}</ref> მუსიკოსის ვოკალური შესრულების დიაპაზონი მერყეობდა ფალცეტიდან ბარიტონამდე.<ref name=":0">{{cite news |last=პეტრიდისი |first=ალექსის |authorlink=ალექსის პეტრიდისი |date=ნოემბერი 12, 2015 |title=Prince: 'Transcendence. That's What You Want. When That Happens – Oh, Boy.' |url=https://www.theguardian.com/music/2015/nov/12/prince-interview-paisley-park-studios-minneapolis |newspaper=The Guardian |accessdate=აპრილი 21, 2016 |quote=...ადამიანი, რომელსაც შეუძლია ნებისმიერ ინსტრუმენტზე დაკვრა, ფლობს აღსანიშნავ ვოკალს, რომელსაც მარტივად შეუძლია ბარიტონიდან ფალცეტზე გადასვლა.}}</ref> პრინსი აგრეთვე ცნობილია, როგორც მულტიინსტრუმენტალისტი.{{sfn|კოული|2005|p=226}}{{sfn|ლავეზოლი|2001|p=92}} იგი ითვლება ვირტუოზ გიტარისტად, რომელიც აგრეთვე შესანიშნავად ფლობდა დასარტყმელ საკრავებს, პერკუსიას, ბასს, კლავიშებიანებს და სინთეზატორს.{{sfn|ტურე|2013|p=3}} პირველ ხუთ სტუდიურ ალბომზე იგი თავად უკრავს ყველა ინსტრუმენტზე<ref>{{cite news |last=ილაე |first=ეზადი |date=აპრილი 21, 2016 |title='The World Lost a Creative Icon': Prince, Legendary Musician, Dies at 57 |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2016/04/21/authorities-investigating-death-at-princes-paisley-park/ |newspaper=The Washington Post|accessdate=აპრილი 21, 2016|display-authors=etal}}</ref>. სადებიუტო ალბომზე მათი რაოდენობა 27-ს შეადგენს.{{sfn|Hawkins|Niblock|2012<!--|p=PT128-->|ps=: "პრინსის სურვილი, ყველაფერი ემართა, აშკარა იყო ალბომების ანოტაციებში: მითითებული იყო, რომ იგი იყო პროდიუსერი, არანჟირების და სიმღერების ავტორი, შემსრულებელი და უკრავდა 27-ივე ინსტრუმენტზე."}}. მათ შორის არის ბასის, კლავიშებიანების და სინთეზატორების მრავალი სახეობა.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/Prince-For-You/release/130707 |title=Prince – For You |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |publisher=discogs |accessdate=აპრილი 21, 2016 }}</ref> იგი აგრეთვე გამოირჩეოდა ახალი ტექნოლოგიების მუსიკაში სწრაფად ათვისებით<ref name="blackent">{{cite web|last1=ლინი|first1=სამარა|title=Prince Understood the Value of Technology for Music Early On|url=http://www.blackenterprise.com/technology/prince-understood-value-technology-music/|website=Black Enterprise|accessdate=აპრილი 23, 2016}}</ref>. მაგალითად, 80-იანების ალბომებში პირველად გამოიყენა [[Linn LM-1]]-ის დრამ-მანქანა, ისევე, როგორც უამრავი სტუდიური ეფექტი.<ref name="fact14">{{cite web |last1=უილსონი |first1=სკოტ |title=The 14 drum machines that shaped modern music |url=http://www.factmag.com/2015/08/08/the-14-drum-machines-that-shaped-modern-music/7/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150811215021/http://www.factmag.com/2015/08/08/the-14-drum-machines-that-shaped-modern-music/7/ |url-status=dead |archive-date=აგვისტო 11, 2015 |website=[[Fact (ბრიტანული ჟურნალი)|Fact]] |accessdate=აპრილი 23, 2016 |df= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150811215021/http://www.factmag.com/2015/08/08/the-14-drum-machines-that-shaped-modern-music/7/ |archivedate=2015-08-11 }}</ref> ''LA Times'' აგრეთვე აღნიშნავდა, რომ იგი სინთეზატორების ახალი თაობის ჟღერადობას რიტმში იყენებდა, რითაც 70-იანების შემდგომი ფანკის ჩამოყალიბებაში მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა.<ref name="latimes"/> პრინსი აგრეთვე ცნობილი იყო ნაყოფიერი და პერფექციონისტული ტენდენციებით, რაც, საბოლოო ჯამში, აისახა გამოუცემელი სიმღერების დიდი რაოდენობის სახით<ref name="bill">{{cite web|last1=რისი|first1=დენ|title=Prince Dies at 57: Iconic Musical Genius Found Dead in Paisley Park|url=http://www.billboard.com/articles/news/7341522/prince-dead|website=Billboard|accessdate=აპრილი 23, 2016|date=აპრილი 21, 2016}}</ref>. ==იურიდიული დავები== ===ფსევდონიმები=== 1993 წელს, ''[[The Gold Experience]]''-ის გამოცემამდე, Warner Bros.-ს და პრინსს შორის წარმოიშვა შემოქმედებითი და ფინანსური სახის უთანხმოებები. ამ პერიოდში მუსიკოსი ყველას წინაშე გამოდიოდა ლოყაზე დაწერილი სიტყვით „slave“ ({{lang-ka|მონა}}).<ref>{{cite news|url=http://www.nbcnews.com/news/nbcblk/prince-fought-big-labels-ownership-artistic-control-n560161|title=Prince Fought Big Labels For Ownership, Artistic Control|date=აპრილი 21, 2016|work=[[NBC News]]|accessdate=მაისი 5, 2016|first=ლიზა კეი|last=დეივისი}}</ref> იგი განმარტავდა, რომ გადაწყვიტა სახელის წარმოსათქმელად რთული სიმბოლოთი ჩანაცვლება, რათა Warner Bros.-ის მიერ კონტრაქტით დაკისრებული ვალდებულებებისგან თავისუფალი ყოფილიყო. მისივე თქმით, ეს ნაბიჯი აგრეთვე გადადგა იმედგაცრუების გამო, ვინაიდან მისი სახელი კომპანიას ეკუთვნოდა.{{sfn|ჰიტლი|2008|p=191}}<ref>{{cite web|url=https://books.google.com/books?id=wznUAwAAQBAJ&pg=PA63|title=Pop Cult|publisher=}}</ref> პრინსი ხოლმე ფსევდონიმებს იყენებდა სხვადასხვა დროს ჩაწერილი მუსიკისთვის.<ref name="bass player">{{cite news|last1=Coryat|first1=Karl|title=His Highness Gets Down|url=http://www.bassplayer.com/artists/1171/remembering-prince-his-highness-gets-down-cover-story/57724|accessdate=აპრილი 24, 2016|work=Bass Player magazine|date=ნოემბერი 1999}}</ref> ასეთ ფსევდონიმებს შორის, გარდა ყველა დანარჩენისა, იყო '''ჯეიმი სტარი''' და '''The Starr Company''' (მათ იყენებდა [[The Time (ჯგუფი)|The Time]]-ისთვის და 1981-1984 წლებში სხვა შემსრულებლებისთვის დაწერილი სიმღერებისთვის),<ref>{{cite web| title = სიმღერები, გამოცემული ჯეიმი სტარის სახელით|publisher=discogs| url = http://www.discogs.com/artist/Jamie+Starr|accessdate=მაისი 6, 2015}}</ref><ref>{{cite web|title=სიმღერები, გამოცემული The Starr Company-ს სახელით|url=http://www.discogs.com/artist/Starr+*+Company%2C+The |publisher=discogs |accessdate=მაისი 6, 2015 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130825053717/http://www.discogs.com/artist/Starr%2B%2A%2BCompany%2C%2BThe |archivedate=აგვისტო 25, 2013 |df= }}</ref> '''ჯოუი კოკი''' (1980-იანების გამოუცემელ სიმღერებში, ისევე, როგორც [[შინა ისტონი]]სთვის და [[კენი როჯერსი]]სთვის დაწერილი მასალის შემთხვევაში),<ref>{{cite web| title = სიმღერები, გამოცემული ჯოუი კოკოს სახელით|publisher=discogs| url = http://www.discogs.com/artist/Joey+Coco|accessdate=მაისი 6, 2015}}</ref> '''ალექსანდერ ნევერმაინდი''' („[[Sugar Walls]]“, შინა ისტონისთვის),<ref>{{cite web| title = სიმღერები, გამოცემული ალექსანდერ ნევერმაინდის სახელით |publisher=discogs| url = http://www.discogs.com/artist/Alexander+Nevermind|accessdate=მაისი 6, 2015}}</ref> და '''კრისტოფერი''' („[[Manic Monday]]“, [[The Bangles]]-ისთვის).<ref>{{cite web| title = სიმღერები, გამოცემული კრისტოფერის სახელით |publisher=discogs| url = http://www.discogs.com/artist/Christopher|accessdate=მაისი 6, 2015}}</ref> ===პრობლემები საავტორო უფლებებთან=== 2007 წლის 14 სექტემბერს პრინსმა განაცხადა, რომ უჩივლებდა [[YouTube]]-ს და [[eBay]]-ს, ვინაიდან მათზე განთავსებული იყო მისი, საავტორო უფლებებით დაცული მასალა. მისი იურიდიული წარმომადგენელი ამ საქმეში იყო [[Web Sheriff]].<ref>{{cite web| title = Prince To Sue YouTube, eBay Over Unauthorized Content|work=Billboard | date=სექტემბერი 14, 2007|accessdate=მაისი 6, 2016| url = http://www.billboard.com/articles/news/1049302/prince-to-sue-youtube-ebay-over-unauthorized-content}}</ref><ref>{{cite news| title = Prince takes on YouTube over clips|work=[[The Times]]|location=London| date = სექტემბერი 13, 2007| url = http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/music/article2447862.ece|accessdate=მაისი 5, 2016| first=ფიონა| last=ემილტონი|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080907001725/http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/music/article2447862.ece|archivedate=სექტემბერი 7, 2008}}</ref> ოქტომბერში სტეფანი ლენცმა Universal Music Publishing Group-ის წინააღმდეგ სასამართლოში სარჩელი შეიტანა, აცხადებდა რა, რომ ისინი საავტორო უფლებების კანონს არღვებდნენ. საქმე ეხებოდა YouTube-ის მიერ ლენცის პირადი ვიდეოს წაშლას, სადაც უკანა ფონზე ბუნდოვნად ჟღერდა პრინსის „[[Let's Go Crazy]]“.<ref>{{cite web| last = ფრანჩესკანი | first = კრის| title = The Home Video Prince Doesn't Want You to See|publisher=ABC News| date = ოქტომბერი 26, 2007 | url = http://abcnews.go.com/TheLaw/story?id=3777651&page=1|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref><ref>{{cite video|last=ლენცი|title="Let's Go Crazy" #1|date=თებერვალი 7, 2007|url=https://www.youtube.com/watch?v=N1KfJHFWlhQ|accessdate=მარტი 30, 2016|first=Stephanie|language=en-US|type=}}</ref> 5 ნოემბერს პრინსისადმი მიძღვნილმა რამდენიმე საიტმა შექმნა „Prince Fans United“, რომლებიც ეწინააღმდეგებოდა პრინსის მხრიდან მოთხოვნას, ყველა ის ინტერნეტ-რესურსი დახურულიყო, რომელზეც გამოიყენებოდა მისი ფოტოსურათები, ტექსტები, ალბომების გარეკანები და ყოველივე, რაც მას ასახავდა.<ref>{{cite news| last = გიბსონი| first = ოუენ| title = Prince threatens to sue his fans over online images|work=The Guardian | date = ნოემბერი 7, 2007| url = http://music.guardian.co.uk/news/story/0,,2206460,00.html| accessdate =ივლისი 18, 2009}}</ref> პრინსის ადვოკატები ამტკიცებდნენ, რომ ასეთი რესურსები არღვებდნენ საავტორო უფლებებს, თუმცა მოყვარულების გაერთიანება თვლიდა, რომ მათი საიტების გათიშვა სხვა არაფერი იყო, თუ არა პრინსის შესახებ კრიტიკული კომენტარების გაქრობის მცდელობა. პრინსის პრომოუტერი [[Anschutz Entertainment Group|AEG]] აცხადებდა, რომ სამ სხვადასხვა საიტზე განთავსებული მასალებიდან არასასურველი იყო მხოლოდ პრინსის ლონდონში გამართული 21 კონცერტის ფოტოკადრები.<ref>{{cite web| title = Prince 'not suing fans': Singer hits back at fansite claims| work = NME| date = ნოემბერი 9, 2007| url = http://www.workcom/news/prince/32426}}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> 8 ნოემბერს პრინსის მსმენელებმა მუსიკოსისგან მიიღეს „PFUnk“, რომელიც წარმოადგენდა მათი მოძრაობის მისამართით არაოფიციალურ პასუხს. თავდაპირველად იგი თავად გაერთიანების საიტზე განთავსდა<ref>{{cite web|last = კრეპსი|first = დენიელ|title = Prince Releases Diss Track As Battle With Fans Gets Funky|work = Rolling Stone|date = ნოემბერი 9, 2007|url = http://www.rollingstone.com/rockdaily/index.php/2007/11/09/prince-releases-diss-track-as-battle-with-fans-gets-funky/|accessdate = 2017-06-07|archiveurl = https://web.archive.org/web/20090429205111/http://www.rollingstone.com/rockdaily/index.php/2007/11/09/prince-releases-diss-track-as-battle-with-fans-gets-funky/|archivedate = 2009-04-29}}</ref>, მოგვიანებით კი გამოვიდა როგორც „[[F.U.N.K.]]“, [[iTunes Store]]-ზე. 14 ნოემბერს საიტმა [[b3ta.com]] [[Digital Millennium Copyright Act]]-ის (DMCA) მოთხოვნით წაშალა სატირული ხასიათის სურათი მუსიკოსის შესახებ.<ref>{{cite news| last = კისი| first = ჯემაიმა | title = B3ta bates Prince|work=The Guardian | date = ნოემბერი 15, 2007 | url = https://www.theguardian.com/media/pda/2007/nov/15/b3tabatesprince|accessdate=მაისი 9, 2016}}</ref> კოაჩელას 2008 წლის ფესტივალზე პრინსმა შეასრულა [[Radiohead]]-ის „[[Creep (Radiohead-ის სიმღერა)|Creep]]“-ის საკუთარი ვერსია და მოგვიანებით მისი ჩანაწერის სხვადასხვა საიტებიდან ამოღება მოითხოვა - მიუხედავად იმისა, რომ თავად Radiohead-იც მის დატოვებას ითხოვდა.<ref>{{cite web|url=http://www.stereogum.com/10102/prince_is_being_a_creep_radiohead_tell_him_hes_a_l/news/ |title= Prince Is Being A "Creep," Radiohead Tell Him He's A Loser |publisher=StereoGum |date=მაისი 30, 2008 |accessdate=დეკემბერი 6, 2014}}</ref> რამდენიმე დღის შემდეგ YouTube-მა დააბრუნა ჩანაწერები. Radiohead-ის კომენტარი: „ჩვენი სიმღერაა, მოისმინონ“. 2009 წელს პრინსმა კოაჩელას ფესტივალზე გამოსვლის ვიდეო საკუთარ საიტზე გამოაქვეყნა. 2010 წელს მან განაცხადა: „ინტერნეტი დასრულდა“, რაც იყო პასუხი მის მიერ ხუთი წლის წინ ნათქვამზე - „ინტერნეტი დასრულდა ყველასთვის, ვისაც სურს, გადაუხადონ, დამისახელეთ მუსიკოსი, რომელიც გამდიდრდა ციფრული გაყიდვების შედეგად.“<ref name=":0" /> 2013 წელს [[Electronic Frontier Foundation]]-მა პრინსს მიანიჭა ყოველწლიური „ჟოლოს ბერეტის ცხოვრებისეული გულის ტკენის ჯილდო“ ({{lang-en|Raspberry Beret Lifetime Aggrievement Award}})<ref>{{cite web|url=https://www.eff.org/takedowns/prince-raspberry-beret-lifetime-aggrievement-award |title=The Raspberry Beret Lifetime Aggrievement Award |publisher=Eff.org |date=მაისი 7, 2013 |accessdate=აგვისტო 31, 2013}}</ref>, DMCA-ს კანონის დარღვევისთვის.<ref>{{cite web|url=https://www.eff.org/deeplinks/2013/05/prince-inducted-takedown-hall-shame-new-lifetime-aggrievement-award |title=Prince Inducted Into Takedown Hall of Shame With New Lifetime Aggrievement Award &#124; Electronic Frontier Foundation |publisher=Eff.org |date=მაისი 7, 2013 |accessdate=აგვისტო 31, 2013}}</ref> 2014 წლის იანვარში პრინსმა უჩივლა ინტერნეტის 22 მომხმარებელს საავტორო უფლებების პირდაპირი დარღვევისთვის, უნებართვო რედაქტირებისთვის და [[ბუტლეგური ჩანაწერი|ბუტლეგების]] გავრცელებისთვის.<ref>{{cite web|url=http://www.scribd.com/doc/201201287/Prince-v-Chodera|title=Prince v. Chodera |publisher=Scribd.com|accessdate=სექტემბერი 30, 2014}}</ref> აქედან რამდენიმე მომხმარებელი მუსიკოსის კონცერტების ჩანაწერებს სოციალური ქსელებით<ref>{{cite news|url=http://entertainment.time.com/2014/01/27/prince-sues-facebook-users-bootlegged-concerts/|title=Prince Files Lawsuit Against Facebook Fans Over Bootlegged Concerts|work=Time|accessdate=სექტემბერი 30, 2014|date=იანვარი 27, 2014|first=ლილი|last=როთმენი|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006235026/http://entertainment.time.com/2014/01/27/prince-sues-facebook-users-bootlegged-concerts/|archivedate=ოქტომბერი 6, 2014}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.theguardian.com/music/2014/jan/27/prince-sues-internet-users-alleged-bootleg-recordings |title=Prince sues internet users for total of $22m over alleged bootleg recordings |first=შონ|last=მაიკლზი |work=The Guardian |accessdate=სექტემბერი 30, 2014|date=იანვარი 27, 2014}}</ref> აზიარებდა. იმავე თვეში პრინსმა სარჩელი გამოიტანა, ყოველგვარი განმარტების გარეშე<ref>{{cite web|url=http://www.scribd.com/doc/202980255/Prince-v-Chodera-Voluntary-Dismissal-Without-Prejudice#scribd|title=Prince v. Chodera – Voluntary Dismissal Without Prejudice |publisher=Scribd.com|accessdate=სექტემბერი 30, 2014}}</ref>. პრინსი აგრეთვე იყო ერთ-ერთი იმ მუსიკოსებიდან, რომლებმაც [[უცნაური ელ იანკოვიჩი|„უცნაურ ელ“ იანკოვიჩს]] უარი უთხრეს მათი მუსიკის პაროდიებისთვის გამოყენებაზე.<ref>{{cite web|url=https://www.wired.com/2011/06/weird-al-yankovic-alpocalypse|title=Alpocalypse Now: 'Weird Al' Yankovic Says 'Twitter Saved My Album'|website=WIRED|language=English|accessdate=მაისი 1, 2016}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== [[ფაილი:20150502-PaisleyParkStudio.jpg|thumb|250პქ|პრინსის სახლი და ხმისჩამწერი სტუდია [[Paisley Park]], შანჰასენი, მინესოტა.]] წლების განმავლობაში პრინსს ჰქონდა რომანტიკული ურთიერთობა ამა თუ იმ ცნობილ პიროვნებასთან. მათ შორის იყვნენ [[კიმ ბესინგერი]], [[მადონა (მომღერალი)|მადონა]], [[ვენიტი (მომღერალი)|ვენიტი]], [[შეილა ესკოვედო]], [[კარმენ ელექტრა]], [[სუზანა ჰოფსი]], [[ანა ფანტასტიკი]],{{sfn|ჰენი|2004}} [[შერილინ ფენი]],<ref>{{cite news | last = დელი| first = სტივენ | title = Sherilyn Fenn – Is she the sexiest woman on television? | work=The Face | date = დეკემბერი 1990}}</ref> და [[სიუზან მუნსი]] ([[Vanity 6]] და [[Apollonia 6]]){{sfn|ნილსენი|2003|p=125}}. 1985 წელს პრინსი დანიშნული იყო [[სუზანა მელვოინი|სუზანა მელვოინთან]].<ref>{{cite news | last = ელანი| first = პრაია| title = Purple Reign| newspaper=The Guardian| date = სექტემბერი 20, 2008 | url = https://www.theguardian.com/music/2008/sep/20/1|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref> 37 წლის ასაკში, 1996 წლის ვალენტინობაზე მან იქორწინა 22 წლის მოცეკვავეზე და ვოკალისტზე [[მაიტე გარსია]]ზე (რომელიც მის საკონცერტო შემადგენლობაში შედიოდა). მათ 1996 წლის 16 ოქტომბერს ეყოლათ შვილი, ამირ გრეგორი ნელსონი. დაბადებული [[პფაიფერის სინდრომი]]თ, იგი გარდაიცვალა ერთი კვირის შემდეგ.<ref>{{cite news| last = კენედი| first = დანა| author2 = სინკლერი, ტომ| title = Prince's Saddest Song| work = Entertainment Weekly| date = დეკემბერი 20, 1996| url = http://www.ew.com/ew/article/0,,295564,00.html| accessdate = მაისი 12, 2016| archiveurl = https://web.archive.org/web/20120722231821/http://www.ew.com/ew/article/0,,295564,00.html| archivedate = 2012-07-22}}</ref><ref>{{cite news|title=Prince's ex Manuela Testolini honours late singer in purple jacket|url=http://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-3600030/Prince-s-ex-wife-Manuela-Testolini-honours-late-singer-purple-leather-jacket-month-death.html|accessdate=მაისი 23, 2016|work=Mail Online|date=მაისი 19, 2006}}</ref> მაიტეს პრინსი 1999 წელს დაშორდა და 2001 წელს იქორწინა მანუელა ტესტოლინისთან. 2006 წლის მაისში უკანასკნელმა სასამართლოში შეიტანა განქორწინების მოთხოვნა.<ref>{{cite web| last = ლევი| first = დენიელ ს.| title = Prince's Wife, Manuela (Partner of five years), Filed for Divorce|work=People | date = ივლისი 27, 2006| url = http://www.people.com/people/article/0,,1219521,00.html|accessdate=მაისი 4, 2016}}</ref> პრინსი იყო ცხოველთა უფლებების დამცველი აქტივისტი, რომელმაც ცხოვრების დიდი ეტაპი იცხოვრა, როგორც [[ვეგანობა|ვეგანმა]], თუმცა მოგვიანებით თავს უბრალოდ [[ვეგეტარიანელობა|ვეგეტარიანელს]] უწოდებდა.<ref>{{cite web|author1=Catherine Censor Shemo|title=A Prince of a Guy|url=https://books.google.com/books?id=PAQAAAAAMBAJ&lpg=PA79&dq=the%20vegetarian%20times%20prince%20interview&pg=PA83#v=onepage&q=prince%20interview&f=false|work=[[Vegetarian Times]]|accessdate=მაისი 6, 2016|pages=79–83|date=ოქტომბერი 1997}}</ref><ref>{{cite video|url=https://www.youtube.com/watch?v=rQbqNl_lacg&t=4m21s|title=Prince at Lopez Tonight|date=აპრილი 15, 2011|accessdate=აპრილი 21, 2016|via=YouTube}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.today.com/food/stage-prince-was-passionate-quirky-food-lover-too-t87881|first=ტრეისი|last=სელინჯერი|title=Off stage, Prince was a passionate and quirky food lover, too|date=აპრილი 22, 2016|work=[[Today (U.S. TV program)|Today]]|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref><ref>{{cite news|last=ფაბერი|first=ჯუდი|title=Prince Is Voted 'Sexiest Vegetarian'| publisher=CBS News|date=მაისი 22, 2006|url=http://www.cbsnews.com/news/prince-is-voted-sexiest-vegetarian/|accessdate=მაისი 9, 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.peta.org/blog/animal-kingdom-lost-prince/|date=აპრილი 21, 2016|first=ლინდზი|last=პოლარდი-პოსტ|title=The Animal Kingdom Has Lost Its Prince|publisher=[[PETA]]|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref> ალბომის ''[[Rave Un2 the Joy Fantastic]]'' (1999) ანოტაციებში ნახსენებია სისასტიკე, რომლითაც მოიპოვება შალის ქსოვილი.<ref>{{cite news| title=Six things about Prince you forgot or never knew | newspaper=[[The Kansas City Star]] | date = აპრილი 21, 2016| accessdate = აპრილი 21, 2016| url =http://www.kansascity.com/news/nation-world/national/article73097702.html|first=ელიზაბეთ|last=კოჰი}}</ref> 2001 წელს პრინსი „[[იეჰოვას მოწმეები|იეჰოვას მოწმეებს]]“ შეუერთდა, მას შემდეგ, რაც მანამდე ორი წლის განმავლობაში ესაუბრებოდა მუსიკოს [[ლარი გრემი|ლარი გრემს]], ასევე იეჰოვას მოწმეს. პრინსი ამბობდა, რომ ეს მისთვის არა საუბარი, არამედ „ცოდნის შეძენა“ იყო. „[[მორფეუსი (მატრიცა)|მორფეუსის]] და [[ნეო (მატრიცა)|ნეოს]] საუბარს ჰგავდა, „[[მატრიცა (ფილმი)|მატრიციდან]]“...“, ამბობდა იგი. პრინსი ესწრებოდა შეხვედრებს სამეფო დარბაზში და დროდადრო სხვადასხვა ადამიანს სტუმრობდა და საკუთარი რწმენის შესახებ ესაუბრებოდა.<ref>{{cite news| last = ჰოფმანი | first = კლერ| title = Soup With Prince | work=The New Yorker |date = ნოემბერი 24, 2008| url=http://www.newyorker.com/talk/2008/11/24/081124ta_talk_hoffman|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref><ref name="wsjhagertyaudi">{{cite news|last1=ჰეგერტი|first1=ჯეიმზ რ.|last2=აუდი|first2=ტამარა|title=Prince's Little-Known Life|url=https://www.wsj.com/articles/princes-little-known-life-1461542745|accessdate=აპრილი 27, 2016|work=[[The Wall Street Journal]]|date=აპრილი 24, 2016}}</ref> 2005 წელს მას დასჭირდა ბარძაყის პროტეზის ჩასმა. ტაბლოიდურმა გამოცემებმა გაავრცელეს ჭორი<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2009/jun/11/prince-refuses-hip-surgery|title=Prince refuses hip surgery because of his faith|first=შონ|last=მაიკლზი|date=ივნისი 11, 2009|work=The Guardian|accessdate=მაისი 5, 2016}}</ref>, თითქოს იგი ამაზე უარს ამბობდა, ვინაიდან თავისი ახალი სარწმუნოების მიხედვით, არ ჰქონდა სისხლის გადასხმის უფლება. თუმცა, ''Star Tribune''-ში დაიწერა განმარტება<ref>{{cite news|last=ჰოპფენსპერგერი|first=ჯინ|title='We lost a spiritual brother' in Prince|newspaper=Star Tribune|location=Minneapolis, MN|date=მაისი 4, 2016|url=http://www.startribune.com/prince-s-death-puts-spotlight-on-jehovah-s-witnesses/377972981/|accessdate=ივნისი 16, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160609191453/http://www.startribune.com/prince-s-death-puts-spotlight-on-jehovah-s-witnesses/377972981/|archivedate=2016-06-09}}</ref>, რომ ლარი გრემი უარყოფდა, თითქოს ამისთვის პრინსს დასჭირდებოდა სისხლის გადასხმა, ვინაიდან ბარძაყის პროტეზის ჩანერგვა ასეთ პროცედურას არ ითვალისწინებდა.<ref>{{cite journal|last1=Harwin|first1=Steven F., MD|last2=Pivec|first2=Robert, MD|last3=Johnson|first3=Aaron J., MD|last4=Naziri|first4=Qais, MD|last5=Mont|first5=Michael A., MD|date=აგვისტო 1, 2012|title=Revision Total Hip Arthroplasty in Jehovah's Witnesses|url=http://www.healio.com/orthopedics/journals/ortho/2012-8-35-8/%7B49d96e9e-037f-43b1-8e4f-8e407c0e5c96%7D/revision-total-hip-arthroplasty-in-jehovahs-witnesses |journal=Orthopedics |publisher=Healio |volume=35 |issue= 8 |pages=e1145-e1151|doi=10.3928/01477447-20120725-11|accessdate=ივნისი 16, 2016 | issn = 0147-7447 }}</ref><ref>{{cite journal|last1=Wittman|first1=P. H.|last2=Wittman|first2=F. W.|date=1992|title=Total Hip Replacement Surgery without Blood Transfusion in Jehovah's Witnesses|url=http://bja.oxfordjournals.org/content/68/3/306.full.pdf|journal=British Journal of Anaesthesia|publisher=Oxford University Press|volume=68|pages= 306–30|accessdate=ივნისი 6, 2016|doi=10.1093/bja/68.3.306}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Bonnett|first1=C. A.|last2=Lapin|first2=R.|last3=Docuyanan|first3=G. B.|date=იანვარი 16, 1987|title=Total hip replacement in Jehovah's Witnesses under spinal anesthesia without transfusion|journal=Orthopedic Review|publisher=MEDLINE|volume=16|issue=1|pages=43–47|doi=|pmid=3453957}}</ref> მორის დეის თანახმად, ეს ოპერაცია მუსიკოსმა 2008 წელს უკვე გადაიტანა.<ref>{{cite web|url=http://www.yourdailydish.com/jimmy-jam-opens-princes-hip-issues/|first=სარა|last=უილკინზი|title=Jimmy Jam Opens Up About Prince's Hip Issues|publisher=Your Daily Dish|date=აპრილი 23, 2016|accessdate=ივნისი 17, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200612001234/http://www.yourdailydish.com/jimmy-jam-opens-princes-hip-issues/|archivedate=ივნისი 12, 2020}}</ref> პრობლემები მას შეექმნა სცენაზე მაღალქუსლიანი ჩექმებით ცეკვის გამო.<ref>{{cite news| last = ფორდერი| first = რეიჩელ| title = When Hip Gives Way to Hip Replacement| newspaper = The Daily Telegraph| location = London| date = ოქტომბერი 19, 2005| url = http://www.telegraph.co.uk/health/elderhealth/3325136/When-hip-gives-way-to-hip-replacement.html| accessdate = მაისი 5, 2016| archiveurl = https://web.archive.org/web/20141205085621/http://www.telegraph.co.uk/health/elderhealth/3325136/When-hip-gives-way-to-hip-replacement.html| archivedate = 2014-12-05}}</ref> 1990-იანებიდან პრინსი ხშირად დადიოდა ჯოხით, უკანასკნელ წლებში კი - მუდმივად, რის გამოც ბევრმა ჩათვალა, რომ მას სინამდვილეში არანაირი ოპერაცია არ გაუვლია.<ref>{{cite news|title=Prince death: Five strange stories about mysterious US musician|url=http://www.bbc.co.uk/news/magazine-36059247|accessdate=აპრილი 22, 2016|publisher=BBC News|date=აპრილი 22, 2016}}</ref> როგორც იეჰოვას მოწმეს, პრინსს საჯაროდ საკუთარი საქველმოქმედო საქმიანობის შესახებ არ უსაუბრია. დეტალები მისი აქტივიზმის, ქველმოქმედების და სხვადასხვა ფონდის მხარდაჭერის შესახებ მხოლოდ გარდაცვალების შემდეგ გაჟღერდა.<ref name="Anonymous Activism, Philanthropy & Charity">{{cite web | url=https://www.dailykos.com/stories/2016/4/22/1518865/-The-breadth-and-power-of-Prince-s-activism-begins-to-be-revealed-after-his-death | title=The breadth and power of Prince's activism begins to be revealed after his death | publisher=[[Daily Kos]] | date=აპრილი 23, 2016 | accessdate=აპრილი 23, 2016 | author=Einenkel, Walter}}</ref> 2001 წელს მან ანონიმურად გადარიცხა 12 000 აშშ დოლარი ლუისვილის თავისუფალი საჯარო ბიბლიოთეკის სისტემაში, რათა შეენარჩუნებინათ დასავლეთის ფილიალის ბიბლიოთეკა. ეს იყო პირველი ბიბლიოთეკა, რომელიც ემსახურებოდა აფროამერიკელებს.<ref name="Anonymous $12,000,000 donation to the Western Branch Library">{{cite web | url=https://insiderlouisville.com/lifestyle_culture/music/prince-may-have-helped-save-louisville-library-from-closure/ | title=Prince made secret donation to support Louisville's historic Western Branch Library in 2001 | publisher=Insider Louisville | date=აპრილი 21, 2016 | accessdate=აპრილი 22, 2016 | author=ჩიპმენი, მელისა | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160422020623/http://insiderlouisville.com/lifestyle_culture/music/prince-may-have-helped-save-louisville-library-from-closure/ | archivedate=2016-04-22 }}</ref> 2001 წელს მან აგრეთვე ანონიმურად აანაზღაურა ონკოლოგიური პროცედურების ქვეშ მყოფი დრამერ [[კლაიდ სტაბლფილდი]]ს სამედიცინო ხარჯები.<ref name="pr-stubblefield">{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/7348492/prince-funky-drummer-clyde-stubblefield-medical-bills|first=მონიკ|last=მელენდესი|title=Prince Paid Off 'Funky Drummer' Clyde Stubblefield's Medical Bills|work=Billboard|date=აპრილი 27, 2016|accessdate=მაისი 4, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160505015438/http://www.billboard.com/articles/news/7348492/prince-funky-drummer-clyde-stubblefield-medical-bills |archivedate=მაისი 5, 2016 |url-status=live}}</ref> 2015 წელს მან დააარსა YesWeCode, [[ჰაკათონი]]ს ფორმატის შეჯიბრი, რომელზეც თავადაც გამოდიოდა და უკრავდა.<ref name="Anonymous Activism, Philanthropy & Charity"/><ref name="Inspiration for #YesWeCode">{{cite web | url=http://www.usatoday.com/story/tech/news/2016/04/21/prince-van-jones-yeswecode-qeyno-labs-silicon-valley-diversity/83346648/ | title=Prince remembered as innovator, advocate for Black youth | work=USA Today | date=აპრილი 21, 2016 | accessdate=აპრილი 22, 2016 | author=გუინი, ჯესიკა}}</ref> იგი აგრეთვე ეხმარებოდა ფონდს [[Green for All]]<ref name="Anonymous Activism, Philanthropy & Charity"/>. 2016 წლის მარტის ბოლოს პრინსმა განაცხადა, რომ აპირებდა მემუარების დაწერას, სამუშაო სახელწოდებით „მშვენიერები“ ({{lang-en|The Beautiful Ones}})<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2016/03/19/arts/music/prince-announces-coming-memoir-at-performance.html|title=Prince Announces Coming Memoir at Performance|date=მარტი 19, 2016|work=The New York Times|accessdate=მაისი 5, 2016|first=ჯო|last=კოსკარელი}}</ref>. == დისკოგრაფია == {{Main|პრინსის დისკოგრაფია}} === სტუდიური ალბომები === {{div col||20em}} * ''[[For You (პრინსის ალბომი)|For You]]'' (1978) * ''[[Prince (ალბომი)|Prince]]'' (1979) * ''[[Dirty Mind]]'' (1980) * ''[[Controversy (პრინსის ალბომი)|Controversy]]'' (1981) * ''[[1999 (ალბომი)|1999]]'' (1982) * ''[[Purple Rain (ალბომი)|Purple Rain]]'' (1984) * ''[[Around the World in a Day]]'' (1985) * ''[[Parade (პრინსის ალბომი)|Parade]]'' (1986) * ''[[Sign o' the Times (ალბომი)|Sign o' the Times]]'' (1987) * ''[[Lovesexy]]'' (1988) * ''[[Batman (ალბომი)|Batman]] (1989) * ''[[Graffiti Bridge (ალბომი)|Graffiti Bridge]] (1990) * ''[[Diamonds and Pearls]]'' (1991) * ''[[Love Symbol Album|o(+>]]'' (1992) * ''[[Come (ალბომი)|Come]]'' (1994) * ''[[The Black Album (პრინსის ალბომი)|The Black Album]]'' (1994) * ''[[The Gold Experience]]'' (1995) * ''[[Chaos and Disorder]]'' (1996) * ''[[Emancipation (ალბომი)|Emancipation]]'' (1996) * ''[[Crystal Ball (ალბომების კრებული)|Crystal Ball]]'' (1998) * ''[[The Vault: Old Friends 4 Sale]]'' (1999) * ''[[Rave Un2 the Joy Fantastic]]'' (1999) * ''[[Rave In2 the Joy Fantastic]]'' (2000) * ''[[The Rainbow Children]]'' (2001) * ''[[One Nite Alone...]]'' (2002) * ''[[Xpectation]]'' (2003) * ''[[C-Note]]'' (2003) * ''[[N.E.W.S]]'' (2003) * ''[[Musicology (ალბომი)|Musicology]]'' (2004) * ''[[The Chocolate Invasion]]'' (2004) * ''[[The Slaughterhouse]]'' (2004) * ''[[3121 (ალბომი)|3121]]'' (2006) * ''[[Planet Earth (ალბომი)|Planet Earth]]'' (2007) * ''[[Lotusflow3r]]'' (2009) * ''[[20Ten]]'' (2010) * ''[[Plectrumelectrum]]'' (2014) * ''[[Art Official Age]]'' (2014) * ''[[Hit n Run Phase One|HITnRUN Phase One]]'' (2015) * ''[[Hit n Run Phase Two|HITnRUN Phase Two]]'' (2015) {{div col end}} ==ფილმოგრაფია== {| class="wikitable sortable" |- |+ ფილმი !წელი!!ფილმი!!როლი!!რეჟისორი |- |1984||''[[იისფერი წვიმა]]''||ბიჭუნა||[[ალბერტ მანიოლი]] |- |1986||''[[ალუბლის მთვარის ქვეშ]]''||კრისტოფერ ტრეისი||პრინსი |- |1987||''[[Sign o' the Times (ფილმი)|Sign o' the Times]]''||თავად||პრინსი |- |1990||''[[გრაფიტის ხიდი]]''||ბიჭუნა||პრინსი |} {| class="wikitable sortable" |- |+ ტელევიზია !წელი!!ფილმი!!როლი!!შენიშვნა |- |1997||''[[Muppets Tonight]]''||თავად||ეპიზოდი 11 |- |2014||''[[ახალი გოგონა]]''||თავად||ეპიზოდი „Prince“ |} ==ტურნეები== {{div col|colwidth=20em}} * [[Prince Tour]] (1979–80) * [[Dirty Mind Tour]] (1980–81) * [[Controversy Tour]] (1981–82) * [[1999 Tour]] (1982–83) * [[Purple Rain Tour]] (1984–85) * [[Parade Tour]] (1986) * [[Sign o' the Times Tour]] (1987) * [[Lovesexy Tour]] (1988–89) * [[Nude Tour]] (1990) * [[Diamonds and Pearls Tour]] (1992) * [[Act I and II]] (1993) * [[Interactive Tour]] (1994) * [[The Ultimate Live Experience]] (1995) * [[The Ultimate Live Experience|Gold Tour]] (1996) * [[Love 4 One Another Charities Tour]] (1997) * [[Jam of the Year Tour]] (1997–98) * [[New Power Soul Tour|New Power Soul Tour/Festival]] (1998) * [[Hit n Run Tour (2000)|Hit n Run Tour]] (2000–01) * [[A Celebration (პრინსის ტურნე)|A Celebration]] (2001) * [[One Nite Alone... Tour]] (2002) * [[World Tour 2003|2003–2004 World Tour]] (2003–04) * [[Musicology Live 2004ever]] (2004) * [[Per4ming Live 3121]] (2006–07) * [[Earth Tour (პრინსი)|Earth Tour]] (2007) * [[Prince 20Ten|20Ten Tour]] (2010) * [[Welcome 2]] (2010–12) * [[Live Out Loud Tour]] (2013) * [[Hit and Run Tour (2014)|Hit and Run Tour]] (2014–15) * [[Piano & A Microphone Tour]] (2016) {{div col end}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Commonscat-inline|Prince (musician)}} {{Commons category||Prince}} {{Wikiquote}} * {{IMDb name|nm0002239|პრინსი}} * {{tcmdb name|id=522738|პრინსი}} * {{findagrave|161442923}} * {{Allmusic|class=artist|id=p5182|label=პრინსი}} * [{{BillboardURLbyName|artist=prince|chart=all}} პრინსი] საიტზე [[Billboard.com]] * [https://www.youtube.com/watch?v=6SFNW5F8K9Y გამოსვლა როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში, მასში შეყვანის ცერემონიისას, 2004 წელს] ==წყაროები== {{Div col|colwidth=30em}} *{{cite book|last=ოსტინი|first=ჯეიკ|title=TV-a-Go-Go: Rock on TV From American Bandstand to American Idol|year=2005|url=https://books.google.com/books?id=GYa5olqdl4UC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|publisher=[[Chicago Review Press]]|isbn=1556525729|ref=harv}} *{{cite book|last1=ბრიმი|first1=ჯონ|title=Prince: Inside the Purple Reign|url=https://archive.org/details/princeinsidepurp0000brea|date=1984|publisher=Macmillan Publishing|isbn=9780020604105|ref=harv}} *{{Cite book|last=ბაკლი|first=პიტერ|title=The Rough Guide to Rock|url=https://archive.org/details/roughguidetorock0003unse|publisher=Rough Guides Ltd|year=2003|isbn=978-1-84353-105-0|ref=harv}} *{{cite book|last=კეშმორი|first=ელის|year=1997|title=The Black Culture Industry |url=https://books.google.com/books?id=HneJAgAAQBAJ&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|location=ლონდონი|publisher=Routledge|isbn=978-0415120821|ref=harv}} *{{cite book|last=კოული|first=ჯორჯ|year=2005|title=The Last Miles: The Music of Miles Davis, 1980–1991|url=https://books.google.com/books?id=H5r-mzXMJfEC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|location=ენ-არბორი-, მიჩიგანი|publisher=[[University of Michigan Press]] |isbn=978-0472032600|ref=harv}} *{{cite book|last=კორსონი|first=კით|date=2016|title=Trying to Get Over: African American Directors after Blaxploitation, 1977-1986 |url=https://books.google.com/books?id=EoZ5CwAAQBAJ&pg=PA196#v=onepage&q&f=false|location=ოსტინი, ტეხასი|publisher=[[University of Texas Press]]|isbn=978-1477309087|ref=harv}} *{{cite book|last=დრეიპერი|first=ჯეისონ|year=2011|title=Prince: Chaos, Disorder, and Revolution|url=https://books.google.com/books?id=TLPo6OeYPREC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|location=მილუოკი, უისკონსინი |publisher=[[Hal Leonard Corporation|Backbeat Books]]|isbn=9780879309619|ref=harv}} *{{Cite book|last=დრეიპერი|first=ჯეისონ|title=Prince: Life & Times|year=2008|publisher=Jawbone Press|isbn=978-1-906002-18-3|ref=harv}} *{{cite book|last=გრეგორი|first=ჰიუ|date=1995|title=Soul Music A–Z|url=https://books.google.com/books?id=ibMzAQAAIAAJ|publisher=[[Da Capo Press]]|isbn=9780306806438|ref=harv}} *{{Cite book|last=გულა|first=ბობ|title= Icons of R&B and Soul: An Encyclopedia of the Artists who Revolutionized Rhythm|volume=2|url=https://books.google.com/books?id=YNae0zmGow4C&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|publisher=[[Greenwood Publishing]]|year=2008|isbn=0-313-34046-3|ref=harv}} *{{Cite book|last=ჰანი|first=ალექს|title=Possessed: The Rise And Fall Of Prince|year=2004|publisher=Billboard Books|isbn= 0-8230-7749-7|ref=harv}} *{{cite book|last1=ჰოუკინზი|first1=სტენ|last2=ნიბლოკი|first2=სარა|year=2012|title=Prince: The Making of a Pop Music Phenomenon |url=https://books.google.com/books?id=2gbtCwAAQBAJ&pg=PT128#v=onepage&q&f=false|location=აბინგდონი, გაერთიანებული სამეფო|publisher=Routledge |isbn=9780754668763|ref=harv}} *{{Cite book|last=ჰიტლი|first=მაიკლ|authorlink=მაიკლ ჰიტლი|title=Where Were You... When the Music Played? 120 Unforgettable Moments in Music History|url=https://archive.org/details/wherewereyouwhen0000heat|publisher=[[Penguin Books]]|year=2008|isbn=978-0-7621-0988-3|ref=harv}} *{{cite book|last1=ჰილი|first1=დეივ|title=Prince: A Pop Life|url=https://archive.org/details/princepoplife00hill|date=1989|publisher=Harmony Books|isbn=9780517572825|ref=harv}} *{{cite book|last=ლავეზოლი|first=პიტერ|year=2001|title=The King of All, Sir Duke: Ellington and the Artistic Revolution |url=https://books.google.com/books?id=F_bJ37J_wxQC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|location=ნიუ-იორკი|publisher=[[Continuum International Publishing Group|Continuum]]|isbn=978-0826414045|ref=harv}} *{{cite book|last=ლაიტი|first=ალან|authorlink=ალან ლაიტი|year=2014|title=Let's Go Crazy: Prince and the Making of Purple Rain|url=https://books.google.com/books?id=s_-hCgAAQBAJ&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|location=|publisher=[[Simon & Schuster|Atria Books]]|edition=2015 წლის ხელახალი გამოცემა|isbn=978-1476776750|ref=harv}} *{{cite book|last=მატოსი|first=მიქელანჯელო|date=2004|title=Prince's Sign O' the Times|url=https://books.google.com/books?id=I9moAwAAQBAJ&pg=PA57#v=onepage&q&f=false|location=ნიუ-იორკი|publisher=[[Continuum International Publishing Group|Continuum]]|series=33 1/3 |isbn=9781441141767|ref=harv}} *{{cite book|last=მოსკოვიცი|first=დევიდ ვ.|editor-last=მოსკოვიცი|editor-first=დევიდ ვ.|title=The 100 Greatest Bands of All Time: A Guide to the Legends Who Rocked the World|url=https://books.google.com/books?id=8XG9CgAAQBAJ&pg=PA483#v=onepage&q&f=false |publisher=[[Greenwood Press]]|location=სანტა-ბარბარა, კალიფორნია|year=2015|volume=2|chapter=Prince and the Revolution (1979–1986) |isbn=978-1440803390|ref=harv}} *{{Cite book|last=ნილსენი|first=პერ|title=Dance Music Sex Romance: Prince: The First Decade |publisher=SAF|year=2003|isbn=0-946719-64-0|ref=harv}} *{{cite book|last1=პერონი|first1=ჯეიმზ ე.|title=The Sound of Stevie Wonder: His Words and Music|year=2006|publisher=[[Greenwood Publishing Group|Praeger Publishers]]|isbn=0-275-98723-X|ref=harv}} *{{cite book|last1=რეინოლდზი|first1=საიმონ|authorlink=საიმონ რეინოლდზი|year=1990|title=Blissed Out: The Raptures of Rock|publisher=[[Serpent's Tail]]|isbn=1-85242-199-1|ref=harv}} * {{cite book|last1=რო|first1=რონინ|title=Prince: Inside the Music and the Masks|year=2011|publisher=[[St. Martin's Press]]|isbn=978-0-312-38300-8|url=https://books.google.com/books?id=11dZsE7iGdcC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|ref=harv}} *{{cite book|author=[[ტურე (ჟურნალისტი)|ტურე]]|year=2013|title=I Would Die 4 U: Why Prince Became an Icon|url=https://books.google.com/books?id=klG-uk8IRXEC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|location=ნიუ-იორკი|publisher=[[Simon & Schuster|Atria Books]]|isbn=978-1476705491|ref=harv}} *{{Cite book|last=Uptown|title=The Vault – The Definitive Guide to the Musical World of Prince|year=2004|publisher=Nilsen Publishing|isbn = 91-631-5482-X|ref={{sfnRef|Uptown}}}} * {{cite book|last1=ვერნერი|first1=კრეიგ|title=A Change is Gonna Come: Music, Race & the Soul of America|year=2006|publisher=[[University of Michigan Press]]|location=ენ-არბორი, მიჩიგანი|isbn=0-472-03147-3|url=https://books.google.com/books?id=TRnEdRBTih4C&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false|ref=harv}} * {{cite book|last=უაიტი|first=ჩარლზ|title=The Life and Times of Little Richard: The Authorized Press|publisher=Omnibus Press|year=2003 |isbn=0-306-80552-9 | ref = harv}} {{Div col end}} ==ლიტერატურა== *{{Cite book|last=ჯოუნსი|first=ლიზ|title=Purple Reign: The Artist Formerly Known as Prince|url=https://archive.org/details/isbn_9781559724487|year=1998|publisher=Birch Lane Press|isbn= 978-1-55972-448-7}} *{{Cite book|last=რო|first=რონინ|title=Prince: Inside the Music and the Masks |url=https://archive.org/details/princeinsidemusi0000roro|year=2016|publisher=St. Martin's Press|isbn= 978-1-250-12754-9}} *{{Cite book|last=უოლი|first=მიკ|title=Prince: Purple Reign |year=2016|publisher=Trapeze |isbn= 978-1-409-16920-8}} ==სქოლიო== <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{reflist|colwidth=30em}} </div> {{პრინსი}} {{როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზი 2004}} {{DEFAULTSORT:პრინსი}} [[კატეგორია:პრინსი| ]] [[კატეგორია:ამერიკელი პროდიუსერები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი გიტარისტები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მუსიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 7 ივნისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1958]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 21 აპრილი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2016]] [[კატეგორია:როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესული შემსრულებლები]] [[კატეგორია:სიმღერების ავტორთა დიდების დარბაზში შემავალი შემსრულებლები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] n72a9ggyjv352z8hqore1e70g8ipzel 0 102818 5428173 5383414 2026-07-06T15:25:24Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428173 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = პალმა |მშობლიური სახელი =Palma de Mallorca |ქვეყანა = ესპანეთი |პანორამა = Palma de Mallorca.jpg |პანორამის სიგანე = 300px |წარწერა = |დროშა = Flag of Mallorca.svg |გერბი =Coat of Arms of the City of Palma, Majorca.svg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = 100 |ქვეყნის რუკა2 = |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2= |lat_dir = N |lat_deg= 39 |lat_min= 34 |lat_sec=00 |lon_dir = E |lon_deg= 002 |lon_min= 39 |lon_sec=00 |CoordAddon = type:city(2661299)_region:UA |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = 0 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = ავტონომიური რეგიონი |რეგიონი = ბალეარის კუნძულები |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი= პროვინცია |რაიონი = ბალეარის კუნძულები |მმართველის ტიპი = ქალაქის მერი |მმართველი = აინა კალვო სასტრე |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 21,355 |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= ზღვის დონე{{!}}სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე=13 |მოსახლეობა = 401,270 |აღწერის წელი = 2009 |სიმჭიდროვე = 1900 |აგლომერაცია = 621,000<ref name="demographia">[http://www.demographia.com/db-worldua.pdf Demographia: World Urban Areas] - დემოგრაფია, 2015</ref> |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +1 |DST = 2 |სატელეფონო კოდი = (+34) 971 |საფოსტო ინდექსი = 070XX |საიტი = www.palmademallorca.es |კატეგორია ვიკისაწყობში = Palma de Mallorca }} '''პალმა''' ({{lang-es|Palma (ოფიციალურად), Palma de Mallorca (არაოფიციალურად)}}) — ქალაქი [[ესპანეთი|ესპანეთში]], კუნძულ [[მალიორკა]]ზე. ქვეყნის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ტურისტული ცენტრი. მოსახლეობა 413,781 კაცი ([[2008]] წ). პალმა ძველმა [[რომაელები|რომაელებმა]] დააარსეს როგორც თავიანთი ბანაკი, რომელიც კუნძულზე მდებარე [[მეგალითური ნაგებობა|მეგალითურ ნაგებობებზე]] იყო განთავსებული. [[რომის იმპერია|რომის იმპერიის]] დაღმასვლის წლებში ის არაერთხელ გამხდარა ვანდალთა შემოსევის საგანი. შემდეგ იყო ბიზანტიურ დაპყრობა, რომელსაც აქ მავრების კოლონიის დაარსება მოჰყვა, ბოლოს კი, თანამედროვე სახით ქალაქი [[ჰაიმე I]]-მა არაგონელმა დააარსა. == რესურსები ინტერნეტში == *[http://www.bibiloni.net/textos/13.html "Palma de Mallorca?"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723024757/http://www.bibiloni.net/textos/13.html |date=2011-07-23 }} ''Bibiloni.net. Retrieved 2011-04-10'' {{es}} *[http://www.palma.com/v/geography/ Palma Geography"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120110091254/http://www.palma.com/v/geography/ |date=2012-01-10 }} ''Palma.com. Retrieved 2011-04-10.'' *[http://www.a-palma.es/ Ajuntament de Palma] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210224002719/http://www.a-palma.es/ |date=2021-02-24 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები}} [[კატეგორია:ბალეარის კუნძულების ქალაქები]] [[კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები]] 7fhohdv5wmdl2xyi5m5xpem88gqnqlk 0 113443 5428085 4707100 2026-07-06T12:35:40Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428085 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი |კონფლიქტი= ოცდაათწლიანი ომი |ნაწილი= |სურათი= [[ფაილი:Battle of Lutzen.jpg|300px|Battle of Lutzen]] |სათაური= [[კარლ ვალბომი]] გამოსახავს მეფე [[გუსტავ ადოლფი]]ს სიკვდილს [[1632]] წლის [[16 ნოემბერი|16 ნოემბერს]]. |თარიღი= [[1618]] - [[1648]] |მდებარეობა= [[ევროპა]], უმთავრესად დღევანდელი [[გერმანია]] |შედეგი= [[ვესტფალიის ზავი]] |მხარე1=[[ფაილი:Flag of Sweden (1562–1650).svg|22 px]] [[შვედეთი]],<br />{{flagicon|ბოჰემია}} [[ბოჰემიის სამეფო|ბოჰემია]]<br />[[ფაილი:Flag of Denmark.svg|22 px]] [[დანია-ნორვეგია|დანია]](1625-1629)<br />[[ფაილი:Prinsenvlag.svg|22 px]] [[ნიდერლანდების რესპუბლიკა]]<br />[[ფაილი:Pavillon royal de France.svg|22 px]] [[საფრანგეთი]]<br />[[ფაილი:Flag of Electoral Saxony.svg|22 px]] [[საქსონია]]<br />[[ფაილი:Flag of Scotland.svg|22 px]] [[შოტლანდიის სამეფო]]<br />[[ფაილი:Wappen Kurpfalz.svg|22 px]] [[კურპფელცი]]<br />[[ფაილი:Flag of England.svg|22 px]] [[ინგლისის სამეფო]]<br />[[ფაილი:Wappen Mark Brandenburg.png|22 px]] [[ბრანდერბურგ-პრუსია]]<br />[[ფაილი:Flag of Transylvania before 1918.svg|22 px]] [[ტრანსილვანია]] |მხარე2=[[ფაილი:Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg|22 px]] [[საღვთო რომის იმპერია]]<br /> * [[ფაილი:Catholic League (Germany).svg|22 px]] [[კათოლიკური ლიგა (გერმანია)|კათოლიკური ლიგა]] * [[ფაილი:Flag of the Habsburg Monarchy.svg|22 px]] [[ავსტრიის ერსაჰერცოგო|ავსტრია]] * [[ფაილი:Flag of Bavaria (striped).svg|22 px]] [[ბავარიის სამეფო|ბავარია]] * [[ფაილი:War Flag of Hungary.svg|22 px]] [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთი]] * [[ფაილი:Flag of the Kingdom of Croatia (Habsburg).gif|22 px]] [[ხორვატიის სამეფო]] [[ფაილი:Flag of Cross of Burgundy.svg|22 px]] [[ესპანეთის იმპერია]]<br /> [[ფაილი:Flag of Denmark.svg|22 px]] [[დანია-ნორვეგია|დანია]](1643-1645) |მეთაური1=[[ფაილი:Flag of Sweden (1562–1650).svg|22 px]] [[გუსტავუს ადოლფუსი]]&nbsp;†,<br />[[ფაილი:Flag of Electoral Saxony.svg|22 px]] [[ბერნარდი (საქსების ჰერცოგი)|ბერნარდი]] |მეთაური2=[[ფაილი:Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg|22 px]] [[ალბრეხტ ფონ ვალენშტეინი]], <br />[[ფაილი:Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg|22 px]] [[იოჰან ცარკლას ტილი]]&nbsp;† |ძალა1=495,000, |ძალა2=450,000, |დანაკარგები1= |დანაკარგები2= |დანაკარგები3= '''მთლიანობაში:''' 8,000,000 დაღუპული<ref>{{cite book |last=Wilson |year = 2009 |first=P. |title=Europe's Tragedy: A History of the Thirty Years War |publisher=Penguin |place=London |page = 4 |isbn=978-0-7139-9592-3 |authorlink= }}</ref> }} '''ოცდაათწლიანი ომი''' ([[1618]]-[[1648]]) — 1555 წლის [[აუგსბურგის რელიგიური ზავი|აუგსბურგის]] რელიგიურმა ზავმა ვერ მოუღო ბოლო [[კათოლიციზმი|კათოლიკეებისა]] და [[პროტესტანტიზმი|პროტესტანტების]] დაპირისპირებას [[საღვთო რომის იმპერია|გერმანელი ერის საღვთო რომის იმპერიაში]]. კათოლიკეების თავგამოდებული მომხრე ავსტრიელი [[ჰაბსბურგები]]ს საიმპერატორო სახლი, ყოველნაირად ავიწროებდა ჩეხ ჰუსიტებს. [[1618]] წელს [[ჩეხები]] იმპერატორის წინააღმდეგ აჯანყდნენ. ასე დაიწყო ოცდაათწლიანი ომი. [[საღვთო რომის იმპერატორთა სია|იმპერატორმა]] [[ფერდინანდ II შტირიელი|ფერდინანდ II-მ]] [[ჩეხები]] დაამარცხა და მათ სასტიკად გაუსწორდა. [[იმპერატორი]]ს ხელისუფლებამ დაიწყო უმკაცრესი ღონისძიების გატარება ჩეხეთის გაგერმანელებისა და გაკათოლიკებისთვის. გერმანელ პროტესტანტ მთავრებს შეეშინდათ, რომ იმპერატორი მათ სამფლობელოებშიც შეეცდებოდა კათოლიკობის აღდგენას. გაჩაღდა დაუნდობელი ომი გერმანელ პროტესტანტ მთავრებსა და იმპერატორს შორის. იმპერიაში დაწყებული არეულობით ისარგებლეს მეზობელმა ქვეყნებმა და ჩაერივნენ [[გერმანია|გერმანიის]] შინააშლილობაში. პროტესტანტული [[შვედეთი|შვედეთისა]] და კათოლიკური [[საფრანგეთი]]ს ჯარებმა ააოხრეს გერმანია. ოცდაათწლიანი ომი დასრულდა [[1648]] წელს [[ვესტფალიის ზავი]]თ. ამ ზავით, გაჩანაგებული და დარბეული გერმანიის ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი გადავიდა შვედეთისა და საფრანგეთის ხელში, გერმანელი მთავრები კი ავსტრიის იმპერატორისაგან დამოუკიდებელი თვითმპყრობელები გახდნენ. გერმანული ერის საღვთო რომის იმპერია დანაწევრდა 1500-მდე სარაინდო მამულად და დაახლოებით იმდენივე სახელმწიფოდ რამდენი დღეც არის წელიწადში. [[ჰაბსბურგები]]ს საიმპერატორო სახლის ხელისუფლება გერმანული ერის საღვთო რომის იმპერიაზე მხოლოდ ფორმალურ ხასიათს ატარებდა. == ომის მიზეზები == ოცდაათწლიანი ომის მიზეზები ბევრად ადრე გაჩნდა. [[1438]] წელს [[საღვთო რომის იმპერია|საღვთო რომის იმპერიის]] სათავეში მოვიდა ჰაბსბურგების დინასტია. ისინი მიზნად ისახავდნენ გერმანიის იმპერიის გაძლიერებას და ამას კათოლიციზმის გაძლიერებაში ხედავდნენ. ამ დროს ევროპაში უკვე ვრცელდებოდა პროტესტანტული მიმდინარეობები. საღვთო რომის იმპერია ასობით პატარა სამთავროს ნაკრებს წარმოადგენდა, რომელთა უმრავლესობას პროტესტანტები წარმოადგენდნენ. პროტესტანტული რელიგია გერმანიიდან სხვა ქვეყნებშიც გავრცელდა. ამის აღმოსაფხვრელად რომის პაპმა 1540 წელს დაამტკიცა იეზუიტ ბერთა ორდენი. მათ ავსტრიაში შედეგს მიაღწიეს და მოსახლეობის უმრავლესობა ისევ კათოლიციზმზე მოაქციეს. ამ პერიოდში დაიწყო საფრანგეთში რელიგიური ომები. [[ჰუგენოტები|ჰუგენოტებს]] (ფრანგ კალვინისტებს) ინგლისი და პროტესტანტული გერმანული სამთავროები უჭერდნენ მხარს. ბოლოს, 1589 წელს საფრანგეთის მეფე [[ანრი III]]-მ [[ანრი IV (საფრანგეთი)|ანრი IV ბურბონი]] საფრანგეთის მეფედ აღიარა. ამით საფრანგეთი და ნავარა გაერთიანდა. საფრანგეთის სათავეში ჰუგენოტები მოვიდნენ. საღვთო რომის იმპერიის ძალაუფლება იზრდებოდა. [[კარლ V ჰაბსბურგი|კარლ V]]-ის დროს ჰაბსბურგები ფლობდნენ ესპანეთს, იტალიას, სილეზიას, ნიდერლანდებს, ავსტრიას, მთელ დღევანდელ გერმანიას, უნგრეთის ნაწილს, ბოჰემიას და ესპანეთის ამერიკულ კოლონიებს. 1556 წელს, კარლ V-ის გადადგომის შემდეგ იმპერია ორად გაიყო. ფილიპემ მიიღო ესპანეთი მისი კოლონიებით, ნიდერლანდები და იტალია, მაგრამ ნიდერლანდებში დაწყებული აჯანყების შეჩერება ვერ შეძლო და იქ ახალი სახელმწიფო, ჰოლანდია ჩამოყალიბდა. იეზუიტებმა ახლა ჩეხეთში გადაწყვიტეს პროტესტანტიზმის აღმოფხვრა. გერმანელმა მთავრება იგრძნეს მოახლოებული საფრთხე და [[1608]] წელს შექმნეს პროტესტანტული (ევანგელური) უნია. მათ მხარს უჭერდნენ ინგლისი და საფრანგეთი. ამის საპასუხოდ [[1609]] წელს ჩამოყალიბდა ჰაბსბურგების მეშვეობით კათოლიკური ლიგა. ანტიჰაბსბურგული კოალიციის მეთაური იყო ანრი IV ბურბონი, რომელმაც საერთოევროპული ომისთვის მზადება დაამთავრა. ამას ჰაბსბურგები უნდა გაენადგურებინა, მაგრამ 1610 წელს იგი მოკლეს და ომის საფრთხე დროებით გაქრა. 1618 წელს ჩეხ [[პროტესტანტიზმი|პროტესტანთა]] ჯგუფი შეიჭრა პრაღის სეიმის შენობაში და იმპერატორის მაცნეებს პასუხი მოსთხოვეს რელიგიურ დევნაზე, შემდეგ კი ფანჯრიდან გადაყარეს. ეს გადაიზარდა აჯანყებაში. აჯანყებულებმა ჩამოაყალიბეს არმია, მთავრობა, აკრიფეს გადასახადები. ასე დაიწყო ოცდაათწლიანი ომი. == ომის ეტაპები == [[ფაილი:Schlacht am Weißen Berg C-K 063.jpg|მინი|300პქ|[[თეთრი მთის ბრძოლა]], სადაც საიმპერატორო [[იოჰან ტილი]]ს ჯარებმა გადამცყვეტი გამარჯვება მოიპოვეს]] ომი ოთხ ეტაპად იყოფა. ჩეხურ–პფალცურ (1618–1623), დანიურ (1624–1629), შვედურ (1630–1634) და შვედურ–ფრანგულ (1635–1648). ჩეხებმა ბოჰემიის მეფედ აირჩიეს ფრიდრიხ V პფალცელი, პროტესტანტული უნიის მეთაური. ომის დრო ცუდად შეირჩა. არცერთ ევროპულ სახელმწიფოს არ ეცალა ამ ომისთვის. გადამწყვეტი ბრძოლა თეთრ მთასთან გაიმართა. იმპერიის ჯარებმა სასტიკად დაამარცხეს და ფრიდრიხს პფალცის საგრაფოდან წასვლა მოუწია. იმპერატორმა აკრძალა კათოლიციზმის გარდა სხვა ნებისმიერი სარწმუნოება. დანიური ომი. ჰაბსურგების ძალაუფლების ზრდით შეშფოთებული იყო საფრანგეთი. ის და ინგლისი დიდძალ თანხას აძლევდნენ მის მეფეს [[ქრისტიან IV]]–ს ომის საწარმოებლად. ასევე [[ლუი XIII]]–ის თაოსნობით ჩამოყალიბდა ანტიჰაბსბურგული კოალიცია, რომელშიც ინგლისი, შვედეთი და ჰოლანდიაც შევიდნენ. იმპერიის ძალებმა დანიელები ყველგან დაამარცხეს და აიძულეს, აღარ ჩარეულიყო გერმანიის საქმეებში. ეს ეტაპიც იმპერიამ მოიგო. შვედური ომი. მიმდინარე მოვლენები აშფოთებდა [[შვედეთი|შვედებსა]] და საფრანგეთს. მისმა პირველმა მინისტრმა, [[რიშელიე|კარდინალმა რიშელიემ]] გადაწყვიტა დიდძალი თანხა მიეცა გუსტავ–ადოლფისთვის,რაზეც შვედეთი დათანხმდა. ასევე რიშელიემ შეძლო პოლონეთსა და [[შვედეთი|შვედეთ]]ს შორის ზავის გაფორმება. ამან შვედებს ხელ–ფეხი გაუხსნა. გუსტავ–ადლოფს ბალტიის ზღვაზე კონტროლის მოპოვება და მასთან მდებარე გერმანული მიწების დაუფლება სურდა. რიშელიეს კი საფრანგეთის ისტორიული საზღვრების დაბრუნება. იმპერიის ჯარები გუსტავმა თითქმის ყველა ბრძოლაში დაამარცხა. გადამწყვეტი ბრძოლა მოხდა 1632 წელს. შვედბმა გაიმარჯვეს, მაგრამ გუსტავ ადოლფი ბრძოლაში დაიღუპა, რამაც ომის შედეგზე იმოქმედა. გერმანელებმა შვედები 1634 წელს ნორდილნგენთან დაამარცხეს და პროტესტანტული სამთავროების ანექსია დაიწყეს. 1635 წელს გაფორმდა ზავი [[საქსონია|საქსონიაში]]. ეს ეტაპიც იმპერიამ მოიგო. შვედურ–ფრანგული ომი. ამ ვითარებაში საფრანგეთმა ომში უშუალოდ ჩაბმა გადაწყვიტა და შვედეთთან კავშირი განაახლა. ამ კავშირს ვენეციის რესპუბლიკა, სავოიის საჰერცოგო და ჰოლანდია შეუერთდა. საფრანგეთს თავიდან ძალიან გაუჭირდა, მაგრამ შემდეგ ხელთ იგდო უპირატესობა. გააქტიურდნენ შვედებიც, რომელთაცც ახალი მთავარსარდალი, ლენარტ ტორსტენსონი ედგა სათავეში. 1642 წელს გარდაიცვალა რიშელიე, მაგრამ კარდინალმა ჯულიო მაზარინიმ მისი პოლიტიკა განაგრძო. მათ ესპანეთსა და იმპერიას მარცხი მიაყენეს. საფრთხე თვით იმპერიის მიწებს დაემუქრა და ამიტომ იმპერატორმა ზავზე დაიწყო ფიქრი. 1648 წელს დაიდო [[ვესტფალიის ზავი]]. შვედეთი ბალტიის ზღვაზე გაბატონდა. საფრანგეთმა მიიღო ელზასი და ლოთარინგია სტრასბურგის გარეშე. გერმანია ასობით სამეფო–სამთავროებად დაიყო. საფრანგეთი ევროპის უძლიერეს სახელმწიფოდ იქცა, რაც დაკანონდა 1659 წლის პირენეის ზავით, რომლითაც საფრანგეთმა ესპანეთი დაამარცხა და ახლი ტერიტორიები შემოირთა. == ომის შედეგი == ომმა საშინელი შედეგი მოუტანა [[ევროპა|ევროპას]]. იმის მიუხედავად, მტერი მოდიოდა თუ მოყვარე, ქალაქები და სოფლები ოხრდებოდა. განსაკუთრებით დაზარალდა [[გერმანია]]. დაეცა ეკონომიკა და განახევრდა მოსახლეობა. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.czech.cz/en/czech-republic/history/all-about-czech-history/the-thirty-years-war/ The Thirty Years' War - ჩეხეთის რესპუბლიკა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080504165414/http://www.czech.cz/en/czech-republic/history/all-about-czech-history/the-thirty-years-war/ |date=2008-05-04 }} * [http://www.1911encyclopedia.org/Thirty_Years'_War Thirty Years' War - LoveToKnow 1911] * [http://www.newadvent.org/cathen/14648b.htm The Thirty Years War - კათოლიკური ენციკლოპედია] * [http://www.historylearningsite.co.uk/thirty_years_war.htm The Thirty Years War] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100310123001/http://www.historylearningsite.co.uk/thirty_years_war.htm |date=2010-03-10 }} * [http://www.timelines.info/history/conflict_and_war/15th_-_17th_century_conflicts/thirty_years_war/ ოცდაათწლიანი ომის ქრონოლოგია] * [http://www.westfaelischer-frieden.de Project "Peace of Westphalia" (among others with Essay Volumes of the 26th Exhibition of the Council of Europe "1648: War and Peace in Europe", 1998/99)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200530113024/https://www.lwl.org/westfaelische-geschichte/portal/Internet/finde/langDatensatz.php?urlID=459&url_tabelle=tab_websegmente |date=2020-05-30 }} * ''[http://www.gutenberg.org/etext/6775 History of the Thirty Years' War]'' - [[ფრიდრიხ შილერი]], [[Project Gutenberg]] * [http://www.pipeline.com/~cwa/TYWHome.htm ოცდაათწლიანი ომი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080509124540/http://www.pipeline.com/~cwa/TYWHome.htm |date=2008-05-09 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{ევროპის ისტორია}} [[კატეგორია:ოცდაათწლიანი ომი| ]] [[კატეგორია:XVII საუკუნის ომები]] 6z4nuslejqhuhplhs6v7679f4qe6yf2 0 113613 5428280 4380244 2026-07-06T18:34:45Z MIKHEIL 18439 5428280 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:IBRA 6.1 Great Victoria Desert.png|thumb|უდაბნო აღნიშნულია წითელი ფერით]] '''ვიქტორიას დიდი უდაბნო''' ({{lang-en|Great Victoria Desert}}) — უდაბნო ცენტრალურ [[ავსტრალია]]ში, ეკვატორულ სარტყელში. ვრცელდება [[დასავლეთ ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიისა]] და [[სამხრეთ ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] შტატებში. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ყველაზე დიდი ფართობი სწორედ ამ უდაბნოს უკავია და შეადგენს 348 750 კმ²-ს. ვიქტორიას დიდ უდაბნოს ესაზღვრება ავსტრალიის ორი უდაბნო ესენია [[გიბონის უდაბნო]] და [[ნულარბორის ვაკე]]. უდაბნოს ტერიტორია აღწევს [[სამხრეთის ოკეანე]]მდე. ეს ტერიტორია საკმაოდ ცხელი უდაბნოა ავსტრალიაში და მსოფლიოს უდაბნოებს შორის 12 ადგილი უკავია, აქ ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 200 - 250 მმ-ს არ აღემატება. ზაფხულობით ამ ტერიტორიაზე საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 32 - 40&nbsp;°C, ხოლო ზამთრობით 18 - 23&nbsp;°C. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.outback-australia-travel-secrets.com/great-victoria-desert.html Great Victoria Desert - The Largest Desert in Australia] {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] 7s64kplwbr14scq1jkiobz2op7w44yf 0 113616 5428279 4278936 2026-07-06T18:34:16Z MIKHEIL 18439 5428279 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:IBRA 6.1 Great Sandy Desert.png|thumb|უდაბნო აღნიშნულია წითელი ფერით]] '''დიდი ქვიშიანი უდაბნო''' ({{lang-en|Great Sandy Desert}}) — უდაბნო დასავლეთ ავსტრალიაში, ეკვატორულ სარტყელში. ვრცელდება ორ შტატში [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიასა]] და [[ჩრდილოეთი ტერიტორია (ავსტრალია)|ჩრდილოეთ ტერიტორია]]ზე; მიეკუთვნება [[დასავლეთის უდაბნოები]]ს ჯგუფს. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით მეორე ადგილი უკავია და შეადგენს 360 000 კმ², ტერიტორიით დიდი ქვიშიანი უდაბნო ოდნავ ჩამორჩება [[იაპონია]]ს. დიდი ქვიშიანი უდაბნოს ესაზღვრება ავსტრალიის ორი უდაბნო ესენია [[გიბსონის უდაბნო]] და [[ტანამის უდაბნო]]. უდაბნოს ტერიტორია აღწევს [[ინდოეთის ოკეანე]]მდე. სწორედ აქ მდებარეობს [[იუნესკო]]ს მიერ [[მსოფლიო მემკვიდრეობა]]დ აღიარებული [[ულურუ-კატა ტიუტას ეროვნული პარკი]]. აქ ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 300 მმ-ს არ აღემატება. ზაფხულობით ამ ტერიტორიაზე საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 35&nbsp;°C, ხოლო ზამთრობით 20—15 °С. ==ლიტერატურა== {{ქსე|3|540}} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://encarta.msn.com/map_701512699/great_sandy_desert.html Map of Great Sandy Desert (desert), Western Australia, Australia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090430025533/http://encarta.msn.com/map_701512699/Great_Sandy_Desert.html |date=2009-04-30 }} — World Atlas — MSN Encarta * [http://www.anra.gov.au/topics/rangelands/overview/nt/ibra-gsd.html Rangelands Overview — Great Sandy Desert] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090609074541/http://www.anra.gov.au/topics/rangelands/overview/nt/ibra-gsd.html |date=2009-06-09 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] konc2ief6jjj2verfh7bwoq14g3it9r 0 113625 5428291 3718556 2026-07-06T18:37:25Z MIKHEIL 18439 5428291 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:IBRA 6.1 Tanami.png|thumb|უდაბნო აღნიშნულია წითელი ფერით]] '''ტანამის უდაბნო''' ({{lang-en|Tanami Desert}}) — უდაბნო ჩრდილოეთ ავსტრალიაში. ვრცელდება [[ჩრდილოეთი ტერიტორია (ავსტრალია)|ჩრდილოეთ ტერიტორიისა]]და [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] შტატებში. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით მესამე ადგილი უკავია და შეადგენს 184 500 კმ²-ს, რაც მთელი კონტინენტის 2.4%-ია. ტანამის უდაბნოს ესაზღვრება [[დიდი ქვიშიანი უდაბნო]]. უდაბნოს ტერიტორიაზე არსებული ქალაქებიდან მოსახლეობით ყველაზე დიდია [[ალის-სპრინგსი]]. ტანამის უდაბნოში მცხოვრებლების უმრავლესობას შეადგენს [[ავსტრალიელი აბორიგენები]]. აქ ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 429.7 მმ-ს არ აღემატება. ზაფხულობით ამ ტერიტორიაზე საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 33.5 °C, ხოლო ზამთრობით 16.4 °C. ტანამის უდაბნოს კოორდინატები {{coord|20|S|130|E|}}. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.environment.gov.au/biodiversity/publications/series/paper4/tan.html Australian government paper on environmental conditions]. {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] axmso7zvabm88gmmp5ymuna31ij58j8 0 113632 5428288 4955221 2026-07-06T18:36:40Z MIKHEIL 18439 5428288 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:IBRA 6.1 Simpson Strzelecki Dunefields.png|thumb|უდაბნო აღნიშნულია წითელი ფერით]] '''სიმფსონის უდაბნო''' ({{lang-en|Simpson Desert}}) — უდაბნო ცენტრალურ ავსტრალიაში. მდებარეობს სამ შტატში: [[ჩრდილოეთი ტერიტორია (ავსტრალია)|ჩრდილოეთ ტერიტორია]]ში, [[კუინზლენდი|კუინზლენდსა]] და [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალია]]ში. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით მას მეოთხე ადგილი უკავია და შეადგენს 176 500 კმ², რაც მთელი კონტინენტის 2.3%-ია. უდაბნოს ყველაზე დიდი მთათა სისტემაა [[მაკ-დონელი (ქედი)|მაკ-დონელის]] მთები, სწორედ აქ მდებარეობს ავსტრალიის ყველაზე დიდი ტბა [[ეირის ტბა|ეირი]]. სიმფსონის უდაბნოში მცხოვრებთათვის მეტად დიდ როლს თამაშობს მდინარე [[დაიმანტინა (მდინარე)|დაიმანტინა]]. აქ ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 130 მმ-ს არ აღემატება. ზაფხულობით უდაბნოში საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 28-30 °С ხოლო ზამთრობით 12-15 °С. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.nma.gov.au/research/centre_for_historical_research/the_centres_projects/into_the_desert/ Into the Simpson Desert: audio blog] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070928003138/http://www.nma.gov.au/research/centre_for_historical_research/the_centres_projects/into_the_desert/ |date=2007-09-28 }} at the National Museum of Australia * [http://www.aerialvideo.com.au/simpson.html Aerial Video footage of the Simpson Desert] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110706100446/http://www.aerialvideo.com.au/simpson.html |date=2011-07-06 }} * [http://www.outback-guide.de/Guide/Tracks/Zentrum/mmZ10.htm Rainer's Outback Guide] * [http://www.diamantina-tour.com.au/outback_info/introduction.htm Diamantina Outback information] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091211173231/http://www.diamantina-tour.com.au/outback_info/introduction.htm |date=2009-12-11 }} * [http://outbackadventuretreks.com.au/across_australia.php Across Australia Motorbike Tour] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090413163201/http://www.outbackadventuretreks.com.au/across_australia.php |date=2009-04-13 }} * [http://www.lbk.ars.usda.gov/wewc/biblio/bar.htm The Bibliography of Aeolian Research] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170607133912/http://www.lbk.ars.usda.gov/wewc/biblio/bar.htm |date=2017-06-07 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] 0b4vwnmm8vxloar5k3j7cyvj3buh7gh 0 113647 5428281 4100781 2026-07-06T18:35:10Z MIKHEIL 18439 5428281 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:IBRA 6.1 Little Sandy Desert.png|thumb|უდაბნო აღნიშნულია წითელი ფერით]] '''პატარა ქვიშიანი უდაბნო''' ({{lang-en|Little Sandy Desert}}) — უდაბნო დასავლეთ [[ავსტრალია]]ში. მდებარეობს [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიის]] შტატში. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით მას მეექვსე ადგილი უკავია და შეადგენს 111 500 კმ²-ს, რაც მთელი კონტინენტის 1,5%-ია. დიდი ქვიშიანი უდაბნოს ესაზღვრება ავსტრალიის ორი უდაბნო ესენია [[გიბსონის უდაბნო]] და [[დიდი ქვიშიანი უდაბნო]]. მისი ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი პლატოა. უდაბნოს ტერიტორიაზე მდებარეობს [[დისაპოინტმენტის ტბა|დისაპოინტმენტის]] ტბების ნაწილი. აქ ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 150—200 მმ-ს არ აღემატება. ზაფხულობით უდაბნოში საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 22 - 38,3° ხოლო ზამთრობით 21,3° C. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://outbackadventuretreks.com.au/across_australia.php Across Australia Motorbike Tour] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090413163201/http://www.outbackadventuretreks.com.au/across_australia.php |date=2009-04-13 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] rkv8y2pesmum01z0hf8wxc3oma634vf 0 113649 5428289 4957170 2026-07-06T18:36:55Z MIKHEIL 18439 5428289 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:BoreTrack.jpg|thumb|სტშელეცკის უდაბნო]] '''სტშელეცკის უდაბნო''' ({{lang-en|Strzelecki Desert}}) — უდაბნო ცენტრალური [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამ შტატში [[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალ სამხრეთი უელსი]]ში, [[კუინზლენდი|კუინზლენდისა]] და [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალია]]ში. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით მას მეშვიდე ადგილი უკავია და შეადგენს 80 250 კმ²-ს, რაც მთელი კონტინენტის 1 %-ია. სტშელეცკის უდაბნოს ესაზღვრება ავსტრალიის ორი უდაბნო ესენია [[სიმფსონის უდაბნო|სიმფსონისა]] და [[ტირარის უდაბნო]]. სწორედ აქ მდებარეობს ავსტრალიის ყველაზე დიდი ტბა [[ეირის ტბა|ეირი]]. სტშელეცკის უდაბნოს ტერიტორიაზე მიედინება მდინარე [[დაიმანტინა (მდინარე)|დაიმანტინა]] . აქ ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 125-150 მმ-ს არ აღემატება. ზაფხულობით უდაბნოში საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 30 °С ხოლო ზამთრობით 15 °С. == რესურსები ინტერნეტში == *[http://www.aerialvideo.com.au/innamincka.html Aerial Video of the Strzelecki Desert at Innamincka] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090311033109/http://www.aerialvideo.com.au/innamincka.html |date=2009-03-11 }} *[http://www.colongwilderness.org.au/RedIndex/SA/Strslki.htm colongwilderness.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110216011131/http://colongwilderness.org.au/RedIndex/SA/Strslki.htm |date=2011-02-16 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] rjt5pk2u189407huovwxz8uk8n7yial 0 113661 5428290 5009887 2026-07-06T18:37:10Z MIKHEIL 18439 5428290 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა უდაბნო | სახელი = სტერტის ქვიანი უდაბნო | ფერი = #f4a460 | ტექსტის ფერი = | სურათი = | სურათის ზომა = | კონტინენტი = [[ავსტრალია]] | ტიპი = ქვიანი | ქვეყანა = {{დროშა|ავსტრალია}} | ფართობი = 29,750 | კოორდინატები = | სარტყელი = | მცენარეები = | ცხოველები = }} '''სტერტის ქვიანი უდაბნო''' ({{lang-en|Sturt Stony Desert}}) — [[უდაბნო]] ცენტრალურ [[ავსტრალია]]ში. მდებარეობს [[ახალი სამხრეთი უელსი]]ს, [[კუინზლენდი|კუინზლენდისა]] და [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის შტატებში]]. უდაბნოს სახელი ეწოდა ავსტრალიის მკვლევრის [[ჩარლზ სტერტი]]ს პატივსაცემად.<ref>Michael Cathcart, ''The Water Dreamers'', Text Publishing, 2009</ref> ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით (29,750 კმ²) მას მერვე ადგილი უკავია, რაც მთელი კონტინენტის 0,3%-ს შეადგენს. სტერტის ქვიანი უდაბნოს დასავლეთით ვრცელდება [[სიმფსონის უდაბნო]], ხოლო სამხრეთ-აღმოსავლეთით [[სტშელეცკის უდაბნო]]. ატმოსფერული ნალექების წლიური რაოდენობა 150-250 მმ. == რესურსები ინტერნეტში == *[http://www.gutenberg.org/browse/authors/s#a1448 Works by Charles Sturt] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] hc023snti2gvoponf4sfr1jwlqpzaic 0 113664 5428292 4815118 2026-07-06T18:37:41Z MIKHEIL 18439 5428292 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Tirari Desert - NASA - satellite 2006.jpg|thumb|ტირარის უდაბნო, 2006 წლის [[ნასა]]ს სატელიტური სურათი.]] '''ტირარის უდაბნო''' ({{lang-en|Tirari Desert}}) — უდაბნო სამხრეთ [[ავსტრალია]]ში. მდებარეობს [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] შტატში. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით მას მეცხრე ადგილი უკავია (15 250 კმ²), რაც მთელი კონტინენტის 0.2%-ია. ტირარის უდაბნოს ესაზღვრება ავსტრალიის სამი უდაბნო ესენია [[სტრელეცკის უდაბნო|სტრელეცკის]], [[სიმფსონის უდაბნო|სიმფსონისა]] და [[სტიორტის ქვიანი უდაბნო]]ები. მისი ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი პლატოა. აქ მიედინება მდინარე [[კუპერ-კრიკი]]. უდაბნოს ტერიტორია მოქცეულია [[ეირის ტბა|ეირის ტბის]] აუზში, სწორედ აქ მდებარეობს [[ეირის ტბის ეროვნული პარკი]]. უდაბნოში ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 125 მმ-ს არ აღემატება. ტირარის უდაბნოს კოორდინატებია {{coord|28|22|S|138|07|E|}} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://maps.bonzle.com/c/a?a=p&p=60300&cmd=sp ტირარის უდაბნოს რუკა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160124082137/http://maps.bonzle.com/c/a?a=p&p=60300&cmd=sp |date=2016-01-24 }} * [http://www.exploroz.com/Places/40698/SA/Tirari_Desert.aspx Tirari Desert SA @ ExplorOz] {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] 7mzh454cu0chexhfre9jc0n6bfhpv98 0 113666 5428286 4773997 2026-07-06T18:36:22Z MIKHEIL 18439 5428286 wikitext text/x-wiki '''პედირკა''' ({{lang-en|Pedirka Desert}}) — უდაბნო სამხრეთ [[ავსტრალია]]ში. მდებარეობს [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] შტატში. 970 კილომეტრითაა დაშორებული შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ [[ადელაიდა]]ს. ავსტრალიის უდაბნოებს შორის ფართობის მიხედვით (1 250 კმ²) მას მეათე ადგილი უკავია, რაც მთელი კონტინენტის 0.1% შეადგენს. სწორედ აქ მდებარეობს [[ვითჯირას ეროვნული პარკი]]. == რესურსები ინტერნეტში == *[http://maps.bonzle.com/c/a?a=p&p=60293&cmd=sp Pedirka Desert at Bonzle] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151225054525/http://maps.bonzle.com/c/a?a=p&p=60293&cmd=sp |date=2015-12-25 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] fh6cj8ag6zfnx3t0pz0wo74v18xi02d 0 113668 5428282 4430300 2026-07-06T18:35:30Z MIKHEIL 18439 5428282 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:IBRA 6.1 Nullarbor.png|thumb|250პქ|უდაბნო აღნიშნულია წითელი ფერით]] '''ნულარბორის ვაკე''' ({{lang-en|Nullarbor Plain}}) — უდაბნო სამხრეთ [[ავსტრალია]]ში. მდებარეობს [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთი ავსტრალიის]] და [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიის]] შტატებში. უდაბნო 723 კილომეტრითაა დაშორებული სამხრეთი ავსტრალიის შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ [[ადელაიდა]]ს. ამ უდაბნოს ფართობი შეადგენს 200 000 კმ² (77 200 კვ მილი). აქ ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა 179.7 მმ-ს არ აღემატება. ზაფხულობით უდაბნოში საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 48.5&nbsp;°C. == რესურსები ინტერნეტში == *[http://www.nullarbornet.com.au Nullarbor Net] *[http://www.travography.com/nullarbor/ Across The Nullarbor] Travel story by Roderick Eime *[http://www.mynrma.com.au/outback_tracks_acr.asp Information about crossing the Nullarbor] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081202230653/http://www.mynrma.com.au/outback_tracks_acr.asp |date=2008-12-02 }} *[http://www.eyrebirds.org/observatories/eyre.htm Eyre Bird Observatory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091128111836/http://www.eyrebirds.org/observatories/eyre.htm |date=2009-11-28 }} *[http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_018106.shtml Climate charts] {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] ji7hgib9ny730bv9emm0enzdjooa5bb 0 113671 5428285 4188037 2026-07-06T18:36:05Z MIKHEIL 18439 5428285 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ჭრელი უდაბნო}} [[ფაილი:Arkaringa.jpg|მინი|მთა [[არკარინგა]] ჭრელ უდაბნოში]] '''ჭრელი უდაბნო''' ({{lang-en|Painted Desert}}) — უდაბნო სამხრეთ [[ავსტრალია]]ში. მდებარეობს [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] შტატში. ამავე სახელწოდების უდაბნო აგრეთვე მდებარეობს [[არიზონა]]ში, [[აშშ]]. უდაბნო 885 კილომეტრითაა დაშორებული სამხრეთ ავსტრალიის შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ [[ადელაიდა]]ს. ჭრელი უდაბნო მდიდარია მარილის დიდი მარაგით. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.wrightsair.com.au/gallery.htm Wrights Air - official Painted Desert Scenic Flights] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091030003927/http://www.wrightsair.com.au/gallery.htm |date=2009-10-30 }} * [http://www.roadlesstravelled.com.au/anna-creek-painted-hills-scenic-flight-review/ Review of Painted Desert Scenic Flight] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110216084616/http://www.roadlesstravelled.com.au/anna-creek-painted-hills-scenic-flight-review/ |date=2011-02-16 }} - on the Road Less Travelled Blog * [http://picasaweb.google.com.au/neerav.bhatt/AustraliaAnnaCreekPaintedDesertAerialFlight Photo Gallery taken during Painted Desert Scenic Flight by Neerav Bhatt] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100331122854/http://picasaweb.google.com.au/neerav.bhatt/AustraliaAnnaCreekPaintedDesertAerialFlight |date=2010-03-31 }} * [http://www.smh.com.au/news/national/bombs-away-as-painted-hills-debut/2007/03/30/1174761756885.html Bombs away as painted hills debut] - Sydney Morning Herald Article (March 31, 2007) * [http://www.smh.com.au/news/south-australia/discovery-of-the-painted-hills/2006/10/12/1160246265152.html Discovery of the Painted Hills] - Sydney Morning Herald Article (October 15, 2006) {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავსტრალიის უდაბნოები]] 376h8nwkniwe7nmue09uydv78k88nlg 0 117687 5428372 4553626 2026-07-06T22:10:19Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428372 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = პერმი |მშობლიური სახელი = Пермь |ქვეყანა = რუსეთი |პანორამა = Perm asv2019-05 img52 Gorky Park.jpg |პანორამის სიგანე = 300px |წარწერა = |დროშა = Flag of Perm.svg |გერბი = Coat of Arms of Perm.svg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_deg =56 |lat_min =58 |lat_sec =0 |lon_deg =56 |lon_min =19 |lon_sec =0 |CoordAddon = type:city(10472629)_region:RU |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = 0 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = ფედერაციის სუბიექტი |რეგიონი = პერმის მხარე{{!}} პერმის |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = მერი |მმართველი = იგორ შუბინი |დაარსების თარიღი= 1714 |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |ფართობი = 799.68 |მოსახლეობა = 1,001,653 |აღწერის წელი = 2002 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია= |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +5 |DST = 6 |სატელეფონო კოდი = +7 342 |საფოსტო ინდექსი = 614xxx |საიტი = www.gorodperm.ru |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''პერმი''' ({{lang-ru|Пермь}}) — [[ქალაქი]] ცენტრალურ [[რუსეთი|რუსეთში]]. [[პერმის მხარე|პერმის მხარის]] ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე [[კამა (მდინარე)|კამის]] ნაპირებზე. პერმი დაყოფილია 7 ოლქად. == მოსახლეობა == 2002 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 1,001,653 ადამიანს, რუსეთის ქალაქებს შორის მოსახლეობის მიხედვით 13-ე ადგილი უკავია, საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 1,253 ადამიანს. ქალაქის ფართობი შეადგენს 799.68 კმ²-ს. == ისტორია == ქალაქი პერმი დაარსდა [[XIII საუკუნე|XIII]] - [[XIV საუკუნე|XIV]] საუკუნეებში. == კლიმატი == პერმის ყველაზე ცხელი თვეებია ივნისი და ივლისი, ხოლო ყველაზე ცივი თვეებია იანვარი და თებერვალი. ქალაქის ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა შეადგენს 609 მმ-ს. == დაძმობილებული ქალაქები == * {{flagicon|United States}} [[ლუისვილი]], 1994 წლიდან * {{flagicon|UK}} [[ოქსფორდი]], [[გაერთიანებული სამეფო]], 1995 * {{Flagicon|Germany}} [[დუისბურგი]], [[გერმანია]], 2007 წლიდან<ref name="Duisburg">{{cite web|url=http://www.duisburg.de/micro/english/introducing/102010100000187829.php|title=Cities Twinned with Duisburg|publisher=2009 [http://www.duisburg.de/ Duisberg City Council]|accessdate=2009-09-09}}</ref><ref name="RuhrTwins2010">{{cite web|url=http://www.twins2010.com/fileadmin/user_upload/pic/Dokumente/List_of_Twin_Towns_01.pdf?PHPSESSID=2edd34819db21e450d3bb625549ce4fd|title=List of Twin Towns in the Ruhr Destrict|publisher=© 2009 [http://www.twins2010.com/index.php?id=home&L=1 Twins2010.com]|accessdate=2009-10-28|archiveurl=https://www.webcitation.org/5lctsW5KG?url=http://www.twins2010.com/fileadmin/user_upload/pic/Dokumente/List_of_Twin_Towns_01.pdf?PHPSESSID=2edd34819db21e450d3bb625549ce4fd|archivedate=2009-11-28}}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category}} * [http://perm.ru/eng/ Perm regional server] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070714002816/http://perm.ru/eng/ |date=2007-07-14 }} * [http://www.duma.perm.ru/english/ The Official Website of the Perm Municipal Duma] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091116125314/http://www.duma.perm.ru/english/ |date=2009-11-16 }} * [http://www.gorodperm.ru/en/ Official Perm City website] * [http://map.properm.ru/ Street View of Perm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100223210544/http://map.properm.ru/ |date=2010-02-23 }} * [http://invest.permtpp.ru/en/main/ Perm Chamber of Commerce and Industry] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121202035918/http://invest.permtpp.ru/en/main/ |date=2012-12-02 }} * [http://www.photoperm.ru/?s=0&c=0&lang=eng The Western Ural Photographic Album] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151018195026/http://photoperm.ru/?s=0&c=0&lang=eng |date=2015-10-18 }} * [http://www.permonline.ru/~museum/romanov/ Virtual museum of Romanov in Perm]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071113075700/http://www.permonline.ru/~museum/romanov/ |date=2007-11-13 }} * [http://www.permonline.ru/english/perm/history.htm History of Perm]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070514210937/http://www.permonline.ru/english/perm/history.htm |date=2007-05-14 }} * [http://www.kommersant.com/tree.asp?rubric=5&node=406&doc_id=-62 Perm and Perm Region Information on Kommersant Publishing webpage (also, see all other Russian subjects of the Federation)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051020140341/http://kommersant.com/tree.asp?rubric=5 |date=2005-10-20 }} * [http://www.permian.ru/ The city of Perm - The poem of the town] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200806050443/http://www.permian.ru/ |date=2020-08-06 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{რუსეთის 50 უმსხვილესი ქალაქი}} [[კატეგორია:პერმის მხარის ქალაქები]] hg9ytvc9bj9l1aian9c3c8shbg9h0tm 0 120641 5428378 4854706 2026-07-06T22:31:38Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428378 wikitext text/x-wiki [[პერუ]]ს მთიანი ნაწილი ძირითადად სანაპირო ზოლში მდებარეობს. [[ანდები]] ცალკეული ქედებისგან და ხეობებისგან შედგება. ქვეყნის ამ ნაწილს სიერას უწოდებენ. დიდ სიმაღლეზე, ქედებს შორის მდებარეობს [[ზეგანი]], რომელსაც ჰუნა ეწოდება. მთის ჰავა ნაირგვარია, დასავლეთით მდებარე ქედებზე ნალექები ნაკლები რაოდენობით მოდის ვიდრე აღმოსავლეთით. ზეგანი დაფარულია მდელოთი, რომელიც თითქმის მუდმივი თოვლის ზონამდე ვრცელდება. იქ სადაც ნალექების რაოდენობა მცირდება, მდელო სტეპებში გადადის. მთები მდიდარია სასარგებლო წიაღისეულით, განსაკუთრებით ფერადი ლითონებით. გამოირჩევა [[სპილენძი]]ს მარაგით. ==მთების სია== [[Image:Huascaran norte.JPG|thumb|right|[[უასკარანი]]]] [[Image:Coropuna.jpg|thumb|right|[[კოროპუნა]]]] აქ წარმოდგენილია პერუს 10 უმაღლესი მთის სია. {| CLASS="wikitable sortable" |- !VALIGN=TOP| [[მთა]] !VALIGN=TOP| [[მწვერვალი|სიმაღლე]]<BR />(მეტრი) !VALIGN=TOP| [[პერუს ადმინისტრაციული დაყოფა|რეგიონი]] !VALIGN=TOP| [[ქედი]] |- | სამხრ. [[უასკარანი]] | 6,746 | [[ანკაში (რეგიონი)|ანკაში]] | [[კორდილიერა-ბლანკა]] |- | ჩრდ. [[უასკარანი]] | 6,655 | [[ანკაში (რეგიონი)|ანკაში]] | [[კორდილიერა-ბლანკა]] |- | [[ჯერუპახა]] | 6,617 | [[ანკაში (რეგიონი)|ანკაში]] | [[კორდილიერა-უაიუასი]] |- | [[ჯერუპახა ჩიკო]] | 6,121 | [[ანკაში (რეგიონი)|ანკაში]] | [[კორდილიერა-უაიუასი]] |- | [[კოროპუნა]] | 6,425 | [[არეკიპა (რეგიონი)|არეკიპა]] | [[კორდილიერა-ოკსიდენტალი]] |- | [[კოროპუნა-კასულია]] | 6,377 | [[არეკიპა (რეგიონი)|არეკიპა]] | [[კორდილიერა-ოკსიდენტალი]] |- | [[აღმოსავლეთი კოროპუნა]] | 6,305 | [[არეკიპა (რეგიონი)|არეკიპა]] | [[კორდილიერა-ოკსიდენტალი]] |- | [[უანდოი]] | 6,395 | [[ანკაში (რეგიონი)|ანკაში]] | [[კორდილიერა-ბლანკა]] |- | [[სამხრეთი უანდოი]] | 6,160 | [[ანკაში (რეგიონი)|ანკაში]] | [[კორდილიერა-ბლანკა]] |- | [[აუსანგატე]] | 6,372 | [[კუსკო (რეგიონი)|კუსკო]] | [[კორდილიერა-ვილკანოტა]] |- |} == რესურსები ინტერნეტში== * {{en}}[http://www.andes.org.uk/andes-information-files/6000m-peaks.asp "The 6000m peaks of the Andes"] * {{en}}[http://www.peakbagger.com/list.aspx?lid=2201 "Andes 6000-meter Peaks"] * {{en}}[http://www.allthemountains.com/httpdocs/mountains.htm "Highest Mountains in Peru"]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120725094327/http://www.allthemountains.com/httpdocs/mountains.htm |date=2012-07-25 }} {{პერუს თემები}} [[კატეგორია:პერუს მთები]] [[კატეგორია:პერუს გეოგრაფია]] bseakkg2gz4b9bqj2prgh9s5avkv2b6 0 125353 5428161 4551711 2026-07-06T14:59:26Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428161 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი =პალენკე |სურათი = [[ფაილი:Palenque Collage.jpg|280px]] |სურათისწარწერა= |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|მექსიკა}} |ტიპი= კულტურული |კრიტერიუმი= i, ii, iii, iv |ID = |ბმული = |რეგიონი= [[ლათინური ამერიკა]] |კოორდინატები= {{coord|17|28|23|N|92|02|58|E|}} |წელი= 1987 |სესია= |ნომერი = 411 |კანდიდატი = }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|411}} '''პალენკე''' ({{lang-es|Palenque}}, მაიას ენაზე '''''ლაკამ-ჰა''''') — პირობითი სახელწოდება [[მაიას ცივილიზაცია|მაიას ცივილიზაციის]] უდიდესი ქალაქის ნანგრევებისა. მდებარეობს ჩრდილო-აღმოსავლეთ [[მექსიკა]]ში, [[ჩიაპასი (შტატი)|ჩიაპასის შტატში]]. მაიას ცივილიზაციის პოლიტიკური და კულტურული ცენტრი III-VIII სს. [[ბააკულის სამეფო]]ს დედაქალაქი. შემონახულია: სასახლის ნანგრევები (92 x 68 მ) — ნაგებობათა ჯგუფი, რომელიც მდებარეობს ორი დიდი და ორი პატარა ეზოს გარშემო; „[[მზის ტაძარი]]“, „[[ჯვრის ტაძარი]]“, „[[წარწერების ტაძარი]]“. პალენკე შესაძლოა განადგურდა [[IX საუკუნე]]ში [[მექსიკის ყურე|მექსიკის ყურის]] სანაპიროდან ტომების შემოსევის შედეგად. 1987 წელს შეიტანეს [[იუნესკო]]ს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ძეგლების სიაში. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები მექსიკაში]] *[[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში]] * [[ბააკულის სამეფო]] == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20120206162236/http://mesoamerica.narod.ru/fotopale.html პალენკეს სურათები] * [http://uroboros.org.ru/N_America/palenke.htm პალენკე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101017015033/http://uroboros.org.ru/N_America/palenke.htm |date=2010-10-17 }} {{მაიას ქალაქები}} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები მექსიკაში}} [[კატეგორია:მექსიკის არქეოლოგიური ძეგლები]] [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები მექსიკაში]] pdfxkhha3gb196agw1hczv0k8ppi98v 0 128038 5428440 3661455 2026-07-07T04:58:47Z Jaba1977 3604 5428440 wikitext text/x-wiki {{მდინარე | სახელი = დავა | ფოტო = jubbarivermap.png | სათაური = | მდებარეობა = [[აფრიკა]] | სიგრძე = | აუზის ფართობი = | სათავე = | ჩაედინება = [[ინდოეთის ოკეანე]] | ქვეყნები = [[ეთიოპია]], [[კენია]], [[სომალი]] }} '''დავა''' — მუდმივი [[მდინარე]] სამხრეთ-აღმოსავლეთ [[ეთიოპია]]ში. მიედინება სამხრთის და აღმოსავლეთის მიმართულებით. წარმოადგენს ეთიოპია-[[კენია|კენიის]] და ეთიოპია-[[სომალი]]ს სახელმწიფო საზღვარს. ==ლიტერატურა== # Woldemariyam, F., Ayenew, T 2016, ‘Application of hydro chemical and isotopic techniques to understand [[groundwater recharge]] and flow systems in the Dawa River basin, southern Ethiopia’, Environ Earth Sci 75, 1002 # Woldemariyam, F., Ayenew, T 2016. ‘Identification of hydrogeochemical processes in groundwater of Dawa River basin, southern Ethiopia’. ''Environ Monit Assess'' 188, 481 # Manalebish Debalike Asfaw, Semu Mitiku Kassa, Lungu, E. and Woldeamlak Bewket, 2019. ‘Effects of temperature and rainfall in plant–herbivore interactions at different altitude’. ''Ecological Modelling'', 406, pp.&nbsp;50–59 {{ეთიოპიის მდინარეები}} [[კატეგორია:ეთიოპიის მდინარეები]] [[კატეგორია:კენიის მდინარეები]] [[კატეგორია:სომალის მდინარეები]] akhzkkdp7nl9t3m2cgtfqv2ch346uy0 5428441 5428440 2026-07-07T04:59:00Z Jaba1977 3604 /* ლიტერატურა */ 5428441 wikitext text/x-wiki {{მდინარე | სახელი = დავა | ფოტო = jubbarivermap.png | სათაური = | მდებარეობა = [[აფრიკა]] | სიგრძე = | აუზის ფართობი = | სათავე = | ჩაედინება = [[ინდოეთის ოკეანე]] | ქვეყნები = [[ეთიოპია]], [[კენია]], [[სომალი]] }} '''დავა''' — მუდმივი [[მდინარე]] სამხრეთ-აღმოსავლეთ [[ეთიოპია]]ში. მიედინება სამხრთის და აღმოსავლეთის მიმართულებით. წარმოადგენს ეთიოპია-[[კენია|კენიის]] და ეთიოპია-[[სომალი]]ს სახელმწიფო საზღვარს. ==ლიტერატურა== * Woldemariyam, F., Ayenew, T 2016, ‘Application of hydro chemical and isotopic techniques to understand [[groundwater recharge]] and flow systems in the Dawa River basin, southern Ethiopia’, Environ Earth Sci 75, 1002 * Woldemariyam, F., Ayenew, T 2016. ‘Identification of hydrogeochemical processes in groundwater of Dawa River basin, southern Ethiopia’. ''Environ Monit Assess'' 188, 481 * Manalebish Debalike Asfaw, Semu Mitiku Kassa, Lungu, E. and Woldeamlak Bewket, 2019. ‘Effects of temperature and rainfall in plant–herbivore interactions at different altitude’. ''Ecological Modelling'', 406, pp.&nbsp;50–59 {{ეთიოპიის მდინარეები}} [[კატეგორია:ეთიოპიის მდინარეები]] [[კატეგორია:კენიის მდინარეები]] [[კატეგორია:სომალის მდინარეები]] sth8z2g93tjjw487ezkehora2ydl8v5 0 131588 5428315 4102470 2026-07-06T18:45:02Z MIKHEIL 18439 5428315 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Rub al Khali 002.JPG|thumb|300px|რუბ-ელ-ხალი]] '''რუბ-ელ-ხალი''' ({{lang-ar|الربع الخالي‎}}) — [[არაბეთის ნახევარკუნძული]]ს უდაბური ტერიტორია, რომელიც თითქმის უკაცრიელია. რუბ-ელ-ხალი მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი ქვიშიანი [[უდაბნო]]ა (სიგრძე 1200 კმ, სიგანე 650 კმ), რომელიც ქარების ზემოქმედების გამო [[ბარხანი|ბარხანების]] ფორმებს ხშირად იცვლის. უდაბნო პირველად [[ინგლისი|ინგლისელმა]] [[ბერტრან თომასი|ბერტრან თომასმა]] გაიარა [[1930]]-[[1931]] წლებში. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/511779/Rub-al-Khali რუბ-ელ-ხალი - ბრიტანიკა] *[http://www.saudilife.net/component/content/article/50-riyadh/209-lost-city-under-rub-al-khali-empty-quarter.html დაკარგული ქალაქი რუბ-ელ-ხალის ქვეშ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100618105235/http://www.saudilife.net/component/content/article/50-riyadh/209-lost-city-under-rub-al-khali-empty-quarter.html |date=2010-06-18 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:საუდის არაბეთის უდაბნოები]] [[კატეგორია:ომანის უდაბნოები]] [[კატეგორია:იემენის უდაბნოები]] 04npa7ccra9shng37mqvgle2j8pazfo 0 133893 5428367 4603074 2026-07-06T21:43:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428367 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Bergama 20 06 07.jpg|thumb|right|300px]] '''პერგამონი''' (იგივეა, რაც პერგამოსი. {{lang-el| Πέργαμος ან Πέργᾰμον}}) — ანტიკური ქალაქი [[მცირე აზია|მცირე აზიის]] სანაპიროზე, ისტორიულ [[მიზია]]ში ({{lang-el| Μυσία}}), დღევანდელ [[თურქეთი|თურქეთში]], [[იზმირი (პროვინცია)|იზმირის პროვინციაში]] შემავალ ქ. [[ბერგამა]]ს ჩრდილო-დასავლეთით. მდებარეობს 26 კმ-ში [[ეგეოსის ზღვა|ეგეოსის ზღვიდან]], მდ. [[კაიკოსი]]ს, დღევანდელი [[ბაკირჩაი]]ს ({{lang-tr| Bakırçay}}) ჩრდილო სანაპიროზე. ქალაქი დაარსდა ძვ. წ. XII საუკუნეში ბერძენი მოახალშენეების მიერ. [[ელინისტური ხანა|ელინისტურ ხანაში]], ძვ. წ. 283–133 წლებში იყო [[პერგამონის სამეფო]]ს [[დედაქალაქი]], [[ატალიდები]]ს დინასტიით სათავეში. პოლიტიკურ და ეკონომიკურ გაფურჩქვნას მიაღწია [[ევმენოს I]]-ს (ძვ. წ. 263–241) და [[ევმენოს II]]-ს (ძვ. წ. 197–159) მეფობის დროს. იყო ელინისტური სამყაროს ერთ-ერთი უდიდესი ეკონომიკური და კულტურული ცენტრი. ელინისტურ ხანაში პერგამონს გარს ერტყა მძლავრი გალავანი ე. წ. ევმენეს კარიბჭით. ქალაქს გადმოჰყურებდა ტერასებად განლაგებული [[აკროპოლისი]], ზედა ბაქანზე იყო მეფეთა სასახლეები, არსენალი და ტრაიანეუმი, ქვემოთ ათენა ნიკეფოროსის სამლოცველო. == ლიტერატურა == {{ქსე|8|21}} * {{citation | last = Grewe | first = Klaus | last2 = Özis | first2 = Ünal | title = Die antiken Flußüberbauungen von Pergamon und Nysa (Türkei) | journal = Antike Welt | volume = 25 | issue = 4 | year = 1994 | pages = 348–352 }} * Hansen, Esther V. (1971). ''The Attalids of Pergamon''. Ithaca, New York: Cornell University Press; London: Cornell University Press Ltd. ISBN 0-8014-0615-3. * Kosmetatou, Elizabeth (2003) "The Attalids of Pergamon," in Andrew Erskine, ed., ''A Companion to the Hellenistic World''. Oxford: Blackwell: pp.&nbsp;159–174. ISBN 1-4051-3278-7. * Nagy, Gregory (1998). "The Library of Pergamon as a Classical Model," in Helmut Koester, ed., ''Pergamon: Citadel of the Gods''. Harrisburg PA: Trinity Press International: 185-232. == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Pergamon}} * [https://web.archive.org/web/20090311173606/http://www.usd.edu/~clehmann/pir/asiamysi.htm Rosa Valderrama, "Pergamum"]: მოკლე ისტორია * [http://www.pbase.com/dosseman/bergama_turkey Photographic tour of old and new Pergamon, including the museum] * [http://www.whitman.edu/theatre/theatretour/pergamum/pergamum.htm The Theatre at Pergamon. The Ancient Theatre Archive. Theatre specifications and virtual reality tour of theatre] * [http://www.pergamon.secondpage.de/index_en.html 3D-visualization and photos of Pergamon] {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები თურქეთში}} [[კატეგორია:ძველი საბერძნეთის ქალაქები]] 3izaccq79u3f69e1d5chw6pqd8476q0 0 143951 5428105 4553121 2026-07-06T14:03:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428105 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ავტომობილი | სახელი = პაზ-672 | სურათი = [[ფაილი:PAZ-672 at Bronevoy Pereulok 12 in Minsk 24 August 2014.JPG|280პქ]] | მრეწველი =[[პავლოვოს საავტომობილო ქარხანა]] | პარტნიორი კომპანია = | აკა = | წარმოება = | საზოგადოება = | წინამორბედი =[[პაზ-652]] | მემკვიდრე = [[პაზ-3205]] | კლასი =[[მიკრო-ავტობუსი]]<br />[[ავტობუსი]] | სტილი = | პლატფორმა = | ძრავა =ЗМЗ-672 | ტრანსმიცია = | ღერძებს შორის დაშორება = | სიგრძე =7 150 | სიგანე =2 440 | სიმაღლე =2 952 | წონა = | საწვავის ტევადობა = | ალექტრული რიგი = | დაფუძვნებული = | დიზაინერი = }} '''პაზ-672''' ({{lang-ru|ПАЗ-672}}) — საბჭოთა წარმოების ავტობუსი, რომელიც იწარმოებოდა [[1967]] წლიდან [[1989]] წლამდე. მისი წინამორბედი იყო [[პაზ-652]], ხოლო მემკვიდრე — [[პაზ-3205]]. თავდაპირველად [[სსრკ|საბჭოთა კავშირში]] მას იყენებდნენ როგორც ქალაქის ავტობუსს, თუმცა დღესდღეობით ის რაიონული ავტობუსია და ხშირად გამოიყენება როგორც სამარშრუტო ტაქსი და ავტოკატაფალკის მანქანა. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://gortransport.kharkov.ua/routes/ps.php?ps_id=31 ПАЗ-672 на сайте «Харьков транспортный»] *[http://www.kievbus.info/672.html ПАЗ-672 на сайте «Киевский автобус»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080208051720/http://www.kievbus.info/672.html |date=2008-02-08 }} *[https://web.archive.org/web/20130125085227/http://denisovets.narod.ru/paz/pazpages/paz672.html ПАЗ-672 на сайте «Автомодельное бюро»] *[http://sanitka103.narod.ru/foto_gallery/ritual_auto/ra003.jpg ПАЗ-672 на сайте "Санитка-103"] [[კატეგორია:საბჭოთა ავტობუსები]] [[კატეგორია:პავლოვოს ავტობუსები]] hxhwbb5axl0rot2r6mb0b6fvpubctpv 0 145751 5428395 4370279 2026-07-07T02:17:56Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428395 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Bridge in Khevsureti (1).jpg|მინი|ხიდი მუცო-არდოტის წყალზე, პირიქითა ხევსურეთი]] '''პირიქითა ხევსურეთი''' — [[ხევსურეთი]]ს [[კავკასიონი]]ს ჩრდილოეთით მდებარე ტერიტორია. მოიცავს სამ ხეობას: [[მიღმახევი|მიღმახევს]], [[არხოტის ხეობა|არხოტისა]] და [[შატილის ხეობა|შატილის]] ხეობებს.<ref>რუსუდან შაიშმელაშვილი (10 მაისი, 2017). {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201025055002/https://sputnik-georgia.com/people/20170510/235929328/piriqita-xevsureti.html |date=2020-10-25 }}// Sputnik საქართველოს ჟურნალისტი რუსუდან შაიშმელაშვილი დაცლილ ქართულ სოფლებზე პოეტ გელა დაიაურთან ერთად გიამბობთ. დაარქივებულია [https://sputnik-georgia.com/people/20170510/235929328/piriqita-xevsureti.html ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 30 ნოემბერი, 2019. ''წყარო:'' [https://sputnik-georgia.com ''სპუტნიკი-საქართველო'']. წაკითხვის თარიღი: 30 ნოემბერი, 2019.</ref> ==იხილეთ აგრეთვე== * [[პირაქეთა ხევსურეთი]] ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat|Piriqita Khevsureti}} * [http://www.youtube.com/watch?v=ygy0wQ1-32Y პირიქითა ხევსურეთი] — [[YouTube]]-ზე * [http://www.endemic-species-caucasus.info/?page_id=17 Khevsureti] — ბოტანიკური, ვირტუალური ტური ხევსურეთში ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:ხევსურეთი|-]] t0gea5f7cbv1xzjp4hdtoacxwimk3hm 0 149253 5428307 2515445 2026-07-06T18:42:32Z MIKHEIL 18439 5428307 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Arabian Desert.jpg|right|thumb|300px|არაბეთის უდაბნოს რუკა]] '''არაბეთის უდაბნო''' მდებარეობს [[არაბეთის ნახევარკუნძული|არაბეთის ნახევარკუნძულზე]]. გადაჭიმულია [[იემენი]]დან [[სპარსეთის ყურე]]მდე და [[ომანი]]დან [[იორდანია]]-[[ერაყი|ერაყამდე]]. უდაბნო თითქმის მთლიან არაბეთის ნახევარკუნძულს იკავებს — მისი ფართობი 2 330 000 კმ²-ია. უდაბნოს შუაგულში მდებარეობს [[რუბ-ელ-ხალი]], მსოფლიოს უდიდესი რაოდენობის ქვიშის მქონე უდაბნო. [[კლიმატი]] აქ ექსტრემალურად მშრალია, ტემპერატურა - ცვალებადი, დაწყებული უკიდურესი სიცხით, დამთავრებული ღამე ყინვით. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.worldwildlife.org/wildworld/profiles/terrestrial/pa/pa1303_full.html www.worldwildlife.org არაბეთის უდაბნო] * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/31610/Arabian-Desert ბრიტანიკა - არაბეთის უდაბნო] {{commons}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:საუდის არაბეთის უდაბნოები]] rewltxkhh9g62kyas3bpldvxeukkb4w 0 151128 5428387 4552408 2026-07-07T01:04:25Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428387 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დაცული ტერიტორია | სახელი = პილკომაიოს ეროვნული პარკი | მშობლიური სახელი = Parque Nacional Río Pilcomayo | IUCN-ის კატეგორია = II | map_width = | locator_x = | locator_y = | სურათი = Parque Nacional Río Pilcomayo.jpg | მდებარეობა = [[ფორმოსის პროვინცია]], {{დროშა|არგენტინა}} | უახლოესი ქალაქი = | კოორდინატები = {{coord|25|04|00|S|58|07|00|W|}} | ფართობი = 47,754 ჰა | დაარსდა = 1951 | სტუმრების რაოდენობა = | სტუმრების წელი = | მმართველი ორგანო = [[არგენტინის ეროვნული პარკების ადმინისტრაცია]] }} '''მდინარე პილკომაიოს ეროვნული პარკი''' ({{lang-es|''Parque Nacional Río Pilcomayo''}}) — [[ეროვნული პარკი]] ჩრდილოეთ [[არგენტინა]]ში, [[პარაგვაი]]ს [[სახელმწიფო საზღვარი|საზღვართან]], [[ფორმოსის პროვინცია]]ში, ქალაქ [[ლაგუნა-ბლანკა]]დან 5 კმ-ში. შეიქმნა [[1951]] წლის [[29 სექტემბერი|29 სექტემბერს]]. პარკი გაწევრიანებულია რამსარის კონვენციაში. ვეგეტაცია ძირითადად [[სავანა|სავანის]] ტიპისაა. == იხილეთ აგრეთვე == *[[არგენტინის ეროვნული პარკების სია]] == რესურსები ინტერნეტში == * {{es}} [http://www.parquesnacionales.gov.ar/03_ap/32_rpilcomayo_PN/32_rpilcomayo_PN.htm არგენტინის ეროვნული პარკების ადმინისტრაცია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100819083346/http://www.parquesnacionales.gov.ar/03_ap/32_rpilcomayo_PN/32_rpilcomayo_PN.htm |date=2010-08-19 }} * {{en}} [http://www.unep-wcmc.org/wdpa/sitedetails.cfm?siteid=12&level=nat Fiche du parc sur le site UNEP-WCMC]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070930192228/http://www.unep-wcmc.org/wdpa/sitedetails.cfm?siteid=12&level=nat |date=2007-09-30 }} {{არგენტინის ეროვნული პარკები}} {{ესკიზი-არგენტინა}} [[კატეგორია:არგენტინის ეროვნული პარკები]] [[კატეგორია:რამსარის ძეგლები არგენტინაში]] [[კატეგორია:1951 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები]] [[კატეგორია:ჰუმიდური ჩაკო]] [[კატეგორია:ფორმოსის პროვინციის დაცული ტერიტორიები]] ocrevl6002jiwajnexqh4mym6g1fiyd 0 154054 5428306 2515439 2026-07-06T18:42:22Z MIKHEIL 18439 5428306 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Al-Dahna.jpg|მინი|250პქ|უდაბნოს თანამგზავრული ფოტო]] '''დეჰნა''' — [[უდაბნო]] [[არაბეთის ნახევარკუნძული|არაბეთის ნახევარკუნძულზე]], [[არაბეთის უდაბნო]]ს ცენტრალური ნაწილი. წარმოადგენს ქვიშის ერთგვარ წაგრძელებულ კორიდორს, რომელიც [[ნეფუდი|ნეფუდის უდაბნო]]ს აერთებს მის ჩრდილოეთით მდებარე [[რუბ-ელ-ხალი]]ს უდაბნოსთან. სიგრძე 1000 კმ-ზე მეტია, სიგანე დაახლოებით 80 კმ. მიიჩნევა, რომ გეოგრაფიულად ის ერთმანეთისგან ყოფს [[ალ-აჰსა|ალ-აჰსის]] პროვინციასა და [[ნეჯდი]]ს რეგიონს. მოიცავს ქვიშის მაღალ დიუნებს, რომლებიც [[რკინის ოქსიდი]]ს შემცველობის გამო წითელი ფერისაა. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/149769/ad-Dahna დეჰნა, ენციკლოპედია ბრიტანიკა] {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:საუდის არაბეთის უდაბნოები]] axewn3gitjjccucahafan7m53y8wfv2 0 154055 5428309 4168892 2026-07-06T18:42:52Z MIKHEIL 18439 5428309 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Dasht-e Kavir.jpg|მინი|250პქ|თანამგზავრული ფოტო]] '''დაშთე-ქევირი''' აგრეთვე ცნობილი როგორც '''მარილის დიდი უდაბნო''' — [[უდაბნო]] [[ირანის მთიანეთი|ირანის პლატოს]] შუა ნაწილში. მისი სიგრძე დაახლოებით 800 კმ-ია, ხოლო სიგანე 320 კმ, საერთო ფართობი შეადგენს 77,600 კმ²-ს და წარმოადგენს მსოფლიოს სიდიდით 23-ე უდაბნოს.<ref name=nyt>{{cite book | first=John W. (ed.) | last=Wright | coauthors=Editors and reporters of ''The New York Times'' | year=2006 | title=The New York Times Almanac | url=https://archive.org/details/newyorktimes200700newy | edition=2007 | publisher=Penguin Books | location=New York, New York | isbn=0-14-303820-6 | page=[https://archive.org/details/newyorktimes200700newy/page/456 456]}}</ref> გადაჭიმულია [[ელბურსი|ელბურსის მთებიდან]] ჩრდილო-დასავლეთით [[დაშთე-ლუთი]]ს უდაბნომდე და მოქცეულია [[ირანის პროვინციები|ირანის პროვინციებს]] — [[ხორასან-რეზავის ოსტანი|ხორასანს]], [[სემნანი (ოსტანი)|სემნანს]], [[თეირანი (ოსტანი)|თეირანს]] და [[იაზდი (ოსტანი)|იაზდს]] შორის. [[ჰავა]] ძალიან მკაცრია, ნალექები დიდ იშვიათობას წარმოადგენს. ტემპერატურა ზაფხულში 50&nbsp;°C-ს აღწევს, ხოლო იანვრის საშუალო ტემპერატურა 22&nbsp;°C-ია. დღე-ღამის განმავლობაში, ტემპერატურა შესაძლოა 70&nbsp;°C-ით შეიცვალოს. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.encyclopedia.com/doc/1E1-DashteKa.html დაშთე-ქევირი, www.encyclopedia.com] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{ირანი}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ირანის უდაბნოები]] of7qaoifh9egujsptj3rusbipu8dr9e 0 154056 5428311 5341492 2026-07-06T18:43:04Z MIKHEIL 18439 5428311 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი = დაშთე-ლუთი |სურათი = [[ფაილი:Dasht-e Lut Iran 2006-02-28 ISS012-E-18779.jpg|300პქ]] |სურათის წარწერა= უდაბნოს თანამგზავრული ფოტო |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|ირანი}} |ტიპი=ბუნებრივი |კრიტერიუმი=vii, viii |ID = |ბმული = |რეგიონი= აზია და ოკეანეთი |კოორდინატები= |წელი= 2016 |ნომერი=1505 |სესია= |გაფართოება = |კანდიდატი = |საფრთხის ქვეშ= }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|1505}} '''დაშთე-ლუთი''' — მარილიანი [[უდაბნო]] სამხრეთ-აღმოსავლეთ [[ირანი|ირანში]]. წარმოადგენს მსოფლიოში სიდიდით 25-ე უდაბნოს. მოიცავს 51 800 კმ² ტერიტორიას. სიგრძე 480 კმ-ია, სიგანე 320 კმ.<ref name="RD">{{cite book | publisher = The Reader's Digest Association, Inc. | title = Natural Wonders of the World | url = https://archive.org/details/naturalwondersof00sche | year = 1980 | isbn = 978-0-89577-087-5 | page = [https://archive.org/details/naturalwondersof00sche/page/116 117] | author = editors, Richard L. Scheffel, Susan J. Wernert ; writers, Oliver E. Allen ... et al.}} </ref> უდაბნოს ტერიტორია მსოფლიოში ერთ-ერთ უმშრალესად და ამავე დროს, ბიოლოგიურად უსიცოცხლო ზონად მიიჩნევა.<ref name="csmonitor.com">http://www.csmonitor.com/2006/1102/p16s01-sten.html</ref><ref name="universetoday.com">http://www.universetoday.com/guide-to-space/earth/temperature-of-earth/</ref><ref name="redorbit.com">{{Cite web |url=http://www.redorbit.com/images/images-of-the-day/img/13205/hottest_spot_on_earth/index.html |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2011-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081201173706/http://www.redorbit.com/images/images-of-the-day/img/13205/hottest_spot_on_earth/index.html |archivedate=2008-12-01 }}</ref> უდაბნოს აღმოსავლეთი ნაწილი დაფარული მშრალი, მარილის ტბებით, ხოლო სამხრეთ-აღმოსავლეთი ნაწილი ქვიშის დიუნებით, რომლებიც ერთ-ერთი უმაღლესია მსოფლიოში. [[2016]] წლის 17 ივლისს, დაშთე-ლუთი [[იუნესკო]]ს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ძეგლების სიაში შეიტანეს<ref>[http://whc.unesco.org/en/news/1529 Eight new sites inscribed on UNESCO’s World Heritage List]</ref>. ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons|Dasht-e Lut}} * [http://earthobservatory.nasa.gov/Newsroom/NewImages/images.php3?img_id=17226 NASA -ს ფოტოები და ინფორმაცია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061001061133/http://earthobservatory.nasa.gov/Newsroom/NewImages/images.php3?img_id=17226 |date=2006-10-01 }} * [http://earthobservatory.nasa.gov/Newsroom/NewImages/images.php3?img_id=17470 NASA survey on temperatures around the globe] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070802014650/http://earthobservatory.nasa.gov/Newsroom/NewImages/images.php3?img_id=17470 |date=2007-08-02 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ირანში}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ირანის უდაბნოები]] [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ირანში]] [[de:Wüsten Afghanistans und des Iran#Lut]] [[ro:Marele Deșert din Iran și Afganistan#Lut]] rjdckyy7jp6xweka5ggpoillbf3udnh 0 154193 5428313 4274454 2026-07-06T18:43:27Z MIKHEIL 18439 5428313 wikitext text/x-wiki [[File:Helmandrivermap.png|მინი|დაშთ-ი-მარგო, ცენტრიდან მარცხნივ]] '''დაშთ-ი-მარგო''' — [[უდაბნო]] [[ავღანეთი|ავღანეთში]], [[ჰელმანდის პროვინცია|ჰელმანდისა]] და [[ნიმრუზის პროვინცია|ნიმრუზის პროვინციების]] სამხრეთ ნაწილში. ესაზღვრება კაშის და [[რეგისტანის უდაბნო]]ები. მდებარეობს ზღვის დონიდან 500–700 მეტრზე, ფართობი შეადგენს 150 000 კმ²-ს. უდაბნო შედგება ქვიშისა და კლდოვანი ვაკეებისაგან. [[დარი]] ენაზე „დაშთ“ ნიშნავს ვაკეს, ხოლო „მარგო“ მკვდარს. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.washingtonpost.com/wp-srv/flash/photo/map_explorer/afghanistan.swf Afghanistan map] *[http://www.unep.org/bpsp/EIA/Case%20Studies/Afghanistan%20(EIA).pdf The Integration of Biodiversity into National Environmental Assessment Procedures] {{Webarchive|url=http://webarchive.loc.gov/all/20040703140351/http://www.unep.org/bpsp/EIA/Case%20Studies/Afghanistan%20(EIA).pdf |date=2004-07-03 }} {{ავღანეთი}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ავღანეთის უდაბნოები]] 2zt2c45txbrhch4rhtagvrfsrl2zey2 0 154198 5428314 4169137 2026-07-06T18:44:46Z MIKHEIL 18439 5428314 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Arabian Desert.png|thumb|არაბეთის ნახევარკუნძულის უდაბნოები კოსმოსიდან]] '''ნეფუდი''', იგივე '''ალ–ნეფუდი''', '''ან-ნაფუდი'''<ref name="ახლო აღმოსავლეთი">{{cite book | first=რევაზ | last=გაჩეჩილაძე | coauthors= | year=2011 | title=ახლო აღმოსავლეთი: სივრცე, ხალხი და პოლიტიკა | edition=2011 (მესამე გადამუშავებული გამოცემა) | publisher=ბაკურ სულაკაური | location=[[თბილისი]] | isbn=978-9941-403-12-5 | page=42}}</ref> ({{lang-ar|صحراء النفود}}, ''ან-ნაფუდი'' არაბულად აღნიშნავს „დიუნას“<ref name="ახლო აღმოსავლეთი"/>) — [[უდაბნო]] [[აზია]]ში, [[არაბეთის ნახევარკუნძული]]ს ჩრდილოეთ ნაწილში, [[საუდის არაბეთი]]ს ტერიტორიაზე. გააჩნია დიდი ოვალის ფორმა. მისი სიგრძე 290 კმ–ია, სიგანე 225 კმ, ხოლო ფართობი 103,600 კმ²–ს შეადგენს.<ref name=nyt>{{cite book | first=John W. (ed.) | last=Wright | coauthors=Editors and reporters of ''The New York Times'' | year=2006 | title=The New York Times Almanac | url=https://archive.org/details/newyorktimes200700newy | edition=2007 | publisher=Penguin Books | location=New York, New York | isbn=0-14-303820-6 | page=[https://archive.org/details/newyorktimes200700newy/page/67 67]}}</ref> ნეფუდის უდაბნოსათვის დამახასიათებელია უეცარი, ძლიერი ქარები, რომლებიც წარმოქმნის დიდ, ნამგლის ფორმის დიუნებს. ნალექი აქ წელიწადში ერთხელ ან ორჯერ მოდის. ზოგიერთ დაბალ არეალში, მაგალითად [[ჰიჯაზის მთები]]ს სიახლოვეს, მრავლადაა [[ოაზისი]], სადაც მოყავთ [[ქერი]], ხილი, ბოსტნეული. [[დეჰნა]]ს უდაბნოს საშუალებით, ნეფუდი უკავშირდება [[რუბ-ელ-ხალი|რუბ-ელ-ხალის უდაბნო]]ს. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.worldatlas.com/webimage/countrys/melndcn.htm ნეფუდი www.worldatlas.com–ზე] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:საუდის არაბეთის უდაბნოები]] ajo2t315hlhvq7yai7vq03vcqm2t7ul 0 154200 5428317 4918923 2026-07-06T18:45:15Z MIKHEIL 18439 5428317 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Zin Valley in the Negev Desert of Israel 2.jpg|მინი|250პქ|ზინის ხეობა ნეგევის უდაბნოში]] [[ფაილი:MakhteshGadolAcacia.jpg|მინი|250პქ]] [[ფაილი:Ruins in Negev desert Israe.jpg|მინი|250პქ|ნანგრევები ნეგევის უდაბნოში]] [[ფაილი:DSCN2133.JPG|მინი|250პქ|უდაბნოს ხედი]] '''ნეგევი''' – [[უდაბნო]] და ნახევრად უდაბნო რეგიონი [[ისრაელი]]ს სამხრეთში. იქ მცხოვრები არაბები მას ''ალ-ნაქაბს'' უწოდებენ, ხოლო სახელწოდება „''ნეგევი''“ ებრაულიდან მოდის და „''მშრალს''“ ნიშნავს. ბიბლიაში სიტყვა ''Neghebh'' სამხრეთის მიმართულებას აღნიშნავს. ნეგევის უდაბნო ისრაელის ტერიტორიის თითქმის ნახევარზე მეტს მოიცავს. მისი ფართობი 13 000 კმ²–ია და ისრაელის ტერიტორიის 55 %–ს შეადგენს. გააჩნია ამობრუნებული სამკუთხედის ფორმა, რომლის დასავლეთითაც [[სინაის ნახევარკუნძული]] მდებარეობს, აღმოსავლეთით კი [[არაბაჰი]]ს ველი. ნეგევი კულტურული და გეოლოგიური მრავალფეროვნებით გამოირჩევა. უდაბნოს ტერიტორიაზე მდებარეობს სამი უდიდესი კანიონის ტიპის [[ვულკანური კრატერი]] – [[მახტეშ-რამონი]], [[მახტეშ-გადოლი]] და [[მახტეშ-კატანი]]. ნეგევი ქვიანი, კლდოვანი უდაბნოა. აქ დომინირებს ყავისფერი, ერთმანეთში გადადის კლდოვანი მთები, დამშრალი მდინარეები და ღრმა კრატერები. ტერიტორიას ხუთ განსხვავებულ ეკორეგიონად ყოფენ: ჩრდილოეთი, დასავლეთი, ცენტრალური ნეგევი, მაღალი პლატო და არაბაჰის ველი. ნეგევის უდაbნოს მთელი ტერიტორია წარმოუდგენლად მშრალია. ამის ძირითადი მიზეზი ისაა, რომ ის [[საჰარა|საჰარის]] აღმოსავლეთით მდებარეობს. მაღალ ტემპერატურას კი მისი ჩრდილოეთ განედის 31-ე პარალელზე მდებარეობა განაპირობებს. ნალექების რაოდენობა ივნისიდან ოქტომბრამდე ნულის ტოლია. == რესურსები ინტერნეტში == {{wikivoyage|Negev}} *[http://www.boker.org.il/english/ Sde Boker archive of articles on the Negev] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180628060440/http://www.boker.org.il/english/ |date=2018-06-28 }} *[http://www.netonegev.co.il Israel's Negev Information Site] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180812071258/http://www.netonegev.co.il/ |date=2018-08-12 }} *[http://www.negev.org/About/negev_desert.htm Israel's Negev Desert] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080222220736/http://www.negev.org/About/negev_desert.htm |date=2008-02-22 }} *[http://www.zmag.org/content/showarticle.cfm?ItemID=9434 About the Bedouin in unrecognized villages] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070929104638/http://www.zmag.org/content/showarticle.cfm?ItemID=9434 |date=2007-09-29 }} *[http://bustan.org/APRIL-%20CRIMINALIZING%20SELF-SUBSISTENCE.pdf About changes in Bedouin life] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070715192507/http://bustan.org/APRIL-%20CRIMINALIZING%20SELF-SUBSISTENCE.pdf |date=2007-07-15 }} *[http://bustan.org/FEB%20-%20BEDOUIN%20AS%20ENVIRONMENTAL%20HAZARDS.pdf About Negev environmental issues] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080528095458/http://bustan.org/FEB%20-%20BEDOUIN%20AS%20ENVIRONMENTAL%20HAZARDS.pdf |date=2008-05-28 }} * [http://bustan.org/2007/08/a_desert_timeline_the_socioenv.html Negev Desert Socio-Environmental Timeline] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080421065857/http://bustan.org/2007/08/a_desert_timeline_the_socioenv.html |date=2008-04-21 }} {{უდაბნოები}} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ისრაელში}} [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ისრაელში]] [[კატეგორია:ისრაელის უდაბნოები]] hzf76omql2lokekhps67fxac5o2kbkn 0 154205 5428319 3949387 2026-07-06T18:45:28Z MIKHEIL 18439 5428319 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Syrian desert.jpg|მინი|250პქ|სირიის უდაბნო]] '''სირიის უდაბნო''' — სტეპებისა და ნამდვილი უდაბნოს კომბინაცია [[არაბეთის ნახევარკუნძული]]ს ჩრდილოეთ ნაწილში. ფართობი შეადგენს 200 000 კვადრატულ მილს<ref>{{cite web|url=http://www.mahalo.com/syrian-desert |title=Syrian Desert |publisher=Mahalo.com |date= |accessdate=2011-02-02}}</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20080113195931/http://encarta.msn.com/encyclopedia_761572123/Syrian_Desert.html Syrian Desert], [http://books.google.com/books?id=GRUoAAAAYAAJ&pg=PA795&lpg=PA795&dq=&source=bl&ots=TNgFeHWN3A&sig=EK_2IvqX5Dc9FKvjZwxp28ALQpI&hl=en&sa=X&oi=book_result&resnum=1&ct=result New International Encyclopedia, Edition 2, Published by Dodd, Mead, 1914, Arabia, page 795] and [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/579014/Syrian-Desert Syrian Desert, Encarta]</ref> (321 868,8 კმ²-ს). სირიის უდაბნო გეოგრაფიულად [[არაბეთის უდაბნო]]ს ნაწილია.<ref>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/253120/Al-Hamad Britannica entry Al-Hamad]</ref> მოიცავს თანამედროვე [[სირია|სირიის]], [[ერაყი]]ს, [[იორდანია|იორდანიისა]] და [[საუდის არაბეთი]]ს ტერიტორიებს. დასავლეთით ესაზღვრება მდინარე [[ორონტესი]]ს ხეობა, აღმოსავლეთით კი მდინარე [[ევფრატი]]. ჩრდილოეთით, სირიის ტერიტორიაზე, უდაბნოს ენაცვლება სირიის ერთ–ერთი ყველაზე ნაყოფიერი მიწები. სამხრეთით გადადის არაბეთის ნახევარკუნძულის სხვა უდაბნოებში. სირიის უდაბნოში ბევრი [[ოაზისი]]ა, მათ შორის გამორჩეულია [[პალმირა (სირია)|პალმირა]]. აღსანიშნავია, რომ სირიის დედაქალაქი [[დამასკო]]ც სწორედ ამ ოაზისში მდებარეობს. უდაბნოში ბანიდრობენ [[სირიული ზაზუნა|სირიული ზაზუნები]]. ისტორიულად, ეს ტერიტორია დასახლებული იყო ბედუინთა ტომებით, რომლებიც აქ დღემდე სახლობენ, ძირითადად ოაზისების მიმდებარე დასახლებებში. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{coord|33.3333|N|38.8333|E|source:kolossus-ruwiki|display=title}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:საუდის არაბეთის უდაბნოები]] tf53ql2zy8hdqjprqr4cdo4oot1l4f7 0 154486 5428454 5406607 2026-07-07T05:46:02Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428454 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = პოლოცკი |მშობლიური სახელი = Полацк |ქვეყანა = ბელარუსი |პანორამა = Polack Montage (2017).jpg |პანორამის სიგანე = 300px |წარწერა = |დროშა = Flag of the city of Polotsk Belarus.svg |გერბი = Coat of Arms of Połack, Belarus.svg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2= |lat_dir = N |lat_deg= 55 |lat_min= 29 |lat_sec= |lon_dir = E |lon_deg= 28 |lon_min= 48 |lon_sec= |CoordAddon = type:city(86800)_region:BY |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = ვიტებსკის ოლქი |რეგიონი ცხრილში = ვიტებსკის ოლქი{{!}}ვიტებსკის |შიდა დაყოფა =რაიონი |რაიონის ტიპი= რაიონი |რაიონი = პოლოცკის რაიონი |მმართველის ტიპი = აღმასკომის თავმჯდომარე |მმართველი = პოზნიაკი, ალექსანგრე გრიგორის ძე |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = 862 წელი |წინა სახელები = პოლოტესკი (Полотеск) |სტატუსი-დან = |ფართობი = 40,13 |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |მოსახლეობა = 82&nbsp;547<ref name="belstat2009">{{Cite web |url=http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/itogi1.php |title=2009 წლის აღწერის შედეგები |access-date=2012-05-23 |archive-date=2010-08-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100821023258/http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/itogi1.php }}</ref> |აღწერის წელი = 2009 |სიმჭიდროვე = 2&nbsp;057 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ბელარუსები]] — 80,03 %,<br />[[რუსები]] — 14,75 %,<br />[[უკრაინელები]] — 1,86 %,<br / სხვები — 3,36 %<ref name="belstat2009" /> |დროის სარტყელი = +2 |DST = არის |სატელეფონო კოდი = +375 214 |საფოსტო ინდექსი = 211291, 211400 - 211402,<br />211404 - 211415, 211422 |საიტი = polotskgik.by/ |კატეგორია ვიკისაწყობში = Polatsk }} '''პოლოცკი''' ({{lang-be|По́лацк}}) — [[ქალაქი]] [[ვიტებსკის ოლქი|ვიტებსკის ოლქში]], [[პოლოცკის რაიონი]]ს [[ადმინისტრაციული ცენტრი]], [[ბელარუსი]]ს უძველესი ქალაქი და [[კიევის რუსეთი]]ს ერთ-ერთი უძველესი ქალაქი. მდებარეობს [[მდინარე]] [[პოლოტა (მდინარე)|პოლოტაზე]], რომელიც ჩაედინება მდინარე [[დასავლეთის დვინა]]ში. მოსახლეობა 82,8 ათასი ადამიანი (2010).<ref name=autogenerated1>{{Cite web |url=http://belstat.gov.by/homep/ru/publications/population.pdf |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2009-07-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090711005306/http://belstat.gov.by/homep/ru/publications/population.pdf |archivedate=2009-07-11 }}</ref> == ისტორია == {{მთავარი|პოლოცკის ისტორია}} === პოლოცკის სამთავრო === {{main|პოლოცკის სამთავრო}} მატიანეში პოლოცკის პირველად მოხსენიებულია [[862]] წელს. [[X საუკუნე]]ში წარმოიქმნა [[პოლოცკის სამთავრო]]. მას ეჭირა დასავლეთ დვინის აუზის, ბერეზინისა და ნემანის ზემო წელის ტერიტორია. პოლოცკის პირველი ცნობილი მთავარი იყო [[როგვოლოდი]] (გარდ. მიახლ. 978). [[988]]—[[1001]] წლებში პოლოცკში მთავარი იყო [[იზიასლავ ვლადიმირის ძე (პოლოცკის მთავარი)|იზიასლავ ვლადიმირის ძე]], [[როგნედა]] როგვოლოდის ასულის და [[ვლადიმირ I სვიატოსლავის ძე|ვლადიმირ I სვიატოსლავის ძის]] ვაჟი, [[პოლოცკის იზიასლავიჩები|პოლოცკის მთავართა იზიასლავიჩების]] (პოლოცკის იზიასლავის ძეთა დინასტია) დინასიის ფუძემდებელი. [[992]] წლისათვის არსდება [[პოლოცკის ეპარქია]] (ზოგიერთი ძყაროების მიხედვით, 1104 წელი).<ref>ა.პ. საპუნოვი, პოლოცკის ეპარქიის ისტორიული ბედი უძველესი დროიდან XIX ს-ის. შუა ხანებამდე — ვიტებსკი, 1889.</ref> [[1003]]—[[1044]] წლებში პოლოცკის მთავარი იყო [[იზიასლავი (პოლოცკის მთავარი)|ბრიაჩისლავ იზიასლავის ძე]]. მან მნიშვნელოვნად გააფართოვა პოლოცკის სამთავროს ტერიტორია, შემოიერთა ქალაქები [[უსვიატი]] და [[ვიტებსკი]], ასევე მიწები დასავლეთ დვინასა და [[დისნა (მდინარე)|დისნას]] შორის, სადაც დააარსა ქალაქი [[ბრასლავი]].<ref>Памяць : Гіст.-дакум. хроніка Полацка / Пад рэд. Г. П. Пашкова. — Мн.: БелЭн, 2002. — С. 90.</ref> [[ვსესლავ ბრიაჩისლავი]]ს მმართველობის დროს (1044-1101 წლები) აშენებული იქნა [[სოფიის ტაძარი (პოლოცკი)|სოფიის ტაძარი]] (1030—1060 წლებში), ერთ-ერთი ყველაზე ადრეული ტაძარი ძველ რუსეთში. ვსესლავ ბრიაჩისლავის ძე — ერთადერთი წარმომადგენელია [[რიურიკები]]ს პოლოცკის შტოსი კიევის დიდი მთავრის ტახტზე (1068—1069). ვსესლავ ბრუაჩესლავის ძის დროს პოლოცკის სამთავრომ მიაღწია თავისი სიძლიერის პიკს. [[სურათი:Ikona-evfrosinia-polockaja.jpg|მინი|ეფროსინია პოლოცკელი (ხატი), [[XIX საუკუნე]]]] ვსესლავ ბრიაჩისლავის შვილიშვილის [[ეფროსინია პოლოცკელი|წმინდა ეფროსინიის]] ([[1110]]—[[1173]]), პოლოცკის იღუმენიასთანაა, დაკავშირებული [[სპასო-ეფროსინიის მონასტერი|პოლოცკის სპასო-ეფროსინიის მონასტრის]] დაარსება. მისი შეკვეთით [[1161]] წელს ოსტატმა ოქრომჭედელმა [[ლაზარ ბოგშა]]მ შექმნა [[ეფროსინია პოლოცკელის ჯვარი|ჯვარი]] — ძველ ბელარუსული ოქრომჭედლობის შედევრი. [[XII საუკუნე]]ში დაიწყო ბრძოლა ვსესლავ ბრიაჩესლავის ძის მემკვიდრეების [[ვიტებსკი]]ს, [[მინსკი]]ს და [[დრუცკი]]ს შტოებს შორის უზენაესობაზე. ამან შედეგად გამოიღო პოლოცკის მიწების ნაწილის მიტაცება [[ნოვგოროდი]]ს, [[სმოლენსკი]]ს და [[ჩერნიგოვი]]ს სამთავროების მიერ. პოლოცკის სამთავრო განიცდიდა ზეწოლას ლიტველებისა და ჯვაროსნებისაგან. [[1201]] წელს დასავლეთ დვინასთან გერმანელი რაინდ-ჯვაროსნების მიერ დაარსებული იქნა სამხედრო-სავაჭრო დასახლება [[რიგის ისტორია|რიგა]], რაც მნიშვნელოვნად აუარესებდა პოლოცკის ეკონომიკურ პოზიციებს. [[1240]] წლების დასაწყისში პოლოცკის სამთავროს ტახტზე ხშირად ლიტველები ხდებოდნენ, მაგრამ სახელმწიფო ინარჩუნებდა დამოუკიდებლობას. პოლოცკში მმართველი XIII საუკუნის მეორე ნახევარში [[ანდრეი ოლგერდის ძე|ანდრეი ოლგერდის ძე პოლოცკელი]] (1342—1377, 1381—1387) იყო ერთ-ერთი ყველაზე კარგი პოლიტიკური მოღვაწე პოლოცკის ისტორიაში. ანდრეი პოლოცკელის მიერ მმართველობის დაკარვის შენდეგ ის შეცვალა [[სკირგაილო ოლგერდის ძე]]მ (1387—1397) — პოლოცკის ბოლო დამოუკიდებელი მთავარი. 1392 წლიდან პოლოცკის სამთავროს მიწები აღმოჩნდა [[ლიტვის დიდი სამთავრო]]ში, და მართავდნენ დანიშნული ნამესტნიკები, ხოლო 1504 წლიდან — ვოევოდები. === პოლოცკი ლიტვის დიდ სამთავროში და რეჩ პოსპოლიტაში === [[სურათი:Połacak, XVIII century.jpg|thumb|left|პოლოცკი, [[XVIII საუკუნე]]]] [[1432]]—[[1436]] წლებში ლიტვის დიდი სამთავროს სამოქალაქო ომის დროს პოლოცკი იყო [[რუსეთის დიდი სამთავრო]]ს დედაქალაქი. [[1498]] წელს ქალაქში შემოღებული იყო [[მაგდებურგის სამართალი]]. [[1504]]—[[1772]] წლებში — [[პოლოცკის სავოევოდო]]ს დედაქალაქი [[ლიტვის დიდი სამთავრო|ლდს]]-ს შემადგენლობაში ([[1569]] წლიდან — [[რეჩ პოსპოლიტა|რეჩ პოსპოლიტის]] [[სავოევოდო (პოლონეთი)|სავოევოდო]]). [[ივანე IV (რუსეთი)|ივანე მრისხანეს]] ჯარების მიერ [[პოლოცკის ალყა (1563)|პოლოცკის აღების]] შემდეგ [[1563]] წელს [[ლივონის ომი]]ს დროს პოლოცკი [[1563]]—[[1579]] წლებში იმყოფებოდა [[მოსკოვის დიდი სამთავრო]]ს შემადგენლობაში. [[1563]] წ. ქალაქში მოხდა [[იუდეველები|იუდეველი]] მოსახლეობის მასობრივი მკვლელობები, 300-ამდე ადამიანი იქნა დახრჩობილი დასავლეთ დვინაში იმ მიზეზით რომ უარი სთქვეს ქრისტიანობაზე. შემდგომი დროის განმავლობაში [[კისლევი|25 კისლევს]] იუდეველთა კალენდრით აღინიშნებოდა უდანაშაულო მსხვერპლთა მოხსენიების დღე.<ref>{{ებრაული-ელ|13270|პოლოცკი}}</ref> [[რუსეთ-პოლონეთის ომი (1654—1667)|რუსეთ-პოლონეთის 1654—1667 წლების ომის]] დროს პოლოცკი ისევ აღმოჩნდა [[რუსული სახელმწიფო]]ს შემადგენლობაში. [[დიდი ჩრდილოეთის ომი]]ს დროს [[1705]] წელს, როდესაც [[პეტრე I]]-ის ჯარი იმყოფებოდა პოლოცკში, მოკლული იქნა ოთხი უნიატი მღვდელი. === რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში === რეჩ პოსპოლიტის [[რეჩ პოსპოლიტის პირველი გაყოფა|პირველი გაყოფის]] შემდეგ პოლოცკის მარჯვენა სანაპირო {{Oldstyle|5|აგვისტოს|1772|25|ივლისს|}} წელს, შევიდა [[რუსეთის იმპერი|რუსეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში. პოლოცკის მარცხენა სანაპირო რუსეთის იმპერიაში შევიდა [[რეჩ პოსპოლიტის მეორე გაყოფა|რეჩ პოსპოლიტის მეორე გაყოფის]] შემდეგ 1792 წელს. [[1772]]—[[1776]] წლებში ქალაქი იყო [[პსკოვის გუბერნია]]ში. {{Oldstyle|4|სექტემბრიდან|1776|24|აგვისტოდან}} წელს პოლოცკი — [[პოლოცკის გუბერნია|პოლოცკის გუბერნიის]] ადმინისტრაციული ცენტრია. {{Oldstyle|23|მაისიდან|1778|12|მაისიდან}} წელს — პოლოცკის ნამესტნიჩესტვო. პოლოცკის ოცი წლის განმავლობაში საგუბერნიო ქალაქად ყოფნამ გამოიწვია მისი ეკონომიკური და კულტურული მნიშვნელოვანი ზრდა. ამ დროს გაიზარდა ქალაქის ტერიტორია, შენდებოდა ახალი ადმინისტრაციული შენობები, იზრდებოდა მოსახლეობა. პოლოცკმა დაიბრუნა ადგილობრივი და ტრანზიტული ვაჭრობის ცენტრის სტატუსი<ref>ა.ვ. ეროშევიჩი, 1812 წლის ომის დროს პოლოცკი / ა.ვ. ეროშევიჩი // ბრძოლა პოლოცკთან. 1812 წელი. — პოლოცკი : წგ. გამომც., 2010. — ფ. 7—8</ref>. [[1796]] წლის [[23 დეკემბერი|23 დეკემბრიდან]] (12 დეკემბერი) პოლოცკი — [[ბელარუსის გუბერნია|ბელარუსის გუბერნიის]] მაზრის ადმინისტრაციული ცენტრია, ხოლო [[1802]] წლიდან — [[ვიტებსკის გუბერნია]]. [[1812]] წელს პოლოცკთან მოხდა ორი ბრძოლა რუსებსა და ფრანგებს შორის (იხ. [[პოლოცკთან პირველი ბრძოლა (1812)]] და [[პოლოცკთან მეორე ბრძოლა]]). [[1891]] წელს ქალაქში მოქმედებდა 23 [[სინაგოგა]] და ებრაული სამლოცველო სახლი, 8 მართლმადიდებლური, კათოლიკური, ლუთერანული [[ეკლესია (ნაგებობა)|ეკლესია]], რასკოლნიკების სამლოცველო, მამათა და დედათა მონასტრები.<ref>[http://www.vehi.net/brokgauz/all/081/81343.shtml პოლოცკი // ბროკგაუზისა და ეფრონის ენციკლოპედიური ლექსიკონი, ЭСБЕ]</ref> [[1910]] წლის [[23 მაისი|23 მაისს]], [[ეფროსინია პოლოცკელი]]ს ([[წმინდა ეფროცინია]]) ხსენებოს დღეს, მოხდა წმინდა ეფროსინიას წმინდა ნაწილების დაბრუნება პოლოცკში, განათავსეს [[სპასო-პრეობრაჟენიის ეკლესია (პოლოცკი)|სპასო-პრეობრაჟენიის ტაძარში]]. 1910 წლამდე წმინდა ნაწილები [[კიევო-პეჩორის ლავრა]]ში იყო. === საბჭოთა პერიოდი === [[1924]] წლიდან პოლოცკი [[ბელარუსიის სსრ]]-ს შემადგენლობაშია. [[დიდი სამამულო ომი]]ს დროს პოლოცკი [[1941]] წლის [[16 ივლისი|16 ივლისს]] ოკუპირებული იქნა გერმანიის არმიის მიერ. საბჭოთა 22-ე არმიამ 20 დღით შეძლეს გერმანელების შეჩერება. პოლოცკი განთავისუფლებულ იქნა [[1944]] წლის [[4 ივლისი|4 ივლისს]] [[1 პრიბალტიის ფრონტი]]ს ჯარებმა. [[1944]] წლის 20 სექტემბიდან [[1954]] წლის 8 იანვრამდე პოლოცკი იყო [[პოლოცკის ოლქი]]ს ადმინისტრაციული ცენტრი [[ბსსრ]]-ის შემადგენლობაში. === ბელარუსის რესპუბლიკაში === [[1991]] წლიდან — პოლოცკი მდებარეობს [[ბელარუსი]]ს რესპუბლიკაში. ქალაქის ცხოვრებაში მნიშვნელოვანი მოვლენა იყო 2002 წლის 6—8 სექტემბერს ჩატარებული რესპუბლიკური ფესტივალ-ბაზრობა მოსავლის ზეიმი „Дожинки“. ზეიმის დროს პოლოცკი მოინახულა 8 000-მდე სტუმარმა. == ეკონომიკა == პოლოცკში ფუნქციონირებს მთელი რიგი საწარმოებისა, მათ შორის: * შპს „პოლოცკის მინის ბოჭკო“ „Полоцк Стекловолокно“ — მინისა და მინის ბოჭკოს ნაწარმის ნაკეთობები * შპს „პოლოცკის რძის კომბინატი“ — ვიტებსკის ოლქის ერთ-ერთი უდიდესი რძის გადამამუშავებელი საწარმო * შპს „პოლოცკის პურკომბინატი“ * შპს „პოლოცკტყე“ — მრგვალი ტყის მასალა, ხის მასალის სახერხი, კორპუსის ავეჯის დამზადება * შპს „ტეხნოლიტ-პოლოცკი“ — ფერადი მხატვრული ჩამოსხმა, თუჯის ნაკეთობების წარმოება, ლითონის პროდუქცია * შპს „მონა“ — ტანსაცმლის წარმოება * „ფ. სკორინის მემკვიდროება“ — ოფსეტური ბეჭდვა, რეპროგრაფია და ფოტოცინკოგრაფია * სს „პოლოცკის მეღვინეობის ქარხანა“ — ხილ-კენკროვანი ღვინოების დამზადება * შპს „პოლოცკის ქარხანა „პრომმაშრემონტი““ — ავტომანქნების ძრავების შეკეთება == სატრანსპორტო სისტემა == === საავტომობილო ტრანსპორტი === პოლოცკი — ვიტებსკის ოლქის მსხვილი სატრანსპორტო კვანძია. პოლოცკზე გადის რესპუბლიკური გზები {{табличка-by|Р|14}} (პოლოცკ — [[ბრასლავი]]), {{табличка-by|Р|20}} (ვიტებსკ — პოლოცკი — [[ლატვია|ლატვიის]] საზღვარი), {{табличка-by|Р|24}} (პოლოცკი — [[როსონი]]), {{табличка-by|Р|45}} (პოლოცკი — [[გლუბოკოე (ბელარუსი)|გლუბოკოე]] — [[ლიეტუვა|ლიეტუვის]] საზღვარი) და {{табличка-by|Р|46}} ([[ლეპელი]] — პოლოცკი — იუხნოვიჩი). არის რეგულარული საავტობუსო მიმოსვლა [[რიგა]]სთან, [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგთან]], [[მინსკი|მინსკთან]], [[ვიტებსკი|ვიტებსკთან]], [[ლეპელი|ლეპელთან]], [[ბრასლავი|ბრასლავთან]] და სხვა ბელარუსის ქალაქებთან. === სარკინიგზო ტრანსპორტი === პოლოცკი — სარკინიგზო კვანძია ვიტებსკის, რიგის, ნეველის მიმართულებით. სამგზავრო მატარებლებით დაკავშირებულია [[გომელი|გომელთან]], [[მოსკოვი|მოსკოვთან]], [[მინსკი|მინსკთან]], [[ვილნიუსი|ვილნიუსთან]], [[მოლოდეჩნო]]სთან, [[პოსტავა]]სთან. === სამდინარო ტრანსპორტი === საბჭოთა პერიოდში ჩრდილოეთ დვინაზე სამგზავრო კატერები კურსირებდნენ. ახლა სამდინარო სამგზავრო გადაზიდვები არ წარმოებს. === ხიდები === პირველი სატრანსპორტო ხიდი მდინარე დასავლეთ დვინაზე პოლოცკში აშენებული იქნა რუსეთის იმპერიის სამხედრო სამინისტროს მიერ 1915—1916 წლებში ახლა არსებული იუბილეინი ქუჩის ხიდის ახლოს. 1919 წლის აგვისტოში ის ხიდი გადამწვარ იქნა. 1924 წელს აშენდა ხიდი ინტერნაციონალის ქუჩის რაიონში, ახლა არ არსებობს. კიდევ ერთი ხიდი აშენდა მოგვიანებით (ეხლა მის ადგილზე არის თანამედროვე ხიდი). 1932 წლამდე სვერდლოვის ქუჩის რაიონში არსებობდა კიდევ ერთი ხიდი. 1932 დან 1941 წლამდე დასავლეთ დვინაზე იყო ხის ხიდი ლენინის ქუჩის მიმდებარე ტერიტორიაზე.<ref>{{Cite web |url=http://www.aif.by/ru/articles/social/item/10581-polotsk.html |title=А я иду, шагаю по… мосту. Через Западную Двину |accessdate=2011-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110113221721/http://www.aif.by/ru/articles/social/item/10581-polotsk.html |archivedate=2011-01-13 }}</ref> == განათლება == [[1580]] წელს [[სტეფან ბატორი]]ს ბრძანებით, პოლოცკში დაარსდა [[იეზუიტების კოლეგიუმი (პოლოცკი)|პოლეცკის იეზუიტების კოლეგიუმი]]. [[XVII საუკუნე]]ში [[ბოგოიავლენსკის მონასტერი (პოლოცკი)|პოლოცკის ბოგოიავლენსკის მონასტერთან]] არსებობდა მართლმადიდებლური [[საძმო სკოლა (პოლოცკი)|პოლოცკის საძმო სკოლა]], სადაც [[1656]] წლიდან ასწავლიდა ცნობილი ბელარუსი პედაგოგი, პუბლიცისტი, პოეტი, დრამატურგი და საეკლესიო მოღვაწე [[სიმეონ პოლოცკი]]. [[1812]] წლის 12 იანვარს იმპერატორ [[ალექსანდრე I]]-ის ბრძანებით პოლოცკის იეზუიტების კოლეგიუმი გარდაქმნილ იქნა [[იეზუიტური აკადემია (პოლოცკი)|პოლოცკის იეზუიტურ აკადემიად]] [[უნივერსიტეტი]]ს უფლებებით. იეზუიტების აკადემია 8 წელი ფუნქციონირებდა [[1820]] წლამდე და იყო პირველი უმაღლესი სასწავლებელი ბელარუსის ტერიტორიაზე. იეზუიტების აკადემიის საფუძველზე [[1822]] წლიდან ფუნქციონირებდა [[პოლოცკის უმაღლესი პიარის სასწავლებელი]]. [[1830]] წლის 21 იანვარს ის ლიკვიდირებული იყო. [[1835]] წლის 25 ივნისს ყოფილ იეზუიტების აკადემიის შენობაში გაიხსნა [[პოლოცკის საკადეტო კორპუსი]]. [[1865]] წელს მილიუტინის რეფორმის დროს მას გადაარქვეს სახელი [[პოლოცკის სამხედრო გიმნაზია]]დ. [[1882]] წელს ისევ დაუბრუნდა პოლოცკის საკადეტო კოსპუსის სახელი. [[1914]] წლის სექტემბერში პოლოცკის საკადეტო კორპუსი ევაკუირებული იქნა პოლოცკიდან. [[1968]] წლის 14 ივლისს იქმნება [[ბელარუსის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი]]ს ნოვოპოლოცკის ფილიალი. [[1974]] წლის 1 იანვრიდან ამ ფილიალის საფუძველზე იხსნება [[ნოვოპოლოცკის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი]]. [[1993]] წლის 14 იანვარს მიენიჭა [[პოლოცკის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]. პოლოცკში მოქმედებს 15 საშუალო სკოლა, 2 გიმნაზია, [[პოლოცკის საკადეტო სასწავლებელი]], 2 სპორტული სკოლა, მათ შორის ოლიმპიური რეზერვების, ხელოვნებისა და სამხატვრო სკოლა, [[პოლოცკის სახელმწიფო აგრარულ-ეკონომილური კოლეჯი]], [[ბელკოოპკავშირის პოლოცკის სავაჭრო-ტექნოლოგიური კოლეჯი]], [[პოლოცკის სახელმწიფო სატყეო კოლეჯი]], მაშეროვის სახ. პოლოცკის კოლეჯი, [[პოლოცკის სახელმწიფო პროფესიულ-ტექნოლოგიური კოლეჯი]], [[პოლოცკის სახელმწიფო მშენებელთა პროფესიული ლიცეუმი]], [[პოლოცკის სახელმწიფო ქიმიკოსების პროფესიული ლიცეუმი]]. == კულტურა == === ბიბლიოთეკები === ბიბლიოთეკის შესახებ ცნობები ეკუთვნის ჯერ კიდევ წმინდა ეფროსინიის მოღვაწეობის პერიოდს. [[XII საუკუნე]]ში [[სოფიის ტაძარი (პოლოცკი)|სოფიის ტაძარში]] შეგროვებული იყო [[სოფიის ტაძრის ბიბლიოთეკა (პოლოცკი)|პირველი პოლოცკის ბიბლიოთეკა]]. უფრო გვიან არსებობდა უდიდესი [[იეზუიტების კოლეგიუმის ბიბლიოთეკა (პოლოცკი)|იეზუიტური კოლეგიუმის ბიბლიოთეკა]] (50 000 ტომზე მეტი), არის ინფორმაცია ბოგოიავლენსკი მონასტრის ბიბლიოთეკის შესახებ.<ref>{{Cite web |url=http://skorina-lib.iatp.by/history.html |title=პოლოცკის ბიბლიოთეკათა ცენტრალიზებული სისტემა<!-- Заголовок добавлен ботом --> |accessdate=2011-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090421103229/http://skorina-lib.iatp.by/history.html |archivedate=2009-04-21 }}</ref> [[1912]] წელს შეიქმნა პოლოცკის საზოგადოებრივი ბიბლიოთეკა. გერმანიის ოკუპაციის დროს ბევრი წიგნი იქნა დაკარგული. [[1919]] წლის იანვარში ნაციონალიზებული იქნა ყველა წიგნი და გაიხსნა ცენტრალური საქალაქო ბიბლიოთეკა. ბიბლიოთეკა ფასიანი იყო. [[1940]] წლისათვის პოლოცკში იყო 9 ბიბლიოთეკა. მეორე ომის დროს განადგურებულ იქნა პოლოცკის ბიბლიოთეკები. [[1945]] წელს გაიხსნა პოლოცკის საოლქო ბიბლიოთეკა. [[1954]] წლისათვის მისი ფონდი 100 ათასი ეგზემპლარი იყო. == ფიზკულტურა და სპორტი == პოლოცკში განვითარებულია მოყვარულთა და პროფესიონალური სპორტი. ქალაქში ფუნქციონირებს შემდეგი დაწესებულებები: * პოლოცკის სახელმწიფო საბავშვო-საყმაწვილო სპორტული სკოლა. * პოლოცკის სახელმწიფო საბავშვო-საყმაწვილო სპორტული ოლიმპიური რეზერვების სკოლა. * სპორტული კომპლექსი „ქიმიკოსი“. * ორთაბრძოლათა სპორტული კომპლექსი „ოლიმპიელი“. * კულტურულ-სპორტული კომპლექსი. * [[«საფეხბურთო კლუბი «პოლოცკი»|საფეხბურთო კლუბი „პოლოცკი“]]. == ინფორმაციიც საშუალებები == === ტელევიზია === * ტელეარხი „სკიფ-პოლოცკი“ === რადიოსადგურები === * [[ახალი რადიო]] — 98.1 FM (ნაფტანი) * „კულტურა“ — 101.7 FM * [[ევროპა პლუსი|„ევროპა პლუსი“]] — 102.1 FM * [[რადიუს FM]] — 102.7 FM * [[რეტრო FM]] — 104.7 FM * „ბელარუსის რადიოს პირველი არხი — 106.7 FM * „რადიო ვიტებსკი“ — 107.8 FM === ბეჭდვითი საშუალება === * გაზეთი [[Полацкі веснік|„Полацкі веснік“]] == ღირსშესანიშნაობები == === არქიტექტურა === [[სურათი:Belarus-Polatsk-Cathedral of Sophia-19.jpg|thumb|right|200px|[[სოფიის ტაძარი (პოლოცკი)|სოფიის ტაძარი]]]] * [[სოფიის ტაძარი (პოლოცკი)|სოფიის ტაძარი]] ([[1044]]—[[1066]], აღდგენილია [[1738]]—[[1750]]) — ერთ-ერთი ყველაზე ადრეული ტაძარი [[კიევის რუსეთი|კიევის რუსეთში]] [[სოფიის ტაძარი (კიევი)|კიევის]] და [[სოფიის ტაძარი (ნოვგოროდი)|ნოვგოროდის]] სოფიის ტაძრებთან ერთად და ყველაზე ძველი ქვის ნაგებობა ბელარუსის ტერიტორიაზე. * [[სპასო-ეფროსინიას მონასტერი]]ს ნაგებობათა კომპლექსი (დაფუძნებულია [[1128]] წელს), მათ შორის [[სპასო-პრეობრაჟენიის ეკლესია (პოლოცკი)|სპასო-პრეობროჟენიის ეკლესია]] ([[1161]]; [[ოსტატი იოანი (პოლოცკი)|ოსტატი იოანი]]), [[ეფროსინიის სატრაპეზო ეკლესია (პოლოცკი)|ეფროსინიის სატრაპეზო ეკლესია]] ([[1847]]) და [[ჯვართამაღლების ტაძარი (პოლოცკი)|ჯვართამაღლების ტაძარი]] ([[1893]]—[[1897]]; არქიტექტორი ვ. ფ. კორშიკოვი). * [[ბოგოიავლენის მონასტერი (პოლოცკი)|ბოგოიავლენის მონასტრის]] ნაგებობათა კომპლექსი, მათ შორის [[პოგოიავლენსკი ტაძარი (პოლოცკი]] ([[XVIII]] ს.) და [[საძმო სკოლა (პოლოცკი)|პოლოცკის საძმო სკოლის]] ნაგებობა ([[1780]]—[[1788]]). * [[იეზუიტების კოლეგიუმი (პოლოცკი)]] შენობათა კომპლექსი ([[XVIII]] ს.). * [[ბერნარდინელების მონასტერი (პოლოცკი)|ბერნარდინელების მონასტრის]] ნაგებობათა კომპლექსი, მათ შორის ქალწულ მარიის კასტიოლი (ტაძარი) ([[1758]]) — ნანგრევები, საცხოვრებელი კორპუსი ([[1758]]). * [[ფრანცისკანელთა მონასტერი (პოლოცკი)|ფრანცისკანელთა მონასტრის]] საცოვრებელი კორპუსი ([[XVIII საუკუნე]] მეორე ნახევარი). * [[სვიატო-პოკროვის ეკლესია (პოლოცკი)|სვიატო-პოკროვის ეკლესია]] (ჩაყრილია [[1905]] წელს, აღდგენილია [[2004]] წელს). * საცხოვრებელი სახლი ([[1692]]) (ნიჟნეპოკროვსკის ქუჩა, 33). არქიტექტურის ძეგლი [[ბაროკო]]ს სტილის ელემენტებით. ახლა აქ მდებარეობს სტაციონალური გამოფენა „Прогулка по Нижне-Покровской“, [[XVIII საუკუნე|XVIII]] ს.). * მართლმადიდებლური სასულიერო სასწავლებლის ყოფილი შენობა ([[ფრანცისკ სკორინი]]ს პროსპექტი, 10). აშენებულია [[XIX საუკუნე]]ში. ახლა აქ განთავსებულია პოლოცკის აღმასკომი. * ქალთა ეპარქიალური სასწავლებლის შენობა(ეფროსინია პოლოცკელის ქუჩა, 45). აშენებულია [[XX საუკუნე]]ში. ეხლა — [[პოლოცკის სახელმწიფო სატყეო კოლეჯი]]. * [[ლუთერანული კირხა (პოლოცკი)|პოლოცკის ლუთერანული კირხის]] შენობა ([[XX საუკუნე]] დასაწყისი). ახლა აქ მხარეთმცოდნეობის მუზეუმია. * წმინდა ანდრეი ბობოლის კასტიოლი ([[1996]]). === დაკარგული მემკვიდრეობა === * წმინდა ბორისისა და გლების ეკლესია ბორისოგლების მონასტერი (XII ს.). * წმ. პარასკევას პარასკევის ეკლესია, ბორისოგლების მონასტერი (XII ს.). * წმინდა ნიკოლოზის ტაძარი, [[1830]] წლამდე წმ. სტეფანეს კასტიოლი [[იეზუიტური კოლეგიუმი (პოლოცკი)|იეზუიტური კოლეგიუმი]] ([[1738]], აფეთქებულ იქნა [[1964]] წელს). * წმინდა ანტონის კასტიოლი [[ფრანცისკანელების მონასტერი (პოლოცკი)|ფრანცისკანელების მონასტერი]], [[1838]] წლის შემდეგ ნოვოპოკროვის ეკლესია ([[1763]]—[[1775]], დაშალეს [[1860]] წელს). * ეფროსინია პოლოცკელის ჯვარი, დამზადებული იყო [[1161]] წელს არქიტექტორ ლაზარის მიერ ეფროსინიის შეკვეთით. გაიტანეს ბელარუსიდან დიდი სამამულო ომის დროს. === გამაგრებანი === [[სტეფან ბატორი]]ს თანამედროვეს [[გეიდენშტეინი]]ს გადმოცემით, [[XVI საუკუნე]]ში პოლოცკი შედგებოდა ორი ციხე-სიმაგრისაგან: ზემო და ქვემო და ქალაქი [[ზაპოლოტიე]]საგან და ყველა მხრიდან ერტყა ღრმა თხრილი, მაღალი ქვებით და ხის კედლებით. ზემო ციხე-სიმაგრეს 1655 წელს ჰქონდა 9 კოშკი, ხოლო ქვედას 7 კოშკი. ქალაქი კარგად იყო მოხერხებული თავდცვისათვის. ახლა ამ ციხე-სიმაგრეების ნაშთებიც არ შემორჩენილა. === ძეგლები და მემორიალური კომპლექსები === * [[ბორისის ქვები| ბორისის ქვები (Борисов камень)]] — ბელარუსის [[ეპიგრაფიკა|ეპიგრაფიკის]] ძეგლი XII ს. * 1812 წლის სამამულო ომის გმირთა ძეგლი (1850, ადგენილია 2010 წლის 21 მაისს; პროექტის ავტორი — ანტონიო ადამინი, არქუტექტორი ფიქსენი). * [[წითელი ხიდი (პოლოცკი)|წითელი ხიდი]] — [[პოლოცკის მეორე ბრძოლა|ფრანგების წინააღმდეგ პოლოცკის მეორე 1812 წლის 7 ოქტომბრის ბრძოლის]] ადგილი (1975, მემორიალური დაფა). * მემორიალური კომპლექსო [[უკვდავების ყორღანი (პოლოცკი)|„უკვდავების ყორღანი“]] — დაყრილ იქნა ქალაქის მცხოვრებლების მიერ დასავლეთ დვინის მარცხენა ნაპირზე, ფაშისტების მიერ პოლოცკისა და მისი რაიონში მოკლული 150 000 ადამიანის ხსოვნის პატივსაცემად, ასევე დაღუპული საბჭოთა ჯარისკაცების პატივსაცემად (1966). * [[ფრანცისკ სკორინა]]ს ძეგლი (1974; მოქანდაკე ა. გლებოვი, ი. გლებოვი და ა. ზასპიცკი, არქიტექტორი ვ. მაროკინი). * [[ეფროსინია პოლოცკელი]]ს ძეგლი (2000; მოქანდაკე ვ. გოლუბევ). * კრივიჩების ძეგლი (2001; მოქანდაკე ა. შატერნიკ). * ასო "Ў"-სადმი მიძღვნილი ძეგლი (2003; მოქანდაკე ა. ფინსკი), იხ. [[:be-x-old:Ў|Ў]] {{ref-be}}. * სამრეკლო-ძეგლი მიძღვნილი ავღანეთში დაღუპულთა ხსოვნის პატივსაცემად (2004). * [[სიმეონ პოლოცკი]]ს ძეგლი (2004; მოქანდაკე ა. ფინსკი). * [[ვსესლავ ბრიაჩისლავის ძე|ვსესლავ ბრიაჩესლავის ძის სასწაულმოქმედის]] ძეგლი (2007; მოქანდაკე ა. პროხოროვი, ს. იგნატიევი, ლ. მინკევიჩი, არქიტექტორი — დ. სოკოლოვი; პირველი ცხენოსანი მთავრის ძეგლი ბელარუსის რესპუბლიკაში). * [[ანდრეი ოლგერდის ძე]] (2009; მოქანდაკე ი. გოლუბევი). * საბჭოთა კავშირის გმირის [[ალექსანდრ გოროვეცი]]ს ბიუსტი. * პორტ-არტურის დაცვის გმირის, გენერალ [[რომან კონდრატენკო]]ს ბიუსტი (2008; მოქანდაკე ლ. აგანოვი). * [[იური ტარიჩი]]ს ბიუსტი (2010; მოქანდაკე ლ. მინკევიჩი). === პოლოცკი — [[ევროპის გეოგრაფიული ცენტრი]] === [[2008]] წლის გაზაფხულზე "ბელაეროკოსმოგეოდეზიის" სპეციალისტებმა დაადგინეს, რომ [[ევროპა|ევროპის]] გეოგრაფიული ცენტრი მდებარეობს პოლოცკში. მოგვიანებით ეს გამოთვლები დადასტურებულ იქნა რუსი გეოდეზიის სპეციალისტების მიერაც. [[2008]] წლის 31 მაისს დადგმულ იქნა ნიშანი „ევროპის გეოგრაფიული ცენტრი“.<ref>{{Cite web |url=http://news.tut.by/society/110063.html |title=TUT.BY {{!}} ახალი ამბები — პოლოცკში დაყენებული იქნა ნიშანი «ევროპის გეოგრაფიული ცენტრი» — საზოგადოება — 31.05.2008, 13:21<!-- Заголовок добавлен ботом --> |accessdate=13.02.2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080603020848/http://news.tut.by/society/110063.html |archivedate=03.06.2008 }}</ref> === მუზეუმები === პოლოცკში მდებარეობს თერთმეტი მუზეუმი. პოლოცკის მუზეუმები შედიან პოლოცკის ეროვნულ ისტორიკო-კულტურულ ნაკრძალში. ზოგიერთი მუზეუმი განთავსებულია არქიტექტურის ძეგლებში: სოფიის ტაძარში (XI — შუა ხანები. XVIII სს.), [[იეზუიტების კოლეგიუმი (პოლოცკი)|იეზუიტების კოლეგიუმის]] კორპუსში (XVIII ს.), ლუთერანულ კირხაში (XX ს. დასაწყ.), პოლოცკის საძმო სკოლაში (XVIII ს. ბოლო), საცხოვრებელ სახლებში ვოიკოვოს ქ., 1 და ნიჟე-პოკროვსკის ქ., 46 (XIX — XX სს.), პეტრე I-ის სახლში (1692 წ.), წყლის მაღალი წნევის კოშკში (1956 წ.). სამუზეუმო ფონდი შეადგენს 80 000 ექსპონატს. * [[საბავშვო მუზეუმი (პოლოცკი)|პოლოცკის საბავშვო მუზეუმი]] * [[მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი (პოლოცკი)|პოლოცკის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი]] * [[ბელარუსის წიგნის ბეჭდვის მუზეუმი]] * [[სიმეონ პოლოცკის მუზეუმ-ბიბლიოთეკა]] * [[საბრძოლო დიდების მუზეუმი (პოლოცკი)]] * პოლოცკის სოფიის ტაძრის არქიტექტურის მუზეუმი * მუზეუმი-ბინა საბჭ. კავშ. გმირის ზ.მ. ტუსნოლობოვა-მარჩენკო * ტრადიციული ხელნაკეთი პოოზერიას ფეიქრობა * [[ბუნება-ეკოლოგიური მუზეუმი (პოლოცკი)]] * სტაციონალური გამოფენა „Прогулка по Нижне-Покровской“ * [[მხატვრული გალერეა]] === თეატრები === * საჩვენებელ საყმაწვილო თეატრ-სტუდია „ჰარმონია“ * სახალხო ახალგაზრდული თეატრი „პილიგრიმი“ === ფესტივალები === * ფესტივალი ზვანი სოფიი „Званы Сафіі“ — ორღანული მუსიკის საერთაშორისო ფესტივალი * ძველი და თანამედროვე კამერული მუსიკის საერთაშორისო ფესტივალი * [[რუბონის ფესტივალი (პოლოცკი)|რუბონის ფესტივალი]] — შუასაუკუნეების კულტურის ფესტივალი * [[ფესტივალი ევროპა პლუს პოლოცკი]] — ესტრადის ახალგაზრდა მომღერალთა ფესტივალ-კონკურსი == საინტერესო ფაქტები == === პოლოცკი — ბელარუსი-2010-ის კულტურული დედაქალაქი === ბელარუსის კულტურის სამინისტროს ინიციატივით მიმდინარეობს აქცია „ბელარუსის კულტურული დედაქალაქი“. გადაწვეტილ იქნა პირველი საპატიო წოდება ეტარებინა - უძველეს პოლოცკს, როგორც ბელარუსის სასულიერო ცენტრს. == მოსახლეობა == პოლოცკელები, [[პოლოვცელები]]. === რაოდენობა და დინამიკა === [[1780]] წელს პოლოცკში იყო 360 ხის სახლი, 437 მდიდარი-ქრისტიანი, 478 ებრაელი, თავად-აზნაურები და ჩინოვნიკების მცირე რაოდენობა. ქალაქის მოსახლეობის შემცირებას და მის დაკნინებას ხელი შეუწყო ომებმა, მრავარიცხოვანმა ხანძრებმა, [[1566]] წლის [[ჭირი|ჭირმა]], [[1600]] და [[1741]]—[[1746]] წლების შიმშილობამ. [[1811]] წელს პოლოცკში იყო 1300 სახლი და 6320 მცხოვრები.<ref name=autogenerated2>ჩეპკო, ვ. ვ. ბელარუსის ქალაქები XIX საუკუნის მეორე ნახევარში (ეკონომიკური განვითარება) / ვ. ვ. ჩეპკო. — მნ.: გამომც ბსუ, 1981. — ფ. 119</ref> პოლოცკის მოსახლეობა [[1891]] წელს — 20 321 მოსახლე, აქედან [[იუდაიზმი|იუდეველები]] — 10 797 (53,1 %), [[მართლმადიდებლები]] — 6989 (34,4 %), [[კათოლიკეები]] — 1534 (7,6 %), რასკოლნიკები — 407, [[ლუთერანები]] — 299, ერთმორწმუნენი — 204, 1 [[მუსლიმები]]. [[1897]] წლის აღწერით ქალაქში ცხოვრობდა 20 751 მოსახლე, მათ შორის 12 481 ებრაელი. * [[2006]] — 82 400 ად. * [[2007]] — 81 700 ად. * [[2008]] — 83 400 ად. * [[2009]] — 83 700 ად. * [[2010]] — 82 800 ად.<ref name=autogenerated1 /> === ცნობილი პოლოცკელები === * [[ეფროსინია პოლოცკელი]] (1110—1173) — წმინდად შერაცხილი, განმანათლებელი. * [[ფრანცისკ სკორინა]] (1490—1551 ადრე) — გამომცემელი, ტიპოგრაფი, მთარგმნელი, განმანათლებელი. * [[სიმეონ პოლოცკი]] ([[სიმეონ პოლოცკელი]]) (ერობაში — სამუილ სიტნიანოვიჩ-პეტროვსკი, 1629—1680) — მწერალი, პოეტი, ენციკლოპედისტი, რელიგიური მოღვაწე. * [[დმიტრი კაიგოროდოვი]] (1846—1924) — პროფესორი საკტ-პეტერბურგის სატყეო ინსტიტუტი, ფენოლოგი, ორნიტოლოგი, პედაგოგი. * [[ბორის გალიორკინი]] (1871—1945) — ინჟინერი, მეცნიერი, მათემატიკოსი, აკადემიკოსი სსრკ (1935, წევრ კორესპონდენტი 1928 წ-დან), ინჟინერ-გენერალ-ლეიტენანტი. * [[მერი ენტინი]] ([[Mary Antin]], 1881—1949) — ამერიკელი მწერალი, წიგნი [[From Polotzk to Boston]] ავტორი (1899), [[The Promised Land]] (1912). * [[იური ტარიჩი]] (ნამდვილი გვარი ალექსეევი; 1885—1967) — ბელარუსი საბჭოთა რეჟისორი და სცენარისტი, ბელარუსის კინემატოგრაფიის ფუძემდებელი, პირველი ბელარუსული სათამაშო ფილმის დამდგმელი „Лесная быль“ (1926). * [[ივანე ალექსეევი]] (1909—1943) — საბჭოთა კავშირის გმირი. * [[ნინელი სჩასტნაია]] (დაიბ. 1933) — მხატვარი, [[ბსსრ კულტურის დამსახურებული მოღვაწე]]. * [[ვლადიმირ ორლოვი]] (დაიბ. 1953) — ბელარუსი მწერალი. === ცნობილი მცხოვრებლები === * [[როგვოლოდ პოლოცკი]] ([[როგვოლოდ პოლოცკელი]]) (გარდ. მიახლ. 978) — [[პოლოცკის სამთავრო]]ს მთავარი, [[ვარიაგები|ვარიაგი]], [[როგნედა]]ს მამა, ოილოცკის მთავრების დინასტიის დამაარსებელი, 975—980 წლების შიდა ომების მონაწილე. * [[როგნედა როგვალოდის ასული|როგნედა]] (გორისლავა, ნათლობით. [[ანასტასია]] გარდ. მიახ. 1000) — [[პოლოცკის სამთავრო|პოლოცკის]] მთავრის [[როგვოლოდ პოლოცკი]]ს ქალიშვილი. * [[ტორვალდ კოდრანსონი]] (გარდ. მიახ. 1002) — ქრისტიანი მისიონერი. * [[იზიასლავ ვლადიმირის ძე (პოლოცკის მთავარი)|იზიასლავ ვლადიმირის ძე]] (მიახ. 978/979 — 1001), [[პოლოცკის სამთავრო|პოლოცკის]] მთავარი (989—1001), კიევის მთავრის [[ვლადიმირ I სვიატოსლავის ძე|ვლადიმირ I]]-ის ([[წმინდა ვლადიმირი]]) და პოლოცკის მთავრის ქალიშვილის [[როგნედა როგვოლოდის ასული]]ს ვაჟი. * [[ვსესლავ ბრიაჩესლავის ძე]] (მიახ. 1029—1101), [[პოლოცკის სამთავრო|პოლოცკის]] მთავარი (1044 წ-დან). * [[სვიდრიგაილო ოლგერდის ძე]] (მიახ. 1355—1452), რუსეთის დიდი მთავარი (1432—1436). * [[მაცეი კაზიმირ სარბევსკი]] (1595—1640) — ლათინურ ენოვანი პოეტი, ლიტერატურის თეორეტიკოსი, ფილოსოფოსი, თეოლოგი. იყო [[იეზუიტების კოლეგიუმი (პოლოცკი)|იეზუიტების კოლეგიუმის]] მასწავლებელი (1618—1620). * [[გაბრიელ გრუბერი]] (1740—1805) — იეზუიტების ორდენის გენერალი (1802—1805). იეზუიტების კოლეგიუმში ასწავლიდა არქიტექტურას და ფიზიკას). * [[მარტინ პოჩობუტ-ოდლიანიცკი]] (1728—1810) — ასტრონომი, მათემატიკოსი. სწავლობდა პოლოცკის იეზუიტების კოლეგიუმში. * [[იან ბარშევსკი]] (1794—1851) — ბელარუსი და პოლონელი მწერალი, პოეტი, გამომცემელი, ახალი ბელარუსული ლიტერატურის ერთ-ერთი დამაარსებელი. სწავლობდა პოლოცკის იეზუიტების კოლეგიუმში. * [[ვასილი (ლუჟინსკი)]] (1791—1879) — პოლოცკისა და ვიტებსკის არქიეპისკოპოსი, მემუარების „Записок“ ავტორი (ყაზანი, 1885). * [[ივან ხრუცკი]] (1810—1885) — ბელარუსი და რუსი მხატვარი. პირველი მხატვრული განათლება მიიღო პოლოცკის უმაღლეს პიარის სასწავლებელში. * [[რომან კონდრატენკო]] (1857—1904) — რუსი [[გენერალ-ლეიტენანტი]] (სიკვდილის შემდეგ), სამხედრო ინჟინერი, პორტ-არტურის დაცვის გმირი. სწავლობდა პოლოცკის საკადეტო კორპუსში (დაამთავრა 1874 წელს). * [[გლებ ალეხნოვიჩი]] (1886—1918) — რუსი მფრინავი-გამომცდელი. სწავლობდა [[პოლოცკის საკადეტო კორპუსი|პოლოცკის საკადეტო კორპუსში]]. == დაძმობილებული ქალაქები == # {{flagicon|რუსეთი}} [[ელექტროსტალი]], [[რუსეთი]] # {{flagicon|რუსეთი}} [[ტოსნო]], [[ლენინგრადის ოლქი]], [[რუსეთი]] # {{flagicon|რუსეთი}} [[დიდი ნოვგოროდი]], [[რუსეთი]] # {{flagicon|რუსეთი}} [[დიდი ლუკი]], [[ფსკოვის ოლქი]], [[რუსეთი]] # {{flagicon|რუსეთი}} [[სუოიარვსკის რაიონი]], [[კარელია]], [[რუსეთი]] # {{flagicon|ლიტვა}} [[იონავა]], [[ლიეტუვა]] # {{flagicon|ლიტვა}} [[ტრაკაი]], [[ლიეტუვა]] # {{flagicon|ლატვია}} [[ვენტსპილსი]], [[ლატვია]] # {{flagicon|უკრაინა}} [[კამიანეც-პოდილსკი]], [[უკრაინა]] # {{flagicon|უკრაინა}} [[ობუხივი]], [[უკრაინა]] # {{flagicon|მოლდოვა}} [[ბელცი]], [[მოლდოვა]] # {{flagicon|პოლონეთი}} [[იაროსლავი (ქალაქი)|იაროსლავი]], [[პოლონეთი]] # {{flagicon|პოლონეთი}} [[გდანსკი]], [[პოლონეთი]] # {{flagicon|შვედეთი}} [[გოტლანდი]], [[შვედეთი]] # {{flagicon|გერმანია}} [[ფრიდრიხსხაფენი]], [[გერმანია]] == იხილეთ აგრეთვე == * [[ეკიმანი]] == გალერეა == <gallery> სურათი:The monument-chapel of Heroes War of 1812 in Polotsk 1.JPG|1812 წლის ომში დაღუპულთა მემორიალი (1850, აღდგენილია 2010 წლის 21 მაისს; პროექტის ავტორი — ანტონიო ადამინი) სურათი:Polotsk Centr Evropy 1.JPG|მონუმენტური ნიშანი „პოლოცკი ევროპის გეოგრაფიული ცენტრი“ (2008, არქიტექტორი ი. ბოროვიკი, მოქანდაკე ა. პროხოროვი) სურათი:Devochka.jpg|[[საბავშვო მუზეუმი (პოლოცკი)|საბავშვო მუზეუმი]]. სკულპტურული კომპოზიცია „სკოლის მოსწავლე საათით“ (მოქანდაკე პ. ვანიცკი) </gallery> == ლიტერატურა == * [http://annals.xlegio.ru/rus/polock.htm დ.ნ. ალექსანდროვი, დ.მ. ვოლოდიხინი პოლოცკისათვის ბრძოლა პიტვასა და რუსეთს შორის XII—XVI საუკუნეებში / დ. ნ. ალექსანდროვი, დ. მ. ვოლოდიხინი. — მოსკოვი : ავანტა+, 1994. — 133 ფ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110825095709/http://annals.xlegio.ru/rus/polock.htm |date=2011-08-25 }} * [http://www.infanata.com/society/history/1146105054-polockaja-zemlja.html ლ.ვ. ალექსეევი,  პოლოცკის მიწა / ლ.ვ. ალექსეევი — პოლოცკი : ა. ი. სუდნიკი, 2007. — 50 ფ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101022062137/http://www.infanata.com/society/history/1146105054-polockaja-zemlja.html |date=2010-10-22 }} ISBN 978-985-6650-42-3 * [http://www.infanata.com/color/architect/1146099727-khram-pokrova-presvjatyja-bogorodicy-vo-grade.html ლ.ფ. დანკო, წმ. ღვთისმშობლის პოკროვის ტაძარი ქალაქ პოლოცკში: აღდგენის ზეიმი: ისტორ. ნარკვევი / ლ. ფ. დანკო. — პოლოცკი : გამომც. სუდნიკი, 2004. — 32 ფ.: — (პოლოცკის მიწების მემკვიდროება; შ. 1).] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100829133219/http://www.infanata.com/color/architect/1146099727-khram-pokrova-presvjatyja-bogorodicy-vo-grade.html |date=2010-08-29 }} ISBN 985-6650-05-04 * [http://ulfdalir.ru/literature/146 ტ. ნ. ჯაკსონი. Austr í Görðum: ძველრუსული ტოპონიმები ძველსკანდინავიურ წყაროებში. — მ.: რუსული კულტურის ენები, 2001., თავი 8.] * [http://www.infanata.com/society/history/1146099669-iezuity-v-polocke-15801820-gg.-chast-1..html იეზუიტები პოლოცკში: 1580—1820 წწ.: ნაწილი 1 / შემდ. ლ. დანკო. — პოლოცკი, გამომც. ა. ი. სუდნიკი, 2005. — 40 ფ. ISBN 985-6650-100 (ч.1)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100825101135/http://www.infanata.com/society/history/1146099669-iezuity-v-polocke-15801820-gg.-chast-1..html |date=2010-08-25 }} ISBN 985-6650-11-9 * [http://www.infanata.com/society/history/1146099690-iezuity-v-polocke-15801820-gg.-chast-2..html იეზუიტები პოლოცკში: 1580—1820 წწ.: ნაწილი 2 / შემდ. ლ. დანკო. — პოლოცკი, გამომცემლობა სუდნიკი, 2005. — 48 ფ. ISBN 985-6650-13-5 (ნაწ.2) (ნაწ.1)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100828090054/http://www.infanata.com/society/history/1146099690-iezuity-v-polocke-15801820-gg.-chast-2..html |date=2010-08-28 }} ISBN 985-6650-11-9 * [http://www.infanata.com/science/1146114819-polockaya-knyazhna-mariya-vasilkovna-avtor-slova.html პოლოცკის გზამკვლევი 1910 წელი. — პოლოცკი: ა. ი. სუდნიკი, 2006. — 48 ფ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101211105927/http://www.infanata.com/science/1146114819-polockaya-knyazhna-mariya-vasilkovna-avtor-slova.html |date=2010-12-11 }} ISBN 985-6650-26-7 * [http://www.infanata.com/science/1146114819-polockaya-knyazhna-mariya-vasilkovna-avtor-slova.html გ.ვ. სუმაროკოვი, ნ.ს. სერეგინა, ნ. ს. პოლოცკის მთავრის ქალი მარია ვასილკოს ასული — ავტორი «Слова о полку Игореве» : საიდუმლო წერის კვლევები / გ. ვ. სუმაროკოვი, ნ. ს. სერეგინა. — პოლოცკი : ა. ი. სუდნიკი, 2008. — 53 ფ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101211105927/http://www.infanata.com/science/1146114819-polockaya-knyazhna-mariya-vasilkovna-avtor-slova.html |date=2010-12-11 }} ISBN 978-985-6650-53-9 * Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі : Віцебская вобласць. — Мінск : Беларуская Савецкая Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 1985. — С. 333—360. — 496 с. — 8000 экз. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://polotsk.vitebsk-region.gov.by/ პოლოცკის რაიონული აღმასრულებელი კომიტეტი — ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130817144337/http://polotsk.vitebsk-region.gov.by/ |date=2013-08-17 }} * [http://polotskgik.by/ პოლოცკის საქალაქო აღმასრულებელი კომიტეტი — ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101228152932/http://polotskgik.by/ |date=2010-12-28 }} * [http://radzima.org/pub/miesta.php?lang=ru&miesta_id1=vipopola პოლოცკის ფოტოსურათები Radzima.org-ზე] * [http://polotsk.museum.by/ პოლოცკის ეროვნული ისტორიკო-კულტურული მუზეუმ-ნაკრძალი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090509181812/http://polotsk.museum.by/ |date=2009-05-09 }} * [https://globustut.by/polock/ პოლოცკი გლობუს TUT.by-ზე] == სქოლიო == <references /> [[კატეგორია:პოლოცკი|*]] [[კატეგორია:ბელარუსის ისტორია]] [[კატეგორია:ძველი რუსეთის ქალაქები]] 7qz8mvxzw659yq13x3iu0dexrroe8po 0 155937 5428293 3611585 2026-07-06T18:38:21Z MIKHEIL 18439 5428293 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Deserto di Accona-Crop.jpg|მინი|250პქ|აკონას უდაბნო]] '''აკონის უდაბნო''' ({{lang-it|Deserto di Accona}}) — ნახევრად მშრალი ტერიტორია [[იტალია]]ში, [[სიენის პროვინცია]]ში, [[ტოსკანა|ტოსკანის რეგიონში]]. ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი აქ 600 მმ-ს შეადგენს, ამიტომ გაყვანილია მსხვილი საირიგაციო სისტემა. [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეებში]], [[უდაბნო]]ში მდებარეობდა [[მონტე-ოლივეტოს სააბატო]]. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://wn.com/Accona_Desert აკონის უდაბნო, ვიდეო] {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:იტალიის უდაბნოები]] azjhhqgsg210xormlfofyc09y3g87ku 0 155940 5428294 4731738 2026-07-06T18:38:45Z MIKHEIL 18439 5428294 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Navarra municipalities Bardenas.png|მინი|250პქ|ნავარის ავტონომიური გაერთიანება]] '''ბარდენას-რეალესი''' — [[ნახევრად უდაბნოს ზონები|ნახევრად უდაბნო]] ტერიტორია [[ესპანეთი|ესპანეთში]], [[ნავარა (ავტონომიური გაერთიანება)|ნავარის]] ავტონომიაში. იშვიათი მცენრეულობით, თიხის, თაბაშირის და ქვიშაქვის ფორმაციებით, უდაბნო უნიკალურია მთელ [[ევროპა]]ში. მდებარეობს მდინარე [[ებრო]]ს აუზში, [[პირენეის მთები|პირენეის]]ა და [[იბერიის მთები|იბერიის მთებს]] შორის. ეს უკაცრიელი ტერიტორია მოიცავს 45 500 ჰაექტარს. [[1999]] წელს, ტერიტორია ბუნებრივ პარკად გამოცხადდა, ხოლო 2000 წელს ის [[იუნესკო]]მ გააფორმა, როგორც ბუნების ნაკრძალი.<ref>http://www.unesco.org/mabdb/br/brdir/directory/biores.asp?mode=all&code=SPA+17</ref> ==გალერეა== <gallery> Image:Bardenas Reales 31.JPG| Image:Bardeak.jpg| Image:Bardenas Reales6.jpg| Image:Bardenas Reales5.jpg| File:Bardenas Reales 4.jpg| File:F-4E-81st-tfs.jpg| File:Manifestacion en contra del poligono de tiro de las Bardenas Reales en Tudela (2008).jpg| </gallery> ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.youtube.com/watch?v=kdW-04IN4OE ბარდენას-რეალესი] * [http://www.bardenas-reales.net Las Bardenas Reales] {{fr}} * [http://www.lasbardenas.com Las Bardenas Reales] {{es}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ესპანეთის უდაბნოები]] bsl3cyyedkm0v5s0wtruy5uz9gud3fa 0 155946 5428297 4852779 2026-07-06T18:39:27Z MIKHEIL 18439 5428297 wikitext text/x-wiki '''ბლედოუს უდაბნო''' — ქვიშიანი [[უდაბნო]] [[პოლონეთი|პოლონეთში]]. მდებრარეობს [[სილეზია|სილეზიის]] მთიანეთში, [[სილეზიის სავოევოდო]]ში. მისი ფართობია 32 კმ². უდაბნოში, მთელი ცენტრალური ევროპის მასშტაბით, ზღვის სანაპიროდან მოშორებით მდებარე ქვიშის უდიდესი მარაგია, რომელიც წარმოიქმნა ათასობით წლის წინ, [[მყინვარი|მყინვარების]] დნობის შედეგად. ქვიშის ფენების სისქე 40-70 მეტრია. ბოლო ხანებში ქვიშამ შემცირება დაიწყო. [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დროს, ამ ტერიტორიაზე გერმანელები წვრთნიდნენ [[აფრიკის კორპუსი|აფრიკის კორპუსს]], ცდიდნენ იარაღს უშუალოდ [[აფრიკა]]ში გამოყენებამდე. [[Image:Blendowska Desert.jpg|thumb|700px|center|ბლედოუს უდაბნო]] ==რესურსები ინტერნეტში== * {{en icon}} [http://travel.poland.com/texts/en/t-ap-4-1.php Poland's travel site (scroll down the page!)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110715101725/http://travel.poland.com/texts/en/t-ap-4-1.php |date=2011-07-15 }} * {{pl icon}} [http://www.foto.brat.pl/royalty_free/rezerwaty_parki/pustynia_bledowska/ Błędów Desert (to view the photo gallery, scroll down the page!)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060527015314/http://www.foto.brat.pl/royalty_free/rezerwaty_parki/pustynia_bledowska/ |date=2006-05-27 }} * {{pl icon}} [http://www.polskasahara.pl/ Polish Sahara Association] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100706212855/http://www.polskasahara.pl/ |date=2010-07-06 }} * [http://wikimapia.org/#lat=50.3437076&lon=19.5010757&z=13&l=5&m=a&v=2 Wikimapia-Entry] {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:პოლონეთის უდაბნოები]] acss26n5h1ipdfvtl8lfq5tac74sgbr 0 155953 5428298 5420418 2026-07-06T18:39:55Z MIKHEIL 18439 5428298 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დაცული ტერიტორია | სახელი = კაბო-დე-გატის ბუნების პარკი | მშობლიური სახელი = Parque Natural del Cabo de Gata-Níjar | IUCN-ის კატეგორია = V | map_width = | locator_x = | locator_y = | სურათი = Cabo gata muertos.jpg | მდებარეობა = [[ალმერია]], [[ესპანეთი]] | უახლოესი ქალაქი = | კოორდინატები = {{coord|36|47|00|N|02|06|00|W|}} | ფართობი = 460 კმ² | დაარსდა = 1997 | სტუმრების რაოდენობა = 500,000 | სტუმრების წელი = 1998 | მმართველი ორგანო = [[ანდალუსია|ანდალუსიის]] ავტონომიური მთავრობა }} [[ფაილი:Almería PNCaboGataNijarLOC.png|მინი|300პქ|პარკის მდებარეობა]] '''კაბო-დე-გატის ბუნების პარკი''' — ბუნების პარკი სამხრეთ-აღმოსავლეთ [[ესპანეთი|ესპანეთში]], ქალაქ [[ალმერია|ალმერიის]] სიახლოვეს. წარმოადგენს დასავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირა ევროპის უდიდეს სახმელეთო-საზღვაო ნაკრძალს. ფართობი 460 კმ²-ია და მოიცავს ქალაქ [[კარბონერასი|კარბონერასს]] სიერა-დე-კაბო-დე-გატის მთათა სისტემას, ასევე 120 კმ² ზღვას, როგორც საწყლოსნო ნაკრძალს. [[კლიმატი]] ნახევრადმშრალია და ეს პარკი წარმოადგენს ევროპის უმშრალეს ადგილს. 1997 წელს [[იუნესკო]]მ გააფორმა როგორც ბიოსფერული ნაკრძალი. პარკი ხასიათდება [[ვულკანი|ვულკანური]] ფორმაციებით — ლავით, ვულკანური გუმბათებით, [[კალდერა|კალდერებით]]. ზღვისგან გამოყოფილია 400 მ სიგანის ქვიშიანი სანაპიროთი. 2006 წელს შეუერთდა იუნესკოს გლობალურ გეოგრაფიულ პარკთა ქსელს.<ref>{{Cite web |url=http://www.europeangeoparks.org/isite/page/124,1,0.asp |title=European geoparks website |accessdate=2011-02-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090530220441/http://www.europeangeoparks.org/isite/page/124%2C1%2C0.asp |archivedate=2009-05-30 }}</ref> პარკში საშუალო წლიური ტემპერატურა 18&nbsp;°C -ია, ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი მთელი ევროპის მასშტაბით აქ დაბალია და წელიწადში 120 - 180 მმ-ს შეადგენს. გავრცელებულია დაახლოებით 1.000 სახეობის მცენარე, მათ შორის ენდემურებიც და 1.100 სახეობის ცხოველი და ფრინველი, რომელთა შორის უმრავლესი ფრინველია, რის გამოც [[ევროკავშირი|ევროკავშირმა]] პარკი ფრინველთა დაცვის მიზნით სპეციალურ დაცულ ტერიტორიად გამოაცხადა. == გალერეა == <gallery> Image:Cabo gata monsul.jpg|ვულკანური კლდე Image:Bardeak.jpg|Cabo de Gata.jpg Image:Chamaerops humilis (Zingaro)015.jpg|ევროპული მარაო-პალმა (''Chamaerops humili''s) Image:13 Cabo de Gata.JPG| File:Flamingo.greater.flaps.750pix.jpg|ფლამინგო File:Flughahn.jpg|''Dactylopterus volitans'' File:20081029 Rodalquilar Panorama view North East from mountain pass close to Mirador de la Amatista Version 3.jpg| File:Küste bei Monsul14.jpg| File:Strand bei Monsul05.jpg| File:Cabo de Gata Sunset Windsurfing.jpg| </gallery> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.degata.com/fr/ კაბო-დე-გატის ბუნებრივი პარკი] {{fr}} * [http://www.parquenatural.com კაბო-დე-გატის ბუნებრივი პარკი] * [http://musique09.free.fr/espagne_new2/thumbnails.php?album=130 ფოტოები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080611122335/http://musique09.free.fr/espagne_new2/thumbnails.php?album=130 |date=2008-06-11 }} * [http://www.juntadeandalucia.es/medioambiente/servtc5/ventana/mostrarFicha.do?idEspacio=7406 კაბო-დე-გატის ბუნებრივი პარკი] {{es}} * [http://picasaweb.google.com/javibaronnieto/CaboDeGata?feat=directlink ფოტოები]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ესპანეთის უდაბნოები]] [[კატეგორია:ესპანეთის ეროვნული პარკები]] t6zidlz7tkiv2fbaoav9z3v21ewourx 0 155959 5428299 4874160 2026-07-06T18:40:11Z MIKHEIL 18439 5428299 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Deliblato Sands, Foggy morning.jpg|მინი|250პქ|ნისლიანი დილა დელიბლატოში]] [[ფაილი:Paysage de la Deliblatska peščara.jpg|მინი|250პქ|]] '''დელიბლატო''' ([[სერბული ენა|სერბ]]. Deliblatska Peščara) — ქვიშიანი ტერიტორია [[სერბეთი|სერბეთში]], [[ვოევოდინა|ვოევოდინის]] ავტონომიაში. მდებარეობს ისტორიულ [[ბანატი]]ს რეგიონში. სახელი ეწოდა იქ მდებარე სოფელ დელიბლატოსგან. დელიბლატო ევროპის უდიდესი ქვიშიანი ტერიტორიაა, რომელიც ერთ დროს დიდ, პრეისტორიულ უდაბნოს ნაწილს წარმოადგენდა. წარმოაქმნა უძველესი [[პანონიის ზღვა|პანონიის ზღვის]] უკან დახევის შედეგად. შემოგარენში არსებული ტყეების გამო, ტერიტორია გაფორმდა სპეციალურ ბუნებრივ ნაკრძალად, მაგრამ ამავე დროს წარმოადგენს ექსკლუზიურ სანადირო ტერიტორიას, სადაც მონადირეები დასავლეთ ევროპის ქვეყნებიდანაც კი ჩამოდიან. == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons|Deliblatska peščara}} * [http://www.wild-serbia.com/gallery/Pejzazi-Landscapes/Deliblatska/index.html Gallery from Deliblato Sands on www.wild-serbia.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090311024312/http://www.wild-serbia.com/gallery/Pejzazi-Landscapes/Deliblatska/index.html |date=2009-03-11 }} * [http://aleksandar.fotopic.net/c515221.html Deliblatska Peščara] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250121190007/http://aleksandar.fotopic.net/c515221.html |date=2025-01-21 }} * [http://www.serbia-tourism.org/srpski/tekst.php?podaci=priroda.txt&gde=del Deliblatska Peščara] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090717081832/http://www.serbia-tourism.org/srpski/tekst.php?podaci=priroda.txt&gde=del |date=2009-07-17 }} * [http://alibunar.org.rs/mdfa/en/Business/Tourism-Potentials/ Tourism Potentials] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111009101944/http://alibunar.org.rs/mdfa/en/Business/Tourism-Potentials/ |date=2011-10-09 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:სერბეთის გეოგრაფია]] bub4kr6e6jldpwupd8uc0mohq89y0c7 0 155961 5428300 4671206 2026-07-06T18:40:48Z MIKHEIL 18439 5428300 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Map of Iceland highlands-en.svg|მინი|250პქ|ისლანდიის მაღლობი]] [[ფაილი:Kjolur-voldesert.jpg|მინი|250პქ]] [[ფაილი:HighlandSprengisandur.jpg|მინი|250პქ]] [[ფაილი:Iceland Landscape 4584.JPG|მინი|250პქ]] '''ისლანდიის მაღლობი''' მოიცავს [[ისლანდია|ისლანდიის]] შიდა ტერიტორიის უდიდეს ნაწილს. მდებარეობს ზღვის დონიდან 400-500 მეტრზე და წარმოადგენს დაუსახლებელ [[ვულკანი|ვულკანურ]] [[უდაბნო]]ს. წვიმისა და თოვლის წყალი სწრაფად შეიწოვება მიწაში, რის გამოც, იქ შეუძლებელია მცენარის გაზრდა. ტერიტორია ძირითადად ნაცრისფერი, შავი ან ყავისფერია და მოიცავს ლავასა და ვულკანურ ფერფლს. წარმოდგენილია რამდენიმე [[ოაზისი]], ისიც მდინარეთა სიახლოვეს. მაღლობი ასევე მოიცავს რამდენიმე [[მყინვარი|მყინვარს]]. სწორედ მყინვარული მდინარეების პირასაა გავრცელებული მწირი მცენარეულობა. ზოგიერთ ადგილას შეინიშნება ვულკანური აქტივობა. ისლანდიის მაღლობების გადაკვეთა შესაძლებელია მხოლოდ ზაფხულში, დანარჩენ პერიოდში გზები ჩაკეტილია. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.islandsmyndir.is/html_skjol/halendid/forsida_halendid.htm Photos from www.islandsmyndir.is] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040420091845/http://www.islandsmyndir.is/html_skjol/halendid/forsida_halendid.htm |date=2004-04-20 }} *[http://www.eldey.de/English/gallery/gallery6/gallery6.html Photos and information] *[http://www.vegagerdin.is/english/road-conditions-and-weather/the-entire-country/island1e.html Actual road conditions] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110408050213/http://www.vegagerdin.is/english/road-conditions-and-weather/the-entire-country/island1e.html |date=2011-04-08 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ისლანდიის პლატოები]] 73azeqk2jbvgi5oavmkmdpyvlxju16i 0 155962 5428301 4731736 2026-07-06T18:41:01Z MIKHEIL 18439 5428301 wikitext text/x-wiki '''ოლტენიის საჰარა''' — გაუდაბურებული ტერიტორია [[რუმინეთი|რუმინეთში]], ვლახეთის ვაკეზე. მდებარეობს ქალაქებს — [[კალაფატი|კალაფატსა]] და [[დაბულენი|დაბულენს]] შორის და მოიცავს 800 კმ²-ს. სახელი ''ოლტენიის საჰარა'' ამ ტერიტორიას პრესამ შეურჩია და მოსახლეობამაც უმალ აიტაცა. გაუდაბურების უპირველესი მიზეზი 1960-იანი წლებიდან დაწყებული [[ტყე|ტყის]] მასიური გაჩეხვაა. ეს ერთადერთი ადგილია მთელ ევროპაში, სადაც ოფიციალურად არსებობს ქვიშის მუზეუმი. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://stiintasifictiune.scienceline.ro/_SAHARA_OLTENIEI____UN_DESERT_IN_DEVENIRE_4919_541_1.html ოლტენიის საჰარა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080219231300/http://stiintasifictiune.scienceline.ro/_SAHARA_OLTENIEI____UN_DESERT_IN_DEVENIRE_4919_541_1.html |date=2008-02-19 }} {{ro}} *[http://www.hotnews.ro/stiri-presa_regionala_arhiva-1708856-sahara-olteniei.htm ოლტენიის საჰარა] {{ro}} *[http://wn.com/Oltenian_Sahara ოლტენიის საჰარა] {{en}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:რუმინეთის გეოგრაფია]] 727y1zcx0lblyybenp5mu17ti0rj97j 0 155969 5428303 4529504 2026-07-06T18:41:28Z MIKHEIL 18439 5428303 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Ryn Desert.jpg|მინი|250პქ|რინის უდაბნო]] '''რინის უდაბნო''' ([[რუსული ენა|რუს]]. Рын-пески; [[ყაზახური ენა|ყაზ]]. Нарын-Құм) — [[უდაბნო]] დასავლეთ [[ყაზახეთი]]სა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ [[რუსეთი]]ს [[ყალმუხეთი]]ს რესპუბლიკის ტერიტორიებზე, [[კასპიის ზღვა|კასპიის ზღვის]] ჩრდილოეთით, [[ვოლგის მაღლობი|ვოლგის მაღლობზე]], [[მდინარე]] [[ვოლგა|ვოლგის]] დასავლეთით. მისი საზღვრები ბოლომდე დაუდგენელია. ტემპერატურა ზაფხულში ექსტრემალურად ცხელია 45 °C - 48 °C და ზამთარში, -28 °C to -36 °C. უდაბნოში მდებარეობს რამდენიმე პატარა ქალაქი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე ყოველ კვადრატულ კილომეტრზე 1 - 15 ადამიანს შეადგენს. 2001 წელს, [[ბალტიის ზღვა]]ზე მომხადრი მტვრის შტორმი, როგორც ანალიზებმა აჩვენა, რინის უდაბნოში წარმოქმნილი აღმოჩნდა. ==ლიტერატურა== *International Journal of Environment and Pollution 2004 - Vol. 22, No.1/2 pp. 72 - 86. ISSN 0957-4352 *DK World Atlas, Millennium Edition, pgs. xxv, xxix, 258 ISBN 978-0789446046 ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.eosnap.com/tag/ryn-desert/ რინის უდაბნო] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200923094540/http://www.eosnap.com/tag/ryn-desert/ |date=2020-09-23 }} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ყაზახეთის უდაბნოები]] [[კატეგორია:ყალმუხეთი]] cspl52ryajyuhgw8awpkq3j3pnmorj4 0 155993 5428304 4105385 2026-07-06T18:41:53Z MIKHEIL 18439 5428304 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Altiplano de Granada.jpg|მინი|250პქ|ტაბერნასის უდაბნოს დიდი მაღლობი]] '''ტაბერნასის უდაბნო''' — უდაბნო [[ესპანეთი|ესპანეთში]]. მდებარეობს [[ალმერიის პროვინცია]]ში, დედაქალაქ [[ალმერია|ალმერიიდან]] 30 კმ-ით ჩრდილოეთით, ტაბერნასის მუნიციპალიტეტში. მოიცავს 280 კმ²-ს. ტერიტორია დაცულია. ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი 14 სმ-ს შეადგენს. საშუალო წლიური ტემპერატურა 20°C-ია. ზაფხულში ის მაქსიმუმს აღწევს (40°C), ხოლო ზამთარში ხშირია ყინვაც. მთათა სისტემებით დაცულია ხმელთაშუაზღვიური ტენისგან. მზიანი დღეების დიდი რაოდენობა (3000 სთ წელიწადში) განაპირობებს მშრალ [[კლიმატი|კლიმატს]], რაც რეგიონს ნამდვილ უდაბნოდ აქცევს. უდაბნო ძალიან ჰგავს [[აზია|აზიისა]] და [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] უდაბნოებს, ასევე [[მთვარე|მთვარის]] ზედაპირს, რის გამოც, ის მრავალ ფილმშია გადაღებული. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.andalucia.com/environment/protect/tabernas.htm ტაბერნასის უდაბნო] * [http://www.fort-bravo.com/ Cinema Studios Fort Bravo Texas Hollywood] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100416170246/http://www.fort-bravo.com/ |date=2010-04-16 }} * [http://www.unique-almeria.com/deserts-of-the-world.html Photo tour through the Tabernas Desert] {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ესპანეთის უდაბნოები]] t22goxrai2cfgkl045vmat0cj8j9xov 0 157127 5428477 5202292 2026-07-07T08:52:21Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428477 wikitext text/x-wiki {{ვიკი}} {{ინფოდაფა ორგანიზაცია |სახელი= პრივატბანკი |სურათი= PrivatBank-corporate-logo-latina.png |წარწერა= |შტაბბინა= [[უკრაინა]] [[დნეპროპეტროვსკი]] |წევრები= |ენა=[[უკრაინული ენა|უკრაინული]] |მდივანი= ალექსანდრე დუბილეტი |შეიქმნა= [[1992]] |ვებგვერდი= http://privatbank.ua }} '''პრივატბანკი''' ([[უკრაინული ენა|უკრ.]] ПриватБанк) — [[უკრაინა|უკრაინის]] უდიდესი ბანკი კლიენტების რაოდენობით, აქტივებით, საკრედიტო მარაგით<ref>[http://minfin.com.ua/forum/banks/ პრივატბანკს იმედი აქვს 1 მლრდ გრივნით გაზარდოს საკრედიტო პორტფელი - საიტი "МинФин" („ფინსამ“)]</ref> და [[სახელმწიფო]]ს ბიუჯეტში გადასახადების გადახდით.<ref>[http://www.unian.net/rus/news/news-417552.html За налоги, которые заплатил ПриватБанк, можно купить Одноклассники.ru — ИА "УНИАН"]</ref> [[ფაილი:PrivatBank Headoffice.jpg|250px|right|thumb|პრივატბანკი სათავო ოფისი, დნიპრო, უკრაინა]] პრივატბანკის შტაბ-ბინა, უკრაინის მრავალი სხვა უდიდეს ბანკებთან განსხვავებით, მდებარეობს დნიპროში, და არა კიევში. გარდა ამისა, პრივატბანკი არის ერთადერთი უკრაინის უდიდეს ბანკებთა შორის, 100% უკრაინის კაპიტალით. საწესდებო კაპიტალი 8,860 მლრდ გრივნა (2011 წლის 1 იანვარს), საკუთარი კაპიტალი 11,880 მლრდ გრივნა (2011 წლის 1 იანვარს), წმინდა მოგება 1,370 მლრდ გრივნა (2010 წელში). ბანკის სისტემაში 30 ათასზე მეტი თანამშრომელი მუშაობს. დევიზი პრივატბანკი - თქვენი საყრდენი წერტილია! კამპანია GfK Ukraine-ს მიერ ჩატარებული საბანკო მომსახურების ბაზრის გამოკვლევის შედეგებით, პრივატბანკის მომსახურებით სარგებლობს ყოველი მესამე (33,2%) გამოკითხული ბანკის კლიენტი, ამასთან ერთად ყოველი მეოთხე მომსახურების ფართო სპექტრით სარგებლობს და თვლის პრივატბანკს თავის ძირითად ბანკად. 2011 წლის 1 თებერვალს პრივატბანკი ემსახურებოდა უკრაინის 2,4 მლნ პენსიონერს, 3,4 მლნ ადამიანი იღებს ხელფასს პრივატბანკის ბარათებით, 1 მლნ სტუდენტი იღებს სტიპენდიას პრივატბანკში. [[უკრაინა]]ში ბანკის ინფრასტრუქტურა შეადგენს 6 975 ბანკომატს,<ref>{{Cite web |url=http://privatbank.ua/info/index1.stm?url=%2Finfo%2Fbankomaty%2Flistcytes.ssc |title=პრივატბანკის ბანკომატების სია |accessdate=2021-04-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120516092752/http://privatbank.ua/info/index1.stm?url=%2Finfo%2Fbankomaty%2Flistcytes.ssc |archivedate=2012-05-16 }}</ref> 2 228 თვითმომსახურების ტერმინალს,<ref>{{Cite web |url=http://privatbank.ua/info/index1.stm?url=%2Finfo%2Fbass%2Fcityes.ssc |title=პრივატბანკის თვითმომსახურების ტერმინალების სია |accessdate=2021-04-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120513051832/http://privatbank.ua/info/index1.stm?url=%2Finfo%2Fbass%2Fcityes.ssc |archivedate=2012-05-13 }}</ref> 35 486 POS-ტერმინალს, 3 202 ფილიალს და ოფისს სახელმწიფოს ქალაქებში და რაიონებში.[5] საშუალოდ, დღე-ღამის განმავლობაში პრივატბანკი 1,5 მლნ ადამიანს ემსახურება.<ref>[http://www.ukrbanks.info/news/Za-den-PrivatBank-obsluzhivaet-celyi-Harkov.html „დღის განმავლობაში პრივატბანკი მთელ ხარკოვს მოემსახურება“ - ახალი ამბავი საიტზე "Банки Украины" („უკრაინის ბანკები“)]</ref> პრივატბანკის საერთაშორისო საბანკო ქსელი შეიცავს ასეთ ბანკ-პარტნიორებს, როგორც მოსკომპრივატბანკს (რუსეთის ფედერაცია), AS PrivatBank-ს (ლატვია), AS PrivatBank-ს (პორტუგალია) და ტაოპრივატბანკს (საქართველო). გარდა ამისა, პრივატბანკს აქვს თავისი ფილიალები და წარმომადგენლობები მსოფლიოს 12 ქვეყანაში, იტალიის, კვიპროსის, დიდი ბრიტანეთის და ჩინეთის ჩათვლით.<ref>{{Cite web |url=http://www.investgazeta.net/finansy/glava-privatbanka-ambicii-u-vseh-160304/ |title=მონაცემები გახმოვანებული არიან პრივატბანკის მმართველობის თავმჯდომარის მიერ "ИнвестГазета“-ს („ინვესტგაზეთის“) ინტერვიუში (№49, 13 დეკემბერი 2010) |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101222042109/http://www.investgazeta.net/finansy/glava-privatbanka-ambicii-u-vseh-160304/ |archivedate=2010-12-22 }}</ref> ==პრივატბანკის ისტორია== პრივატბანკი - არის ერთ-ერთი პირველი კერძო კომერციული ბანკი, უკრაინაში შექმნილებიდან. პრივატბანკის დაარსების შესახებ გადაწყვეტილება მიღებული იყო ბანკის დამფუნძებელთა კრებაზე [[1992]] წლის 7 თებერვალს. უკვე 1992 წლის 19 მარტს ბანკმა გაიარა სახელმწიფო რეგისტრაცია. პრივატბანკი იწყებოდა ერთი ოფისიდან და რამდენიმე კომპიუტერიდან. მმართველობის პირველი თავმჯდომარე - სერგეი ტიგიპკო იყო. სწორედ ამ ბანკმა პირველმა უკრაინაში დაიწყო პლასტიკური ბარათების დანერგვა და ბანკომატების დაყენება. აგრეთვე პრივატბანკი არის პირველი საფინანსო დაწესებულება უკრაინაში, რომელმაც საერთაშორისო რეიტინგი მიიღო. [[1996]] წელში ხდება საერთაშორისო გადასახდელის სისტემის VISА international ნამდვილ წევრად და იწყებს პლასტიკური ბარათების მასობრივ ემისიას. უკვე შემდგომ, [[1997]] წელში, პირველი უკრაინის ბანკებიდან იღებს სარეიტინგო დასკვნას საერთაშორისო სარეიტინგო სააგენტოდან "Тhomson BankWatch" და ხდება გადასახდელის სისტემის Еuгорау ნამდვილ წევრად. [[1998]] წელში ბანკი იღებს სარეიტინგო დასკვნას საერთაშორისო სარეიტინგო სააგენტოდან Fitch IBCA. 1998 წლის ნოემბერში, ტენდერის შედეგებით, ბანკი არჩეული იყო როგორც მომსახურე ბანკი, რომელიც რწმუნებით იყო აღჭურვილი განახორციელოს ფულადი თანხის გაცემა შვეიცარიის დახმარების ფონდიდან ჰოლოკოსტის მსხვერპლებს. [[1999]] წელში პრივატბანკი კვიპროსში ხსნის საერთაშორისო საბანკო განყოფილებას (International Banking Unit), პრივატბანკის ფილიალი ქალაქ ნიქოზიაში ხდება საზღვარგარეთ უკრაინის ბანკის პირველ ფილიალად. [[2000]] წელში ბანკი შეყვანილია ბანკების რიცხვში, რომლებიც რწმუნებით იყვნენ აღჭურვილი განახორციელონ კომპენსაციების გაცემები უკრაინის მოქალაქეებს, დაზარალებულებს ნაცისტური დევნებისგან მეორე მსოფლიო ომის დროს. გარდა ამისა, 2000 წელში პრივატბანკს შეეცვალა საკუთრების ფორმა - 6 ივლისს პრივატბანკის მონაწილეებმა მიიღეს გადაწყვეტილება ბანკის რეორგანიზაციის შესახებ შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებიდან დახურულ სააქციო საზოგადოებაში. ამის გამო, 2000 წლის 4 სექტემბერს დარეგისტრირებული იყო დახურული სააქციო საზოგადოების კომერციული ბანკის „პრივატბანკ“-ის პირველი წესდება. მნიშვნელოვან მოვლენად უკრაინის საბანკო სისტემისთვის იყო [[2001]] წელში „პრივატ24“ პროექტის ამოქმედება, რომელმაც შესაძლებლობა თავისი ანგარიშების მართვისა დროის რეალურ რეჟიმში, რეგულარული გადახდების განხორციელების, ფულადი თანხების გადაგზავნის და სხვა შესაძლებლობები მისცა კლიენტების ფართო აუდიტორიას. [[2002]] წლის თებერვალში პრივატბანკის მიერ ემიტირებული იქნა მემილიონე პლასტიკური ბარათი. აპრილში პრივატბანკის წარმომადგენელი არჩეულია VISA СЕМЕА დირექტორების საბჭოში. შემდგომ, [[2003]] წელში, პრივატბანკი ცნეს საუკეთესო ბანკად Western Union-ის კლიენტების მომსახურების ხარისხის საკითხებში. იმავე წელს ბანკი იღებს "STP Excellence Award” Deutsche Bank-იდან, რომელიც ადასტურებს მაღალ პროფესიონალიზმს საერთაშორისო ფულადი გადასახადების განხორციელებისას. პრივატბანკი გახდა უკრაინის პირველი ბანკი, რომელმაც ევროპის ბაზარზე მოათავსა აშშ-ს 100 მლნ დოლარის ევროობლიგაციები. გარდა ამისა, პრივატბანკმა პირველმა უკრაინაში მიიღო რეიტინგი Standart&Poor’s "В-". საერთაშორისო სარეიტინგო სააგენტომ Fitch მიანიჭა პრივატბანკის „ევრობონდებს“ საბოლოო გრძელვადიანი რეიტინგი "В-". [[2009]] წლის 30 აპრილს აქციონერთა კრების გადაწყვეტილებით ბანკის საქმიანობა მოყვანილი იყო უკრაინის კანონის „სააქციო საზოგადოებების შესახებ“ შესაბამისად, შეიტანილი იქნენ სათანადო ცვლილებები ბანკის წესდებაში, შეიცვალა სააქციო საზოგადოების ტიპი დახურულიდან საჯაროზე, და ბანკის სახელწოდება შეიცვალა საჯარო სააქციო საზოგადოება კომერციული ბანკი „პრივატბანკ“-ზე. მოცემული ცვლილებები ძალაში არიან 2009 წლის 21 ივლისიდან (უკრაინის ეროვნული ბანკის ლიცენზია № 22, გაცემული 29.07.2009 წელს).<ref>{{Cite web |url=http://privatbank.ua/html/2_3_1_2r.html |title=პრივატბანკის მოკლე ისტორია მის ოფიციალურ საიტზე |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110210203530/http://privatbank.ua/html/2_3_1_2r.html |archivedate=2011-02-10 }}</ref> [[2010]] წელში, 2009 წელთან შედარებით, პრივატბანკმა გაზარდა წმინდა მოგება 30%-ით — 1,370 მლრდ გრივნამდე.<ref>{{en}}[http://www.kyivpost.com/news/business/bus_general/detail/96754/ Every fifth Ukrainian bank operated at a loss in 2010, KyivPost, 9.02.2011]</ref> ბანკის აქტივები მითითებული პერიოდის განმავლობაში გაიზარდენ 32 %-ით, და 2011 წლის 1 იანვრისთვის შეადგინეს 113,437 მლრდ გრივნა, კლიენტების კრედიტები და დავალიანებები - 36 %-ით, 101,855 მლრდ გრივნამდე, ვალდებულებები - 34 %-ით, 101,557 მლრდ გრივნამდე, საწესდებო კაპიტალი - 13 %-ით, 8,860 მლრდ გრივნამდე, საკუთარი კაპიტალი - 16%-ით — 11,880 მლრდ გრივნამდე.<ref>{{Cite web |url=http://un.ua/rus/article/309631.html |title=2010 წლის განმავლობაში პრივატბანკმა გამოიმუშავა ყველაზე მეტი - თითქმის 1,4 მლრდ გრივნა - ИА "Украинские новости" (სს „უკრაინის ახალი ამბები“, 28.01.2011 |accessdate=10.03.2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121108124057/http://un.ua/rus/article/309631.html |archivedate=08.11.2012 }}</ref> ==პრივატბანკის ტოპ-მენეჯმენტი და სათვალთვალო საბჭო== ===პრივატბანკის ტოპ-მენეჯმენტი=== * დუბილეტ ალექსანდრე ვალერის ძე - პრივატბანკის გამგეობის თავმჯდომარე (ამ თანამდებობაზეა 1997 წლიდან) * პიკუშ იური პეტრეს ძე - პრივატბანკის გამგეობის თავმჯდომარის გენერალური მოადგილე (2004 წლიდან) * დავიდოვ ნიკოლოზ ვლადიმერის ძე - გამგეობის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე - მოსკომპრივატბანკის გამგეობის თავმჯდომარე. * ვოლკოვ ნიკიტა ანატოლის ძე - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე - მიმართულება „საინფორმაციო ტექნოლოგიების“ ხელმძღვანელი (2004 წლიდან) * ნოვიკოვ თემურ იურის ძე - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე (2004 წლიდან) * იაცენკო ვლადიმერ ანატოლის ძე - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე - კორპორატიული კლიენტების საერთოსისტემური ბიზნესის ხელმძღვანელი (2004 წლიდან) * ვიტიაზ ალექსანდრე პავლეს ძე - პრივატბანკის გამგეობის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე - ელექტრონული ბიზნესის ცენტრის ხელმძღვანელი (2002 წლიდან) * გოროხოვსკი ოლეგ ვლადიმერის ძე - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე - მიმართულება „საკრედიტო ბარათები“-ს ხელმძღვანელი (2004 წლიდან) * გურევა ტატიანა მიხეილის ასული - გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილე - კლიენტების მომსახურების ბიზნესის ხელმძღვანელი (2000 წლიდან) * ზავოროტნი ვლადიმერ გრიგორის ძე - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილე - კიევის მთავარი რეგიონალური სამმართველოს ხელმძღვანელი (1997 წლიდან) * კანდაუროვ იური ვასილის ძე - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილე - ინდივიდუალური კლიენტების მომსახურების ბიზნესის ხელმძღვანელი (2002 წლიდან) * კრიჟანოვსკი სტანისლავ ვიკენტის ძე - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილე - მიმართულება „უშიშროების სამსახურის“ ხელმძღვანელი (2009 წლიდან) * ჩმონა ლიუბოვ ივანეს ასული - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილე - სამრეწველო და კორპორატიული VIP-კლიენტების დაბიუჯეტების ბიზნესის ხელმძღვანელი (2002 წლიდან) * შმალჩენკო ლიუდმილა ალექსანდრეს ასული - ბანკის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილე - ხაზინის ხელმძღვანელი (2005 წლიდან) ===პრივატბანკის სათვალთვალო საბჭო=== * სათვალთვალო საბჭოს თავმჯდომარე - ბოგოლიუბოვ გენადი ბორისის ძე * სათვალთვალო საბჭოს წევრი - კოლომოისკი იგორ ვალერის ძე * სათვალთვალო საბჭოს წევრი - მარტინოვ ალექსეი გეორგის ძე ===პრივატბანკის აქციონერები=== სსს კბ „პრივატბანკის“ აქციები განაწილებული არიან სხვადასხვა წილებით 21 ფიზიკურ პირთა (99,794% აქციების საერთო რაოდენობიდან) და 5 იურიდიულ პირთა (0,206%) შორის. ამასთან ერთად 98 %-ზე მეტი აქცია ორი აქციონერის საკუთრებაშია: ბოგოლიუბოვ გენადის (23 773 384 აქცია ან 49,027% საერთო რაოდენობიდან) და კოლომოისკი იგორის (23 834 849 აქცია ან 49,154%) ==პრივატბანკის ინოვაციები== ინოვაციური ტექნოლოგიების გამოყენება ბანკის ყოველდღიურ მუშაობაში - ერთ-ერთი ინსტრუმენტია ლიდერის პოზიციის გასამაგრებლად უკრაინის საფინანსო ბაზარზე. ამისათვის პრივატბანკის თანამშრომლები გამოიყენებენ როგორც საყოველთაოდ მიღებულ ტექნოლოგიებს, როგორიც არიან [[Skype]], Google Docs და Google Wave, ასევე საკუთარ ექსკლუზიურ დამუშავებებს - საბუთების ბრუნვის ელექტრონული სისტემა პრივატდოკ. პრივატბანკი გახდა პირველი ბანკი უკრაინაში, რომელმაც შესთავაზა თავის კლიენტებს ინტერნეტ-ბანკინგის შესაძლებლობების გამოყენების მარტივი ხერხი. 2011 წლის 20 იანვრისათვის მდგომარეობით ინტერნეტ-ბანკის „პრივატ24“ დარეგისტრირებულ მომხმარებლად 773 890 ადამიანი ითვლება.<ref>{{Cite web |url=http://bankomet.com.ua/2009/09/privat24/ |title=პირველი ნაბიჯები პრივატ24-ში - საიტი "Банки и платежные системы в интернете" („ბანკები და გადასახდელის სისტემები ინტერნეტში“) |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110519111708/http://bankomet.com.ua/2009/09/privat24/ |archivedate=2011-05-19 }}</ref> 2011 წლის 1 თებერვლისათვის მდგომარეობით [http://www.privat24.ua/ პრივატ24-ის] გარდა ყველაზე ხშირად გამოიყენება აგრეთვე სისტემა Mobilebanking (მისი დახმარებით მომხმარებელს შეუძლია მართვა გაუწიოს თავის საბანკო საბარათო ანგარიშებს, აწარმოოს ფულადი გადასახადები მობილური ტელეფონით ბანკის სერვერზე SMS-ს, რომელშიც კოდი იქნება აღნიშნული, გაგზავნით), [https://liqpay.com/ LiqPAY] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110414071416/https://liqpay.com/ |date=2011-04-14 }} (პრივატბანკის სპეციალისტების მიერ შექმნილი ონლაინ-გადასახადების პლატფორმა LiqPay, რომელიც აერთიანებს Visa Money Transfer-ის ტექნოლოგიას და ინტერნეტის და მობილური არხების უპირატესობებს), ტექნოლოგია 3-D Securе (ბანკის მიერ 2010 წელში გაშვებული ტექნოლოგია თაღლითობიდან დაცვას ითვალისწინებს). გარდა ამისა, ბანკის განყოფილებებში დანერგილია ელექტრონული ხურდის უნიკალური ტექნოლოგია „მონეტების გარეშე“, რომელიც საშუალებას იძლევა კლიენტს ხურდა გადაურიცხოს მონეტებით კი არა, და ელექტრონული ფულით მისი მობილური ტელეფონის ანგარიშზე ან ელექტრონული ვაუჩერის სახით. ==სოციალური პროექტები== ბანკის განყოფილებებში ტარდება კონკურსები პენსინერებისთვის და ბავშვებისთვის. 2008 წელს შეიქმნა „ბავშვთა ბანკი“ - იუნიორბანკი.<ref>{{Cite web |url=http://privatbank.ua/info/jbank/index.html |title=იუნიორბანკის საიტი |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110416084638/http://privatbank.ua/info/jbank/index.html |archivedate=2011-04-16 }}</ref> იქ ბავშვებს და მოზარდებს საბანკო საქმეს ასწავლიან. 2010 წელს, პროექტის „გააკეთეთ სიამოვნებით!“<ref>{{Cite web |url=http://www.blog.privatbank.ua/?p=1114 |title=პრივატბანკის პრეს-რელიზი პროექტის „გააკეთეთ სიამოვნებით!“ სტარტის შესახებ |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101219234838/http://www.blog.privatbank.ua/?p=1114 |archivedate=2010-12-19 }}</ref> ფარგლებში, ბანკის განყოფილებებში მოაწყვეს საგამოფენო გალერეები პენსიონერთა შემოქმედებითი ნამუშევრებისათვის. პროექტის "Skype: გამარჯვების დღე" წყალობით ვეტერანებმა სხვადასხვა ქალაქებიდან და ქვეყნებიდან შეძლეს თავიანთი მეგობრების მოძებნა და მათთან ურთიერთობა. პროექტი ნომინირებული იყო საერთაშორისო კონკურსზე European Excellence Awards 2010. 2010 წელში, საქველმოქმედო აქციების ჩასატარებლად, პრივატბანკში შეიქმნა ცალკეული პროექტი - „დახმარება მარტივია!“, მიმართული შეწირულების შეგროვებაზე ბავშთა სახლებისათვის დასახმარებლად.<ref>{{Cite web |url=http://www.blago.privatbank.ua/about/ |title=Site |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://archive.today/20120723052912/http://www.blago.privatbank.ua/about/ |archivedate=2012-07-23 }}</ref> გარდა ამისა, პრივატბანკი აძლევს თავის საბანკომატო ინფრასტრუქტურას ქველმოქმედების მიზნებისათვის თანხის უკომისიოდ შესაგროვებლად. კერძოდ, 2011 წლის იანვარში პრივატბანკმა 24 საათის განმავლობაში მოაწყო თანხების უკომისიოდ შეგროვება აეროპორტ „დომოდედოვოში“ (მოსკოვი, რფ) აფეთქებიდან დაზარალებულებისთვის დასახმარებლად (მხოლოდ უკრაინაში შეაგროვეს 105 ათას გრივნაზე მეტი),<ref>{{Cite web |url=http://www.interfax.com.ua/rus/main/59355/ |title=კიდევ 2350 უკრაინელმა ბოლო დღე-ღამის განმავლობაში გადაურიცხა ფული „დომოდედოვოში“ აფეთქებიდან დაზარალებულებს - ИА "Интерфакс-Украина" (სს „ინტერფაქსი-უკრაინა“) |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110204065955/http://www.interfax.com.ua/rus/main/59355/ |archivedate=2011-02-04 }}</ref> 2010 წლის ოქტომბერში ოჯახებისათვის, რომლებიც დაიღუპენ სსშ გამო მარგანეცში (დნიპროპეტროვსკის ოლქი, უკრაინა; შეგროვებულია 101 ათასი გრივნა),<ref>[http://www.ukrbanks.info/news/Pomoch-zhertvam-DTP-v-Margance-mozhno-v-ljubom-bankomate-Privat-Banka.html მარგანეცში სსშ-ის მსხვერპლებს დახმარება შეიძლება პრივატბანკის ნებისმიერ ბანკომატში -- საიტი Банки Украины (უკრაინის ბანკები)]</ref> 2010 წლის მარტში მოსკოვის მეტროში აფეთქებიდან დაზარალებულებისთვის დასახმარებლად (11 ათასი გრივნა) და 2008 წლის ივნის-ივლისში დასავლეთ უკრაინაში წყალდიდობიდან დაზარალებულებისთვის დასახმარებლად (530 ათასი გრივნა). 2011 წელს პრივატბანკი აპირებს სოციალური პროექტის „პრივატბანკი ნარკოტიკების წინააღმდეგ!“ გაშვებას. ==ბანკის ჯილდოები== *1999—2002 — ავტორიტეტული ჟურნალის [http://www.euromoney.com "Euromoney"] შეფასებით, პრივატბანკი აღიარებული იყო როგორც უკრაინის საუკეთესო ბანკი სამამულო ბაზარზე (”Awards for excellence”-ის რეიტინგი). *1999 — ჟურნალი "Global Finance"-ის შეფასებით, პრივატბანკი აღიარებული იყო როგორც უკრაინის საუკეთესო ბანკი განვითარებად ბაზრებზე. *1999, 2003—2004 — World`s Bank Best Awards-ის ჯილდო, „უკრაინის საუკეთესო ბანკი“. *2000, 2002 და 2010 — პრივატბანკი „უკრაინის საუკეთესო ბანკია“ ავტორიტეტული ინგლისური ჟურნალის [http://www.thebanker.com/ "The Banker"] ვერსიით (”Bank of the year”-ს რეიტინგი). *2001-2009 — ჟურნალი "Global" ზედიზედ რვა წელი აღიარებდა პრივატბანკს როგორც საუკეთესო ბანკს "World’s Best Foreign Exchange"-ის რეიტინგში.<ref>{{en}}[http://www.gfmag.com/gdp-data-country-reports/154-ukraine-gdp-country-report.html#axzz1FTzvNVEC Ukraine Country Report] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100816160313/http://www.gfmag.com/gdp-data-country-reports/154-ukraine-gdp-country-report.html#axzz1FTzvNVEC |date=2010-08-16 }}</ref> *2003 — პრივატბანკი აღიარებულია როგორც საუკეთესო ბანკი 2003 წელში Western Union-ის კლიენტების მომსახურების ხარისხის საკითხებში. *2003 — პრივატბანკი - საუკეთესოა უკრაინაში „World’s Best Bank 2003" (ჟურნალ "Global Finance"-ის რეიტინგი).<ref>{{en}}[http://www.gfmag.com Site]</ref> *2004 — პრივატბანკი აღიარებულია როგორც „2004 წლის საუკეთესო ბანკი“ (ჟურნალი " Global Finance"-ის ბაზარ [[ფორექსი|Forex]]-ის ოპერატორების გლობალური რეიტინგი). *2005 — Best Emerging Marker Banks-ის რეიტინგი, წოდება „უკრაინის საუკეთესო ბანკი“. *2007 — ჯილდოთი „მომსახურების პუნქტების ქსელის ყველაზე ინტენსიურ განვითარებისათვის“ (Certificate Excellence Awarded to PrivatBank for the fastest network development) აღნიშნა პრივატბანკი კამპანიამ MoneyGram Payment Systems, Inc. (აშშ). *2009 — „Best local bank in Ukraine“, ჟურნალმა „EMEA Finance“ პრივატბანკი უკრაინის საუკეთესო ბანკად აღიარა „Best local bank 2009“-ის რეიტინგში. *2010 — წლის შედეგებით ჟურნალმა „The Banker“ აღიარა პრივატბანკის ტექნოლოგია „ელექტრონული ხურდა“ საუკეთესოდ ნომინაციაში „Best Innovation in Cash and Treasury Technology“ რეიტინგში „Innovation in Banking Technology Awards“.<ref>{{Cite web |url=http://www.paysystems.org.ua/main/631-bez-monet-liqpay-priznana-luchshej-bankovskoj.html |title=მონეტების გარეშე“ Liqpay აღიარებულია 2010 წლის საუკეთესო საბანკო ინოვაციათ - საიტი "Электронные платежные системы Украины" („უკრაინის ელექტრონული გადასახდელის სისტემები“) |accessdate=2011-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110204102808/http://www.paysystems.org.ua/main/631-bez-monet-liqpay-priznana-luchshej-bankovskoj.html |archivedate=2011-02-04 }}</ref> *2010 — მსოფლიო პროექტის "The World’s Most Reputable Companies" ფარგლებში პრივატბანკმა დაადასტურა უკრაინის საბანკო სისტემის აბსოლუტური ლიდერის სტატუსი კლიენტების ნდობის საკითხებში.<ref>{{en}}[http://www.ch.kiev.ua/en/5874/8471.html Reputation Award in Ukraine 2010, “The most respected companies of Ukraine”, December 7, 2010] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220329154751/http://www.ch.kiev.ua/en/5874/8471.html |date=მარტი 29, 2022 }}</ref> == სქოლიო == {{reflist}} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://privatbank.ua/ Official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120902172713/http://privatbank.ua/ |date=2012-09-02 }} [[კატეგორია:უკრაინის ბანკები]] a7oiyigqqqy76iikpa3hcs6g051kbei 0 159153 5428423 4850216 2026-07-07T03:32:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428423 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Athens Plato Academy Archaeological Site 3.jpg|მინი|250პქ|პლატონის აკადემიის ადგილი ათენში]] '''პლატონიზმი''' [[პლატონი|პლატონის]] ფილოსოფია და სახელია, რომელიც მისგან წარმომდგარ სხვადასხვა ფილოსოფიურ სისტემებს აერთიანებს. ვიწრო ჭრილში, ტერმინი შეიძლება გავიგოთ, როგორც [[პლატონური რეალიზმი|პლატონური რეალიზმის]] დოქტრინა. პლატონიზმის მთავარი იდეა არის სხვაობა გრძნობად - არაგონებრივ რეალობას და გონებრივ - არაგრძნობად რეალობას შორის; ეს განსხვავება [[ფორმების თეორია|ფორმების თეორიის]] ქვაკუთხედია. ფორმები, საუბრებში ''[[ფაედო]]'', ''[[სიმპოზიუმი (პლატონი)|სიმპოზიუმი]]'' და ''[[რესპუბლიკა (პლატონი)|რესპუბლიკა]]'' აღწერილია, როგორც სრულყოფილი ნიმუშები, რომლის არასრულყოფილი ასლებიც ყოველდღიური ცხოვრების საგნები არის. ''რესპუბლიკაში'' უმაღლეს ფორმად სიკეთეა მიჩნეული, რომელიც ყველა სხვა ფორმების პირველწყაროა. ''[[სოფისტი (პლატონი)|სოფისტში]]'', გვიანდელ ნამუშევარში, ყოფიერება, მსგავსება და განსხვავება მიჩნეულია, როგორც თავდაპირველი "დიდი სიკეთეები". ჩვ. წ. აღ.-მდე მე–3 საუკუნეში, [[არქეზილა|არქეზილამ]] პლატონიზმში შემოიტანა [[სკეპტიციზმი]], რომელიც სკოლის მთავარ პრინციპად დარჩა ჩვ. წ. აღ.-მდე 90 წლამდე, როდესაც [[ანტიოქ ასკალინელი|ანტიოქმა]] დაამატა [[სტოიციზმი|სტოიკური]] ელემენტები, განაგდო სკეპტიციზმი და დაიწყო პერიოდი, რომელიც შუა პლატონიზმის სახელითაა ცნობილი. ჩვ. წ. აღ-ით [[III საუკუნე|მე–3 საუკუნეში]], [[პლოტინუსი|პლოტინუსმა]] დაამატა მისტიკური ელემენტები, ჩამოაყალიბა ნეოპლატონიზმი, რომელშიც არსებობის მწვერვალად ერთიანობა და სიკეთე მიიჩნევა - ყველა საგნის წყარო. სათნოებასა და ფიქრში სულს აქვს ძალა ამაღლდეს და შეუერთდეს ერთიანობას. პლატონიზმს არსებითი გავლენა ჰქონდა დასავლურ აზროვნებაზე და ბევრი პლატონური შეხედულება გაიზიარა [[ქრისტიანული ეკლესია|ქრისტიანულმა ეკლესიამ]], რომელიც პლატონის ფორმებს იგებდა, როგორც ღვთის აზრებს, მანამდე სანამ ნეოპლატონიზმი არ გახდა [[ქრისტიანული მისტიციზმი|ქრისტიანული მისტიციზმის]] ჩამოყალიბების მთავარი მასტიმულირებელი. ==ფილოსოფია== მთავარი ცნება ფორმების თეორიაა.<ref name="seyffert481">Oskar Seyffert, (1894), ''Dictionary of Classical Antiquities'', page 481</ref> ერთადერთი ჭეშმარიტი ფორმა, რომელიც ყველაფერზე მაღლა დგას, მარადიული, შეუცვლელი, სრულყოფილი, მისი არასრულყოფილი ასლია გრძნობადი სამყაროს ყოველი საგანი. გრძნობიერი საგნები მუდმივ ცვლას განიცდიან, ისინი მოკლებული არიან ჭეშმარიტ არსებობას.<ref name="seyffert481"/> ეს ამონაწერი პლატონის შუა ხანის მეტეფიზიკისა და ეპისტემოლოგიის ნიმუშია: <blockquote>[სოკრატე:]"გამომდინარე იქიდან, რომ ლამაზი მახინჯის საპირისპიროა, ისინი არიან ორნი."<br> [გლაუკონი:]"რა თქმა უნდა"<br> "და გამომდინარე იქიდან, რომ ისინი ორნი არიან, თითოეული წარმოადგენს ერთს?<br> "მე კვლავ გეთნხმები"<br> "და იგივე შეიძლება ითქვას სიმართლეზე და სიცრუეზე, სიკეთეზე და ბოროტებაზე და ყველა ფორმაზე. თითოეული საკუთრივ არის ერთადერთი, მაგრამ რადგან ისინი გვევლიან ყველგან, მოქმედებებში, სხეულებში და ერთმათთან ახლოს, გვეჩვენება რომ ისინი ბევრნი არიან."<br> "მართალია."<br> "და მე ვასკვნი: ერთ მხარეს არიან სეირის, ხელოვნების მოყვარულნი და პრაქტიკული ადამიანები; მეორე მხარეს კი არიან ისინი, ვისზეც ჩვენ ახლა ვსაუბრობთ და ვისაც ფილოსოფოსები ჰქვიათ."<br> "რას გულისხმობ?"<br> "სეირისა და ხმიანობის მოყვარულთ ატკბობთ ლამაზი ბგერები, ფორმები და ყველაფერი ამათგან ნაწარმოები, მაგრამ მათ გონებას არ შეუძლია დაინახოს და მიიღოს თავად სილამაზის არსი."<br> "ნამდვილად."<br> "რეალურად, ძალიან ცოტაა ადამიანი, რომელსაც შეუძლია ჩაწვდეს სილამაზის არსს და დაინახოს იგი. არ არის ასე?"<br> "ზუსტად."<br> "რას იტყვი ისეთ ადამიანზე, ვისაც სწამს ლამაზი საგნები, მაგრამ არ სწამს თავად სილამაზე და არ სურს გაყვეს მას, ვინც მიიყვანს ამ ცოდნამდე? არ ფიქრობ რომ ის ცხოვრობს უფრო სიზმარში, ვიდრე ფხიზელ მდგომარეობაში? არ არის ეს სიზმარი: მძინარე თუ ფხიზელი ფიქრობდე საგნის მსგავსებასა და განსხვავებაზე?"<br> "მე ვფიქრობ, ასეთ ადამიანს სძინავს."<br> "მაგრამ ადამიანი, ავიღოთ საპირისპირო მაგალითი, რომელსაც სწამს სილამაზის არსი, შეუძლია დაინახოს იგი და საგნები, რომლებიც მონაწილეობენ მასში და არ სწამს საგნების––ცხოვრობს იგი სიზმარში ან ფხიზელ მდგომარეობაში?"<br> "იგი ნამდვილად რომ ფხიზელია"<br> (''რესპუბლიკა'', წიგნი V)</blockquote> რესბუბლიკის VI წიგნი უმაღლეს ფორმად [[სიკეთის ფორმა|სიკეთეს]] სახავს, ყველა სხვა იდეა და ფორმა მისი შემადგენელი ნაწილია. გრძნობიერის მიერ მიღებული შთაბეჭდილებებით ჩვენ ვერასდროს მივიღებთ ცოდნას ჭეშმარიტი ყოფიერების შესახებ ე.ი ფორმების შესახებ;<ref name="seyffert481"/> იგი შეიძლება მივიღოთ მხოლოდ სულის შინაგანი აქტივობით, სადაც გრძნობა მხოლოდ ხელის შემშლელი ფაქტორია.<ref name="seyffert481"/> მოგვიანებით, ნეოპლატონიზმმა პლოტინუსის მეოხებით, რესპუბლიკის სიკეთის ფორმა [[ტრანსცენდეტი|ტრანსცენდეტით]], [[პარმენიდები (პლატონი)|პარმენიდების]] ერთ-ერთი პირველი ჰიპოთეზით, [[აბსოლუტი|აბსოლუტით]] შეცვალა. პლატონიზმს დიდი გავლენა ჰქონდა დასავლურ აზროვნებაზე. [[ტიმეი (დიალოგი)|ტიმეის]]<ref>cf. Proclus' commentary on the ''Timaeus''; Cornford 1937</ref> მრავალ ინტერპრეტაციაში პლატონიზმი, როგორც [[არისტოტელიზმი]] მარადიულ სამყაროს [[იუდაიზმი|იუდაისტური]] გადმოცემის საპირისპიროდ მიიჩნევს, რომლის მიხედვითაც სამყარო ისტორიულ დროში შეიქმნა. არისტოტელიზმისგან განსხვავებით, პლატონიზმი იდეას საგანზე მაღლა აყენებს და ადამიანს [[სული|სულის]] ქონას მიაწერს. ბევრმა პლატონისტურმა იდეამ ლათინურ ქრისტიანობაში სამუდამო ადგილი დაიმკვიდრა.<ref name ="Oxford">"Platonism." Cross, F. L., ed. The Oxford dictionary of the Christian church. New York: Oxford University Press. 2005</ref> ==ისტორია== ===აკადემია=== პლატონიზმი, ძირითადად, პლატონის დიალოგებშია წარმოდგენილი, სადაც სოკრატეს გმირის დახმარებით რამდენიმე დოქტრინას ეძლევა განმარტება, რომლებიც ისტორიული [[სოკრატე|სოკრატეს]], პლატონის მასწავლებლის იდეებთან რამდენად ახლოს დგას დაუდგენელია. პლატონი ლექციებს თავის აკადემიაში მართავდა, ათენის კედლების გარეთ. სკოლამ დიდი ხნის განმავლობაში იარსება. აქ იყო სამი პერიოდი: ძველი, შუა და ახალი. ძველი აკადემიის მეთაურები [[სპეუსიპუსი]] (პლატონის ძმისწული), (339 ჩვ. წ. აღ-მდე) და [[ქსენოკრატესი]] (313 ჩვ. წ. აღ-მდე) იყვნენ. ორივე მათგანი ცდილობდა შეერწყა [[პითაგორეიზმი|პითაგორეანული]] იდეები პლატონის ფორმების თეორიას. ჩვ. წ. აღ-მდე 226 წლისათვის აკადემიის ლიდერი [[არქეზილა]] გახდა. ეს ფაზა, ცნობილია როგორც შუა ხნის აკადემია, ამ დროს აკადემიამ [[სკეპტიციზმი|სკეპტიციზმის]] ელემენტები შეიძინა. იგი გამოირჩევა თავდასხმებით [[სტოიციზმი|სტოიკებზე]] და მათ მოსაზრებებზე ჭეშმარიტებაზე. ახალ აკადემიას საფუძველი ჩვ. წ. აღ-მდე 155 წელს [[კარნეადესი|კარნეადესმა]] ჩაუყარა, მეოთხე მეთაური არქეზილას შემდეგ. აკადემიას ამ დროს ჯერ კიდევ სკეპტიკური მიმართულება ჰქონდა, უარყოფდა რა აბსოლუტის ჭეშმარიტების ცოდნის შესაძლებლობას. ორივეს, არქეზილას და კარნეადესს სწამდათ, რომ პლატონის ნამდვილ მოძღვრებას მისდევდნენ. ===შუა ხნის პლატონიზმი=== ჩვ. წ. აღ-მდე 90 წლისათვის [[ასკალონი|ასკალონმა]] უარყო სკეპტიციზმი და გზა მისცა ახალი პერიოდს, შუა ხნის პლატონიზმს, რომელშიც პლატონიზმმა გაიზიარა ზოგიერთი [[პერიპათეთიკა|პერიპათეთიკური]] და მრავალი სტოიკური დომგა. ამ დროს, პლატონიზმის ფორმები არ იყო ტრანსცენდენტული, იგი [[რაციონალიზმი|რაციონალურ]] გონებას არჩევდა. ფიზიკური სამყარო იყო ცოცხალი, გასულიერებული არსება, [[მსოფლიო სული]]. ამ პერიოდის ყველაზე გამოჩენილი მოღვაწე [[პლუტარქე]] იყო. პლატონიზმის [[ეკლექტიკა|ეკლექტიკურ]] ბუნებას მისი პითაგორიანიზმთან ([[ნემუნიუს აპამელი]]) და იუდაისტურ ფილოსოფიასთან ([[ფილო ალექსანდრიელი]]) გაერთიანება აჩვენებს. ===ნეოპლატონიზმი=== {{მთავარი|ნეოპლატონიზმი}} მესამე საუკუნეში, [[პლოტინუსი|პლოტინუსმა]] გადმოიღო პლატონის სისტემა, დააარსა ნეოპლატონიზმი, რომელშიც შუა ხნის პლატონიზმი აღმოსავლურ [[მისტიციზმი|მისტიციზმთან]] გაერთიანდა. არსებობის მწვერვალად ერთადერთი იგივე სიკეთე მიიჩნევა, როგორც ყველა საგნის წყარო.<ref name="seyffert484">Oskar Seyffert, (1894), ''Dictionary of Classical Antiquities'', page 484</ref> იგი წარმოსდგება საკუთარი თავიდან, როგორც საკუთარი არსებობის ანარეკლი, გონება, - სადაც ინახება მარადიული იდეები.<ref name="seyffert484"/> მსოფლიო სული, გონების ასლია, იგი წარმოსდგება მისგან და ინახება მასში, ისევე როგორც თავად გონება ინახება ერთადერთის ფორმაში.<ref name="seyffert484"/> ბუნება ერთიანია და დაჯილდოებულია სიცოცხლითა და სულით. სული მიჯაჭვულია მატერიაზე, მიისწრაფის გამოვიდეს მისგან და შეუერთდეს პირველწყაროს.<ref name="seyffert484"/> სათნოებასა და ფილოსოფიურ აზროვნებაში მას აქვს ძალა ასწიოს საკუთარი თავი, ექსტაზის მდგომარეობაში ამაღლდეს გონებაზე.<ref name="seyffert484"/> ამის მიღწევა, შეურთდეს სიკეთეს იგივე [[ღმერთი|ღმერთს]], ყოველი ადამიანის ჭეშმარიტი ფუნქციაა.<ref name="seyffert484"/> პლოტინუსის მოწაფებმა [[პორფირი (ფილოსოფოსი)|პორფირიმ]], შემდეგ [[იამბლიკუსი|იამბლიკუსმა]] სისტემა ქრისტიანობის საპირისპიროდ განავითარა. ამ პერიოდში პლატონისტური აკადემია მეორედ დაარსდა; მისი ყველაზე ცნობილი მეთაური [[პროკლუსი]] (გარდაიცვალა [[485]] წელს) იყო, პლატონის ნაშრომების კომენტატორი. აკადემიის არსებობამ გასატანა სანამ [[რომის იმპერია|რომის]] იმპერატორმა [[იუსტინიანე I (ბიზანტია)|იუსტინიანემ]] არ დახურა [[529]] წელს. ===ქრისტიანობა და პლატონიზმი=== [[File:Sandro Botticelli 050.jpg|thumb|200px|ბევრი დასავლეთელი სასულიერო მოღვაწე, მათ შორის [[ნეტარი ავგუსტინე|ავგუსტინე ჰიპელი]], პლატონიზმის გავლენას განიცდიდა]] პლატონიზმს დიდი გავლენა ჰქონდა [[კლემენტ ალექსანდრიელი|კლემენტ ალექსანდრიელზე]], [[ორიგენი|ორიგენზე]] და<ref name ="Oxford"/> [[კაბადოკიელი მამები|კაბადოკიელ მამებზე]].<ref name = "Cambridge">Armstrong, A. H., ed., The Cambridge History of Later Greek and Early Medieval Philosophy, Cambridge, 1970.</ref> მან ასევე დიდი გავლენა მოახდინა [[ავგუსტინე ნეტარი|წმ. ავგუსტინეზეც]], რომელმაც პლატონიზმი პორფირისა და პლოტინუსის ნაშრომებით ([[მარიუს ვიქტორინუსი|მარიუს ვიქტორინუსის]] თარგმანი) გაიცნო. პლატონიზმი ავტორიტეტს წარმოადგენდა [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეებში]] და ბევრი პლატონური იდეა დღეს [[კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკური]]/[[პროტესტანტული ეკლესია|პროტესტანტული]] ეკლესიის განუყოფელი ნაწილია.<ref name ="Oxford"/> პლატონიზმმა თავისი გავლენის ქვეშ მოაქცია აღმოსავლური და დასავლური მისტიციზმი.<ref name ="Oxford"/><ref name="Louth">Louth, Andrew. The Origins of the Christian Mystical Tradition: From Plato to Denys. Oxford: Oxford University Press, 1983.</ref> დიდი იყო მისი გავლენა სხვადასხვა ფილოსოფოსებზე.<ref name ="Oxford"/> მიუხედავად იმისა, რომ [[XIII საუკუნე|მე–13 საუკუნეში]] [[არისტოტელიზმი|არისტოტელიზმმა]] უფრო მეტი გავლენა მოიპოვა, [[თომა აკვინელი|წმ. თომა აკვინელის]] ფილოსოფია მრავალ ასპექტში პლატონისტური იყო.<ref name ="Oxford"/> [[აღორძინების ხანა|აღორძინების ხანაში]] სწავლულები თავად პლატონის პიროვნებით დაინტერესდნენ.<ref name ="Oxford"/> [[XVI საუკუნე|მე–16]], [[XVIII საუკუნე|მე–17]] და [[XIX საუკუნე|მე–19]] საუკუნეში პლატონის იდეებმა საკმაო გავლენა იქონია ბევრ ინგლისელ რელიგიურ მოაზროვნეზე. ==სქოლიო== <references/> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.john-uebersax.com/plato/cp.htm Christian Platonists and Neoplatonists] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110223183927/http://www.john-uebersax.com/plato/cp.htm |date=2011-02-23 }} *[http://www.john-uebersax.com/plato/ip.htm Islamic Platonists and Neoplatonists] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110713113051/http://www.john-uebersax.com/plato/ip.htm |date=2011-07-13 }} {{ფილოსოფიის თემები}} [[კატეგორია:პლატონიზმი]] [[კატეგორია:ანტიკური ფილოსოფია]] [[კატეგორია:ფილოსოფიური მიმდინარეობები]] 9nk1gqciqtphzz5p65hnot1rluvwdg8 0 162073 5428323 4856597 2026-07-06T18:48:09Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428323 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი = პატადაკალი |სურათი = [[ფაილი:Virupaksha temple at Pattadakal.jpg|250px|]] |სურათის წარწერა= |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = 200 |ქვეყანა = ინდოეთი |ტიპი= კულტურული |კრიტერიუმი= iii, iv |ID = |ბმული = |რეგიონი= [[აზია]] და [[ოკეანეთი]] |კოორდინატები= {{coord|16|1||N|75|53||E|}} |წელი= 1987 |სესია= |ნომერი = 239 |საფრთხის ქვეშ = }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|239}} '''პატადაკალი''' ([[კანადა (ენა)|კანად]]. ಪಟ್ಟದ್ಕಲ್ಲು) — სოფელი [[ინდოეთი]]ს [[კარნატაკა|კარნატაკის შტატში]]. მდებარეობს მდინარე [[მალაპრაბჰა]]ს სანაპიროზე, ქალაქ [[ბადამი]]დან 22 კმ-ში. ცნობილია თავისი ისტორიული ტაძრებით. ტაძრების [[VIII საუკუნე|VIII საუკუნის]] კომპლექსი [[ინდუიზმი]]ს ვერსალას სტილის არქიტექტურის ყველაზე ძველ მაგალითს წარმოადგენს. [[1987]] წელს ისინი [[იუნესკო]]მ [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] სიაში შეიტანა. პატადაკალი სამხრეთ ინდოეთის ჩალუკიის დინასტიის დედაქალაქს წარმოადგენდა, სადაც ტაძრების ეს კომპლექსი ახ.წ. VII-VIII საუკუნეებში აშენდა. სულ ათი ტაძარია, რომლებიც შემოსაზღვრულია მრავალი პატარა შენობითა და სალოცავებით. == იხილეთ აგრეთვე == * [[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდოეთში]] * [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში]] == რესურსები ინტერნეტში == {{commonscat|Pattadakal }} * [http://www.flonnet.com/fl2424/stories/20071221505406500.htm Article on Chalukaya Temples and Caves ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120319050730/http://www.flonnet.com/fl2424/stories/20071221505406500.htm |date=2012-03-19 }} * [http://asi.nic.in/asi_monu_whs_pattadakkal.asp Pattadakal World Heritage Site] * [http://asi.nic.in/asi_monu_whs_pattadakkal_images.asp Pattadakal Photo gallery] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110713181556/http://asi.nic.in/asi_monu_whs_pattadakkal_images.asp |date=2011-07-13 }} * [http://www.world-heritage-tour.org/asia/south-asia/india/pattadakal/map.html 360 degree photos of pattadakal monuments]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120224234604/http://www.world-heritage-tour.org/asia/south-asia/india/pattadakal/map.html |date=2012-02-24 }} * [http://chitralekhan.wordpress.com/romance-on-the-rocks-hampi-badami-pattadakal-aihole/ Articles and Travelers' experiences: Romance on the Rocks… Hampi, Badami, Pattadakal, Aihole.] {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდოეთში}} [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდოეთში]] h7iueud1udh8b9dk04r711goz3265cs 0 175529 5428443 4933435 2026-07-07T05:01:14Z Jaba1977 3604 5428443 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Flag of Italy.svg|thumb|260px|იტალიის დროშა]] '''[[იტალია|იტალიის]] [[დროშა]]''' — იტალიის რესპუბლიკის ერთ-ერთი ეროვნული სიმბოლო, რომელიც წარმოადგენს სამფეროვან ქსოვილს. ფერები განლაგებულია ვერტიკალურად, შემდეგი თანმიმდევრობით: მწვანე, თეთრი, წითელი.დროშის ამჟამინდელი ვერსია გამოიყენებოდა [[1946]] წლის [[9 ივნისი]]დან და ოფიციალურად მიღებულ იქნა [[1948]] წლის [[1 იანვარი|1 იანვარს]]. == დროშის ისტორია == იტალიის დროშა მიღებული იქნა [[ნაპოლეონ ბონაპარტი]]ს მიერ და დიზაინით ახლოს იყო [[საფრანგეთის დროშა]]სთან. პირველად გამოყენებული იქნა [[1797]] წელს. ==რესურსები ინტერნეტში== * {{in lang|it}} [http://www.quirinale.it/qrnw/statico/simboli/tricolore/tricolore.htm La Bandiera degli italiani] Presidenza della Repubblica, Palazzo del Quirinale * {{in lang|it}} [http://www.cisv.it/ Centro Italiano Studi Vessillologici] (Italian Centre for the Study of [[Vexillology]]) {{ევროპა თემატურად|დროშა|ფერი=იტალია|[[ევროპის დროშები]]}} [[კატეგორია:იტალიის ეროვნული სიმბოლოები]] [[კატეგორია:მსოფლიოს ქვეყნების დროშები]] [[კატეგორია:დროშები ანბანის მიხედვით]] hnn4gn0tsnhlpw8o8xc80duk6giq7hv 5428444 5428443 2026-07-07T05:01:54Z Jaba1977 3604 5428444 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Flag of Italy.svg|thumb|260px|იტალიის დროშა]] '''იტალიის დროშა''' — იტალიის რესპუბლიკის ერთ-ერთი ეროვნული სიმბოლო, რომელიც წარმოადგენს სამფეროვან ქსოვილს. ფერები განლაგებულია ვერტიკალურად, შემდეგი თანმიმდევრობით: მწვანე, თეთრი, წითელი.დროშის ამჟამინდელი ვერსია გამოიყენებოდა [[1946]] წლის [[9 ივნისი]]დან და ოფიციალურად მიღებულ იქნა [[1948]] წლის [[1 იანვარი|1 იანვარს]]. == დროშის ისტორია == იტალიის დროშა მიიღეს [[ნაპოლეონ ბონაპარტი]]ს მიერ და დიზაინით ახლოს იყო [[საფრანგეთის დროშა]]სთან. პირველად გამოიყენეს [[1797]] წელს. ==რესურსები ინტერნეტში== * {{in lang|it}} [http://www.quirinale.it/qrnw/statico/simboli/tricolore/tricolore.htm La Bandiera degli italiani] Presidenza della Repubblica, Palazzo del Quirinale * {{in lang|it}} [http://www.cisv.it/ Centro Italiano Studi Vessillologici] (Italian Centre for the Study of [[Vexillology]]) {{ევროპა თემატურად|დროშა|ფერი=იტალია|[[ევროპის დროშები]]}} [[კატეგორია:იტალიის ეროვნული სიმბოლოები]] [[კატეგორია:მსოფლიოს ქვეყნების დროშები]] [[კატეგორია:დროშები ანბანის მიხედვით]] kcisdmk2vypz3ebxhcalyf5pxhsvh5g 0 207712 5428462 4944870 2026-07-07T06:29:46Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428462 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = პორირუა |მშობლიური სახელი = {{lang-en|Porirua}} |ქვეყანა = ახალი ზელანდია |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300პქ |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = S |lat_deg = 41 |lat_min = 08 |lat_sec = 00 |lon_dir = E |lon_deg = 174 |lon_min = 51 |lon_sec = 00 |CoordAddon = |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = რეგიონი |რეგიონი = უელინგტონის რეგიონი |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = ქალაქის მერი |მმართველი = ანიტა ბეიკერი |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 182,39 |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |მოსახლეობა = 59 600 |აღწერის წელი = 2020 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +12 |DST = +13 |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საიტი = http://www.pcc.govt.nz/ |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''პორირუა''' ({{lang-en|Porirua}}) — ქალაქი [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], [[ჩრდილოეთი კუნძული (ახალი ზელანდია)|ჩრდილოეთ კუნძულზე]]. მდებარეობს [[უელინგტონის რეგიონი|უელინგტონის რეგიონში]]. ქალაქის მოსახლეობა [[2013]] წლის აღწერის მონაცემებით შეადგენს 51 717 კაცს<ref>{{Cite web |url=http://www.stats.govt.nz/Census/2013-census/data-tables/tables-about-a-place.aspx?request_value=24470&reportid=14&tabname= |title=მოსახლეობის აღწერა (2013 წელი) |accessdate=2015-02-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141113182637/http://www.stats.govt.nz/Census/2013-census/data-tables/tables-about-a-place.aspx?request_value=24470&reportid=14&tabname= |archivedate=2014-11-13 }}</ref>. 2020 წლის ივნისისთვის ქალაქში 59 600 ადამიანი ცხოვრობს.<ref>[http://nzdotstat.stats.govt.nz/wbos/Index.aspx?DataSetCode=TABLECODE7979 Population estimate tables - NZ.Stat"]". Statistics New Zealand. Retrieved 22 October 2020.</ref> == დემოგრაფია == პორირუას მოსახლეობა 2018 წლის აღწერით 56 559 ადამიანს შეადგენდა, რაც 2013 წლის მაჩვენებელს 4 842 ადამიანით (9,4%) აღემატება. ამავე პერიოდში ქალაქში ცხოვრობდა 17 838 კომლი, ხოლო სქესობრივი განაწილებით 27 585 კაცი და 28 974 ქალი. ეთნიკური შემადგენლობის მიხედვით ქალაქის მოსახლეობის 61.9% ევროპელი / პაკეჰაა, 22.3% [[მაორი]], 26.3% [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] კუნძულებზე მცხოვრები ხალხი, 8.7% აზიელი და 2.6% სხვა. საზღვარგარეთ დაბადებული ადამიანების პროცენტული მაჩვენებელი 24,5%-ია. რელიგიური შემადგენლობის მიხედვით მოსახლეობის 43.8% არაა რელიგიური, 43.5% [[ქრისტიანი|ქრისტიანია]], ხოლო 6.2% სხვა რელიგიის მიმდევარი. == გარეუბნები == ქალაქი პორირუა მდებარეობს პორირუას ნავსადგურის გარშემო და სანაპირო ზოლი [[კუკის სრუტე|კუკის სრუტესა]] და [[სამხრეთი კუნძული|სამხრეთ კუნძულის]] ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილებს გადაჰყურებს. პორირუას დასახლებული ტერიტორიების უმეტესობა სანაპირო ზოლის გასწვრივ მდებარეობს. მათ შორისაა: კამბორნი, კარეჰანის ყურე, მანა, ონეპოტო, პაპაკოვაი, პარემატა, პაუაატჰანუი, პლიმერტონი, პუკერუას ყურე, ტაკაპუავაია, ტიტაჰის ყურე და უაიტბი. ყველა მათგანს სანაპირო პარკები და რეკრეაციული ნაკრძალები გააჩნია. ელსდონმა, რომელიც ადრე პროსერული ბლოკის სახელით იყო ცნობილი, <ref>Upper Hutt Leader, Volume XII, Number 43, 10 November 1955</ref> დაკარგა ნავსადგურზე გასასვლელი სამელიორაციო სამუშაოების შედეგად, რომლებიც 1960-იან წლებში დაიწყო. თანამედროვე ქალაქის ცენტრი, რომელიც პარუმოანას ქუჩის ჩრდილოეთით და ტიტაჰის ყურის გზის აღმოსავლეთით მდებარეობს ნაგავსაყრელზე აშენდა.<ref>{{Cite web|url=http://www.pcc.govt.nz/About-Porirua/Porirua-s-heritage/Porirua-s-suburbs/Porirua-City-Centre--Elsdon-and-Takapuwahia/Historic-Photos-of-Porirua-City-Centre|title=Archived copy|accessdate=4 იანვარი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924065739/http://www.pcc.govt.nz/About-Porirua/Porirua-s-heritage/Porirua-s-suburbs/Porirua-City-Centre--Elsdon-and-Takapuwahia/Historic-Photos-of-Porirua-City-Centre|archivedate=24 სექტემბერი 2015}}</ref> == განათლება == ახალი ზელანდიის სამეფო პოლიციის კოლეჯი, სადაც ქვეყნის ყველა პოლიციელი გადის 19 კვირიან ტრენინგს პაკაკოუჰაიში, პორირუას გარეუბანში მდებარეობს. აოტეას ლაგუნის მიმდებარედ აოტეას კოლეჯია, რომელიც ქალაქის ჩრდილოეთ ნაწილებთან ყველაზე ახლოს მდებარეობს. სხვა კოლეჯებს შორისაა: მანას კოლეჯი და ეპისკოპოს ვიარდის კოლეჯი. უმაღლესი განათლების მისაღებად პორირუაში არის უიტირეიას პოლიტექნიკუმი, რომელსაც კამპუსები ქალაქის ცენტრის ჩრდილოეთით აქვს. == ხელოვნება და კულტურა == ადგილობრივი კულტურის, ისტორიისა და ხელოვნების ნიმუშების ხილვა პატაკას ხელოვნებისა და კულტურის მუზეუმშია შესაძლებელი, რომელიც საჯარო ბიბლიოთეკის გვერდით მდებარეობს.<ref>[https://www.nzmuseums.co.nz/collections/3070/pataka-museum-of-arts-cultures "Pataka Museum of Art and Cultures"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221231043133/https://www.nzmuseums.co.nz/collections/3070/pataka-museum-of-arts-cultures |date=2022-12-31 }}. ''NZ museums''. Retrieved 9 December 2014.</ref> == დაძმობილებული ქალაქები == === და ქალაქები === {{Columns-list|*{{დროშანიშანი|ავსტრალია}} ბლექთაუნი *{{დროშანიშანი|იაპონია}} ნიშიო|colwidth=20em}} === მეგობარი ქალაქები === {{Columns-list|*{{დროშანიშანი|ავღანეთი}} [[ბამიანი]] *{{დროშანიშანი|ჩინეთი}} იანგჟოუ|colwidth=20em}} === ტყუპი ქალაქები === * {{დროშანიშანი|გაერთიანებული სამეფო}} უაითბი<ref>[https://poriruacity.govt.nz/your-council/mayor-councillors/international-partnerships/ "International partnerships and sister cities"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220405195757/https://poriruacity.govt.nz/your-council/mayor-councillors/international-partnerships/ |date=2022-04-05 }}. ''poriruacity.govt.nz''. Retrieved 16 May 2018.</ref><ref>"Wellington Region Sister Cities". [https://web.archive.org/web/20070823221517/http://www.sistercities.org.nz/Editable/maps020929/wellington.shtml Archived] from the original on 23 August 2007. Retrieved 5 November 2007.</ref> == გალერეა == [[ფაილი:Porirua, New Zealand.jpg|ცენტრი|მინი|872x872პქ|ქალაქის პანორამული ხედი]] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.poriruacity.com/ პორირუა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180301192153/http://www.poriruacity.com/ |date=2018-03-01 }} * [http://www.pcc.govt.nz/ პორირუის ქალაქის საბჭო] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121005234621/http://www.pcc.govt.nz/ |date=2012-10-05 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ახალი ზელანდიის ქალაქები]] jpjxmkqj69jr7nb1la3gvi13a4cujnz 0 213580 5428335 4551576 2026-07-06T18:58:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428335 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა_მდინარე |სახელი = პატარა ნევა |ორიგინალური სახელი = Малая Нева |ფოტო = Spb Evening view on Little Neva and Exchange Bridge.jpg |ფოტოს ზომა = 200 |სათაური = |რუკა = |რუკის სიგანე = |რუკის წარწერა = |სიგრძე = 4,25 |აუზის ფართობი = |აუზი = |მდინარეთა აუზი = |წყლის ხარჯი = |გაზომვის ადგილი = |სათავე = [[ნევა]] |სათავეს მდებარეობა = |სათავეს სიმაღლე = |s_lat_dir =N |s_lat_deg =59 |s_lat_min =56 |s_lat_sec =46.5 |s_lon_dir =E |s_lon_deg =30 |s_lon_min =18 |s_lon_sec =20.9 |შესართავი = |შესართავის მდებარეობა = |შესართავის სიმაღლე = |m_lat_dir =N |m_lat_deg =59 |m_lat_min =57 |m_lat_sec =48.7 |m_lon_dir =E |m_lon_deg =30 |m_lon_min =13 |m_lon_sec =57.7 |ჩაედინება=[[ნევის ყურე]] |მდინარის დახრილობა = |ქვეყნები = [[რუსეთი]] |რეგიონი =[[ლენინგრადის ოლქი]] |ქალაქები=[[სანქტ-პეტერბურგი]] |Commons = Malaia Neva |პოზრუკა = რუსეთი სანქტ-პეტერბურგი }} '''პატარა ნევა''' ({{lang-ru|Малая Нева}}) — [[მდინარე]] [[რუსეთი|რუსეთში]], [[ლენინგრადის ოლქი]]ს ქალაქ [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]]. მდინარე სათავეს იღებს ვასილის კუნძულიდან და ჩაედინება [[ნევის ყურე]]ში [[დიდი ნევა|დიდ ნევასთან]] ერთად. სიგრძე — 4,25 [[კილომეტრი|კმ]], სიგანე — 200-400 მეტრი, სიღრმე — 3-7 მეტრი. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://nevariver.ru/tributary.php Перечень и описания рек и каналов Санкт-Петербурга] * [http://www.mr-spb.ru/info/most/ График разводки мостов на Неве.]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081216011559/http://www.mr-spb.ru/info/most/ |date=2008-12-16 }} {{თარგი:ნევა}} [[კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის მდინარეები]] [[კატეგორია:ნევის შენაკადები]] cyc7tf407xsigkp7c6vafdpil8anwye 0 214441 5428336 4550943 2026-07-06T18:59:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428336 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა_მდინარე |სახელი = პატარა ნევკა |ორიგინალური სახელი = Малая Невка |ფოტო = Malaia Nevka 01.jpg |ფოტოს ზომა = |სათაური = |რუკა = |რუკის სიგანე = |რუკის წარწერა = |სიგრძე = 5 |აუზის ფართობი = |აუზი = |მდინარეთა აუზი = |წყლის ხარჯი = 224 |გაზომვის ადგილი = |სათავე = [[დიდი ნევკა]] |სათავეს მდებარეობა = |სათავეს სიმაღლე = |s_lat_dir =N |s_lat_deg =59 |s_lat_min =58 |s_lat_sec = 45.5 |s_lon_dir =E |s_lon_deg =30 |s_lon_min =18 |s_lon_sec = 28.4 |შესართავი = |შესართავის მდებარეობა = |შესართავის სიმაღლე = 0 |m_lat_dir =N |m_lat_deg =59 |m_lat_min =58 |m_lat_sec =1.1 |m_lon_dir =E |m_lon_deg =30 |m_lon_min =14 |m_lon_sec =11.9 |ჩაედინება=[[ნევის ყურე]], [[ბალტიის ზღვა]] |მდინარის დახრილობა = |ქვეყნები = [[რუსეთი]] |რეგიონი = |ქალაქები=[[სანქტ-პეტერბურგი]] |Commons = Malaia Nevka |პოზრუკა = რუსეთი სანქტ-პეტერბურგი }} '''პატარა ნევკა''' ({{lang-ru|Малая Невка}}) — [[ნევის დელტა|ნევის დელტის]] ერთ-ერთი განშტოება. მიედინება [[რუსეთი|რუსეთში]], [[ლენინგრადის ოლქი]]ს ქალაქ [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბუგში]]. სათავეს იღებს [[დიდი ნევკა|დიდი ნევკიდან]]. გამოჰყოფს ქალაქში კრესტოვსკისა და კამენნის კუნძულებს პეტროგრადსკის მხარიდან. სიგრძე დაახ. 5 კმ, სიგანე — 120-300 მეტრი, სიღრმე — 3,5-7 მეტრი, წყლის ხარჯი — 224 მ³/წმ. აქვს ორი მარცხენა [[შენაკადი]]: კარპოვკა და ჟდანოვკა. პატარა ნევკის შუა ნაწილიდან გამოედინება მდინარე [[კრესტოვკა (მდინარე)|კრესტოვკა]] და ჩაედინება [[შუა ნევკა]]ში, ელაგინის კუნძულის პირდაპირ. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://nevariver.ru/tributary.php Перечень и описания рек и каналов Санкт-Петербурга] * [http://www.mr-spb.ru/info/most/ График разводки мостов на Неве.]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081216011559/http://www.mr-spb.ru/info/most/ |date=2008-12-16 }} {{თარგი:ნევა}} [[კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის მდინარეები]] [[კატეგორია:ნევის შენაკადები]] azvhg36ccbmfozvmrrnhgmhti1t20gq 0 225906 5428390 5371367 2026-07-07T01:26:31Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428390 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული|ეკვადორი |მშობლიური სახელი = Cantón Piñas |ქართული სახელი = პინიასის კანტონი |პანორამა = El Oro in Ecuador (+Galapagos).svg |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = ეკვადორი |ჰიმნი = |სტატუსი =კანტონი |შედის = [[ელ-ოროს პროვინცია]]ში |მოიცავს = |დედაქალაქი= [[პინიასი]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები= |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი= |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 23 246 |აღწერის წელი = 2001 |ადგილი მოსახლეობით = |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = |აღმსარებლობა = |ფართობი = 615 |ადგილი ფართობით = |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე =1 126 |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა= Piñas in El Oro (Ecuador).svg |დროის სარტყელი= -5 |აბრევიატურა = |ISO = |FIPS= |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში =Piñas Canton |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''პინიასი''' ({{lang-es|Piñas}}) — [[კანტონი]] [[ეკვადორი|ეკვადორში]], [[ელ-ოროს პროვინცია]]ში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი [[პინიასი]]. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით [[მოსახლეობა]] 5 479 ადამიანს შეადგენდა.<ref>[http://www.statoids.com/yec.html Cantons of Ecuador] at statoids.com</ref> მდებარეობს [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 1 126 მეტრზე. ხშირად მას ზედმეტსახელად „ანდების ორქიდეას“ უწოდებენ, რადგან აქ უამრავი [[ორქიდეა]] იზრდება. კანტონი შეიქმნა [[1940]] წლის [[8 ნოემბერი|8 ნოემბერს]]. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://visitaeloro.com VisitaElOro.com Tourism , Travel, History, Picture Gallery of Piñas "Orquidea de los Andes" in El Oro, Ecuador and "Parte Alta"] * [http://ecuador.nuxit.net/pinas :: El Porta de los Piñasienses :: - Portal convivial, informativo e interactivo de su gente] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060205132321/http://ecuador.nuxit.net/pinas/ |date=2006-02-05 }} * [http://www.thebestofecuador.com/pinas.htm The Best of Ecuador: Piñas]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130508132843/http://www.thebestofecuador.com/pinas.htm |date=2013-05-08 }} * [http://www.partealta.ec Rincon de la parte alta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070411010134/http://www.partealta.ec/ |date=2007-04-11 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ეკვადორის კანტონები}} [[კატეგორია:ელ-ოროს პროვინციის კანტონები]] civ1uxjgxprvan4es3su6xapoc1nvcq 0 226321 5428177 4095998 2026-07-06T15:32:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428177 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი =პალმერის მუხა | სურათის ფაილი =Flora Example.svg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | სამეფო = მცენარეები | ქვესამეფო = | ზეგანყოფილება = | განყოფილება = [[ფარულთესლოვნები]] | ქვეგანყოფილება = | ზეკლასი = | კლასი = [[ორლებნიანნი]] | ქვეკლასი = | ინფრაკლასი = | ზერიგი = | რიგი = [[წიფლისნაირნი]] | ქვერიგი = | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = [[წიფლისებრნი]] | ქვეოჯახი = | ზეტრიბა = | ტრიბა = | ქვეტრიბა = | გვარი = [[მუხა]] | ქვეგვარი = | სახეობა = [[პალმერის მუხა]] | ქვესახეობა = | ლათ =Quercus palmeri | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | iucnstatus = | ვიკისახეობები = | commons = | iucn = | itis = | ncbi = }} '''პალმერის მუხა''' ({{lang-la|Quercus palmeri}}) — [[ორლებნიანნი|ორლებნიანთა]] კლასის ხე [[წიფლისებრნი|წიფლისებრთა]] ოჯახიდან. გავრცელებულია [[აშშ]]-ში (სამხრეთ-დასავლეთი [[ორეგონი]], [[კალიფორნია]], დასავლეთი [[არიზონა]]). ==იხილეთ აგრეთვე== * [[მარადმწვანე მუხა]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?4316,4326,4348 Jepson Manual Treatment - ''Quercus palmeri''] *[http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=QUPA10 USDA Plants Profile: Quercus palmeri] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121112023105/http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=QUPA10 |date=2012-11-12 }} *[http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Quercus+palmeri ''Quercus palmeri'' - Photo gallery] [[კატეგორია:წიფლისებრნი]] 7x95jn1kqiwfhc6wtbhyyspa4nh1kvd 0 244457 5428382 4552484 2026-07-06T23:48:00Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428382 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = პეშავარი |მშობლიური სახელი = [[ურდუ]] پشاور, [[პუშტუ]] پېښور‎, [[ჰინდი]] پِشور |ქვეყანა = პაკისტანი |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300px |წარწერა =ნიშტარის სასახლე |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir =N |lat_deg =34 |lat_min =00 |lat_sec = |lon_dir =E |lon_deg =71 |lon_min =30 |lon_sec = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = პაკისტანის ადმინისტრაციული ოლქი{{!}}პროვინცია |რეგიონი = ჰაიბერ–პახტუნხვა |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი= |რაიონი = |მმართველის ტიპი = ნაზიმი |მმართველი = ჰაჯი გულამ ალი |დაარსების თარიღი = პირველი ცნობები ჩვ.წ.აღ.მდე I ათასწლეული |დაქვემდებარება = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი= |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= 491 |მოსახლეობა = 1 439 205 ადამიანი |აღწერის წელი = 2010 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |კონფესია = მაჰმადიანობა |დროის სარტყელი = +5 |DST = |სატელეფონო კოდი = 091 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Peshawar }} '''პეშავარი''' ([[ურდუ]] پشاور, [[პუშტუ]] پېښور‎) — ჰაიბერ-პახტუნხვას ადმინისტრაციული ცენტრი [[პაკისტანი|პაკისტანში]]. მნიშვნელოვანი სავაჭრო, ეკონომიკური, პოლიტიკური და კულტურული ქალაქი [[პაკისტანი]]ს საზღვარზე, ქვეყნის პუშტუნური მოსახლეობის მნიშვნელოვანი ცენტრი. მოსახლეობა — 1 439 205 ადამიანი (2010წ. მონაცემებით) == ისტორია == პეშავარის რაიონში [[პუშტუნები]] დასახლდნენ ჯერ კიდევ ძვ.წ.I ათასწლეულში, როცა მათ დაიწყეს აქ ჩამოსახლება [[სულეიმანის მთები]]ს რაიონის სამხრეთ და სამხრეთ–დასავლეთის კალთებიდან. [[ფაილი:Sweets-Peshawar.JPG|220px|მინიატიურა|მარცხნივ|ტკბილეულის სავაჭრო]] დროთა განმავლობაში იგი გახდა პუშტუნური კულტურის მნიშვნელოვანი ცენტრი [[ყანდაარი|ყანდაარსა]] და [[ქაბული|ქაბულთან]] ერთად. ძველად, როცა ქალაქი ოფიციალურად დაარსდა კუშანების მიერ I საუკუნის შუა ხანებში, ეწოდებოდა [[პურუშაპურა]]. ისტორიის მთელ მანძილზე პეშავარი წარმოადგენდა ძველი [[აბრეშუმის გზა]]ზე, განსხვავებული აზიური კულტურების გზაჯვარედინზე მდებარე მნიშვნელოვან სავაჭრო ცენტრს. [[ფაილი:Old Peshawar.jpg|220px|მინიატიურა|მარცხნივ|ქალაქის ძველი უბანი]] ჯერ კიდევ მე–2 ათასწლეულის დაწყებამდე რეგიონი დაიპყრეს მუსლიმმა არაბებმა და თურქებმა. თურქებმა პეშავარი 988 წელს დაიპყრეს. XVIს–ში ქალაქი შევიდა პუშტუნთა მფლობელობაში. [[დიდ მოგოლთა იმპერია|დიდ მოგოლთა იმპერიის]] დამაარსებელი, სამხრეთ [[აზია|აზიის]] მომავალი დამპყრობელი [[ბაბური]] მოვიდა პეშავრში და დააარსა ქალაქი სახელად [[ბერგამი]], ხოლო 1530 წელს ააგო ციხე–სიმაგრე. მისმა შვილიშვილმა [[აქბარი|აქბარმა]] ქალაქს ოფიციალურად უწოდა პეშავარი. [[აქბარი|აქბარმა]] გააფართოვა ბაზარი, საფორტიფიკაციო ნაგებობანი. ძველად ქალაქს, ასევე, უწოდებდნენ "ყვავილების ქალაქს" ან "მარცვლეულის ქალაქს". 1747 წელს პეშავარი შევიდა [[აჰმად შაჰ დურანი]]ს ავღანურ–პუშტუნურ იმპერიაში. 1834 წელს [[ავღანეთი|ავღანეთთან]] ომის დროს [[სიქჰები|სიქჰებმა]] დაიკავეს ქალაქი პაშავარი. გადაწვეს ქალაქის მნიშვნელოვანი ნაწილი. ქალაქი გათავისუფლდა სიქჰების ბატონობიგან რანჯიტ სინგჰის გარდაცვალების შემდეგ. 1849–1947 წლებში ქალაქს მართავდა დიდი ბრიტანეთი, ამავე პერიოდში ის გახდა [[პაკისტანი]]ს ნაწილი. 1979 წელს [[ავღანეთი|ავღანეთში]] საბჭოთა ჯარების შეყვანის შემდეგ პეშავარი გადაიქცა [[მოჯაჰედები]]ს ანტისაბჭოთა მოძრაობის ცენტრად. ის გარშემორტყმული იყო ავღანელი ლტოლვილების უზარმაზარი ბანაკით. მრავალი ლტოლვილი აქ დარჩა სამოქალაქო ომის დასრულებამდე, რომელიც გაჩაღდა საბჭოთა ჯარების მიერ [[ავღანეთი]]ს დატოვების შემდეგ 1989 წელს, [[თალიბები]]ს მმართველობის, ამერიკის და მისი მოკავშირეების ოკუპაციის პერიოდში 2001 წლამდე. == მოსახლეობა == [[ფაილი:Three Pakistanis.jpg|220px|მინიატიურა|მარცხნივ|პეშავარელი მოსახლეობა]] პეშავარი სწრაფად მზარდი ქალაქია 982 816 ათასი მცხოვრებით (1998 წლის მონაცემებით). მოსახლეობის ზრდის მიმდინარე მაჩვენებელი შეადგენს 3,29%–ს წელიწადში, რაც [[პაკისტანი]]ს მრავალი ქალაქის ზრდის მაჩვენებლის საშუალო დონეს აჭარბებს. მოსახლეობის ორი ძირითაძი ჯგუფი ეს არის: პუშტუნური უმრავლესობა ([[ავღანეთი]]დან დევნილების ჩათვლით) და პეშავარელთა უმცირესობა (ქალაქის მოსახლეობა). ამათ გარდა აქ ცხოვრობენ ათასობით [[ტაჯიკები]], [[ხაზარები]], [[უზბეკები]] და აგრეთვე, [[ციგნები]]. ქალაქის მოსახლეობა: 48,68 % (983 000 ადამ). სოფლის მოსახლეობა: 51,32 % (1 036 000 ადამ.) რაოდენობრივი შეფარდება მამაკაცების ქალებთან: 1,1:1 პეშავარის მოსახლეობის 99% [[მუსლიმი]]ა. ძველად აქ ცხოვრობდნენ ავღანელი ებრაელების, [[ინდუსები]]ს და [[სიქები]]ს მცირე თემები. ინდოეთის გაყოფამ და ისრაელის წარმოქმნამ პეშავარიდან ამ თემების გაქრობა გამოიწვია. რეგიონში დღემდეა შემორჩენილი მცირე ქრისტიანული ჯგუფი. == გეოგრაფია და კლიმატი == [[ფაილი:Khyber pass.jpeg|220px|მინიატიურა|მარცხნივ|ჰეიბერის გასასვლელი – აღმოსავლეთის ჭიშკარი]] პეშვარი მდებარეობს ხეობაში [[ირანი]]ს ზეგანზე, ცენტრალური და სამხრეთ [[აზია|აზიის]] საზღვარზე. აქ უძველესი დროიდან გადიოდა დიდი [[აბრეშუმის გზა]] პეშავარის ხეობა დაფარულია ბოლო პერიოდის გეოლოგიური ეპოქის ქვიშის, ხრეშის და ლამის გამაგრებული ნალექებით. ეს ქვიშა, ხრეში და სილა წარმოადგენს ძირითად წყალგამტარ ზონას, რომლის სისქე დაახლოებით 60 მ–ია. მდინარე [[ქაბული]] მიედინება რეგიონის ჩრდილო–დასავლეთით. პეშავარის ვაკეზე გამოსვლისას მდინარე ქაბული იშლება რამდენიმე ნაკადად. პეშავარში ზამთრის პერიოდი გრძელდება ნოემბრის შუა რიცხვებიდან მარტის ბოლომდე. ზაფხული — მაისიდან სექტემბრამდე. მაქსიმალური სადღეღამისო ტემპერატურა ზაფხულობით არის 40 °C, მინიმალური — 25 °C,. ზამთარში შესაბამისად, 18.35 °C და 4 °C წვიმები ყველაზე ხშირად მოდის ზამთრის პერიოდში — თებერვლიდან აპრილამდე, ხოლო ზაფხულში ნალექების უდიდესი რაოდენობაა აგვისტოში. ზამთარში ნალექების რაოდენობა მეტია ვიდრე ზაფხულში. ნალექების წლიური საშუალო რაოდენობაა 400 მმ. პეშავარში მდებარეობს საერთაშორისო აეროპორტი. == დაძმობილებული ქალაქები == *{{flagicon|China}} [[ურუმჩი]], [[ჩინეთი]] == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20130525144600/http://www.world-gazetteer.com/wg.php?x=1209831608&men=gcis&lng=en&des=gamelan&geo=-3&srt=npan&col=adfhimoq&msz=1500&geo=-172 პაკისტანის დიდი ქალაქები] [[კატეგორია:პაკისტანის ქალაქები]] a77z14z4ff0owybmhg1r82liwfjbvui 0 254779 5428082 5428059 2026-07-06T12:20:32Z Jaba1977 3604 [[Special:Contributions/~2026-38418-32|~2026-38418-32]]-ის რედაქტირებები გაუქმდა; აღდგა [[User:Jaba1977|Jaba1977]]-ის მიერ რედაქტირებული ვერსია 4949461 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ჩოგბურთელი |სახელი = ანა ჩაკვეტაძე |სურათი = [[ფაილი:Anna_Chakvetadze_-_Rome.jpg|250პქ]] |სურათის ზომა = |ალტ = |წარწერა = ჩაკვეტაძე 2009 წელს |სრული სახელი = ანა ჯამბულის ასული ჩაკვეტაძე |მშობლიური სახელი = А́нна Джамбулиевна Чаквета́дзе |მშობლიური სახელის ენა = |itf-ის სახელი = |ქვეყნის წარმომადგენელი = {{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[რუსეთი]] |საცხოვრებელი ადგილი = [[მოსკოვი]], რუსეთი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1987|03|05}} |დაბადების ადგილი = მოსკოვი, [[რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკა|რსფსრ]], [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = 172 სმ. |პროფესიონალი = [[2003]] |კარიერა დაასრულა = [[2013]] |თამაში = მემარჯვენე |კოლეჯი = |მწვრთნელი = |ფულადი პრიზი კარიერაში = 3,909,854 [[აშშ დოლარი]] |ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წელი = |ჩოგბურთის დიდების დარბაზის იდენტიფიკატორი = |საიტი = {{url|http://chakvetadzeanna.com/|chakvetadzeanna.com}} |ერთეულთა ჩანაწერები = 296–170 (63.52%) |ერთეულთა ტიტულები = 8 |ყველაზე მაღალი რეიტინგი ერთეულებში = მე-5 (10 სექტემბერი, 2007) |მიმდინარე რეიტინგი ერთეულებში = |ავსტრალიის შედეგები = მეოთხედფინალი (2007) |საფრანგეთის შედეგები = მეოთხედფინალი (2007) |უიმბლდონის შედეგები = 4რ (2008) |ამერიკის შედეგები = ნახევარფინალი (2007) |წყვილთა ჩანაწერები = 38–64 (37.25%) |წყვილთა ტიტულები = 0 |ყველაზე მაღალი რეიტინგი წყვილებში = 53-ე (6 აგვისტო, 2007) |მიმდინარე რეიტინგი წყვილებში = |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები = 1რ (2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011) |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები = მეოთხედფინალი (2006) |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები = 2რ (2007, 2009) |ამერიკის წყვილთა შედეგები = 3რ (2006) |გუნდური = არის |ფედერაციის თასის შედეგები = გამარჯვება (2007, 2008) |ჰოპმანის თასის შედეგები = |მედლის თარგები = |მედლის თარგის-გაშლა = |განახლებული = 11 თებერვალი, 2018 }} '''ანა ჩაკვეტაძე''' ({{lang-ru|А́нна Чаквета́дзе;}} დ. [[5 მარტი]], [[1987]], [[მოსკოვი]], [[რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკა|რსფსრ]], [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]]) — [[საქართველო|ქართული]] წარმოშობის [[რუსეთი|რუსი]] ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი მეხუთე ჩოგანი. ჩაკვეტაძემ კარიერაში [[ქალთა ჩოგბურთის ასოციაცია|WTA-ის]] 8 ტურნირი მოიგო ერთეულთა თანრიგში. მისი საუკეთესო მიღწევა [[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]] ტურნირებზე, იყო [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]] ნახევარფინალში გასვლა 2007 წელს<ref>{{cite news|title=Henin beats Williams, Kuznetsova survives Chakvetadze to advance|url=http://www.espn.com/sports/tennis/usopen07/news/story?id=3008969|work=espn.com|accessdate=7 იანვარი 2018}}</ref>. სანაკრებო დონეზე, ჩაკვეტაძეს ორჯერ აქვს მოგებული [[ფედერაციის თასი (ჩოგბურთი)|ფედერაციის თასი]] რუსეთის ნაკრებთან ერთად. კარიერა ანამ 2013 წელს 26 წლის ასაკში დაასრულა, ზურგის ქრონიკული ტრავმების გამო<ref>{{cite news|title=Former world No. 5 Chakvetadze retires|url=http://www.espn.com/sports/tennis/usopen07/news/story?id=3008969|work=espn.com|accessdate=7 იანვარი 2018}}</ref>. ==პირადი ცხოვრება== ანას მამა ჯამბული [[ქართველები|ქართველია]], ხოლო დედა ნატალია [[რუსები|რუსი]]. ჰყავს უმცროსი ძმა რომანი<ref>{{cite news|title=Prominent Russians: Anna Chakvetadze|url=http://russiapedia.rt.com/prominent-russians/sport/anna-chakvetadze/|work=russiapedia.rt.com|accessdate=7 იანვარი 2018}}</ref>. უფროსი ძმა ვაჟა, რომელიც პროფესიონალი ფეხბურთელი იყო, ავტოავარიაში [[2000]] წელს დაიღუპა<ref>{{cite news|title=«Меня связали проводами и ударили». Анна Чакветадзе – о мужчинах и Марии Шараповой|url=http://www.eurosport.ru/tennis/story_sto6177445.shtml|work=eurosport.ru|accessdate=7 იანვარი 2018}}</ref>. ჟურნალისტის დასმულ კითხვაზე, „გრძნობთ თუ არა, რომ თქვენს ძარღვებში ქართული სისხლი ჩქეფს“ – ანამ შემდეგი უპასუხა: {{ციტატა|რა თქმა უნდა, ქართული გვარი მაქვს, ქართველი მამა და ბევრი ქართველი მეგობარი მყავს, მიყვარს ქართული სამზარეულო, თუმცა დიდი ხანია საქართველოში არ ვყოფილვარ, იქ, მამის მხრიდან, ჩვენი ნათესავები ცხოვრობენ. მათთან ჩასვლას წლის ბოლოს ვგეგმავთ, მაგრამ ძნელი სათქმელია, რამდენად მოვახერხებთ<ref>{{cite news|title=ანა ჩაკვეტაძე ქართველობაზე, დეპუტატობაზე, ხინკალსა და ხაჭაპურზე|url=http://www.ambebi.ge/sazogadoeba/42122-ana-chakvetadze-qarthvelobaze-deputatobaze-khinkalsa-da-khatcapurze.html|work=ambebi.ge|accessdate=7 იანვარი 2018}}</ref>.}} [[2011]] წლის [[11 დეკემბერი|11 დეკემბერს]], ანა კენჭს იყრიდა რუსეთის [[სახელმწიფო დუმა]]ში პარტია „პრავოე დელო-ს“ სიით, თუმცა იგი არ იქნა არჩეული. [[2012]] წლის რუსეთის საპრეზიდენტო არჩევნებში, ანა მხარს უჭერდა [[მიხეილ პროხოროვი]]ს კანდიდატურას. ჩაკვეტაძე ტელეკომპანია [[Eurosport]]-ზე მუშაობს კომენტატორად<ref>{{cite news|title=Анна Чакветадзе о большом теннисе, драгоценностях и работе комментатором|url=http://teleprogramma.pro/stars/interview/8074/|work=teleprogramma.pro|accessdate=7 იანვარი 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170908201415/http://teleprogramma.pro/stars/interview/8074/|archivedate=2017-09-08}}</ref>. ==ადგილი რეიტინგში წლის ბოლოს== {| class="wikitable" |- bgcolor="#eeeeee" |'''წელი''' |'''ერთეულთა რეიტინგი''' |'''წყვილთა რეიტინგი''' |- | align="center"| 2002 | align="center"| 756 | |- | align="center"| 2003 | align="center"| 374 | |- | align="center"| 2004 | align="center"| 661 | |- | align="center"| 2005 | align="center"| 33 | align="center"| 280 |- | align="center"| 2006 | align="center"| 13 | align="center"| '''68''' |- | align="center"| 2007 | align="center"| '''6''' | align="center"| 75 |- | align="center"| 2008 | align="center"| 18 | align="center"| 285 |- | align="center"| 2009 | align="center"| 70 | align="center"| 304 |- | align="center"| 2010 | align="center"| 56 | align="center"| 134 |- | align="center"| 2011 | align="center"| 230 | align="center"| 1123 |- | align="center"| 2012 | align="center"| 222 | align="center"| 236 |} ==სტატისტიკა და მიღწევები== ===პრემიერ სავალდებულო/პრემიერ 5-ს ფინალები=== ====ერთეულები: 1 (1–0)==== {|class=wikitable !შედეგი !წელი !ტურნირი !საფარი !მეტოქე !ანგარიში |-bgcolor=CCCCFF |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |2006 |[[კრემლის თასი ჩოგბურთში|კრემლის თასი]] |ჰარდი (დ) |{{დროშანიშანი|RUS}} [[ნადეჟდა პეტროვა]] |6–4, 6–4 |} ====წყვილები: 1 (0–1)==== {|class=wikitable !შედეგი !წელი !ტურნირი !საფარი !მეწყვილე !მეტოქეები !ანგარიში |-bgcolor=CCCCFF |bgcolor=ffa07a|მარცხი |2007 |[[სამხრეთ კალიფორნიის ღია პირველობა ჩოგბურთში|სამხრეთ კალიფორნიის ღია პირველობა]] |ჰარდი |{{დროშანიშანი|BLR}} [[ვიქტორია აზარენკა]] |{{დროშანიშანი|ZIM}} [[კარა ბლეკი]]<br>{{დროშანიშანი|USA}} [[ლიზელ ჰუბერი]] |5–7, 4–6 |} (დ) – დახურული კორტი == WTA-ის ტურნირების ფინალები == === ერთეულები: 9 (8 გამარჯვება, 1 მარცხი)=== {| |-valign=top | {|class=wikitable !ტურნირები |- |bgcolor=e5d1cb|დიდი სლემის ტურნირები (0–0) |- |bgcolor=FFFF99|WTA-ის ტურის ფინალი (0–0) |- |bgcolor=dfe2e9|პრემიერ სავალდებულო და პრემიერ 5 (1–0) |- |bgcolor=d0f0c0|პრემიერი (2–1) |- |საერთაშორისო (5–0) |} | {|class=wikitable !ფინალები საფარის მიხედვით |- |ჰარდი (6–1) |- |ბალახი (1–0) |- |თიხა (0–0) |- |ხალიჩა (1–0) |} |} {|class="sortable wikitable" !შედეგი !თარიღი !ტურნირი !საფარი !მეტოქე !ანგარიში |- |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |25 სექტემბერი, 2006 |[[გუანჯოუს საერთაშორისო ღია პირველობა ქალთა ჩოგბურთში|გუანჯოუს ღია პირველობა]], ჩინეთი |ჰარდი |{{დროშანიშანი|ESP}} [[ანაბელ მედინა გარიგესი]] |6–3, 6–4 |-bgcolor=dfe2e9 |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |15 ოქტომბერი, 2006 |[[კრემლის თასი ჩოგბურთში|კრემლის თასი]], რუსეთი |ხალიჩა |{{დროშანიშანი|RUS}} [[ნადეჟდა პეტროვა]] |6–4, 6–4 |- |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |12 იანვარი, 2007 |[[ჰობარტის საერთაშორისო საჩოგბურთო ტურნირი|ჰობარტის საჩოგბურთო ტურნირი]], ავსტრალია |ჰარდი |{{დროშანიშანი|RUS}} [[ვასილისა ბარდინა]] |6–3, 7–6<sup>(7–3) |- |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |17 ივნისი, 2007 |[[როსმალენის საჩოგბურთო ჩემპიონატი ბალახის კორტებზე|როსმალენის ჩემპიონატი ბალახის კორტებზე]], ნიდერლანდები |ბალახი |{{დროშანიშანი|SRB}} [[ელენა იანკოვიჩი]] |7–6^(7–2), 3–6, 6–3 |- |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |22 ივლისი, 2007 |[[ცინცინატის მასტერსი]], აშშ |ჰარდი |{{დროშანიშანი|JPN}} [[აკიკო მორიგამი]] |6–1, 6–3 |-bgcolor=d0f0c0 |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |29 ივლისი, 2007 |[[სილიციუმის ველის საჩოგბურთო ტურნირი|სილიციუმის ველის ტურნირი]], აშშ |ჰარდი |{{დროშანიშანი|IND}} [[სანია მირზა]] |6–3, 6–2 |-bgcolor=d0f0c0 |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |10 თებერვალი, 2008 |[[პარიზის ქალთა საჩოგბურთო ტურნირი]], საფრანგეთი |ჰარდი (დ) |{{დროშანიშანი|HUN}} [[აგნეშ სავაი]] |6–3, 2–6, 6–2 |-bgcolor=d0f0c0 |bgcolor=FFA07A|მარცხი |23 აგვისტო, 2008 |[[კონექტიკუტის ღია პირველობა ჩოგბურთში|კონექტიკუტის ღია პირველობა]], აშშ |ჰარდი |{{დროშანიშანი|DEN}} [[კაროლინა ვოზნიაცკი]] |6–3, 4–6, 1–6 |- |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |25 ივლისი, 2010 |[[სლოვენიის ღია პირველობა ჩოგბურთში|სლოვენიის ღია პირველობა]], სლოვენია |ჰარდი |{{დროშანიშანი|SWE}} [[იუანა ლარსონი]] |6–1, 6–2 |} === წყვილები: 6 (6 მარცხი) === {| |-valign=top | {|class=wikitable !ტურნირები |- |bgcolor=e5d1cb|დიდი სლემის ტურნირები (0–0) |- |bgcolor=FFFF99|WTA-ის ტურის ფინალი (0–0) |- |bgcolor=dfe2e9|პრემიერ სავალდებულო და პრემიერ 5 (0–1) |- |bgcolor=d0f0c0|პრემიერი (0–2) |- |საერთაშორისო (0–3) |} | {|class=wikitable !ფინალები საფარის მიხედვით |- |ჰარდი (0–6) |- |ბალახი (0–0) |- |თიხა (0–0) |- |ხალიჩა (0–0) |} |} {|class="sortable wikitable" !შედეგი !თარიღი !ტურნირი !საფარი !მეწყვილე !მეტოქეები !ანგარიში |-bgcolor=d0f0c0 |bgcolor=FFA07A|მარცხი |24 სექტემბერი, 2006 |[[ჩინეთის ღია პირველობა ჩოგბურთში|ჩინეთის ღია პირველობა]], ჩინეთი |ჰარდი |{{დროშანიშანი|RUS}} [[ელენა ვესნინა]] |{{დროშანიშანი|ESP}} [[ვირხინია რუანო პასკუალი]]<br>{{დროშანიშანი|ARG}} [[პაოლა სუარესი]] |2–6, 4–6 |-bgcolor=d0f0c0 |bgcolor=FFA07A|მარცხი |29 ივლისი, 2007 |[[სილიციუმის ველის საჩოგბურთო ტურნირი|სილიციუმის ველის ტურნირი]], აშშ |ჰარდი |{{დროშანიშანი|BLR}} [[ვიქტორია აზარენკა]] |{{დროშანიშანი|IND}} [[სანია მირზა]]<br>{{დროშანიშანი|ISR}} [[შაჰარ პეერი]] |4–6, 6–7<sup>(5–7) |-bgcolor=dfe2e9 |bgcolor=FFA07A|მარცხი |5 აგვისტო, 2007 |[[სამხრეთ კალიფორნიის ღია პირველობა ჩოგბურთში|სამხრეთ კალიფორნიის ღია პირველობა]], აშშ |ჰარდი |{{დროშანიშანი|BLR}} ვიქტორია აზარენკა |{{დროშანიშანი|ZIM}} [[კარა ბლეკი]]<br>{{დროშანიშანი|USA}} [[ლიზელ ჰუბერი]] |5–7, 4–6 |- |bgcolor=FFA07A|მარცხი |14 თებერვალი, 2010 |[[პატაიის ღია პირველობა ჩოგბურთში|პატაიის ღია პირველობა]], ტაილანდი |ჰარდი |{{დროშანიშანი|RUS}} [[ქსენია პერვაკი]] |{{დროშანიშანი|NZL}} [[მარინა ერაკოვიჩი]]<br>{{დროშანიშანი|THA}} [[ტამარინ ტანასუგარნი]] |5–7, 1–6 |- |bgcolor=FFA07A|მარცხი |24 ივლისი, 2010 |[[სლოვენიის ღია პირველობა ჩოგბურთში|სლოვენიის ღია პირველობა]], სლოვენია |ჰარდი |{{დროშანიშანი|NZL}} [[მარინა ერაკოვიჩი]] |{{დროშანიშანი|RUS}} [[მარია კონდრატიევა]]<br>{{დროშანიშანი|CZE}} [[ვლადიმირა უჰლირჟოვა]] |4–6, 6–2, [7–10] |- |bgcolor=FFA07A|მარცხი |15 სექტემბერი, 2012 |[[ტაშკენტის ღია პირველობა ჩოგბურთში|ტაშკენტის ღია პირველობა]], უზბეკეთი |ჰარდი |{{დროშანიშანი|SRB}} [[ვესნა დოლონცი]] |{{დროშანიშანი|POL}} [[პაულა კანია]]<br> {{დროშანიშანი|BLR}} [[პოლინა პეხოვა]] |2–6, შეწყვიტა |} === ფედერაციის თასის ფინალები: 2 (2–0) === {|class="sortable wikitable" !შედეგი ! წელი ! საფარი ! თანაგუნდელები ! მეტოქეები ! ანგარიში |-bgcolor=#ECF2FF |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |2007 |ჰარდი (დ) |{{დროშანიშანი|RUS}} [[სვეტლანა კუზნეცოვა]]<br>{{დროშანიშანი|RUS}} [[ელენა ვესნინა]]<br>{{დროშანიშანი|RUS}} [[ნადია პეტროვა]] |{{დროშანიშანი|ITA}} [[ფრანჩესკა სკიავონე]]<br>{{დროშანიშანი|ITA}} [[მარა სანტანჯელო]]<br>{{დროშანიშანი|ITA}} [[რობერტა ვინჩი]] |4–0 |-bgcolor=#ECF2FF |bgcolor=98FB98|გამარჯვება |2008 |თიხა |{{დროშანიშანი|RUS}} [[ვერა ზვონარიოვა]]<br>{{დროშანიშანი|RUS}} [[სვეტლანა კუზნეცოვა]]<br>{{დროშანიშანი|RUS}} [[ეკატერინა მაკაროვა]]<br>{{დროშანიშანი|RUS}} [[ელენა ვესნინა]] |{{დროშანიშანი|ESP}} [[ანაბელ მედინა გარიგესი]]<br>{{დროშანიშანი|ESP}} [[კარლა სუარეს ნავარო]]<br>{{დროშანიშანი|ESP}} [[ნურია ლიაგოსტერა ვივესი]] |4–0 |} ==მთავარ ტურნირებზე ასპარეზობის შედეგები ერთეულებში== {| class="wikitable" !align=center style="background:lime|ჩ – ჩემპიონი!!align=center style="background:thistle|ფ – ფინალი!!align=center style="background:yellow|ნ – ნახევარფინალი!!align=center style="background:#ffebcd|მ – მეოთხედფინალი!!align=center style="background:#afeeee|რ – რაუნდი!!კ – საკვალიფიკაციო ეტაპი |} {|class=wikitable style=text-align:center;font-size:97% !ტურნირი!!2003!!2004!!2005!!2006!!2007!!2008!!2009!!2010!!2011!!2012!!მ–წ |- |colspan=20 align=left|'''[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]] ტურნირები |- |bgcolor=#FFFFB3 ; align=left|[[ავსტრალიის ღია პირველობა]] |– |– |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=ffebcd|მ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|1რ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|1რ |10–8 |- |bgcolor=#EBC2AF ; align=left|[[საფრანგეთის ღია პირველობა]] |– |– |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=ffebcd|მ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|1რ |bgcolor=afeeee|1რ |– |– |8–6 |- |bgcolor=#CCFFCC ; align=left|[[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონი]] |– |– |bgcolor=afeeee|1რ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|4რ |bgcolor=afeeee|1რ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|1რ |– |8–7 |- |bgcolor=#CCCCFF ; align=left|[[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობა]] |– |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|4რ |bgcolor=yellow|ნ |bgcolor=afeeee|1რ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|1რ |– |– |13–7 |- !style=text-align:left|მოგება–წაგება !0–0 !2–1 !5–4 !7–4 !15–4 !6–4 !2–4 !1–4 !1–2 !0–1 !39–28 |- |colspan=20 align=left|'''წლის შემაჯამებელი ტურნირი |- |align=left|[[WTA-ის ტურის ფინალი]] |– |– |– |– |bgcolor=yellow|ნ |– |– |– |– |– |2–2 |- |colspan=20 align=left|'''WTA-ის პრემიერ სავალდებულო ტურნირები |- |align=left|[[ინდიან უელსის მასტერსი]] |– |– |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|4რ |bgcolor=afeeee|4რ |– |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|2რ |– |12–6 |- |align=left|[[მაიამის მასტერსი]] |– |– |bgcolor=afeeee|1რ |bgcolor=afeeee|4რ |bgcolor=yellow|ნ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|1რ |– |– |9–6 |- |align=left|[[მადრიდის მასტერსი]] |colspan=6 style=color:#ccc|არ ჩატარდა |bgcolor=afeeee|3რ |– |– |2კ |2–1 |- |align=left|[[ჩინეთის ღია პირველობა ჩოგბურთში|ჩინეთის ღია პირველობა]] |style=color:#ccc|აჩ |colspan=5 style=color:#ccc|არ არის პირველი დონის ტურნირი |– |– |– |– |0–0 |- |colspan=20 align=left|'''WTA-ის პრემიერ 5 ტურნირები |- |align=left|[[დუბაის საჩოგბურთო ჩემპიონატი]] |colspan=6 style=color:#ccc|არ არის პირველი დონის ტურნირი |bgcolor=afeeee|1რ |– |bgcolor=afeeee|2რ |– |1–2 |- |align=left|[[რომის მასტერსი]] |– |– |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|1რ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=yellow|ნ |bgcolor=afeeee|3რ |– |– |bgcolor=afeeee|1რ |7–6 |- |align=left|[[ცინცინატის მასტერსი]] |style=color:#ccc|აჩ |colspan=5 style=color:#ccc|არ არის პირველი დონის ტურნირი |bgcolor=afeeee|2რ |– |– |– |1–1 |- |align=left|[[კანადის მასტერსი (ჩოგბურთი)|კანადის მასტერსი]] |– |– |– |bgcolor=yellow|ნ |bgcolor=afeeee|2რ |bgcolor=afeeee|3რ |bgcolor=afeeee|1რ |– |– |– |7–4 |- |align=left|[[წყნარი ოკეანის ღია პირველობა ჩოგბურთში|წყნარი ოკეანის ღია პირველობა]] |– |– |– |– |– |bgcolor=afeeee|1რ |– |– |– |– |0–1 |- |colspan=20 align=left|'''კარიერის სტატისტიკა |-bgcolor=efefef !style=text-align:left|ტიტულები !0 !0 !0 !2 !4 !1 !0 !1 !0 !0 !8 |-bgcolor=efefef |align=left|'''ადგილი რეიტინგში წლის ბოლოს |374 |84 |33 |13 |bgcolor=EEE8AA|6 |18 |70 |56 |230 |222 |bgcolor=ffffcc|5 |} == ჩაკვეტაძის ურთიერთშეხვედრების შედეგები ტოპ-10-ის ჩოგბურთელებთან == {|class="wikitable sortable" style=text-align:center;font-size:90% |bgcolor=ffffcc|'''მოთამაშე |bgcolor=ffffcc|'''რეიტინგი |bgcolor=ffffcc|'''შედეგი |bgcolor=ffffcc|'''მოგების % |bgcolor=#CCCCFF|'''ჰარდი |bgcolor=#EBC2AF|'''თიხა |bgcolor=#CCFFCC|'''ბალახი |'''ხალიჩა |- |align=left|{{დროშანიშანი|SUI}} [[მარტინა ჰინგისი]] |1 |0–1 |0% |0–1 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|USA}} [[ლინდზი დევენპორტი]] |1 |0–2 |0% |0–2 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|USA}} [[ვინუს უილიამსი]] |1 |1–3 |25% |1–1 |0–2 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|USA}} [[სერენა უილიამსი]] |1 |1–1 |50% |1–0 |0–0 |0–1 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|BEL}} [[კიმ კლეისტერსი]] |1 |0–1 |0% |0–1 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|BEL}} [[ჟუსტინ ენენი]] |1 |0–3 |0% |0–2 |0–0 |0–1 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|FRA}} [[ამელი მორესმო]] |1 |2–3 |40% |1–0 |0–1 |0–0 |1–2 |- |align=left|{{დროშანიშანი|RUS}} [[მარია შარაპოვა]] |1 |0–7 |0% |0–4 |0–2 |0–1 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|SCG}}/{{დროშანიშანი|SRB}} [[ანა ივანოვიჩი]] |1 |2–3 |40% |1–2 |1–1 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|SCG}}/{{დროშანიშანი|SRB}} [[ელენა იანკოვიჩი]] |1 |7–3 |70% |4–1 |1–1 |2–1 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|RUS}} [[დინარა საფინა]] |1 |2–3 |40% |1–0 |0–0 |0–0 |1–3 |- |align=left|{{დროშანიშანი|DEN}} [[კაროლინა ვოზნიაცკი]] |1 |0–4 |0% |0–4 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|BLR}} [[ვიქტორია აზარენკა]] |1 |2–3 |40% |1–2 |0–1 |1–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|GER}} [[ანჟელიკ კერბერი]] |1 |3–1 |75% |0–0 |0–1 |3–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|RUS}} [[ანასტასია მისკინა]] |2 |1–1 |50% |1–1 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|RUS}} [[სვეტლანა კუზნეცოვა]] |2 |0–3 |0% |0–1 |0–1 |0–1 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|CZE}} [[პეტრა კვიტოვა]] |2 |0–1 |0% |0–1 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|RUS}} [[ვერა ზვონარიოვა]] |2 |0–3 |0% |0–1 |0–0 |0–2 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|POL}} [[აგნეშკა რადვანსკა]] |2 |2–2 |50% |1–2 |0–1 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|CHN}} [[ლი ნა (ჩოგბურთელი)|ლი ნა]] |2 |3–2 |60% |3–1 |0–1 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|RUS}} [[ნადეჟდა პეტროვა]] |3 |5–0 |100% |3–0 |0–0 |0–0 |2–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|RUS}} [[ელენა დემენტიევა]] |3 |1–2 |33% |0–2 |0–0 |0–0 |1–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|JPN}} [[კიმიკო დატე-კრუმი]] |4 |0–2 |0% |0–2 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|SCG}}/{{დროშანიშანი|AUS}} [[ელენა დოკიჩი]] |4 |0–1 |0% |0–1 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|ITA}} [[ფრანჩესკა სკიავონე]] |4 |4–1 |80% |2–1 |0–0 |1–0 |1–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|AUS}} [[სამანტა სტოსური]] |4 |1–2 |67% |0–1 |2–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|SVK}} [[დანიელა ჰანტუხოვა]] |5 |5–2 |71% |3–1 |1–1 |1–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|ITA}} [[სარა ერანი]] |5 |1–1 |50% |1–1 |0–0 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|ITA}} [[ფლავია პენეტა]] |6 |0–4 |0% |0–1 |0–3 |0–0 |0–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|SUI}} [[პატი შნიდერი]] |7 |1–2 |33% |1–1 |0–0 |0–0 |0–1 |- |align=left|{{დროშანიშანი|FRA}} [[მარიონ ბარტოლი]] |7 |1–4 |20% |0–3 |0–0 |0–1 |1–0 |- |align=left|{{დროშანიშანი|GER}} [[ანდრეა პეტკოვიჩი]] |9 |3–0 |100% |1–0 |0–0 |2–0 |0–0 |- !ჯამი !– !48–71 !40 % !26–41 (38 %) !5–16 (23 %) !10–8 (56 %) !7–6 (53 %) |} == რესურსები ინტერნეტში == * {{ოფიციალური|http://chakvetadzeanna.com/}} {{ru icon}} {{en icon}} * {{twitter|achakv87}} * [http://www.wtatennis.com/players/player/310623/title/anna-chakvetadze ჩაკვეტაძე WTA-ს ოფიციალურ საიტზე] * [http://www.itftennis.com/procircuit/players/player/profile.aspx?playerid=100013778 ჩაკვეტაძე ITF-ის ოფიციალურ საიტზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140306170209/http://www.itftennis.com/procircuit/players/player/profile.aspx?playerid=100013778 |date=2014-03-06 }} * [http://www.fedcup.com/en/players/player.aspx?id=800229362 ჩაკვეტაძე ფედერაციის თასის ოფიციალურ საიტზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200307214936/https://www.fedcup.com/en/players/player.aspx?id=800229362 |date=2020-03-07 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩაკვეტაძე, ანა}} [[კატეგორია:რუსი ჩოგბურთელები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1987]] [[კატეგორია:დაბადებული 5 მარტი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] f0eoatuuyjjltchdh4xj40liukkm156 0 258074 5428339 4625109 2026-07-06T19:07:24Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428339 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = პატარძალი იყო შავებში | სურათი = Mariee noir.jpg | სურათის ზომა = | ტიტრი = | ჟანრი = | კინოსტუდია = Les Films du Carrosse, Dino de Laurentiis Cinematografica | დისტრიბუტორი = United Artists | სცენარის ავტორი = ფრანსუა ტრიუფო, ჟან-ლუი რიშარი | ნაწარმოები = {{ეფუძნება|პატარძალი იყო შავებში|უილიამ აირიში}} | ისტორია = | ტექსტს კითხულობს = | დამდგმელი რეჟისორი = [[ფრანსუა ტრიუფო]] | მონტაჟი = კლოდინ ბუშე | როლებში = [[ჟანა მორო]], [[მიშელ ბუკე]] | ოპერატორი =რაულ კოტარი | რეჟისორი = | მხატვარი = | კომპოზიტორი = | მუსიკა = [[ბერნარდ ჰერმანი]], [[ანტონიო ვივალდი]] | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი = | პროდიუსერი = მარსელ ბერბერი, ოსკარ ლევენშტაინი | გამოსვლის თარიღი = [[17 აპრილი]] [[1968]] | ხანგრძლივობა = 107 წუთი | ქვეყანა = [[საფრანგეთი]] | ენა = [[ფრანგული ენა|ფრანგული]] | ბიუჯეტი = $747 000 | შემოსავალი = $2 მლნ | წინა = | შემდეგი = | საიტი = | MPAA = | amg_id = | imdb_id = | geocinema_id = }} '''პატარძალი იყო შავებში''' ({{lang-fr|La Mariée était en noir}}) — [[ფრანსუა ტრიუფო]]ს 1968 წლის ფილმი. დაფუძნებულია ამავე სახელწოდების რომანზე. ==სიუჟეტი== {{სიუჟეტი}} დაქვრივებული ქალი ნადირობს ხუთ მამაკაცზე, რომლებმაც მას ქორწილის დღეს ქმარი მოუკლეს. პატარძალი მეთოდურად კლავს მათ სხვადასხვა ხერხის გამოყენებით.. == რესურსები ინტერნეტში == * {{IMDb title|id=0061955|title=The Bride Wore Black}} * {{AllMovie სახელწოდება|7089}} * {{tcmdb title|id=69675}} * ''[http://www.rottentomatoes.com/m/bride_wore_black/ The Bride Wore Black]'' [[Rotten Tomatoes]]-ზე * ''[http://www.mgm.com/title_title.do?title_star=BRIDEWOR The Bride Wore Black]'' MGM Movie Database-ზე * ''[https://web.archive.org/web/20061124131533/http://www.hollywood.com/movies/detail/id/185928 The Bride Wore Black]'' Hollywood.com-ზე * {{fr icon}} ''[http://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=1478.html La Mariée était en noir]'' ALLOCINE.com-ზე [[კატეგორია:1968 წლის ფილმები]] [[კატეგორია:ფრანგული ფილმები]] [[კატეგორია:ფრანგულენოვანი ფილმები]] [[კატეგორია:ფრანსუა ტრიუფოს ფილმები]] [[კატეგორია:რომანებზე დაფუძნებული ფილმები]] [[კატეგორია:United Artists-ის ფილმები]] 5q09tq186kk8tbri1gkfeyr9g63duk5 0 261295 5428452 4187596 2026-07-07T05:36:59Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428452 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Karta tytułowa Słownika geograficznego Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich.jpg|მინიატიურა|პირველი ტომის თავფურცელი]] ''სრულად,'' '''პოლონეთის სამეფოსა და სხვა სლავური ქვეყნების გეოგრაფიული ლექსიკონი''' ([[პოლონური ენა|პოლ]]. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich) — პოლონური [[ენციკლოპედია]] 15 ტომად გამოიცემოდა 1880—1902 წლებში [[ვარშავა]]ში. ენციკლოპედია ძვირფას საცნობარო გამოცემას წარმოადგენს [[პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობა|პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის]] ყოფილი ტერიტორიების ისტორიის თვალსაზრისით. == შემადგენლობა == ენციკლოპედია შედგება 15 ტომისგან: * ტომი I: Aa&nbsp;— Dereneczna. — ვარშავა, 1880. — 960 გვერდი. * ტომი II: Derenek&nbsp;— Gżack. — ვარშავა, 1881. — 927 გვერდი. * ტომი III: Haag&nbsp;— Kępy. — ვარშავა, 1882. — 960 გვერდი. * ტომი IV: Kęs&nbsp;— Kutno. — ვარშავა, 1883. — 963 გვერდი. * ტომი V: Kutowa Wola&nbsp;— Malczyce. — ვარშავა, 1884. — 960 გვერდი. * ტომი VI: Malczyce&nbsp;— Netreba. — ვარშავა, 1885. — 960 გვერდი. * ტომი VII: Netrebka&nbsp;— Perepiat. — ვარშავა, 1886. — 960 გვერდი. * ტომი VIII: Perepiatycha&nbsp;— Pożajście. — ვარშავა, 1887. — 960 გვერდი. * ტომი IX: Poźajście&nbsp;— Ruksze. — ვარშავა, 1888. — 960 გვერდი. * ტომი X: Rukszenice&nbsp;— Sochaczew. — ვარშავა, 1889. — 960 გვერდი. * ტომი XI: Sochaczew&nbsp;— Szlubowska Wola. — ვარშავა, 1890. — 960 გვერდი. * ტომი XII: Szlurpkiszki&nbsp;— Warłynka. — ვარშავა, 1892. — 960 გვერდი. * ტომი XIII: Warmbrun&nbsp;— Worowo. — ვარშავა, 1893. — 960 გვერდი. * ტომი XIV: Worowo&nbsp;— Żyżyn. — ვარშავა, 1895. — 930, 8 გვერდი. * ტომი XV, cz. 1: Abablewo&nbsp;— Januszowo. — ვარშავა, 1900. — 640 გვერდი. * ტომი XV, cz. 2: Januszpol&nbsp;— Wola Justowska. — ვარშავა, 1902. — 741, გვერდი. == იხილეთ აგრეთვე == *[[ენციკლოპედიები ენების მიხედვით]]. == რესურსები ინტერნეტში == * [[:pl:Wikipedia:Skarbnica Wikipedii/Słownik geograficzny Królestwa Polskiego/U|გვერდების ანბანური ინდექსი]] * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/ Słownik geograficzny Królestwa Polskiego] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160411053642/http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/ |date=2016-04-11 }} * [http://mbc.malopolska.pl/publication/113 Słownik geograficzny Królestwa Polskiego] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091120090539/http://mbc.malopolska.pl/publication/113 |date=2009-11-20 }} — კოპირებად ფორმატში. * [http://www.mimuw.edu.pl/polszczyzna/SGKPi/indexse2.html Słownik geograficzny Królestwa Polskiego] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100415031317/http://www.mimuw.edu.pl/polszczyzna/SGKPi/indexse2.html |date=2010-04-15 }} — Djvu-ის ფორმატში [[კატეგორია:ენციკლოპედიები]] rsb07jfe1qysx7oc1yxbsm6b09lph68 0 269641 5428411 4912214 2026-07-07T02:49:21Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428411 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი |სახელი = პიტერ ჰუკი |სურათი = Peter Hook live, Chile 2014 (15216885964).jpg |სათაური = პიტერ ჰუკი 2014 წელს, ჩილე. |სურათისზომა = |color = |ფონი = solo_singer |ნამდვილისახელი = პიტერ ვუდჰედი |მეტსახელი = |დაიბადა = {{birth date and age|1956|02|13|df=y}} |გარდ = |წარმოშობა = ბროტონი, სელფორდი, ინგლისი |ინსტრუმენტი = {{hlist|ბას-გიტარა|ვოკალი|ელექტრონული დასარტყმელი საკრავები|სინთეზატორი|გიტარა|მელოდიკა}} |ჟანრი = {{hlist|[[პოსტ-პანკი]]|[[ახალი ტალღა (მუსიკა)|ახალი ტალღა]]|[[ალტერნატიული როკი]]|[[ალტერნატიული საცეკვაო მუსიკა]]|[[სინთპოპი]]|[[ელექტრონიკა]]}} |საქმიანობა = {{hlist|[[მომღერალი]]|[[სიმღერების ავტორი]]|[[კომპოზიტორი]]|[[მულტი-ინსტრუმენტალისტი]]|[[მუსიკალური პროდიუსერი]]}} |აქტიურობის წლები = 1976–დღემდე |ლეიბლი = {{hlist|[[Factory Records|Factory]]|[[London Records|London]]|[[Warner Bros. Records|Warner Bros.]]|[[Polydor Records|Polydor]]|Haçienda|[[24 Hour Service Station]]}} |ასოციაციები = {{hlist|[[Joy Division]]|[[New Order]]|[[Ad Infinitum (ჯგუფი)|Ad Infinitum]]|[[Monaco (ჯგუფი)|Monaco]]|[[Revenge (ბრიტანული ჯგუფი)|Revenge]]|[[Freebass]]|[[Peter Hook and The Light|Peter Hook and the Light]]|Man Ray}} |საიტი = |წევრები = |ყოფილი წევრები = }} {{ხმის ნიმუშის დაფა მარჯვნივ|მუსიკალური ნაწყვეტები:}} {{მულტი-მოსმენა დაიწყო}} {{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Peter_Hook_BBC_Radio4_Great_Lives_6_May_2008_b00b4wty.flac|title=პიტერ ჰუკის ხმის ჩანაწერი|type=speech|description=BBC-ის პროგრამიდან- ''[[Great Lives]]'', 6 მაისი 2008.<ref>{{Cite episode|title=Peter Hook|series=Great Lives|serieslink=Great Lives|url=http://www.bbc.co.uk/programmes/b00b4wty|station=[[BBC Radio 4]]|date=6 May 2008|accessdate=18 January 2014}}</ref>}} {{მულტი-მოსმენა დამთავრდა}} {{ნიმუშის დაფა დამთავრება}} '''პიტერ ვუდჰედი''', უფრო მეტად ცნობილი, როგორც '''პიტერ ჰუკი''' ({{lang-en|Peter Hook}}, დ. [[1956]], [[13 თებერვალი]]) — ინგლისელი [[მომღერალი]], [[სიმღერების ავტორი]], [[კომპოზიტორი]], [[მულტი-ინსტრუმენტალისტი]] და [[მუსიკალური პროდიუსერი]]. მუსიკოსმა [[ბერნარდ სამნერი|ბერნარდ სამნერთან]], [[იენ კერტისი|იენ კერტისსა]] და [[სტივენ მორისი|სტივენ მორისთან]] ერთად დააარსა [[პოსტ-პანკი|პოსტ-პანკ]] ჯგუფი [[Joy Division]]. კერტისის გარდაცვალების შემდეგ მოხდა ჯგუფის რეფორმირება და ჩამოყალიბდა ახალი ჯგუფი – [[New Order]]. მან ჩაწერა ალბომი ''[[One True Passion]]'' ჯგუფ [[Revenge]]-თან ერთად, აგრეთვე ორი ალბომი ჯგუფთან [[Monaco (ჯგუფი)|Monaco]]-სთან (''[[Music for Pleasure (Monaco-ს ალბომი)|Music for Pleasure]]'' და ''[[Monaco (ალბომი)|Monaco]]'') და ერთი ალბომი (''[[It's A Beautiful Life (ალბომი)|It's A Beautiful Life]]'') ჯგუფ [[Freebass]]-თან. == ადრეული წლები == პიტერ ჰუკი (ვუდფორდი) დაიბადა 1956 წლის 13 თებერვალს, [[სელფორდი|სელფორდში]], [[მანჩესტერი|მანჩესტერში]]([[ინგლისი]]). ირენ ექტონის (1928–2000) და ჯონ ვუდფორდის ოჯახში. 1959 წელს, როდესაც პიტერი 3 წლის იყო, მისი მშობლები დაშორდნენ. პიტერისა და მისი ძმის აღზრდა კი ბებიამ ალისია ექტონმა (1896–1968) ითავა. 1962 წელს მუსიკოსის დედა ხელახლა გათხოვდა ერნესტ ჰუკზე. იმის გამო, რომ მუსიკოსი მამინაცვალთან მუშაობდა, ბავშვობის გარკვეული წლები [[იამაიკა|იამაიკაზე]] გაატარა, შემდეგ კი დაბრუნდა [[სელფორდი|სელფორდში]]. == რესურსები ინტერნეტში == {{Commonscat-inline|Peter Hook}} * [http://www.peterhook.co.uk ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140409115901/http://peterhook.co.uk/ |date=2014-04-09 }} * [https://web.archive.org/web/20081009042045/http://profile.myspace.com/index.cfm?fuseaction=user.viewprofile&friendid=180575671 Myspace-ზე] (არქივი) * {{Allmusic|class=artist|id=mn0000271774}} ;ინტერვიუები * [http://www.thedumbingofamerica.net/2013/08/27/peter-hook-the-movement-and-power-corruption-and-lies-interview/ 2013 interview with Peter Hook, discussing Movement and Power, Corruption and Lies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140108141738/http://www.thedumbingofamerica.net/2013/08/27/peter-hook-the-movement-and-power-corruption-and-lies-interview/ |date=2014-01-08 }} * [http://www.redbullmusicacademy.com/lectures/peter-hook--new-world-order Peter Hook RBMA video lecture session] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140427033615/http://www.redbullmusicacademy.com/lectures/peter-hook--new-world-order |date=2014-04-27 }} * [http://www.bbc.co.uk/berkshire/content/articles/2008/10/13/peter_hook_feature.shtml BBC interview with Peter Hook] * [http://www.rockerzine.com/index.php/2011/09/peter-hook-closer/ Interview with Peter Hook about Joy Division legacy and Closer live tour – Rocker Magazine 2011] * [http://adictosalruido.com/2010/07/glastonbury-en-imagenes Interview]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130403192457/http://adictosalruido.com/2010/07/glastonbury-en-imagenes/ |date=2013-04-03 }} with Hook from Glastonbury 2010 by Francisco A. Tapia Robles for ''Adictos Al Ruido'' (Latin American music website and radio network). ==სქოლიო== {{სქოლიოს სია}} {{New Order}} {{Joy Division}} {{DEFAULTSORT:ჰუკი, პიტერ}} [[კატეგორია:ინგლისელი როკ-მომღერლები]] [[კატეგორია:ინგლისელი როკ ბას-გიტარისტები]] [[კატეგორია:ინგლისელი ახალი ტალღის მუსიკოსები]] [[კატეგორია:ინგლისელი დიჯეები]] [[კატეგორია:Joy Division-ის წევრები]] [[კატეგორია:New Order-ის წევრები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1956]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ინგლისელი მომღერლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი მომღერლები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 2y33yioz5xv82t9p74fzvxtxq205qe8 0 270190 5428342 4551169 2026-07-06T19:19:09Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428342 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Statue padraig pearse.jpg|მინიატიურა|პატრიკ პირსის ბიუსტი ირლანდიაში.]] '''პატრიკ პირსი''' ({{lang-en|Patrick Henry Pearse}}, {{lang-ga|Pádraig Anraí Mac Piarais}}; დ. [[10 ნოემბერი]], [[1879]], [[დუბლინი]] — გ. [[3 მაისი]], [[1916]], [[დუბლინი]]) — [[ირლანდიელები|ირლანდიელი]] პოლიტიკური მოღვაწე, რევოლუციონერი, დრამატურგი და პოეტი. პატრიკ პირსი [[გელური ლიგა|გელური ლიგის]] ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი წარმომადგენელი იყო. მეგობრობდა ირლანდიის რევოლუციური მოძრაობის ლიდერ [[ჯეიმზ კონოლი]]სთან. [[1914]] წელს დააარსა საიდუმლო ორგანიზაცია „ირლანდიის რესპუბლიკური ძმობა“. [[1916]] წელს ხელმძღვანელობდა [[აღდგომის აჯანყება]]ს და [[24 აპრილი|24 აპრილს]] გახდა ამ აჯანყების შედეგად გამოცხადებული ირლანდიის რესპუბლიკის დროებითი მთავრობის თავმჯდომარე. [[3 მაისი|3 მაისს]] დახვრიტეს ინგლისელებმა. == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Patrick Pearse}} *[http://www.census.nationalarchives.ie/pages/1911/Dublin/Whitechurch/Haroldsgrange_/57855/ Patrick's census information from 1911 while he was still teaching in St. Enda's School] *[http://www.census.nationalarchives.ie/reels/nai000133850/ Patrick's census form part-A] *[http://www.ucc.ie/celt/published/E900007-001/index.html The Murder Machine] *[http://www.1916rising.com/pic_pearse.html 1916 Walking Tour piece on Pearse]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040710220732/http://www.1916rising.com/pic_pearse.html |date=2004-07-10 }} *[http://www.ucc.ie/celt/pearsefic.html The Poetry of Pádraig Pearse] {{სამოქალაქო უფლებების დამცველები}} {{DEFAULTSORT:პირსი, პატრიკ}} [[კატეგორია:ირლანდიელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 10 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1879]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 3 მაისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1916]] 7jrsljbbrkk7f8ab7bn4377ker898zg 0 275185 5428516 4833679 2026-07-07T10:25:16Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428516 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი |კონფლიქტი=პროხოროვკის ბრძოლა |ნაწილი=[[მეორე მსოფლიო ომი]]ს |სურათი=[[ფაილი:Kursk_south.svg|300პქ]] |სათაური=გერმანელების დაწინაურება პროხოროვკისაკენ |თარიღი=[[12 ივლისი]], [[1943]] |მდებარეობა=[[პროხოროვკა]], [[რსფსრ]], [[სსრკ]] |casus= |შედეგი=ვერცერთმა მხარემ ვერ შეძლო მიზნის მიღწევა |ტერიტორია= |მხარე1={{დროშა|სსრკ}} |მხარე2=[[ფაილი:Flag_of_German_Reich_(1935–1945).svg|20პქ]] [[მესამე რაიხი]] |მეთაური1=[[პავლე როტმისტროვი]] |მეთაური2=[[პაულ ჰაუსერი]] |ძალა1=130 000 |ძალა2=70 000 |დანაკარგები1=7 607 |დანაკარგები2=842 |შენიშვნა= }} '''პროხოროვკის ბრძოლა''' — ბრძოლა [[გერმანია|გერმანიისა]] და [[სსრკ|საბჭოთა]] ძალებს შორის. გაიმართა [[1943]] წლის 12 ივლისს [[კურსკის ბრძოლა|კურსკის ბრძოლის]] თავდაცვით ფაზაში. საბჭოთა ძალებს ხელმძღვანელობდა [[პავლე როტმისტროვი]], ხოლო [[მესამე რაიხი]]ს ძალებს [[პაულ ჰაუსერი]]. ბრძოლაში ვერცერთმა მხარემ ვერ მიაღწია სასურველ შედეგს: გერმანელებმა ვერ შეძლეს პროხოროვკის დაკავება და საბჭოთა ფრონტის ხაზის გარღვევა, ხოლო საბჭოთა ძალებმა ვერ შეძლეს მტრის ალყაში მოქცევა. == რესურსები ინტერნეტში == *[http://www.armchairgeneral.com/rkkaww2/maps/maps1943SW.htm#Prokhorovka Maps of the Battle of Prokhorovka, July 1943] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140105044131/http://www.armchairgeneral.com/rkkaww2/maps/maps1943SW.htm#Prokhorovka |date=2014-01-05 }} (in Russian with English subtitles) *Nipe, George Jr. [http://www.historynet.com/magazines/world_war_2/3035106.html "Kursk Reconsidered: Germany's Lost Victory"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080312175203/http://www.historynet.com/magazines/world_war_2/3035106.html |date=2008-03-12 }} *[http://www.sonic.net/~bstone/archives/001002.shtml Review of ''Kursk 1943: A Statistical Analysis''] A detailed comparison of the statistics provided by several historians, including Walter Dunn (''Kursk: Hitler's Gamble, 1943''), George Nipe (''Decision in the Ukraine''), David Glantz & Jonathan House (''The Battle of Kursk''), and the Soviet General Staff (''The Battle for Kursk, 1943'', translated and edited by David Glantz and Harold Orenstein) *[http://militera.lib.ru/h/oleinikov/index.html Олейников Г.А. Прохоровское сражение (июль 1943). – СПб.: Нестор, 1998] a comprehensive analysis (in Russian) *Wilson, Alan. [http://dialspace.dial.pipex.com/town/avenue/vy75/maps.htm Kursk and Prokhorovka, July 1943] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120420212956/http://dialspace.dial.pipex.com/town/avenue/vy75/maps.htm |date=2012-04-20 }} (maps) [[კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის ოპერაციები და ბრძოლები]] [[კატეგორია:1943 წლის ბრძოლები]] 2skz2vkrqzue3n0hvkld8s5em6qg1d4 3 279965 5428459 5425877 2026-07-07T06:24:08Z Jaba1977 3604 /* გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანა */ პასუხი 5428459 wikitext text/x-wiki {{მომწერეთ}} {{არქივის დაფა|სურათი=[[სურათი:Archive information icon.png]]|დაფის-სიგანე=22em| *[[მომხმარებელი განხილვა:GiorgiXIII/არქივი 1|2014 — 2017]] }} == ცვლილებები == გიორგი, მომხმარებლის პირად გვერდებზე (განხილვა, პირადი გვერდი, არქივი) ცვლილებების შეტანა ზედმეტი ნაბიჯია. გამოცდილებიდან გამომდინარე გეუბნები. იყალთოს აკადემია არ ვართ, რომ ყველგან სიზუსტე დავიცვათ :) მით უმეტეს, ეგ რედაქტირებები უადგილოა იმიტომ რომ ბმულს მაინც არ ქმნის. ანუ რომ ქმნიდეს ბმულს "ნიდერლანდი" და იყოს აუცილებელი ამ სიტყვაზე ბმულების ამოშლა ვიკიპედიიდან, სხვა ამბავი იქნებოდა უკვე. --[[მომხმარებელი:Abandoner|Abandoner]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:Abandoner|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Abandoner|წვლილი]]</sub> 12:00, 2 იანვარი 2018 (UTC) :გამარჯობა გიორგი! მადლობა, მე სხვაგვარად მეგონა. სხვა დროს არ გავაკეთებ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 12:26, 2 იანვარი 2018 (UTC) არა უშავს. მე პირადად პირად გვერდებზე ვარედაქტირებ ხოლმე, მხოლოდ ასეთ შემთხვევებში - როდესაც საჭიროა კატეგორიის გასუფთავება. თუ ქმნის კატეგორიებს (მაგალითად, სავარჯიშო გვერდია და კატეგორია აქვს ჩასმული და ამრიგად, შეტანილია შესაბამის კატეგორიაში და ზედმეტია - თანაც საქმე ეხება დიდი ხნის წინ შექმნილ სავარჯიშოს) - როდესაც მოთხოვნილია რაღაც გვერდები (ჯერ არარსებული) - თარგები, სტატიები და ა.შ. უცხო ენაზე (რუსული, ინგლისური და ა.შ.). ვცვლი შესაბამისად პირად გვერდზე, რათა მოთხოვნილებიდან ამოიშალოს - ბუნებრივია, ისეთ შემთხვევაში, როგორიც იყო მომხმარებლის თარგების სხვა სივრცეში გადატანა (მცირე ხნის წინ) --[[მომხმარებელი:Abandoner|Abandoner]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:Abandoner|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Abandoner|წვლილი]]</sub> 12:31, 2 იანვარი 2018 (UTC) :გიორგი ეგ კი გავიგე და მადლობასაც გიხდი, მაგრამ [[დამოუკიდებლობის დღე|ამას]] რა ვუყო.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 13:03, 2 იანვარი 2018 (UTC) რეზიუმეში ვკითხულობთ - "დაცულია „დამოუკიდებლობის დღე“: უკუპროდუქტიული რედაქტირების ომები". როდესაც ვთხოვ ისეთი სტატიების დაცვას, რომლებსაც ხშირად ავანდალებენ (წარსულში ასეთი იყო თემურლენგი, ახლა - აშკარად წერეთლის სტატია), მეუბნებიან, რომ დიდი ხნით მაინც არ შეიძლება დაცვა და აგერ, დავიწყებიათ :) 2 წელია ასეა. --[[მომხმარებელი:Abandoner|Abandoner]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:Abandoner|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Abandoner|წვლილი]]</sub> 13:31, 2 იანვარი 2018 (UTC) :ჰოდა საქმეც მაგაშია, რომ ორი წელი დაბლოკილია. ''ნიდერლანდი'' მაინც შეასწორონ. მაგრამ როდის ეს მოხდება მე ნამდვილად ვერ ვიტყვი. ალბათ ფორუმზე გავიტან.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 13:58, 2 იანვარი 2018 (UTC) ==ერ-რიადი== [[ერ-რიადი]] — ქალაქების დამპყრობელო. იქნებ ესეც დაიპყრო და შეავსო ორი სიტყვით. მადლობა.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 10:14, 30 იანვარი 2018 (UTC) :გამარჯობა! მე არც დავით აღმაშენებელი ვარ და არც მეფე გიორგი, მაგრამ შენი თხოვნით და პატივისცემით შევავსებ. ოღონდ ერთი თხოვნა მაქვს, რაში დაგჭირდა საგანგებოდ ეს ქალაქი გამაგებინე რა?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 13:31, 30 იანვარი 2018 (UTC) ::იხ. [[საუდი (საუდის არაბეთი)]] — აი რაში „დამჭირდა“. შენ მეფე ხარ GiorgiXIII. ვიკის მეფე {{(:)}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 16:42, 30 იანვარი 2018 (UTC) :::გასაგებია. ისიც გასაგებია, რომ მეფეები გიყვარს. ეს ისე სასხვათაშორისოდ — მონარქისტული პარტიის წევრი ხომ არა ხარ? თანაც მოვლენებს წინ ნუ უსწრებ, ჯერ მონარქიად გადააკეთე საქართველო და მეფედ მერე დამნიშნე![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 16:55, 30 იანვარი 2018 (UTC) ::::გაკეთდა. წაიკითხე ახალი [[ერ-რიადი]].[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:33, 30 იანვარი 2018 (UTC) :::::საქართველო აქ არაფერ შუაშია. მე ვთქვი ვიკის მეფე. {{(:)}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 17:49, 30 იანვარი 2018 (UTC) :::::აი ცანგალ რატო არა ვარ მეფე გიორგი?! (დიდოსტატის მარჯვენა).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:56, 30 იანვარი 2018 (UTC) {{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}{{(:)}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 18:09, 30 იანვარი 2018 (UTC) :მეც {{(:)}} (მრავალმნიშვნელოვანი)[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 23:23, 30 იანვარი 2018 (UTC) == ანტარქტიდა == ანტარქტიდის პრობლემა გასწორებულია :)--[[მომხმარებელი:David1010|<span style="background:#005bbb;color:#ffd500;padding:0 4px">'''''დათო'''''</span>]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|<span style="background:#ffd500;padding:0 4px;color:#005bbb;">'''''1010'''''</span>]] 15:57, 4 მარტი 2018 (UTC) :დიდი მადლობა! არ მინახია, მაგრამ მჯერავს.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 19:27, 4 მარტი 2018 (UTC) == ვიკიპედია:ფორუმი/წინადადებები#საუკუნეები თარიღებში == [[ვიკიპედია:ფორუმი/წინადადებები#საუკუნეები თარიღებში]] — როგორც მომხმარებელმა შენი აზრი დააფიქსირე.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 20:03, 19 მარტი 2018 (UTC) == თხოვნა == გამარჯობა! შევამჩნიე, რომ სტატიებში იყენებთ ტერმინს მთის ჯიშები/მთის ჯიში, რაც უხეში შეცდომაა. უნდა იყოს უბრალოდ ქანი. აქა-იქ ჩასწორებული მაქვს, თუ შეგხვდათ ეგებ ჩაასწოროთ. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 14:28, 25 მარტი 2018 (UTC) :გამარჯობათ! თქვენ მართალი ხართ, მეორედ ამ შეცდომას აღარ გავიმეორებ და უკვე დაშვებულ შეცდომებსაც შეძლებისდაგვარად გამოვასწორებ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:35, 25 მარტი 2018 (UTC) == Share your experience and feedback as a Wikimedian in this global survey == <div class="mw-parser-output"> <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> Hello! The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey. We want to know how well we are supporting your work on and off wiki, and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. You have been randomly selected to take this survey as we would like to hear from your Wikimedia community. The survey is available in various languages and will take between 20 and 40 minutes. <big>'''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_5ABs6WwrDHzAeLr?aud=VAE&prj=me&edc=6&prjedc=me6 Take the survey now!]'''</big> You can find more information about this survey [[m:Special:MyLanguage/Community_Engagement_Insights/About_CE_Insights|on the project page]] and see how your feedback helps the Wikimedia Foundation support editors like you. This survey is hosted by a third-party service and governed by this [[:foundation:Community_Engagement_Insights_2018_Survey_Privacy_Statement|privacy statement]] (in English). Please visit our [[m:Special:MyLanguage/Community_Engagement_Insights/Frequently_asked_questions|frequently asked questions page]] to find more information about this survey. If you need additional help, or if you wish to opt-out of future communications about this survey, send an email through the EmailUser feature to [[:m:Special:EmailUser/WMF Surveys|WMF Surveys]] to remove you from the list. Thank you! </div> <span class="mw-content-ltr" dir="ltr">[[m:User:WMF Surveys|WMF Surveys]]</span>, 18:34, 29 მარტი 2018 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:WMF Surveys@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Community_Engagement_Insights/MassMessages/Lists/2018/me6&oldid=17881391 --> == ღორიხვასებრნი == იქნებ ამიხსნათ რატომ არის წასაშლელი? '''''<font color="gold">[[მომხმარებელი:გიო ოქრო|გიო]]</font> <font color="#66FF00">[[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|ოქრო]]</font>''''' 19:21, 2 აპრილი 2018 (UTC) :გამარჯობათ! იქვე, დაბლა წერია, რომ გადამისამართებულია [[ღორიხვა]]ზე. ასევე არსებობს გვერდი [[ღორიხვასნაირნი]].[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 19:36, 2 აპრილი 2018 (UTC) ::ღორიხვა გვარია, ღორიხასებრნი ოჯახი, ხოლო ღორიხვასნაირნი რიგი. შესაბამისად არცერთი არ არის ერთაირნი. გადამისამართება გააჩინა იმან, რომ მივბაძე სხვა ვიკიებს და ერთაფ გავაკეთე ოჯახის და გვარის სტატია (ამის უფლებას ისიც მაძლევდა, რომ ოჯახში ერთადერთი გვარია). არ არის წასაშლელი. '''''<font color="gold">[[მომხმარებელი:გიო ოქრო|გიო]]</font> <font color="#66FF00">[[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|ოქრო]]</font>''''' 19:42, 2 აპრილი 2018 (UTC) :::სრულიად მართალი ბრძანდებით, მაგრამ მაგალითად დღეს, რომელიმე მომხმარებელმა რომ შექმნას გვერდი [[ღორიხვასებრნი]] ის არ გადამისამართდება [[ღორიხვა]]ზე? მე ამ მიზნით დავაყენე წაშლაზე. თუ ვცდები რა თქმა უნდა წაშლა უნდა გავაუქმოთ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 19:50, 2 აპრილი 2018 (UTC) ::::ზუსტად იმიტომ გადავამისამართე, რომ ღორიხვასებრნზე სტატიას არავინ შექმნის. ამის მიზეზია ის, რომ გვარზე უკვე გვაქვს და ყველა ვიკისაც გვარზე აქვს. ოჯახში ერთქადერთი გვარია და ერთგვარი პრაქტიკაა ამ დროს ერთი სტატია შეიქმნას და მეორე გადამისამართდეს. '''''<font color="gold">[[მომხმარებელი:გიო ოქრო|გიო]]</font> <font color="#66FF00">[[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|ოქრო]]</font>''''' 19:55, 2 აპრილი 2018 (UTC) :::::კი ბატონო! ეხლავე გავაუქმებ წაშლას.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 19:58, 2 აპრილი 2018 (UTC) == წასაშლელი == გამარჯობა, გიორგი! შევნიშნე, რომ წაშლის თარგი განათავსეთ რამდენიმე გადამისამართების გვერდში, მაგ აქ [[Breathe (Reprise)]]. სინამდვილეში ეს გვერდები წასაშლელი არ არის, უბრალოდ ვიკიმონაცემებში იყოს გასასწორებელი. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 09:47, 3 აპრილი 2018 (UTC) :გამარჯობათ! სამსახურიდან ამ წუთას მოვედი და შეტყობინებასაც ეხლა ვკითხულობ. კი ბატონო, წინააღმდეგი არა ვარ. რაც წასაშლელია წაიშალოს, ხოლო რაც ვიკიმონაცემებში გასასწორებელია გასწორდეს.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 16:15, 3 აპრილი 2018 (UTC) ::კი, რაღაც-რაღაცები გავასწორე. ახლა რიგზეა ყველაფერი. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 16:20, 3 აპრილი 2018 (UTC) :::კარგია, დიდი მადლობა. ერთი შეკითხვა მაქვს ყველასთან და არა მარტო თქვენთან. ამ [https://ka.wikipedia.org/wiki/სპეციალური:განსაკუთრებული_გვერდები|სპეციალურ გვერდებს] ჩემი აზრით არავინ არ კითხულობს და შესაბამისად არც ასწორებს (შეიძლება ვცდები) და რატომ არ ვიცი?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 16:28, 3 აპრილი 2018 (UTC) :როგორ არ კითხულობს :). ვადევნებ ხოლმე თვალს, მაგრამ პრობლემები გროვდება, ვინაიდან რედაქტორთა დეფიციტია. მე პირადად, შემოწმების მომლოდინე გვერდები მაწუხებს ყველაზე მეტად, მაგრამ შემმოწმებელთა დეფიციტია და გვერდები იმატებს მასში. აგერ, გიო ოქროს მივმართე წეღან წამოეყენებინა შემმოწმებლის კანდიდატურა, რადგან დასამოწმებელი გვერდები გროვდება. მოკლედ, პრობლემები არის, რა ვქნათ... - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 16:35, 3 აპრილი 2018 (UTC) ::საკმაოდ ბევრი დაგროვდა და არა მარტო შემოწმების მომლოდინე გვერდების რაოდენობაში, ბევრი გასასწორებელიაა სხვადასხვა კატეგორიები, მაგალითად: * Lint errors *გამოუყენებელი თარგები *გამოუყენებელი კატეგორიები *გამოუყენებელი სურათები *გაწყვეტილი გადამისამართება *გვერდები ენის ბმულების გარეშე *გვერდები კატეგორიის გარეშე *გრძელი გვერდები *დაცული გვერდები *დაცული სათაურები *ელემენტებთან დაუკავშირებელი გვერდები *თარგები კატეგორიის გარეშე *კატეგორიები კატეგორიის გარეშე *მოთხოვნილი გვერდები *მოთხოვნილი თარგები *მოთხოვნილი კატეგორიები *მოთხოვნილი ფაილები *მოკლე გვერდები *ობოლი გვერდები *ორმაგი გადამისამართება *სურათები კატეგორიის გარეშე *ყველაზე ნაკლებად რედაქტირებული სტატიები *ჩიხის გვერდები *ხანდაზმული გვერდები :კი, ვიცი, გიორგი, მაგრამ დრო სჭირდება ამის გასწორებას. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 16:51, 3 აპრილი 2018 (UTC) ::გასაგებია, მაგრამ სხვებიც რომ ჩაერთონ ამ ღონისძიებაში კარგი იქნებოდა. მარტო ორი ან სამი ადამიანი ამას ვერ გასწვდება.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:08, 3 აპრილი 2018 (UTC) == Reminder: Share your feedback in this Wikimedia survey == <div class="mw-parser-output"> <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> Every response for this survey can help the Wikimedia Foundation improve your experience on the Wikimedia projects. So far, we have heard from just 29% of Wikimedia contributors. The survey is available in various languages and will take between 20 and 40 minutes to be completed. '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_5ABs6WwrDHzAeLr?aud=VAE&prj=me&edc=6&prjedc=me6 Take the survey now.]''' If you have already taken the survey, we are sorry you've received this reminder. We have design the survey to make it impossible to identify which users have taken the survey, so we have to send reminders to everyone. If you wish to opt-out of the next reminder or any other survey, send an email through EmailUser feature to [[:m:Special:EmailUser/WMF Surveys|WMF Surveys]]. You can also send any questions you have to this user email. [[m:Community_Engagement_Insights/About_CE_Insights|Learn more about this survey on the project page.]] This survey is hosted by a third-party service and governed by this Wikimedia Foundation [[:foundation:Community_Engagement_Insights_2018_Survey_Privacy_Statement|privacy statement]]. Thanks! </div> <span class="mw-content-ltr" dir="ltr">[[m:User:WMF Surveys|WMF Surveys]]</span>, 01:31, 13 აპრილი 2018 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:WMF Surveys@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Community_Engagement_Insights/MassMessages/Lists/2018/me6&oldid=17881391 --> == Your feedback matters: Final reminder to take the global Wikimedia survey == <div class="mw-parser-output"> <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> Hello! This is a final reminder that the Wikimedia Foundation survey will close on '''23 April, 2018 (07:00 UTC)'''. The survey is available in various languages and will take between 20 and 40 minutes. '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_5ABs6WwrDHzAeLr?aud=VAE&prj=me&edc=6&prjedc=me6 Take the survey now.]''' '''If you already took the survey - thank you! We will not bother you again.''' We have designed the survey to make it impossible to identify which users have taken the survey, so we have to send reminders to everyone. To opt-out of future surveys, send an email through EmailUser feature to [[:m:Special:EmailUser/WMF Surveys|WMF Surveys]]. You can also send any questions you have to this user email. [[m:Community_Engagement_Insights/About_CE_Insights|Learn more about this survey on the project page.]] This survey is hosted by a third-party service and governed by this Wikimedia Foundation [[:foundation:Community_Engagement_Insights_2018_Survey_Privacy_Statement|privacy statement]]. </div> <span class="mw-content-ltr" dir="ltr">[[m:User:WMF Surveys|WMF Surveys]]</span>, 00:41, 20 აპრილი 2018 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:WMF Surveys@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Community_Engagement_Insights/MassMessages/Lists/2018/me6&oldid=17881391 --> == კატეგორია:კათოლიკური ტაძარი == [[:კატეგორია:კათოლიკური ტაძარი]] — Catholic church პირდაპირად არ უნდა ვთარგმნოთ. იგი რომის კათოლიკური ეკლესიაა ქართულად. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 19:53, 26 აპრილი 2018 (UTC) ==კატეგორია:1969 წელს დაშლილი ჯგუფები== კატეგორია:1969 წელს დაშლილი ჯგუფები — დაშლილი ჯგუფი გასაგებია, მაგრამ მერე გაუქმებული — ?--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 11:15, 5 მაისი 2018 (UTC) :ეგეთი ტერმინოლოგიაა სხვა წლებშიც, იგივეა ორგანიზაციებშიც. ისე დაშლილი და გაუქმებული პრაქტიკულად ერთი და იგივე არ არის?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 11:20, 5 მაისი 2018 (UTC) ::მგონი სამინისტროები საქართველოში გაუქმდა, არ დაშლილა. მუსიკალური ჯგუფები (ორერა) დაიშალა და არ გაუქმდა. მე ჩემი აზრი გამოვთქვი. --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 16:15, 5 მაისი 2018 (UTC) == ინფოდაფებთან დაკავშირებით == ღამემშვიდობის ბ-ნ გიორგი! შევნიშნე ასწორებთ ინფოდაფებში არსებულ გამოტოვებს და ამასთან დაკავშირებით რჩევა მინდა მოგცეთ. კერძოდ, ჯობია თვით ინფოდაფების დოკუმენტებში (ანუ შაბლონში) მოაშოროთ ეს გამოტოვები და შემდეგში ვინც მას გამოიყენებს, უკვე გამოტოვების გარეშე ჩასვამს სტატიაში. ამით ძირეულად მოვსპობთ პრობლემას. წარმატებები --[[მომხმარებელი:Mehman97|<span style="color:#ff0500">'''''Mehman'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Mehman97|<span style="color:#0500ff">'''''97'''''</span>]] 23:06, 1 ივნისი 2018 (UTC) : ღამე მშვიდობის! სავსებით გეთანხმებით. შევეცდები გავასწორო.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 23:09, 1 ივნისი 2018 (UTC) ::თუ დაგჭირდათ რამე, სიამოვნებით დაგეხმარებით. და კიდევ, კარგი იქნება თუ თქვენი განხილვის გვერდის წინა წლების ნაწერებს დაარქივებთ, ამით უსასრულო სქროლვისგან ჩვენც და თქვენც დაისვენებთ {{(:D}} --[[მომხმარებელი:Mehman97|<span style="color:#ff0500">'''''Mehman'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Mehman97|<span style="color:#0500ff">'''''97'''''</span>]] 23:40, 1 ივნისი 2018 (UTC) == ვიკიშეხვედრა 2 == მოგესალმებით! გთხოვთ [[ვიკიპედია:ფორუმი/ვიკიშეხვედრები#წლის მეორე ვიკიშეხვედრა|'''დააფიქსიროთ თქვენი მოსაზრება''']], გელით შეხვედრაზე. --[[მომხმარებელი:Mehman97|<span style="color:#ff0500">'''''Mehman'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Mehman97|<span style="color:#0500ff">'''''97'''''</span>]] 14:37, 3 ივნისი 2018 (UTC) ==კატეგორიების სპეციალისტო== კატეგორია:Pages using infoboxes with thumbnail images“ — რა არის ეს?--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 17:01, 3 ივნისი 2018 (UTC) :გამარჯობა! მე რატომ მეკითხები? (კატეგორია:გვერდები, რომლებიც იყენებენ ინფობოქსებს გამოსახულების მინიატურებით)[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:10, 3 ივნისი 2018 (UTC) == წითელი კატეგორიები == [[ფედერიკა მოგერინი]] — შეხვედრაზე ვგულისხმობდი ასეთ კატეგორიებს.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 16:25, 13 ივნისი 2018 (UTC) :გამარჯობა! გავიგე. კარგად გიგულისხმია.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 16:56, 13 ივნისი 2018 (UTC) ::[[სტივენ თომას ერლეუაინი]] — აი კიდევ.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 10:12, 17 ივნისი 2018 (UTC) *[[პოლ მაკ-კარტნი]]--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 11:29, 17 ივნისი 2018 (UTC) *[[რადოვან კარაჯიჩი]]--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 14:50, 17 ივნისი 2018 (UTC) :გამარჯობა! მე ერთი კვირის წინ შეხვედრაზე აგიხსენი რა მეთოდითაც ვსპობ ამ წითელ კატეგორიებს, რომლებიც მილიონობითაა. ეხლა მაყურებინე ფეხბურთს, თორემ...!!![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:59, 18 ივნისი 2018 (UTC) ::თან ფეხბურთი და თან საქმეც. --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 15:07, 18 ივნისი 2018 (UTC) :::ორი საქმე ერთდროულად არ კეთდება, ჯერ მთავარი (ამ დღეებში ფეხბურთები და რაგბები) და მერე დანარჩენი![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 20:40, 19 ივნისი 2018 (UTC) == გიორგი ჩხაიძე == [[გიორგი ჩხაიძე]] — დაბადების თვე და რიცხვი შეცვალე და რატომ? უნდა იყოს აგვისტო და არა ივნისი.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 19:53, 20 ივნისი 2018 (UTC) :მგონი შენი შეცდომა არ არის.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 19:57, 20 ივნისი 2018 (UTC) ::გამარჯობა! მართალია, ჩემი არ არის[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 18:59, 21 ივნისი 2018 (UTC) ==ევა გრინი== [[ევა გრინი]] — გადახედე კატეგორიას დაუსრულებელი ფილმოგრაფია.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 15:23, 2 ივლისი 2018 (UTC) :უცხო ენებზე ეგ კატეგორია ვერ მოვძებნე (კალათბურთი იწყება, ხოლო შემდეგ ფეხბურთი).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 16:08, 2 ივლისი 2018 (UTC) ==კატეგორიები== ბატონო გიორგი. გამარჯობა. ერთი თხოვნა მაქვს თქვენთან, როგორც ვხედავ აქტიურათ ხართ ჩართული კატეგორიების შექმნით. თუ ამგვარ კატეგორიებს წააწყდებით: კატეგორია:ორგანიზაციები დაარსებული 1990-იან წლებში, კატეგორია:კომპანიები დაარსებული 1990-იან წლებში, კატეგორია:კომპანიები დაარსებული XXI საუკუნეში, კატეგორია:პროდუქტები წარმოდგენილი XX საუკუნეში — წაშალეთ, ვინაიდან, „კომპანიების“ და „ორგანიზაციების“ წინ მძიმე იწერება, კატეგორიაში კიდევ არ არის ლამაზი მძიმეს ჩასმა. ამიტომაც სჯობს შეიქმნას ასე — კატეგორია:1990-იან წლებში 1990-იან წლებში ორგანიზაციები, კატეგორია:1990-იან წლებში დაარსებული კომპანიები, კატეგორია:XX საუკუნეში წარმოდგენილი პროდუქტები. იხილეთ ეს განხილვა [[მომხმარებლის განხილვა:Gobrona/არქივი 2#შეცვლა|„შეცვლა“]]. [[მომხმარებელი:Gobrona|Gobrona]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:Gobrona|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Gobrona|წვლილი]]</sub> 09:50, 25 ივლისი 2018 (UTC) == ვიკიორდენი == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | [[ფაილი:Category Barnstar Hires.png|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''კატეგორიების ვიკიორდენი''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | კატეგორიზაცია ქართული ვიკის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი პრობლემაა. ძალიან მნიშვნელოვან საქმეს აკეთებთ — ქართული ვიკიპედიის ხარისხს ზრდით — და უღრმესი მადლობა თქვენ ამისთვის!--[[მომხმარებელი:SHOTHA|<font color="#45b94d">შოთა</font>]] <small>^{[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|<span style="color:#ff0000">(განხილვა)</span>]]}</small> 22:12, 7 აგვისტო 2018 (UTC) |} :ღამე მშვიდობისა. დიდი მადლობა თქვენ და ყველა ვიკიპედიელს![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 22:18, 7 აგვისტო 2018 (UTC) ::არაფრის! აქვე შევამჩნიე, რომ [[ვიკიპედია:Gadget/HotCat|HotCat-ს]] არ იყენებთ. შესაძლოა, არ იცოდეთ მისი არსებობის შესახებ. თუ ასეა, გირჩევთ, სცადოთ, ძალიან გაგიმარტივებთ საქმეს. HotCat-ის ჩასართავად გადადით „კონფიგურაციაში“, შემდეგ [[სპეციალური:კონფიგურაცია#mw-prefsection-gadgets|„დამატებით ხელსაწყოებში“]] და „რედაქტირების“ სექციაში მონიშნეთ HotCat-ის ჩართვა. შემდეგ უკვე სტატიის (ან თვითონ კატეგორიის) ქვემოთ, სადაც კატეგორიებია მოცემული, პირდაპირ შეგეძლებათ მათი შეცვლა/ამოღება/ჩამატება ისე, რომ სტატიის სარედაქტირო ფანჯრის გახსნაც არ მოგიწევთ. იმედი მაქვს, გამოგადგებათ.--[[მომხმარებელი:SHOTHA|<font color="#45b94d">შოთა</font>]] <small>^{[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|<span style="color:#ff0000">(განხილვა)</span>]]}</small> 22:24, 7 აგვისტო 2018 (UTC) :::დიდი მადლობა![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 22:30, 7 აგვისტო 2018 (UTC) :უი, მოგვიანებით გილოცავ. {{(:*}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 20:02, 22 აგვისტო 2018 (UTC) == კატეგორია:პირველი ქალბატონები == [[:კატეგორია:პირველი ქალბატონები]] — ამ კატეგორიაში შემავლებს გადახედე. ზოგს ბევრი და ზოგს მცირე კატეგორია უწერიათ.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 20:04, 22 აგვისტო 2018 (UTC) :ღამე მშვიდობისა! ჯერ მაგის დრო არ არის, მაგრამ მოვა. ეხლა მხოლოდ ინტერვიკები გავუკეთე. ისე ინგლისურშიც ზოგს ოთხი აქვს, ზოგს სამი. სხვა ენებშიც მასე იქნება, არ შეგეშინდეს. მადლობა მოლოცვისათვის (წინასწარ გილოცავ ქალბატონ მერკელის ჩამოსვლას. რას იზავ, ქალიც ადამიანის მეგობარია).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 20:25, 22 აგვისტო 2018 (UTC) == კატეგორია:პოლიტიკოსი ქალები == [[:კატეგორია:პოლიტიკოსი ქალები]] — ამ კატეგორიას აუქმებ? [[:კატეგორია:პაკისტანელი პოლიტიკოსი ქალები]] — აქედან რომ ამოიღე. [[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 19:09, 21 სექტემბერი 2018 (UTC) :გამარჯობა! ჯერ ამოვიღე იმიტომ, რომ ასეა წყობა. ცოტა მოითმინე და ჩაჯდება.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 20:10, 21 სექტემბერი 2018 (UTC) ::[[:კატეგორია:ქართველი პოლიტიკოსი ქალები]] — რავი ქართული არ არის ჯერ მოწესრიგებული.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 06:49, 22 სექტემბერი 2018 (UTC) :{{მოწონება}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 07:59, 22 სექტემბერი 2018 (UTC) ==Far Cry 5== გამარჯობათ, ბატონო გიორგი. მადლობელი ვარ ჩემს სტატიაში „[[Far Cry 5]]“ თქვენ მიერ განხორციელებული ჩასწორებითვის, მაგრამ ვერ შენიშნეთ, რომ მასში განთავსებულია თარგი:მუშავდება? [[მომხმარებელი:Gobrona|Gobrona]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:Gobrona|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Gobrona|წვლილი]]</sub> 22:11, 28 სექტემბერი 2018 (UTC) :ღამე მშვიდობისა! შევნიშნე რა თქმა უნდა, მაგრამ როგორც თქვენ შეამჩნევდით მე მხოლოდ ორი მექანიკური შეცდომა გავასწორე და მეტი არც მიცდია და არც გამიფიქრებია.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 23:21, 28 სექტემბერი 2018 (UTC) == კატეგორია:საქართველოს მინისტრები == [[:კატეგორია:საქართველოს მინისტრები]] — რამდენიმე სამინისტროს კატეგორია შევქმენი — გადახედე. ისე ეს გვარებიც ამოსაღებია. --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 20:08, 4 ოქტომბერი 2018 (UTC) :გამარჯობა! კარგია რას ერჩი? მაგრამ გვარები რატომაა ამოსაღები?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 20:20, 4 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::მაგ. [[ჯემალ გახოკიძე]] — სტატიაში უწერია საქართველოს მინისტრები. სხვებს მაგ. [[გიორგი კვირიკაშვილი]] — უწერიათ, თუ რისი მინისტრები იყვნენ. თითოეულ გვარებს რომ შეუცვლი კატეგორიებს, გვარები აღარ იქნება კატეგორიაში. იმედი მაქვს, რომ გამიგე.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 20:49, 4 ოქტომბერი 2018 (UTC) :::ისე შენ მართალი ხარ. ჯობია ყველა მინისტრს გვერდში მივუწეროთ ის კატეგორია, რისი მინისტრებიც ისინი იყვნენ და გვარებიც ავტომატურად წაიშლება.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 20:54, 4 ოქტომბერი 2018 (UTC) :ხო. დღეს რამდენიმეს გავუკეთე. გთხოვ გადაამოწმო. ნახე ჩემი წვლილი კატეგორიებში. მადლობა.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 20:58, 4 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::მაგ. დღეს გავაკეთე [[ლევან ყიფიანი]]--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 21:06, 4 ოქტომბერი 2018 (UTC) ==რუსი სამხედრო მოღვაწეები == [[:კატეგორია:რუსი სამხედრო მოღვაწეები]] — ქვეკატეგორიები. სტატიებში გადასახედია. მგონი არეულია.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 09:09, 9 ოქტომბერი 2018 (UTC) :გამარჯობა! ცოტა მაცალე, ეხლა მოვედი, საჭმელს მივირთმევ და თუ გასასწორებელია გავასწორებ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:18, 9 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::გისურვებ კარგ მადას. თვითონ სტატიებსაც თუ გადახედავ კარგი ბიჭი იქნები.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 14:57, 9 ოქტომბერი 2018 (UTC) :::დიდი მადლობა! მადა მშვენიერი მაქვს. დასამატებელი იყო და დავამატე, მაგრამ რომელ სტატიებს უნდა გადავხედო?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 15:01, 9 ოქტომბერი 2018 (UTC) == ცარიელი კატეგორიები == რატომ შექმენი ცარიელი კატეგორიები?--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 22:28, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) :ღამე მშვიდობისა! ეს სულ სხვა საქმეა. ისინი უკვე შექმნილები იყვნენ, მაგრამ თავად არ ჰქონდათ კატეგორია, ხოლო ზოგს ინტერვიკები. ესენი სხვადასხვა ენაზე მოლაპარაკე მომხმარებლების კატეგორიებია. თუ ქართულ ვიკიპედიაში შემოგვემატა ვინმე ჩვენ ქვეყანაში ამ ნაკლებად გავრცელებული ენების მცოდნე, მათ გამზადებული დახვდებათ მომხმარებელთა ის კატეგორიები, რომელ ენასაც ფლობენ (ასეა სხვა ენებშიც).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 22:36, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::კარგად წაიკითხე შიგ წერია, რომ კატეგორია ცარიელია. არ ვქმნით ცარიელ კატეგორიებს.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 22:38, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::იხ. [[:კატეგორია:მომხმარებელი ka-N]]. წინასწარ არ კეთდება კატეგორია.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 22:40, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::იხ. [[:კატეგორია:მომხმარებლის ენები]] --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 22:46, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::მაშინ ყველა ენას უნდა გაუმზადო თარგები. ზოგი კარგად საუბრობს, ზოგი საშუალოდ და ზოგი საშუალოზე ცუდად.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 22:50, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::მაგ. [[:კატეგორია:მომხმარებელი it]] — ცოდნის რამდენიმე საფეხური აქვს.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 22:51, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) :::მართალია წერია, თუმცა ყველა არაა ცარიელი. მაგალითად ჩინური ენის ზოგ დიალექტს (შეიძლება ეს ენაც იყოს, ეგ ენათმეცნიერებსაც ვერ გაურკვევიათ) და ასევე სხვა ენასაც ჰყავს მცოდნე და შესაბამისად მომხმარებელიც. კიდევ ერთხელ ვამბობ ეს განსაკუთრებული კატეგორიებია და რაც მთავარია ისინი მე არ შემიქმნია, მე მხოლოდ [[:კატეგორია:მომხმარებლის ენები|კატეგორია]] ჩავუმატე, ხოლო რომელსაც ინტერვიკები არ ჰქონდა დავუმატე. მათი შექმნის ისტორია წაიკითხე და ყველაფერი გაირკვევა.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 22:52, 10 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::::ვიცი. მე ყოველთვის ვიხედები შექმნის ისტორიაში. მასე არ იქმნება როგორც იყო შექმნილი. ის იყო ვანდალი.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 07:56, 11 ოქტომბერი 2018 (UTC) :გამარჯობა! კარგია, რომ წაშლაზე დააყენე და შესაბამისად წაიშალა კიდეც, თუმცა სიაში [https://ka.wikipedia.org/wiki/სპეციალური:უკატეგორიო_კატეგორიები] წაშლილები მაინც რჩებიან.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 16:43, 11 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::წესით არ უნდა ჩანდეს. ალბათ დრო სჭირდება. ვკითხავ ადმინებს. მომავალშიც შენ ჩასვის თარგი წაშლაზე. --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 17:11, 11 ოქტომბერი 2018 (UTC) == მალიჰა ლოდჰი == [[მალიჰა ლოდჰი]] — ეს წითელი კატეგორიები ან ამოიღე ან გაალურჯე, გთხოვ.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 20:55, 11 ოქტომბერი 2018 (UTC) :კი მაგრამ რაღა ამ პაკისტანელი ქალბატონის ჯინი გჭირს? ასეთი და ამაზე უარესი გვერდები უამრავია ქართულ ვიკიპედიაში. ყველას გალურჯებას (მარტო ამ გვერდზე არ მაქვს საუბარი) წლები სწირდება. წითლებს ნელ-ნელა გავალურჯებთ ჩვენ ყველა, მათ შორის იმედი მაქვს შენც. მაგრამ რადგან გინდა (რაღა ქალებს გადავეყარე) ზოგიერთი კატეგორია ვეცდები გავალურჯო, ოღონდ ხვალ, რადგან დღეს უკვე დაღამდა.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 21:15, 11 ოქტომბერი 2018 (UTC) == კატეგორია:მოკლული პოლიტიკოსები == [[:კატეგორია:მოკლული პოლიტიკოსები]] — კარგი იქნება დარჩენილ ოთხ პოლიტიკოსსაც თუ ჩასვავ სხვაგან, როგორც დანარჩენს.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 19:39, 21 ოქტომბერი 2018 (UTC) :ღამე მშვიდობისა! ყველას ჩავსვავ, ოღონდ ხვალ. ეხლა ალბათ დავიძინებ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 19:51, 21 ოქტომბერი 2018 (UTC) ==ბუკურა დუმბრავა== [[ბუკურა დუმბრავა]] — ნახე რა ხდება.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 11:37, 24 ოქტომბერი 2018 (UTC) :გამარჯობა! ვნახე. ხომ გითხარი [[მალიჰა ლოდჰი]]ს პასუხში — ასეთი და ამაზე უარესი ბევრია ქართულ ვიკიპედიაში თქო. კიდევ ერთხელ გეუბნები: ″ყველას გალურჯებას (მარტო ამ გვერდზე არ მაქვს საუბარი) წლები სწირდება. წითლებს ნელ-ნელა გავალურჯებთ ჩვენ ყველა, მათ შორის იმედი მაქვს შენც″.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:38, 24 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::კატეგორიების სპეციალისტი შენ ხარ.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 14:42, 24 ოქტომბერი 2018 (UTC) :::მარტო მე არ ვარ! ისე შენი დაწერილი გვერდები და კატეგორიები სხვა ენებსაც რომ მიაბა კარგი იქნება — ეს ერთი კვირაა დავიტანჯე![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:50, 24 ოქტომბერი 2018 (UTC) == კატეგორია:ამერიკული კომედიური სატელევიზიო პროგრამები == [[:კატეგორია:ამერიკული კომედიური სატელევიზიო პროგრამები]] — წასაშლელი რატომ არის. ცარიელი არ არის, ერთი სტატიაა მითიტებული.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 14:21, 30 ოქტომბერი 2018 (UTC) :გამარჯობა! აღარ არის![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:26, 30 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::ახლა აღარ არის. {{(:D}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 14:30, 30 ოქტომბერი 2018 (UTC) :::რა გაცინებს? ეს არის [[:კატეგორია:ამერიკული კომედიური ტელესერიალები]]ს დუბლიკატი. ჯერ ერთი, რომ ორივეს ერთი და იგივე ქვეკატეგორიები აქვს, მეორე ის, რომ ასეთი კატეგორია არც ერთ ენაზე არ არსებობს და შესაბამისად ვერც ერთ ენას ვერ მიაბავ. ეხლა გაიგე?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:37, 30 ოქტომბერი 2018 (UTC) ::::სიცილიც დამიშალე {{(:)}}. --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 14:45, 30 ოქტომბერი 2018 (UTC) :::::იცინე, იცინე და ბოლოს ვინ გაიცინებს იმასაც ვნახავ![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:48, 30 ოქტომბერი 2018 (UTC) == კატეგორიის განხილვა:დაბადებული 530 == იხ. [[:კატეგორიის განხილვა:დაბადებული 530]]--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] 10:39, 3 ნოემბერი 2018 (UTC) == ??? == [http://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%83%B0%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%98&curid=424098&diff=3591246&oldid=3589437&diffmode=source ამ რედაქტირების] (კატეგორიებს არ ვგულუსხმობ) აზრს ვერ ვიგებ. რა აზრი აქვს <nowiki>[[ჰილდერიხი|ჰილდრიხის]]</nowiki> ეწერება თუ <nowiki>[[ჰილდერიხი]]ს</nowiki>. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 20:02, 1 დეკემბერი 2018 (UTC) :ღამე მშვიდობისა! აზრი უბრალოა — რადგან კატეგორიები მივაწერე ზედმეტი ასოებიც წავშალე, მეტი არაფერი.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 20:26, 1 დეკემბერი 2018 (UTC) ::[http://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%A5%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90&type=revision&diff=3589678&oldid=3580886&diffmode=source აქ?] [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 20:46, 1 დეკემბერი 2018 (UTC) :::აქაც თითქმის იგივეა. თქვენს მიერ სტატიაში დაწერილი <nowiki>[[თურქენული ენა|თურქმენულ ენაზე]]</nowiki>-ს შესწორებისას (რაც ბუნებრივია წითლად იკითხებოდა) ასევე წავშალე ზედმეტი ასოები (ეს შეგიძლიათ ნახოთ [[თურქმენული ლიტერატურა|აღნიშნული გვერდის]] ისტორიაში).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 20:58, 1 დეკემბერი 2018 (UTC) == კატეგორია:ათასწლეულის დასაწყისი == [[:კატეგორია:ათასწლეულის დასაწყისი]] — '''დაწყებულები''' ხომ არ უნდა იყოს (Beginnings) [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 09:36, 18 დეკემბერი 2018 (UTC) :გამარჯობათ! თქვენ ალბათ გულისხმობთ, რომ უნდა იყოს '''ათასწლეულში დაწყებულები'''. თუ ასე ფიქრობთ ჩემი აზრით სწორი გადაწყვეტილებაა, მაგრამ არსებობს ბევრი მსგავსი, ერთმანეთზე მიბმული, კატეგორიები (მაგ. საუკუნის დასაწყისი, ათწლეულის დასაწყისი, წლის დასაწყისი და სხვა). მაგათ რაღა ვუყოთ?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 15:02, 18 დეკემბერი 2018 (UTC) ::როგორც სწორია ისე მოვიქცეთ. ყველა კატეგორიაში ჩასასწორებელია. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 15:05, 18 დეკემბერი 2018 (UTC) :::საკმაოდ ხანგრძლივი და შრომატევადი საქმეა.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 15:37, 18 დეკემბერი 2018 (UTC) == მუნიციპალიტეტი == გამარჯობა. რადგანაც მიწერილი სანადირო მეურნეობები საბჭოთა დროის მერე აღარ არსებულა, შესაბამისად სწორია იმ სახელწოდების გამოყენება, რაც დღ. მუნიციპალიტეტებს ერქვა, ანუ რაიონები. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 16:58, 9 იანვარი 2019 (UTC) :გამარჯობათ! კი ბატონო იყოს, მაგრამ მაგ რაიონებს რომ მიუწკაპუნებთ მაინც მუნიციპალიტეტები გაგეხსნებათ. რედაქტირებაში იმიტომ მეწერა ორივე — ჯერ მუნიციპალიტეტი და მერე რაიონი (ტექსტში მაინც რაიონი ჩანდა).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:07, 9 იანვარი 2019 (UTC) ::საქმე იმაშია, რომ ადრე [[მომხმარებელი:Jaba1977]]-მა სადღაც დაწერა (ფორუმზე), რომ რაიონებზე ცალკე სტატიები შეგვექმნა, რასაც მხარი დაუჭირეს. როცა იქნება ხომ შექმნიან და სწორ მისამართზე გადავა ბმული. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 17:08, 9 იანვარი 2019 (UTC) :::რა თქმა უნდა გადავა, მაგრამ ეს ცვლილებები უკვე დაწერილ სტატიებს ეხება. მაგალითად რომელიმე სტატიაში თუ წერია სოფლის დასახელება და მას ფრჩხილებში უწერია თანამედროვე თეთრიწყაროს რაიონი, არ ჯობია ეწეროს თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი. მესმის, რომ ამას დიდი განსაკუთრებული მნიშვნელობა არ აქვს, მაგრამ მე მგონი არც არაფერი შავდება.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:19, 9 იანვარი 2019 (UTC) ::::კი ჯობია, მაგრამ მიწერილ სანადირო მეურნეობებთან რაიონები ეწეროს. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 18:29, 9 იანვარი 2019 (UTC) :::::ეწეროს! (უკვე ხომ წერია)[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 18:35, 9 იანვარი 2019 (UTC) == nowiki == მოგესალმებით! <nowiki><nowiki></nowiki></nowiki>-ის ველს ნუ შლით იმ ინფოდაფებიდან, სადაც ის მითითებულია (ძირითად დასახლების ინფოდაფებში). ეს იმიტომ არის გაკეთებული, რომ ერთი და იგივე ნაწერი ორჯერ არ გამოჩნდეს (მაგ.: სოფლის ქართული სახელწოდება). სადაც ეს ველი ამოშალეთ, გთხოვთ სასწრაფოდ უკან დააბრუნოთ! მადლობა --[[მომხმარებელი:Mehman97|<span style="color:#ff0500">'''''Mehman'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Mehman97|<span style="color:#0500ff">'''''97'''''</span>]] 20:22, 10 იანვარი 2019 (UTC) == კატეგორიების შესახებ == გამარჯობა ბატონო გიორგი, როგორ გიკითხოთ? როგორ მომაკლდა თქვენს მიერ შექმნილი კატეგორიები რუსეთის შესახებ (და არა მარტო) დაწერილ სტატიებში. თქვენი მუშაობის შემდეგ ვერც კი ვბედავ მე შევქმნა კატეგორიები. თუ ისევ გვერდით ამომიდგებით ამ კუთხით ძალიან გამახარებთ. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''ჯაბა'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''1977'''''</span>]] 13:59, 20 იანვარი 2019 (UTC) :გამარჯობათ ბატონო ჯაბა, მე კარგად ვარ და იმედია თქვენც. მაგას გავაგრძელებ რამდენიმე დღეში, მაგრამ რატომ ვერ ბედავთ ნამდვილად მიკვირს. თუ შეცდომის გეშინიათ არ იდარდოთ, ვინც მუშაობს შეცდომაც ყველას მოსდის (მთავარია განზრახ არ იყოს) და ყველა შეცდომა გამოსწორებადია. მთავარია ერთმანეთს არ ვეჩხუბოთ, რაც სამწუხაროდ უახლოეს პერიოდში გამოიკვეთა ქართულ ვიკიპედიაში.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:08, 20 იანვარი 2019 (UTC) არა, შეცდომების არ მეშინია, თუ შეცდომას დავუშვებ სხვა გაასწორებს ეგ არაა პრობლემა. სამწუხაროდ ზოგიერთ ვიკიპედიელს ავიწყდება ვიკიპედიის პრინციპები და ერთი შეცდომის საფუძველზე სერიოზულ კამათს იწვევენ. უბრალოდ, კატეგორიების კეთება თქვენ მართლა კარგად გამოგდით. მიხარია, რომ კვლავ გააგრძელებთ ამ კუთხით მუშაობას. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''ჯაბა'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''1977'''''</span>]] 14:46, 20 იანვარი 2019 (UTC) :ნამდვილად გავაგრძელებ. საქმე იმაშია, რომ ეხლა ერთ საინტერესო საქმითა ვარ დაკავებული (ჩვენი ჩეჩენი მეზობლის თხოვნაცაა) და იმას რომ მოვრჩები (თუმცა მოცულობა დიდია, რადგან საქართველოს დასახლებულ პუნქტებს ეხება) აუცილებლად გავაგრძელებ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:58, 20 იანვარი 2019 (UTC) == ლაფანყური == გამარჯობა, სტატიაში [[ლაფანყური]] მიუთითეთ მოსახლეობის ეთნიკური შემადგნელობა და ეს ინფორმაცია საიდან გაქვთ, წყარო მომაწოდეთ.— [[მომხმარებელი:Beqabai|~ბ.ბ.~]] <small>([[მომხმარებლის განხილვა:Beqabai|მომწერეთ აქ!]])</small> 05:34, 20 ივნისი 2019 (UTC) == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(meafwps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 18:58, 20 სექტემბერი 2019 (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(meaf_wps,act5)&oldid=19397738 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(meafwps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 15:28, 4 ოქტომბერი 2019 (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(meaf_wps,act5)&oldid=19432342 --> == მიმინოსხევი == გამარჯობა ბატონო გიორგი, გამოცდილი ხართ და ამ სტატიას იქნებ რაიმე გაუგოთ:[[მიმინოსხევი]]--[[მომხმარებელი:ჯეო|M.I.K.H.E.I.L.&#61;ჯეო]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]</sub> 18:25, 20 ოქტომბერი 2019 (UTC) :ღამე მშვიდობისა! იქვე მითითებული wikimapia გავხსენი და შედეგად კოორდინატი იყო შეცდომით დაწერილი. wikimapia-ს თანახმად ეს ნასოფლარი მდებარეობს ქარელის მუნიციპალიტეტში, რუსეთის მიერ ოკუპირებულ ე.წ. სამხრეთ ოსეთის ტერიტორიაზე, სოფელ ნულთან საკმაოდ ახლოს, თუმცა კოორდინატზე დაწკაპუნებისას იგი არ ჩანს (ნასოფლარია და ალბათ იმიტომ).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 19:07, 20 ოქტომბერი 2019 (UTC) == მიუკერძოებლობა სტატიაში „საქართველო“ == გამარჯობა გიორგი. თქვენ [https://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D&direction=next&oldid=3370857 ჩანიშნეთ] სტატიაში [[საქართველო]] – [[თარგი:მიკერძოებული]]. მას მერე ბევრი დრო გავიდა. თუ არ შეწუხდბით, შეგიძლიათ მიგვითითოთ რა ნაწილშია პრობლემა? --[[User:Rastrelli F|<span style="color:#000000;font-family:Brush Script Std;font-size:13pt">Rastrelli</span>]] [[User Talk:Rastrelli F|<span style="color:#000000;font-family:Brush Script Std;font-size:13pt">F</span>]] 21:09, 28 ოქტომბერი 2019 (UTC) == პოლიტიკა == გამარჯობა, ბატონო გიორგი. გთხოვთ, მომავალში სიტყვა Politics თარგმნეთ როგორც პოლიტიკა და არა — პოლიტიკოსები. პატივისცემით,--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]</sub> 18:30, 26 მარტი 2020 (UTC) == ჯოლევი == გამარჯობა. როგორ გიკითხოთ? რატომ გადაიტანეთ [[ჯოლევი]] [[ჯოლევი (მრავალმნიშვნელოვანი)]]-ზე? --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 14:20, 28 აგვისტო 2020 (UTC) :გაგიმარჯოთ! გმადლობთ. იმიტომ, რომ მას ორი მნიშვნელობა აქვს. ერთი სენაკის მუნიციპალიტეტში და მეორე მარტვილის მუნიციპალიტეტში.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:24, 28 აგვისტო 2020 (UTC) ::ვიკიპედიის დამკვიდრებული წესების თანახმად თუკი რომელიმე უპირატესი არ არის ვქმნით მრავალმნიშვნელობის გევრდს ფრჩხილების გარეშე. ახლა რა გამოდის? სიტყვა ჯოლევი თავისუფალია და გვაქვს ფრჩხილებიანი გვერდი. უკანვეა გადასატანი და საჭიროა მანამდე არსებული მდგომარეობის აღდგენა. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 16:14, 28 აგვისტო 2020 (UTC) :::მაგალითისთვის [[ახალსოფელი]]. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 16:18, 28 აგვისტო 2020 (UTC) [[ახალსოფელი|აქ]] დაბლა წერია ახალსოფლის თემი, რომელსაც უწერია მრავალმნიშვნელოვანი. ამის გარდა მე უკვე ორი წელია საქართველოს სოფლებზე ვმუშაობ და ასეთი შემთხვევა ძალიან ხშირად არა, მაგრამ რამდენიმე მინახია. რაც მთავარია ჩემთვის მთავარი იყო, რომ არც ერთ სოფელს არ ეწერა თავზე, რომ არსებობს იმავე დასახელების სოფელი, ოღონდ სხვა მუნიციპალიტეტში და მე ორივეს მივუწერე ეს. შესაბამისად მე არანაირი პრეტენზია არ მექნება თუ თქვენ წაშლით სიტყვა მრავალმნიშვნელოვანს (მე არ წავშლი არავითარ შემთხვევაში) და აღადგენთ გვერდ [[ჯოლევი|ჯოლევს]].[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 16:44, 28 აგვისტო 2020 (UTC) სწორია, ახალსოფლის თემიც გასასწორებელია და თქვენ წარმოიდგინეთ ორივე (ახალსოფელიც და ახალსოფლის თემიც) ერთიდაიგივე მომხმარებლის გაკეთებულია. ორივეს გავასწორებ წესების თანახმად. დიდი მადლობა. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 17:03, 28 აგვისტო 2020 (UTC) :მე პრეტენზია არა მაქვს. თქვენ ''გაასწორეთ,, მე არ ვიზავ მაგ საქმეს. ოღონდ სოფლებს [[ჯოლევი (მარტვილის მუნიციპალიტეტი)|ჯოლევს]] და [[ჯოლევი (სენაკის მუნიციპალიტეტი)|ჯოლევს]] არ შეეხოთ რადგან ორივეს გახსნის შემთხვევაში მკითხველმა უნდა იცოდეს, რომ არსებობს მეორე იმავე დასახელების სოფელი, ოღონდ მეორე მუნიციპალიტეტში.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:12, 28 აგვისტო 2020 (UTC) მაგას ნამდვილად არ ვეხებით. ეგ ყველა შემთხვევაში უნდა იყოს ისე როგორც თქვენ გააკეთეთ. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 18:09, 28 აგვისტო 2020 (UTC) :ძალიან კარგი.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 18:11, 28 აგვისტო 2020 (UTC) ==მხარე== გამარჯობა. სოფლების შესახებ სტატიებში არაა აუცილებელი მხარის ჩამატება ამ სახით ''მდებარეობს X მხარის X მუნიციპალიტეტში'', სრულიად საკმარისია ''მდებარეობს X მუნიციპალიტეტში''. ასეთი ფორმულირება ქმნის მცდარ შთაბეჭდილებას რომ ესა თუ ის მუნიციპალიტეტი ამა თუ იმ მხარისაა, რაც ასე არ არის, ჩვენთქნ მხარეები არსებობს დე-ფაქტო, მაგრამ არა დე-იურე. ამასთან მხარის შესახებ ინფორმაცია ისედაც ასახულია შესაბამის ინფოდაფაში. --[[მომხმარებელი:M.|M.]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:M.|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/M.|წვლილი]]</sub> 12:53, 5 ოქტომბერი 2020 (UTC) :მართლაც უკეთესი იქნება. მხოლოდ იქიდან გამომდინარეც კი, რომ მაგ., „შიდა ქართლის მხარე“ — ოფიციალურად არც შიდა ქართლი ჰქვია და არც მხარე. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 15:21, 5 ოქტომბერი 2020 (UTC) ::უი, რატომღაც ფორუმად ჩავთვალე და პირდაპირ შემოვიჭერი :)) [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 15:25, 5 ოქტომბერი 2020 (UTC) ==მუშა კაცის ვიკიორდენი== {{მუშა კაცის ვიკიორდენი|თქვენი თავდაუზოგავი შრომის დასახლებული პუნქტების შესახებ სტატიების შექმნისა და გამდიდრებისათვის, და არამარტო ამისთვის!, ვიკიპედიისთვის შექმნილი 1350-ზე მეტი სტატიისათვის, პატივისცემით}}--[[მომხმარებელი:ჯეო|ჯეო 4WIKI]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]</sub> 17:22, 23 ოქტომბერი 2020 (UTC) :გამარჯობათ ყველას! დიდი მადლობა ორდენისათვის. ჩემი ასაკიდან გამომდინარე სანამ მუშაობა შემიძლია ვიმუშავებ, რაც ჩემთვის საკმაოდ საინტერესოა. ჯანმრთელობას გისურვებთ ყველას.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:33, 23 ოქტომბერი 2020 (UTC) :გაიხარეთ!--[[მომხმარებელი:ჯეო|ჯეო 4WIKI]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]</sub> 20:28, 23 ოქტომბერი 2020 (UTC) == °С == გამარჯობა. სტატიებში ასწორებთ „22°С“-ს „22 °С“-ით. მაინტერესებს, რის მიხედვით? [[ცელსიუსი]] — აქ მითითებულ წყაროში ერთადაა. იგივე ეხება პროცენტს. ქართულში, როგორც წესი, არ გამოვყოფთ. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 17:23, 7 ნოემბერი 2020 (UTC) :გამარჯობათ. მე ასე ვიცი, რომ რიცხვის შემდეგ უნდა იყოს დეფიზი. მაგალითად: 22 კგ, 22 ტ, 22 კმ/სთ და შესაბამისად 22 °С. გამახსენდა, სკოლაში როცა ვსწავლობდი ფიზიკას (იმ ბნელ დროში (1978-1981 წწ.)) საშინაო დავალებაშიც ასე ვწერდით მოსწავლეები 22 °С.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 17:31, 7 ნოემბერი 2020 (UTC) ::ანუ, როგორც ვატყობ, თუკი რიცხვს მოსდევს ქართულენოვანი ერთეული (კგ, მმ, სმ და მისთ.) ადგილს გამოვყოფთ (უპირობოდ), მაგრამროდესაც საერთაშორისო აღნიშვნები მოსდევს, იქ აქამდე არ შემხვედრია ადგილის გამოყოფა (მაგალითად გეოგრაფიული კოორინატები, სადაც გრადუსი, სეკუნდი და მინუტი არ არის გამოყოფილი, იგივე პროცენტზეც, რომელიც საზომი ერთეული არც არის). ლიტერატურა კარგი იქნებოდა, თუმცა სამწუხაროდ ჯერ-ჯერობით ვერ მივაგენი. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 18:00, 7 ნოემბერი 2020 (UTC) :::საერთაშორისო გასაგებია. მაგალითად ინგლისურენოვანი ქვეყნები (და არა მარტო ისინი) ციფრებსაც თავისი წესის შესაბამისად წერენ, მაგალითად ჩვენებურ 2385-ს ისინი წერენ 2,385; ჩვენებურ 45 350-ს წერენ როგორც 45,350. რა ვქნათ? ჩვენც ისევე ვწეროთ. თუმჩა მე ხშირად შემხვედრია ქართველების შექმნილი გვერდები სადაც ფართობი წერია, როგორც მაგალითად 2,345 კმ², როცა ის არის 2345 კმ². კიდევ უფრო უარესი, როდესაც რაოდენობაზეა ლაპარაკი წერენ მაგალითად 7,000 ცალი, როდესაც ის 7000 ცალია. ამით მე იმას ვნატრობ, რომ ევროპაც კარგია და ამერიკაც, მაგრამ როდის მოვა ის დრო, როდესაც თუნდაც ოდნავ მაინც ვიფიქრებთ იმაზე, რომ ჩვენ ქართველები ვართ და ჩვენც გვაქვს რაღაც, თუნდაც პატარა რამ კარგი. ყველა ქვეყანას თავისი მართლწერის სისტემა გააჩნია და ჩვენც გვაქვს ჩვენი, უფრო სწორედ გვქონდა მაგრამ ეხლა უკვე გაქრა, აღარ არსებობს. არსებობენ ჩემი აზრით მეტად საეჭვო ორგანიზაციები, რომლებიც ზოგჯერ მეტად გაუგებარ ინსტრუქციებს იძლევიან და გვეუბნებიან ესაა ქართულიო. მაგრამ საზოგადოება ჯერ კიდევ ქართულად საუბრობს. მაგალითად მე შარშან პირველად გავიგე, რომ ქართულად სამოას ნაკრები კი არ ყოფილა სწორი, არამედ სამოის ნაკრები. ერთი თხოვნა მაქვს თქვენთან, მიუხედავად იმისა, რომ მე არ ვიცი თქვენ რაგბი გიყვართ თუ არა, საზოგადოებაში როცა მოხვდებით იქ შემთხვევით ჩამოაგდეთ საუბარი სამოას (შემეშალა სამოის) ნაკრებზე და დაუკვირდით ისინი რა სიტყვებს იხმარებენ, ანუ სამოას ნაკრები თუ სამოის ნაკრები. ბოდიშით, რომ გრძელი პასუხი გამომივიდა, მაგრამ რაც მინდოდა მოკლედ ის ვთქვი.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 18:36, 7 ნოემბერი 2020 (UTC) ==ახალგორის სოფლები== გამარჯობა, პირველ რიგში მადლობა იმ სამუშაოსთვის, რასაც ეწევით. ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფლებს მცხეთა-მთიანეთის მხარე ინფორდაფაში არ მიუთითოთ, ეს მუნიციპალიტეტი რ შედის ამ მხარეში, ხოლო სადაც ჯერ კიდევ დარჩენილია ეს ინფორმაცია, გთხოვთ, ამოიღეთ სტატიიდანაც და ინფოდაფიდანაც. --[[მომხმარებელი:M.|M.]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:M.|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/M.|წვლილი]]</sub> 05:23, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) :გამარჯობათ! რომელი წლიდან არ შედის?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 11:00, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) ::2008 წლიდან, მას შემდეგ, რაც ახალგორი საოკუპაციო ძალებმა დაიკავეს --[[მომხმარებელი:M.|M.]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:M.|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/M.|წვლილი]]</sub> 11:01, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) :::კი დაიკავეს, მაგრამ არსებობს ოფიციალური სახელმწიფო დადგენილება მისი მცხეთა მთიანეთიდან ამოღების თაობაზე? მაშინ გამოდის, რომ მაგალითად ქარელის მუნიციპალიტეტის ის სოფლები, რომლებიც 1990 წლამდე ე.წ. ზნაურის რაიონში შედიოდნენ დღეისათვის აღარ შედიან ქარელის მუნიციპალიტეტში. გამარკვიეთ თუ შეიძლება. ეს საკითხი მეც მაინტერესებს.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 11:10, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) ::::თუ შეიძლება დავწერ, ახალგორის მუნიციპალიტეტი მცხეთა-მთიანეთი აღარ არის [[სამხრეთ ოსეთის დროებითი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული|სამხრეთ ოსეთის დროებითი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულის]] შექმნის შემდეგ. ქარელის რაიონის სოფლები კი (რომლებიც ადრე ზნაურის რაიონს მიეკუთვნებოდა) 2006 წლიდან არის [[თიღვის მუნიციპალიტეტი]]. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 11:18, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) :::::დიდი მადლობა. ყველაფერი გასაგებია.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 11:30, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) == ოკუპაციის კანონი == გამარჯობა. სტატიაში [[ორჭოსანი (ახალგორის მუნიციპალიტეტი)]] ცვლილება შევიტანე. მკვდარი ბმული ამოვიღე და იქნებ ეს ლინკი გამოიყენით ხოლმე ([https://matsne.gov.ge/ka/document/view/19132?publication=8 კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ]). მადლობა. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 19:36, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) :გამარჯობათ! მადლობა, სოფლების უდიდეს ნაწილზე გაკეთებულია.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 22:03, 28 დეკემბერი 2020 (UTC) კი, თუმცა ბევრგან მკვდარი ბმულია მითითებული და ამით ჩაანაცვლეთ. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 04:58, 29 დეკემბერი 2020 (UTC) :მე დავამთავრე ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფლები, სხვა მუნიციპალიტეტების სოფლებზე როცა გადავალ ამ ბმულს გავითვალისწინებ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 09:14, 29 დეკემბერი 2020 (UTC) ==ვიკიორდენი== {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | [[სურათი:Working_Man's_Barnstar.png|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''მშრომელი {{#switch: {{{2}}} |მდ=ქალის |უცნ=ვიკიპედიელის |#default=კაცის }} ვიკიორდენი''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | ვიკიპედიაში გაწეული შრომისთვის გაჯილდოებ ამ ვიკიორდენით. --[[მომხმარებელი:M.|M.]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:M.|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/M.|წვლილი]]</sub> 12:38, 9 იანვარი 2021 (UTC) |} :გამარჯობათ ყველას! გილოცავთ შობა-ახალ წელს. ჯანმრთელობას და ბარაქას გისურვებთ ყველას, ქვეყნის გამთლიანებას და სიკეთეს. დიდი მადლობა ორდენისათვის. ჩემი ასაკიდან გამომდინარე სანამ მუშაობა შემიძლია ვიმუშავებ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 12:46, 9 იანვარი 2021 (UTC) == [[განხილვა:ირმაშლი]] == გამარჯობა, გთხოვთ იხილოთ [[განხილვა:ირმაშლი]] სადაც მომხმარებელმა ცანგალამ კონკრეტული საკიტხის გამო ეჭვქვეშ დააყენა თქვენს მიერ დაწერილი სტატია [[მთისძირი (გარდაბნის მუნიციპალიტეტი)]]. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 12:00, 27 თებერვალი 2021 (UTC) ::ეგ არაფერი. მე საქართველოს სოფლების რედაქტირება ქვემო მხარის რეგიონიდან დავიწყე და სულ მალე დავუბრუნდები აქმავე რეგიონს. ისე კუმისზე ცანგალა მართალია ინფოდაფაში სხვა მონაცემი წერია და ტექსტში სხვა, მაგრამ მალე დავუბრუნდები ქვემო ქართლს და შევასწორებ. მთავარი ისაა, რომ ჩხუბი არ გვინდა. ჯობია ვიმუშაოდ მშვიდად და ვითანამშრომლოდ ცივილიზირებულად, როგორც ეს 2,3 და უფრო ადრე წლებში ხდებოდა. ჩემი აზრით (ნეტავი ვცდებოდე) ნამეტანი ავირიეთ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 12:43, 27 თებერვალი 2021 (UTC) ძალიან კარგი რომ დაუბრუნდებით, თორემ მსგავსი სტატიები უკვე არგუმენტებად მოჰყავთ და [[განხილვა:აკაინოვო|თითიდან გამოწოვილ მიზეზებსაც]] იყენებენ ჩემი ვოიკი-მოსწავლეების წინააღმდეგ საბრძოლველად. ასე თუ ვიარეთ შორს ვერ წავალთ ნამდვილად. მადლობა პასუხისთვის. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 12:47, 27 თებერვალი 2021 (UTC) :ნამდვილად დავუბრუნდები, თუმცა ეხლაც იგივეს ვაკეთებ, ოღონდ [[https://www.wikidata.org/wiki/Q25543513 ვიკიმონაცემები ელემენტებზე]] ვარ გადართული მცხეთა მთიანეთის მხარის სოფლებზე, რომელიც საკმაოდ ღარიბია. კახეთის მხარის სოფლები უკვე გავაკეთე. რაც შეეხება ვოიკი-მოსწავლეებს, მე პირადად არც თქვენი და არც არავის მოსწავლეების საწინააღმდეგო არაფერი მაქვს. პირიქით, რაც უფრო მეტნი იქნებიან ისინი, მით უფრო კარგი იქნება ქართული ვიკიპედიისთვის, განსაკუთრებით ახალგაზრდობა. ყველა მხარეს მოგიწოდებთ: ჯობია ყურადღება ნამდვილ საქმეზე გადავიტანოთ და იქ ვიმუშაოთ, ვიდრე ბავშვურ ჩხუბზე. ბოდიშს ვუხდი ყველას ვისაც ჩემი ამ სიტყვებისგან უნებური და არა განზრახი შეურაწყოფა მივაყენე.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 13:04, 27 თებერვალი 2021 (UTC) სწორედ ეგ არ ესმის მაგ კონკრეტულ მომხმარებელს. მეტი სისხლი, მეტი სიახლე სჭირდება ქართულ ვიკიპედიას, მეტი ახალგაზრდა, მეტი ახალი ლიტერატურაც. თქვენს მოწოდებას ჩემს თავზე ვერ მივიღებ, რადგან მიმდინარე მოვლენებს ქრონოლოგიურად თუ დააკვირდებით კარგად დავინახავთ ყველა ვის ეკუთვნის ეგ სიტყვები. ბუნებრივია არც მწყენია არაფერი. წარმატებებს გისურვებთ. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 13:24, 27 თებერვალი 2021 (UTC) :ეს ყველაფერი მე არ მითქვავს მხოლოდ თქვენთვის. ეს მოწოდება კი არა თხოვნა და ეს ბოდიში მიმართულია ყველა იმ წევრისთვის, ვინც გარკვეულ წილად ინაწილებს მას. მე არ ვარ მოსამართლე და არც მინდა რომ ვიყვე. ეს არის ჩემი თხოვნა ყველა წევრისადმი. შეიძლება უხეშად ან არაკორექტულად გამომივიდა, რაზედაც კიდევ ერთხელ ვუხდი ყველას ბოდიშს, მაგრამ ამ ჩხუბში და დავიდარაბაში, რომ ჩვენი საქმე წინ ვერ წავა ეს მგონი ყველასათვის ნათელია. კიდევ კარგი, რომ ქართული ენა მარტო ჩვენ გვესმის, თორემ წარმოიდგინეთ რა დღეში ვიქნებოდით მსოფლიოს თვალწინ. სწორედ ამიტომ გთხოვთ ყველას სიმშვიდეს და კორექტულობას.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 13:39, 27 თებერვალი 2021 (UTC) იმედია ვისაც ეკუთვნის ეს სიტყვები ის გაიგებს. ამ გახსენებაზე რა მაინტერესებს იცით? შევამჩნიე ამ ბოლო დროს კოორდინატებს ცვლით სეკუნდებში. მაგ. [https://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AF%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98&diff=prev&oldid=4136227 ეს ნახეთ]. სოფელი არაა ისეთი მცირე ობიექტი, რომ ასე სეკუნდებში შეცვლა დაგვჭირდეს. ან იქნებ მე ვერ ვხვდები? იქნებ გამარკვიოთ ამ საკითხში. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 13:46, 27 თებერვალი 2021 (UTC) :გეთანხმებით, იმედია ყველა გაიგებს. რაც შეეხება სოფლის კოორდინატების სეკუნდებში შეცვლას. როდესაც ვმუშაობ [[https://www.wikidata.org/wiki/Q25543513 ვიკიმონაცემები ელემენტებზე]], იქ არის პატარა კვადრატი, სადაც მოცემულია აღნიშნული სოფელი. როდესაც რეალურ მონაცემებს შორის სხვაობა აღწევს ათეულობით სეკუნდს ამ პატარა კვადრატში ეს (ჩემი აზრით) ვიზუალურად აღიქმება, როგორც დიდი აცდენა. ამიტომ ვცდილობ დავაზუსტო სოფლის ცენტრის ზუსტი კოორდინატები.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:01, 27 თებერვალი 2021 (UTC) სეკუნდებით აცდენა კონკრეტულ ობიექტზე (მაგ. ტაძარი, ციხესიმაგრე) გეთანხმებით აცდენა არის, მაგრამ სოფელი ხომ ერთი წერტილი არაა, ეს ტერიტორიაა, მე არ მიმაჩნია გამართლებულად ამ სეკუნდების შეცვლა. მით უფრო დარწმუნებული ვარ არსებული კოორდინატებიც და თქვენ მიერ შეცვლილი კოორდინატებიც რეალურად სოფლის ტერიტორიაზე მდებარეობს. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 14:05, 27 თებერვალი 2021 (UTC) :გეთანხმებით. სოფელი ტერიტორიაა და საქართველოს სოფლების უმრავლესობა დღეისათვის თავის კოორდინატებშია. მაგრამ უფრო მეტად დაზუსტება ჩემი აზრით საქმეს საერთოდ არ აფუჭებს, მე მგონი უკეთესიცაა. თანაც ვიკიმონაცემები ელემენტებზე მუშაობისას, სადაც არეალი პატარაა და მასშტაბი კი გაცილებით დიდი ჯობია უფრო დაზუსტებული კოორდინატები, ვიდრე შედარებით არაზუსტი[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 14:15, 27 თებერვალი 2021 (UTC) არა, საქმეს ნამდვილად არ აფუჭებთ (არც მითქვამს), უბრალოდ ვფიქრობ ზემოთ რითაც დავიწყე, მსგავს პრობლემებს უნდა მივხედოთ. როგორც ხედავთ ზემოთაღნიშნული სტატიებით ძალიან ცუდად აპელირებენ. თუმცა არის კიდევ ერთი პრობლემა, რაც სოფლის გეოგრაფიულმა მდებარეობამ შეიძლება გამოიწვიოს. ეს არის ზღის დონიდან მდებარეობა. აი აქ გაცილებით რთულად იქნება საქმე მასე თუ დავიწყეთ სოფლის ცენტრების ძიება. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 14:20, 27 თებერვალი 2021 (UTC) :ბოდიშით დაგვიანებისათვის. რაგბში 6 ერის მესამე ტურის ორ თამაშს ვუყურე და პასუხი დამაგვიანდა. მერე რა, ყველას თავისი აზრი გააჩნია და მათ აქვთ ამის უფლება. უბრალოდ ამან ჩვენი გაბრაზება და გაღიზიანება არ უნდა გამოიწვიოს. ჩემი აზრით პრობლემა რა თქმა უნდა არის, მაგრამ არც თუ ისეთი საგანგაშო, რადგან დასახლებით პატარა სოფლებს ტერიტორიაც პატარა აქვთ და შესაბამისად სიმაღლის სხვაობა სოფლის ცენტრსა და მის სხვა წერტილებს შორის მაქსიმუმ 50 მეტრი იქნება. რაც შეეხება დასახლებით დიდ სოფლებს, მათი უდიდესი ნაწილი ბარში ან ზეგნებზეა განლაგებული და მათ შორისაც სხვაობა უმრავლეს შემთხვევაში 50 მეტრი იქნება. მე უბრალოდ პრობლემას სხვაგან ვხედავ. კერძოდ ინფოდაფებში რელიგიის აღმნიშვნელი მაჩვენებლის ამოღება, რომელიც მოხდა ფორუმზე წილისყრით 2020 წლის ნოემბერში თუ დეკემბერში. მე დავაგვიანე წილისყრაში მონაწილეობის მიღება, ეს ინფორმაცია წავიკითხე წილისყრის ჩატარების შემდეგ, თუმცა რომც მიმეღო მონაწილეობა მაინც უმცირესობაში ავღმოჩნდებოდით და გაიმარჯვებდა ამოღების იდეა. მაგრამ რადგან უმრავლესობამ ასე გადაწყვიტა მე ეს მივიღე როგორც წესი, არ გამიპროტესტებია და არც ვაპირებ მის გაპროტესტებას. ჩემთვის უმრავლესობის აზრი სავალდებულო და კანონია.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 19:53, 27 თებერვალი 2021 (UTC) არამგონია ვიკიპედიისათვის არამომგებიანი ნაბიჯები და აპელირება კარგი იყოს და ამის უფლება ვინმეს ქონდეს (ბევრ სხვა ვიკიპედიაში ეს დასჯადია). აი როდესაც ამ პრობლემის წინაშე დავდგებით, მერე ნახეთ როგორ განგაშს ატეხენ და საბუთად დაგვიდებენ აი სეკუნდებს რომ ცვლიდა, ახლა მე მინდა და ზღვის დონიდან მდებარეობა უნდა შევცვალოო. :) მოკლედ დღეს თქვენთან გასაუბრება დავასრულე (მგონი დიდი დრო წაგართვით), წარმატებები პირად და ვიკი-საქმიანობაში. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 20:31, 27 თებერვალი 2021 (UTC) :ჩემთვისაც სასიამოვნო იყო თქვენთან საუბარი. მეც ყოველივე კარგს გისურვებთ და რაც მთავარია ჯანმრთელობას![[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 21:35, 27 თებერვალი 2021 (UTC) == ეკლესია == გამარჯობა, გთხოვთ იხილოთ სტატია [[ეკლესია (ნაგებობა)]] და შემდეგ მისი [[განხილვა:ეკლესია (ნაგებობა)|განხილვა]]. [https://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A7%E1%83%93%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A6%E1%83%95%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%9B%E1%83%A8%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%99%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%90&type=revision&diff=4175563&oldid=2205794 მსგავსი ცვლილების] დროს რომ გაითვალისწინოთ. ალბათ უკეთესი იქნება თუ ჩაწერთ <nowiki>[[ეკლესია (ნაგებობა)|ეკლესია]]</nowiki> — ამ ფორმით. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 15:15, 3 აპრილი 2021 (UTC) == ზემო რენე == [[ზემო რენე]] — გამარჯობა, კოორდინატები სწორი იყო. თქვენს მიერ მითითებული ტრაქტორების ავტოპარკზე გადადიოდა :) ზემო და ქვემო რენეს კოორდინატები ადრე დავაზუსტე. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 12:40, 8 აპრილი 2021 (UTC) :გამარჯობათ! მე არ ვიცი თქვენ როგორ დააზუსტეთ, მაგრამ GeoHack-ზე შესვლის შემდეგ ყველა სერვისი სოფელ ზემო რენეს კოორდინატებს სხვადასხვანაირად უჩვენებს (ზოგი ქვემო რენეს მარცხნივ, ზოგი მარჯვნივ, ზოგი ქვემოთ და ზოგიც ზემოთ. ზოგიც სოფელ გამდლისწყაროს ქვემოთ). citypopulation აჩვენებს ისე როგორც GeoHack-ზე Apple Maps (iOS)-ის და Bing Maps-ის სერვისი. ამიტომ ჩემი აზრით მისი ადგილმდებარეობა დასაზუსტებელია და დარჩეს ისე, როგორც დღეისათვის არის.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 13:00, 8 აპრილი 2021 (UTC) ::ახლანდელები ზუსტია, ეს სოფლები ერთმანეთზეა გადაბმული და გზა ჰყოფს პირობითად. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 13:16, 8 აპრილი 2021 (UTC) :::კი ბატონო, თქვენი აზრით ზუსტია. იმედი მაქვს GeoHack-ის ყველა სერვისზე ოდესღაც დაზუსტდება და ერთიანი კოორდინატები გვექნება, მაგრამ მე თუ მოვესწრები ამას? რაღაც არა მგონია.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 13:25, 8 აპრილი 2021 (UTC) ==სასოფლო საკრებულოები== მოგესალმებით, ბატონო გიორგი. ახლა ვნახე რომ ხაშურის მუნიციპალიტეტიდან ამოგიღიათ ადმინისტრაციული ერთეულები. დატოვებულია სასოფლო საკრებულოები. როგორც მე ვიცი ამჟამინდელი მდგომარეობით სასოფლო საკრებულოები აღარ არსებობს, დღეს მათი სახელწოდებაა ადმინისტრაციული ერთეულები.--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]</sub> 11:55, 18 აპრილი 2021 (UTC) :გამარჯობათ! ამოღების მიზეზი მხოლოდ ერთია. ისინი ერთმანეთის დუბლიკატები იყვნენ. მაგალითად ქალაქის საკრებულოს მაგივრად რომ ჩავწერო ქალაქის ადმინისტრაციული ერთეული მისაღები იქნება?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 12:06, 18 აპრილი 2021 (UTC) ::კი, მისაღებიც იქნება და თანამედროვე ადმინისტრაციული დაყოფით სწორიც ასეა. ადმინისტრაციული ერთეულით უნდა ჩანაცვლდეს. საკრებულოს დღეს მხოლოდ წარმომადგენლობითი ორგანოს დანიშნულება აქვს, ანუ ხაშურის მუნიციპალიტეტის მერია, ხაშურის მუნიციპალიტეტის საკრებულო. ,,სასოფლო საკრებულოები” აღარ არსებობს.--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]</sub> 15:03, 18 აპრილი 2021 (UTC) :::ქალაქის და დაბის საკრებულოც აღარაა. არის მხოლოდ 1 ქალაქი, 1 დაბა და ადმინისტრაციული ერთეულები, მათში შემავალი სოფლებითურთ.--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]</sub> 15:08, 18 აპრილი 2021 (UTC) :ასე წავა? (იხ. [[ხაშურის მუნიციპალიტეტი]]) ::ახლა კარგია. მეც ჩავასწორე ცოტა.--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]</sub> 15:13, 18 აპრილი 2021 (UTC) == განხილვაში შეტანილი ცვლილება == გამარჯობა. ვნახე თქვენი [https://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%95%E1%83%90%3A%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%90_%E1%83%93%E1%83%90_%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%A5%E1%83%98%E1%83%90&type=revision&diff=4190720&oldid=2913059 ცვლილება] ამ [[განხილვა:ბათუმისა და ლაზეთის ეპარქია|განხილვაში]] და ორი თხოვნა მექნება რომ გაითვალისწინოთ: # 1829 წელს ვერანაირად დაუბრუნდებოდა სამცხე-ჯავახეთის მხარე, ანუ გამოდის რომ ცვლილება არასწორად შეიტანეთ. # განხილვაში სხვის მიერ დაწერილ ტექსტში ცვლილებები არ შეგვაქვს. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|<font color="#006400">'''''Wiki -'''''</font>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 16:30, 30 აპრილი 2021 (UTC) == ჟოზე დე ანშიეტა == გამარჯობა, შეგიძლიათ მიიღოთ ჩემი რედაქტირება? მადლობა: [https://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%83%9F%E1%83%9D%E1%83%96%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94_%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%90&action=history ჟოზე დე ანშიეტა].--[[სპეციალური:წვლილი/87.223.205.225|87.223.205.225]] 13:13, 5 აპრილი 2022 (UTC) :გამარჯობათ! ჩემთვის გაუგებარია თქვენი რედაქტირება. ეს მისიონერი წარმოშობით ესპანელია, მაგრამ თავის მისიონერობას ახორციელებდა ბრაზილიაში, სადაც სახელმწიფო ენა პორტუგალურია. სათაურშიც ასე წერია {{lang-pt|José de Anchieta}}, {{lang-es|José de Anchieta Llarena}}, ანუ მისი სახელი ორიგინალში მოხსენებულია, როგორც პორტუგალიურ, ასევე ესპანურ ენებზე და ქართულადაც ნათარგმნია, როგორც წარმოითქმის შესაბამისი ენებიდან.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ^{[[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]}<sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]</sub> 21:20, 5 აპრილი 2022 (UTC) == მარცვლეული == გამარჯობა. არ არის სწორი „მარცვლეულის“ ჩანაცვლება ყველგან „მარცვლეული კულტურებით“. მაგ., სტატიაში [[ნიკოლოზ ჩირვინსკი]]. მარცვლეული აქ გულისხმობს ამ კულტურების ნაყოფს და სხვა დატვირთვა აქვს თავად ტექსტში. სტატია ერთი გვაქვს და გადამისამართებით გადადის, მაგრამ ყველა შემთხვევაში მისი შეცვლა არ იქნება სწორი. იგივეა ბოსტნეულ კულტურებზე და მისთანებზე. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<span style="color:gold">'''''გიო'''''</span>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<span style="color:#66FF00">'''''ოქრო'''''</span>]] 18:15, 19 აგვისტო 2022 (UTC) == უმართებულო რედაქტირებები == სამწუხაროდ, თქვენ ახორციელებთ ფუჭ რედაქტირებებს. კერძოდ, თუკი გვაქვს სტატია „მიწისქვეშა წყალი“ და მასზე არსებობს გადამისამართება მრავლობითში, მაშინ ასეთი კვადრატული ფრჩხილების გასწორების არანაირი აუცილებლობა არარსებობს. მაგ., კვადრატულ ფრჩხილში გვაქვს „აშშ“ — არანაირი აუცილებლობა არარსებობს ბმულში დამატებით „ამერიკის შეერთებული შტატების“ თანდართვა. მიზეზი: პირველ ყოვლისა, მომხმარებელმა უნდა იცოდეს, რომ აშშ და ამერიკის შეერთებული შტატები ერთი და იგივეა, ისევე როგორც მიწისქვეშა წყალი და მიწისქვეშა წყლები და ასე შემდეგ. ამიტომ მოიგონეს ვიკიპედიაში რედირექტი. ასე რომ, შეწყვიტეთ მსგავსი ტიპის რედაქტირებები. გარდა ამისა, ვიკიპედიის პრაქტიკიდან და აგრეთვე, კითხვადობის აღქმიდან გამომდინარე, ვიკიპედიაში გადაბმით ვიკი-ბმულების შესრულება არ ხდება. მაგალითად, „მთიანი“ „პლატო“ „საქართველოში“. სამივე სიტყვის ბმულზე გადაწყვანა გადაბმით უმართებულოა. გამომდინარე აქედან, თქვენი რედაქტირებები გაუქმდება. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 07:59, 22 სექტემბერი 2022 (UTC) :გამარჯობათ. ეგ ყველაფერი გასაგებია, მაგრამ მდინარე [[ჭვანისწყალი|ჭვანისწყალს]] რაღას ერჩოდით?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 11:36, 22 სექტემბერი 2022 (UTC) ::იმას ვერჩოდი, რომ მდინარის აღწერისას მდინარის აუზის ჩაწერა ასეთ დროს არ არის მიზანშეწონილი; უნდა ყოფილიყო ასე: <nowiki>[[მდინარის აუზი|აუზის]] ფართობი</nowiki> და არა ასე: <nowiki>[[მდინარის აუზი]]ს</nowiki> ფართობი... თუ აუზის დახასიათებაზე მიდის საუბარი ეს სხვა საკითხია. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 12:06, 22 სექტემბერი 2022 (UTC) :::ეხლა წერია ასე: <nowiki>[[მდინარის აუზი|აუზის]] ფართობი</nowiki>. ყველაფერი სწორეა?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 12:22, 22 სექტემბერი 2022 (UTC) ::::კი, ბატონო. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 12:22, 22 სექტემბერი 2022 (UTC) :ძალიან სასიამოვნოა. მე პატივს ვცემ თქვენს აზრს, მაგრამ მე უფლება მაქვს გამაჩნდეს ჩემი საკუთარი აზრი და შესაბამისად ვერ დაგეთანხმებით ვერც მიწისქვეშა წყლებში და ვერც მდინარის აუზში. მაგრამ იმიტომ, რომ თქვენ ჩემზე უფრო გამოცდილი ადამიანი ხართ ამ საქმეში მე არავითარი პრეტენზია არ გამაჩნია. მხოლოდ ერთი შეკითხვა მაქვს — შეგესწორებინათ მარტო მიწისქვეშა წყლები და მდინარის აუზი, რა საჭირო იყო ყველა შესწორების გაუქმება?[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 12:45, 22 სექტემბერი 2022 (UTC) == წყალდიდობა == გამარჯობა. ბმულების მითითებისას გთხოვთ გაითვალისწინოთ, რომ გვაქვს ორი სტატია — [[წყალდიდობა (წყლის რეჟიმი)]] (როდესაც მდინარეში წყლის დონე არის მომატებული) და [[წყალდიდობა]] (სტიქიური უბედურება, რომელსაც მოაქვს ნგრევა). [[ჩაბარუხისწყალი]] — აქ მაგალითად შევცვალე ბმულის სამიზნე. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] <span style="color:#1DA1F2; font-size:17px">⬤</span><span style="position:relative; left:-11.5px; top:-2px; font-size:10px; color:white">✔</span> 20:13, 14 იანვარი 2023 (UTC) :ღამე მშვიდობისა! მე ჩემი მოკლე ჭკუით (ლამის 60 წლისა ვარ) ბავშვობიდან ასე მახსოვს, რომ წყალდიდობას (სტიქიური უბედურება, რომელსაც მოაქვს ნგრევა) ვეძახდით წყალდიდობას, ხოლო როდესაც მდინარეში წყლის დონეა მომატებული, მას ვეძახდით წყლის მატებას, ან წყლის დონის მატებას და მას წყალდიდობასთან არანაირი კავშირი არ ჰქონდა. იქნებ მეცნიერებს ან ამ საქმის სპეციალისტებს (განსაკუთრებით ჰიდროლოგებს) შევკითხოდით და მერე შემოგვეღო [[წყალდიდობა (წყლის რეჟიმი)|წყალდიდობა]] და [[წყალდიდობა]]. თუ უკვე შევეკითხეთ და მათი თქმით ორივეს წყალდიდობა ქვია, მაშინ მე უფლებას ვიტოვებ არ დავეთანხმო ასეთ აბრაკადაბრას და აწი არც ერთ წყალდიდობას არ დავაკორექტირებ და არც მეორეს (რა თქმა უნდა ბოდიშის მოხდით).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 20:40, 14 იანვარი 2023 (UTC) ::საქმე ისაა, რომ მდინარეთა სტატიებში, სადაც ლაპარაკია, რომ მაგალითად, გაზახფულზე იცის წყალდიდობაო, იგულისხმება, რომ წყლის დონე ამ დროს არის მომატებული (მაღალი). აქ ნგრევის მოტანა და სტიქიური უბედურება არ იგულისხმება. ზოგჯერ ვხმარობთ სტიქიური უბედურების მიმართებითაც. ანუ, ახლანდელი წყაროებით, ორი მნიშვნელობა აქვს ამ სიტყვას... [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] <span style="color:#1DA1F2; font-size:17px">⬤</span><span style="position:relative; left:-11.5px; top:-2px; font-size:10px; color:white">✔</span> 21:25, 14 იანვარი 2023 (UTC) :::თქვენი აზრი ჩემთვის საკმაოდ ადვილი გასაგებია. მე მხოლოდ ის მაინტერესებს, რომ ეს ტერმინები (წყალდიდობა) ჩვენი მოფიქრებულია თუ სპეციალისტების მიერაა ნაკარნახევი. ან სადმე მეცნიერულ ლექსიკონშია დაფიქსირებული. ჩემთვის საკმაოდ უხერხულია და უფრო მეტიც — ძალიან საკვირველი. ჩემი აზრით ორივე ერთი და იგივე წყალდიდობაა, უბრალოდ მასშტაბებს გააჩნია, ის რაც ნგრევას იწვევს წყლის დონის მაღალი მატებითაა გამოწვეული, ხოლო მეორე კი წყლის რაოდენობის მცირე მატება არაფერ ნგრევას არ იწვევს, შეიძლება წყალი მცირე რაოდენობით გადმოვიდეს ნაპირიდან და გადმოიტანოს წვრილი ან საშუალო შემავსებელი და მეტი არაფერი, ანაც უბრალოდ წყლის დონემ უმნიშვნელოდ მოიმატოს და ნაპირებიდან არც გადმოვიდეს. საქართველოში მდინარეებში წყლის დონის მატება ძირითადად ხდება გაზაფხულზე და იშვიათად შემოდგომაზე გააჩნია მასშტაბებს. ჩემი აზრით ეს არის და ეს. მე ახალი არაფერი აღმომიჩენია, რაც ყველამ უკვე დიდი ხანია ვიცით იმას გეუბნებით, მეტი არაფერი. ორივე ჩვეულებრივი წყალდიდობაა მასშტაბზე დამოკიდებული და მეტი არაფერი. ნუ ვეძებთ შავ კატას ბნელ ოთახში, მითუმეტეს როდესაც იგი იქ არ იმყოფება (ჩემი ნათქვამი რომ არ არის ეს ყველამ კარგად იცით).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 21:56, 14 იანვარი 2023 (UTC) ::::ენათშორის ბმულებს დააკვირდით. ორი სხვადასხვა რამაა. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] <span style="color:#1DA1F2; font-size:17px">⬤</span><span style="position:relative; left:-11.5px; top:-2px; font-size:10px; color:white">✔</span> 09:34, 15 იანვარი 2023 (UTC) :::::გამარჯობათ! დავაკვირდი, დიახაც რომ დავაკვირდი. სხვა ენებსაც დავაკვირდი. ქართულის ვერაფერი დიდი სხვაობა მე ვერ აღმოვაჩინე ხოლო უცხო ენებზე თუ წყალდიდობა 138 ენაზეა დაწერილი, წყლის რეჟიმი კი მხოლოდ 38 ენაზე, მაგრამ ეგ ბევრს არაფერს ნიშნავს, მთავარი ისაა, რომ იქ ერთიდაიგივე სიტყვებით კი არ აღინიშნება ეს ორი თქვენი (და არა ჩემი) გაგებით სხვადასხვა ტერმინი, არამედ სხვადასხვათი. მაგ: *ქართ: წყალდიდობა (წყლის რეჟიმი) ---------- წყალდიდობა *ინგ: Flood -------- Flood *ესპ: Avenida --------- Inundacion *ფრან: Crue --------- Inondation *იტალ: Esondazione --------- Inondazione *უკრ: Повiнь --------- Повiдь *რუს: Половодие ---------- Наводнение თუ შეამჩნიეთ ყველა ამ მსოფლიოში ნაცნობ და გავრცელებულ ენებზე ამ ორი ტერმინის მნიშვნელობა სხვადასხვა სიტყვითაა დაწერილი, გარდა ინგლისურისა. ინგლისელებს არ გააჩნიათ მეორე ტერმინი ისინი როგორც მე წყალდიდობას მიიჩნევენ წყალდიდობად და მეტი არაფერი, ანუ ახალს არაფერს არ იგონებენ. ჩვენ თუ გვინდა რამე ახლის გამოგონება არ ჯობია გავაკეთოთ ეს კარგად და არა ისე როგორც ამ სათამაშო და სასაცილო ფორმით გვაქვს გაკეთებული???[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 11:41, 15 იანვარი 2023 (UTC) :ბატონო გიორგი, ახალს არაფერს არ ვიგონებთ. ახალ ტერმინს მე ვერ შევქმნი. ასე ჰქვია წყაროებში. ეს ორი ერთი და იგივე არ არის. Наводнение არის ერთჯერადი და ხანმოკლე მოვლენა. Половодие არის ხანგრძლივი, ერთსა და იმავე დროს განმეორებადი და სტაბილური. სხვაობა ძალიან დიდი და ადვილად დასანახია. ერთ სტატიად გაერთიანებაც შეიძლება, მაგრამ იქვე უნდა განისაზღვროს მათი ორი სხვადასხვა მნიშვნელობა, რაც, ჩემი აზრით, ცოტა ძნელი იქნება ერთი სტატიის შემთხვევაში. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] <span style="color:#1DA1F2; font-size:17px">⬤</span><span style="position:relative; left:-11.5px; top:-2px; font-size:10px; color:white">✔</span> 12:33, 15 იანვარი 2023 (UTC) ::მე განსაკუთრებით ტერმინებს ვეხები, თორემ ორი სტატია თუ საჭიროა იყოს ორი, ეგ არაფერი უბედურება არ არის, თუნდაც სამი იყოს, მაგრამ სხვადასხვა ტერმინით, მაგალითად წყლის რეჟიმი ოყოს დატბორვა, ან რაღაც მაგის მსგავსი.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 12:49, 15 იანვარი 2023 (UTC) == [[კატეხისწყალი]] == რატომ ამოიღეთ სტატიიდან კატეგორია კახეთის მხარის მდინარეები. ?. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 09:15, 16 იანვარი 2023 (UTC) :გამარჯობათ! უბრალო მიზეზების გამო, იქ წერია კატეგორიები აზერბაიჯანის მდინარეები და საქართველოს მდინარეები. თუ არასწორად ამოვიღე მითხარით და ჩავსვავ, მითუმეტეს მისი ჩასმა არანაირ პრობლემას არ ქმნის.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 10:10, 16 იანვარი 2023 (UTC) ::იცით, სწორედ ამიტომ შეგეკითხეთ, რომ გაურკვევლად არ მაქვს სურვილი რედაქტირებების გაუქმებისა. და კიდევ, ძალიან გთხოვთ, რომ მიყოლებით ვიკიფიცირებას ნუ ასრულებთ, არაკითხვადია და არაპრაქტიკული. მაგ., ზედიზედ რამდენიმე სიტყვის „გალურჯება“ არ არის პრაქტიკაში, მათ შორის აუცილებლად უნდა იყოს დაშორება. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small>^{[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]}</small> 10:30, 16 იანვარი 2023 (UTC) == [[ფრონისპირეთი]] == გამარჯობა. რის საფუძველზე შეცვალეთ ფრონის ბმული აღმოსავლეთის ფრონეზე (სექციაში „იხ. აგრეთვე“)? ასევე, თუკი რაიმე ბმული გადამისამართებაა, არაა საჭირო ყველა სტატიაში მისი ჩანაცვლება გადამისამართების სამიზნე ბმულით. გადამისამართება მაგიტომაცაა, რომ იმ სხვადასხვა სახელიდან გადავიდეს ძირითად გვერდზე, რომლებიც სხვადასხვა წყაროშია დამოწმებული. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] <span style="color:#1DA1F2; font-size:17px">⬤</span><span style="position:relative; left:-11.5px; top:-2px; font-size:10px; color:white">✔</span> 14:40, 11 მაისი 2023 (UTC) :მაგალითად [[სპეციალური:Diff/4518457|ეს რედაქტირება]] — არანაირი აუცილებლობა არ არსებობს იმისა, რომ სადაც ქცია გვიწერია ყველა ხრამით შევცვალოთ. ამ მდინარეს ორი სახელი აქვს და ამ სახელებით მოხსენიება არც შეცდომაა და არც პრობლემატური. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] <span style="color:#1DA1F2; font-size:17px">⬤</span><span style="position:relative; left:-11.5px; top:-2px; font-size:10px; color:white">✔</span> 14:48, 11 მაისი 2023 (UTC) ::გამარჯობათ. უბრალო მიზეზების გამო. იქ წერია, რომ ფრონისპირეთი არის შიდა ქართლის ვაკის დასავლეთი ქვერაიონი და [[ფრონე]]ში ჩამოთვლილ აღმოსავლეთ, დასავლეთ, შუა, ზედა და ქვედა ფრონეებიდან შეესაბამება მხოლოდ აღმოსავლეთი ფრონე და მეტი არცერთი. თუ თქვენ გადაასწორეთ ჩემი შესწორება მე არანაირი პრეტენზია არ მექნება. იკითხოს იმან ვინც [[ფრონე]]ს დაუწკაპუნებს და საძებარი ექნება რომელ ფრონეს მიაქციოს წასაკითხად ყურადღება. რაც შეეხება მდინარე ხრამს ჩემი და თქვენი შეხედულებები განსხვავებულია. მდინარეს ორი სახელი აქვს, მაგრამ მას ორივე სახელი არ ქვია ნებისმიერ ადგილას. წალკის წყალსაცავამდე მას უწოდებენ ქციას, ხოლო შემდეგ ხრამს. მე ეს ახალგაზრდობიდან ვიცოდი (ეხლა უკვე 60 წლისა ვარ) და მხოლოდ წყარო მჭირდებოდა ამის დასადასტურებლად, რაც ჩავწერე კიდეც. ამას თუ თქვენ ამოშლით გინდ დაიჯერეთ გინდ არა, მაგრამ დიდ შეცდომას დაუშვებთ, ფრონეზე გაცილებით დიდს (მხედველობაში მაქვს მდინარე [[ხრამი]]-ის რედაქტირება). მე ჩემი აზრი მოგახსენეთ და ეხლა რაც თქვენ გინდათ ის ქენით, ღმერთმა ჯანმრთელად გამყოფოდ.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 15:14, 11 მაისი 2023 (UTC) :::ფრონისპირეთში მოცემული ბმული „ფრონე“ იმისთვისაა, რომ მკითხველმა გაიგოს, რატომ ჰქვია ფრონისპირეთი, ანუ რის მიხედვით. წყაროში არ კონკრეტდება რომელიმე ფრონე, ამიტომ მოცემულია საერთო სახელით. სტატიაში „[[ნაძვი]]“ — აღმოსავლური ნაძვი გადაგისწორებიათ აღმოსავლეთის ნაძვად, არადა ამ მცენარეს წყაროების უმრავლესობაში აღმოსავლური ნაძვი ჰქვია (მოყვანილია განხილვაში) და ახლა უკან უნდა გადავასწორო. ამით იმის თქმა მინდა, რომ გადამისამართებათა უპირობოდ შეცვლა სწორი არ იქნება. დანარჩენი თქვენ იცით. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] <span style="color:#1DA1F2; font-size:17px">⬤</span><span style="position:relative; left:-11.5px; top:-2px; font-size:10px; color:white">✔</span> 15:32, 11 მაისი 2023 (UTC) ::::ვერ დაგეთანხმებით. რაც შეეხება ნაძვს, იქ ჩემი აზრით ყველაფერი სწორეა.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 16:03, 11 მაისი 2023 (UTC) == ტერმინთა ამოშლა == გამარჯობა. ამის შესახებ ბევრჯერ მოგწერეს სხვადასხვა რედაქტორმა, მაგრამ იგივეს აგრძელებთ. ლიქენა და მღიერა არის სინონიმები (ერთი უცხოურია, მეორე ქართული), ეს აღნიშნულია სტატიაშიც. ვიკიპედიის სტატიებში გვხვდება ორივე. თქვენი რედაქტირებებით ვიკიპედიის ფურცლებიდან საერთოდ აქრობთ მიღებულ ტერმინს, რაც სწორი არ არის. გთოვთ, გაითვალისწინოთ. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] 11:32, 3 იანვარი 2024 (UTC) :ბატონო გიორგი, მღიერებს რატომ იღებთ სტატიებიდან? )) [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] 20:42, 22 თებერვალი 2024 (UTC) ::ღამე მშვიდობისათ! მღიერებს კი არ ვიღებ არამედ მის მაგივრად ვსვავ გადამისამართების შედეგად დღეისათვის არსებულ სახელ ლიქენებს. შესაძლებელია თქვენ მღიერები უფრო მოგწონთ, ეს ჩემთვის სულაც არ არის გასაკვირი (ამაში მე ცუდს ვერაფერს ვხედავ), მაგრამ გთხოვთ გაითვალისწინოთ, რომ ეს სტატია მე არ გადამიმისამართებია და თუ მღიერები უფრო ჯობდა მაშინ რატომ გადამისამართდა? ან დაუყოვნებლივ (თუნდაც გარკვეული დროის გასვლის შემდეგ) არ დაუბრუნდა ძველი სახელი? ეს არის და ეს, მეტი არაფერი, თორემ გარწმუნებთ არც მე მაქვს მღიერების მიმართ რამე საწინააღმდეგო.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 20:56, 22 თებერვალი 2024 (UTC) :::კი, გადამისამართდა, მაგრამ ეს იმას ხომ არ ნიშნავს, რომ ყველა სტატიიდან ამოიშალოს? მღიერა მიღებული ტერმინია, ლიქენაც. სინონიმებია და ორივეს ხმარება დასაშვებია სრულად. ამიტომაა გადამისამართების ფუნქცია რომ გვაქვს. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] 21:05, 22 თებერვალი 2024 (UTC) ::::მე მესმის თქვენი. ძალიან კარგადაც მესმის, მაგრამ გთხოვთ ჩემი აზრიც მოისმინოთ, თუნდაც არასწორი. ჩემი გაგებით როდესაც რაიმე დასახელება გადამისამართდება ეს ნიშნავს, რომ ახალი ცოტათი მაინც უკეთესია ძველზე. იმიტომ, რომ თუ მაინც ის ძველი ჯობია, ან არ ჯობია, მაგრამ იგივეა, მაშინ რაღაზე ვამისამართებდით. ზოგიერთ გადამისამართებას არც მე ვეთანხმები, მაგრამ რადგან საზოგადოებამ მიიღო მეც ჩუმად ვარ (მაგალითად სირიის დედაქალაქს დამასკი რომ ვუწოდეთ რა მეთქვა არ ვიცოდი და დღესაც არ ვიცი იგივე სახელი ქვია თუ დაუბრუნდა ძველი სახელი). ეხლა რაც შეეხება მღიერებს (იგივე ლიქენებს) - ჩემი აზრით გადამისამართების ავტორებმა ჩათვალეს, რომ ლიქენები უფრო სწორი იყო ვიდრე მღიერები (არ ვიცი რამდენად მართლები არიან ისინი), თუნდაც ცოტათი უფრო სწორი, რასაც დაეთანხმა საზოგადოება (როგორც დამასკის). მე ბიოლოგიაში ძალიან სუსტი ვარ, მაგრამ მეც მათ მხარეზე ვარ და იმიტომ ვუცვლი სახელებს მეტი არაფერი (კიდევ ერთხელ ვამბობ, რომ შეიძლება ვცდები). თუ თქვენ სხვანაირად ფიქრობთ, მაშინ ადექით და თქვენ უკან დაუბრუნეთ სახელი. მე არაფერი მეწყინება. ღმერთმა სულ გამარჯვებებისკენ გატაროთ[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 21:26, 22 თებერვალი 2024 (UTC) :::::სტატიის სახელწოდება არავის შეუცვლია, დაწერის დღიდან „ლიქენები“ ჰქვია, უბრალოდ სინონიმური „მღიერიდან“ არის გადამისამართება, რომ როდესაც საძიებოში ჩაწერს ადამიანი ან ბმულს გაუკეთებს, გადავიდეს ძირითად სტატიაზე. ეს არ ნიშნავს, რომ რომელიმე ტერმინი კარგია და რომელიმე ცუდი. ორივეს გამოყენება შეგვიძლია თავისუფლად, რადგან პარალელური ფორმებია. აი მაგალითად სტამბული და სტამბოლი სხვა შემთხვევაა, აქ სტამბული პარალელური ფორმა კი არა, არასწორი ფორმაა, ამიტომ მისი გამოყენება სტატიებში არ შეიძლება. სინონიმებს ეს არ ეხება. ბევრ სტატიაში გვაქვს, მაგალითად, ენათმეცნიერება, ბევრშიც — ლინგვისტიკა, რადგან პარალელური ფორმებია. ჩემი აზრით, ასე მკაცრად არ უნდა მივუდგეთ სინონიმიის შემთხვევებს. [[User:გიო ოქრო|'''''<span style="color:gold">გიო</span> <span style="color:#66FF00">ოქრო</span>''''']] 21:31, 22 თებერვალი 2024 (UTC) ::::::გამარჯობათ! და თუ ორივეს გამოყენება შეგვიძლია მაშინ იყოს ლიქენები. იქიდან გამომდინარე, რომ თქვენ უკმაყოფილო ხართ ლიქენებით და უფრო მღიერებს ემხრობით (რაც ჩემი აზრით სულაც არ არის ცუდი) მე პირობას ვდებ, რომ დღეიდან აღარ შევეხები სტატიებში მათი დასახელებების შეცვლას (ანუ სადაც წერია მღიერი ეწერება მღიერი და არა ლიქენი). მე თქვენ დიდ პატივს გცემთ და სულაც არ მინდა თქვენი გაბრაზება. დიდი ბოდიში რაც აქამდე გამიკეთებია.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 09:59, 23 თებერვალი 2024 (UTC) == კატეგორიების სახელწოდებები == მოგესალმებით, კატეგორიებზე ვმუშაობ ეს ბოლო დღეებია და წავაწყდი თქვენ მიერ შექმნილ კატეგორიებს [[:კატეგორია:1945 წელი ქვეყნის მიხედვით]] და [[:კატეგორია:1946 წელი ქვეყნების მიხედვით]]. ქვეყნის თუ ქვეყნების? მე მიმაჩნია რომ უნდა იყოს ქვეყნების და თქვენ რას ფიქრობთ? მე ერთი რაც ვიცი ისაა რომ მსგავსი სახელებით უნდა იყოს. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 06:26, 5 ივნისი 2025 (UTC) :ცალსახად მრავლობითში ვწერთ კეტაგორიებს და ამიტომ კატეგორია <u>ქვეყნების მიხედვით</u> უნდა იყოს. აქვე დავამატებ, ბატონო გიორგი, სანამ კატეგორიას შექმნით, მანამდე გთხოვთ კარგად შეამოწმოთ არსებობს თუ არა უკვე ასეთი კატეგორია, ვინაიდან როგორც კი ვამოწმებ წასაშლელ კატეგორიებს სულ თქვენ მიერ შეცდომით შექმნილ კატეგორიას ვაწყდები. მადლობა, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 11:59, 5 ივნისი 2025 (UTC) ::გამარჯობათ! მოგესალმებით ორივეს. საქმე იმაშია, რომ მე კატეგორიებზე ვმუშაობდი დაახლოებით 4-5 წლის წინ და მაშინ შენიშვნა მომცეს, რომ ბოლო სიტყვა თუ აუცილებლობას არ წარმოადგენდა უნდა ყოფილიყო მხოლობითში. მაგალითად [[:კატეგორია: ფეხბურთელები ქვეყნის მიხედვით]] და არა [[:კატეგორია: ფეხბურთელები ქვეყნების მიხედვით]]. თუ იმის მერე გადაწყვეტილება შეიცვალა და უნდა დაიწეროს მრავლობითში დიდი ბოდიშის მოხდით გეტყვით, რომ მე ეს არ ვიცოდი. შემდგომში მე არანაირი პრეტენზია არ გამაჩნია, რომ გინდა თუ არა მხოლობითში დავწერო და დავწერ მრავლობითში (თუმცა ჩემი აზრით მხოლობითი ჯობია, მაგრამ მაინც მრავლობითში დავწერ). რაც შეეხება შეცდომებს თქვენ აბსოლუტურად მართალი ბრძანდებით ბატონო მეჰმან, მაგრამ თავის გასამართლებლად არ ვამბობ, მაგრამ იქვე ვაღიარებ და ვიხდი ბოდიშს, რომელიც თქვენ ჩემზე უკეთ მოგეხსენებათ. ისე, სხვათა შორის, ადამიანმა დაახლოებით 1000 კატეგორია რომ შექმნას და ამ 1000-დან დაახლოებით 5-დან 10-მდე შეეშალოს მე მგონი დიდად დასაძრახი არ უნდა იყოს (ეს მხოლოდ ჩემი აზრია და მტკიცებითი ფორმულირებით არ ვამბობ).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 16:12, 6 ივნისი 2025 (UTC) :::სალამი. კატეგორიების უმრავლესობა მრავლობითში გვაქვს შექმნილი აქამდე და ერთგვარ წესად იქცა ეს, ამიტომ ჯობია მრავლობითით გავაგრძელოთ. თან ეს ენობრივად უფრო გამართულად მეჩვენება (ეს სუბიექტურია). რაც შეეხება შეცდომებს: 1000-დან თუ 10-შია შეცდომა, ეს რა თქმა უნდა კატასტროფა არ არის, მთავარია 1000-დან ათი იყოს და არ ასი (ეს კი ხუმრობით). წარმატებები, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:39, 6 ივნისი 2025 (UTC) ::::ღამე მშვიდობისათ ბატონო მეჰმან! მე უკვე მოგახსენეთ იმის შესახებ, რომ მიუხედავად იმისა მე მრავლობითის მომხრე ვარ თუ მხოლობითის (მე მხოლობითის) დღეიდან მაინც დავწერ მრავლობით ფორმაში და ამის შესახებ არანაირი პრეტენზიები არ გამაჩნია. ხუმრობა ჩემთვის გასაგებია და ასი შეცდომა რომ არ არის ნათლად ჩანს ჩემი რედაქტირებების ისტორიიდან. უღრმესი მადლობა წარმატებებისათვის და რა თქმა უნდა თქვენც დიდ წარმატებებს გისურვებთ, როგორც ვიკიპედიაში ასევე პირად ცხოვრებაში.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 18:54, 6 ივნისი 2025 (UTC) :::::[[:კატეგორია:ევროპის ბუნება ქვეყნის მიხედვით]] ისევ მხოლობითში? [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 18:47, 15 ივნისი 2025 (UTC) ::::::ღამე მშვიდობისათ! ყველაფერი გასწორდა (ბოდიშით შეცდომისათვის).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 19:16, 15 ივნისი 2025 (UTC) :::::::დიახ ეგ გასწორებულია, მაგრამ '''ყველაფერი '''არ გასწორებულა. როდესაც ვწერთ ერთ კონკრეტულ ფაქტს, აუცილებელია ის სხვა შემთხვევებზეც განვაზოგადოთ, გუშინ შექმენით [[:კატეგორია:ევროპის ბუნების ისტორია ქვეყნის მიხედვით]] და დღეს ისევ ამ ფორმითაა. ყველაზე სათითაოდ ვერ მოგწერთ. გთხოვთ შეასწოროთ. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 04:51, 16 ივნისი 2025 (UTC) ::::::::2018 წლის 22 ივლისს შექმნილი 2 კატეგორია: XI საუკუნის '''ადამიანები '''და XIX საუკუნის '''ხალხი'''.... რომელზე ჩამოვყალიბდეთ? მე უფრო ადამიანებისაკენ ვიხრები. ვფიქრობ ესენიც გადასატანია. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 05:07, 18 ივნისი 2025 (UTC) :::::::::გამარჯობათ! მეც ადამიანებისკენ ვიხრები. ასევე [[:კატეგორია:ძვ. წ. VI საუკუნის პიროვნებები]] ჯობია გახდეს [[:კატეგორია:ძვ. წ. VI საუკუნის ადამიანები]], [[:კატეგორია:I საუკუნის ხალხი]] ჯობია გახდეს [[:კატეგორია:I საუკუნის ადამიანები]] და [[:კატეგორია:II საუკუნის ხალხი]] ჯობია გახდეს [[:კატეგორია:II საუკუნის ადამიანები]][[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 15:33, 20 ივნისი 2025 (UTC) == თარგების შესახებ == მოგესალმებით, თარგებს ამის მსგავსად თუ შექმნით კარგი იქნება, უფრო ახალი, მოსახერხებელი და მიღებული ნავდაფაა. იხ. {{თ|ყირგიზეთის პრეზიდენტები}} [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 03:17, 19 დეკემბერი 2025 (UTC) :ღამე მშვიდობისათ! თუ დააკვირდით ტოგოს რეგიონების თარგიც მაგის მიხედვით არის შექმნილი (თუმცა, ჩემი აზრით ჯობდა ჰორიზონტალურად დაწერილიყო, ვიდრე შვეულად. მე მგონია რომ ადგილს იკავებს სულ ტყუილად).[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 03:22, 19 დეკემბერი 2025 (UTC) ::მე ზამბიის თარგზე გწერდით, რაც ვნახე ბოლო ცვლილებებში. თარგების მასე გაკეთება ძალზედ მოსახერხებელია. აქტიურად ხდება მასეთი თარგების შეცვლა და კარგი იქნება თუ თქვენც ისე გააკეთებთ როგორც მიღებულია. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 04:58, 19 დეკემბერი 2025 (UTC) :::გამარჯობათ! გაკეთდა! გთხოვთ შეხედოთ, იქნებ შემეშალა რამე, მითხარით და გამოვასწორებ, ან თქვენ შეასწორეთ, პრობლემა არ იქნება.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 07:28, 19 დეკემბერი 2025 (UTC) == ახალი წესი == გამარჯობა, ახალი წესია ვიკიპედიაში, შეიძლება მისი მიღება გამოგრჩა მხედველობიდან. ყოველ დაწერილ სტატიას და შექმნილ კატეგორიას {{თ|განხილვის სათაური}} უნდა ჩაუსვათ განხილვაში, რომელიც რედაქტირების ქვედა პანელზეცაა დამატებული. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 02:36, 11 იანვარი 2026 (UTC) :[[750 მმ]]??? [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 04:42, 12 იანვარი 2026 (UTC) ::გამარჯობა, ისევ ამ თემაზე გწერთ: თქვენ მიერ შექმნილ საკმაოდ ბევრ კატეგორიას არ ჰქონდა განხილვის გვერდი, გთხოვთ შემდეგისთვის გაითვალისწინოთ. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 17:39, 12 მაისი 2026 (UTC) == თხოვნა 2 == ბატონო გიორგი, თქვენთან თხოვნა მექნება, რომ არ დაარედაქტიროთ თარგები, თუ არ იცით მისი სტრუქტურა როგორ მუშაობს. მაგალითად, თქვენი [[Special:Diff//4800635|ამ ცვლილების]] გამო, დაახლოებით 4 ათას გვერდზე გამოჩნდა შიდა თარგობრივი კატეგორიები ([[:კატეგორია:თარგები სიმბოლოზე ჩასასმელად|ეს]] და [[:კატეგორია:თარგები თარგებისთვის|ეს]]). ამიტომ ძალიან გთხოვთ ნუ შეასწორებთ თარგებს, საჭიროების შემთხვევაში თხოვეთ ეს ტექნიკურად უფრო გამოცდილ რედაქტორებს. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 21:42, 18 მაისი 2026 (UTC) == წყარო == სალამი. შეგიძლიათ მითხრათ რა წყაროზე დაყრდნობით [[Special:Diff/4039324|შეიტანეთ ეს ინფორმაცია]]? — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 12:21, 23 ივნისი 2026 (UTC) :გამარჯობათ! თქვენ მართალი ხართ და თქვენი შესწორება სამართლიანია. ეს შესწორება ჩემს მიერ გაკეთებულია ხუთი წლის წინ და სავარაუდოდ ეს მოხდა ან დაუკვირვებლობით ან მექანიკური შეცდომის გამო. ბოდიშს გიხდით თქვენც და მთელ საზოგადოებას.[[მომხმარებელი:GiorgiXIII|GiorgiXIII]] ([[მომხმარებლის განხილვა:GiorgiXIII|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/GiorgiXIII|წვლილი]]) 14:24, 23 ივნისი 2026 (UTC) ::გასაგებია, მადლობა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:37, 23 ივნისი 2026 (UTC) == [[გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანა]] == გამარჯობა, ამ სტატიაში საქართველოს შესახებ ინფორმაციას სჭირდება წყარო. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 05:15, 2 ივლისი 2026 (UTC) :რადგან არ მიპასუხეთ, ამიტომ ამოვშალე სადავო ტექსტი სტატიიდან. სხვა დროს გაითვალისწინეთ. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 06:24, 7 ივლისი 2026 (UTC) 506281043d7r6748kbi793d46te497s 0 285281 5428357 4775964 2026-07-06T20:27:51Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428357 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მმართველი |სახელი =პედრო IV |ორიგინალური სახელი =Pedro IV |სურათი = Pietro IV d'Aragón.jpg |წარწერა = |ქვეყანა = [[არაგონის სამეფო|არაგონის]] |თანამდებობა = მეფე |რიგი = |კორონაცია = |მმართველობის დასაწყისი = [[1336]] |მმართველობის დასასრული = [[5 იანვარი]], [[1387]] |პრეზიდენტი = |ვიცე-პრეზიდენტი = |წინამორბედი = [[ალფონსო IV (არაგონი)|ალფონსო IV]] |მემკვიდრე = [[ხუან I (არაგონი)|ხუან I]] |ქვეყანა2 = [[ვალენსიის სამეფო|ვალენსიის]] |თანამდებობა2 = მეფე<br />პედრო II-ის სახელით |რიგი2 = |კორონაცია2 = |მმართველობის დასაწყისი2 = 1336 |მმართველობის დასასრული2= [[5 იანვარი]], [[1387]] |პრეზიდენტი2 = |ვიცე-პრეზიდენტი2 = |წინამორბედი2 = [[ალფონსო IV (არაგონი)|ალფონსო IV]] |მემკვიდრე2 = [[ხუან I (არაგონი)|ხუან I]] |ქვეყანა3 = [[სარდინიის სამეფო|სარდინიის]] |თანამდებობა3 = [[სარდინიის მეფეთა სია|მეფე]]<br />პიეტრო I-ის სახელით |რიგი3 = |კორონაცია3 = |მმართველობის დასაწყისი3 = 1336 |მმართველობის დასასრული3= [[5 იანვარი]], [[1387]] |პრეზიდენტი3 = |ვიცე-პრეზიდენტი3 = |წინამორბედი3 = [[ალფონსო IV (არაგონი)|ალფონსო IV]] |მემკვიდრე3 = [[ხუან I (არაგონი)|ჯოვანი I]] |ქვეყანა4 = |თანამდებობა4 = |რიგი4 = |კორონაცია4 = |მმართველობის დასაწყისი4 = |მმართველობის დასასრული4= |პრეზიდენტი4 = |ვიცე-პრეზიდენტი4 = |წინამორბედი4 = |მემკვიდრე4 = |სხვა წოდებები = |პრეზიდენტი = |რეგენტი = |მონარქი = |სულთანი = |ვიცე-პრეზიდენტი = |პარტია = |დაბადების თარიღი = [[5 ოქტომბერი]], [[1309]] |დაბადების ადგილი = [[ბალაგერი]] |გარდაცვალების თარიღი = [[5 იანვარი]], [[1387]] |გარდაცვალების ადგილი = [[ბარსელონა]] |ქორწინება = [[მარია ნავარელი]]<br/>(ქ. 1338 - გარდ. 1347)<br/>[[ლეონორ პორტუგალიელი]]<br/>(ქ. 1347 - გარდ. 1348)<br/>[[ელეონორა სიცილიელი]]<br/>(ქ. 1349 - გარდ. 1375)<br/>[[სიბილა დე ფორტია]]<br/>(ქ. 1377) |შვილები = |სრული სახელი = |დინასტია = [[ბარსელონის დინასტია]] |მამა =[[ალფონსო IV (არაგონი)|ალფონსო IV]] |დედა = ტერესა და ენტენსა |რელიგია = [[კათოლიციზმი|კათოლიკე]] |ხელმოწერა = }} '''პედრო IV''' ({{lang-es|Pedro IV}}; დ. [[5 ოქტომბერი]], [[1309]] — გ. [[5 იანვარი]], [[1387]]) — [[არაგონის სამეფო|არაგონის]], [[ვალენსია|ვალენსიის]], [[სარდინიის სამეფო|სარდინიის]] მეფე და ბარსელონის გრაფი. == ბიოგრაფია == პედრო IV დაიბადა [[1319]] წლის 5 ოქტომბერს. მან მიიღო უმაღლესი ტიტული როგორც მეფე ვალენსიის (პედრო II), ასევე მეფე სარდინიისა და კორსიკის (პიეტრო I) და გრაფი სერდინისა და ბარსელონის პედრო III-ის სახელით. [[1344]] წელს მან ტახტიდან ჩამოაგდო მეფე [[ხაიმე III (მაიორკა)|ხაიმე III]] და შემოიერთა [[მაიორკის სამეფო]]. იგი ცდილობდა გაეძლიერებინა არაგონიის სახელმწიფო და ამითვის ყველაფერს აკეთებდა. ყველაზე მნიშვნელოვანი რაც აკავშირებს არაგონთან არის აჯანყებები და ომები სიცილიის, სარდინიის, სამხრეთ იტალიის და საბერძნეთის წინააღმდეგ. პედრო IV [[1381]] წელს გამოცხადდა [[ათენის საჰერცოგო|ათენის ჰერცოგად]]. პედრო IV გარდაიცვალა [[1387]] წლის 5 იანვარს [[ბარსელონა]]ში. ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category}} *[http://www.grec.net/cgibin/dificil.pgm?USUARI=&SESSIO=&PGMORI=E&NDCHEC=0050111 Peter III of Catalonia-Aragon]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210504233731/http://www.grec.net/cgibin/dificil.pgm?USUARI=&SESSIO=&PGMORI=E&NDCHEC=0050111 |date=2021-05-04 }} {{არაგონის მეფეები}}{{ავტორიტეტული წყაროები}} [[კატეგორია:არაგონის მეფეები]] [[კატეგორია:დაბადებული 5 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1309]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 5 იანვარი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1387]] [[კატეგორია:ბარსელონის დინასტია]] lrlwvzzuh402k0osl17tbamejq2xa26 0 289900 5428503 4855848 2026-07-07T09:45:55Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428503 wikitext text/x-wiki ეს არის [[პროგრესული მეტალი|პროგრესული მეტალ]] ჯგუფების სია. სია შეიცავს ისეთ ჯგუფებსაც, რომლებიც თავიანთი მოღვაწეობის პერიოდის რომელიმე ეტაპზე მაინც უკრავდნენ პროგრესული მეტალ ჟანრში. ==სია== ==0-9== *[[3 (ჯგუფი)|3]]<ref>{{cite web|title=AllMusicGuide overview for 3|accessdate=2008-07-12|url={{Allmusic|class=artist|id=p473873|pure_url=yes}}}}</ref> *[[10 Years]]<ref>{{cite web|author=Review by James Christopher Monger |url=http://www.allmusic.com/album/minus-the-machine-mw0002390260 |title=Minus the Machine - 10 Years &#124; სიმღერები, მიმოხილვები, ავტორობა, ჯილდოები |publisher=AllMusic |date=2012-08-07 |accessdate=2013-07-30}}</ref> ==A== *[[Adagio]]<ref name=Adagio>{{cite web |author=Sharpe-Young, Garry |title=Adagio |url=http://www.musicmight.com/linkto/artist/%7B2FFC41E0-ADBA-4B56-A3FA-0C6DA39 |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2009-12-18 |archiveurl=https://archive.today/20130129133207/http://www.musicmight.com/linkto/artist/%7B2FFC41E0-ADBA-4B56-A3FA-0C6DA39 |archivedate=2013-01-29 }}</ref> *[[Aeon Zen]]<ref>{{cite web|url=http://www.perfectprog.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2631&Itemid=110|accessdate=2009-09-17|title=Perfect Prog's review of Aeon Zen's A Mind's Portrait|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110715064144/http://www.perfectprog.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2631&Itemid=110|archivedate=2011-07-15}}</ref> *[[After Forever]]<ref>{{cite web|author=After Forever |url=http://allmusic.com/artist/after-forever-p557370 |title=After Forever &#124; Music Biography, Credits and Discography |publisher=AllMusic |date= |accessdate=2013-07-30}}</ref> *[[Agalloch]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p371796|pure_url=yes}}|title=Allmusic Agalloch Overview|accessdate=2008-01-07}}</ref> *[[Age of Nemesis]]<ref name="Age of Nemesis">{{cite web |author=Sharpe-Young, Garry |title=Age of Nemesis |url=http://www.musicmight.com/linkto/artist/%7B2F087D60-2A4D-46EA-9184-85D3706 |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2009-12-18 |archiveurl=https://archive.today/20130129061228/http://www.musicmight.com/linkto/artist/%7B2F087D60-2A4D-46EA-9184-85D3706 |archivedate=2013-01-29 }}</ref> *[[Aghora]]<ref>{{cite web|title=Aghora: Discography|url=http://www.metal-archives.com/bands/Aghora/530|publisher=metal-archives.com|accessdate=19 April 2012}}</ref> *[[Akercocke]]<ref>{{cite web|title=AllMusicGuide Akercocke overview|accessdate=2008-07-12|url={{Allmusic|class=artist|id=p509633|pure_url=yes}}}}</ref> *[[Aletheian]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=album|id=r1368934|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-17|title=AllMusicGuide review for the album Dying Vine by Aletheian}}The review asks "A Christian progressive death metal band? Is there really such a thing? ...there sure is."</ref> *[[Amorphis]]<ref>{{cite web|title=AllMusicGuide Amorphis overview|url={{Allmusic|class=artist|id=p37042|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-12}}</ref> *[[Anacrusis]]<ref>{{cite web|title=Reason review|url=http://www.allmusic.com/album/reason-mw0000204433|first=Eduardo|last=Rivadavia|accessdate=2 July 2012|work=AllMusic|quote=This left only a handful of noteworthy progressive thrash bands like Switzerland's Coroner, Canada's Voivod, and America's own St. Louis-based Anacrusis that seemed capable of moving the genre forward, [...].}}</ref><ref>{{cite web|title=Manic Impressions review|url=http://www.allmusic.com/album/manic-impressions-mw0000268172|first=Steve|last=Huey|accessdate=2 July 2012|work=AllMusic|quote=''Manic Impressions'' is a significant step forward from Anacrusis' first two albums, tightening and focusing the songwriting and honing their instrumental work to a razor-sharp edge. That alone would be enough to make them stand out in the progressive metal subgenre [...].}}</ref> *[[Angband]]<ref>[http://www.metal-glory.de/reviews_neu.php?nr=20552 Metal Glory Magazine]</ref> *[[Angra]]<ref>{{cite news|url=http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9D02E5D91439F931A15752C1A9649C8B63|accessdate=2008-12-31|title=New York Times Pop And Jazz Guide from November 22, 2002 | work=The New York Times | date=2002-11-22}}</ref> *[[Atheist]]{{sfn|Wagner|2010|pp=169–172}} *[[August Burns Red]]<ref>{{cite web |url=http://www.rockdetector.com/artist/united+states/pennsylvania/lancaster/august+burns+red |title=August Burns Red |author=Sharpe-Young, Gary |date= |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2011-02-18}}</ref> ==B== *[[Baroness]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p363172|pure_url=yes}}|title=AllMusicGuide Overview of Baroness|accessdate=2008-07-17}}</ref><ref name="exclaim_aggressive">{{cite web|url=http://www.exclaim.ca/articles/multiarticlesub.aspx?csid1=117&csid2=864&fid1=28995|accessdate=2008-07-17|title=Exclaim.ca article "Aggressive Tendencies: Year in Review 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080203214129/http://www.exclaim.ca/articles/multiarticlesub.aspx?csid1=117&csid2=864&fid1=28995|archivedate=2008-02-03}}Exclaim.ca refers to Baroness as "potential successors to the progressive metal throne" and to Between the Buried and Me as "North Carolina's premier progressive metal export".</ref> *[[Becoming the Archetype]] *[[Believer]]<ref>{{cite web|title=AllMusicGuide overview of Believer|url={{Allmusic|class=artist|id=p12332|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-17}}</ref> *[[Benevolent]]<ref>{{cite web|title=Metality.net review of Divided EP|url=http://www.metality.net/2010/12/benevolent-have-produced-slab-of.html|accessdate=2014-12-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140202115306/http://www.metality.net/2010/12/benevolent-have-produced-slab-of.html|archivedate=2014-02-02}}</ref> *[[Benea Reach]]<ref>{{cite web|title=Benea Reach-Discover music, videos, concerts, & pictures at Last.fm|url=http://www.last.fm/music/Benea+Reach}}</ref> *[[Between the Buried and Me]]<ref name="exclaim_aggressive"/> *[[Beyond Twilight]]{{sfn|Wagner|2010|p=197}} *[[Bigelf]]<ref>{{cite web|title=DREAM THEATER Drummer Performs With BIGELF in Milan: Video Available|url=http://www.roadrunnerrecords.com/blabbermouth.net/news.aspx?mode=Article&newsitemID=129489|work=[[Blabbermouth.net]]|publisher=[[Roadrunner Records]]|accessdate=4 May 2011|date=29 October 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091101091206/http://www.roadrunnerrecords.com/blabbermouth.net/news.aspx?mode=Article&newsitemID=129489|archivedate=1 ნოემბერი 2009}}</ref> *[[Biomechanical]]<ref>{{cite web|url=http://www.mtv.com/news/articles/1501784/20050512/index.jhtml?headlines=true|accessdate=2008-12-09|title=Metal File: Mastodon, The Bled, Cephalic Carnage, Thor, Glenn Danzig & More In This Week's Hard News|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090115023202/http://www.mtv.com/news/articles/1501784/20050512/index.jhtml?headlines=true|archivedate=2009-01-15}}</ref> *[[Blind Illusion]]<ref>Christe (2003), pg. 208</ref> *[[Burst]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p509654|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-17|title=AllMusicGuide overview for Burst}}</ref> ==C== *[[Cacophony]]<ref>{{cite web|url=http://www.roadrunnerrecords.com/blabbermouth.net/news.aspx?mode=Article&newsitemID=108269|accessdate=2008-11-16|title=Blabbermouth News Archive: JASON BECKER's 'Collection' Out Now|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081228012224/http://www.roadrunnerrecords.com/blabbermouth.Net/news.aspx?mode=Article&newsitemID=108269|archivedate=2008-12-28}}</ref> *[[Carbonized]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p142571|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-24|title=AllMusicGuide overview for Carbonized}}The editor writes "the LP delved ever deeper into psychedelics and progressive metal experiments..."</ref> *[[Communic]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p724741|pure_url=yes}}|title=AllMusicGuide overview for Communic|accessdate=2008-07-24}}</ref> *[[Coheed and Cambria]]<ref name="C&C">{{cite web|url=http://www.rollingstone.com/reviews/album/16861765/review/16927783/no_world_for_tomorrow|title=No World For Tomorrow: Coheed and Cambria: Review: Rolling Stone|last=Fricke|first=David|publisher=Rolling Stone|accessdate=13 February 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071019034213/http://www.rollingstone.com/reviews/album/16861765/review/16927783/no_world_for_tomorrow|archivedate=19 ოქტომბერი 2007}}</ref> *[[Conception]]{{sfn|Wagner|2010|p=196}} *[[Coroner]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p12607|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-24|title=AllMusicGuide overview for Coroner}}</ref> *[[Crimson Glory]]<ref>{{cite web |url=http://allmusic.com/artist/crimson-glory-mn0000112204/biography |title=Crimson Glory biography |first=John |last=Bush |work=[[allmusic]] |publisher=Rovi Corporation |accessdate=December 28, 2011}}</ref><ref>[http://bravewords.com/news/queensryche-vocalist-todd-la-torre-resigns-from-crimson-glory Queensrÿche Vocalist Todd La Torre Resigns From Crimson Glory]</ref> *[[Cronian]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p765364|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-24|title=AllMusicGuide overview for Cronian}}The AMG editor describes the sound of their album Terra as "symphonically adorned progressive metal".</ref> *[[Cynic]]<ref name="Cynic">{{cite web|url={{Allmusic|class=album|id=r189309|pure_url=yes}}|title=allmusic (((Focus > Overview)))|last=Rivadavia|first=Eduardo|publisher=[[AllMusic]]|accessdate=13 February 2010}}</ref> ==D== *[[Dark Suns]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=album|id=r1315199|pure_url=yes}}|title=AllMusicGuide review of Dark Suns album Grave Human Genuine|accessdate=2008-07-03}}In the text of the review, AMG notes that they "were being described as full-fledged progressive metal" and later that "...this 58-minute CD is essentially progressive metal..."</ref> *[[Dead Brain Cells]]{{sfn|Wagner|2010|p=152}} *[[Death]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p4050|pure_url=yes}}|accessdate=2008-07-24|title=AllMusicGuide biography for Death}}The AMG editor notes that "[T]he astounding musicianship and increasingly sophisticated songwriting found on their later-day efforts may have influenced even more groups exploring the limits of extreme metal's progressive outposts."</ref> *[[Deathbringer]]<ref name=deathbringer>{{cite web |author=Born, R |title=Deathbringer |url=http://www.musicmight.com/artist/belarus/deathbringer1 |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2012-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140201233228/http://www.musicmight.com/artist/belarus/deathbringer1 |archivedate=2014-02-01 }}</ref> *[[The Dillinger Escape Plan]]<ref>{{cite news|url=http://www.nytimes.com/2007/12/18/arts/music/18dill.html?ref=music|title=In a Thickly Textured Maelstrom, Nothing's Left to Chance|accessdate=2008-10-18 | work=The New York Times | first=Ben | last=Ratliff | date=2007-12-18}}</ref> *[[Deus Invictus]]<ref name="DEUS INVICTUS: “STAGED IN AWAITING”">{{cite web|url=http://www.nocleansinging.com/2011/10/16/deus-invictus-staged-in-awaiting/|title=DEUS INVICTUS: "STAGED IN AWAITING"|date=16 October 2011|accessdate=30 July 2013}}</ref> *[[Dir En Grey]] *[[Distorted Harmony]]<ref>{{cite web|url=http://www.metalreviews.com/reviews/album/8732|title=Distorted Harmony - Chain Reaction|date=2014-06-30|accessdate=2014-11-11}} "Distorted Harmony is everything Progressive Metal is, but with a style that is all their own."</ref><ref>{{cite web|url=http://www.progmetalzone.com/2014/spotify-friday-review-123-distorted-harmony-chain-reaction/|title=Spotify Friday Review #123: Distorted Harmony – Chain Reaction|date=2014-07-26|accessdate=2014-11-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141111144510/http://www.progmetalzone.com/2014/spotify-friday-review-123-distorted-harmony-chain-reaction/|archivedate=2014-11-11}} "...relatively new band that seems hell bent on becoming one of the best progressive bands going."</ref> *[[Dream Theater]]<ref name="Dream Theater">{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p17134|pure_url=yes}}|title=allmusic (((Dream Theater > Biography)))|last=Harris|first=Craig|publisher=[[AllMusic]]|accessdate=11 February 2010}}</ref> *[[Dysrhythmia]]<ref>{{cite web|url=http://www.mtv.com/news/articles/1524475/20060216/index.jhtml?headlines=true|accessdate=2008-12-31|title=MTV.com Metal File: Dillinger Escape Plan, Unearth, King Diamond & More In This Week's Hard News|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090114081539/http://www.mtv.com/news/articles/1524475/20060216/index.jhtml?headlines=true|archivedate=2009-01-14}} The article refers to Dysrhythmia as "Philadelphia instrumental prog-metal jazz freaks..."</ref> ==E== *[[Echoes of Eternity]]<ref>{{cite web |url=http://www.musicmight.com/artist/united+states/california/los+angeles/echoes+of+eternity |title=Artists :: Echoes Of Eternity |publisher=MusicMight |date=2009-09-22 |accessdate=2013-07-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160110122649/http://www.musicmight.com/artist/united+states/california/los+angeles/echoes+of+eternity |archivedate=2016-01-10 }}</ref> *[[Enchant]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p169412|pure_url=yes}}|accessdate=2008-12-31|title=allmusic overview for Enchant}}</ref> *[[Epica]]<ref>{{cite web |url=http://lordsofmetal.nl/showreview.php?id=14930&lang=en |title=Lords of Metal ezine |publisher=Lordsofmetal.nl |date= |accessdate=2013-07-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101228045547/http://lordsofmetal.nl/showreview.php?id=14930&lang=en |archivedate=2010-12-28 }}</ref> *[[Extol]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=album|id=r485557|pure_url=yes}}|accessdate=2008-12-31|title=allmusic overview for the album Undeceived by Extol}} The allmusic editor remarks that the album "...only enhanced the group's progressive/death metal reputation."</ref> *[[Enslaved]]<ref>{{cite news|url=http://www.nytimes.com/2007/11/08/arts/music/08ensl.html?_r=1|title=On the Road to Spread the Word of Good, Old-Fashioned Evil |date=November 8, 2007|work=[[The New York Times]]|accessdate=2009-05-07 | first=Kelefa | last=Sanneh}}</ref> ==F== *[[Fates Warning]]{{sfn|Wagner|2010|p=48}}<ref name="FW">{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p4238|pure_url=yes}}|title=allmusic (((Fates Warning > Biography)))|last=Prato|first=Greg|publisher=[[AllMusic]]|accessdate=13 February 2010}}</ref> *[[Fearscape]] *[[Frameshift]]<ref>{{cite web|title=allmusic overview for Frameshift|accessdate=2008-12-09|url={{Allmusic|class=artist|id=p637720|pure_url=yes}}}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/56980/bach-back-in-the-limelight-with-gnr-dates|accessdate=2008-12-09|title=Bach Back in the Limelight With GNR Dates}}</ref> ==G== *[[Galactic Cowboys]]<ref>{{cite web|title=allmusic overview for Galactic Cowboys|accessdate=2008-12-09|url={{Allmusic|class=artist|id=p4329|pure_url=yes}}}}</ref> *[[Galneryus]] ==H== *[[Haken]]<ref>{{Allmusic | class = artist | id = p436006 | tab = biography | label = Biography for Haken | first = Eduardo | last = Rivadavia | accessdate = 2010-08-14 }} Review states they are a "full fledged modern progressive rock band".</ref><ref>{{Allmusic | class = album | id = r1729679 | tab = review | label = Review of ''Aquarius'', Haken's debut album | accessdate = 2010-08-14 }} Review calls it "the hands-down strongest prog rock debut yet to emerge in the 2010s".</ref> *[[Henceforth]]<ref>{{Allmusic | class = artist | id = p919811 | label = Henceforth | accessdate = 2008-12-09 }}</ref> ==I== *[[Iced Earth]]<ref name="AllMusic">{{cite web|url=http://www.allmusic.com/artist/iced-earth-mn0000769486 |title= Iced Earth |publisher=[[AllMusic]] |date= |accessdate=2012-06-15}}</ref> *[[Iron Maiden]]{{sfn|Wagner|2010|pp=34–37}} *[[Isis (ჯგუფი)|Isis]]<ref name="chicago_reader">{{cite web|url=http://www.chicagoreader.com/features/stories/sharpdarts/070810/|title=Chicago Reader feature "Liquid Metal"|accessdate=2008-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071212191527/http://www.chicagoreader.com/features/stories/sharpdarts/070810/|archivedate=2007-12-12}}The paper reports that the article's featured band "have admirers in world-class progressive-metal outfits like Isis, Mastodon, and Tool</ref> ==K== *[[Kalijuge]] *[[Kamelot]] *[[Katagory V]] *[[Kekal]] *[[Khallice]] *[[King's X]] ==L== *[[Leprous]]<ref>{{cite web|last=Marsicano|first=Dan|title=Leprous - 'Tall Poppy Syndrome'|url=http://heavymetal.about.com/od/l/gr/leprous-tallpoppysyndrome.htm|work=[[About.com]]|accessdate=28 March 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303215321/https://heavymetal.about.com/od/l/gr/leprous-tallpoppysyndrome.htm|archivedate=3 მარტი 2016}}</ref> *[[Liquid Tension Experiment]] <ref>{{cite web |author= |title=Liquid Tension Experiment |url=http://www.allmusic.com/artist/liquid-tension-experiment-mn0000245513 |publisher=[[Allmusic.com]] |accessdate=}}</ref> ==M== *[[Manticora]]{{sfn|Wagner|2010|p=197}} *[[Mastodon]]<ref name="chicago_reader"/> *[[Moonsorrow]]<ref>{{cite web|url=http://www.sputnikmusic.com/band/Moonsorrow |title=Moonsorrow reviews, music, news |publisher=sputnikmusic |date= |accessdate=2013-07-30}}</ref> *[[Mudvayne]]<ref>{{cite web |url=http://www.mtv.com/news/articles/1457665/20020918/index.jhtml?headlines=true |title=Mudvayne Reaches The End |accessdate=2008-12-27 |last=D'Angelo |first=Joe |date=September 19, 2002 |publisher=MTV.com |quote=The Peoria, Illinois, progressive metal quartet has named their new album The End of All Things To Come |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090114212515/http://www.mtv.com/news/articles/1457665/20020918/index.jhtml?headlines=true |archivedate=2009-01-14 }}</ref><ref>{{cite news |first=Dave |last=Wedge |title=''There's no masking Mudvayne's prog-metal passion'' |url=http://news.bostonherald.com/entertainment/music/general/view/2008_12_09_There_s_no_masking_Mudvayne_s_prog-metal_passion/srvc%3Dhome%26position%3Drecent |work=[[Boston Herald]] |date=December 10, 2008 |accessdate=4 January 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110613034325/http://news.bostonherald.com/entertainment/music/general/view/2008_12_09_There_s_no_masking_Mudvayne_s_prog-metal_passion/srvc%3Dhome%26position%3Drecent |archivedate=13 ივნისი 2011 }}</ref><ref>{{cite news |first=Christina Killion |last=Valdez |title=''Fans 'Dig' Mudvayne'' |url=http://news.postbulletin.com/newsmanager/templates/localnews_story.asp?z=35&a=377870 |work=[[Rochester Post-Bulletin]] |location=Rochester, MN |date=December 31, 2008 |accessdate=4 January 2009 |quote=Mudvayne, the Grammy-nominated progressive rock and metal band, is helping keep rock on a roll in Rochester. }}{{Dead link|date=თებერვალი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> *[[Muse]]<ref>[http://www.thecrimson.com/article/2012/10/1/muse-second-law-review/ The Harvard Crimson] "Bassist Chris Wolstenholme pens and sings a pair of tracks late in the game, and while they are fine pieces of progressive metal, his admittedly pleasing smooth voice lacks Bellamy's intense vibrato"</ref> *[[Mutiny Within]]<ref>[http://www.roadrunnerrecords.com/news/Dream-Theater-Review-Mutiny-Withins-SelfTitled-Debut-21036.aspx Dream Theater, renowned Prog Rockers, review Mutiny Within] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170219105649/http://www.roadrunnerrecords.com/news/Dream-Theater-Review-Mutiny-Withins-SelfTitled-Debut-21036.aspx |date=2017-02-19 }}. Retrieved 2010-12=08.</ref><ref>[http://www.mutinywithin.com/board_posts/mutiny-within-official-biography Mutiny Within bio], at one point it says they are "modern progressive." Retried 2010-12-08.</ref> ==N== *[[Narnia]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p293757|pure_url=yes}}|accessdate=2008-12-09|title=allmusic overview for Narnia}}</ref> *[[Ne Obliviscaris]] *[[Necrophagist]]<ref>{{cite web|url=http://www.popmatters.com/music/reviews/n/necrophagist-epitaph.shtml|accessdate=2008-12-09|title=PopMatters review for the Necrophagist album Epitaph}}</ref> *[[Negură Bunget]]<ref>[{{Allmusic|class=artist|id=p560970|pure_url=yes}}]</ref> *[[Nerverek]]<ref>{{cite web|url=http://indiatoday.digitaltoday.in/index.php?option=com_content&task=view&issueid=83&id=11059&&sectionid=20&secid=30|accessdate=2008-12-09|title=India Today: Rock and soul}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.hindu.com/mp/2008/01/31/stories/2008013150370100.htm|accessdate=2008-12-09|title=The Hindu: Rock band on a roll|location=Chennai, India|date=2008-01-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080204163423/http://www.hindu.com/mp/2008/01/31/stories/2008013150370100.htm|archivedate=2008-02-04}}</ref> *[[Nevermore]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p13783|pure_url=yes}}|accessdate=2008-12-09|title=allmusic overview for Nevermore}}</ref> *[[Nodes of Ranvier]]<ref>{{cite web |url={{Allmusic|class=artist|id=nodes-of-ranvier-p530925|pure_url=yes}} |title=Nodes of Ranvier |accessdate=2010-12-14 |author=Deming, Mark |date= |publisher=[[AllMusic]]}}</ref> ==O== *[[Obliveon]]{{sfn|Wagner|2010|p=152}} *[[Oficina G3]]<ref>{{cite web |url=http://www.musicmight.com/artist/brazil/sao+paulo/sao+paulo/oficina+g3 |title=Oficina G3 |author=Alves, Sérgio |date= |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2010-12-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121003083855/http://www.musicmight.com/artist/brazil/sao+paulo/sao+paulo/oficina+g3 |archivedate=2012-10-03 }}</ref> *[[Opeth]]<ref name="Opeth">{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p214051|pure_url=yes}}|title=allmusic (((Opeth > Biography)))|last=DaRonco|first=Mike|publisher=[[AllMusic]]|accessdate=11 February 2010}}</ref> *[[Orphaned Land]]<ref>{{cite web|url=http://www.metalstorm.ee/bands/band.php?band_id=112&bandname=Orphaned+Land|title=Orphaned Land - Metal Storm|date=2007-11-08|accessdate=2014-12-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110108121930/https://www.metalstorm.ee/bands/band.php?band_id=112&bandname=Orphaned+Land|archivedate=2011-01-08}}</ref><ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p647563|pure_url=yes}}|title=AllMusic (Orphaned Land overview)|date=2007-11-08}}</ref> ==P== *[[Pain of Salvation]]<ref>{{cite web|last=Taylor|first=Robert|title=Pain of Salvation Remedy Lane|url=http://www.allmusic.com/album/remedy-lane-mw0000210587|publisher=[[Allmusic]]|accessdate=17 May 2013}}</ref> *[[Pathosray]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=album|id=r1212930|pure_url=yes}}|accessdate=2008-11-19|title=allmusic overview of the album Pathosray by Pathosray}}</ref><ref>{{cite web|accessdate=2008-12-28|title=Exclaim.ca review of the album Pathosray by Pathosray|url=http://www.exclaim.ca/musicreviews/generalreview.aspx?csid1=119&csid2=846&fid1=29812}}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> *[[Periphery]]<ref>[http://www.roadrunnerrecords.com.au/artist/Periphery Roadrunner Records Bio] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120321183345/http://www.roadrunnerrecords.com.au/artist/Periphery |date=2012-03-21 }} saying that Periphery is a Progressive Metal band. Retrieved 2010-12-08</ref> *[[Planet X]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p425161|pure_url=yes}}| accessdate=2008-12-09| title=allmusic overview for Planet X}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.hindu.com/thehindu/mp/2006/12/12/stories/2006121200860400.htm|accessdate=2008-12-09|work=The Hindu|title=Chemistry 'n' all that jazz|location=Chennai, India|date=2006-12-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121104100742/http://www.hindu.com/thehindu/mp/2006/12/12/stories/2006121200860400.htm|archivedate=2012-11-04}}The article briefly mentions "Derek Sherinian's L.A. prog metal group Planet X."</ref> *[[Platypus]]<ref>(Gore, Joe (August 1991)) "New Rage: The Funy". ''Guitar Player''</ref> *[[Primus]]<ref>{{Cite news |title=New Rage: The Funky |first=Joe |last=Gore |newspaper=Guitar Player |date=August 1991}}</ref> *[[Prospect]]<ref>{{cite web|accessdate=2008-12-09|url=http://www.bbc.co.uk/southyorkshire/music/2003/10/bonded.shtml|title=BBC South Yorkshire: Bonded By Metal 2003|archiveurl=https://web.archive.org/web/20050105123456/http://www.bbc.co.uk/southyorkshire/music/2003/10/bonded.shtml|archivedate=2005-01-05}}</ref> *[[Protest the Hero]]<ref>{{cite web|last=Myhrvold|first=Conor|title=Review: Protest the Hero – Scurrilous|url=http://www.revolvermag.com/reviews/protest-the-hero-scurrilous.html|work=[[Revolver (magazine)|Revolver]]|accessdate=19 November 2011|date=24 March 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110506033758/http://www.revolvermag.com/reviews/protest-the-hero-scurrilous.html|archivedate=6 მაისი 2011}}</ref> *[[Prototype (ჯგუფი)|Prototype]]<ref>{{cite web|title=PROTOTYPE - The official page of the band Prototype|url=http://www.prototypeonline.com/|accessdate=4 March 2012}}</ref><!--Only real source available, but they're definitely one of the more prominent progressive metal bands out there.--> ==Q== *[[Queensrÿche]]{{sfn|Wagner|2010|p=48}}<ref name="Queensrÿche">{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p5206|pure_url=yes}}|title=allmusic (((Queensrÿche > Biography)))|last1=Prato|first1=Greg|last2=ერლეუაინი|first2=სტივენ თომას|publisher=[[AllMusic]]|accessdate=11 February 2010}}</ref> ==R== *[[Rage]]<ref>{{cite web|url=http://www.metalunderground.com/reviews/details.cfm?releaseid=564|title=Metalunderground's review of Rage's "Speak of the Dead"}}</ref> *[[Rhapsody of Fire]]<ref name=autogenerated1>[{{Allmusic|class=artist|id=p142357|pure_url=yes}} AllMusic Rhapsody Overview]</ref> *[[Redemption]]<ref>{{cite web|last=Rivadavia|first=Eduardo|title=Redemption Overview|url=http://www.allmusic.com/artist/redemption-p290615|publisher=AllMusic|accessdate=5 April 2012}}</ref><ref>{{cite web|title=Redemption: Discography|url=http://www.metal-archives.com/bands/Redemption/8031|publisher=metal-archives.com|accessdate=19 April 2012}}</ref> *[[Royal Hunt]]{{sfn|Wagner|2010|p=196}} *[[Rusty Eye]]<ref>{{cite web|url=http://www.ytsejam.com/modules.php?name=News&file=article&sid=6618|title=Rusty Eye Unleash Controversial Macabre Music Video|accessdate=2008-01-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160110122649/http://www.ytsejam.com/modules.php?name=News&file=article&sid=6618|archivedate=2016-01-10}}</ref> ==S== *[[Savatage]]<ref>Christe (2003), pg. 230</ref> *[[Sculptured]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p371379|pure_url=yes}}|accessdate=2008-11-16|title=allmusic overview for Sculptured}}</ref> *[[Shadow Gallery]]{{sfn|Wagner|2010|p=196}} *[[Derek Sherinian]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p192320|pure_url=yes}}|accessdate=2008-11-16|title=allmusic overview for Derek Sherinian}}</ref> *[[Sikth]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p618422|pure_url=yes}}|title=AllMusic SikTh Overview|accessdate=2008-01-07}}</ref> *[[Sky Architect]]<ref>{{Cite web |url=http://www.skyarchitect.com/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=3&Itemid=3 |title=Sky Architect biography |accessdate=2014-12-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100807212844/http://www.skyarchitect.com/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=3&Itemid=3 |archivedate=2010-08-07 }}</ref> *[[Sleepytime Gorilla Museum]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p509648|pure_url=yes}} |title=Sleepytime Gorilla Museum > Biography|last=Rivadavia|first=Eduardo|work=AllMusic|accessdate=2009-02-20}}</ref> *[[Spiral Architect]]<ref>{{cite web |author=Sharpe-Young, Garry |title=Spiral Architect |url=http://www.musicmight.com/artist/norway/oslo/spiral+architect |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2010-04-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091002075821/http://www.musicmight.com/artist/norway/oslo/spiral+architect |archivedate=2009-10-02 }}</ref> *[[Spock's Beard]]<ref>{{cite web |url=http://heavymetal.about.com/od/heavymetal101/p/progressivemeta.htm |title=Progressive Metal |publisher=Heavymetal.about.com |date= |accessdate=2013-07-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130922071021/http://heavymetal.about.com/od/heavymetal101/p/progressivemeta.htm |archivedate=2013-09-22 }}</ref> *[[Stolen Babies]]<ref>{{cite web |author=Sharpe-Young, Garry |title=Stolen Babies |url=http://www.musicmight.com/artist/usa/oakland/stolen+babies |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2010-04-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120926145203/http://www.musicmight.com/artist/usa/oakland/stolen+babies |archivedate=2012-09-26 }}</ref> *[[Stratovarius]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p279223|pure_url=yes}}|accessdate=2008-11-16|title=AllMusic Stratovarius overview}}</ref> *[[Stride]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p721424|pure_url=yes}}|title=AllMusic overview for Stride|accessdate=2008-11-16}}</ref> *[[Symphony X]]<ref name="SX1">{{cite web | url = http://www.upi.com/Odd_News/2003/03/22/Rock_News_Two_The_week_in_pop/UPI-52221048320000/ | title = Ex-Priest Halford Sets Metal Tour | accessdate = 13 February 2010 | work = The Week in Pop | publisher = United Press International, Inc | date = March 22, 2003}}</ref><ref name="SX2">{{cite web | url = http://www.mtv.com/news/articles/1573877/20071108/lamb_of_god.jhtml | title = Lamb of God, Killswitch Engage & More: Metal File | accessdate = 13 February 2010 | work = Metal File | publisher = MTV Networks | date = November 8, 2007 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20211028220725/http://www.mtv.com/news/1573877/lamb-of-god-blessing-fans-with-more-releases-plus-killswitch-engage-more-news-that-rules-in-metal-file/ | archivedate = 28 ოქტომბერი 2021 }}</ref><ref name="SX3">{{cite web | url = http://www.tampabay.com/features/events/article478985.ece | title = Things to do Wednesday, April 30 | accessdate = 13 February 2010 | work = Tampa Bay Times | date = April 30, 2008 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20090121192823/http://www.tampabay.com/features/events/article478985.ece | archivedate = 21 იანვარი 2009 }}</ref> *[[System of a Down]]<ref name="McDonnell">{{Cite news|first=Evelyn |last=McDonnell |title=''System of a Down carves a distinct path with prog-thrash sound.'' |url=http://www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-9562759_ITM |work=[[The Miami Herald]] |date=August 16, 2005 |accessdate=March 3, 2009 }}</ref><ref>{{cite web |last=Serpick |first=Evan |title=System of a Down&nbsp;— Prog-metal Radicals |work=Rolling Stone |date=December 15, 2005 |url=http://www.rollingstone.com/news/story/8957307/system_of_a_down |accessdate=July 24, 2007 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090114081819/http://www.rollingstone.com/news/story/8957307/system_of_a_down |archivedate=იანვარი 14, 2009 }}</ref> ==T== *[[Therion]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p41939|pure_url=yes}}|title=Allmusic Therion Overview|accessdate=2008-03-29}}</ref> *[[Tiamat]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=tiamat-p14500|pure_url=yes}}|title=Allmusic Tiamat Overview}}</ref> *[[Tool]]<ref name="chicago_reader"/><ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p23076|pure_url=yes}}|title=Allmusic Tool Overview|accessdate=2008-01-07}}</ref> *[[Tourniquet]]<ref>{{cite web|title=AllMusic overview page for Tourniquet|accessdate=2008-11-16|url={{Allmusic|class=artist|id=p24016|pure_url=yes}}}}</ref> *[[Trivium]]<ref>{{cite web | last = Loftus | first = John | url = {{Allmusic|class=artist|id=p603606|pure_url=yes}}| title = Trivium Biography| publisher= [[AllMusic]] | accessdate= 2010-09-07}}</ref> *[[Týr]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p562258|pure_url=yes}}|accessdate=2008-11-16|title=AllMusic overview for Týr}}</ref> ==V== *[[Vision Divine]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p654761|pure_url=yes}}|title=AllMusic overview for Vision Divine|accessdate=2008-11-16}}</ref> *[[Voivod]]<ref>{{Cite news |title=Welcome to the Machine|last=Davis|first=Erik|magazine=[[Spin (magazine)|Spin]]|date=February 1992}}</ref> ==W== *[[Waltari]]<ref name=musicmight>{{cite web |author=Sharpe-Young, Garry |title=Waltari |url=http://www.musicmight.com/artist/finland/helsinki+/waltari1 |publisher=[[MusicMight]] |accessdate=2009-06-20 |archiveurl=https://www.webcitation.org/689a9MyYU?url=http://www.musicmight.com/artist/finland/helsinki+/waltari1 |archivedate=2012-06-03 }}</ref> *[[Warmen]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p519969|pure_url=yes}}|title=AllMusic overview for Warmen|accessdate=2008-11-16}}</ref> *[[Watchtower]]{{sfn|Wagner|2010|pp=68–75}}<ref>{{cite web|last=Prato|first=Greg|title=Watchtower|url=http://www.allmusic.com/artist/watchtower-mn0000237653|work=Allmusic|accessdate=28 May 2013}}</ref><ref>{{cite web|last=Taylor|first=Robert|title=Energetic Disassembly|url=http://www.allmusic.com/album/energetic-disassembly-mw0000344151|work=Allmusic|accessdate=28 May 2013}}</ref><ref>{{cite web|last=Taylor|first=Robert|title=Control and Resistance|url=http://www.allmusic.com/album/control-and-resistance-mw0000206484|work=Allmusic|accessdate=28 May 2013}}</ref> *[[Winger]]<ref>{{cite web |url=http://www.allmusic.com/album/winger-mw0000200944 |title=Winger - Winger review |last=Huey |first=Steve |work=[[Allmusic]] |publisher=[[Rovi Corporation]] |accessdate=2 May 2014 }}</ref><ref>{{Allmusic|class=album|id=r22015|pure_url=yes}}</ref> *[[Without Face]]<ref>{{cite web|url={{Allmusic|class=artist|id=p532007|pure_url=yes}}|title=AllMusic overview page for Without Face|accessdate=2008-11-16}}</ref> ==X== *[[Xysma]]{{sfn|Wagner|2010|p=142}} ==Z== *[[Zero Hour]]{{sfn|Wagner|2010|pp=228–229}} == სქოლიო == {{სქოლიო|2}} {{მძიმე მეტალი}} [[კატეგორია:პროგრესული მეტალი]] [[კატეგორია:პროგრესული მეტალ ჯგუფები]] g8aoqp5bkrvv01alx4xhwjkcgpy2h6l 0 298357 5428427 3969465 2026-07-07T04:24:11Z Jaba1977 3604 5428427 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = მარმაშენი |მშობლიური სახელი =Մարմաշեն |ქვეყანა = სომხეთი |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = N|lat_deg=40 |lat_min= 50|lat_sec= |lon_dir = E|lon_deg=43 |lon_min=46|lon_sec= |ქვეყნის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = პროვინცია |რეგიონი = შირაკის პროვინცია{{!}}შირაკი |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი= |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |დაქვემდებარება = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = ვერინ-ხანლიჯა |სტატუსი-დან = |ფართობი = 12.2 |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე ზღვის დონიდან{{!}}სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= 1 620 |მოსახლეობა =2 300 |აღწერის წელი = 2008 |სიმჭიდროვე =189 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +4 |DST = 5 |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''მარმაშენი''' ({{lang-hy|Մարմաշեն}}) — სოფელი [[სომხეთი|სომხეთში]], [[შირაკის პროვინცია|შირაკის პროვინციაში]]. მდებარეობს [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 1 620 მეტრზე. [[2008]] წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 300 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 189 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 12.2 კმ²-ია. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[მარმაშენის მონასტერი]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.armstat.am/file/doc/162.pdf სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები] {{შირაკის პროვინცია}} [[კატეგორია:შირაკის პროვინციის სოფლები]] aerwhkw95dqxgmyx1ufp8sl81r68gdp 0 301478 5428391 5328565 2026-07-07T01:50:18Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428391 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დაცული ტერიტორია |სახელი = პირგულუს ნაკრძალი |მშობლიური სახელი = Pirqulu Dövlət Təbiət Qoruğu |IUCN-ის კატეგორია = Ia |სურათი = |წარწერა = |რუკა = Azerbaijan adm location map.svg |map_width = 144 |locator_x = 175 |locator_y = 65 |სათაური = |მდებარეობა = [[შემახის რაიონი]] |ქვეყანა = {{დროშა|აზერბაიჯანი}} |უახლოესი ქალაქი = |კოორდინატები= |ფართობი = 4274 ჰა |დაარსდა = [[25 დეკემბერი]], [[1968]] |სტუმრების რაოდენობა = |სტუმრების წელი = |მმართველი ორგანო = |მსოფლიო მემკვიდრეობა = |ოფიციალური საიტი = }} '''პირგულუს ნაკრძალი''' ({{lang-az|Pirqulu Dövlət Təbiət Qoruğu}}) — სახელმწიფო ნაკრძალი [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანში]]. მდებარეობს [[შემახის რაიონი|შემახის რაიონში]]. ნაკრძალი შეიქმნა [[1968]] წელს და მისი მიზანი მთიანი ტყის ლანდშაფტების შენარჩუნება იყო. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.ksam.org/index.php?mtype=news1&mid=225 აზერბაიჯანის ნაკრძალები]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180613234434/http://www.ksam.org/index.php?mtype=news1&mid=225 |date=2018-06-13 }} [[კატეგორია:აზერბაიჯანის ნაკრძალები]] pj8y2twxgtsff3n2d1cvqunnk0bs0y2 0 307848 5428487 4721732 2026-07-07T09:00:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428487 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Primoz-Trubar.jpg|250px|მინიატიურა]] '''პრიმოჟ ტრუბარი''' ({{lang-sl|Primož Trubar}}; დ. [[9 ივნისი]], [[1508]] — გ. [[28 ივნისი]], [[1586]]) — სლოვენიელი გამომცემელი და რეფორმატორი. დაიბადა [[1508]] წელს. ადრეულ ასაკში დაიწყო საეკლესიო ცხოვრება და გახდა მღვდელი. ამ პერიოდში სლოვენიაში გავრცელდა [[პროტესტანტიზმი|პროტესტანტული]] იდეები. [[1530]]წლიდან პრიმოჟ ტრუბარი გახდა ახალი პროტესტანტული იდეების მქადაგებელი. ღვთისმსახურება დაიწყო სლოვენურ ენაზე. [[1547]] წელს პროტესტანტული იდეების გავრცელების გამო გააძევეს ქვეყნიდან და ცხოვრობდა [[გერმანია]]ში. იქ ცხოვრების პერიოდში, [[1550]] წელს, გამოსცა პირველი სლოვენური წიგნი „ანბანი“ („Азбука“), ხოლო [[1551]] წელს „მცირე კატეხიზმო“. გარდაიცვალა გერმანიის ქალაქ [[ტიუბინგენი|ტიუბინგენში]], სადაც დაკრძალეს დიდი პატივით. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.thezaurus.com/webzine/primoz_trubar_reformer/ Webzine Sloveniana article] * [http://www.uvi.si/eng/slovenia/background-information/first-slovene-book/primoz-trubar/ Slovene Government Communication Office] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070126001154/http://www.uvi.si/eng/slovenia/background-information/first-slovene-book/primoz-trubar/ |date=2007-01-26 }} * [http://www.primoztrubar.si/eng/index.php Trubar Forum website in English and Slovene — translating Trubar into modern Slovene!] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110916234821/http://www.primoztrubar.si/eng/index.php |date=2011-09-16 }} * [http://www.velike-lasce.si/index_01.acam?typ=vsebina&ID=2002122711213565 Website of Velike Lasce] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081205144800/http://www.velike-lasce.si/index_01.acam?typ=vsebina&ID=2002122711213565 |date=2008-12-05 }} * [http://www.randburg.com/si/general/slo8.html Famous Slovenes]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120206215032/http://www.randburg.com/si/general/slo8.html |date=2012-02-06 }} * [http://www.trubar2008.si/eng/index.html 500th Anniversary Celebrations of Trubar’s birth] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080803015058/http://www.trubar2008.si/eng/index.html |date=2008-08-03 }} {{DEFAULTSORT:ტრუბარი, პრიმოჟ}} [[კატეგორია:მესტამბეები]] [[კატეგორია:დაბადებული 9 ივნისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1508]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 28 ივნისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1586]] 1jh4bftd2j6n8nxzpbv9tdpcpbpbruw 0 311243 5428359 4926782 2026-07-06T20:33:25Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428359 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Pedro Pardo de Cela.jpg|მინი|პედრო პარდო დე კელა]] '''პედრო პარდო დე კელა''' ({{lang-es|''Pedro Pardo de Cela Rodríguez de Aguiar e Ribadeneyra''}}); (გ. [[3 ოქტომბერი]], [[1483]]) — [[გალისია|გალისიის]] XV საუკუნის [[მარშალი]]. ხუან ნუნეს პარდოს შვილი. პედრო პარდო დე კელა იყო ფეოდალი რომელიც 1474 წელს [[ვივერო]]ს მერი და მარშალი გახდა. [[ენრიკე IV]]-ს გარდაცვალების შემდეგ ტახტისთვის ატეხილ ომში მხარს [[კასტილიისა და ლეონის სამეფო]]ს კანონიერ მემკვიდრეს [[ხუანა ბელტრანეხა]]ს დაუჭირა. სამოქალაქო ომში [[ისაბელ I კასტილიელი]]ს გამარჯვების შემდეგ მას და მის შვილს პეტერს მონარქის ბრძანებით 1483 წლის 3 ოქტომბერს [[მონდონედო]]ს კათედრის წინ თავი მოკვეთეს.<ref>Mayán Fernandez, Francisco: The Marshal Pardo de Cela and the church of Mondoñedo in the light of new historical documents. Santiago: Charts A. 1.962.</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.abc.es/comunidad-galicia/20130123/abcp-verdad-pardo-cela-20130123.html La verdad de Pardo de Cela] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150622122535/http://www.abc.es/comunidad-galicia/20130123/abcp-verdad-pardo-cela-20130123.html |date=2015-06-22 }} ABC.es {{es}} * [http://www.pangalaica.com/britonia/historia/mariscal.htm El Mariscal Pero Pardo de Cela] Britonia {{es}} * [http://espanafascinante.com/historias/el-mariscal-pedro-pardo-de-cela-de-mondonedo-puente-del-pasatiempo/ Pedro Pardo de Cela, el mariscal de Mondoñedo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150622120415/http://espanafascinante.com/historias/el-mariscal-pedro-pardo-de-cela-de-mondonedo-puente-del-pasatiempo/ |date=2015-06-22 }} Espana Fasciente {{es}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კელტები]] [[კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 3 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1483]] [[კატეგორია:დაბადების თარიღი უცნობია]] [[კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია]] 2o317rq7psank6k5gsxupn5o4aat8b2 0 321938 5428430 4842609 2026-07-07T04:44:11Z Jaba1977 3604 /* არქიტექტურა */ 5428430 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = ერევნის წმინდა გრიგოლ განმანათლებლის საკათედრო ტაძარი | infobox_width = 250px | სურათი =2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela (05).jpg | სურათი_ზომა =280პქ | წარწერა = | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა =250 | რუკა_წარწერა = | ადგილმდებარეობა = | გეო = {{coord|40.172003|44.516836|type:landmark_region:AM}} | რელიგიური_წევრობა = [[სომხეთის სამოციქულო ეკლესია]] | წესჩვეულება = | პროვინცია = [[ერევანი]] | რაიონი = | კურთხევის_წელი = | სტატუსი =მოქმედი | ფუნქციური_სტატუსი = | მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა = | ხელმძღვანელობა = | ვებ-გვერდი = | ხუროთმოძღვრება =დიახ | ხუროთმოძღვარი = | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = | ხუროთმოძღვრული_სტილი = | ფასადის_მიმართულება = | ნოვატორული = | თარიღდება = [[1997]]-[[2001]] წწ. | მშენებლობის_ფასი = | დეტალები = დიახ | ტევადობა = 1 700 | სიგრძე = | სიგანე = | ნავის_სიგანე = | სიმაღლე_მაქსიმალური = 54 მეტრი | გუმბათის_რაოდენობა = | გუმბათის_სიმაღლე_გარე = | გუმბათის_სიმაღლე_შიდა = | გუმბათის_დიაგ_გარე = | გუმბათის_დიაგ_შიდა = | მინარეთი_რაოდენობა = | მინარეთის_სიმაღლე = | წვეტის_რაოდენობა = | წვეტის_სიმაღლე = | მასალა = | nrhp = | added = | refnum = | designated = | განედი = | გრძედი = | საერთო_მოიჯარე = | ქვეყანა={{ARM}} | გეგმა= | გეგმა_ზომა= | გეგმა_წარწერა= }} '''წმინდა გრიგოლ განმანათლებლის საკათედრო ტაძარი''' ({{lang-hy|Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ մայր եկեղեցի}}), ასევე, ცნობილი როგორც '''ერევნის კათედრალი''' — [[სომხეთის სამოციქულო ეკლესია|სომხეთის სამოციქულო ეკლესიის]] უდიდესი ტაძარი ამჟამად და [[სომხეთი]]ს უდიდესი კათედრალი. მდებარეობს სომხეთის დედაქალაქ [[ერევანი|ერევნის]] [[კენტრონის რაიონი|კენტრონის რაიონში]] (ცენტრალური რაიონი) და ითვლება [[სამხრეთი კავკასია|სამხრეთი კავკასიის]] ერთ-ერთ უდიდეს რელიგიურ ნაგებობად [[წმინდა სამების საკათედრო ტაძარი|წმინდა სამების საკათედრო ტაძართან]] ერთად. ტაძარი [[ანდრანიკ ზორავარი (მეტროსადგური)|ანდრანიკ ზორავარის]] მეტროსადგურის მახლობლად დგას და ერევნის მრავალი წერტილიდან ჩანს. == ისტორია == ტაძარი აშენდა [[კათოლიკოსი|კათოლიკოს]] [[ვაზგენ I]]-ის ინიციატივით. მისი მშენებლობა დაიწყო 1997 წლის 7 აპრილს კათოლიკოს [[გარეგინ I]]-ის მიერ საფუძვლის საკურთხებლად აღვლენილი წირვის შემდეგ.<ref name=manoug>http://asbarez.com/42657/louise-simone-and-richard-manougian-donate-2-million-to-yerevan-cathedral-project/ Louise Simone and Richard Manougian Donate $2 Million to Yerevan Cathedral Project</ref> ტაძრის კომპლექსი დააპროექტა არქიტექტორმა სტეპან კურკჩიანმა. მშენებლობა დასრულდა 2001 წელს. საკათედრო ტაძრის ეკურთხა 2001 წლის 23 სექტემბერს სომხეთში ქრისტიანობის სახელმწიფო რელიგიად გამოცხადების 1700 წლისთავთან დაკავშირებით.<ref name=manoug/> ტაძარში განთავსებულია [[გრიგოლ განმანათლებელი|გრიგოლ განმანათლებლისა]] და წმინდა გრიგორის წმინდა ნაწილები, რომლებიც აქ იტალიიდან, [[ნეაპოლი]]დან ჩამოასვენეს. ტაძრის კურთხევიდან მალევე მას [[რომის პაპი|პაპი]] [[იოანე პავლე II]] ეწვია. == არქიტექტურა == გრანდიოზული კათედრალი სამი ეკლესიის შემცველი კომპლექსია: კათედრალი (მთავარი ტაძარი), რომელიც 1 700 ადამიანს იტევს, მეფე [[თრდატ III]]-სა და დედოფალ აშხენის ტაძრები (ორივე 150 ადგილიანი). ამ ორმა სამეფო ფიგურამ [[გრიგოლ განმანათლებელი|წმინდა გრიგოლს]] სომხეთის გაქრისტიანების საქმეში გადამწყვეტი დახმარება გაუწია. კათედრალის შესასვლელთან დგას სამრეკლო კოშკი (რომელიც 30-ზე მეტ თაღს მოიცავს) და სასამართლო. კომპლექსის საერთო ფართობია 3 822 კვადრატული მეტრი, ხოლო სიმაღლე მიწიდან ჯვრის წვერამდე 54 მეტრია.<ref>{{cite web | title = Yerevan churches| url = http://www.yerevan.am/main.php?lang=1&page_id=240 | publisher = Official Website of the Yerevan Council | accessdate = 2009-08-24}}</ref> კომპლექსის მთავარი ტაძარი აშენდა ალექსანდრე მანუკიანისა და ლუიზა მანუკიან სიმონეს შემოწირულობებით მათი გარდაცვლილი მამის, ქველმოქმედის, მეწარმისა და [[სომხეთის გენერალური საქველმოქმედო კავშირი|AGBU]]-ს ყოფილი პრეზიდენტის, [[ალექს მანუკიანი]]სა და მისი ცოლის მერი მანუკიანის მოსახსენებლად.<ref name=manoug/> მეორე მხრივ, დანარჩენი ორი ეკლესია აშენდა ნაზარ და არტემის ნაზარიანებისა და ლინდა გეორქიანის, ხოლო სამრეკლო — ედუარდო ერნეკიანის შემოწირულობებით. == გალერეა == <center> <gallery widths="130px" heights="130px"> File:2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela (03).jpg| File:2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela (09).jpg| File:2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela (10).jpg| File:2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela (12).jpg| File:2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela (17).jpg| File:2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela, w środku (04).jpg| File:2014 Erywań, Katedra św. Grzegorza Oświeciciela, w środku (01).jpg| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church2.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church3.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church4.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church5.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church6.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church7.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church10.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church11.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church8.JPG| File:Yerevan, Surb Grigor Lusavorich Church9.JPG| </gallery> </center> ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Cathedral of Yerevan}} * [http://lusavorich.am/ Official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181008021622/http://lusavorich.am/ |date=2018-10-08 }} * [http://www.armenian-history.com/churches/Grigor_Lusavorich.htm Surp Grigor Lusavorich church] * [http://www.yerevan.am/main.php?page_id=240&lang=1 Surp Grigor Lusavorich Cathedral (Armenian)] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{სომხეთის ეკლესია-მონასტრები}} {{ერევნის ღირშესანიშნაობები}} [[კატეგორია:სომხეთის ეკლესიები]] [[კატეგორია:ერევნის ეკლესიები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ეკლესიები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ეკლესიები]] 2hbsvu0va1igspcfee1gizis4dzlgsx 0 345483 5428530 5326190 2026-07-07T11:04:56Z Irmaguru 118553 5428530 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტელევიზია | გადაცემის_სახელი = ცხელი ძაღლი | სურათი =ცხელი ძაღლი ლოგო.png | ტიტრი = | სხვა სახელწოდება = | ჟანრი = [[დეტექტივი]], [[მკვლელობა|კრიმინალი]] | ფორმატი = | ავტორი = [[ოთარ შამათავა]] | ეფუძნება = | შეიმუშავა = | სცენარი = [[ნუგზარ შატაიძე]]<br />[[კოტე ჯანდიერი]] | რეჟისორი = [[ზაზა ურუშაძე]] (სეზონი 1-4)<br />ირაკლი ბადურაშვილი (სეზონი 5) | რედაქტორი = | შემოქმედებითი დირექტორები = | წამყვანი = | მონაწილეობენ = [[გიორგი ყიფშიძე]]<br />[[ჟანრი ლოლაშვილი]]<br />[[ია სუხიტაშვილი]]<br />[[ზურაბ ყიფშიძე]] | გახმოვანება = | ჟიური = | მთხრობელი = | თემის_კომპოზიტორი = | მთავარი_თემა = ''დუმს ტყე'' | ფინალური_თემა | კომპოზიტორი = [[ნიაზ დიასამიძე]] | შემსრულებელი = [[33ა]] | ქვეყანა = [[საქართველო]] | ენა = | სეზონი = 5 | სერია = | ეპიზოდი = 56 | აღმასრულებელი_პროდიუსერი = [[ოთარ შამათავა]] <br /> [[გია ცინცაძე]] | პროდიუსერი = | მონტაჟი = [[ალექსანდრე კურანოვი]] | ადგილი = | ოპერატორი = [[გიორგი შველიძე]] | კამერა = | ხანგრძლივობა = 50 წთ. | არხი = [[ტელე იმედი|ტელეკომპანია იმედი]] | კომპანია = | დისტრიბუტორი = | ორიგინალური არხი = | ჩვენების_ფორმატი = | აუდიო_ფორმატი = | პირველად = {{Start date|2003}} | უკანასკნელად = | სტატუსი = | წინა = | შემდეგი = | დაკავშირებული_შოუები = | ბოლო = | საიტი = }} '''„ცხელი ძაღლი“''' — ქართული მრავალეპიზოდიანი [[დეტექტივი|დეტექტიურ]]-[[მკვლელობა|კრიმინალური]] სერიალი, აუდიენციასა და [[ტელე იმედი|ტელეკომპანია იმედის]] საერთო პროექტი, რომელიც გადიოდა [[ტელე იმედი]]ს ეთერში 2003 წელს. თბილისის პოლიციის დეპარტამენტის დეტექტივები ლექსო ნიჟარაძე ([[გიორგი ყიფშიძე]]) და [[ბიძინა თაბაგარი (პერსონაჟი)|ბიძინა თაბაგარი]] ([[ჟანრი ლოლაშვილი]]) იძიებენ ყველაზე გახმაურებული მკვლელობების საქმეებს. ==სერიალის შესახებ== სერიალის მე-4 სეზონი 7 წლის დაგვიანებით 2013 წლის 11 თებერვალს შედგა გარკვეული მიზეზების გამო, ამიტომ ამ სეზონს აკრძალული სეზონი ეწოდა, ამავე წელს შედგა მე-5 სეზონის პრემიერა, თუმცა სერიალის რეჟისორმა [[ზაზა ურუშაძე]]მ დატოვა პროექტი, მაგრამ გადაღებები მაინც გაგრძელდა და სერიალის მე-5 სეზონი ირაკლი ბადურაშვილმა გადაიღო. ==გადაღებები== სერიალში მოქმედება ძირითადად [[თბილისი|თბილისში]] ვითარდება. „ცხელი ძაღლი“ 1-ელი, მე-2 და მე-4 სეზონი 12 სერიას ,მე-3 სეზონი 11 სერიას, ხოლო მე-5 სეზონი 9 სერიას მოიცავს. == როლებში == === ძირითადი მსახიობები === * [[გიორგი ყიფშიძე]] — ლექსო ნიჟარაძე * [[ჟანრი ლოლაშვილი]] — [[ბიძინა თაბაგარი (პერსონაჟი)|ბიძინა]] [[ჟანრი ლოლაშვილი|ზახარიას ძე]] თაბაგარი === აგრეთვე მონაწილეობენ === * [[ია სუხიტაშვილი]] — ქეთი (1-2 სეზონი) * [[ზურაბ ყიფშიძე]] — ოლეგ „გიურზა“ რომანის ძე მამულაშვილი (5 სეზონი) === მეორეხარისხოვანი როლები === * [[გურამ ფირცხალავა]] — გენო დავითის ძე შავდია (1-4 სეზონი) * ვასიკო ბახტაძე — რეზო ქათამაძე (1-4 სეზონი) * [[გივი სიხარულიძე]] — გურამ ჯინორია (1-4 სეზონი) * ამირან ბუაძე — ვანო გეჯაძე (1 სეზონი) * ეკა ანდრონიკაშვილი — სვეტა კირიჩენკო (1-3 სეზონი) * გოგა ჩხეიძე — დილარ ჭკადუა (1-4 სეზონი) * [[მარინა კახიანი]] — დონარა ჭყონია (1 სეზონი) * [[ჯემალ მონიავა]] — ** ჯემალ კაკაურიძე (1 სეზონი) ** ომგერ კაკაურიძე (2-4 სეზონები) * [[დავით დვალიშვილი]] — გივი ალექსანდრეს ძე ინწკირველი * [[ნუგზარ ყურაშვილი]] — უჩა ზერაგია<ref>უშიშროების სამინისტროს ტერორიზმთან და ორგანიზებულ დანაშაულთან ბრძოლის დეპარტამენტის უფროსი.</ref> (1-4 სეზონი) * [[სოსო ლაღიძე]] — სოსო ეგაძე (1-2 სეზონი) * [[ელენე ყიფშიძე]] — დეიდა ლიზა (1 სეზონი) * [[ლალი ბადურაშვილი]] — ქეთის დედა (1-2 სეზონი) * [[სოსო ჯაჭვლიანი]] — ჯიმშერ ფილფანი (1 სეზონი) * ბაჩი ლეჟავა — ზვიად „გლობუსა“ ღონღაძე (1-3 სეზონი) * [[დავით დარჩია]] — დათო სოფრომაძე (1 სეზონი) * კახა ბაკურაძე — ნიკოლოზ „კოშკა“ ხმალაძე (1-4 სეზონი) * [[ზურაბ დოიჯაშვილი]] — უშო ცერცვაძე (2 სეზონი) * [[დუტა სხირტლაძე]] — გიგა გაჩეჩილაძე (2 სეზონი) * [[ზურაბ ბეგალიშვილი]] — „კალდუნა“ (2 სეზონი) * [[ნიკა ქაცარიძე]] — წკრიალაშვილი / ბიწკინაშვილი (2-5 სეზონი) * [[ნიკო გომელაური]] — კოკა ოთარის ძე მახალდიანი (2 სეზონი) * [[გიორგი გურგულია]] — ბორის „ტრეზორა“ ჯოტოს ძე გარუჩავა (2 სეზონი) * [[ბაადურ წულაძე]] — ამირან დვალი (2 სეზონი) * ნანა ხურითი — მეგი სანებლიძე (3 სეზონი) * [[გივი ჩუგუაშვილი]] — ჰასან ცეცხლაძე (3 სეზონი) * [[ბაჩო ქაჯაია]] — გელა ხრამიაშვილი (3-4 სეზონი) * [[რეზო ესაძე]] — აფთონ სიხარულიძე (3 სეზონი) * ზვიად სხირტლაძე — თეიმურაზ „ბაშკირა“ ბილიხოძე (3 სეზონი) * ვალერი კორშია — ლადო ჯიბუტი (3 სეზონი) * [[ნინო ბურდული]] — თინათინ გაწერელია (4 სეზონი) * [[მურმან ჯინორია]] — პარმენ ჯაში (4 სეზონი) * ხათუნა შურღაია — ანა ბერაია (4-5 სეზონი) * გიორგი კორკოტაშვილი — შავი მიშა (4 სეზონი) * სესე მიქავა — ხუსო (4 სეზონი) * [[როლანდ ოქროპირიძე]] — გია მგალობლიშვილი (4 სეზონი) * გიორგი წითური — ლევან მეხუზლა (4 სეზონი) * [[დიმიტრი ჯაიანი]] — გენადი კანკია (4 სეზონი) * დავით ბეშიტაიშვილი — ტარიელ მაცაბერიძე (4 სეზონი) * ზუკა პაპუაშვილი — ტრისტან ჩიფჩიური (4 სეზონი) * გოგა პიპინაშვილი — ზაალ თუშიშვილი (4 სეზონი) * [[ლეო ანთაძე]] — ივანე წულეისკირი (5 სეზონი) * [[თამარ სხირტლაძე]] — თამარ შატბერაშვილი (5 სეზონი) * ალიონა ვასილიევა — მაიორი კლიუკვა (5 სეზონი) * [[გია აბესალაშვილი]] — ირაკლი „იუველირი“ უთურგაიძე (5 სეზონი) ==მუსიკალური თემა== სერიალის კომპოზიტორია [[ნიაზ დიასამიძე]]. მთავარი თემაა ''დუმს ტყე''. მუსიკალური თემის შემსრულებელია ჯგუფი [[33ა]]. == რესურსები ინტერნეტში == {{ვიკიციტატა}} *{{IMDb title|id=6722972|title=ცხელი ძაღლი}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ქართული ტელესერიალები]] [[კატეგორია:2000-იანი წლების ქართული ტელესერიალები]] tr038vd1qr7glz79e6es8mh7sj442f6 0 345976 5428081 4974475 2026-07-06T11:59:58Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428081 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ყოფილი სამეფო/ქვეყანა |მშობლიური სახელი = |გრძელი სახელი = ოქროს ნაპირი |რეგიონი = |ქვეყანა = |ერა = [[პირველი მსოფლიო ომი]] |სტატუსი = გვირგვინის კოლონია |მართველობა = [[კოლონიალიზმი|კოლონიური მმართველობა]] |შექმნა = დაარსება |შექმნის თარიღი = |შექმნის წელი = 1821 |გაუქმება = მოიპოვა დამოუკიდებელობა [[განა]]ს სახელით |გაუქმების თარიღი = 6 მარტი |გაუქმების წელი = 1957 |მოვლენა1 = [[დანიური ოქროს ნაპირი]]ს მიერთება |მოვლენის თარიღი1 = 1850 |მოვლენა2 = [[ნიდერლანდური ოქროს ნაპირი]]ს მიერთება |მოვლენის თარიღი2 = 6 აპრილი, 1872 |მოვლენა3 = [[ბრიტანული ტოგოლენდი]]ს მიერთება |მოვლენის თარიღი3 = 27 დეკემბერი, 1927 |მოვლენა4 = ბრიტანული ტოგოლენდის გამოყოფა |მოვლენის თარიღი4 = 13 დეკემბერი, 1953 |უპირველესი მოვლენა = |უპირველესის თარიღი = |უკანასკნელი მოვლენა = |უკანასკნელის თარიღი = <!-- წინამორბედები, მემკვიდრეები, დროშები, გერბები და სიმბოლოები --> |p1 = აშანტის იმპერია |დროშა_p1 = Flag of Ashanti.svg |p2 = ბრიტანული ტოგოლენდი |დროშა_p2 = Flag of the United Kingdom.svg |p3 = ნიდერლანდური ოქროს ნაპირი |დროშა_p3 = Flag of the Dutch West India Company.svg |p4 = დანიური ოქროს ნაპირი |დროშა_p4 = Flag of Denmark.svg |p5 = |დროშა_p5 = |s1 = განას დომინიონი |დროშა_s1 = Flag of Ghana.svg |s2 = |დროშა_s2 = |s3 = |დროშა_s3 = |s4 = |დროშა_s4 = |s5 = |დროშა_s5 = |დროშის სურათი = Flag of the Gold Coast (1877–1957).svg |დროშის აღწერა = |გერბი = Badge of the Gold Coast (1877-1957).svg |გერბის ზომა = 100პქ |გერბის აღწერა = |რუკის სურათი = Gold Coast Map 1896.jpg |რუკის აღწერა = ოქროს ნაპირი 1896 წელს. |რუკის სურათი2 = |რუკის აღწერა2 = |დედაქალაქი = [[კეიპ-კოსტი]] (1821–1877)<br />[[აკრა]] (1877–1957) |უდიდესი ქალაქები = |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |დევიზი = |ჰიმნი = |ენები = [[ინგლისური ენა|ინგლისური]] (ოფიციალური), [[გა (ენა)|გა]], [[აკანი (ენა)|აკანი]], [[დანგმე (ენა)|დანგმე]], [[დაგბანი (ენა)|დაგბანი]], [[გონჯა (ენა)|გონჯა]]. |რელიგია = [[ქრისტიანობა]], [[ისლამი]], [[აფრიკული მითოლოგია|აფრიკული ტრადიციული რელიგია]]. |ვალუტა = [[ოქროს ნაპირის აკი]], [[ბრიტანეთის დასავლეთ აფრიკული ფუნტი]] <!-- ტიტულები და მართველთა სახელები --> |ლიდერი1 = |ლიდერი2 = |ლიდერი3 = |ლიდერი4 = |ლიდერი5 = |ლიდერი6 = |ლიდერი7 = |ლიდერი8 = |ლიდერი9 = |ლიდერის წელი1 = |ლიდერის წელი2 = |ლიდერის წელი3 = |ლიდერის წელი4 = |ლიდერის წელი5 = |ლიდერის წელი6 = |ლიდერის წელი7 = |ლიდერის წელი8 = |ლიდერის წელი9 = |ლიდერის ტიტული = |ლიდერი1.1 = |ლიდერი1.2 = |ლიდერი1.3 = |ლიდერი1.4 = |ლიდერი1.5 = |ლიდერის წელი1.1 = |ლიდერის წელი1.2 = |ლიდერის წელი1.3 = |ლიდერის წელი1.4 = |ლიდერის წელი1.5 = |ლიდერის ტიტული2 = |ლიდერი2.1 = |ლიდერი2.2 = |ლიდერი2.3 = |ლიდერი2.4 = |ლიდერი2.5 = |ლიდერი2.6 = |ლიდერის წელი2.1 = |ლიდერის წელი2.2 = |ლიდერის წელი2.3 = |ლიდერის წელი2.4 = |ლიდერის წელი2.5 = |ლიდერის წელი2.6 = |ლიდერის ტიტული3 = <!-- საკანონმდებლო ხელისუფლება --> |საკანონმდებლო ხელისუფლება = |პალატა1 = |პალატის ტიპი1 = |პალატა2 = |პალატის ტიპი2 = <!-- ფართობი და მოსახლეობა --> |სტატ. წელი1 = |ფართობი1 = |სტატ. მოსახ1 = |სტატ. წელი2 = |ფართობი2 = |სტატ. მოსახ2 = |სტატ. წელი3 = |ფართობი3 = |სტატ. მოსახ3 = |სტატ. წელი4 = |ფართობი4 = |სტატ. მოსახ4 = |სტატ. წელი5 = |ფართობი5 = |სტატ. მოსახ5 = |სქოლიო_ა = |სქოლიო_ბ = |სქოლიო_ჰ = |სქოლიოები = |დღეს = {{დროშა|განა}} }} '''ოქროს ნაპირი''' — [[დიდი ბრიტანეთი]]ს კოლონია დასავლეთ [[აფრიკა]]ში [[გვინეის ყურე|გვინეის ყურის სანაპიროზე]], რომელიც მოგვიანებით, [[1957]] წელს გახდა დამოუკიდებელი სახელმწიფო [[განა]]. ==ისტორია== ოქროს ნაპირს პირველას 1471 წელს მიაღწიეს [[პორტუგალიელები|პორტუგალიელებმა]]. აქ მათ დახვდათ მრავალრიცხოვანი აფრიკული სამეფოები, რომელთაგან ზოგიერთს ჰქონდა [[ოქრო]]ს უმდიდრესი მარაგი. 1482 წელს პორტუგალიელებმა აქ ააგეს ციხე-სიმაგრე [[ელმინა]]. ეს იყო პირველი ევროპული ფორტი ოქროს ნაპირზე. აქედან აწარმოებდნენ ისინი მონებით, მძივებით, დანებით, იარაღით, ოქროთი, რომით და მინით ვაჭრობას. წარმატებული ვაჭრობის შესახებ სწრაფად გავრცელდა ხმები და შედეგად, ამ რეგიონს მოაწყდა [[დიდი ბრიტანეთი]]ს, [[ნიდერლანდები]]ს, [[დანია|დანიის]], [[პრუსია|პრუსიის]], [[შვედეთი]]ს ვაჭართა მთელი არმია, რომელთაც ააგეს რამდენიმე ციხე-სიმაგრე სანაპირო ხაზის გასწვრივ. სახელწოდება „ოქროს ნაპირი“ მოდის ევროპელებისაგან, აქ მოპოვებული დიდი რაოდენობით [[ოქრო]]ს მარაგის გამო. მრავალი ასეული წლის მანძილზე ამ რეგიონის ეკონომიკის ძირითადი წამყვანი დარგი იყო [[მონათვაჭრობა]]. ბრიტანეთის ოქროს ნაპირი შეიქმნა 1867 წელს, როდესაც [[დიდი ბრიტანეთი]]ს მთავრობამ დაამხო აფრიკული სავაჭრო კომპანია და დაიპყრო მისი ტერიტორიების ნაწილი სანაპიროს გასწვრივ. მათ მიითვისეს აგრეთვე, სხვა ევროპული ქვეყნების ტერიტორიებიც, კერძოდ, დაიპყრეს დანიის ოქროს ნაპირი 1850 წელს და ნიდერლანდების ოქროს ნაპირი ფორტ ელმინას ჩათვლით, 1872 წელს დაიპყრეს [[აშანტის იმპერია]] და [[ფანტი]]. ევროპელთა გამოჩენამდე [[აშანტები]] მართავდნენ ტერიტორიების უმეტეს ნაწილს, ამიტომ ევროპელებს ხშირად მოსდიოდათ კონფლიქტები მათთან. [[აშანტები]] [[განა]]ში წარმოადგენენ ყველაზე მრავალრიცხოვან ეთნიკურ ჯგუფს. ბრიტანელებმა მათ დასამორჩილებლად შვიდი [[ანგლო-აშანტური ომები|ანგლო-აშანტური ომი]] გადაიხადეს. == ანგლო-აშანტური ომები== სულ იყო შვიდი ომი, რომელიც პერიოდულად გარდამავალი უპირატესობით მიმდინარეობდა. აქედან პირველი ხუთი ომი აშანტის გამარჯვებით დამთავრდა. დიდმა ბრიტანეთმა სცნო აშანტის დამოუკიდებლობა. 1831 წლის შეთანხმებით განისაზღვრა აშანტისა და ინგლისის კოლონიურ მიწებს შორის საზღვარი. მეექვსე ომის დროს (1873—1874 წწ.) ინგლისელებმა შეაღწიეს ქვეყნის სიღრმეში, გადაწვეს და გაძარცვეს აშანტის დედაქალაქი კუმასი. დაანგრიეს დედაქალაქის სამხედრო ნაგებობები და სამეფო სასახლეც, მაგრამ ინგლისელებმა ვერ მოახერხეს დედაქალაქში გამაგრება. აშანტის სამეფომ ფორმალურად შეინარჩუნა დამოუკიდებლობა. თუმცა შეთანხმებით მათ დიდი ბრიტანეთისათვის უნდა ეძლიათ ხარკი 50 ათასი ოქროს უნცია და უარი ეთქვათ ციხესიმაგრე [[ელმინა]]სთან ვაჭრობის უფლებაზე. ასევე აეკრძალათ ელმინას ტერიტორიაზე დასახლების უფლება, რომლის უფლებაც აშანტიმ 1872 წელს ჰოლანდიისაგან შეიძინა. ამრიგად, აშანტიმ დაკარგა ოქროს ნაპირის შიდა რაიონებიდან ევროპელებთან ვაჭრობის მონოპოლია. ინგლისელებს თავისუფალი ვაჭრობის და გადაადგილების უფლება მიეცათ ქვეყნის მთელ ტერიტორიაზე. დედაქალაქ კუმასში მივლენილ იქნა ბრიტანელი ჩინოვნიკი ხელშეკრულების პირობების დაცვის მეთვალყურეობისათვის. მეექვსე ომში დამარცხებამ ფაქტობრივად წერტილი დაუსვა აშანტის დამოუკიდებელ განვითარებას. კონფედერაციამ ნელ-ნელა ჩამოშლა დაიწყო, მრავალი ადგილობრივი ბელადი აცხადებდა კუმასისაგან დამოუკიდებლობას. დაიწყო დეზინტეგრაციის და დაცემის პერიოდი. მეშვიდე ომის შედეგად 1895—1896 წწ. ინგლისმა მთლიანად გაანადგურა აშანტი. დაიპყრო მისი ტერიტორიები და გააფორმა [[აშანტის იმპერია]]ში შემავალ ცალკეულ ტომებთან ხელშეკრულებები პროტექტორატის შესახებ, რის შედეგადაც ფედერაციამ არსებობა შეწყვიტა. 1901 წელს ინგლისელებმა აშანტის მთელი ტერიტორია გააერთიანეს [[ოქროს ნაპირი]]ს კოლონიაში. ===ომის თარიღები=== *1806 წ. *1811 წ. *1814—1815 წწ. *1823—1826 წწ. *1863—1864 წწ. *1873—1874 წწ. *1895—1896 წწ. ==დამოუკიდებლობის დაკარგვა== [[ფაილი:Aschanti Gefecht 11 july 1824 300dpi.jpg|მინი|250პქ|პირველი ანგლო-აშანტური ომი.]] [[ანგლო-აშანტური ომები]]ს შედეგად, ბრიტანეთმა მთლიანად გაანადგურა აშანტი. დაიპყრო მისი ტერიტორიები და ცალკეულ ტომებთან გააფორმა ხელშეკრულებები. 1900 წელს დედა-დედოფალ [[იაა ასანტევა]]ს მეთაურობით აშანტი აჯანყდა. ეს იყო დამოუკიდებლობისათვის აშანტის უკანასკნელი ბრძოლა [[ბრიტანელები]]ს წინააღმდეგ. იგი ცნობილია როგორც, [[ბრძოლა ოქროს ტახტისათვის]]. ბრიტანელებმა აიღეს აშანტის დედაქალაქი [[კუმასი]] და ხელთ იგდეს სამეფო ტახტი. აჯანყების დამარცხების შემდეგ, 1901 წელს ინგლისელებმა აშანტის მთელი ტერიტორია გააერთიანეს ოქროს სანაპიროს კოლონიაში. 1902 წლის 1 იანვრიდან აშანტი ბრიტანეთის [[პროტექტორატი]] გახდა. ==პროტექტორატის ეკონომიკა== 1901 წლიდან მთელი ოქროს ნაპირის მოსახლეობა განიხილებოდა, როგორც ერთიანი ხალხი და როგორც, ბრიტანეთის კოლონია. ეკონომიკაც კოლონიური პოლიტიკის შესაბამისად განვითარდა. ბრიტანელები აქედან მრავალნაირ ბუნებრივ რესურსს ეზიდებოდნენ. კერძოდ, [[ოქრო]]ს, [[რკინის მადანი|რკინის მადანს]], [[ალმასი|ალმასს]], [[სპილოს ძვალი|სპილოს ძვალს]], [[წიწაკა]]ს, [[მარცვლეული კულტურები|მარცვლეულს]], [[კაკაო]]ს, [[მერქანი|მერქანს]]. პროდუქციის ტრანსპორტირების გასაადვილებლად, ბრიტანელმა კოლონიზატორებმა ააგეს რკინიგზები და რთული სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურა, რომელმაც საფუძველი ჩაუყარა თანამედროვე [[განა]]ს სატრანსპორტო [[ინფრასტრუქტურა]]ს. ასევე, ააგეს დასავლური ტიპის [[საავადმყოფო]]ები, [[სკოლა|სკოლები]] და სხვა დაწესებულებები, რათა კოლონიაში გადასახლებული [[ბრიტანეთის იმპერია|ბრიტანეთის იმპერიის]] მოსახლეობისათვის შეექმნათ კომფორტი. ==დამოუკიდებლობა== [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ კოლონიის ადგილობრივი მოსახლეობა სულ უფრო მეტად მოითხოვდა [[ავტონომია]]ს. დაიწყო [[დეკოლონიზაცია|დეკოლონიზაციის]] პროცესი. ოქროს ნაპირის უმნიშვნელოვანესი ლიდერი გახდა [[კვამე ნკრუმა]], რომელიც სხვა მოთხოვნებთან ერთად, ბრიტანეთის იმპერიისაგან დაუყოვნებლივ დამოუკიდებლობას მოითხოვდა. საერთო-სახალხო აჯანყების შიშით [[დიდი ბრიტანეთი]] დათანხმდა მოთხოვნათა უმეტესობას. [[1956]] წელს [[ბრიტანული ტოგოლენდი]], [[აშანტის პროტექტორატი]] და [[ფანტის პროტექტორატი]] გაერთიანდა. შეიქმნა ერთიანი [[კოლონია]], რომელიც ცნობილი გახდა, როგორც ოქროს ნაპირი. [[1957]] წელს კოლონიამ მიიღო დამოუკიდებლობა სახელწოდებით „[[განა]]“ ეს იყო შავკანიანთა პირველი დამოუკიდებელი სახელმწიფო [[ბრიტანეთის თანამეგობრობა|ბრიტანეთის თანამეგობრობის]] ფარგლებში. ==წყაროები== * McLaughlin, James L. and David Owusu-Ansah. «Historical Setting» (and subchapters). In ''[https://web.archive.org/web/20100107074647/http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/ghtoc.html A Country Study: Ghana]'' (La Verle Berry, editor). [[კონგრესის ბიბლიოთეკა]] [[ფედერალური კვლევის განყოფილება]] (ნოემბერი, 1994). ''This article incorporates text from this source, which is in the public domain. [https://web.archive.org/web/20150703110633/http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/about.html] * Quartey, Seth. Missionary Practices on the Gold Coast, 1832—1895: Discourse, Gaze and Gender in the Basel Mission in Pre-Colonial West Africa. Cambria Press, Youngstown, New York, 2007 ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.pyramidweb.ru/egys-747-1.html რატომ აირჩია ბრიტანეთის ყოფილმა კოლონიამ სახელად განა?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140531163705/http://www.pyramidweb.ru/egys-747-1.html |date=2014-05-31 }} *[http://dic.academic.ru/dic.nsf/enc3p/134194 ოქროს ნაპირი] *[http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=14&t=48851 საქართველოს პარლამენტის ბიბლიოთეკის ენციკლოპედია] *[http://time.is/ka/Ghana დრო განაში] *[http://cudl.lib.cam.ac.uk/view/PH-Y-30448-K/1 ოქროს ნაპირი] [[კატეგორია:აფრიკის ყოფილი ქვეყნები]] [[კატეგორია:ერთა თანამეგობრობის წევრი ქვეყნები]] [[კატეგორია:ბრიტანეთის ყოფილი კოლონიები]] [[კატეგორია:განის ისტორია]] [[კატეგორია:ცივი ომის პერიოდის ისტორიული სახელმწიფოები]] 4nj8qqidn4yato6lijdrklxtpet4ur1 0 364177 5428393 4321025 2026-07-07T02:02:46Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428393 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მონუმენტი |მონუმენტის სახელი = პირველი მსოფლიო ომის გმირების ძეგლი |მშობლიური სახელი = |სურათი = |წარწერა = |კოორდინატები = |მდებარეობა = [[დონის როსტოვი]], [[რუსეთი]] |არქიტექტორი = |მოქანდაკე = [[სერგეი ისაკოვი]] |ტიპი = |მასალა = [[ბრინჯაო]] |სიგრძე = |სიგანე = |სიმაღლე =3,5 მ |დაწყება = |დასრულება = |გახსნა =[[2014]] |მიძღვნილია = |რუკის სურათი = |რუკის ტექსტი = |რუკის სიგანე = |რელიეფი = |latd =47 |latm =13 |lats =32 |latNS = N |longd =39 |longm = 42|longs =00 |longEW = E |lat = |long = |ექსტრა = }} '''პირველი მსოფლიო ომის გმირების ძეგლი''' ({{lang-ru|Памятник героям Первой мировой войны}}) — ძეგლი [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვში]]. ძეგლი ეძღვნება [[რუსეთის საიმპერატორო არმია|რუსეთის საიმპერატორო არმიის]] ჯარისკაცებსა და ოფიცრებს, რომლებმაც მონაწილეობა მიიღეს [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ძეგლი აღმართეს [[2014]] წელს. მდებარეობს ხალტურინისა და წითელარმიელთა ქუჩის გადაკვეთზე მდებარე სკვერში. == ძეგლის გახსნა == [[2014]] წელს შესრულდა 100 წელი პირველი მსოფლიო ომის დაწყებიდან, რომელშიც აქტიურ მონაწილეობას იღებდა რუსეთიც. იგი მონაწილეობდა აღმოსავლეთის ფრონტზე მიმდინარე ბრძოლებში. [[1917]] წელს რუსეთში [[რუსეთის რევოლუცია|შიდა არეულობების]] გამო ფრონტზე ქვეყნის მდგომარეობა საკმაოდ კრიტიკული აღმოჩნდა. [[1918]] წლის მარტში ხელისუფლებაში მოსულმა [[ბოლშევიკები|ბოლშევიკებმა]] ხელი მოაწერეს თავისი პირობებით რუსეთისათვის საკმაოდ მძიმე [[ბრესტ-ლიტოვსკის ზავი|სამშვიდობო ხელშეკრულებას]]. თვით ომს ახალი საბჭოთა ხელისუფლება უწოდებდა „იმპერიალისტურსა“ და არასამართლიანს<ref>{{Cite web|url=http://istmat.info/node/30303|title=Глава двенадцатая. Марксизм-ленинизм о войне {{!}} Проект «Исторические Материалы»|publisher=istmat.info|accessdate=2017-01-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161214182320/http://istmat.info/node/30303|archivedate=2016-12-14}}</ref>, სწორედ ამის გამო ომში განვითარებულ მოვლენებს ხელისუფლება დიდ ყურადღებას არ უთმობდა. ერთი საუკუნის შემდეგ ამ მნიშვნელოვანმა მოვლენამ რუსეთში გამოიწვია საჯარო ინტერესი და დადგა ომში მონაწილე ჯარისკაცების ხსოვნისადმი პატივისცემის საკითხი. [[2014]] წელს მთელი ქვეყნის მასშტაბით გაიმართა კულტურული და სამეცნიერო ღონისძიებები, რომლებიც ეძღვნებოდა აღნიშნულ თემატიკას<ref>{{Cite news|title=МОЁ СЕДОВО - АЗОВСКОЕ МОРЕ - В Ростове открыт памятник героям Первой мировой войны|first=В.|last=Прокопенко|url=http://sedovo.org/novosti/item/808-v-rostove-otkryt-pamyatnik-geroyam-pervoj-mirovoj-vojny.html|accessdate=2017-01-25|language=ru-ru|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170227143652/http://sedovo.org/novosti/item/808-v-rostove-otkryt-pamyatnik-geroyam-pervoj-mirovoj-vojny.html|archivedate=2017-02-27}}</ref>. სპეციალურმა კომისიამ, რომელიც შეიქმნა [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვში]] ძეგლის დასადგმელად, განიხილა ძეგლის ესკიზის სამი ვარიანტი<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.rostov.aif.ru/culture/events/1205533|title=В Ростове установят памятник героям Первой мировой войны|publisher=www.rostov.aif.ru|accessdate=2017-01-25}}</ref>. საბოლოოდ შეარჩიეს რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული მხატვრის [[სერგეი ისაკოვი]]ს პროექტი<ref name=":1">{{Cite web|url=http://www.ippo.ru/science/article/k-100-letiyu-pervoy-mirovoy-voyny-v-rostove-na-don-100682|title=К 100-летию Первой мировой войны в Ростове-на-Дону открыли памятник героям работы члена ИППО Сергея Исакова {{!}} www.ippo.ru|publisher=www.ippo.ru|accessdate=2017-01-25}}</ref>. ძეგლის დამზადებისა და დადგმის ხარჯები თავის თავზე აიღო [[როსტოვის ოლქი]]ს სავაჭრო-სამრეწველო პალატამ<ref name=":0" />. პირველი მსოფლიო ომის გმირების ძეგლი დონის როსტოვში გაიხსნა [[2014]] წლის 1 აგვისტოს, ასი წლის წინ სწორედ ამ დღეს ჩაერთო რუსეთი ომში. საზეიმო გახსნას ესწრებოდნენ ქალაქის მერი, ქალაქის ადმინისტრაციის წარმომადგენლები, ადგილობრივი კაზაკები<ref name=":1" />. ძეგლის სიმაღლე არის 3,5 მ. ჩამოსხმულია [[ბრინჯაო]]საგან. ეს არის ჯარისკაცი სამხედრო ფომაში, რომელსაც მხარზე იარაღი აქვს გადაკიდებული<ref name=":1" />. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს გმირების ძეგლი ასევე აღმართეს [[როსტოვის ოლქი]]ს სხვადასხვა ქალაქებში: [[შახტი (ქალაქი)|შახტში]], [[ნოვოჩერკასკი|ნოვოჩერკასკში]], [[ბატაისკი|ბატაისკში]] და ასევე სხვადასხვა დასახლებულ პუნქტებში<ref>{{Cite news|title=На Дону открыли третий памятник героям Первой мировой войны - ИА REGNUM|url=https://regnum.ru/news/cultura/1842691.html|work=ИА REGNUM|accessdate=2017-01-25|language=ru-RU|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180626030226/https://regnum.ru/news/cultura/1842691.html|archivedate=2018-06-26}}</ref>. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დონის როსტოვის ძეგლები]] olrafaaj7wegmscesqmqmg28wvg7lvd 0 364415 5428497 5374993 2026-07-07T09:16:51Z Kontributor 2K 154762 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:FLORES.JPG]] → [[File:Bandeira de Flores, PE.jpg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) 5428497 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = მუნიციპალიტეტი |ქართული სახელი = ფლორისი |მშობლიური სახელი =Flores |ქვეყანა = ბრაზილია |პანორამა = Mapa de Flores (2).png |პანორამის სიგანე = 250px |წარწერა = |დროშა = Bandeira de Flores, PE.jpg |გერბი = Brasão 2.jpg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = S|lat_deg= 7|lat_min=52 |lat_sec=02 |lon_dir = W|lon_deg=37 |lon_min=58 |lon_sec=29 |ქვეყნის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკის ზომა = 200px |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = შტატი |რეგიონი = პერნამბუკუ |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი= |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |დაქვემდებარება = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 995 558 |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე ზღვის დონიდან{{!}}სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= 466 |მოსახლეობა =22 169 |აღწერის წელი = 2010 |სიმჭიდროვე =22.27 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = -3 |DST = -2 |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Flores }} '''ფლორისი''' ({{lang-pt|Flores}}) — მუნიციპალიტეტი [[ბრაზილია]]ში, [[პერნამბუკუ|პერნამბუკუს შტატში]]; მდებარეობს [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 466 მეტრზე. მიეკუთვნება [[სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონი|სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონს]]. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ [[პაჟეუ (მიკრორეგიონი)|პაჟეუს]] შემადგენლობაში. [[2010]] წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 22 169 ადამიანს შეადგენდა, [[მოსახლეობის სიმჭიდროვე]] 22,27 კმ²-ზე. ფართობი 995 558 კმ²-ია. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[პერნამბუკუ]] * [[ბრაზილიის შტატები]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.ibge.gov.br/home/estatistica/populacao/estimativa2009/POP2009_DOU.pdf ''ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები''] *[https://web.archive.org/web/20091003103229/http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil] [[კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები]] ojtajof7492hfojdnnccjutp6s9w39d 5428498 5428497 2026-07-07T09:19:11Z Kontributor 2K 154762 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Brasão 2.jpg]] → [[File:Brasão de Flores, PE.jpg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) 5428498 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = მუნიციპალიტეტი |ქართული სახელი = ფლორისი |მშობლიური სახელი =Flores |ქვეყანა = ბრაზილია |პანორამა = Mapa de Flores (2).png |პანორამის სიგანე = 250px |წარწერა = |დროშა = Bandeira de Flores, PE.jpg |გერბი = Brasão de Flores, PE.jpg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = S|lat_deg= 7|lat_min=52 |lat_sec=02 |lon_dir = W|lon_deg=37 |lon_min=58 |lon_sec=29 |ქვეყნის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკის ზომა = 200px |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = შტატი |რეგიონი = პერნამბუკუ |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი= |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |დაქვემდებარება = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 995 558 |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე ზღვის დონიდან{{!}}სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= 466 |მოსახლეობა =22 169 |აღწერის წელი = 2010 |სიმჭიდროვე =22.27 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = -3 |DST = -2 |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Flores }} '''ფლორისი''' ({{lang-pt|Flores}}) — მუნიციპალიტეტი [[ბრაზილია]]ში, [[პერნამბუკუ|პერნამბუკუს შტატში]]; მდებარეობს [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 466 მეტრზე. მიეკუთვნება [[სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონი|სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონს]]. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ [[პაჟეუ (მიკრორეგიონი)|პაჟეუს]] შემადგენლობაში. [[2010]] წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 22 169 ადამიანს შეადგენდა, [[მოსახლეობის სიმჭიდროვე]] 22,27 კმ²-ზე. ფართობი 995 558 კმ²-ია. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[პერნამბუკუ]] * [[ბრაზილიის შტატები]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.ibge.gov.br/home/estatistica/populacao/estimativa2009/POP2009_DOU.pdf ''ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები''] *[https://web.archive.org/web/20091003103229/http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil] [[კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები]] 0snp4qppy4ldj1eclax20pvrpamct38 0 376081 5428431 4694461 2026-07-07T04:52:45Z Jaba1977 3604 5428431 wikitext text/x-wiki {{ვიკი}} {{წყარო}} {{ინფოდაფა რელიგიური მოღვაწე|პატრიარქი | სახელი = ადამი | წოდება = [[არქიმანდრიტი]] | სურათი = არქიმანდრიტი ადამი, ვახტანგ ახალაძე.jpg | წარწერა = არქიმანდრიტი ადამი | პროვინცია = | ეკლესია= {{დროშა|ქართული მართლმადიდებლური ეკლესია}} | ეპარქია = | ინთრონიზაცია = | ეროვნება = [[ქართველი]] | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1962|3|1}} | დაბადების ადგილი = [[ბათუმი]] | საერო სახელი = ვახტანგ მიხეილის ძე ახალაძე | რელიგია = [[ქრისტიანობა]] | საცხოვრებელი ადგილი = თბილისი | მშობლები = მამა – მიხეილ ახალაძე<br/>დედა - ნუნუ თევზაძე | ალმა მატერი = | ხელმოწერა = | ვებ გვერდი = }} '''არქიმანდრიტი ადამი''' (ერისკაცობაში ვახტანგ მიხეილის ძე ახალაძე; დ. [[1 მარტი]], [[1962]], [[ბათუმი]], [[აჭარის ასსრ]]) — [[საქართველოს სამოციქულო ავტოკეფალური მართლმადიდებელი ეკლესია|საქართველოს მართლმადიდებელი ავტოკეფალური სამოციქულო ეკლესიის]] მღვდელმსახური, პოეტი, მეცნიერი, ფილოსოფოსი, პედაგოგი, საზოგადო მოღვაწე. არქიმანდრიტი, თბილისის იოანე ღვთისმეტყველის სახელობის ტაძრის წინამძღვარი, შინდისის წმინდა თამარ მეფის დედათა მონასტრის (თამარწმინდის) სულიერი მოძღვარი. [[საქართველოს საპატრიარქო]]ს ჯანდაცვის დეპარტამენტის თავმჯდომარე, საქართველოს საპატრიარქოს წმინდა თამარ მეფის სახელობის უნივერსიტეტის რექტორი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი, [[თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი]]ს საპატიო დოქტორი, ჟურნალ „ქართული ალმანახის“ მთავარი რედაქტორი. [[საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო]]ს ბიოეთიკის ეროვნული საბჭოს, გლობალური ფონდის საქართველოს ქვეყნის საკოორდინაციო საბჭოს (CCM), რეპროდუქციული ჯანმრთელობის ეროვნული საბჭოს (2012 წლამდე), დედათა და ბავშვთა ჯანმრთელობის საკოორდინაციო საბჭოს, საქართველოს საპატრიარქოსთან არსებული ქრისტიანული კვლევის საერთაშორისო ცენტრის გამგეობის, უკრაინის ავტონომიური ეკლესიის (მოსკოვის საპატრიარქო) ბიოეთიკის კომიტეტის წევრი (უცხოელი ექსპერტი) და სინოდალური განყოფილების „ეკლესია და მედიცინის“ ექსპერტი-კონსულტანტი (2008–2014 წწ.). 9 წიგნის (მათ შორის ორი მონოგრაფიის, სამი სამეცნიერო-პოპულარული წიგნის, ორი პოეტური და ორი ლიტერატურული კრებულის), 90-ზე მეტი სამეცნიერო შრომისა და 140-ზე მეტი მხატვრული და პუბლიცისტური სტატიის ავტორი. ანგელოზის დღე – წმიდა მამამთავართა (ქრისტეშობის დღესასწაულის მეორე წინა) კვირას. == ბიოგრაფია == დაიბადა 1962 წლის 1 მარტს [[ბათუმი|ბათუმში]], მოსამსახურის ოჯახში. მოინათლა ჩვილობაში. სახელი მიენიჭა წმინდა დიდი კეთილმსახური მეფის [[ვახტანგ გორგასალი]]ს პატივსაცემად. მამა – მიხეილ ნოეს ძე ახალაძე (1934–2001) სხვადასხვა დროს იყო მეზღვაური, მძღოლი, ტექნიკოსი, სამეურნეო სამსახურის გამგე. დედა – ნუნუ იაკობის ასული თევზაძე (1933–2003), აღიკვეცა სამონაზვნე წესით 2003 წლის 8 სექტემბერს გორისა და სამთავისის მიტროპოლიტის [[ანდრია (გვაზავა)|ანდრიას]] მიერ და ეწოდა სახელი ანასტასია. პროფესიით იყო ეკონომისტი, სამრეწველო საქონელმცოდნე, 1937 წელს მამის – იასონ (იაკობ) გრიგოლის ძე თევზაძის დახვრეტის შემდეგ ზრდიდა მარტოხელა დედა – ოლღა სიმონის ასული ჩხიკვაძე (1912, სოფ. ობჩა, ქუთაისის მაზრა – 1990, ქ. ბათუმი), რომელსაც არაერთი ლიტერატურული ნაწარმოები მიუძღვნა მამა ადამმა; და – ენძელა (დ. 1956), მხატვარი, ძმა – თამაზი (დ.1959), იურისტი, ფილოლოგი, ბიზნესმენი. შვილი – მიხეილ (თემურ) ახალაძე-ფედიაევი (დ. 1986, მოსკოვი) გარდაიცვალა საგზაო-სატრანსპორტო ავარიის შედეგად 1915 წლის 3 აგვისტოს, დაკრძალულია შინდისის დედათა მონასტერში (თამარწმინდაში). იქვე არიან დაკრძალულნი მამა ადამის მშობლებიც. 1968-1978 წლებში სწავლობდა ქ. ბათუმის 23-ე საშუალო სკოლაში. იყო ბათუმის პიონერთა და მოსწავლეთა სასახლის ნორჩ შემოქმედთა კლუბის პრეზიდენტი, მხარეთმცოდნეობითი მუზეუმის დირექტორი, ხელნაწერ ჟურნალ „მერცხალის“ რედაქტორი (პედაგოგი აფროდიტა იმნაძე). ამ პერიოდში პირველად ქვეყნდება მისი მოთხრობა [[საბჭოთა აჭარა|გამომცემლობა „საბჭოთა აჭარის“]] მიერ დაბეჭდილ ახალგაზრდა ავტორთა კრებულში „ცისარტყელა“. ამავე დროს მონაწილეობდა ბათუმის ნორჩ ნატურალისტთა სადგურის სუბტროპიკთა წრის მუშაობაში, სადაც შეასრულა პირველი სამეცნიერო შრომა „ხელოვნური დაჩრდილვის გავლენა მანდარინ „უნშიუს“ მოსავლიანობასა და მასში მიმდინარე სასიცოცხლო-ფიზიოლოგიურ პროცესებზე“ (ხელმძღვანელი ნათელა დუმბაძე). განათლება: * 1968–1978 ქალაქ ბათუმის 23–ე საშუალო სკოლა; * 1978–1984 თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი სამკურნალო ფაკულტეტი; * 1979–1981 თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი საზოგადოებრივ პროფესიათა ფაკულტეტი სამეცნიერო ინფორმატიკისა და ჟურნალისტიკის განყოფილება; * 1984 წლის ოქტომბერი – 1986 წლის სექტემბერი აკადემიკოს ა. ნ. ბაკულევის სახელობის გულ-სისხლძარღვთა ქირურგიის ინსტიტუტი, მოსკოვი კლინიკური ორდინატურა სპეციალობით „გულ-სისხლძარღვთა ქირურგია“; * 2013 წლის ოქტომბერი ილიას უნივერსიტეტი, თბილისი, საქართველო მეცნიერებისა და ხელოვნების ფაკულტეტის დოქტორანტურა კულტურის კვლევების მიმართულება; * 2014 წლის ოქტომბერი ოვიდიუსის სახელობის უნივერსიტეტი, ქალაქი კონსტანცა, რუმინეთი თეოლოგიის ფაკულტეტის დოქტორანტურა. == საეკლესიო მსახურება == 1994 წელს იწყებს მუშაობას ექიმად საქართველოს საპატრიარქოში, ინიშნება საპატრიარქოსთან არსებული საქველმოქმედო საბჭოს წევრად (1999 წლამდე). 2000 წლის 11 ოქტომბერს [[ილია II|სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა]] აკურთხა [[სიონის ტაძარი|სიონის საკათედრო ტაძრის]] სტიქაროსნად, ხოლო იმავე წლის ნოემბერში სულიერმა მოძღვარმა [[იოანე (მეუფე)|პროტოპრესვიტერმა გიორგი გამრეკელმა (ამჟამად რუსთველი მიტროპოლიტი იოანე)]] – მედავითნედ. ამავე დროს 1994 წლიდან იყო დიდუბის ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის ხატების „დაღუპულთა მისაგებელისა“ და „ღვთისმოყვარის“ სახელობის მონასტრის წინამძღვრის, სქემიღუმენია სერაფიმა დიაჩენკოს მორჩილებაში. 2004 წლიდან ცხოვრობდა [[თაბორის ფერისცვალების ეკლესია|თბილისის თაბორის მთის ფერისცვალების მამათა მონასტერში]]. მონასტრის წინამძღვარმა იღუმენმა (ამჟამად არქიმანდრიტმა) ბართლომემ (ფირცხალაიშვილმა) 2004 წლის 26 იანვარს აღკვეცა მორჩილად და უწოდა სახელი ზაბულონი წმინდა მოციქულთასწორი ნინო კაპადოკიელის მამის პატივსაცემად (ხსენება 2 ივნისს), ხოლო 4 აპრილს – ბერად და უწოდა სახელი წმინდა და მართალ მამამთავარ ადამის პატივსაცემად. იმავე წლის 8 აგვისტოს სიონის საკათედრო ტაძარში უწმინდესისა და უნეტარესის [[ილია II|სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის]] ილია მეორის მიერ ხელდასხმულ იქნა იეროდიაკვანი|იეროდიაკვნად]], ხოლო 19 დეკემბერს ყოვლადწმიდა სამების სახელობის მამათა ლავრის საკათედრო ტაძარში – მღვდელმონოზვნად და საეკლესიო მსახურებისთვის გამწესებულ იქნა ამავე ლავრაში. ეს იყო მღვდელმსახურის პირველი ხელდასხმა ახალაშენებულ სამების საკათედრო ტაძარსა და ლავრაში. 2005 წლის 27 სექტემბერს [[ჯვართამაღლება|ჯვართამაღლების]] დღესასწაულზე [[ილია II|სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა, უწმინდესმა და უნეტარესმა ილია მეორემ]] აღიყვანა [[იღუმენი]]ს ხარისხში და დააჯილდოვა ოქროს ჯვრისა და ენქერის ტარების უფლებით. 2008 წლის 21 დეკემბერს [[ილია II|სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა, უწმინდესმა და უნეტარესმა ილია მეორემ]] აღიყვანა არქიმანდრიტის ხარისხში და უბოძა მიტრისა და განმშვენებული ჯვრის ტარების უფლება. 2012 წლის 4 მარტს, მართლმადიდებლობის ზეიმზე, სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა, უწმინდესმა და უნეტარესმა ილია მეორემ დააჯილდოვა ორი განმშვენებული ჯვრის ტარების უფლებით.2009 წლის 24 მაისს დაინიშნა თბილისის წმიდა იოანე ღვთისმეტყველის სახელობის ტაძრის წინამძღვრად. ==სამეცნიერო-პედაგოგიური მუშაობა== სკოლის დამთავრებისთანავე ჩაირიცხა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტზე, რომელიც 1984 წელს წარჩინების დიპლომით დაამთავრა და სწავლა განაგრძო კლინიკურ ორდინატურაში მოსკოვში, ა. ნ. ბაკულევის სახელობის გულ-სისხლძარღვთა ქირურგიის ინსტიტუტში სპეციალობით „გულ-სისხლძარღვთა ქირურგია“. 1990 წელს იქვე დაიცვა დისერტაცია მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატის სამეცნიერო ხარისხის მოსაპოვებლად თემაზე: „პირიტრამიდი, როგორც ზოგადი ანესთეზიის ანალგეტიკური კომპონენტი ხელოვნური სისხლისმიმოქცევის პირობებში ჩატარებული ოპერაციების დროს გულის თანდაყოლილი მანკებით დავადებულებში“. 1991 წელს დაბრუნდა საქართველოში და მუშაობა განაგრძო აკად. კ. ერისთავის სახელობის ექსპერიმენტული და კლინიკური ქირურგიის ინსტიტუტის გულის ქირურგიის კლინიკაში (2004 წლამდე). 2003 წელს თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სადისერტაციო საბჭოს სხდომაზე დაიცვა დისერტაცია მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორის სამეცნიერო ხარისხის მოსაპოვებლად თემაზე „ბიოეთიკის გენეზისი და მისი როლი ბიომედიცინისა და ჯანდაცვის სისტემის განვითარების თანამედროვე ეტაპზე“. მამა ადამი სხვადასხვა დროს პედაგოგიურ საქმიანობას ეწეოდა უნივერსიტეტ „საქართველოში“, თბილისის სასულიერო აკადემიის მოწყალების დებისა და სოციალური მედიცინის ინსტიტუტში, ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო, საპატრიარქოს წმიდა თამარ მეფის, თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო და სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტებში. ამჟამად არის სრული პროფესორი. კითხულობს ლექციებს რამდენიმე დისციპლინაში: ჯანდაცვის მენეჯმენტი და პოლიტიკა, ბიოეთიკა, ქრისტიანული, სამედიცინო და ბიოეთიკური ანთროპოლოგია, ავადმყოფის მოვლა, მოწყალების დის საქმე. 1999-2005 წლებში ივ. ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ქირურგიის კათედრის ასისტენტი, დოცენტი, პროფესორი იყო (მიჰყავდა ანესთეზიოლოგიის, რეანიმატოლოგიის, ინტენსიური თერაპიისა და ტოქსიკოლოგიის კურსი). 2003 წლიდან – თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სადისერტაციო საბჭოს წევრი, ქართული სამედიცინო ენციკლოპედიის სამეცნიერო-საკონტროლო რედაქციის გამგე (2008 წლამდე). 2006 წლის სექტემბერში უწმიდესისა და უნეტარესის [[ილია II|სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის ილია მეორის]] ბრძანებით დაინიშნა სრულიად საქართველოს საპატრიარქოს ჯანდაცვის დეპარტამენტის თავმჯდომარედ და წმიდა იოაკიმესა და ანას სახელობის სამშობიარო სახლის გენერალურ დირექტორად. 2007 წლის 5 ნოემბერს დაჯილდოვდა აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს საპატიო სიგელით დევნილი მოსახლეობის სამედიცინო მომსახურებაში შეტანილი წვლილისათვის. იგი არის საქართველოს საპატრიარქოს წმინდა თამარ მეფის სახელობის უნივერსიტეტის დამაარსებელი და რექტორი. ქართული სამეცნიერო და შემოქმედებითი საზოგადოების წარმომადგენელთა ([[ჭაბუა ამირეჯიბი|ჭაბუა ამირეჯიბის]], [[ბესიკ ხარანაული|ბესიკ ხარანაულის]], ელგუჯა ბერძენიშვილის, თამარ ჯავახიშვილის, თამაზ ჩხენკელის და სხვათა) დახასიათებით, მამა ადამმა „არაჩვეულებრივად შეძლო უნივერსიტეტის მრავლგანზომილებიანი სივრცის მართვა, როგორც ფართო მეცნიერული ერუდიციის პროფესიონალმა, საქმისათვის თავდაუზოგავმა პიროვნებამ. მან წარმატებით განახორციელა არსობრივი ცვლილებები ერთდროულად სამეცნიერო, სასწავლო და ორგანიზაციულ სფეროებში“. === სამეცნიერო მუშაობა === მამა ადამის მეცნიერული კვლევის სფეროებია: ბიოეთიკა, საბუნებისმეტყველო, სამედიცინო და ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა თეორია, ფილოსოფია და ისტორია, რწმენისა და ცოდნის ურთიერთმიმართება, კანონიკური სამართალი, სახელმწიფოსა და ეკლესიის ურთიერთმიმართება, სოციალური ეთიკა, ქრისტიანული, სამედიცინო და კულტურული ანთროპოლოგია, სოციალური და პრევენციული მედიცინა, ჯანდაცვის მენეჯმენტი, მედიცინის სამართალი და იურიდიული მედიცინა, სამედიცინო და სოციალური ფსიქოლოგია, სამედიცინო განათლების პედაგოგიკა, კულტურის კვლევები, კულტურათშორისი ურთიერთობანი, კროსკულტურული პოლილოგი, ქართული კულტურული მემკვიდრეობის კვლევები, მეხსიერების კვლევები, ტრანსდისციპლინური კვლევები. 2010-2014 წლებში საორგანიზაციო კომიტეტის თავმჯდომარის რანგში მოამზადა და ჩაატარა, ხუთი საერთაშორისო სამეცნიერო სიმპოზიუმი საქართველოს საპატრიარქოსა და კათოლიკური ეკლესიის ერთობლივი ეგიდით, მსოფლიოში ცნობილი მეცნიერების მონაწილეობით, ისეთ აქტუალურ საკითხებზე, როგორებიცაა: სუროგატული დედობა, თანდაყოლილი და გენეტიკური დაავადებების სულიერ-ზნეობრივი პრობლემები, ხელოვნური რეპროდუქციული ტექნოლოგიების ბიოეთიკა, ოჯახის ეთიკა და სხვ. 2006 წელს არჩეულ იქნა საქართველოს პრევენციული მედიცინის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილ წევრად – აკადემიკოსად. 2009 წლის 3 ივნისს აირჩიეს საქართველოს ჰუმანიტარულ და სახელოვნებო მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილ წევრად – აკადემიკოსად. 2014 წლის 10 ნოემბერს აირჩიეს საქართველოს მწერალთა, ხელოვანთა და მეცნიერთა ეროვნული აკადემიის წევრად. 2009 წლის 12 მარტს დაინიშნა საქართველოს საპატრიარქოს წმიდა თამარ მეფის სახელობის უნივერსიტეტის რექტორად. 2012 წლის 23 მარტს თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის აკადემიურმა საბჭომ მიანიჭა საპატიო დოქტორის წოდება. 2012 წლის 19 აპრილს საერთაშორისო სამეცნიერო კონგრესის – სამედიცინო და ფარმაცევტული სამართალი, ბიოეთიკა და სოციალური პოლიტიკა (კიევი, უკრაინა, 2012, 19–22 აპრილი) – საორგანიზაციო კომიტეტმა დააჯილდოვა სიგელით სამედიცინო სამართლისა და ბიოეთიკის განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისათვის. 2011 წელს გაიმარჯვა რუსთაველის ფონდის მიერ გამოცხადებულ საზღვარგარეთ არსებული ქართული მატერიალური და სულიერი მემკვიდრეობის სამეცნიერო კვლევისათვის სახელმწიფო გრანტის კონკურსში პროექტით – „თურქეთის ქართველები: ისტორია, სულიერი და მატერიალური კულტურა, ენობრივი ვითარება“; 2012 წელს მოიპოვა რუსთაველის ფონდის საკონფერენციო გრანტი ახმედ ოზქან მელაშვილის დაბადებიდან 90 წლისთავისადმი მიძღვნილი საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენციისათვის – „საქართველო და თურქეთი: კულტურულ ურთიერთობათა ისტორია, დღევანდელობა და პერსპექტივები“ (იყო ამ საგრანტო პროექტების სამეცნიერო ხელმძღვანელი). მამა ადამი გულდასმით იკვლევს სახელმწიფოსა და ეკლესიის თანაშრომლობის ოპტიმალურ მოდელს ჯანდაცვის, განათლების, სოციალური პოლიტიკის, კულტურისა და სხვა სფეროებში. მას ღრმად აქვს გააზრებული არა მარტო თანამედროვე მსოფლიოში მიმდინარე გლობალური პროცესები, არამედ აუცილებლობაც, შემუშავდეს ადაპტაციის ღონისძიებები ჩვენი ქვეყნის სოციალურ-კულტურული და პოლიტიკური გადარჩენისათვის, განისაზღვროს საქართველოსა და ქართული კულტურის ადგილი და მნიშვნელობა მსოფლიო ცივილიზაციის კონტექსტში. არის 2 მონოგრაფიის, 3 სამეცნიერო-პოპულარული წიგნისა და 90-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი. ==საზოგადოებრივ-ლიტერატურული საქმიანობა== წერდა ბავშვობიდან. იყო ბათუმის პიონერთა და მოსწავლეთა სასახლის ნორჩ შემოქმედთა კლუბის პრეზიდენტი და ხელნაწერ ჟურნალ „მერცხალის“ რედაქტორი. ამ პერიოდში პირველად ქვეყნდება მისი მოთხრობა „ყაყაჩო“ გამომცემლობა „საბჭოთა აჭარის“ მიერ დაბეჭდილ კრებულში (1978). სტუდენტობისას თანამშრომლობს ინსტიტუტის გაზეთ „მედიცინის მუშაკში“, „ახალგაზრდა ივერიელში“, ხოლო მოსკოვიდან დაბრუნების შემდეგ – ჟურნალ „საქართველოს ქალში“, საქართველოს ტელევიზიის პირველ და მეორე არხებზე და სხვ. რამდენიმე ლიტერატურული გამოცემის რედაქციაში უშედეგო მცდელობის შემდეგ, გამოექვეყნებინა ლექსები, წერს თავისთვის და მხოლოდ 2012 წელს აქვეყნებს პირველ კრებულს სახელწოდებით „მარადისობის მონატრება შებინდებისას“ ემზარ კვიტაიშვილის რედაქციითა და წინასიტყვაობით, რასაც სულ მალე მოჰყვა მეორე კრებული „ორმოცი ლექსი“ დავით წერედიანის წინასიტყვაობით. ამის შემდეგ იბეჭდება „ლიტერატურულ პალიტრაში“, „ჩვენს მწერლობაში“, „ლიტერატურულ საქართველოში“, „ლიტერატურულ გაზეთში“, „ჭოროხში“, „ანეულში“, „რუსკი კლუბში“, „ქართულ ალმანახში“... აქვეყნებს კიდევ ორ წიგნს – „სოხუმის ქუჩაზე“ (2014) და „მე რომ ახლა ხელი შემახოს აწმყომ“ (2015). მისი წინასიტყვაობით გამოდის ესმა ონიანისა და ემზარ კვიტაიშვილის პოეტური კრებულები, აქვეყნებს წერილებს ლევან გოთუასა და ჯემალ თოფურიძეზე, წერს ესსეებს გიორგი მერჩულესა და გრიგოლ ხანძთელზე, დავით კლდიაშვილზე, ნოდარ დუმბაძეზე, ანა კალანდაძეზე, თამაზ ჭილაძეზე, ელა გოჩაშვილზე, ნატა ვარადაზე... 2013 წლის 1 მარტს ხელოვნების აკადემიამ (თბილისი, საქართველო) მიანიჭა საერთაშორისო პრემია „ოქროს ART-ი“ წიგნისათვის „მარადისობის მონატრება შებინდებისას“. 2014 წლის 22 აპრილს ვარშავის უნივერსიტეტის წმიდა გრიგოლ ფერაძის სახელობის საერთაშორისო პრემიის მიმნიჭებელმა საბჭომ 2014 წლის ლაურეატობა მიანიჭა ქართული საერო და სასულიერო პოეზიის განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისათვის. 2014 წლის 8 ნოემბერს ისტორიულ-კულტურული და საგანმანათლებლო საზოგადოება „ჩვენი საუნჯის“ ქართული ლიტერატურული პრემია „აკაკი წერეთლის ორდენის“ მიმნიჭებელმა საბჭომ გამოაცხადა 2014 წლის ლაურეატად „თვითმყოფადი პოეტური ენით შექმნილი ლექსებისათვის, რომლებიც ამქვეყნიური და ზესთასოფლიური სილამაზისა და ტკივილის შეგრძნებისა და თანაგანცდის შედეგადაა დაბადებული“. 2001 წელს ჩამოაყალიბა არასამთავრობო ორგანიზაცია „ბიოეთიკური კვლევისა და კულტურის ცენტრი“. ამ ცენტრმა საფუძველი ჩაუყარა მოწყალების დების სასწავლებელს, რომლის ბაზაზედაც 2006 წელს თბილისის სასულიერო აკადემიასთან დააარსა წმინდა თამარ მეფის სახელობის მოწყალების დებისა და სოციალური მედიცინის ინსტიტუტი. 2005 წელს დააფუძნა არასამთავრობო ორგანიზაცია „სულიერი და სოციალურ–კულტურული განვითარების ფონდი „თამარის დროშა“. არჩეულია ჟურნალების „Georgian Medical News“-ის (საქართველო–აშშ), „Elpis“-ის (ვარშავა, პოლონეთი), „ლოგოსის“ (თბილისი, საქართველო) და „ქაროზის“(თბილისი, საქართველო) რედკოლეგიების წევრად. 2013 წლის 9 ოქტომბერს დაინიშნა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ექსპერტთა საბჭოს წევრად ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალურ საკითხებში. მამა ადამმა თანამოაზრეებთან ერთად მონაწილეობა მიიღო ქართული ხელოვნების სახლის დაარსებაში სტამბოლში, ეხმარება ქართული ენის შემსწავლელ ცენტრებს, თანამშრომლობს ქართული და კავკასიური კულტურის ცენტრებთან თურქეთის რესპუბლიკაში. 2016 წელს დააარსა მიხეილ ახალაძის სახელობის ფონდი „მამაშვილობა“. აქტიურად მონაწილეობს ქვეყნის საზოგადოებრივ და კულტურულ ცხოვრებაში. 2015 წელს დააარსა სამეცნიერო-ლიტერატურულ-ფილოსოფიურ-ხელოვნებათმცოდნეობითი გამოცემა „ქართული ალმანახი“, რომლის მთავარი რედაქტორიცაა 2016 წლიდან. ალმანახის რედკოლეგიის წევრები არიან: ემზარ კვიტაიშვილი, ბერნარ უტიე, დავით წერედიანი და ლეილა გეგუჩაძე. სტილისტ-რედაქტორი ელენე სალარიძე; მხატვარი გოგი წერეთელი; არტრედაქტორი ირაკლი ოქიტაშვილი; ISSN 2449-2485; თბილისი, 2016 წელი. ===წიგნები=== *''საეკლესიო სამედიცინო კალენდარი – 2000''', თბ. : საქ. საპატრიარქოს გამ-ბა, მართლმადიდებელ ქრისტიან ინვალიდთა კავშირი, – 2000. - 374გვ. *''დაბადებამდელი ბავშვობის სიხარული და მწუხარება''', (ორსულობისა და მუცლადყოფნის ხანის ბიოეთიკური პარადოქსები). – თბ.: ბიოეთიკური კვლევისა და კულტურის ცენტრი, სულიერი და სოციალურ–კულტურული განვითარების ფონდი „თამარის დროშა“. – 2007 (შპს „პოლიგრაფი“). – 161გვ. – („თამარის დროშის“ ბიბლიოთეკა; წიგნი 2/რედ.მ.ტუსკია). – ISBN 5-895-12-223-X *''საეკლესიო სამედიცინო კალენდარი – 2010''', თბ. : სულიერი და სოც.-კულტ. განვითარების ფონდი "თამარის დროშა", საქ. საპატრიარქოს წმ. თამარ მეფის სახ. მედ. ინ-ტი. –  2010 (შპს "პოლიგრაფ+"). - 608გვ. - (თამარის დროშის ბიბლიოთეკა ; წ. 3 / რედ. მანანა ტუსკია). ISBN 978-9941-411-106 *''ადამიანი ბიოეთიკურ დროსა და სივრცეში''', თბ.: საქართველოს საპატრიარქოს წმ. თამარ მეფის სახელობის სასწავლო უნივერსიტეტი, სულიერი და სოციალურ–კულტურული განვითარებოს ფონდი „თამარის დროშა“, კონრად ადენაუერის ფონდი. – 2010 (შპს „სეზანი“). – 246 გვ. – („თამარის დროშის” ბიბლიოთეკა; წიგნი.4/რედ. მანანა ტუსკია). ISBN 978-9941-411-26-7 *''ბიოეთიკა: გენეზისი, არსი, მერმისი''', თბ.: საქართველოს საპატრიარქოს წმ. თამარ მეფის სახელობის სასწავლო უნივერსიტეტი, კონრად ადენაუერის ფონდი. – 2012 (შპს „სეზანი“). – 548 გვ. – (რედ. მანანა ტუსკია). ISBN 978-9941-411-56-4 ; <ref>[http://king-tamar.net/images/stories/pdf/book%20PDF%20-%20bioetika%20-%20genezisi,%20arsi,%20mermisi.pdf წიგნის ელექტრონული ვერსია (PDF)]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> *''მარადისობის მონატრება შებინდებისას''', თბ.: გამომცემლობა მერიდიანი – 2012  – 228 გვ. – (რედ. ემზარ კვიტასიშვილი). ISBN 978-9941-0-5121-3 *''ორმოცი ლექსი''', რედაქტორი ემზარ კვიტაიშვილი; ISBN 978-9941-0-6013-7; თბილისი, გამომცემლობა მირკანი; 2013 წელი. <ref>[http://king-tamar.net/images/stories/pdf/book%20PDF%20-%2040%20leqsi.pdf წიგნის ელექტრონული ვერსია (PDF)]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> *''სოხუმის ქუჩაზე''', რედაქტორი ელენე სალარიძე; ISBN 978-9941-0-6722-8; თბილისი, გამომცემლობა მირკანი; 2014 წელი. <ref>[http://king-tamar.net/images/stories/pdf/book%20PDF%20-%20soxumis%20quchaze.pdf წიგნის ელექტრონული ვერსია (PDF)]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> *''მე რომ ხელი ახლა შემახოს აწმყომ''', ISBN 978-9941-0-8456-0; თბილისი, გამომცემლობა მირკანი; 2015 წელი. <ref>[http://king-tamar.net/images/stories/pdf/book%20PDF%20-%20me%20rom%20xeli%20axla%20shemaxos%20awmyom.pdf წიგნის ელექტრონული ვერსია (PDF)]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ===სამეცნიერო შრომები=== გამოქვეყნებული აქვს ორი მონოგრაფია, სამი სამეცნიერო-პოპულარული წიგნი, 90-ზე მეტი სტატია. მეცნიერული კვლევის სფეროებია: ბიოეთიკა, საბუნებისმეტყველო, სამედიცინო და ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა თეორია, ფილოსოფია და ისტორია, რწმენისა და ცოდნის ურთიერთმიმართება, კანონიკური სამართალი, სახელმწიფოსა და ეკლესიის ურთიერთმიმართება, სოციალური ეთიკა, ქრისტიანული, სამედიცინო და კულტურული ანთროპოლოგია, სოციალური და პრევენციული მედიცინა, ჯანდაცვის მენეჯმენტი, მედიცინის სამართალი და იურიდიული მედიცინა, სამედიცინო და სოციალური ფსიქოლოგია, სამედიცინო განათლების პედაგოგიკა, კულტურის კვლევები, კულტურათშორისი ურთიერთობანი, კროსკულტურული პოლილოგი, ქართული კულტურული მემკვიდრეობის კვლევები, მეხსიერების კვლევები, ტრანსდისციპლინური კვლევები. ===ლექსები, მოთხრობები=== პირველად მისი მოთხრობა „ყაყაჩო“ დაიბეჭდა გამომცემლობა „საბჭოთა აჭარის“ მიერ გამოცემულ ახალგაზრდა ავტორთა კრებულში (1978), ხოლო ლექსები, რითაც დედას დაბადებიდან 60 წლის იუბილე მიულოცა, – „ქალთა გაზეთში“ (1993). დიდი ხნის განმავლობაში წერდა თავისთვის და მხოლოდ 2012 წელს გამოააქვეყნა ლექსების პირველი კრებული „მარადისობის მონატრება შებინდებისას“ ემზარ კვიტაიშვილის ინიციატივით, მისივე რედაქციითა და წინასიტყვაობით, რასაც სულ მალე მოჰყვა მეორე კრებული [http://king-tamar.net/images/stories/pdf/book „ორმოცი ლექსი“]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }} დავით წერედიანის წინასიტყვაობით. ამის შემდეგ იბეჭდებოდა „ლიტერატურულ პალიტრაში“, „ჩვენს მწერლობაში“, „ლიტერატურულ საქართველოში“, „ლიტერატურულ გაზეთში“, „ჭოროხში“, „ანეულში“, „რუსკი კლუბში“, „ქართულ ალმანახში“... გამოაქვეყნა კიდევ ორი წიგნი – [http://king-tamar.net/images/stories/pdf/book „სოხუმის ქუჩაზე“]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }} (2014) და [http://king-tamar.net/images/stories/pdf/book „მე რომ ახლა ხელი შემახოს აწმყომ“]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }} (2015). მამა ადამის შემოქმედება პოეტ ემზარ კვიტაიშვილის თქმით „მისი მდიდარი სულიერი სამყაროს ანარეკლია. საერთო შთაბეჭდილება ასეთი გახლავთ – მამა ადამის პიროვნებაში ბუნებრივად არის შეკავშირებული მძაფრი ემოცია, ბობოქარი ვნებათაღელვა, სიფაქიზე და ყველაფრის შემცნობი განსჯა, რაც ერთობ იშვიათია. აქ შესაძლებლობა გვეძლევა თვალი გავადევნოთ, თუ რამდენ საფიქრალსა და ტკივილს იტევს „ამოგლეჯილი სტრიქონები სულის და ხორცის“; ეს წიგნები დიდი წვისა და შთაგონების ნაყოფია. თქვენს წინაშე თავიდან ბოლომდეა გახსნილი მზიური ბუნების იშვიათი პიროვნება, ვის არსებაშიც იდეალურად გახლავთ შერწყმულ-შეზავებული ღვთის უერთგულესი მსახური და ჭეშმარიტი პოეტი. ამაზე მეტი ღირსება და ჯილდო ძნელი წარმოსადგენია“. ===წერილები, ესეები=== პირველი წერილი 1979 წელს გამოაქვეყნა „ახალგაზრდა ივერიელში“. სტუდენტობისას თანამშრომლობდა „მედიცინის მუშაკში“. სხვადასხვა დროს წერილებს ბეჭდავდა ჟურნალებში „საქართველოს ქალი“, „დედაეკლესია“, „ისტორიანი“, „სარკე“, „გზა“, „კარიბჭე“, „ჩვენი მწერლობა“ და სხვ., გაზეთებში „ლიტერატურული საქართველო“, „საპატრიარქოს უწყებანი“, „სკოლა“, „სამედიცინო გაზეთი“... მისი წინასიტყვაობით გამოვიდა ესმა ონიანისა და ემზარ კვიტაიშვილის პოეტური კრებულები, გამოაქვეყნა ვრცელი წერილები ლევან გოთუასა და ჯემალ თოფურიძეზე. წერს ესსეებს გიორგი მერჩულესა და გრიგოლ ხანძთელზე, დავით კლდიაშვილზე, ნოდარ დუმბაძეზე, ანა კალანდაძეზე, თამაზ ჭილაძეზე, ელა გოჩაშვილზე, ნატა ვარადაზე... ===ინტერვიუები=== მამა ადამი მრავალგზის ყოფილა არაერთი ცნობილი რადიოგადაცემისა და ტელეშოუს სტუმარი. მასთან ათეულობით ტელე- და რადიოინტერვიუ და საუბარიაჩაწერილი. ბევრი მათგანის მოსმენა ახლაცაა შესაძლებელია ინტერნეტსივრცეში, ხოლო დანარჩენები ჟურნალ-გაზეთებშია გამოქვეყნებული. გამოსაცემად ამზადებს წიგნს, სადაც თავმოყრილი იქნება ამ ინტერვიუების ერთი ნაწილი. ===სატელევიზიო გადაცემები=== 1994-2002 წლებში ხელმძღვანელობდა საპატრიარქოსთან არსებულ სატელევიზიო შემოქმედებით ჯგუფს. ჯგუფი მუშაობდა ნეკრესელი მიტროპოლიტის მეუფე სერგი ჩეკურიშვილის სულიერი მზრუნველობითა და პატრონაჟით. მამა ადამმა 30-მდე საავტორო ტელეგადაცემა შექმნა. მათ შორის: ტელეგადაცემათა ციკლი „სარკმელი ზეცაში“ („წმინდა გიორგის ხატები“, „აღდგომის ხატი“, „ღვთისმშობლის ხატი „ღირს არს“ ანუ მოწყალე“, „ხახულის ღვთისმშობლის ხატი“, „წილკნის ღვთისმშობლის ხატი“, „ანჩისხატი“, „რას მოგვითხრობს მირქმის ხატი“, „მაცხოვრის ხატები საგანძურში“, „ყოვლადწმინდა სამების ხატები“), ტელეგადაცემათა ციკლი „მრავალთათვის საკეთილო“ („წყალკურთხევა“, „აყვავებული ჯვრების ქვეყანაში“, „ცხოვრება ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლისა“ (5 სერიად), „პატრიარქი“, „ანგელოზის დღე“, „წყალი ცხოველი“, „ფრაგმენტები დიდი ქუჩის ისტორიიდან“, „სანთელო, მაინც ნუ ჩამიქრები“, „ნათელი ქრისტესი განგვანათლებს ყოველთა“). ===ფილმი=== სცენარის ავტორია (მარინა ხოსიტაშვილთან ერთად) დოკუმენტური ფილმისა „პატრიარქობის ჯვარისმტვირთველი“ (რეჟისორი გოგი თორაძე, კომპანია „ქართული ტელეფილმი“, 2006) იხ.: <nowiki>http://www.geocinema.ge/ge/scenari.php?kod5=648</nowiki> ===ვიდეო პროექტები=== 2012 წელს თამარ მეფის უნივერსიტეტში მამა ადამმა ირაკლი ოქიტაშვილთნ ერთად დააარსა სტუდია „მირკანი“. ამ ხნის მანძილზე სტუდიამ რამდენიმე პროექტი განახორციელა, მათ შორის ლიტერატურული პროექტი „სიტყვების ცა“, რომელიც 2014 წლის ერთ-ერთ საუკეთესო ლიტერატურულ-მუსიკალურ ვიდეო პროექტად იქნა აღიარებული ვიდეო პორტალებზე. სტუდია აგრეთვე აწყობს მამა ადამის ლიტერატურულ-მუსიკალური პერფორმანსების ონლაინ პრემიერებს. ===ლიტერატურულ-მუსიკალური პერფორმანსები=== 2012 წლიდან ქმნის ლიტერატურულ-მუსიკალურ პერფორმანსებს საკუთარ პოეტურ და პროზაულ ტექსტებზე ცნობილი მსახიობებისა და მუსიკოსების მონაწილეობით. პირველი პერფორმანსი „ბგერები“ რუსთაველის თეატრის მცირე დარბაზში შედგა 2012 წლის 4 მარტს საქართველოს სახელმწიფო სიმებიანი კვარტეტის, პიანისტ ვალერიან შიუკაშვილისა და მსახიობ დიმიტრი ხვთისიაშვილის მონაწილეობითა და გურამ ვაშაკიძის რეჟისორობით. შემდგომში მამა ადამის ათამდე პერფორმანსი გაიმართა, მათ შორის: „ზღვა კი იყო უშფოთველ“ (ბათუმის მუსიკალური ცენტრი, 2013 წლის 10 ოქტომბერი), „ღრუბლების სითეთრეში, კენწეროების სიმწვანის მიღმა, ანუ დაბადების დღეს გილოცავ, დე!“ (თუმანიშვილის კინომსახიობთა თეატრი, 2013 წლის 19 ნოემბერი), „გელათთან მომენატრებით“ (ქუთაისი, ლადო მესხიშვილის თეატრი, 2014 წლის 10 ნოემბერი), „მე რომ ხელი ახლა შემახოს აწმყომ“ (თბილისი, სამეფო უბნის თეატრი, 2015 წლის 3 მარტი), „ნისლებში აფრენილ ბილიკთან, ანუ უშენობის ასე დღე და ღამე“ (თბილისი, კონსერვატორიის ისტორიის მუზეუმი, 2015 წლის 9 ნოემბერი), „ნუ გაწვიმდები“ (თბილისი, სამეფო უბნის თეატრი, 2016 წლის 6 თებერვალი). ===იერუსალიმი და ათენი=== მამა ადამის მოღვაწეობა მიმართულია სარწმუნოებრივ და მეცნიერულ მსოფლმხედველობათა ინტეგრაციისკენ. ამ პრობლემას მან არერთი ნაშრომი, პუბლიცისტური წერილი, რადიო და ტელეგადაცემა მიუძღვნა. 2002 წელს ჟურნალ „რელიგიაში“ გამოაქვეყნა გამოკვლევა „რწმენისა და ცოდნის ურთიერთმიმართების საკითხები [[ილია II|სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის ილია მეორის]] ეპისტოლეებში“. მისი სადოქტორო ნაშრომი (2003) აღიარებული იქნა, როგორც „ცოდნის ახალი, სწრაფადგანვითარებადი დარგის – ბიოეთიკის პრობლემებისადმი მიძღვნილი პირველი ფუნდამენტური მეცნიერული კვლევა ქართული სამედიცინო აზროვნების რეალიაში, რომელშიაც ავტორი ბიოეთიკას განიხილავს როგორც ტრანსდისციპლინური სამეცნიერო კვლევის მიმართულებას – საბუნებისმეტყველო და ჰუმანიტარული მეცნიერებების, ფილოსოფიისა და ღვთისმეტყველების სინთეზს, რომელიც ავლენს და იკვლევს სამყაროს არსისა და მასში ადამიანის ყოფიერების (კერძოდ, ბიომედიცინის სფეროში მოღვაწეობის) მსოფლმხედველობრივ, შემეცნებით, ღირებულებით, სულიერ და ზნეობრივ პრობლემებს ავადმყოფობის, ჯანმრთელობის, სიცოცხლის, სიკვდილუს ფენომენების, აგრეთვე ადამიანის არსისა და ბუნების შესწავლის გზით. ვახტანგ ახალაძემ პირველმა შემოიტანა სამეცნიერო, კერძოდ, სამედიცინო აზროვნებასა და კვლევაში საღვთისმეტყველო საკითხები, სულიერებისა და ეკლესიური ცნობიერების ელემენტები და შექმნა მათი სამეცნიერო ენაზე ფორმულირების შესანიშნავი ნიმუშები: ანთროპოლოგიური კვლევის რელიგიურ-საკრალური დონე, სულისა და სულიერის პრიმატის დოქტრინა ბიოეთიკაში, გლობალურ პრობლემათა გენეზისისა და პროგნოზის აპოკალიფსური ფაზა, ავადმყოფობის პოზიტიური აქსიოლოგიური კომპონენტები, ჩასახვის, როგორც ადამიანის სიცოცხლის დასაწყისის, გაგების კონცეფცია და ა. შ.“. აი, რას წერს იგი: საქართველოს ინტელიგენციის ერთი ნაწილი მართლა შემობრუნდა ეკლესიისაკენ, მაგრამ კვლავაც არიან “ბრძენნი”, რომელთაც გონება აქციეს კერპად და მხოლოდ მისგან ისმენენ “ჭეშმარიტებას”. ასეთ მეცნიერებთან კამათი მართლა ძნელია. დღეს, როდესაც მეცნიერული კვლევის მიმართულებათა განსაზღვრა მჭიდროდაა გადახლართული ეთიკური პრობლემების მოგვარებასთან, სხვადასხვა ფენომენთა სულიერ-ზნეობრივ არსზე მსჯელობისას განსაკუთრებულად თვალსაჩინოვდება სუფთა გონიერების სისუსტე, რომელიც რწმენის გარეშე არაა საკმარისი იმისათვის, რათა განჭვრიტოს ბიომედიცინის, ეკოლოგიის, გლობალური პოლიტიკის, თანამედროვე ტექნოლოგიების, მსოფლიო ეკონომიკის წინაშე არსებული და პროგნოზირებადი ეთიკური დილემებისა და კოლიზიების წილი კაცობრიობის მომავლის (გადარჩენა ან აპოკალიფსური ფინალის დაჩქარება) განსაზღვრაში. == სამეცნიერო ხარისხი და ჯილდოები == *მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (2003) *თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორი (2012) *პროფესორი (2004) ჯილდოები: 2016 წლის 8 ივნისს დაჯილდოვდა რუმინეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდა ანდრია პირველწოდებულის ოქროს ჯვრის ორდენით. 2014 წლის 8 ნოემბერს ისტორიულ-კულტურული და საგანმანათლებლო საზოგადოება „ჩვენი საუნჯის“ ქართული ლიტერატურული პრემია „აკაკი წერეთლის ორდენის“ მიმნიჭებელმა საბჭომ გამოაცხადა 2014 წლის ლაურეატად „თვითმყოფადი პოეტური ენით შექმნილი ლექსებისათვის, რომლებიც ამქვეყნიური და ზესთასოფლიური სილამაზისა და ტკივილის შეგრძნებისა და თანაგანცდის შედეგადაა დაბადებული“. 2014 წლის 22 აპრილს ვარშავის უნივერსიტეტის წმიდა გრიგოლ ფერაძის სახელობის საერთაშორისო პრემიის მიმნიჭებელმა საბჭომ 2014 წლის ლაურეატობა და წმინდა გრიგოლ ფერაძის ორდენი მიანიჭა ქართული პოეზიის განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისათვის. 2013 წლის 1 მარტს ხელოვნების აკადემიამ (თბილისი, საქართველო) მიანიჭა საერთაშორისო პრემია „ოქროს ART-ი“ წიგნისათვის „მარადისობის მონატრება შებინდებისას“. 2007 წლის 5 ნოემბერს დაჯილდოვდა აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს უმაღლესი ჯილდოთი – საპატიო სიგელით დევნილი მოსახლეობის სამედიცინო მომსახურებაში შეტანილი წვლილისათვის. ==სქოლიო== {{სქოლიოს სია}} {{DEFAULTSORT:არქიმანდრიტი ადამი (ახალაძე)}} [[კატეგორია:ქართველი პოეტები]] [[კატეგორია:ქართველი მწერლები]] [[კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები]] [[კატეგორია:ქართველი ფილოსოფოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1962]] [[კატეგორია:ქართველი არქიმანდრიტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1 მარტი]] kelbnyfmlmpppoefxohdmxftjw1ztc1 0 377850 5428392 4101130 2026-07-07T02:01:14Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428392 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მონუმენტი |მონუმენტის სახელი = პირველი მსოფლიო ომის გმირების მემორიალი |მშობლიური სახელი =Памятник героям Первой мировой войны |სურათი = Героям Первой Мировой, Азов.JPG |სურათის ზომა = 250პქ |წარწერა = |კოორდინატები = |მდებარეობა = [[აზოვი]], [[როსტოვის ოლქი]], [[რუსეთის ფედერაცია]] |არქიტექტორი = ა. დემენტიევი |მოქანდაკე = |ტიპი = |მასალა =[[ბრინჯაო]] |სიგრძე = |სიგანე = |სიმაღლე = 2,5 მ |დაწყება =[[2012]] |დასრულება = [[2014]] |გახსნა = |თარიღდება = |მდგომარეობა = |მიძღვნილია = |რუკის სურათი = |რუკის ტექსტი = |რუკის სიგანე = |რელიეფი = |latd = |latm = |lats = |latNS = |longd = |longm = |longs = |longEW = |lat = 47.0902 |long = 39.4694 |ექსტრა = }} '''პირველი მსოფლიო ომის გმირების მემორიალი''' ({{lang-ru|Памятник героям Первой мировой войны}}) — ერთ-ერთი მონუმენტი ქალაქ [[აზოვი|აზოვში]], [[როსტოვის ოლქი]], [[რუსეთის ფედერაცია]]. ძეგლი ეძღვნება რუსეთის საიმპერატორო არმიის იმ მებრძოლებს, რომლებმაც მონაწილეობა მიიღეს [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს საომარ ოპერაციებში. ძეგლი დადგეს [[2014]] წელს. მდებარეობს პეტროვსკის ბულვარში. == ისტორია == [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს (1914-1918 წწ.) ბრძოლის ველზე [[დონი]]ს მიწიდან მონაწილეობა მიიღო 125 ათასმა კაზაკმა, სამოცმა ცხენოსანმა პოლკმა, 33-მა ცხენოსანმა ბატარეამ, ექვსმა პლასტუნკის ბატალიონმა, ხუთმა სათადარიგო პოლკმა და სამმა სათადარიგო ბატარეამ. დონელები მონაწილეობდნენ უმეტეს საომარ ოპერაციებში. [[2014]] წელს რუსეთში აღნიშნეს [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყების 100 წლისთავი. რუსეთი ამ ომში მონაწილეობდა [[ანტანტა|ანტანტის]] მხარეს. მისი არმია იბრძოდა აღმოსავლეთის ფრონტზე. ქალაქ აზოვში ძეგლზე მუშაობა დაიწყო [[2012]] წელს. ძეგლი ჩამოასხეს [[2014]] წლის თებერვალში. ძეგლის გახსნა მოხდა [[2014]] წლის [[30 ივლისი|30 ივლისს]]. გარდა აზოვისა „დავიწყებული ომის“ გმირების მემორიალი დადგეს [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვში]], [[შახტი]]ში, [[ნოვოჩერკასკი|ნოვოჩერკასკში]], [[ბატაისკი|ბატაისკში]] და სხვა დასახლებულ პუნქტებში<ref>{{Cite news|title=На Дону открыли третий памятник героям Первой мировой войны - ИА REGNUM|url=https://regnum.ru/news/cultura/1842691.html|work=ИА REGNUM|accessdate=2017-01-25|language=ru-RU|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180626030226/https://regnum.ru/news/cultura/1842691.html|archivedate=2018-06-26}}</ref>. == აღწერა == ძეგლი წარმოადგენს ფეხზე მდგომი კაზაკის გამოსახულებას, რომელიც რუსი ჯარისკაცების გმირული მიღწევების სიმბოლოს წარმოადგენს, ჯარისკაცის უკან დგას გეორგიევსკის ჯვარი. მარჯვენა ხელში კაზაკს უჭირავს ხმალი, ხოლო მარცხენაში — ხმლის ქარქაში. მგლოვიარე პოზაში მდგომი კაზაკი შეესაბამება [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს შედეგებს. ძეგლი დგას [[გრანიტი]]ს წითელ კვარცხლბეკზე. მისი მოქანდაკეა ა. მ. დემენტიევი. ძეგლის სიმაღლეა 2,5 მეტრი, იგი ჩამოსხმულია [[ბრინჯაო]]საგან. სამმეტრიანი გეორგიევსკის ჯვარი ჩამოსხმულია [[ბრინჯაო]]სა და ლატუნისაგან. კვარცხლბეკისათვის საჭირო [[გრანიტი]] მოიტანეს [[კარელია|კარელიიდან]] და [[უკრაინა|უკრაინიდან]]. ძეგლი დადგეს აზოვის ადგილობრივი მცხოვრებლების სახსრებით. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.azovlib.ru/index.php/2016-04-06-12-22-12/2016-06-27-12-50-03/2-uncategorised/1053-2016-09-20-16-26-00 Завадская, А. За веру, царя и Отечество /А. Завадская //Азовская неделя. – 2014. – 7 августа. – С.5.] * [http://tourism.rostov-gorod.ru/news/detail.php?SECTION=15436&ID=431615 В Азове открыли памятник героям Первой мировой войны]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} * [http://www.rostov.aif.ru/culture/events/1220319 Памятник казакам-героям Первой мировой войны открыт в Азове] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები]] [[კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები]] 3u05ouf4r5p0nhl0qxknchu364qcbag 0 394006 5428401 3437508 2026-07-07T02:23:00Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Bas-Sassandra.svg]] → [[File:Bas-Sassandra District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428401 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|Bas-Sassandra}} |ქართული სახელი = ქვემო სასანდრა |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 3 რეგიონი |დედაქალაქი = [[სან-პედრო (კოტ-დ’ივუარი)|სან-პედრო]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 2 280 548 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 4 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 80,44 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 28 350 |ადგილი ფართობით = 5 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Bas-Sassandra District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-BS |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''ქვემო სასანდრა''' ({{lang-fr|Bas-Sassandra}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს სამხრეთ-დასავლეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[სან-პედრო (კოტ-დ’ივუარი)|სან-პედრო]]. * ფართობი — 28 350 [[კმ²]], მოსახლეობა — 2 280 548 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == ქვემო სასანდრის ოლქს ჩრდილო-დასავლეთიდან ესაზღვრება [[მონტანის ოლქი (კოტ-დ’ივუარი)|მონტანის ოლქი]], ჩრდილოეთიდან [[სასანდრა-მარაუე]]ს ოლქი, აღმოსავლეთიდან [[გო-ჯიბუა]]ს ოლქი, დასავლეთიდან [[ლიბერია]]. სამხრეთიდან გარს ერტყმის [[გვინეის ყურე|გვინეის ყურის]] წყლები. == ადმინისტრაციული დაყოფა == ქვემო სასანდრის ოლქი დაყოფილია 3 რეგიონად: * [[გბოკლეს რეგიონი]] * [[ნაუას რეგიონი]] * [[სან-პედროს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] 4fosp7f0eoqlokpsox8uvou7ayvlsrw 0 394019 5428416 3437536 2026-07-07T03:01:27Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Vallée du Bandama.svg]] → [[File:Vallée du Bandama District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428416 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|Vallée du Bandama}} |ქართული სახელი = ვალე-დუ-ბანდამა |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 2 რეგიონი |დედაქალაქი = [[ბუაკე]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 1 440 826 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 8 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 50,91 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 28 300 |ადგილი ფართობით = 6 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Vallée du Bandama District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-VB |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''ვალე-დუ-ბანდამა''' ({{lang-fr|Vallée du Bandama}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს ცენტრალურ ნაწილში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[ბუაკე]]. * ფართობი — 28 300 [[კმ²]], მოსახლეობა — 1 440 826 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == ვალე-დუ-ბანდამის ოლქს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება [[სავანების ოლქი]], აღმოსავლეთიდან [[ზანზანი]]ს ოლქი, სამხრეთიდან [[ტბების ოლქი]], სამხრეთ-დასავლეთიდან [[სასანდრა-მარაუე]]ს ოლქი, ხოლო დასავლეთიდან [[ვორობა|ვორობის]] ოლქი. == ადმინისტრაციული დაყოფა == ვალე-დუ-ბანდამის ოლქი დაყოფილია 2 რეგიონად: * [[გბეკეს რეგიონი]] * [[ჰამბოლის რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] bd713xxtvgbi2xw6w0ydsplqcje7m9g 0 394024 5428418 3437551 2026-07-07T03:08:17Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Zanzan.svg]] → [[File:Zanzan District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428418 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|Zanzan}} |ქართული სახელი = ზანზანი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 2 რეგიონი |დედაქალაქი = [[ბონდუკუ]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 934 352 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 11 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 24,46 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 38 200 |ადგილი ფართობით = 2 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Zanzan District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-ZZ |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''ზანზანი''' ({{lang-fr|Zanzan}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს ჩრდილო-აღმოსავლეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[ბონდუკუ]]. * ფართობი — 38 200 [[კმ²]], მოსახლეობა — 934 352 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == ზანზანის ოლქს ჩრდილო-დასავლეთიდან ესაზღვრება [[სავანების ოლქი]], დასავლეთიდან [[ვალე-დუ-ბანდამა|ვალე-დუ-ბანდამის]] ოლქი, სამხრეთ-დასავლეთიდან [[ტბების ოლქი]], სამხრეთიდან [[კომოეს ოლქი]]. ჩრდილოეთიდან [[ბურკინა-ფასო]] და აღმოსავლეთიდან [[განა]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == ზანზანის ოლქი დაყოფილია 2 რეგიონად: * [[ბუნკანის რეგიონი]] * [[გონტუგოს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] 4a7plc17aqcbvupsx6ywtaln6pfx8aq 0 394032 5428413 3437576 2026-07-07T02:52:14Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Sassandra-Marahoué.svg]] → [[File:Sassandra-Marahoué District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428413 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|Sassandra-Marahoué}} |ქართული სახელი = სასანდრა-მარაუე |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 2 რეგიონი |დედაქალაქი = [[დალოა]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 2 293 304 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 3 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 95,75 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 23 950 |ადგილი ფართობით = 8 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Sassandra-Marahoué District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-SM |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''სასანდრა-მარაუე''' ({{lang-fr|Sassandra-Marahoué}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს ცენტრალურ ნაწილში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[დალოა]]. * ფართობი — 23 950 [[კმ²]], მოსახლეობა — 2 293 304 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == სასანდრა-მარაუეს ოლქს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება [[ვორობა|ვორობის]] ოლქი, დასავლეთიდან [[მონტანის ოლქი (კოტ-დ’ივუარი)|მონტანის ოლქი]], სამხრეთ-დასავლეთიდან [[ქვემო სასანდრა|ქვემო სასანდრის]] ოლქი, სამხრეთიდან [[გო-ჯიბუა]]ს ოლქი, სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან [[იამუსუკროს ავტონომიური ოლქი]], აღმოსავლეთიდან [[ტბების ოლქი]] და ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან [[ვალე-დუ-ბანდამა|ვალე-დუ-ბანდამის]] ოლქი. == ადმინისტრაციული დაყოფა == სასანდრა-მარაუეს ოლქი დაყოფილია 2 რეგიონად: * [[ზემო სასანდრის რეგიონი]] * [[მარაუეს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] ax7ie32lo4rhtvyhsreoc8yznxuv4np 0 394034 5428405 3437587 2026-07-07T02:35:01Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Gôh-Djiboua.svg]] → [[File:Gôh-Djiboua District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428405 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|Gôh-Djiboua}} |ქართული სახელი = გო-ჯიბუა |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 2 რეგიონი |დედაქალაქი = [[გაგნოა]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 1 605 286 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 6 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 102,25 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 15 700 |ადგილი ფართობით = 11 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Gôh-Djiboua District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-GD |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''გო-ჯიბუა''' ({{lang-fr|Gôh-Djiboua}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს სამხრეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[გაგნოა]]. * ფართობი — 15 700 [[კმ²]], მოსახლეობა — 1 605 286 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == გო-ჯიბუას ოლქს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება [[სასანდრა-მარაუე]]ს ოლქი, დასავლეთიდან [[ქვემო სასანდრა|ქვემო სასანდრის]] ოლქი, ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან [[ტბების ოლქი]] და [[იამუსუკროს ავტონომიური ოლქი]], აღმოსავლეთიდან [[ლაგუნების ოლქი]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == გო-ჯიბუას ოლქი დაყოფილია 2 რეგიონად: * [[გოს რეგიონი]] * [[ლო-ჯიბუას რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] gevmk6dooa7ikbbqml3zfnr5fxbsc95 0 394036 5428410 3437594 2026-07-07T02:47:11Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Montagnes.svg]] → [[File:Montagnes District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428410 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|Montagnes}} |ქართული სახელი = მონტანის ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 3 რეგიონი |დედაქალაქი = [[მანი (კოტ-დ’ივუარი)|მანი]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 2 371 920 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 2 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 76,95 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 30 825 |ადგილი ფართობით = 4 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Montagnes District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-MG |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''მონტანის ოლქი''' ({{lang-fr|Montagnes}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს დასავლეთ ნაწილში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[მანი (კოტ-დ’ივუარი)|მანი]]. * ფართობი — 30 825 [[კმ²]], მოსახლეობა — 2 371 920 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == მონტანის ოლქს სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება [[ქვემო სასანდრა|ქვემო სასანდრის]] ოლქი, აღმოსავლეთიდან [[სასანდრა-მარაუე]]ს ოლქი, ჩრდილოეთიდან [[ვორობა|ვორობის]] ოლქი, ჩრდილო-დასავლეთიდან [[გვინეა]], დასავლეთიდან [[ლიბერია]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == მონტანის ოლქი დაყოფილია 3 რეგიონად: * [[კავალის რეგიონი]] * [[გემონის რეგიონი]] * [[ტონკპის რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] apj9eknrhvwzwj0wus22z0ms05fvzte 0 394041 5428403 3437613 2026-07-07T02:28:01Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Comoé.svg]] → [[File:Comoé District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428403 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|District du Comoé}} |ქართული სახელი = კომოეს ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 2 რეგიონი |დედაქალაქი = [[აბენგურუ]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 1 203 052 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 10 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 85,02 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 14 150 |ადგილი ფართობით = 12 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Comoé District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-CM |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''კომოეს ოლქი''' ({{lang-fr|District du Comoé}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს სამხრეთ-აღმოსავლეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[აბენგურუ]]. * ფართობი — 14 150 [[კმ²]], მოსახლეობა — 1 203 052 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == კომოეს ოლქს სამხრეთ-დასავლეთიდან ესაზღვრება [[აბიჯანის ავტონომიური ოლქი]], დასავლეთიდან [[ლაგუნების ოლქი]], ჩრდილო-დასავლეთიდან [[ტბების ოლქი]], ჩრდილოეთიდან [[ზანზანი]]ს ოლქი, აღმოსავლეთიდან [[განა]]. სამხრეთიდან გარს ერტყმის [[გვინეის ყურე|გვინეის ყურის]] წყლები. == ადმინისტრაციული დაყოფა == კომოეს ოლქი დაყოფილია 2 რეგიონად: * [[ინდენი-ჯუაბლენის რეგიონი]] * [[სამხრეთ კომოეს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] 1v55dzdw06x2xe4ldu8xvyugkvsbwic 0 394043 5428409 3437626 2026-07-07T02:43:32Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Lagunes.svg]] → [[File:Lagunes District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428409 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|District des Lagunes}} |ქართული სახელი = ლაგუნების ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 3 რეგიონი |დედაქალაქი = [[დაბუ]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 1 478 047 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 7 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 72,28 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 20 450 |ადგილი ფართობით = 10 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Lagunes District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-LG |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''ლაგუნების ოლქი''' ({{lang-fr|District des Lagunes}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს სამხრეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[დაბუ]]. * ფართობი — 20 450 [[კმ²]], მოსახლეობა — 1 478 047 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == ლაგუნების ოლქს აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება [[კომოეს ოლქი]], დასავლეთიდან [[გო-ჯიბუა]]ს ოლქი, ჩრდილოეთიდან [[ტბების ოლქი]], სამხრეთ-დასავლეთიდან [[ქვემო სასანდრა|ქვემო სასანდრის]] ოლქი, სამხრეთიდან [[აბიჯანის ავტონომიური ოლქი]]. სამხრეთ-დასავლეთიდან გარს ერტყმის [[გვინეის ყურე|გვინეის ყურის]] წყლები. == ადმინისტრაციული დაყოფა == ლაგუნების ოლქი დაყოფილია 3 რეგიონად: * [[ანები-ტიასას რეგიონი]] * [[გრანდ-პონტის რეგიონი]] * [[ლა მეს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] dl7a8vm3kiyyy7nkxu97z9d22zc1dmj 0 394044 5428407 3437636 2026-07-07T02:39:05Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Lacs.svg]] → [[File:Lacs District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428407 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|District des Lacs}} |ქართული სახელი = ტბების ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 4 რეგიონი |დედაქალაქი = [[დიმბოკრო]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 1 258 604 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 9 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 72,28 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 26 100 |ადგილი ფართობით = 7 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Lacs District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-LC |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''ტბების ოლქი''' ({{lang-fr|District des Lacs}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს ცენტრალურ ნაწილში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[დიმბოკრო]]. * ფართობი — 26 100 [[კმ²]], მოსახლეობა — 1 258 604 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == ტბების ოლქს სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება [[კომოეს ოლქი]], ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან [[ზინზანი]]ს ოლქი, ჩრდილოეთიდან [[ვალე-დუ-ბანდამა|ვალე-დუ-ბანდამის]] ოლქი, ჩრდილო-დასავლეთიდან [[სასანდრა-მარაუე]]ს ოლქი, სამხრეთ-დასავლეთიდან [[გო-ჯიბუა]]ს ოლქი, დასავლეთიდან [[იამუსუკროს ავტონომიური ოლქი]], სამხრეთიდან [[ლაგუნების ოლქი]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == ტბების ოლქი დაყოფილია 4 რეგიონად: * [[ბელიერის რეგიონი]] * [[იფუს რეგიონი]] * [[მარონუს რეგიონი]] * [[ნ'ზის რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] cfpsnlxqjy82sl2q9wm9ojmwp7wgvv0 0 394047 5428417 3437639 2026-07-07T03:05:07Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Woroba.svg]] → [[File:Woroba District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428417 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|Woroba}} |ქართული სახელი = ვორობა |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 3 რეგიონი |დედაქალაქი = [[სეგელა]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 845 139 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 12 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 27,17 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 31 100 |ადგილი ფართობით = 3 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Woroba District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-WR |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''ვორობა''' ({{lang-fr|Woroba}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს დასავლეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[სეგელა]]. * ფართობი — 31 100 [[კმ²]], მოსახლეობა — 845 139 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == ვორობის ოლქს სამხრეთ-დასავლეთიდან ესაზღვრება [[მონტანის ოლქი (კოტ-დ’ივუარი)|მონტანის ოლქი]], სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან [[სასანდრა-მარაუე]]ს ოლქი, აღმოსავლეთიდან [[ვალე-დუ-ბანდამა|ვალე-დუ-ბანდამის]] ოლქი, ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან [[სავანების ოლქი]], ჩრდილო-დასავლეთიდან [[დენგელეს ოლქი]], დასავლეთიდან [[გვინეა]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == ვორობის ოლქი დაყოფილია 3 რეგიონად: * [[ბაფინგის რეგიონი]] * [[ბერეს რეგიონი]] * [[ვოროდუგუს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] 0g0lzmhu1r60a398ezkkl6wqvsothic 0 394048 5428414 4963527 2026-07-07T02:55:41Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Savanes.svg]] → [[File:Savanes District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428414 wikitext text/x-wiki {{მმ*|სავანა (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|District des Savanes}} |ქართული სახელი = სავანების ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 3 რეგიონი |დედაქალაქი = [[კოროგო]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 1 607 497 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 5 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 39,99 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 40 200 |ადგილი ფართობით = 1 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Savanes District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-SV |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''სავანების ოლქი''' ({{lang-fr|District des Savanes}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს ჩრდილოეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[კოროგო]]. * ფართობი — 40 200 [[კმ²]], მოსახლეობა — 1 607 497 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == სავანების ოლქს სამხრეთ-დასავლეთიდან ესაზღვრება [[ვორობა|ვორობის]] ოლქი, სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან [[ვალე-დუ-ბანდამა|ვალე-დუ-ბანდამის]] ოლქი, აღმოსავლეთიდან [[ზანზანი]]ს ოლქი, დასავლეთიდან [[დენგელეს ოლქი]], ჩრდილო-დასავლეთიდან [[მალი]], ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან [[ბურკინა-ფასო]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == სავანების ოლქი დაყოფილია 3 რეგიონად: * [[ბაგუეს რეგიონი]] * [[პოროს რეგიონი]] * [[ჩოლოგოს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] pxmgd85v1ukvcwr9f5a7vngvhkcqogo 0 394049 5428404 3437664 2026-07-07T02:31:59Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District Denguélé.svg]] → [[File:Denguélé District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428404 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|District du Denguélé}} |ქართული სახელი = დენგელეს ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 2 რეგიონი |დედაქალაქი = [[ოდიენე]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 289 779 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 14 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 13,87 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 20 900 |ადგილი ფართობით = 9 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Denguélé District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-DN |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''დენგელეს ოლქი''' ({{lang-fr|District du Denguélé}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს ჩრდილო-დასავლეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[ოდიენე]]. * ფართობი — 20 900 [[კმ²]], მოსახლეობა — 289 779 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == დენგელეს ოლქს სამხრეთიდან ესაზღვრება [[ვორობა|ვორობის]] ოლქი, აღმოსავლეთიდან [[სავანების ოლქი]], ჩრდილოეთიდან [[მალი]], დასავლეთიდან [[გვინეა]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == დენგელეს ოლქი დაყოფილია 2 რეგიონად: * [[ფოლონის რეგიონი]] * [[კაბადუგუს რეგიონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] gtzm9n88mmn3acafzkbp5hplvzljwbe 0 394090 5428420 3437869 2026-07-07T03:16:56Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District autonome Abidjan.svg]] → [[File:Abidjan Autonomous District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428420 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|District autonome d'Abidjan}} |ქართული სახელი = აბიჯანის ავტონომიური ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 14 მუნიციპალიტეტი |დედაქალაქი = [[აბიჯანი]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 4 707 404 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 1 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 2189,49 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 2150 |ადგილი ფართობით = 13 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Abidjan Autonomous District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-AB |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''აბიჯანის ავტონომიური ოლქი''' ({{lang-fr|District autonome d'Abidjan}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს სამხრეთ-აღმოსავლეთში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[აბიჯანი]]. * ფართობი — 2150 [[კმ²]], მოსახლეობა — 4 707 404 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == აბიჯანის ავტონომიური ოლქს სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება [[კომოეს ოლქი]], დასავლეთიდან, ჩრდილოეთიდან და აღმოსავლეთიდან [[ლაგუნების ოლქი]]. სამხრეთიდან გარს ერტყმის [[გვინეის ყურე|გვინეის ყურის]] წყლები. == ადმინისტრაციული დაყოფა == აბიჯანის ავტონომიური ოლქი დაყოფილია 14 მუნიციპალიტეტად: * [[აბობო]] * [[აჯამე]] * [[ატეკუბე]] * [[კოკოდი]] * [[კუმასი (მუნიციპალიტეტი)|კუმასი]] * [[მარკორი]] * [[პლატო (მუნიციპალიტეტი)|პლატო]] * [[პორტ-ბუე]] * [[ტრეიშვილი]] * [[იოპუგონი]] * [[ანიამა]] * [[ბინგერვილი]] * [[ბროფოდუმე]] * [[სონგონი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] pjtfoybjjfdh6k5vsfoedvcf0d364t8 0 394091 5428419 3437872 2026-07-07T03:11:49Z Milenioscuro 44919 ([[c:GR|GR]]) [[File:Côte d'Ivoire - District autonome Yamoussoukro.svg]] → [[File:Yamoussoukro Autonomous District in Côte d'Ivoire.svg]] standard name 5428419 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული| |მშობლიური სახელი = {{lang-fr|District autonome de Yamoussoukro}} |ქართული სახელი = იამუსუკროს ავტონომიური ოლქი |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = კოტ-დ’ივუარი |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = |მოიცავს = 2 დეპარტამენტი |დედაქალაქი = [[იამუსუკრო]] |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები = |თარიღი = |მეთაური = |მეთაური 2 = |მშპ = |მშპ წელი = |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 355 573 |აღწერის წელი = 2014 |ადგილი მოსახლეობით = 13 |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 171,36 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 2075 |ადგილი ფართობით = 14 |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა = Yamoussoukro Autonomous District in Côte d'Ivoire.svg |დროის სარტყელი = [[UTC+0]] |აბრევიატურა = |ISO = CI-YM |FIPS = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''იამუსუკროს ავტონომიური ოლქი''' ({{lang-fr|District autonome de Yamoussoukro}}) — ოლქი [[კოტ-დ’ივუარი]]ს ცენტრალურ ნაწილში. * ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი [[იამუსუკრო]]. * ფართობი — 2075 [[კმ²]], მოსახლეობა — 355 573 ადამიანი ([[2014]] წელი).<ref name="citypopulation">[http://www.citypopulation.de/CotedIvoire-Cities.html მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (citypopulation)]</ref><ref name="RGPH2014">[http://www.ins.ci/n/documents/RGPH2014_expo_dg.pdf მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (Recensement Général de la Population et de l’Habitat)]</ref> == გეოგრაფია == იამუსუკროს ავტონომიური ოლქს სამხრეთ-დასავლეთიდან ესაზღვრება [[გო-ჯიბუა]]ს ოლქი, დასავლეთიდან [[სასანდრა-მარაუე]]ს ოლქი, ჩრდილოეთიდან, სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან და აღმოსავლეთიდან [[ტბების ოლქი]]. == ადმინისტრაციული დაყოფა == იამუსუკროს ავტონომიური ოლქი დაყოფილია 2 დეპარტამენტად: * [[იამუსუკრო (დეპარტამენტი)|იამუსუკრო]] * [[ატიეგუაკრო (დეპარტამენტი)|ატიეგუაკრო]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კოტ-დ’ივუარის ოლქები}} [[კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის ოლქები]] mo0pfjejleg9ttn7eb6152unonca4k8 0 415669 5428445 3549811 2026-07-07T05:08:07Z Jaba1977 3604 5428445 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = შოანი |დაქვემდებარება = |სურათი = |სურათის აღწერა = |დროშა = |დროშის სიგანე = |გერბი = |გერბის სიგანე = |ქვეყანა = რუსეთი |შიდა დაყოფა = |რეგიონის ტიპი = ფედერაციის სუბიექტი |რეგიონი = ინგუშეთი |რეგიონი ცხრილში = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = ჯეირახის რაიონი |თემის ტიპი = |თემი =ოლგეთის სასოფლო დასახლება |თემი ცხრილში = |მოსახლეობა =2<ref>[http://ingstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/ingstat/resources/a72948004cbc5f5e8bc9df4fc772e0bb/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81-2016.htm Численность населения Республики Ингушетия по состоянию на 01.01.2016г. в разрезе населенных пунктов.]</ref> |აღწერის წელი = 2016 |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |კლიმატი= |ენები = |add1n= |add1= }} '''შოანი''' ({{lang-inh|Шоани}}) — აული [[ინგუშეთი]]ს [[ჯეირახის რაიონი]]ს შემადგენლობაში. შედის ოლგეთის სასოფლო დასახლებაში. მდებარეობს [[საქართველო]]ს საზღვართან. სოფელში მდებარეობს მთა [[შანი (მთა)|შანი]], ინგუშეთის უმაღლესი მწვერვალი (4451 მ). აულთან მიედინება მდინარე შონდონი. სოფელი გაუკაცრიელდა [[ჩეჩნებისა და ინგუშების დეპორტაცია|ჩეჩნებისა და ინგუშების დეპორტაციის]] პერიოდში [[1944]] წელს. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.gosspravka.ru/06/002/000005.html Коды ОКАТО — село Армхи Джейрахского района] * [http://ingkurort.ru/ Курорт Армхи] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ჯეირახის რაიონის სოფლები]] 9t7mp5j0tcpb2d0fef0g7ytdlgkk4r8 0 421802 5428180 4852682 2026-07-06T15:33:14Z Jaba1977 3604 5428180 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1991}} სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. == იანვარი == '''13 იანვარი''' — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, [[შაუმიანის რაიონი (აზერბაიჯანის სსრ)|შაუმიანის რაიონის]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა  [[გორანბოის რაიონი|გორანბოის რაიონს]]<ref>{{Cite web |url=http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |title=АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ ДЕЛЕНИЕ |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120322104915/http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |archivedate=2012-03-22 }}</ref>. == თებერვალი == [[ფაილი:Flag of Azerbaijan (3-2).svg|მინი|აზერბაიჯანის დროშა]] '''5 თებერვალი''' * უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. * 3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება<ref>[https://books.google.az/books?id=EFhAUbH6ra0C&dq=9780761317531&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjUjJH6jqTeAhXKGewKHatsAvMQ6AEIJzAA Flag Lore of All Nations]</ref> == მარტი == '''18 მარტი''' — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „[[ხაზარის უნივერსიტეტი|ხაზარი]]<nowiki/>“ დაარსდა<ref>[http://www.khazar.org/en/menus/38/history History of Khazar University] </ref>. == აპრილი == '''19 აპრილი''' — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც [[1990]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვარს]] დამყარდა == აგვისტო == '''30 აგვისტო''' — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“<ref>[https://books.google.az/books?id=c5333zCKH_4C&pg=PA20&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIKzAB#v=onepage&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ%20АКТ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ%20О%20ГОСУДАРСТВЕННОЙ%20НЕЗАВИСИМОСТИ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ&f=false Национальные парламенты мира] </ref>. == სექტემბერი == '''3 სექტემბერი''' — [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] არჩევა [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ<ref>[https://books.google.az/books?id=MixpAAAAMAAJ&q=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&dq=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj2zM7mkKTeAhXQ2KQKHS6vBcYQ6AEIJzAA Гейдар Алиев]</ref>. '''5 სექტემბერი''' — [[აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს]] შექმნა<ref>[https://mod.gov.az/ru/ministerstvo-oborony-481/ МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ]</ref>. '''8 სექტეmბერი''' — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე<ref>[https://books.google.az/books?id=uyhjtAEACAAJ&dq=019924958X&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiD_aSKkaTeAhWB2KQKHfKvCQUQ6AEIJzAA Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook]</ref>. '''14 სექტემბერი''' — მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე<ref>[https://ed-glezin.livejournal.com/415421.html Распад СССР - Как ушел Азербайджан]</ref>. == ოქტომბერი == '''9 ოქტომბერი''' — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“. '''18 ოქტომბერი''' * რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან<ref>[https://ru.oxu.az/war/263472 Вооруженные Силы Азербайджана – 100]</ref>; * რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა<ref>[https://books.google.az/books?id=noIdAQAAMAAJ&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIJzAA История стран Содружества независимых государств]</ref>; * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|აზერბაიჯანის პრეზიდენტის]] ოფისის შექმნა; * სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა. == ნოემბერი == '''9 ნოემბერი''' — [[თურქეთი|თურქეთის]] მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება<ref>[https://books.google.az/books?id=69cWAQAAIAAJ&q=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&dq=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj0x4mHkqTeAhUQ_KQKHWLMC7QQ6AEIMzAC Дипломатическая служба Азербайджана]</ref>. '''26 ნოემბერი''' — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV == დეკემბერი == '''9 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად<ref>{{Cite web |url=http://mfa.gov.az/content/550 |title=AZERBAIJAN AND OIC |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170925180620/http://mfa.gov.az/content/550 |archivedate=2017-09-25 }}</ref>. '''11 დეკემბერი''' — [[რუმინეთი|რუმინეთის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება<ref>{{Cite web |url=https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |title=Независимость Азербайджана была признана Румынией |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181026182904/https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |archivedate=2018-10-26 }}</ref> '''13 დეკემბერი''' — [[პაკისტანი|პაკისტანის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება '''16 დეკემბერი''' — [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისი|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის]] სხდომაზე [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო. '''25 დეკემბერი''' * აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ  31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ<ref>{{Cite web |url=http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |title=Solidarity Day Celebrated in Azerbaijan |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310135636/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |archivedate=2018-03-10 }}</ref>. * აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს  „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“<ref>{{Cite web |url=https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |title=Операция «Латиница» |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200918234015/https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |archivedate=2020-09-18 }}</ref> '''28 დეკემბერი''' — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება. '''29 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანში ჩატარდა [[აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (1991)|აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი]]. == იხილეთ აგრეთვე == * [[1995 წელი აზერბაიჯანში]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანი]] [[კატეგორია:1991 წელი აზერბაიჯანში]] 0eu96s7b12cns5x98yvzotbhrqmwf9m 5428185 5428180 2026-07-06T15:34:49Z Jaba1977 3604 /* სქოლიო */ 5428185 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1991}} სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. == იანვარი == '''13 იანვარი''' — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, [[შაუმიანის რაიონი (აზერბაიჯანის სსრ)|შაუმიანის რაიონის]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა  [[გორანბოის რაიონი|გორანბოის რაიონს]]<ref>{{Cite web |url=http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |title=АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ ДЕЛЕНИЕ |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120322104915/http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |archivedate=2012-03-22 }}</ref>. == თებერვალი == [[ფაილი:Flag of Azerbaijan (3-2).svg|მინი|აზერბაიჯანის დროშა]] '''5 თებერვალი''' * უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. * 3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება<ref>[https://books.google.az/books?id=EFhAUbH6ra0C&dq=9780761317531&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjUjJH6jqTeAhXKGewKHatsAvMQ6AEIJzAA Flag Lore of All Nations]</ref> == მარტი == '''18 მარტი''' — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „[[ხაზარის უნივერსიტეტი|ხაზარი]]<nowiki/>“ დაარსდა<ref>[http://www.khazar.org/en/menus/38/history History of Khazar University] </ref>. == აპრილი == '''19 აპრილი''' — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც [[1990]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვარს]] დამყარდა == აგვისტო == '''30 აგვისტო''' — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“<ref>[https://books.google.az/books?id=c5333zCKH_4C&pg=PA20&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIKzAB#v=onepage&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ%20АКТ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ%20О%20ГОСУДАРСТВЕННОЙ%20НЕЗАВИСИМОСТИ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ&f=false Национальные парламенты мира] </ref>. == სექტემბერი == '''3 სექტემბერი''' — [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] არჩევა [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ<ref>[https://books.google.az/books?id=MixpAAAAMAAJ&q=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&dq=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj2zM7mkKTeAhXQ2KQKHS6vBcYQ6AEIJzAA Гейдар Алиев]</ref>. '''5 სექტემბერი''' — [[აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს]] შექმნა<ref>[https://mod.gov.az/ru/ministerstvo-oborony-481/ МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ]</ref>. '''8 სექტეmბერი''' — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე<ref>[https://books.google.az/books?id=uyhjtAEACAAJ&dq=019924958X&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiD_aSKkaTeAhWB2KQKHfKvCQUQ6AEIJzAA Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook]</ref>. '''14 სექტემბერი''' — მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე<ref>[https://ed-glezin.livejournal.com/415421.html Распад СССР - Как ушел Азербайджан]</ref>. == ოქტომბერი == '''9 ოქტომბერი''' — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“. '''18 ოქტომბერი''' * რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან<ref>[https://ru.oxu.az/war/263472 Вооруженные Силы Азербайджана – 100]</ref>; * რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა<ref>[https://books.google.az/books?id=noIdAQAAMAAJ&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIJzAA История стран Содружества независимых государств]</ref>; * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|აზერბაიჯანის პრეზიდენტის]] ოფისის შექმნა; * სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა. == ნოემბერი == '''9 ნოემბერი''' — [[თურქეთი|თურქეთის]] მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება<ref>[https://books.google.az/books?id=69cWAQAAIAAJ&q=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&dq=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj0x4mHkqTeAhUQ_KQKHWLMC7QQ6AEIMzAC Дипломатическая служба Азербайджана]</ref>. '''26 ნოემბერი''' — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV == დეკემბერი == '''9 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად<ref>{{Cite web |url=http://mfa.gov.az/content/550 |title=AZERBAIJAN AND OIC |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170925180620/http://mfa.gov.az/content/550 |archivedate=2017-09-25 }}</ref>. '''11 დეკემბერი''' — [[რუმინეთი|რუმინეთის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება<ref>{{Cite web |url=https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |title=Независимость Азербайджана была признана Румынией |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181026182904/https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |archivedate=2018-10-26 }}</ref> '''13 დეკემბერი''' — [[პაკისტანი|პაკისტანის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება '''16 დეკემბერი''' — [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისი|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის]] სხდომაზე [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო. '''25 დეკემბერი''' * აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ  31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ<ref>{{Cite web |url=http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |title=Solidarity Day Celebrated in Azerbaijan |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310135636/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |archivedate=2018-03-10 }}</ref>. * აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს  „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“<ref>{{Cite web |url=https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |title=Операция «Латиница» |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200918234015/https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |archivedate=2020-09-18 }}</ref> '''28 დეკემბერი''' — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება. '''29 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანში ჩატარდა [[აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (1991)|აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი]]. == იხილეთ აგრეთვე == * [[1995 წელი აზერბაიჯანში]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანი]] [[კატეგორია:1991 წელი აზერბაიჯანში]] r8pbuiof53uqzln4hmhrlvqnc74gjju 5428186 5428185 2026-07-06T15:34:54Z Jaba1977 3604 წაიშალა [[კატეგორია:აზერბაიჯანი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428186 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1991}} სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. == იანვარი == '''13 იანვარი''' — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, [[შაუმიანის რაიონი (აზერბაიჯანის სსრ)|შაუმიანის რაიონის]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა  [[გორანბოის რაიონი|გორანბოის რაიონს]]<ref>{{Cite web |url=http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |title=АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ ДЕЛЕНИЕ |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120322104915/http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |archivedate=2012-03-22 }}</ref>. == თებერვალი == [[ფაილი:Flag of Azerbaijan (3-2).svg|მინი|აზერბაიჯანის დროშა]] '''5 თებერვალი''' * უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. * 3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება<ref>[https://books.google.az/books?id=EFhAUbH6ra0C&dq=9780761317531&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjUjJH6jqTeAhXKGewKHatsAvMQ6AEIJzAA Flag Lore of All Nations]</ref> == მარტი == '''18 მარტი''' — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „[[ხაზარის უნივერსიტეტი|ხაზარი]]<nowiki/>“ დაარსდა<ref>[http://www.khazar.org/en/menus/38/history History of Khazar University] </ref>. == აპრილი == '''19 აპრილი''' — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც [[1990]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვარს]] დამყარდა == აგვისტო == '''30 აგვისტო''' — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“<ref>[https://books.google.az/books?id=c5333zCKH_4C&pg=PA20&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIKzAB#v=onepage&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ%20АКТ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ%20О%20ГОСУДАРСТВЕННОЙ%20НЕЗАВИСИМОСТИ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ&f=false Национальные парламенты мира] </ref>. == სექტემბერი == '''3 სექტემბერი''' — [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] არჩევა [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ<ref>[https://books.google.az/books?id=MixpAAAAMAAJ&q=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&dq=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj2zM7mkKTeAhXQ2KQKHS6vBcYQ6AEIJzAA Гейдар Алиев]</ref>. '''5 სექტემბერი''' — [[აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს]] შექმნა<ref>[https://mod.gov.az/ru/ministerstvo-oborony-481/ МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ]</ref>. '''8 სექტეmბერი''' — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე<ref>[https://books.google.az/books?id=uyhjtAEACAAJ&dq=019924958X&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiD_aSKkaTeAhWB2KQKHfKvCQUQ6AEIJzAA Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook]</ref>. '''14 სექტემბერი''' — მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე<ref>[https://ed-glezin.livejournal.com/415421.html Распад СССР - Как ушел Азербайджан]</ref>. == ოქტომბერი == '''9 ოქტომბერი''' — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“. '''18 ოქტომბერი''' * რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან<ref>[https://ru.oxu.az/war/263472 Вооруженные Силы Азербайджана – 100]</ref>; * რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა<ref>[https://books.google.az/books?id=noIdAQAAMAAJ&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIJzAA История стран Содружества независимых государств]</ref>; * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|აზერბაიჯანის პრეზიდენტის]] ოფისის შექმნა; * სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა. == ნოემბერი == '''9 ნოემბერი''' — [[თურქეთი|თურქეთის]] მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება<ref>[https://books.google.az/books?id=69cWAQAAIAAJ&q=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&dq=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj0x4mHkqTeAhUQ_KQKHWLMC7QQ6AEIMzAC Дипломатическая служба Азербайджана]</ref>. '''26 ნოემბერი''' — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV == დეკემბერი == '''9 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად<ref>{{Cite web |url=http://mfa.gov.az/content/550 |title=AZERBAIJAN AND OIC |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170925180620/http://mfa.gov.az/content/550 |archivedate=2017-09-25 }}</ref>. '''11 დეკემბერი''' — [[რუმინეთი|რუმინეთის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება<ref>{{Cite web |url=https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |title=Независимость Азербайджана была признана Румынией |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181026182904/https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |archivedate=2018-10-26 }}</ref> '''13 დეკემბერი''' — [[პაკისტანი|პაკისტანის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება '''16 დეკემბერი''' — [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისი|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის]] სხდომაზე [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო. '''25 დეკემბერი''' * აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ  31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ<ref>{{Cite web |url=http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |title=Solidarity Day Celebrated in Azerbaijan |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310135636/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |archivedate=2018-03-10 }}</ref>. * აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს  „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“<ref>{{Cite web |url=https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |title=Операция «Латиница» |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200918234015/https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |archivedate=2020-09-18 }}</ref> '''28 დეკემბერი''' — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება. '''29 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანში ჩატარდა [[აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (1991)|აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი]]. == იხილეთ აგრეთვე == * [[1995 წელი აზერბაიჯანში]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1991 წელი აზერბაიჯანში]] d21u5yarnm1u4iicbj0pyp7ivcj3qbw 5428191 5428186 2026-07-06T15:36:39Z Jaba1977 3604 /* სქოლიო */ 5428191 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1991}} სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. == იანვარი == '''13 იანვარი''' — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, [[შაუმიანის რაიონი (აზერბაიჯანის სსრ)|შაუმიანის რაიონის]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა  [[გორანბოის რაიონი|გორანბოის რაიონს]]<ref>{{Cite web |url=http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |title=АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ ДЕЛЕНИЕ |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120322104915/http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |archivedate=2012-03-22 }}</ref>. == თებერვალი == [[ფაილი:Flag of Azerbaijan (3-2).svg|მინი|აზერბაიჯანის დროშა]] '''5 თებერვალი''' * უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. * 3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება<ref>[https://books.google.az/books?id=EFhAUbH6ra0C&dq=9780761317531&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjUjJH6jqTeAhXKGewKHatsAvMQ6AEIJzAA Flag Lore of All Nations]</ref> == მარტი == '''18 მარტი''' — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „[[ხაზარის უნივერსიტეტი|ხაზარი]]<nowiki/>“ დაარსდა<ref>[http://www.khazar.org/en/menus/38/history History of Khazar University] </ref>. == აპრილი == '''19 აპრილი''' — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც [[1990]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვარს]] დამყარდა == აგვისტო == '''30 აგვისტო''' — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“<ref>[https://books.google.az/books?id=c5333zCKH_4C&pg=PA20&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIKzAB#v=onepage&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ%20АКТ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ%20О%20ГОСУДАРСТВЕННОЙ%20НЕЗАВИСИМОСТИ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ&f=false Национальные парламенты мира] </ref>. == სექტემბერი == '''3 სექტემბერი''' — [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] არჩევა [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ<ref>[https://books.google.az/books?id=MixpAAAAMAAJ&q=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&dq=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj2zM7mkKTeAhXQ2KQKHS6vBcYQ6AEIJzAA Гейдар Алиев]</ref>. '''5 სექტემბერი''' — [[აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს]] შექმნა<ref>[https://mod.gov.az/ru/ministerstvo-oborony-481/ МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ]</ref>. '''8 სექტეmბერი''' — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე<ref>[https://books.google.az/books?id=uyhjtAEACAAJ&dq=019924958X&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiD_aSKkaTeAhWB2KQKHfKvCQUQ6AEIJzAA Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook]</ref>. '''14 სექტემბერი''' — მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე<ref>[https://ed-glezin.livejournal.com/415421.html Распад СССР - Как ушел Азербайджан]</ref>. == ოქტომბერი == '''9 ოქტომბერი''' — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“. '''18 ოქტომბერი''' * რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან<ref>[https://ru.oxu.az/war/263472 Вооруженные Силы Азербайджана – 100]</ref>; * რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა<ref>[https://books.google.az/books?id=noIdAQAAMAAJ&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIJzAA История стран Содружества независимых государств]</ref>; * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|აზერბაიჯანის პრეზიდენტის]] ოფისის შექმნა; * სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა. == ნოემბერი == '''9 ნოემბერი''' — [[თურქეთი|თურქეთის]] მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება<ref>[https://books.google.az/books?id=69cWAQAAIAAJ&q=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&dq=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj0x4mHkqTeAhUQ_KQKHWLMC7QQ6AEIMzAC Дипломатическая служба Азербайджана]</ref>. '''26 ნოემბერი''' — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV == დეკემბერი == '''9 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად<ref>{{Cite web |url=http://mfa.gov.az/content/550 |title=AZERBAIJAN AND OIC |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170925180620/http://mfa.gov.az/content/550 |archivedate=2017-09-25 }}</ref>. '''11 დეკემბერი''' — [[რუმინეთი|რუმინეთის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება<ref>{{Cite web |url=https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |title=Независимость Азербайджана была признана Румынией |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181026182904/https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |archivedate=2018-10-26 }}</ref> '''13 დეკემბერი''' — [[პაკისტანი|პაკისტანის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება '''16 დეკემბერი''' — [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისი|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის]] სხდომაზე [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო. '''25 დეკემბერი''' * აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ  31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ<ref>{{Cite web |url=http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |title=Solidarity Day Celebrated in Azerbaijan |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310135636/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |archivedate=2018-03-10 }}</ref>. * აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს  „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“<ref>{{Cite web |url=https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |title=Операция «Латиница» |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200918234015/https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |archivedate=2020-09-18 }}</ref> '''28 დეკემბერი''' — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება. '''29 დეკემბერი''' — აზერბაიჯანში ჩატარდა [[აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (1991)|აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი]]. == იხილეთ აგრეთვე == * [[1995 წელი აზერბაიჯანში]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1991 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1991 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1991 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] l3190u9yinndneql49ommwh2edhg71c 5428212 5428191 2026-07-06T16:01:41Z Jaba1977 3604 5428212 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1991}} სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[აიაზ მუთალიბოვი]] (5 თებერვლიდან) * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[ჰასან ჰასანოვი]] (7 თებერვლიდან) == იანვარი == *13 იანვარი — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, [[შაუმიანის რაიონი (აზერბაიჯანის სსრ)|შაუმიანის რაიონის]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა [[გორანბოის რაიონი|გორანბოის რაიონს]]<ref>{{Cite web |url=http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |title=АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ ДЕЛЕНИЕ |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120322104915/http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |archivedate=2012-03-22 }}</ref>. == თებერვალი == [[ფაილი:Flag of Azerbaijan (3-2).svg|მინი|აზერბაიჯანის დროშა]] *5 თებერვალი — უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. *5 თებერვალი — 3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება<ref>[https://books.google.az/books?id=EFhAUbH6ra0C&dq=9780761317531&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjUjJH6jqTeAhXKGewKHatsAvMQ6AEIJzAA Flag Lore of All Nations]</ref> == მარტი == *18 მარტი — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „[[ხაზარის უნივერსიტეტი|ხაზარი]]<nowiki/>“ დაარსდა<ref>[http://www.khazar.org/en/menus/38/history History of Khazar University] </ref>. == აპრილი == *19 აპრილი — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც [[1990]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვარს]] დამყარდა == აგვისტო == *30 აგვისტო — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“<ref>[https://books.google.az/books?id=c5333zCKH_4C&pg=PA20&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIKzAB#v=onepage&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ%20АКТ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ%20О%20ГОСУДАРСТВЕННОЙ%20НЕЗАВИСИМОСТИ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ&f=false Национальные парламенты мира] </ref>. == სექტემბერი == *3 სექტემბერი — [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] არჩევა [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ<ref>[https://books.google.az/books?id=MixpAAAAMAAJ&q=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&dq=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj2zM7mkKTeAhXQ2KQKHS6vBcYQ6AEIJzAA Гейдар Алиев]</ref>. *5 სექტემბერი — [[აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს]] შექმნა<ref>[https://mod.gov.az/ru/ministerstvo-oborony-481/ МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ]</ref>. *8 სექტეmბერი — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე<ref>[https://books.google.az/books?id=uyhjtAEACAAJ&dq=019924958X&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiD_aSKkaTeAhWB2KQKHfKvCQUQ6AEIJzAA Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook]</ref>. *14 სექტემბერი — მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე<ref>[https://ed-glezin.livejournal.com/415421.html Распад СССР - Как ушел Азербайджан]</ref>. == ოქტომბერი == *9 ოქტომბერი — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“. *18 ოქტომბერი — რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან<ref>[https://ru.oxu.az/war/263472 Вооруженные Силы Азербайджана – 100]</ref>; *18 ოქტომბერი — რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა<ref>[https://books.google.az/books?id=noIdAQAAMAAJ&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIJzAA История стран Содружества независимых государств]</ref>; *18 ოქტომბერი — [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|აზერბაიჯანის პრეზიდენტის]] ოფისის შექმნა; *18 ოქტომბერი — სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა. == ნოემბერი == * 9 ნოემბერი — [[თურქეთი|თურქეთის]] მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება<ref>[https://books.google.az/books?id=69cWAQAAIAAJ&q=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&dq=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj0x4mHkqTeAhUQ_KQKHWLMC7QQ6AEIMzAC Дипломатическая служба Азербайджана]</ref>. * 26 ნოემბერი — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან; მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ; პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV == დეკემბერი == *9 დეკემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად<ref>{{Cite web |url=http://mfa.gov.az/content/550 |title=AZERBAIJAN AND OIC |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170925180620/http://mfa.gov.az/content/550 |archivedate=2017-09-25 }}</ref>. *11 დეკემბერი — [[რუმინეთი|რუმინეთის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება<ref>{{Cite web |url=https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |title=Независимость Азербайджана была признана Румынией |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181026182904/https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |archivedate=2018-10-26 }}</ref> *13 დეკემბერი — [[პაკისტანი|პაკისტანის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება *16 დეკემბერი — [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისი|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის]] სხდომაზე [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო. * 25 დეკემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ  31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ<ref>{{Cite web |url=http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |title=Solidarity Day Celebrated in Azerbaijan |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310135636/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |archivedate=2018-03-10 }}</ref>. * 25 დეკემბერი — აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს  „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“<ref>{{Cite web |url=https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |title=Операция «Латиница» |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200918234015/https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |archivedate=2020-09-18 }}</ref> * 28 დეკემბერი — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება. * 29 დეკემბერი — აზერბაიჯანში ჩატარდა [[აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (1991)|აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი]]. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1991 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1991 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1991 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] anwciky3tlne7t7ufj8u9rb2xlbrtni 5428214 5428212 2026-07-06T16:02:09Z Jaba1977 3604 /* პიროვნებები */ 5428214 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1991}} სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[აიაზ მიუტალიბოვი]] (5 თებერვლიდან) * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[ჰასან ჰასანოვი]] (7 თებერვლიდან) == იანვარი == *13 იანვარი — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, [[შაუმიანის რაიონი (აზერბაიჯანის სსრ)|შაუმიანის რაიონის]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა [[გორანბოის რაიონი|გორანბოის რაიონს]]<ref>{{Cite web |url=http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |title=АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ ДЕЛЕНИЕ |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120322104915/http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |archivedate=2012-03-22 }}</ref>. == თებერვალი == [[ფაილი:Flag of Azerbaijan (3-2).svg|მინი|აზერბაიჯანის დროშა]] *5 თებერვალი — უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. *5 თებერვალი — 3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება<ref>[https://books.google.az/books?id=EFhAUbH6ra0C&dq=9780761317531&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjUjJH6jqTeAhXKGewKHatsAvMQ6AEIJzAA Flag Lore of All Nations]</ref> == მარტი == *18 მარტი — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „[[ხაზარის უნივერსიტეტი|ხაზარი]]<nowiki/>“ დაარსდა<ref>[http://www.khazar.org/en/menus/38/history History of Khazar University] </ref>. == აპრილი == *19 აპრილი — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც [[1990]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვარს]] დამყარდა == აგვისტო == *30 აგვისტო — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“<ref>[https://books.google.az/books?id=c5333zCKH_4C&pg=PA20&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIKzAB#v=onepage&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ%20АКТ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ%20О%20ГОСУДАРСТВЕННОЙ%20НЕЗАВИСИМОСТИ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ&f=false Национальные парламенты мира] </ref>. == სექტემბერი == *3 სექტემბერი — [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] არჩევა [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ<ref>[https://books.google.az/books?id=MixpAAAAMAAJ&q=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&dq=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj2zM7mkKTeAhXQ2KQKHS6vBcYQ6AEIJzAA Гейдар Алиев]</ref>. *5 სექტემბერი — [[აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს]] შექმნა<ref>[https://mod.gov.az/ru/ministerstvo-oborony-481/ МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ]</ref>. *8 სექტეmბერი — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე<ref>[https://books.google.az/books?id=uyhjtAEACAAJ&dq=019924958X&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiD_aSKkaTeAhWB2KQKHfKvCQUQ6AEIJzAA Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook]</ref>. *14 სექტემბერი — მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე<ref>[https://ed-glezin.livejournal.com/415421.html Распад СССР - Как ушел Азербайджан]</ref>. == ოქტომბერი == *9 ოქტომბერი — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“. *18 ოქტომბერი — რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან<ref>[https://ru.oxu.az/war/263472 Вооруженные Силы Азербайджана – 100]</ref>; *18 ოქტომბერი — რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა<ref>[https://books.google.az/books?id=noIdAQAAMAAJ&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIJzAA История стран Содружества независимых государств]</ref>; *18 ოქტომბერი — [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|აზერბაიჯანის პრეზიდენტის]] ოფისის შექმნა; *18 ოქტომბერი — სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა. == ნოემბერი == * 9 ნოემბერი — [[თურქეთი|თურქეთის]] მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება<ref>[https://books.google.az/books?id=69cWAQAAIAAJ&q=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&dq=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj0x4mHkqTeAhUQ_KQKHWLMC7QQ6AEIMzAC Дипломатическая служба Азербайджана]</ref>. * 26 ნოემბერი — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან; მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ; პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV == დეკემბერი == *9 დეკემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად<ref>{{Cite web |url=http://mfa.gov.az/content/550 |title=AZERBAIJAN AND OIC |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170925180620/http://mfa.gov.az/content/550 |archivedate=2017-09-25 }}</ref>. *11 დეკემბერი — [[რუმინეთი|რუმინეთის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება<ref>{{Cite web |url=https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |title=Независимость Азербайджана была признана Румынией |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181026182904/https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |archivedate=2018-10-26 }}</ref> *13 დეკემბერი — [[პაკისტანი|პაკისტანის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება *16 დეკემბერი — [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისი|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის]] სხდომაზე [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო. * 25 დეკემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ  31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ<ref>{{Cite web |url=http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |title=Solidarity Day Celebrated in Azerbaijan |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310135636/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |archivedate=2018-03-10 }}</ref>. * 25 დეკემბერი — აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს  „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“<ref>{{Cite web |url=https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |title=Операция «Латиница» |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200918234015/https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |archivedate=2020-09-18 }}</ref> * 28 დეკემბერი — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება. * 29 დეკემბერი — აზერბაიჯანში ჩატარდა [[აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (1991)|აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი]]. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1991 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1991 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1991 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] trpjwuo8rijpkahe90qo36r272x7de1 5428215 5428214 2026-07-06T16:02:52Z Jaba1977 3604 /* იანვარი */ 5428215 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1991}} სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[აიაზ მიუტალიბოვი]] (5 თებერვლიდან) * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[ჰასან ჰასანოვი]] (7 თებერვლიდან) == იანვარი == *13 იანვარი — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, [[შაუმიანის რაიონი (აზერბაიჯანის სსრ)|შაუმიანის რაიონის]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა  [[გორანბოის რაიონი|გორანბოის რაიონს]]<ref>{{Cite web |url=http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |title=АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ ДЕЛЕНИЕ |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120322104915/http://files.preslib.az/projects/azerbaijan/rus/gl2.pdf |archivedate=2012-03-22 }}</ref>. == თებერვალი == [[ფაილი:Flag of Azerbaijan (3-2).svg|მინი|აზერბაიჯანის დროშა]] *5 თებერვალი — უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. *5 თებერვალი — 3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება<ref>[https://books.google.az/books?id=EFhAUbH6ra0C&dq=9780761317531&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjUjJH6jqTeAhXKGewKHatsAvMQ6AEIJzAA Flag Lore of All Nations]</ref> == მარტი == *18 მარტი — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „[[ხაზარის უნივერსიტეტი|ხაზარი]]<nowiki/>“ დაარსდა<ref>[http://www.khazar.org/en/menus/38/history History of Khazar University] </ref>. == აპრილი == *19 აპრილი — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც [[1990]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვარს]] დამყარდა == აგვისტო == *30 აგვისტო — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“<ref>[https://books.google.az/books?id=c5333zCKH_4C&pg=PA20&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIKzAB#v=onepage&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ%20АКТ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ%20О%20ГОСУДАРСТВЕННОЙ%20НЕЗАВИСИМОСТИ%20АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ%20РЕСПУБЛИКИ&f=false Национальные парламенты мира] </ref>. == სექტემბერი == *3 სექტემბერი — [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] არჩევა [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ<ref>[https://books.google.az/books?id=MixpAAAAMAAJ&q=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&dq=3+сентября+1991+года+Гейдар+Алиев+был+избран+председателем+Верховного+Совета+Нахичеванской+АССР.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj2zM7mkKTeAhXQ2KQKHS6vBcYQ6AEIJzAA Гейдар Алиев]</ref>. *5 სექტემბერი — [[აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს]] შექმნა<ref>[https://mod.gov.az/ru/ministerstvo-oborony-481/ МИНИСТЕРСТВО ОБОРОНЫ]</ref>. *8 სექტეmბერი — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე<ref>[https://books.google.az/books?id=uyhjtAEACAAJ&dq=019924958X&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiD_aSKkaTeAhWB2KQKHfKvCQUQ6AEIJzAA Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook]</ref>. *14 სექტემბერი — მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე<ref>[https://ed-glezin.livejournal.com/415421.html Распад СССР - Как ушел Азербайджан]</ref>. == ოქტომბერი == *9 ოქტომბერი — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“. *18 ოქტომბერი — რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან<ref>[https://ru.oxu.az/war/263472 Вооруженные Силы Азербайджана – 100]</ref>; *18 ოქტომბერი — რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა<ref>[https://books.google.az/books?id=noIdAQAAMAAJ&q=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&dq=КОНСТИТУЦИОННЫЙ+АКТ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ+О+ГОСУДАРСТВЕННОЙ+НЕЗАВИСИМОСТИ+АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ+РЕСПУБЛИКИ&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjo-eHikaTeAhVCyaQKHTNADKkQ6AEIJzAA История стран Содружества независимых государств]</ref>; *18 ოქტომბერი — [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|აზერბაიჯანის პრეზიდენტის]] ოფისის შექმნა; *18 ოქტომბერი — სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა. == ნოემბერი == * 9 ნოემბერი — [[თურქეთი|თურქეთის]] მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება<ref>[https://books.google.az/books?id=69cWAQAAIAAJ&q=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&dq=признание+независимости+Азербайджанской+Республики+со+стороны+Турции&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwj0x4mHkqTeAhUQ_KQKHWLMC7QQ6AEIMzAC Дипломатическая служба Азербайджана]</ref>. * 26 ნოემბერი — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან; მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ; პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV == დეკემბერი == *9 დეკემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად<ref>{{Cite web |url=http://mfa.gov.az/content/550 |title=AZERBAIJAN AND OIC |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170925180620/http://mfa.gov.az/content/550 |archivedate=2017-09-25 }}</ref>. *11 დეკემბერი — [[რუმინეთი|რუმინეთის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება<ref>{{Cite web |url=https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |title=Независимость Азербайджана была признана Румынией |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181026182904/https://ru.sputnik.az/azerbaijan/20151211/403000924.html |archivedate=2018-10-26 }}</ref> *13 დეკემბერი — [[პაკისტანი|პაკისტანის]] მიერ  აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება *16 დეკემბერი — [[ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისი|ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის]] სხდომაზე [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო. * 25 დეკემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ  31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ<ref>{{Cite web |url=http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |title=Solidarity Day Celebrated in Azerbaijan |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310135636/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/solidarity-day-azerbaijan/ |archivedate=2018-03-10 }}</ref>. * 25 დეკემბერი — აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს  „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“<ref>{{Cite web |url=https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |title=Операция «Латиница» |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200918234015/https://ia-centr.ru/publications/operatsiya-latinitsa/ |archivedate=2020-09-18 }}</ref> * 28 დეკემბერი — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება. * 29 დეკემბერი — აზერბაიჯანში ჩატარდა [[აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (1991)|აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი]]. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1991 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1991 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1991 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] p1r7a0rezpkfeq2970mfhqajiqc9nkx 0 421818 5428181 4510901 2026-07-06T15:33:46Z Jaba1977 3604 5428181 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1995}} სტატიაში 1995 წელს აზერბაიჯანში მომხდარი მოვლენებია აღწერილი. == იანვარი == '''12 იანვარი''' — [[ურუგვაი|ურუგვაისა]] და აზერბაიჯანის რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://www.montevideo.com.uy/Noticias/Parlamentarios-de-Azerbaiyan-visitaron-Uruguay-uc264648 Parlamentarios de Azerbaiyán visitaron Uruguay] {{ენისხატულა|esp|ესპანური}}</ref>. == თებერვალი == '''18 თებერვალი''' — სახელმწიფო ფერმებისა და კოლექტიურ მეურნეობის რეფორმის შესახებ ბრძანების ხელმოწერა<ref>[http://base.spinform.ru/show_doc.fwx?rgn=2791 О реформе совхозов и колхозов]</ref>. '''28 თებერვალი''' — აზერბაიჯანსა და [[ნეპალი|ნეპალს]]  შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://digitallibrary.un.org/record/1481838 Diplomatic Relations Between Azerbaijan and Nepal as of 28 Feb. 1995]</ref>. == მარტი == '''2 მარტი''' * აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის შექმნა. * აზერბაიჯანის რესპუბლიკისა და [[ბურუნდი|ბურუნდის]] რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება. '''13 მარტი''' — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასაწყისი. '''17 მარტი''' — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასრულდა  სამთავრობო ძალების გამარჯვებით. == აპრილი == '''14 აპრილი''' — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის წესდების მიღება<ref>[www.e-qanun.az/framework/doc/9315 Azərbaycan Respublikası Dövlət Aqrar İslahat Komissiyası haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə].</ref> == მაისი == '''3 მაისი''' — პირველი ინტერნეტ ქსელის გამოყენება [[აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიაში]]. '''22 მაისი''' — აზერბაიჯანსა და [[ლაოსი|ლაოსს]] შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>{{Cite web |url=http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |title=Azerbaijan - Laos relations |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181102035408/http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |archivedate=2018-11-02 }}</ref>. == ნოემბერი == '''12 ნოემბერი''' * [[აზერბაიჯანის კონსტიტუცია|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის]] მიღება<ref>[https://books.google.az/books?id=z1kmAAAAMAAJ&q=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&dq=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwimmbK3w6veAhVCVywKHTYNAt4Q6AEIKzAB Конституции государств - участников СНГ]</ref>. * აზერბაიჯანში პირველი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარება<ref>[https://books.google.az/books?id=B9JNkgAACAAJ&dq=Проведение+первых+парламентских+выборов+в+Азербайджане&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiCmoPZw6veAhXnp4sKHbWEC34Q6AEIJzAA Очерки по истории Азербайджана]</ref>. == იხილეთ აგრეთვე == * [[1991 წელი აზერბაიჯანში]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანი]] [[კატეგორია:1995 წელი აზერბაიჯანში]] 5vgeyt5vw3e310txeghbgeq1ap93va4 5428187 5428181 2026-07-06T15:35:04Z Jaba1977 3604 /* სქოლიო */ 5428187 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1995}} სტატიაში 1995 წელს აზერბაიჯანში მომხდარი მოვლენებია აღწერილი. == იანვარი == '''12 იანვარი''' — [[ურუგვაი|ურუგვაისა]] და აზერბაიჯანის რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://www.montevideo.com.uy/Noticias/Parlamentarios-de-Azerbaiyan-visitaron-Uruguay-uc264648 Parlamentarios de Azerbaiyán visitaron Uruguay] {{ენისხატულა|esp|ესპანური}}</ref>. == თებერვალი == '''18 თებერვალი''' — სახელმწიფო ფერმებისა და კოლექტიურ მეურნეობის რეფორმის შესახებ ბრძანების ხელმოწერა<ref>[http://base.spinform.ru/show_doc.fwx?rgn=2791 О реформе совхозов и колхозов]</ref>. '''28 თებერვალი''' — აზერბაიჯანსა და [[ნეპალი|ნეპალს]]  შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://digitallibrary.un.org/record/1481838 Diplomatic Relations Between Azerbaijan and Nepal as of 28 Feb. 1995]</ref>. == მარტი == '''2 მარტი''' * აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის შექმნა. * აზერბაიჯანის რესპუბლიკისა და [[ბურუნდი|ბურუნდის]] რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება. '''13 მარტი''' — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასაწყისი. '''17 მარტი''' — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასრულდა  სამთავრობო ძალების გამარჯვებით. == აპრილი == '''14 აპრილი''' — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის წესდების მიღება<ref>[www.e-qanun.az/framework/doc/9315 Azərbaycan Respublikası Dövlət Aqrar İslahat Komissiyası haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə].</ref> == მაისი == '''3 მაისი''' — პირველი ინტერნეტ ქსელის გამოყენება [[აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიაში]]. '''22 მაისი''' — აზერბაიჯანსა და [[ლაოსი|ლაოსს]] შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>{{Cite web |url=http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |title=Azerbaijan - Laos relations |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181102035408/http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |archivedate=2018-11-02 }}</ref>. == ნოემბერი == '''12 ნოემბერი''' * [[აზერბაიჯანის კონსტიტუცია|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის]] მიღება<ref>[https://books.google.az/books?id=z1kmAAAAMAAJ&q=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&dq=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwimmbK3w6veAhVCVywKHTYNAt4Q6AEIKzAB Конституции государств - участников СНГ]</ref>. * აზერბაიჯანში პირველი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარება<ref>[https://books.google.az/books?id=B9JNkgAACAAJ&dq=Проведение+первых+парламентских+выборов+в+Азербайджане&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiCmoPZw6veAhXnp4sKHbWEC34Q6AEIJzAA Очерки по истории Азербайджана]</ref>. == იხილეთ აგრეთვე == * [[1991 წელი აზერბაიჯანში]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1995 წელი აზერბაიჯანში]] fwoa75002jrq0517lzvu2wwssiru0dj 5428192 5428187 2026-07-06T15:36:51Z Jaba1977 3604 /* სქოლიო */ 5428192 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1995}} სტატიაში 1995 წელს აზერბაიჯანში მომხდარი მოვლენებია აღწერილი. == იანვარი == '''12 იანვარი''' — [[ურუგვაი|ურუგვაისა]] და აზერბაიჯანის რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://www.montevideo.com.uy/Noticias/Parlamentarios-de-Azerbaiyan-visitaron-Uruguay-uc264648 Parlamentarios de Azerbaiyán visitaron Uruguay] {{ენისხატულა|esp|ესპანური}}</ref>. == თებერვალი == '''18 თებერვალი''' — სახელმწიფო ფერმებისა და კოლექტიურ მეურნეობის რეფორმის შესახებ ბრძანების ხელმოწერა<ref>[http://base.spinform.ru/show_doc.fwx?rgn=2791 О реформе совхозов и колхозов]</ref>. '''28 თებერვალი''' — აზერბაიჯანსა და [[ნეპალი|ნეპალს]]  შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://digitallibrary.un.org/record/1481838 Diplomatic Relations Between Azerbaijan and Nepal as of 28 Feb. 1995]</ref>. == მარტი == '''2 მარტი''' * აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის შექმნა. * აზერბაიჯანის რესპუბლიკისა და [[ბურუნდი|ბურუნდის]] რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება. '''13 მარტი''' — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასაწყისი. '''17 მარტი''' — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასრულდა  სამთავრობო ძალების გამარჯვებით. == აპრილი == '''14 აპრილი''' — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის წესდების მიღება<ref>[www.e-qanun.az/framework/doc/9315 Azərbaycan Respublikası Dövlət Aqrar İslahat Komissiyası haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə].</ref> == მაისი == '''3 მაისი''' — პირველი ინტერნეტ ქსელის გამოყენება [[აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიაში]]. '''22 მაისი''' — აზერბაიჯანსა და [[ლაოსი|ლაოსს]] შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>{{Cite web |url=http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |title=Azerbaijan - Laos relations |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181102035408/http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |archivedate=2018-11-02 }}</ref>. == ნოემბერი == '''12 ნოემბერი''' * [[აზერბაიჯანის კონსტიტუცია|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის]] მიღება<ref>[https://books.google.az/books?id=z1kmAAAAMAAJ&q=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&dq=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwimmbK3w6veAhVCVywKHTYNAt4Q6AEIKzAB Конституции государств - участников СНГ]</ref>. * აზერბაიჯანში პირველი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარება<ref>[https://books.google.az/books?id=B9JNkgAACAAJ&dq=Проведение+первых+парламентских+выборов+в+Азербайджане&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiCmoPZw6veAhXnp4sKHbWEC34Q6AEIJzAA Очерки по истории Азербайджана]</ref>. == იხილეთ აგრეთვე == * [[1991 წელი აზერბაიჯანში]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1995 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1995 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1995 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] rz6zi9ejan38v1nx3pt3308zavgzv16 5428217 5428192 2026-07-06T16:04:54Z Jaba1977 3604 5428217 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1995}} სტატიაში 1995 წელს აზერბაიჯანში მომხდარი მოვლენებია აღწერილი. == იანვარი == * 12 იანვარი — [[ურუგვაი|ურუგვაისა]] და აზერბაიჯანის რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://www.montevideo.com.uy/Noticias/Parlamentarios-de-Azerbaiyan-visitaron-Uruguay-uc264648 Parlamentarios de Azerbaiyán visitaron Uruguay] {{ენისხატულა|esp|ესპანური}}</ref>. == თებერვალი == * 18 თებერვალი — სახელმწიფო ფერმებისა და კოლექტიურ მეურნეობის რეფორმის შესახებ ბრძანების ხელმოწერა<ref>[http://base.spinform.ru/show_doc.fwx?rgn=2791 О реформе совхозов и колхозов]</ref>. * 28 თებერვალი — აზერბაიჯანსა და [[ნეპალი|ნეპალს]]  შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://digitallibrary.un.org/record/1481838 Diplomatic Relations Between Azerbaijan and Nepal as of 28 Feb. 1995]</ref>. == მარტი == * 2 მარტი — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის შექმნა. * 2 მარტი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკისა და [[ბურუნდი|ბურუნდის]] რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება. * 13 მარტი — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასაწყისი. * 17 მარტი — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასრულდა  სამთავრობო ძალების გამარჯვებით. == აპრილი == * 14 აპრილი''' — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის წესდების მიღება<ref>[www.e-qanun.az/framework/doc/9315 Azərbaycan Respublikası Dövlət Aqrar İslahat Komissiyası haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə].</ref> == მაისი == * 3 მაისი — პირველი ინტერნეტ ქსელის გამოყენება [[აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიაში]]. * 22 მაისი — აზერბაიჯანსა და [[ლაოსი|ლაოსს]] შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>{{Cite web |url=http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |title=Azerbaijan - Laos relations |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181102035408/http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |archivedate=2018-11-02 }}</ref>. == ნოემბერი == * 12 ნოემბერი — [[აზერბაიჯანის კონსტიტუცია|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის]] მიღება<ref>[https://books.google.az/books?id=z1kmAAAAMAAJ&q=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&dq=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwimmbK3w6veAhVCVywKHTYNAt4Q6AEIKzAB Конституции государств - участников СНГ]</ref>. * 12 ნოემბერი — აზერბაიჯანში პირველი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარება<ref>[https://books.google.az/books?id=B9JNkgAACAAJ&dq=Проведение+первых+парламентских+выборов+в+Азербайджане&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiCmoPZw6veAhXnp4sKHbWEC34Q6AEIJzAA Очерки по истории Азербайджана]</ref>. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1995 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1995 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1995 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] d4nur03i2s6pgbscl76grwo9fwyldkt 5428219 5428217 2026-07-06T16:07:16Z Jaba1977 3604 5428219 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1995}} სტატიაში 1995 წელს აზერბაიჯანში მომხდარი მოვლენებია აღწერილი. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[ჰეიდარ ალიევი]] * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[ფუად გულიევი]] * [[აზერბაიჯანის პარლამენტი]]ს სპიკერი: [[რასულ გულიევი]] == იანვარი == * 12 იანვარი — [[ურუგვაი|ურუგვაისა]] და აზერბაიჯანის რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://www.montevideo.com.uy/Noticias/Parlamentarios-de-Azerbaiyan-visitaron-Uruguay-uc264648 Parlamentarios de Azerbaiyán visitaron Uruguay] {{ენისხატულა|esp|ესპანური}}</ref>. == თებერვალი == * 18 თებერვალი — სახელმწიფო ფერმებისა და კოლექტიურ მეურნეობის რეფორმის შესახებ ბრძანების ხელმოწერა<ref>[http://base.spinform.ru/show_doc.fwx?rgn=2791 О реформе совхозов и колхозов]</ref>. * 28 თებერვალი — აზერბაიჯანსა და [[ნეპალი|ნეპალს]]  შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://digitallibrary.un.org/record/1481838 Diplomatic Relations Between Azerbaijan and Nepal as of 28 Feb. 1995]</ref>. == მარტი == * 2 მარტი — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის შექმნა. * 2 მარტი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკისა და [[ბურუნდი|ბურუნდის]] რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება. * 13 მარტი — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასაწყისი. * 17 მარტი — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასრულდა  სამთავრობო ძალების გამარჯვებით. == აპრილი == * 14 აპრილი''' — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის წესდების მიღება<ref>[www.e-qanun.az/framework/doc/9315 Azərbaycan Respublikası Dövlət Aqrar İslahat Komissiyası haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə].</ref> == მაისი == * 3 მაისი — პირველი ინტერნეტ ქსელის გამოყენება [[აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიაში]]. * 22 მაისი — აზერბაიჯანსა და [[ლაოსი|ლაოსს]] შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>{{Cite web |url=http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |title=Azerbaijan - Laos relations |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181102035408/http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |archivedate=2018-11-02 }}</ref>. == ნოემბერი == * 12 ნოემბერი — [[აზერბაიჯანის კონსტიტუცია|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის]] მიღება<ref>[https://books.google.az/books?id=z1kmAAAAMAAJ&q=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&dq=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwimmbK3w6veAhVCVywKHTYNAt4Q6AEIKzAB Конституции государств - участников СНГ]</ref>. * 12 ნოემბერი — აზერბაიჯანში პირველი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარება<ref>[https://books.google.az/books?id=B9JNkgAACAAJ&dq=Проведение+первых+парламентских+выборов+в+Азербайджане&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiCmoPZw6veAhXnp4sKHbWEC34Q6AEIJzAA Очерки по истории Азербайджана]</ref>. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1995 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1995 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1995 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] m5ex0v0zt80u6qqy24hoxcawjiali22 5428222 5428219 2026-07-06T16:08:24Z Jaba1977 3604 /* აპრილი */ 5428222 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|1995}} სტატიაში 1995 წელს აზერბაიჯანში მომხდარი მოვლენებია აღწერილი. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[ჰეიდარ ალიევი]] * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[ფუად გულიევი]] * [[აზერბაიჯანის პარლამენტი]]ს სპიკერი: [[რასულ გულიევი]] == იანვარი == * 12 იანვარი — [[ურუგვაი|ურუგვაისა]] და აზერბაიჯანის რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://www.montevideo.com.uy/Noticias/Parlamentarios-de-Azerbaiyan-visitaron-Uruguay-uc264648 Parlamentarios de Azerbaiyán visitaron Uruguay] {{ენისხატულა|esp|ესპანური}}</ref>. == თებერვალი == * 18 თებერვალი — სახელმწიფო ფერმებისა და კოლექტიურ მეურნეობის რეფორმის შესახებ ბრძანების ხელმოწერა<ref>[http://base.spinform.ru/show_doc.fwx?rgn=2791 О реформе совхозов и колхозов]</ref>. * 28 თებერვალი — აზერბაიჯანსა და [[ნეპალი|ნეპალს]]  შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>[https://digitallibrary.un.org/record/1481838 Diplomatic Relations Between Azerbaijan and Nepal as of 28 Feb. 1995]</ref>. == მარტი == * 2 მარტი — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის შექმნა. * 2 მარტი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკისა და [[ბურუნდი|ბურუნდის]] რესპუბლიკას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება. * 13 მარტი — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასაწყისი. * 17 მარტი — სპეციალური დანიშნულების პოლიციის ანტი-სამთავრობო შეიარაღებული აჯანყების დასრულდა  სამთავრობო ძალების გამარჯვებით. == აპრილი == * 14 აპრილი — აგრარული რეფორმების სახელმწიფო კომისიის წესდების მიღება<ref>[www.e-qanun.az/framework/doc/9315 Azərbaycan Respublikası Dövlət Aqrar İslahat Komissiyası haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə].</ref> == მაისი == * 3 მაისი — პირველი ინტერნეტ ქსელის გამოყენება [[აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიაში]]. * 22 მაისი — აზერბაიჯანსა და [[ლაოსი|ლაოსს]] შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარება<ref>{{Cite web |url=http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |title=Azerbaijan - Laos relations |accessdate=2018-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181102035408/http://hanoi.mfa.gov.az/content/50 |archivedate=2018-11-02 }}</ref>. == ნოემბერი == * 12 ნოემბერი — [[აზერბაიჯანის კონსტიტუცია|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის]] მიღება<ref>[https://books.google.az/books?id=z1kmAAAAMAAJ&q=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&dq=Принятие+Конституции+Азербайджанской+Республики.&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwimmbK3w6veAhVCVywKHTYNAt4Q6AEIKzAB Конституции государств - участников СНГ]</ref>. * 12 ნოემბერი — აზერბაიჯანში პირველი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარება<ref>[https://books.google.az/books?id=B9JNkgAACAAJ&dq=Проведение+первых+парламентских+выборов+в+Азербайджане&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiCmoPZw6veAhXnp4sKHbWEC34Q6AEIJzAA Очерки по истории Азербайджана]</ref>. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:1995 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:1995 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1995 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] ldyprrvld04tc8duem94i8wewldyqth 0 424687 5428363 3880775 2026-07-06T20:42:14Z გიო ოქრო 84301 5428363 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მმართველი |სახელი = შარლ I დე ბურბონი |სურათი = Karel Bourb.jpg |ქვეყანა = [[ბურბონე|ბურბონისა]] და [[ოვერნი|ოვერნის ჰერცოგი]] |მმართველობის დასაწყისი = [[1434]] |მმართველობის დასასრული = [[4 დეკემბერი]], [[1456]] |წინამორბედი = [[ჟან I (ბურბონის ჰერცოგი)|ჟან I]] |მემკვიდრე = [[ჟან II (ბურბონის ჰერცოგი)|ჟან II]] |დაბადების თარიღი = [[1401]] |გარდაცვალების თარიღი = [[4 დეკემბერი]], [[1456]], (54-55 წლის) |ქორწინება = [[აგნეს ბურგუნდიელი]] |შვილები = თერთმეტი შვილი |დინასტია = [[ბურბონები]] |მამა = [[ჟან I (ბურბონის ჰერცოგი)|ჟან I, ბურბონის ჰერცოგი]] |დედა = [[მარი ბერელი]] |რელიგია = [[კათოლიციზმი]] }} '''შარლ I დე ბურბონი''' ({{lang-fr|Charles Ier de Bourbon}}; დ. [[1401]] — გ. [[4 დეკემბერი]], [[1456]]) — [[ბურბონთა დინასტია|ბურბონთა დინასტიის]] წარმომადგენელი. ბურბონის ჰერცოგ [[ჟან I (ბურბონის ჰერცოგი)|ჟან I]]-ისა და [[მარი ბერელი|მარი ბერელის]] უფროსი ვაჟი. ბურბონისა და ოვერნის ჰერცოგი 1434-1456 წლებში. == ბიოგრაფია == ჟანი დაიბადა 1401 წელს. იგი იყო ბურბონის ჰერცოგ ჟან I-ისა და მარი ბერელის უფროსი ვაჟი. 1424 წელს მიენიჭა კლერმონ-ან-ბევუას გრაფობა. 1434 წელს კი მისი ორივე მშობელი ერთდროულად დაიღუპა, რის შემდეგაც მამის მემკვიდრეობით მას ბურბონის ჰერცოგობა, ხოლო დედის ხაზით ოვერნის ჰერცოგობა ერგო. 1425 წელს ცოლად შეირთო ბურგუნდიის ჰერცოგ [[ჟან I (ბურგუნდია)|ჟან I უშიშის]] ქალიშვილი [[აგნეს ბურგუნდიელი]]. მიუხედავად იმისა, რომ აგნესთან 11 შვილი ჰყავდა, მას ასევე ჰყავდა საყვარელიც, ჟანა დე ბურნანის სახით, რომელთანაც შეეძინა უკანონო ვაჟი, სახელად ლუი, რომელიც შემდგომში რუსილონის გრაფი და ბურბონ-რუსილონის დინასტიის დამაარსებელი გახდა. ცნობილია, რომ გამოჩენილი ერთგულებისათვის, მეფე [[ლუი XI]]-მ შარლს შესთავაზა თავის უფროს ქალიშვილ [[ჟანა დე ვალუა|ჟანა დე ვალუაზე]] ქორწინება. შარლი აქტიურად იყო ჩაბმული ასწლიან ომში, სადაც იგი თავისი ცოლის ძმის, ბურგუნდიის ჰერცოგ [[ფილიპ III (ბურგუნდია)|ფილიპ III]]-ის მხარეს იბრძოდა. თუმცა შარლსა და ფილიპს შორის 1440 წელს დიდი განხეთქილება მოხდა და მათი ალიანსიც დაიშალა. იგი მეფე [[შარლ VII]]-ის მხარეს გადავიდა და დროებით ერთულად ემსახურა კიდეც. ცნობილია, რომ შარლი ერეოდა 1439-40 წლებში მიმდინარე დიდგვაროვანთა აჯანყებაში, რომელიც ცნობილია [[პრაგერია|„პრაგერიის“]] სახელით. შარლ VII-მ ჩაახშო ამბოხი, შარლს კი მისი სამფლობელოების ნაწილი ჩამოართვა. შარლ I გარდაიცვალა 1456 წელს, თავის სამეფო კარზე. == შვილები == === ლეგიტიმური შვილები === # [[ჟან II (ბურბონის ჰერცოგი)|ჟან II]] (1426-1488), ეწეოდა სასულიერო საქმიანობას, მამის გარდაცვალების შემდეგ გახდა ბურბონის ჰერცოგი, ცოლად ჰყავდა ჟანა დე ვალუა, თუმცა გარდაიცვალა უშვილოდ; # მარი (1428-1448), ცოლად გაჰყვა ლოთარინგიის ჰერცოგ ჟან II-ს; # ფილიპი (1430-1440), ბეჟოს ჰერცოგი, გარდაიცვალა მცირეწლოვანი; # [[შარლ II (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ II]] (1434-1488), ლიონის არქიეპისკოპოსი და მცირე ხნით ბურბონის ჰერცოგი, გარდაიცვალა დაუქორწინებელი; # [[იზაბელ დე ბურბონი|იზაბელი]] (1436-1465), ცოლად გაჰყვა ბურგუნდიის ჰერცოგ [[შარლ გულადი|შარლ I]]-ს; # [[პიერ II (ბურბონის ჰერცოგი)|პიერ II]] (1438-1503), ბურბონის ჰერცოგი, ცოლად შეირთო [[ანა ვალუა|ანა დე ვალუა]] რომელთანაც შეეძინა მხოლოდ ერთი ქალიშვილი; # [[ლუი დე ბურბონი (1438-1482)|ლუი]] (1438-1482), ლიეჟის ეპისკოპოსი; #[[მარგარიტა დე ბურბონი (1438-1483)|მარგარიტა]] (1438-1483), ცოლად გაჰყვა სავოიის ჰერცოგ ფილიპო II-ს; # კატრინი (1440-1469), ცოლად გაჰყვა გელდერის ჰეროცგ ადოლფ II-ს; # ჟანა (1442-1493), ცოლად გაჰყვა ორანჟ-ნასაუს პრინც იოჰან II-ს; # ჟაკი (1445-1468), მონტესპიერის გრაფი, გარდაიცვალა დაუქორწინებელი; === არალეგიტიმური შვილები === # ლუი, რუსილონის გრაფი და ბურბონ-რუსილონელთა დინასტიის დამაარსებელი, საფრანგეთის მეფის ხელშეწყობით დააარსა წმინდა მიქაელის ორდერი; # რენე, ნარბონის არქიეპისკოპოსი და სენ-სევერ-ლე-ვიკომტის აბატი. == ლიტერატურა == * Pernoud, Régine, Marie-Véronique Clin, Prof. Jeremy duQuesnay Adams, and Bonnie Wheeler, Joan of Arc, (St.Martin's Press:New York, 1986) * Vaughan, Richard, Philip the Good, (The Boydell Press: London, 2004) [[კატეგორია:დაბადებული 1401]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 4 დეკემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1456]] [[კატეგორია:ბურბონები]] nbxe601fotuzxfh8p77kqkmkzw0g0pp 0 424972 5428364 3594905 2026-07-06T20:43:01Z გიო ოქრო 84301 5428364 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება |სახელი = ლუი I დე ბურბონი |ფოტო = Louis Blanche2.jpg |ფოტოს სიგანე = 220პქ |დაბთარიღი = [[1376]] |გარდთარიღი = [[21 დეკემბერი]], [[1446]], (69-70 წლის) |ეროვნება = [[ფრანგები]] |წოდება = ვენდომის გრაფი |რელიგია = [[კათოლიციზმი]] |მეუღლეები = ბლანშ დე რუსი<br/>ჟანა დე ლავალი |მამა = [[ჟან I (ლა მარშის გრაფი)|ჟან I, ლა მარშის გრაფი]] |დედა = [[კატრინ ვენდომელი]] }} '''ლუი I დე ბურბონი''' ({{lang-fr|Louis Ier de Bourbon}}; დ. [[1376]] — გ. [[21 დეკემბერი]], [[1446]]) — [[ბურბონთა დინასტია|ბურბონთა დინასტიის]] წარმომადგენელი. ლა მარშის გრაფ [[ჟან I (ლა მარშის გრაფი)|ჟან I]]-ისა და [[კატრინ ვენდომელი|კატრინ ვენდომელის]] შუათანა ვაჟი. ვენდომის გრაფი. == ბიოგრაფია და შვილები == ლუი დაიბადა 1376 წელს საფრანგეთში. იგი იყო ლა მარშის გრაფ ჟან I-ისა და მისი მეუღლის, კატრინ ვენდომელის შუათანა ვაჟი. მამის გარდაცვალების შემდეგ მის უფროს ძმას, [[ჟაკ II (ლა მარშის გრაფი)|ჟაკ II-]]ს ლა მარშის გრაფობა, ხოლო ლუის ვენდომის გრაფობა ერგო. ლუი იყო ძლევამოსილი ორლეანის ჰერცოგის მომხრე და მისი მხარდამჭერი, რის გამოც ჰერცოგმა მას საფრანგეთის სამეფო საბჭოში ადგილი მისცა. მას შემდეგ, რაც ბურგუნდიელებსა და არმანიაკებს შორის სამოქალაქო ომი დაიწყო, ლუი ორივე მხარეს უჭერდა მხარს. 1414 წელს მან ცოლად შეირთო ბლანშ დე რუსი, თუმცა მომდევნო წელს იგი ინგლისელებს ტყვედ ჩაუვარდა აზენკურის ბრძოლაში და არც თუ ისე მცირე დრო გაატარა ტყვეობაში. მას ბლანშთან შვილები არ ჰყოლია, რადგან ბლანში 1421 წელს დაიღუპა, ლუი კი 1423 წელს გაანთავისუფლეს. 1424 წელს მან ცოლად შეირთო ჟანა დე ლავალი, რომელთანაც შეეძინა სამი შვილი: # კატრინი (1425-?); # გაბრიელი (1426-?); # [[ჟან VIII (ვენდომის გრაფი)|ჟან VIII]] (1425-1477), ვენდომის გრაფი, ცოლად შეირთო იზაბელ დე ბევე; მრავალწლიანი ინგლისური ტყვეობის დროს, ლუის ერთ-ერთ ინგლისელ ქალთან, სიბილა ბოსტუმთან შეეძინა უკანონო შვილი: # ჯონი (1420-1496), ვენდომის ბასტარდი; იგი იბრძოდა ლეგენდარული [[ჟანა დ’არკი|ჟანა დ'არკის]] მხარდამხარ 1429 წელს [[ორლეანის ალყა|ორლეანთან]] და დაესწრო [[შარლ VII]]-ის მეფედ კურთხევას რეიმსში. იგი გარდაიცვალა 1446 წლის 21 დეკემბერს. == ლიტერატურა == * Askins, William (2000). "The Brothers Orleans and their Keepers". In Arn, Mary-Jo. Charles D'Orléans in England, 1415-1440. D.S. Brewer. * Grammit, David (2010). "Battle near Crevant". In Rogers, Clifford J. The Oxford Encyclopedia of Medieval Warfare and Military Technology. Vol. 1. Oxford University Press. * Henneman, John Bell (1995). "Bourbon". In Kibler, William W. Medieval France: An Encyclopedia. Routledge. [[კატეგორია:დაბადებული 1376]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 21 დეკემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1446]] [[კატეგორია:ბურბონები]] qph1y1lad98332co10lpsbv64fzj01r 0 426609 5428183 4851892 2026-07-06T15:34:16Z Jaba1977 3604 5428183 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2018}} 2018 წელს განხორციელებული მნიშვნელოვანი მოვლენები აზერბაიჯანში: # „აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის წელი“<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Распоряжение Президента Азербайджанской Республики] [https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Об объявлении 2018 года в Азербайджанской Республике «Годом Азербайджанской Демократической Республики»]</ref> # „ნახიჩევანი გამოცხადდა ისლამური კულტურის დედაქალაქად“<ref>[https://moscow-baku.ru/news/culture/v_seti_zapushchen_sayt_nakhchyvan_stolitsa_islamskoy_kultury_2018/ В Сети запущен сайт «Нахчыван – столица исламской культуры-2018»]</ref> == თებერვალი == '''9 თენერვალი''' [[აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტი|აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტის]] დამკვდრება<ref>[https://report.az/ru/religiya/sozdan-azerbajdzhanskij-institut-teologii/ Создан Азербайджанский институт теологии]</ref> == მარტი == '''15 — 17 მარტი''' VI [[ბაქოს პროცესი|ბაქოს გლობალური ფორუმი]]<ref>[https://moscow-baku.ru/news/politics/vi_globalnyy_bakinskiy_forum_osnovnye_zayavleniya/ VI Глобальный Бакинский форум: Основные заявления (фото, видео)]</ref> == აპრილი == '''5 აპრილი''' [[მიუმხრობლობის მოძრაობა|მიუმხრობლობის მოძრაობის]] მინისტრთა კონფერენციის გახსნა<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/V_Baku_sostoyalas_ceremoniya_otkrytiya_ministerskoi_konferencii_Dvizheniya_neprisoedineniyaV_otkrytii_konferencii_prinyal_uchastie_Prezident_Azerbaidzhana_Ilham_Aliev_OBNOVLENO_3_VIDEO-1150091 В Баку состоялась церемония открытия министерской конференции Движения неприсоединения]</ref> '''9 აპრილი''' [[საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში (2018)|საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში]]<ref>[https://www.reuters.com/article/us-azerbaijan-election-idUSKBN1FP0RE Azerbaijan brings forward date of presidential election to April 11: decree]</ref> '''18 აპრილი''' აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ინაუგურაცია<ref>[https://mir24.tv/news/16301284/inauguraciya-ilham-aliev-vstupil-v-dolzhnost-prezidenta-azerbaidzhana Инаугурация: Ильхам Алиев вступил в должность президента Азербайджана]</ref> '''21 აპრილი''' [[აზერბაიჯანის მინისტრთა კაბინეტი|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის]] ახალი შემადგენლობის დამტკიცება<ref>{{Cite web |url=https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |title=Объявлен состав нового Кабинета министров Азербайджана |accessdate=2019-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193612/https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |archivedate=2018-12-18 }}</ref> '''27 — 29 აპრილი''' 2018 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი<ref>[https://www.formula1.com/en/racing/2018/Azerbaijan.html FORMULA 1 2018 AZERBAIJAN GRAND PRIX]</ref> == მაისი == '''14 მაისი''' [[ბაქოს პორტი|ბაქოს საერთაშორისო ზღვის სავაჭრო პორტის]] კომპლექსის გახსნა<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/открылся-бакинский-международный-морской-торговый-порт/1145253 Открылся Бакинский международный морской торговый порт]</ref> '''28 მაისი''' [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის]] 100 წლის იუბილე '''29 მაისი''' [[სამხრეთის გაზის დერეფანი|სამხრეთის გაზის დერეფნის]] გახსნა<ref>[https://regnum.ru/news/2422669.html В Баку открыли TANAP — Южный газовый коридор в Европу]</ref> == ივნისი == '''5 ივნისი''' BMX ველოსპორტის  მსოფლიო ჩემპიონატის გახსნის ცერემონია<ref>[https://report.az/ru/individual-nye/v-baku-sostoyalas-ceremoniya-otkrytiya-chempionata-mira-po-bmx/ В Баку состоялась церемония открытия чемпионата мира по BMX]</ref> '''26 ივნისი''' [[აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები|აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების]] აღლუმი 100 წლის იუბილესთან დაკავშირებით<ref>[http://www.1news.az/mobile/news/v-azerbaydzhane-otmechayut-100-letie-vooruzhennyh-sil В Азербайджане отмечают 100-летие Вооруженных сил]</ref> == სექტემბერი == '''15 სექტემბერი''' ბაქოს გათავისუფლების 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი აღლუმი<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/парад-по-случаю-100-летия-освобождения-баку-/1255477 Парад по случаю 100-летия освобождения Баку]</ref> '''21 სექტემბერი''' აზერბაიჯანის პარლამენტის 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი სესია<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Torzhestvenno_otmecheno_100_letie_parlamenta_pervoi_na_Vostoke_demokraticheskoi_respubliki-1197035 Торжественно отмечено 100-летие парламента первой на Востоке демократической республики]</ref> '''20 — 27 სექტემბერი''' 2018 წლის ძიუდოს მსოფლიო  ჩემპიონატი<ref>[https://www.ijf.org/competition/1591 WORLD CHAMPIONSHIPS SENIORS BAKU 2018]</ref> == ოქტომბერი == '''25 — 26 ოქტომბერი''' VI [[ბაქოს საერთაშორისო ჰუმანიტარული ფორუმი]]<ref>[http://vzglyad.az/news/121079/В-Баку-проходит-vi-Бакинский-международный-гуманитарный-форум-ФОТО,-ОБНОВЛЕНО.html В Баку проходит VI Бакинский международный гуманитарный форум]</ref> == ნოემბერი == '''1 ნოემბერი''' მოსახლეობა: 9 967 730<ref>[https://www.trend.az/azerbaijan/society/2994929.html Население Азербайджана с начала года увеличилось почти на 70 тыс. человек]</ref> '''15 ნოემბერი''' ბრინჯაოს ხანის უძველესი თამაშის კვალის აღმოჩენა, რომელიც დაახლოებით 4 ათასი წლისაა<ref>[https://www.sciencenews.org/article/bronze-age-game-found-chiseled-stone-azerbaijan A Bronze Age game called 58 holes was found chiseled into stone in Azerbaijan]</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:2018 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანი]] trlnequkfeq8gcscbvhk4kop6r5k592 5428189 5428183 2026-07-06T15:35:23Z Jaba1977 3604 5428189 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2018}} 2018 წელს განხორციელებული მნიშვნელოვანი მოვლენები აზერბაიჯანში: # „აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის წელი“<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Распоряжение Президента Азербайджанской Республики] [https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Об объявлении 2018 года в Азербайджанской Республике «Годом Азербайджанской Демократической Республики»]</ref> # „ნახიჩევანი გამოცხადდა ისლამური კულტურის დედაქალაქად“<ref>[https://moscow-baku.ru/news/culture/v_seti_zapushchen_sayt_nakhchyvan_stolitsa_islamskoy_kultury_2018/ В Сети запущен сайт «Нахчыван – столица исламской культуры-2018»]</ref> == თებერვალი == '''9 თენერვალი''' [[აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტი|აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტის]] დამკვდრება<ref>[https://report.az/ru/religiya/sozdan-azerbajdzhanskij-institut-teologii/ Создан Азербайджанский институт теологии]</ref> == მარტი == '''15 — 17 მარტი''' VI [[ბაქოს პროცესი|ბაქოს გლობალური ფორუმი]]<ref>[https://moscow-baku.ru/news/politics/vi_globalnyy_bakinskiy_forum_osnovnye_zayavleniya/ VI Глобальный Бакинский форум: Основные заявления (фото, видео)]</ref> == აპრილი == '''5 აპრილი''' [[მიუმხრობლობის მოძრაობა|მიუმხრობლობის მოძრაობის]] მინისტრთა კონფერენციის გახსნა<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/V_Baku_sostoyalas_ceremoniya_otkrytiya_ministerskoi_konferencii_Dvizheniya_neprisoedineniyaV_otkrytii_konferencii_prinyal_uchastie_Prezident_Azerbaidzhana_Ilham_Aliev_OBNOVLENO_3_VIDEO-1150091 В Баку состоялась церемония открытия министерской конференции Движения неприсоединения]</ref> '''9 აპრილი''' [[საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში (2018)|საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში]]<ref>[https://www.reuters.com/article/us-azerbaijan-election-idUSKBN1FP0RE Azerbaijan brings forward date of presidential election to April 11: decree]</ref> '''18 აპრილი''' აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ინაუგურაცია<ref>[https://mir24.tv/news/16301284/inauguraciya-ilham-aliev-vstupil-v-dolzhnost-prezidenta-azerbaidzhana Инаугурация: Ильхам Алиев вступил в должность президента Азербайджана]</ref> '''21 აპრილი''' [[აზერბაიჯანის მინისტრთა კაბინეტი|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის]] ახალი შემადგენლობის დამტკიცება<ref>{{Cite web |url=https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |title=Объявлен состав нового Кабинета министров Азербайджана |accessdate=2019-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193612/https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |archivedate=2018-12-18 }}</ref> '''27 — 29 აპრილი''' 2018 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი<ref>[https://www.formula1.com/en/racing/2018/Azerbaijan.html FORMULA 1 2018 AZERBAIJAN GRAND PRIX]</ref> == მაისი == '''14 მაისი''' [[ბაქოს პორტი|ბაქოს საერთაშორისო ზღვის სავაჭრო პორტის]] კომპლექსის გახსნა<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/открылся-бакинский-международный-морской-торговый-порт/1145253 Открылся Бакинский международный морской торговый порт]</ref> '''28 მაისი''' [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის]] 100 წლის იუბილე '''29 მაისი''' [[სამხრეთის გაზის დერეფანი|სამხრეთის გაზის დერეფნის]] გახსნა<ref>[https://regnum.ru/news/2422669.html В Баку открыли TANAP — Южный газовый коридор в Европу]</ref> == ივნისი == '''5 ივნისი''' BMX ველოსპორტის  მსოფლიო ჩემპიონატის გახსნის ცერემონია<ref>[https://report.az/ru/individual-nye/v-baku-sostoyalas-ceremoniya-otkrytiya-chempionata-mira-po-bmx/ В Баку состоялась церемония открытия чемпионата мира по BMX]</ref> '''26 ივნისი''' [[აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები|აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების]] აღლუმი 100 წლის იუბილესთან დაკავშირებით<ref>[http://www.1news.az/mobile/news/v-azerbaydzhane-otmechayut-100-letie-vooruzhennyh-sil В Азербайджане отмечают 100-летие Вооруженных сил]</ref> == სექტემბერი == '''15 სექტემბერი''' ბაქოს გათავისუფლების 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი აღლუმი<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/парад-по-случаю-100-летия-освобождения-баку-/1255477 Парад по случаю 100-летия освобождения Баку]</ref> '''21 სექტემბერი''' აზერბაიჯანის პარლამენტის 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი სესია<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Torzhestvenno_otmecheno_100_letie_parlamenta_pervoi_na_Vostoke_demokraticheskoi_respubliki-1197035 Торжественно отмечено 100-летие парламента первой на Востоке демократической республики]</ref> '''20 — 27 სექტემბერი''' 2018 წლის ძიუდოს მსოფლიო  ჩემპიონატი<ref>[https://www.ijf.org/competition/1591 WORLD CHAMPIONSHIPS SENIORS BAKU 2018]</ref> == ოქტომბერი == '''25 — 26 ოქტომბერი''' VI [[ბაქოს საერთაშორისო ჰუმანიტარული ფორუმი]]<ref>[http://vzglyad.az/news/121079/В-Баку-проходит-vi-Бакинский-международный-гуманитарный-форум-ФОТО,-ОБНОВЛЕНО.html В Баку проходит VI Бакинский международный гуманитарный форум]</ref> == ნოემბერი == '''1 ნოემბერი''' მოსახლეობა: 9 967 730<ref>[https://www.trend.az/azerbaijan/society/2994929.html Население Азербайджана с начала года увеличилось почти на 70 тыс. человек]</ref> '''15 ნოემბერი''' ბრინჯაოს ხანის უძველესი თამაშის კვალის აღმოჩენა, რომელიც დაახლოებით 4 ათასი წლისაა<ref>[https://www.sciencenews.org/article/bronze-age-game-found-chiseled-stone-azerbaijan A Bronze Age game called 58 holes was found chiseled into stone in Azerbaijan]</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2018 წელი აზერბაიჯანში]] c9azmdwp78xvsoo141wg8xxw3c9qwpj 5428194 5428189 2026-07-06T15:37:35Z Jaba1977 3604 /* სქოლიო */ 5428194 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2018}} 2018 წელს განხორციელებული მნიშვნელოვანი მოვლენები აზერბაიჯანში: # „აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის წელი“<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Распоряжение Президента Азербайджанской Республики] [https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Об объявлении 2018 года в Азербайджанской Республике «Годом Азербайджанской Демократической Республики»]</ref> # „ნახიჩევანი გამოცხადდა ისლამური კულტურის დედაქალაქად“<ref>[https://moscow-baku.ru/news/culture/v_seti_zapushchen_sayt_nakhchyvan_stolitsa_islamskoy_kultury_2018/ В Сети запущен сайт «Нахчыван – столица исламской культуры-2018»]</ref> == თებერვალი == '''9 თენერვალი''' [[აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტი|აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტის]] დამკვდრება<ref>[https://report.az/ru/religiya/sozdan-azerbajdzhanskij-institut-teologii/ Создан Азербайджанский институт теологии]</ref> == მარტი == '''15 — 17 მარტი''' VI [[ბაქოს პროცესი|ბაქოს გლობალური ფორუმი]]<ref>[https://moscow-baku.ru/news/politics/vi_globalnyy_bakinskiy_forum_osnovnye_zayavleniya/ VI Глобальный Бакинский форум: Основные заявления (фото, видео)]</ref> == აპრილი == '''5 აპრილი''' [[მიუმხრობლობის მოძრაობა|მიუმხრობლობის მოძრაობის]] მინისტრთა კონფერენციის გახსნა<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/V_Baku_sostoyalas_ceremoniya_otkrytiya_ministerskoi_konferencii_Dvizheniya_neprisoedineniyaV_otkrytii_konferencii_prinyal_uchastie_Prezident_Azerbaidzhana_Ilham_Aliev_OBNOVLENO_3_VIDEO-1150091 В Баку состоялась церемония открытия министерской конференции Движения неприсоединения]</ref> '''9 აპრილი''' [[საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში (2018)|საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში]]<ref>[https://www.reuters.com/article/us-azerbaijan-election-idUSKBN1FP0RE Azerbaijan brings forward date of presidential election to April 11: decree]</ref> '''18 აპრილი''' აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ინაუგურაცია<ref>[https://mir24.tv/news/16301284/inauguraciya-ilham-aliev-vstupil-v-dolzhnost-prezidenta-azerbaidzhana Инаугурация: Ильхам Алиев вступил в должность президента Азербайджана]</ref> '''21 აპრილი''' [[აზერბაიჯანის მინისტრთა კაბინეტი|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის]] ახალი შემადგენლობის დამტკიცება<ref>{{Cite web |url=https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |title=Объявлен состав нового Кабинета министров Азербайджана |accessdate=2019-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193612/https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |archivedate=2018-12-18 }}</ref> '''27 — 29 აპრილი''' 2018 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი<ref>[https://www.formula1.com/en/racing/2018/Azerbaijan.html FORMULA 1 2018 AZERBAIJAN GRAND PRIX]</ref> == მაისი == '''14 მაისი''' [[ბაქოს პორტი|ბაქოს საერთაშორისო ზღვის სავაჭრო პორტის]] კომპლექსის გახსნა<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/открылся-бакинский-международный-морской-торговый-порт/1145253 Открылся Бакинский международный морской торговый порт]</ref> '''28 მაისი''' [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის]] 100 წლის იუბილე '''29 მაისი''' [[სამხრეთის გაზის დერეფანი|სამხრეთის გაზის დერეფნის]] გახსნა<ref>[https://regnum.ru/news/2422669.html В Баку открыли TANAP — Южный газовый коридор в Европу]</ref> == ივნისი == '''5 ივნისი''' BMX ველოსპორტის  მსოფლიო ჩემპიონატის გახსნის ცერემონია<ref>[https://report.az/ru/individual-nye/v-baku-sostoyalas-ceremoniya-otkrytiya-chempionata-mira-po-bmx/ В Баку состоялась церемония открытия чемпионата мира по BMX]</ref> '''26 ივნისი''' [[აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები|აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების]] აღლუმი 100 წლის იუბილესთან დაკავშირებით<ref>[http://www.1news.az/mobile/news/v-azerbaydzhane-otmechayut-100-letie-vooruzhennyh-sil В Азербайджане отмечают 100-летие Вооруженных сил]</ref> == სექტემბერი == '''15 სექტემბერი''' ბაქოს გათავისუფლების 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი აღლუმი<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/парад-по-случаю-100-летия-освобождения-баку-/1255477 Парад по случаю 100-летия освобождения Баку]</ref> '''21 სექტემბერი''' აზერბაიჯანის პარლამენტის 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი სესია<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Torzhestvenno_otmecheno_100_letie_parlamenta_pervoi_na_Vostoke_demokraticheskoi_respubliki-1197035 Торжественно отмечено 100-летие парламента первой на Востоке демократической республики]</ref> '''20 — 27 სექტემბერი''' 2018 წლის ძიუდოს მსოფლიო  ჩემპიონატი<ref>[https://www.ijf.org/competition/1591 WORLD CHAMPIONSHIPS SENIORS BAKU 2018]</ref> == ოქტომბერი == '''25 — 26 ოქტომბერი''' VI [[ბაქოს საერთაშორისო ჰუმანიტარული ფორუმი]]<ref>[http://vzglyad.az/news/121079/В-Баку-проходит-vi-Бакинский-международный-гуманитарный-форум-ФОТО,-ОБНОВЛЕНО.html В Баку проходит VI Бакинский международный гуманитарный форум]</ref> == ნოემბერი == '''1 ნოემბერი''' მოსახლეობა: 9 967 730<ref>[https://www.trend.az/azerbaijan/society/2994929.html Население Азербайджана с начала года увеличилось почти на 70 тыс. человек]</ref> '''15 ნოემბერი''' ბრინჯაოს ხანის უძველესი თამაშის კვალის აღმოჩენა, რომელიც დაახლოებით 4 ათასი წლისაა<ref>[https://www.sciencenews.org/article/bronze-age-game-found-chiseled-stone-azerbaijan A Bronze Age game called 58 holes was found chiseled into stone in Azerbaijan]</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2018 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2018 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2018 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2010-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] hebfwiusfkbell685xjpwuso466kf41 5428228 5428194 2026-07-06T16:20:35Z Jaba1977 3604 5428228 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2018}} 2018 წელს განხორციელებული მნიშვნელოვანი მოვლენები აზერბაიჯანში: ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[ილჰამ ალიევი]] * [[აზერბაიჯანის ვიცე-პრეზიდენტი|ვიცე-პრეზიდენტი]]: [[მეჰრიბან ალიევა]] * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[არტურ რასიზადე]] (21 აპრილამდე), [[ნოვრუზ მამადოვი]] (21 აპრილიდან) == თებერვალი == * 9 თებერვალი — [[აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტი|აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტის]] დამკვდრება<ref>[https://report.az/ru/religiya/sozdan-azerbajdzhanskij-institut-teologii/ Создан Азербайджанский институт теологии]</ref> == მარტი == * 15 — 17 მარტი — VI [[ბაქოს პროცესი|ბაქოს გლობალური ფორუმი]]<ref>[https://moscow-baku.ru/news/politics/vi_globalnyy_bakinskiy_forum_osnovnye_zayavleniya/ VI Глобальный Бакинский форум: Основные заявления (фото, видео)]</ref> == აპრილი == * 5 აპრილი — [[მიუმხრობლობის მოძრაობა|მიუმხრობლობის მოძრაობის]] მინისტრთა კონფერენციის გახსნა<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/V_Baku_sostoyalas_ceremoniya_otkrytiya_ministerskoi_konferencii_Dvizheniya_neprisoedineniyaV_otkrytii_konferencii_prinyal_uchastie_Prezident_Azerbaidzhana_Ilham_Aliev_OBNOVLENO_3_VIDEO-1150091 В Баку состоялась церемония открытия министерской конференции Движения неприсоединения]</ref> * 9 აპრილი — [[საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში (2018)|საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში]]<ref>[https://www.reuters.com/article/us-azerbaijan-election-idUSKBN1FP0RE Azerbaijan brings forward date of presidential election to April 11: decree]</ref> * 18 აპრილი — აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ინაუგურაცია<ref>[https://mir24.tv/news/16301284/inauguraciya-ilham-aliev-vstupil-v-dolzhnost-prezidenta-azerbaidzhana Инаугурация: Ильхам Алиев вступил в должность президента Азербайджана]</ref> * 21 აპრილი — [[აზერბაიჯანის მინისტრთა კაბინეტი|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის]] ახალი შემადგენლობის დამტკიცება<ref>{{Cite web |url=https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |title=Объявлен состав нового Кабинета министров Азербайджана |accessdate=2019-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193612/https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |archivedate=2018-12-18 }}</ref> * 27 — 29 აპრილი — 2018 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი<ref>[https://www.formula1.com/en/racing/2018/Azerbaijan.html FORMULA 1 2018 AZERBAIJAN GRAND PRIX]</ref> == მაისი == * 14 მაისი — [[ბაქოს პორტი|ბაქოს საერთაშორისო ზღვის სავაჭრო პორტის]] კომპლექსის გახსნა<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/открылся-бакинский-международный-морской-торговый-порт/1145253 Открылся Бакинский международный морской торговый порт]</ref> * 28 მაისი — [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის]] 100 წლის იუბილე<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Распоряжение Президента Азербайджанской Республики] [https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Об объявлении 2018 года в Азербайджанской Республике «Годом Азербайджанской Демократической Республики»]</ref> * 29 მაისი — [[სამხრეთის გაზის დერეფანი|სამხრეთის გაზის დერეფნის]] გახსნა<ref>[https://regnum.ru/news/2422669.html В Баку открыли TANAP — Южный газовый коридор в Европу]</ref> == ივნისი == * 5 ივნისი — BMX ველოსპორტის  მსოფლიო ჩემპიონატის გახსნის ცერემონია<ref>[https://report.az/ru/individual-nye/v-baku-sostoyalas-ceremoniya-otkrytiya-chempionata-mira-po-bmx/ В Баку состоялась церемония открытия чемпионата мира по BMX]</ref> * 26 ივნისი — [[აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები|აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების]] აღლუმი 100 წლის იუბილესთან დაკავშირებით<ref>[http://www.1news.az/mobile/news/v-azerbaydzhane-otmechayut-100-letie-vooruzhennyh-sil В Азербайджане отмечают 100-летие Вооруженных сил]</ref> == სექტემბერი == * 15 სექტემბერი — ბაქოს გათავისუფლების 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი აღლუმი<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/парад-по-случаю-100-летия-освобождения-баку-/1255477 Парад по случаю 100-летия освобождения Баку]</ref> * 21 სექტემბერი — აზერბაიჯანის პარლამენტის 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი სესია<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Torzhestvenno_otmecheno_100_letie_parlamenta_pervoi_na_Vostoke_demokraticheskoi_respubliki-1197035 Торжественно отмечено 100-летие парламента первой на Востоке демократической республики]</ref> * 20 — 27 სექტემბერი — 2018 წლის ძიუდოს მსოფლიო  ჩემპიონატი<ref>[https://www.ijf.org/competition/1591 WORLD CHAMPIONSHIPS SENIORS BAKU 2018]</ref> == ოქტომბერი == * 25 — 26 ოქტომბერი — VI [[ბაქოს საერთაშორისო ჰუმანიტარული ფორუმი]]<ref>[http://vzglyad.az/news/121079/В-Баку-проходит-vi-Бакинский-международный-гуманитарный-форум-ФОТО,-ОБНОВЛЕНО.html В Баку проходит VI Бакинский международный гуманитарный форум]</ref> == ნოემბერი == * 1 ნოემბერი — მოსახლეობა: 9 967 730<ref>[https://www.trend.az/azerbaijan/society/2994929.html Население Азербайджана с начала года увеличилось почти на 70 тыс. человек]</ref> * 5 ნოემბერი — ბრინჯაოს ხანის უძველესი თამაშის კვალის აღმოჩენა, რომელიც დაახლოებით 4 ათასი წლისაა<ref>[https://www.sciencenews.org/article/bronze-age-game-found-chiseled-stone-azerbaijan A Bronze Age game called 58 holes was found chiseled into stone in Azerbaijan]</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2018 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2018 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2018 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2010-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] f2zx8cqrxtwov4ydtzo043vlgohdt4g 5428229 5428228 2026-07-06T16:20:56Z Jaba1977 3604 /* პიროვნებები */ 5428229 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2018}} 2018 წელს განხორციელებული მნიშვნელოვანი მოვლენები აზერბაიჯანში: ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[ილჰამ ალიევი]] * [[აზერბაიჯანის ვიცე-პრეზიდენტი|ვიცე-პრეზიდენტი]]: [[მეჰრიბან ალიევა]] * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[არტურ რასიზადე]] (21 აპრილამდე), [[ნოვრუზ მამედოვი]] (21 აპრილიდან) == თებერვალი == * 9 თებერვალი — [[აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტი|აზერბაიჯანის თეოლოგიის ინსტიტუტის]] დამკვდრება<ref>[https://report.az/ru/religiya/sozdan-azerbajdzhanskij-institut-teologii/ Создан Азербайджанский институт теологии]</ref> == მარტი == * 15 — 17 მარტი — VI [[ბაქოს პროცესი|ბაქოს გლობალური ფორუმი]]<ref>[https://moscow-baku.ru/news/politics/vi_globalnyy_bakinskiy_forum_osnovnye_zayavleniya/ VI Глобальный Бакинский форум: Основные заявления (фото, видео)]</ref> == აპრილი == * 5 აპრილი — [[მიუმხრობლობის მოძრაობა|მიუმხრობლობის მოძრაობის]] მინისტრთა კონფერენციის გახსნა<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/V_Baku_sostoyalas_ceremoniya_otkrytiya_ministerskoi_konferencii_Dvizheniya_neprisoedineniyaV_otkrytii_konferencii_prinyal_uchastie_Prezident_Azerbaidzhana_Ilham_Aliev_OBNOVLENO_3_VIDEO-1150091 В Баку состоялась церемония открытия министерской конференции Движения неприсоединения]</ref> * 9 აპრილი — [[საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში (2018)|საპრეზეიდენტო არჩევნები აზერბაიჯანში]]<ref>[https://www.reuters.com/article/us-azerbaijan-election-idUSKBN1FP0RE Azerbaijan brings forward date of presidential election to April 11: decree]</ref> * 18 აპრილი — აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ინაუგურაცია<ref>[https://mir24.tv/news/16301284/inauguraciya-ilham-aliev-vstupil-v-dolzhnost-prezidenta-azerbaidzhana Инаугурация: Ильхам Алиев вступил в должность президента Азербайджана]</ref> * 21 აპრილი — [[აზერბაიჯანის მინისტრთა კაბინეტი|აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის]] ახალი შემადგენლობის დამტკიცება<ref>{{Cite web |url=https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |title=Объявлен состав нового Кабинета министров Азербайджана |accessdate=2019-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193612/https://az.sputniknews.ru/azerbaijan/20180421/414986543/kabinet-ministrov-sostav.html |archivedate=2018-12-18 }}</ref> * 27 — 29 აპრილი — 2018 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი<ref>[https://www.formula1.com/en/racing/2018/Azerbaijan.html FORMULA 1 2018 AZERBAIJAN GRAND PRIX]</ref> == მაისი == * 14 მაისი — [[ბაქოს პორტი|ბაქოს საერთაშორისო ზღვის სავაჭრო პორტის]] კომპლექსის გახსნა<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/открылся-бакинский-международный-морской-торговый-порт/1145253 Открылся Бакинский международный морской торговый порт]</ref> * 28 მაისი — [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის]] 100 წლის იუბილე<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Распоряжение Президента Азербайджанской Республики] [https://azertag.az/ru/xeber/Rasporyazhenie_Prezidenta_Azerbaidzhanskoi_Respubliki__Ob_obyavlenii_2018_goda_v_Azerbaidzhanskoi_Respublike_Godom_Azerbaidzhanskoi_Demokraticheskoi_Respubliki-1127322 Об объявлении 2018 года в Азербайджанской Республике «Годом Азербайджанской Демократической Республики»]</ref> * 29 მაისი — [[სამხრეთის გაზის დერეფანი|სამხრეთის გაზის დერეფნის]] გახსნა<ref>[https://regnum.ru/news/2422669.html В Баку открыли TANAP — Южный газовый коридор в Европу]</ref> == ივნისი == * 5 ივნისი — BMX ველოსპორტის  მსოფლიო ჩემპიონატის გახსნის ცერემონია<ref>[https://report.az/ru/individual-nye/v-baku-sostoyalas-ceremoniya-otkrytiya-chempionata-mira-po-bmx/ В Баку состоялась церемония открытия чемпионата мира по BMX]</ref> * 26 ივნისი — [[აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები|აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების]] აღლუმი 100 წლის იუბილესთან დაკავშირებით<ref>[http://www.1news.az/mobile/news/v-azerbaydzhane-otmechayut-100-letie-vooruzhennyh-sil В Азербайджане отмечают 100-летие Вооруженных сил]</ref> == სექტემბერი == * 15 სექტემბერი — ბაქოს გათავისუფლების 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი აღლუმი<ref>[https://www.aa.com.tr/ru/заголовки-дня/парад-по-случаю-100-летия-освобождения-баку-/1255477 Парад по случаю 100-летия освобождения Баку]</ref> * 21 სექტემბერი — აზერბაიჯანის პარლამენტის 100 წლისთავისადმი მიძღვნილი სესია<ref>[https://azertag.az/ru/xeber/Torzhestvenno_otmecheno_100_letie_parlamenta_pervoi_na_Vostoke_demokraticheskoi_respubliki-1197035 Торжественно отмечено 100-летие парламента первой на Востоке демократической республики]</ref> * 20 — 27 სექტემბერი — 2018 წლის ძიუდოს მსოფლიო  ჩემპიონატი<ref>[https://www.ijf.org/competition/1591 WORLD CHAMPIONSHIPS SENIORS BAKU 2018]</ref> == ოქტომბერი == * 25 — 26 ოქტომბერი — VI [[ბაქოს საერთაშორისო ჰუმანიტარული ფორუმი]]<ref>[http://vzglyad.az/news/121079/В-Баку-проходит-vi-Бакинский-международный-гуманитарный-форум-ФОТО,-ОБНОВЛЕНО.html В Баку проходит VI Бакинский международный гуманитарный форум]</ref> == ნოემბერი == * 1 ნოემბერი — მოსახლეობა: 9 967 730<ref>[https://www.trend.az/azerbaijan/society/2994929.html Население Азербайджана с начала года увеличилось почти на 70 тыс. человек]</ref> * 5 ნოემბერი — ბრინჯაოს ხანის უძველესი თამაშის კვალის აღმოჩენა, რომელიც დაახლოებით 4 ათასი წლისაა<ref>[https://www.sciencenews.org/article/bronze-age-game-found-chiseled-stone-azerbaijan A Bronze Age game called 58 holes was found chiseled into stone in Azerbaijan]</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2018 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2018 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2018 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2010-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] 2dcm2whxyqcbnivil2brd6sp8izy0g7 0 443650 5428428 4609362 2026-07-07T04:29:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428428 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''პოლ ბარანი''' ({{lang-en|Paul Alexander Baran;}} დ. [[8 დეკემბერი]], [[1910]], [[ნიკოლაევი]], [[რუსეთის იმპერია]] — გ. [[26 მარტი]], [[1964]], [[პალო-ალტო]], [[კალიფორნიის შტატი]], [[აშშ]]) — [[რუსები|რუსულ]]-[[ებრაელები|ებრაული]] წარმოშობის [[ამერიკელები|ამერიკელი]] ეკონომისტი. მაგისტრის ხარისხი მიიღო [[ჰარვარდის უნივერსიტეტი|ჰარვარდის უნივერსიტეტში]]; [[ფილოსოფიის დოქტორი]] გახდა [[1932]] წელს, [[ბერლინი|ბერლინში]]. მუშაობდა [[ნიუ-იორკის ფედერალური სარეზერვო ბანკი|ნიუ-იორკის ფედერალურ სარეზერვო ბანკში]]. ასწავლიდა [[სტენფორდის უნიევრსიტეტი|სტენფორდის უნვიერსიტეტში]]. ის არის ნეომარქსისტული მიმდინარეობის წარმომადგენელი ეკონომიკის დარგში. ==ცხოვრება და სამეცნიერო მოღვაწეობა== პოლ ბარანი დაიბადა [[ნიკოლაევი|ნიკოლაევაში]], ებრაულ<ref>[https://books.google.com/books?id=Gi1-hW3cfo4C&pg=PA36&lpg=PA36&dq=paul+baran+parents&source=bl&ots=V2IP6vCweE&sig=Ts9UY8DCz7p8EBEfX3wBTZdjC1g&hl=en&ei=x7iQTfPtGZGUtwfzn6SICQ&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=5&ved=0CD0Q6AEwBA#v=onepage&q=paul%20baran%20parents&f=false A biographical dictionary of dissenting economists]</ref> ოჯახში. მისი მამა, აბრაამ ისააკის ძე ბარანი — ექიმი და [[მენშევიკები|მენშევიკი]] — შვილებთან და ცოლთან, როზალია ბრაუდესთან ერთად გადავიდა ვილნიუსში<ref>[http://www.mintz.info/genealogy/baran.htm The Baran Genealogy]</ref>. ოჯახი ვილნიუსიდან გაავიდა ბერლინში, შემდეგ კი საცხოვრებლად დაბრუნდა მოსკოვში, [[1915]] წელს, მაგრამ პოლ ბარანი დარჩა [[გერმანია]]ში, რომ სწავლა დაესრულებინა. [[1926]] წელს ის სწავლ;ობდა [[გიორგი პლეხანოვის სახელობის რუსეთის ეკონომიკური უნივერსიტეტი|გიორგი პლეხანოვის სახელობის რუსეთის ეკონომიკურ უნივერსიტეტში]]. ==ნაშრომები== * ''ზრდის პოლიტიკური ეკონომია'' (The political economy of growth, 1957; русск. перевод: К экономической теории общественного развития. М., 1960) * ''მონოპოლიტიკური კაპიტალი: ამერიკული ეკონომიკის კვლევა'' (Monopoly Capital: An essay on the American economic and social order, 1966, в соавторстве с П. Суизи) * ''ნეოკოლონიზმის პოოლიტიკური ეკონომია'' (The Political Economy of Neo-Colonialism, 1975) ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.trend.infopartisan.net/trd0805/t150805.html პოლ ბარანის ბიოგრაფია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193530/http://www.trend.infopartisan.net/trd0805/t150805.html |date=2016-03-04 }} * [http://scepsis.net/library/id_2606.html] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ბარანი, პოლ}} [[კატეგორია:ამერიკელი ეკონომისტები]] [[კატეგორია:მარქსისტები]] 1ururaewvmmcgfim9k2w2ch8aay3dd7 0 445331 5428385 4940127 2026-07-07T00:40:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428385 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = პიეტრო რავა |სურათი = Pietro Rava - FBC Juventus 1935-36.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = პიეტრო რავა |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1916|1|21}} |დაბადების ადგილი = კასინე, [[ალესანდრიის პროვინცია|ალესანდრია]],<br />[[პიემონტი]], [[იტალია]] |გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2006|11|5|1916|1|21}} |გარდაცვალების ადგილი = [[ტურინი]], [[იტალია]] |სიმაღლე = 175 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |წელი1 = 1935–1946 |კლუბი1 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |მატჩი1 = 230 |გოლი1 = 11 |წელი2 = 1946–1947 |კლუბი2 = [[ალესანდრია (საფეხბურთო კლუბი)|ალესანდრია]] |მატჩი2 = 38 |გოლი2 = 5 |წელი3 = 1947–1950 |კლუბი3 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |მატჩი3 = 73 |გოლი3 = 3 |წელი4 = 1950–1952 |კლუბი4 = [[ნოვარა (საფეხბურთო კლუბი)|ნოვარა]] |მატჩი4 = 25 |გოლი4 = 1 |ეროვნული წელი1 = 1935–1946 |ეროვნული ნაკრები1 = [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |ეროვნული მატჩი1 = 31 |ეროვნული გოლი1 = 0 |მედლის თარგები = |გაწვრთნის წელი1 = 1951–1952 |გაწვრთნილი კლუბი1 = [[ნოვარა (საფეხბურთო კლუბი)|ნოვარა]] {{Tooltip|<small>(ახალგაზრდული)</small>|ახალგაზრდული გუნდის მწვრთნელი}} |გაწვრთნის წელი2 = 1952 |გაწვრთნილი კლუბი2 = [[პადოვა (საფეხბურთო კლუბი)|პადოვა]] |გაწვრთნის წელი3 = 1953 |გაწვრთნილი კლუბი3 = [[კარარეზე (საფეხბურთო კლუბი)|კარარეზე]] |გაწვრთნის წელი4 = 1953–1954 |გაწვრთნილი კლუბი4 = [[პადოვა (საფეხბურთო კლუბი)|პადოვა]] |გაწვრთნის წელი5 = 1954–1955 |გაწვრთნილი კლუბი5 = [[კუნეო (საფეხბურთო კლუბი)|კუნეო]] |გაწვრთნის წელი6 = 1955–1956 |გაწვრთნილი კლუბი6 = [[მონცა (საფეხბურთო კლუბი)|მონცა]] |გაწვრთნის წელი7 = 1956–1957 |გაწვრთნილი კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] |გაწვრთნის წელი8 = 1957 |გაწვრთნილი კლუბი8 = [[პალერმო (საფეხბურთო კლუბი)|პალერმო]] |გაწვრთნის წელი9 = 1958–1959 |გაწვრთნილი კლუბი9 = [[მონცა (საფეხბურთო კლუბი)|მონცა]] |გაწვრთნის წელი10 = 1961–1963 |გაწვრთნილი კლუბი10 = [[ალესანდრია (საფეხბურთო კლუბი)|ალესანდრია]] |გაწვრთნის წელი11 = 1963–1964 |გაწვრთნილი კლუბი11 = [[ბიელეზე (საფეხბურთო კლუბი)|ბიელეზე]] }} '''პიეტრო რავა''' ({{lang-it|Pietro Rava}}; დ. [[21 იანვარი]], [[1916]], კასინე, , [[ალესანდრიის პროვინცია|ალესანდრია]], [[პიემონტი]], [[იტალია]] — გ. [[5 ნოემბერი]], [[2006]], [[ტურინი]], [[იტალია]]) — [[იტალიელები|იტალიელი]] [[ფეხბურთი|ფეხბურთელი]], [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]]. იცავდა [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]], „ალესანდრიას“, „ნოვარას“ და [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას. [[იტალიის სერია A|იტალიის]] ჩემპიონი, ორგზის ვიცე-ჩემპიონი და [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასის]] ორგზის მფლობელი [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] შემადგენლობაში. 1936 წლის ოლიმპიური ჩემპიონი და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1938|1938 წლის მსოფლიო ჩემპიონი]] [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. სათამაშო კარიერის დასრულების შემდეგ მუშაობდა საფეხბურთო მწვრთნელად.<ref>{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190820103322/http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-rava_(Enciclopedia-dello-Sport)/ |date=2019-08-20 }}დაარქივებულია [http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-rava_%28Enciclopedia-dello-Sport%29/ ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 9 სექტემბერი, 2019. წაკითხვის თარიღი: 20 სექტემბერი, 2021.</ref> == კარიერა == === საკლუბო კარიერა === პიეტრო რავა [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] შემადგენლობაში პირველად 1935 წლის 3 ნოემბერს, [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|„ფიორენტინას“]] წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში გამოვიდა მოედანზე. მატჩი ფრედ 1:1 დამთავრდა. მომდევნო შეხვედრა, რომელშიც მან მიიღო მონაწილეობა 1936 წლის თებერვალში გაიმართა. ამის შემდეგ მან კლუბის ძირითად შემადგენლობაში დაიმკვიდრა ადგილი. იმავე წელს იგი მოწვევას იღებს იტალიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელის — ვიტორიო პოცოსგან 1936 წლის ბერლინის ოლიმპიადაზე მონაწილეობის მისაღებად. ====საკლუბო სტატისტიკა==== {|class="wikitable" style="font-size: 95%; text-align: left;" |- !rowspan="2"|სეზონი !rowspan="2"|კლუბი !rowspan="2"|ლიგა !colspan="2"|ჩემპიონატი !colspan="2"|თასი !colspan="2"|მიტროპის თასი |- !მატჩი !გოლი !მატჩი !გოლი !მატჩი !გოლი |- |1935–36 |rowspan=11 valign="center"|{{დროშანიშანი|იტალია|1861}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |rowspan=11 valign="center"|[[იტალიის სერია A|სერია A]] |<center>7</center> |<center>0</center> |<center>1</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1936–37 |<center>30</center> |<center>0</center> |<center>2</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1937–38 |<center>30</center> |<center>0</center> |<center>6</center> |<center>0</center> |<center>6</center> |<center>0</center> |- |1937–38 |<center>30</center> |<center>0</center> |<center>6</center> |<center>0</center> |<center>6</center> |<center>0</center> |- |1938–39 |<center>12</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1939–40 |<center>28</center> |<center>1</center> |<center>4</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1940–41 |<center>30</center> |<center>1</center> |<center>2</center> |<center>1</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1941–42 |<center>30</center> |<center>1</center> |<center>6</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1942–43 |<center>13</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1944 |<center>14</center> |<center>1</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1945–46 |<center>36</center> |<center>7</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1946–47 |{{დროშანიშანი|იტალია}} ალესანდრია |[[იტალიის სერია A|სერია A]] |<center>38</center> |<center>5</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1946–47 |rowspan=3 valign="center"|{{დროშანიშანი|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |rowspan=3 valign="center"|[[იტალიის სერია A|სერია A]] |<center>29</center> |<center>3</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1948–49 |<center>38</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1949–50 |<center>6</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1950–51 |rowspan=2 valign="center"|{{დროშანიშანი|იტალია}} ნოვარა |rowspan=2 valign="center"|[[იტალიის სერია A|სერია A]] |<center>22</center> |<center>1</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |1951–52 |<center>3</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |<center>0</center> |- |- |} === სანაკრებო კარიერა === 1935–1946 წლებში [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 31 შეხვედრას ატარებს.<ref>[https://archive.today/20190910194934/https://www.11v11.com/players/pietro-rava-71807/ Pietro Rava — International stats / International matches]// Rava appeared in 30 international matches with the Italian national team between 1936 and 1946, losing only one game, and becoming the Italy captain in 1940. He won the gold medal at the 1936 Summer Olympics, and won the 1938 FIFA World Cup. დაარქივებულია [http://www.11v11.com/players/pietro-rava-71807/ ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 10 სექტემბერი, 2019. წაკითხვის თარიღი: 10 სექტემბერი, 2021.</ref> ==== სტატისტიკა ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |- !წელი !width="40"|მატჩი !width="40"|გოლი |- |1936 ||4||0 |- |1937 ||6||0 |- |1938 ||8||0 |- |1939 ||7||0 |- |1940 ||3||0 |- |1942 ||2||0 |- |1946 ||1||0 |- !ჯამში!!31!!0 |} === მსოფლიო ჩემპიონატზე === პიეტრო რავამ 1938 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის 4 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.<ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/pietro_rava.php Pietro Rava in the World Cups] წაკითხვის თარიღი: 20 სექტემბერი, 2021.</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|^{ჩემპ.}|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|^{მასპინძელი}|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|^№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|^{პოზიცია}|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|^შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|^ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|^მ|მოგება}} !! {{Tooltip|^ფ|ფრე}} !! {{Tooltip|^წ|წაგება}} !! {{Tooltip|^{შედეგი}|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1938|1938]] || {{FRA}} || {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|–]] || [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] || 4 || 0 || 4 || 0 || 0 || bgcolor=gold|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#ფინალი|<center>'''ჩემპიონი'''</center>]] |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] ; [[იტალიის სერია A|სერია A]] * ჩემპიონი: 1949–50 * ვიცე-ჩემპიონი: 1937–38, 1946–47 ; [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]] * თასის მფლობელი: 1937–38,<ref>{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191117224221/https://www.juventus.com/it/club/trofei/coppa-italia/coppa-italia-1937-38.php |date=2019-11-17 }}// Giocatori: Amoretti, Bodoira, Foni, Rava, Monti, Tomasi, Defilippis, Varglien I, Varglien II, Bellini, Depetrini, Gabetto, Borel II, Borel I, Bergonzini, Dante. Allenatore: Virginio Rossetta. // La Juve vince la sua prima Coppa Italia. Foni e Rava, di lì a poche settimane, vinceranno a Parigi la Coppa Rimet con la Nazionale di Pozzo. დაარქივებულია [https://www.juventus.com/it/club/trofei/coppa-italia/coppa-italia-1937-38.php ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 21 ივლისი, 2015. წაკითხვის თარიღი: 9 სექტემბერი, 2021.</ref> 1941–42 <ref>[https://archive.today/20150721225331/http://www.juventus.com/it/club/trofei/coppa-italia/coppa-italia-1941-42.php Coppa Italia 1941–42]// Giocatori: Peruchetti, Micheloni, Foni, Rava, Sentimenti III, Locatelli, Depetrini, Lustha, Colaneri, Olmi, Varglien II, Bellini, Colaussi, Parola, Banfi, Ferrari. Allenatore: Giovanni Ferrari. // Il 28 giugno, alla presenza delle massime autorità civili, militari e sportive, la Juve conquista con pieno merito e senza patemi la sua seconda Coppa Italia liquidando il Milan con un secco 4-1. Primo tempo di netto dominio, concretizzato dai gol di Lustha e Sentimenti III. Ripresa senza problemi, con altre due reti (entrambe di Lustha) e il gol della bandiera milanista a opera del giovane Boffi. დაარქივებულია [https://www.juventus.com/it/club/trofei/coppa-italia/coppa-italia-1941-42.php ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 21 ივლისი, 2015. წაკითხვის თარიღი: 9 სექტემბერი, 2021.</ref> ===სანაკრებო=== ; [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] * ოლიმპიური ჩემპიონი: 1936 * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1938|1938]] <ref>[https://archive.today/20190909130621/http://static.fifa.com/worldcup/matches/round=3487/match=1174/index.html%23overview Italy 4–2 Hungary] // Stade Olympique Colombes (FRA) · 19 Jun 1938 - 17:00 Local time. Goals scored: Gino COLAUSSI (ITA) 6' , Pal TITKOS (HUN) 8' , Silvio PIOLA (ITA) 16' , Gino COLAUSSI (ITA) 35' , Gyorgy SAROSI (HUN) 70' , Silvio PIOLA (ITA) 82'. წაკითხვის თარიღი: 9 სექტემბერი, 2021.</ref> ===ინდივიდუალური=== * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1938 == ბიბლიოგრაფია == * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700%3Aჯანთიშვილი+გიორგი}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat|Pietro Rava}} * [http://www.coni.it/it/atleti/scheda-atleta/scheda_atleta/69.html პიეტრო რავა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211207150138/https://www.coni.it/it/atleti/scheda-atleta/scheda_atleta/69.html |date=2021-12-07 }} — Comitato Olimpico Nazionale Italiano * [https://web.archive.org/web/20150924031105/http://www.enciclopediadelcalcio.it/Rava.html პიეტრო რავა] — Enciclopedia del calcio * [http://www.national-football-teams.com/player/21338/Pietro_Rava.html პიეტრო რავა] — National-Football-Teams.com ==სქოლიო== <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{reflist|colwidth=30em}} </div> {{1938 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრები}} {{DEFAULTSORT:რავა, პიეტრო}} [[კატეგორია:დაბადებული 21 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1916]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 5 ნოემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2006]] [[კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ნოვარას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1938 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს მწვრთნელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას მწვრთნელები]] [[კატეგორია:პალერმოს მწვრთნელები]] 006b31o31rrha50n5o9gcu4uchxr89y 0 445576 5428240 4911949 2026-07-06T16:50:45Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428240 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = პაოლო კონტი |სურათი = Paolo Conti calciatore 1950(1).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = პაოლო კონტი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1950|4|1}} |დაბადების ადგილი = რიჩონე,<br />[[ემილია-რომანია]], [[იტალია]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = 185 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1968–1970 |კლუბი1 = [[რიჩონე (საფეხბურთო კლუბი)|რიჩონე]] |მატჩი1 = 65 |გოლი1 = 0 |წელი2 = 1970–1972 |კლუბი2 = [[მოდენა (საფეხბურთო კლუბი)|მოდენა]] |მატჩი2 = 50 |გოლი2 = 0 |წელი3 = 1972–1973 |კლუბი3 = [[არეცო (საფეხბურთო კლუბი)|არეცო]] |მატჩი3 = 32 |გოლი3 = 0 |წელი4 = 1973–1980 |კლუბი4 = [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|რომა]] |მატჩი4 = 175 |გოლი4 = 0 |წელი5 = 1980–1981 |კლუბი5 = [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|ვერონა]] |მატჩი5 = 31 |გოლი5 = 0 |წელი6 = 1981–1983 |კლუბი6 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] |მატჩი6 = 39 |გოლი6 = 0 |წელი7 = 1983–1984 |კლუბი7 = [[ბარი (საფეხბურთო კლუბი)|ბარი]] |მატჩი7 = 34 |გოლი7 = 0 |წელი8 = 1984–1988 |კლუბი8 = [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|ფიორენტინა]] |მატჩი8 = 2 |გოლი8 = 0 |ეროვნული წელი1 = 1976 |ეროვნული ნაკრები1 = იტალია {{Tooltip|(21 წლ.)|იტალიის 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები}} |ეროვნული მატჩი1 = 1 |ეროვნული გოლი1 = 0 |ეროვნული წელი2 = 1977–1979 |ეროვნული ნაკრები2 = [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |ეროვნული მატჩი2 = 7 |ეროვნული გოლი2 = 0 |მედლის თარგები = |კლუბი-განახლება = |ეროვნული ნაკრები-განახლება = }} '''პაოლო კონტი''' ({{lang-it|Paolo Conti}}; დ. [[1 აპრილი]], [[1950]], რიჩონე, [[იტალია]]) — [[იტალიელები|იტალიელი]] [[ფეხბურთი|ფეხბურთელი]], [[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]. იცავდა „რიჩონეს“, „მოდენას“, „არეცოს“, [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომას“]], [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვერონას“]], [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორიას“]], [[ბარი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარის“]], [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|„ფიორენტინას“]] და [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას. [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასის]] მფლობელი [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომას“]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978 წლის არგენტინის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მონაწილე [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში.<ref>{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220528130156/https://storiedicalcio.altervista.org/blog/paolo_conti.html |date=2022-05-28 }}დაარქივებულია [http://storiedicalcio.altervista.org/blog/paolo_conti.html ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 13 სექტემბერი, 2019. წაკითხვის თარიღი: 13 სექტემბერი, 2021.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20100307171840/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D50/teams/team%3D43954.html 1978 FIFA World Cup: Italy Squad] წაკითხვის თარიღი: 13 სექტემბერი, 2021.</ref> [[File:Italia-Turchia 1-0, Firenze, 23 settembre 1978 .jpg|thumb|right|267პქ|<center>უკანა რიგში, მარჯვნ. მეორე პაოლო კონტი [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ნაკრების]] რიგებში. 1978</center>]] === სანაკრებო კარიერა === 1977–1979 წლებში [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 7 შეხვედრას ატარებს. ==== სტატისტიკა ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |- !წელი !width="40"|მატჩი !width="40"|გოლი |- |1977 ||1||0 |- |1978 ||3||0 |- |1979 ||3||0 |- !ჯამში!!7!!0 |} === მსოფლიო ჩემპიონატზე === პაოლო კონტი იყო [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] წევრი 1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე, თუმცა ნაკრების მიერ ჩატარებულ შეხვედრებში მონაწილეობა არ მიუღია.<ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/paolo_conti.php Paolo Conti in the World Cups] წაკითხვის თარიღი: 13 სექტემბერი, 2021.</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|^{ჩემპ.}|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|^{მასპინძელი}|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|^№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|^{პოზიცია}|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|^შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|^ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|^მ|მოგება}} !! {{Tooltip|^ფ|ფრე}} !! {{Tooltip|^წ|წაგება}} !! {{Tooltip|^{შედეგი}|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978]] || {{ARG}} || {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|12]] || [[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]] || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|<center>მეოთხე ადგილი</center>]] |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|რომა]] * [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]]: 1979–80 == ბიბლიოგრაფია == * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700%3Aჯანთიშვილი+გიორგი}} ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.calcio.com/profilo_giocatori/paolo-conti/ პაოლო კონტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190930080802/http://www.calcio.com/profilo_giocatori/paolo-conti/ |date=2019-09-30 }} — Calcio.com * [http://eu-football.info/_player.php?id=3816 პაოლო კონტი] — EU-football.info * [http://www.national-football-teams.com/player/17324/Paolo_Conti.html პაოლო კონტი] — National-Football-Teams.com * [http://www.solobari.it/almanacco/giocatore.php?id=171 პაოლო კონტი] — Solobari.it * [http://www.transfermarkt.it/paolo-conti/profil/spieler/135786 პაოლო კონტი] — Transfermarkt * [http://www.11v11.com/players/paolo-conti-70559/ პაოლო კონტის სანაკრებო სტატისტიკა] — Association of Football Statisticians ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{იტალიის შემადგენლობა 1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{DEFAULTSORT:კონტი, პაოლო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1950]] [[კატეგორია:დაბადებული 1 აპრილი]] [[კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია B-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია C-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მოდენის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:რომას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ელას ვერონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიორენტინას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] dt7hnu6g83jzcek5htbng5ytbu93c0j 0 445577 5428245 4911951 2026-07-06T16:52:30Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428245 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = პაოლო პულიჩი |სურათი = Paolo Pulici - Torino - Serie A 1975-76 top scorer.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = პაოლინო პულიჩი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1950|4|27}} |დაბადების ადგილი = რონჩელო,<br />[[მონცა და ბრიანცის პროვინცია]],<br />[[ლომბარდია]], [[იტალია]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = 177 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1966–1967 |კლუბი1 = [[ლენიანო (საფეხბურთო კლუბი)|ლენიანო]] |მატჩი1 = 1 |გოლი1 = 0 |წელი2 = 1967–1982 |კლუბი2 = [[ტორინო (საფეხბურთო კლუბი)|ტორინო]] |მატჩი2 = 335 |გოლი2 = 134 |წელი3 = 1982–1983 |კლუბი3 = [[უდინეზე (საფეხბურთო კლუბი)|უდინეზე]] |მატჩი3 = 26 |გოლი3 = 5 |წელი4 = 1983–1985 |კლუბი4 = [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|ფიორენტინა]] |მატჩი4 = 40 |გოლი4 = 3 |სულ მატჩი = 412 |სულ გოლი = 142 |ეროვნული წელი1 = 1969–1972 |ეროვნული ნაკრები1 = იტალია {{Tooltip|(21-წლ.)|იტალიის 21-წლამდე ფეხბურთელთა ეროვნული ნაკრები}} |ეროვნული მატჩი1 = 9 |ეროვნული გოლი1 = 5 |ეროვნული წელი2 = 1973–1978 |ეროვნული ნაკრები2 = [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |ეროვნული მატჩი2 = 19 |ეროვნული გოლი2 = 5 |მედლის თარგები = |მედლის თარგები = |გაწვრთნის წელი1 = 1986–1989 |გაწვრთნილი კლუბი1 = [[პიაჩენცა (საფეხბურთო კლუბი)|პიაჩენცა]] {{Tooltip|<small>(თანაშემწე)</small>|მთავარი მწვრთნელის თანაშემწე}} |გაწვრთნის წელი2 = 1990– |გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ტრიტიუმი (საფეხბურთო კლუბი)|ტრიტიუმი]] {{Tooltip|<small>(ახალგაზრდული)</small>|ახალგაზრდული გუნდის მწვრთნელი}} }} '''პაოლო პულიჩი''' ({{lang-it|Paolo Pulici}}; დ. [[27 აპრილი]], [[1950]], რონჩელო, [[იტალია]]) — [[იტალიელები|იტალიელი]] [[ფეხბურთი|ფეხბურთელი]], [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]. იცავდა „ლენიანოს“, [[ტორინო (საფეხბურთო კლუბი)|„ტორინოს“]], [[უდინეზე (საფეხბურთო კლუბი)|„უდინეზეს“]], [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|„ფიორენტინას“]] და [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას. [[იტალიის სერია A|იტალიის]] ჩემპიონი, ვიცე-ჩემპიონი, სამგზის ბრინჯაოს პრიზიორი და [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასის]] მფლობელი [[ტორინო (საფეხბურთო კლუბი)|„ტორინოს“]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1974 წლის გერმანიისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978 წლის არგენტინის მსოფლიო ჩემპიონატების]] მონაწილე [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. სათამაშო კარიერის დასრულების შემდეგ მუშაობს საფეხბურთო მწვრთნელად.<ref>[https://web.archive.org/web/20190918202614/https://storiedicalcio.altervista.org/blog/paolino_pulici.html Paolo Pulici: La lunga onda granata]. წაკითხვის თარიღი: 30 იანვარი, 2021.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20100307171840/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D50/teams/team%3D43954.html 1978 FIFA World Cup: Italy Squad]. წაკითხვის თარიღი: 30 იანვარი, 2021.</ref> [[File:Italia-Turchia 1-0, Firenze, 23 settembre 1978 .jpg|thumb|right|267პქ|<center>წინა რიგში, მარცხნ. მესამე პაოლო პულიჩი [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ნაკრების]] რიგებში. 1978</center>]] === სანაკრებო კარიერა === 1973–1978 წლებში [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 19 შეხვედრას ატარებს და 5 გოლი გააქვს. ==== სტატისტიკა ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |- !წელი !width="40"|მატჩი !width="40"|გოლი |- |1973 ||3||0 |- |1975 ||4||2 |- |1976 ||6||3 |- |1977 ||3||0 |- |1978 ||3||0 |- !ჯამში!!19!!5 |} === მსოფლიო ჩემპიონატებზე === პაოლო პულიჩი იყო [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] წევრი 1974 და 1978 წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, თუმცა ნაკრების მიერ ჩატარებულ შეხვედრებში მონაწილეობა არ მიუღია.<ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/paolo_pulici.php Paolo Pulici in the World Cups]. წაკითხვის თარიღი: 30 იანვარი, 2021.</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|^{ჩემპ.}|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|^{მასპინძელი}|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|^№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|^{პოზიცია}|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|^შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|^ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|^მ|მოგება}} !! {{Tooltip|^ფ|ფრე}} !! {{Tooltip|^წ|წაგება}} !! {{Tooltip|^{შედეგი}|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1974|1974]] || {{GER}} || {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|21]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1974#4 ჯგუფი|<center>ჯგუფური ეტაპი</center>]] |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978]] || {{ARG}} || {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|20]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978#მატჩი მესამე ადგილისათვის|<center>მეოთხე ადგილი</center>]] |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; [[ტორინო (საფეხბურთო კლუბი)|ტორინო]] ; [[იტალიის სერია A|სერია A]] * ჩემპიონი: 1975–76 * ვიცე-ჩემპიონი: 1976–77 * ბრინჯაოს პრიზიორი: 1971–72, 1977–78, 1979–80 ; [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]] * თასის მფლობელი: 1970–71 ===ინდივიდუალური=== * [[იტალიის სერია A|სერია A-ს წლის საუკეთესო ბომბარდირი]]: 1972–73, 1974–75, 1975–76 * [[ტორინო (საფეხბურთო კლუბი)|„ტორინოს“ დიდების დარბაზის წევრი]]: 2014 == ბიბლიოგრაფია == * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700%3Aჯანთიშვილი+გიორგი}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat|Paolo Pulici}} * [http://www.calcio.com/profilo_giocatori/paolino-pulici/ პაოლო პულიჩი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190920181337/http://www.calcio.com/profilo_giocatori/paolino-pulici/ |date=2019-09-20 }} — Calcio.com * [http://eu-football.info/_player.php?id=17137 პაოლო პულიჩი] — EU-football.info * [http://www.footballdatabase.eu/en/player/details/42418-paolino-pulici პაოლო პულიჩი] — Footballdatabase.eu * [http://www.national-football-teams.com/player/17326/Paolino_Pulici.html პაოლო პულიჩი] — National-Football-Teams.com * [http://www.transfermarkt.it/paolo-pulici/profil/spieler/135790 პაოლო პულიჩი] — Transfermarkt * [http://www.11v11.com/players/paolino-pulici-71784/ პაოლო პულიჩის სანაკრებო სტატისტიკა] — Association of Football Statisticians ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{იტალიის შემადგენლობა 1974 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{იტალიის შემადგენლობა 1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{DEFAULTSORT:პულიჩი, პაოლო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1950]] [[კატეგორია:დაბადებული 27 აპრილი]] [[კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია C-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტორინოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უდინეზეს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიორენტინას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1974 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] fgeobc7vuiecej2yyj6o6iheg1wnriv 0 447720 5428096 4755865 2026-07-06T13:03:41Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428096 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი |სახელი = პაატა ბერიძე |სურათი = Paata Beridze Georgian Trumpeter.jpg |სათაური = პაატა ბერიძე |color = |ფონი = non_vocal_instrumentalist |ნამდვილისახელი = პაატა ბერიძე |მეტსახელი = |დაიბადა = {{Birth date|1988|09|10}}<ref name="dspace" /> |დაბადების ადგილი = [[თბილისი]], [[საქართველო]] |გარდ = |გარდ ადგილი = |წარმოშობა = |ინსტრუმენტი = [[საყვირი]] |ჟანრი = [[კლასიკური მუსიკა|კლასიკა]], [[ჯაზი]] |საქმიანობა = მესაყვირე |აქტიურობის წლები = [[2004]]-დან |ლეიბლი = |ასოციაციები = |მეუღლე= |საიტი = http://paataberidze.com |წევრები = |ყოფილი წევრები = |აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = }} ''' პაატა ბერიძე ''' (დ. [[10 სექტემბერი]], [[1988]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]<ref name="dspace">{{Cite web|url=http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/311003|title=პაატა ბერიძე - ივერიელი|publisher=dspace.nplg.gov.ge|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref>) — [[ქართველები|ქართველი]] მესაყვირე, პედაგოგი, ფოტოხელოვანი.<ref>{{Cite web|url=http://old.1tv.ge/ge/videos/view/169267.html|title=ახალგაზრდა მუსიკოსები ია დავითაშვილი და პაატა ბერიძე|publisher=old.1tv.ge|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191017074645/http://old.1tv.ge/ge/videos/view/169267.html|archivedate=2019-10-17}}</ref> ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== პაატა ბერიძე დაიბადა [[1988]] წლის [[10 სექტემბერი|10 სექტემბერს]] ქალაქ თბილისში. საყვირზე დაკვრა დაიწყო [[2004]] წელს კონსერვატორიასთან არსებულ ექსპერიმენტულ მუსიკალურ ათწლედში ლერი ჭეჭელაშვილის კლასში. [[2005]]-[[2008]] წლებში სწავლობდა ზაქარია ფალიაშვილის სახელობის N1 ცენტრალურ სამუსიკო სასწავლებელში (ნიჭიერთა ათწლედში). პარალელურად ქ. თბილისის სამუსიკო კოლეჯში ეუფლებოდა სახელოვნებო სკოლის ჩასაბერ საკრავთა პედაგოგის, კონცერტმეისტერის სპეციალობას. [[2008]] წელს ჩააბარა [[თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]], საორკესტრო ჩასაბერი და დასარტყამი საკრავების ფაკულტეტზე, საყვირის სპეციალობით. ამ პერიოდიდან მოყოლებული აქტიურ მონაწილეობას იღებდა სხვადასხვა კონკურსებში და ფესტივალებში, ასევე უკრავდა კონსერვატორიის ორკესტრის პირველ საყვირს.<ref>{{Cite web|url=http://paataberidze.com/?lang=geo|title=Paata Beridze|publisher=paataberidze.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://1tv.ge/audio/qartveli-mesayvire-germaniashi/|title=ქართველი მესაყვირე გერმანიაში|publisher=1tv.ge|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> ==კარიერა== პაატა ბერიძემ [[2010]] წელს მონაწილეობა მიიღო ჭიათურის „ზამთრის აკადემიის“ მასტერკლასებში. ამავე პერიოდში მიწვევით მუშაობდა [[სამეფო უბნის თეატრი|სამეფო უბნის]] და [[მარჯანიშვილის თეატრი|მარჯანიშვილის თეატრებში]], სადაც მონაწილეობას იღებდა სპექტაკლების მუსიკალურ გაფორმებაში. [[2012]] წელს შეარჩიეს კავკასიის მასშტაბით გამოცხადებულ ფესტივალ „მშვიდობის მელოდიების“ კონცერტმეისტერად და საერთაშორისო ფესტივალ „მოგზაური ნოტების“ სოლისტ მონაწილედ. ასევე დაუკრა თბილისის ბაროკოს კვირეულში და რევაზ კიკნაძესთან ერთად მონაწილეობა მიიღო იონას კოხერის, მაქსიმილიან მარკოლის და ერნესტო მოლინარის თანამედროვე კლასიკის იმპროვიზაციის ვორკშოფებში. შემოქმედებით აქტივობებთან ერთად პაატა ბერიძე აქტიურ მონაწილეობას იღებდა [[თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორიის]] ფაკულტეტის საბჭოსა და სტუდენტური თვითმმართველობის მუშაობაში, აგრეთვე მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო კამერული ორკესტრის „საქართველოს სინფონიეტას“ საზოგადოებასთან ურთიერთობის მენეჯერად. გავლილი აქვს: გუიდო სეგერსის, ვოლფგან გუგენბერგერის, ვოლფგანგ ჰააგის, ფრიც დამროვის, ურბან აგნასის, მათიას ჰოფსის, ჰოკან ჰარდენბერგერის, გაბორ ტარკოვის, რაინჰოლდ ფრიდრიხის და მაურო მაურის მასტერკლასები. [[2013]] წელს პაატა ბერიძეს მიენიჭა ლაურეატის დიპლომი, საუკეთესო საშემსრულებლო ოსტატობისთვის. იგი გამოირჩევა თავისი პედაგოგიური მოღვაწეობითაც და სამუსიკო სკოლაში საყვირზე დაკვრას ასწავლის დამწყებ მუსიკოსებს. მისი კლასის არაერთ ახალგაზრდას აქვს შესრულებული კონცერტი სიმფონიურ ორკესტრთან ერთად. მისი ინიციატივით აქტიურად ტარდება საქველმოქმედო კონცერტები მზრუნველობა მოკლებული ბავშვების დასახმარებლად და ამასთან ერთად საყვირზე დაკვრის პოპულარიზაციას უწყობს ხელს. [[2013]] წელს პაატა ბერიძემ ჩამოაყალიბა ჯაზ-ბენდი.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=m4-lh27b3II|title=Malte Burba by Kühnl & Hoyer - Player Paata Beridze|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> 2013 წელს, პაატამ ითანამშრომლა [[გია ყანჩელი|გია ყანჩელთან]] და აღადგინა მისი ნაწარმოები „ყარაჩოღელის ანდერძი“, რომელიც მისივე სოლო კონცერტზე სცენიურად პირველად შესრულდა. ამავე ჩანაწერზე რეჟისორმა მიხეილ ჭიჭიბოშვილმა კლიპი გადაიღო.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=E07J5hBYxLc|title=Giya Kancheli "Karachogelis anderdzi" Trumpet Paata Beridze|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> ამავე წელს ანრი ღუდუშაურთან ერთად მან ჩამოაყალიბა „ბგერის თეატრი“, რომელიც თვისობრივად ახალი ჟანრის მუსიკას და თეატრალურ წარმოდგენებს სთავაზობს თავის მაყურებელს.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=W5SRkDJtkhM|title=ბგერის თეატრი ''მიტოვება''|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> იგი მუდმივად იღებს აქტიურ მონაწილეობას სხვადასხვა კლასიკურ და ჯაზ-კონცერტებზე, როგორც სოლო შესრულებით, ასევე ანსამბლის, ორკესტრის და ბენდის შემადგენლობაში. [[2015]] წელს კომპოზიტორ და პიანისტ ზურაბ ხუციშვილთან ერთად იმუშავა და ჩაწერა დისკი, რომელიც კინო მუსიკისიკისთვის არის განკუთვნილი. ეს მუსიკა საავტოროა და ამ ვერსიის აუდიო ვერსია გერმანიაში დაიბეჭდა. ასევე ამ წელს გადაიღო მორიგი კლიპი ესპანურ მოტივზე მანუელ დე ფალიას „ნანა" ია დავითაშვილთან და მარიამ ჩხაიძესთან ერთად.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=2GXXVvHDPLk|title=Manuel de falla - Nana Canciones Populares Espanolas|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> [[2014]] წლიდან პაატა ბერიძე 6 კაციან ანსამბლს აყალიბებს, რომელთან ერთადაც მარჯანიშვილის თეატრში უკრავს ებრაულ მუსიკას. პაატა ბერიძე ანსამბლ კონსილიას უცვლელი წევრია და მისი ინიციატივით არაერთი პროექტი ხორციელდება. [[2015]] წელს პაატა ბერიძე ანსამბლ კონსილიასთან ერთად მუშაობს მოძრაობის თეატრში, სპექტაკლის იმპროვიზაციულ გაფორმებაში.<ref>{{Cite web|url=http://kvira.ge/165756?fbclid=IwAR3l9LY5ZEqonArU2L0NixSLkZKbq8CTiwwqLvzK4nmcH__NMG5K8vb4doU|title=“მოძრაობის თეატრი” პრემიერისთვის ემზადება|publisher=kvira.ge|accessdate=24 მარტი, 2015}}</ref> 2014-2015 წლებში პაატა ბერიძეზე გადაიღეს მხატვრულ დოკუმენტური ფილმი, სადაც ასახულია მისი შემოქმედებითი ცხოვრება.<ref>{{Cite web|url=http://stumari.ge/beridzejanjgava/|title=პაატა ბერიძის “Jamais-vu” და ნინო ჯანჯღავას “უპასუხო კითხვა”|publisher=stumari.ge|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191017134108/http://stumari.ge/beridzejanjgava/|archivedate=2019-10-17}}</ref> პაატა ბერიძე წლების განმავლობაში ინტენსიურად თანამშრომლობდა რადიო „მუზასთან“. [[2015]]-[[2018]] წლებში, პაატა ბერიძე გერმანიაში, [[ლეოპოლდ მოცარტი]]ს ცენტრში სამაგისტრო პროგრამაზე, პროფესორ უვე კლაინდინსტის ხელმძღვანელობით სწავლობდა.<ref>{{Cite web|url=http://www.uwekleindienst.de/Neu_LMZ_Team.html?fbclid=IwAR33RqLZaNO8l5bcDPLHCG1lWWTO_re9yAQdAaXyd3KN2HAFWz2GXERxvDw|title=Korrepetitorin Mimi Park (mit Stud. MA Paata Beridze)|publisher=www.uwekleindienst.de|accessdate=4 თებერვალი, 2020}}</ref> რომლის დასრულების შემდეგაც საყვირის სპეციალობით (ბაროკოს საყვირი) მაგისტრის ხარისხი მოიპოვა. [[2015]] წელს, პაატა ბერიძემ, გერმანიაში მუსიკალური ალბომი „ჟამე ვუ“ გამოსცა. ალბომში შესულია XX და XXI საუკუნის მუსიკა. ამ დისკისთვის არაერთ კომპოზიტორს აქვს შექმნილი მუსიკალური ნაწარმოები, ესენი არიან: [[იოსებ ბარდანაშვილი]], ნინო ჯანჯღავა, ტობიას ბროსტრომი, ემი დუნკერი და სხვები.<ref>{{Cite web|url=http://stumari.ge/beridzejanjgava/|title=პაატა ბერიძის “Jamais-vu” და ნინო ჯანჯღავას “უპასუხო კითხვა”|publisher=stumari.ge|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191017134108/http://stumari.ge/beridzejanjgava/|archivedate=2019-10-17}}</ref> [[2016]] წელს, საქართველოს სინფონიეტასთან ერთად [[გერმანია|გერმანიის]] ქალაქ [[აუგსბურგი|აუგსბურგში]] სოლო კონცერტი გამართა, სადაც მისი პირველი მუსიკალური ალბომის პრეზენტაციაც ისტორიულ ოქროს დარბაზში შედგა, აქვე მისი სურათების გამოფენაც მოეწყო.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=tDj31kdNoSQ|title=რუსთავი 2 სიუჟეტი აუგსბურგის კონცერტთან დაკავშირებით|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref>პაატა ბერიძის ცხოვრება უკავშირდება ფოტო-ვიდეოგრაფიასაც. იგი აქტიურად აწყობს გამოფენებს და მუშაობს არაერთ დოკუმენტურ ფილმზე.<ref>{{Cite web|url=https://docplayer.org/74238272-Veranstaltungen-wintersemester-2017-18.html?fbclid=IwAR1-qU7258VcSAIOfhojslJl4XStCuLXW4bcyfZJr_dBuZkaE69HPttvqyU|title=Paata Beridze (PB)|publisher=docplayer.org|accessdate=4 თებერვალი, 2020}}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> [[2017]] წელს, აუგსბურგში, პაატა ბერიძემ ლითონის ჩასაბერ ინსტრუმენტალისტთა კვინტეტი შექმნა, რომლის სახელწოდებაც იყო „ლეოპოლდ ბრასი“.<ref>{{Cite web|url=http://www.salkhinomusicfest.ge/ge/projects/details/1?fbclid=IwAR2Hhu6nevDQMOeLyjljr3f9uDZKyDmtkw-TUTY4xdocUuWCLZyyHygUq-o|title=„ლეოპოლდ ბრასი“ - პაატა ბერიძე|publisher=www.salkhinomusicfest.ge|accessdate=4 თებერვალი, 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200204162926/http://www.salkhinomusicfest.ge/ge/projects/details/1?fbclid=IwAR2Hhu6nevDQMOeLyjljr3f9uDZKyDmtkw-TUTY4xdocUuWCLZyyHygUq-o|archivedate=2020-02-04}}</ref> ==მთარგმნელობითი საქმიანობა== პაატა ბერიძე გამოირჩევა მთარგმნელობითი საქმიანობითაც. [[2013]] და [[2014]] წელს მან ქართულ ენაზე თარგმნა შემდეგი წიგნები: * ჰერბერტ ლინკოლნ კლარკი. საყვირის ტექნიკური სავარჯიშოები. * ფრიც დამროვი. ფიტნესი ლითონის ჩასაბერი საკრავებისათვის. თბილისის ვ. სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია, 2014. ამ უკანასკნელი თარგმანის პრეზენტაცია გაიმართა ავტორთან ერთად თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში.<ref>{{Cite web|url=https://catalog.nplg.gov.ge|title=ფიტნესი ლითონის ჩასაბერი საკრავებისათვის ISBN:9789941939914|publisher=catalog.nplg.gov.ge|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> ==კომპანიების სახე== [[2013]] წელს პაატა ბერიძე გახდა [[გერმანული]] საყვირის დამამზადებელი ფირმის „შილერის“ სახე, როგორც ამ ფირმის ინსტრუმენტების მომხმარებელთაგან ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული მუსიკოსი ქვეყნის ფარგლებს გარეთ.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=gWphCNOAZuM|title=Schiller Flugelhorns|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.schillerinstruments.com/|title=schiller instruments|publisher=www.schillerinstruments.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://tbiliselebi.ge/index.php?newsid=268438595|title=რატომ დაინტერესდა ცნობილი კომპანია „შილერი“ ქართველი მესაყვირით|publisher=tbiliselebi.ge|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> [[2017]] წელს პაატა ბერიძე გახდა საყვირის ჩანთების დამამზადებელი ფირმა გარდის სახე.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=pgppuB4wmSA|title=Gardbags 16-WBFLK Quad Trumpet Wheelie case review by Paata Beridze|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> [[2019]] წელს, კომპანია „გარდ ბაგსმა“ პაატა ბერიძის დიზაინით ბაროკოს საყვირის კეისი შეკერა, რომელიც პაატა ბერიძის სახელს ატარებს. ==მიმდინარე აქტივობები== პაატა ბერიძის მუსიკა გამოირჩევა ბაროკო მუსიკის ავთენტური შესრულებით. მან 2018 წელს გადაიღო კლიპი ნოდარ გაბუნიას მუსიკაზე (რეჟისორი ზაზა კავთუაშვილი).<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=W_2SFQc8eag|title=Nodar Gabunia Sonata for Trumpet, Piano and Percussion (1979)|publisher=www.youtube.com|accessdate=17 ოქტომბერი, 2019}}</ref> [[2020]] წელს პაატა ბერიძე გერმანიის ქალაქ [[აუგსბურგი|აუგსბურგში]] მიიწვიეს, როგორც პედაგოგი, სადაც დღემდე აქტიურად მუშაობს და მართავს კონცერტებს ევროპის სხვადასხვა ქალაქში. ==რესურსები ინტერნეტში== {{nplg ბიოგრაფია|00014780}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ბერიძე, პაატა}} [[კატეგორია:დაბადებული 10 სექტემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1988]] [[კატეგორია:ქართველი კომპოზიტორები]] [[კატეგორია:თბილისში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ბერიძეები|პაატა]] 92cqkp6c7rqhv3ihpej2jp3ouw5albc 0 457897 5428182 4500910 2026-07-06T15:34:06Z Jaba1977 3604 5428182 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2016}} '''[[2016]] წელი [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანში]]''' აღინიშნა, როგორც „მულტიკულტურალიზმის წელი“.<ref>[https://incity.az/2016/01/11/multiculture/ В Азербайджане 2016 год объявлен «Годом мультикультурализма»]</ref> ამ სტატიაში აღწერილია 2016 წელს მომხდარი მოვლენები აზერბაიჯანში. == იანვარი == '''15 იანვარი''' ექსპერიმენტული რეისის შედეგად გაიგზავნა კონტეინერი მატარებლით [[უკრაინა]]-[[საქართველო]]-[[აზერბაიჯანი]]-[[ყაზახეთი]]-[[ჩინეთი]].<ref name=":0">[http://www.kaspiy.az/news.php?id=52565 Основные события 2016 года в Азербайджане]</ref> '''20 იანვარი''' [[ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა|ხოჯალის ტრაგედია]] აღიარებულ იქნა სლოვენიის რესპუბლიკის ეროვნული საბჭოს მიერ.<ref>[https://azertag.az/en/xeber/Slovenian_National_Council_adopts_resolution_on_Nagorno_Karabakh_conflict-920917 Slovenian National Council adopts resolution on Nagorno-Karabakh conflict]</ref> == თებერვალი == '''11 თებერვალი''' [[ნებრასკა|ნებრასკის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |title=State of Nebraska- Proclamation |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210823100850/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |archivedate=2021-08-23 }}</ref> '''15 თებერვალს''' [[ჰავაის შტატი|ჰავაის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |title=Special Message From David Y. Ige in recognition of the Khojaly Memorial |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211102093408/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |archivedate=2021-11-02 }}</ref> '''18 თებერვალი''' [[მონტანა|მონტანას]] შტატმა (აშშ) გამოაცხადა "ხოჯალის ხსენების დღე"<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |title=State of Montana |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171029112018/http://www.justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |archivedate=2017-10-29 }}</ref><ref>[https://azertag.az/en/xeber/US_State_of_Montana_proclaims__quotKhojaly_Remembrance_Day_quot-928331 U.S. State of Montana proclaims "Khojaly Remembrance Day"]</ref> '''26 თებერვალი''' [[ჯორჯია|ჯორჯიას]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>[https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf A RESOLUTION] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 1 Recognizing the 20th anniversary of the Khojaly Massacre and honoring the life and memory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 2 of its victims; and for other purposes.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }}</ref> == მარტი == '''29 მარტი''' აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ბრძანება ქვეყნის [[აზერბაიჯანის კულტურის სამინისტრო|კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს]] სტრუქტურის გაუმჯობესების შესახებ.<ref>[https://president.az/articles/18201 Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin strukturunun təkmilləşdirilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı]</ref> == აპრილი == '''1-5 აპრილი''' ბრძოლა [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანისა]] და [[სომხეთი|სომხეთის]] შეიარაღებულ ძალებს შორის<ref name=":0" />. '''19 აპრილი''' ბაქოს ახალი მეტროსადგურებს საფუძვლები ჩაიყარა - „სადგურის მოედნისა“ და „მემარ ეჯემის“.<ref name=":0" /> '''25-27 აპრილი''' გაეროს ცივილიზაციების ალიანსის VII გლობალური ფორუმი.<ref name=":0" /> == მაისი == '''17 მაისი''' მიწის ნაკადის ცერემონიალი ტრანს-ადრიატიკური მილსადენის (TAP) სალონიკში (საბერძნეთი).<ref name=":0" /> == ივნისი == '''3-4 ივნისი''' მსოფლიო აზერბაიჯანელთა მეოთხე კონგრესი.<ref>[https://en.president.az/articles/20167 Ilham Aliyev attended the opening of fourth Congress of World Azerbaijanis]</ref> '''15 ივნისს''' ამნისტიის აქტის აღსრულების დასაწყისი აზერბაიჯანის სასჯელაღსრულების დაწესებულებების მიერ. <ref>[https://en.trend.az/azerbaijan/society/2546231.html Up to 200 convicts released as part of amnesty act in Azerbaijan]</ref> '''17-19 ივნისი''' ევროპული ფორმულა 1 (მსოფლიო თასის მერვე ეტაპი ფორმულა 1).<ref name=":0" /> == ივლისი == '''7 ივლისი''' ხელი მოეწერა ოქმს აზერბაიჯანის მონაწილეობის შესახებ [[ევროპის კავშირი|ევროკავშირის]] არაერთ პროგრამაში.<ref>[https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage_ru/26622/%D0%9E%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F%20%D0%95%D0%A1%20-%20%D0%90%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D0%B6%D0%B0%D0%BD.%20%D0%A1%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%87%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB Отношения ЕС - Азербайджан. Справочный материал]</ref> '''16-30 ივლისი''' საერთაშორისო საზაფხულო მუსიკალური ფესტივალი სახელწოდებით " ЖАРА". <ref>[https://ru.echo.az/?p=54691 Лучшее и главное в культурной жизни Азербайджана за 2016 год]</ref> == აგვისტო == 8 აგვისტო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ([[ილჰამ ალიევი]]), რუსეთის ფედერაციის ([[ვლადიმერ პუტინი]]) და ირანის ისლამური რესპუბლიკის ([[ჰასან რუჰანი]]) პრეზიდენტების სამიტი.<ref>[http://kremlin.ru/events/president/news/52666 Трёхсторонняя встреча глав Азербайджана, Ирана и России]</ref> == სექტემბერი == '''1-14 სექტემბერი''' 42-ე მსოფლიო საჭადრაკო ოლიმპიადა. <ref name=":0" /> '''1 სექტემბერი''' სტამბოლში (თურქეთი) ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტის დროს შეიქმნა "საკონტაქტო ჯგუფი აზერბაიჯანის წინააღმდეგ სომეხთა აგრესიის შესახებ".<ref>{{Cite web |url=https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |title=Армяно-азербайджанский нагорно-карабахский конфликт |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200322154958/https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |archivedate=2020-03-22 }}</ref> '''21 სექტემბერი''' მინგეჩაურის სამრეწველო პარკის გახსნის ცერემონია.<ref name=":0" /> '''26 სექტემბერი''' საერთო სახალხო ხმის მიცემა რესპუბლიკის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის შესახებ (6 მუხლი), აგრეთვე დამატებების (23 მუხლი) შესახებ<ref name=":0" />. == ოქტომბერი == '''2 ოქტომბერი''' ბაქოს ეწვია რომის პაპი ფრანცისკი. <ref name=":0" /> == ნოემბერი == '''16-18 ნოემბერი''' V ახალი ამბების სააგენტოების მსოფლიო კონგრესი და აზია-წყნარი ოკეანის საინფორმაციო სააგენტოების ორგანიზაციის მე -16 გენერალური ასამბლეა (OANA). <ref name=":0" /> == დეკემბერი == '''2 დეკემბერი''' აზერბაიჯანული ქალაქი [[შაქი (აზერბაიჯანი)|შაქი]] გამოცხადებულია თურქული სამყაროს კულტურულ დედაქალაქად. <ref>[https://www.turksoy.org/tr/news/2015/11/26/2016-turk-dunyasi-kultur-baskenti-seki 2016 TÜRK DÜNYASI KÜLTÜR BAŞKENTİ: ŞEKİ]</ref> შეიქმნა ახალი ავიაკომპანია სახელწოდებით "[[Buta Airways]]". <ref>[https://mincom.gov.az/ru/view/pages/100 Гражданская авиация]</ref> == იხილეთ აგრეთვე == * [[აზერბაიჯანი]] * [[აზერბაიჯან-სომხეთის სამხედრო დაპირისპირება (2016)]] * [[ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა]] * [[მულტიკულტურალიზმი აზერბაიჯანში]] * [[2018 წელი აზერბაიჯანში]] * [[Buta Airways]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანი]] [[კატეგორია:2016 წელი აზერბაიჯანში]] g48rj60iv7z8fbbxvg0euhmdosm40ex 5428188 5428182 2026-07-06T15:35:12Z Jaba1977 3604 /* სქოლიო */ 5428188 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2016}} '''[[2016]] წელი [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანში]]''' აღინიშნა, როგორც „მულტიკულტურალიზმის წელი“.<ref>[https://incity.az/2016/01/11/multiculture/ В Азербайджане 2016 год объявлен «Годом мультикультурализма»]</ref> ამ სტატიაში აღწერილია 2016 წელს მომხდარი მოვლენები აზერბაიჯანში. == იანვარი == '''15 იანვარი''' ექსპერიმენტული რეისის შედეგად გაიგზავნა კონტეინერი მატარებლით [[უკრაინა]]-[[საქართველო]]-[[აზერბაიჯანი]]-[[ყაზახეთი]]-[[ჩინეთი]].<ref name=":0">[http://www.kaspiy.az/news.php?id=52565 Основные события 2016 года в Азербайджане]</ref> '''20 იანვარი''' [[ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა|ხოჯალის ტრაგედია]] აღიარებულ იქნა სლოვენიის რესპუბლიკის ეროვნული საბჭოს მიერ.<ref>[https://azertag.az/en/xeber/Slovenian_National_Council_adopts_resolution_on_Nagorno_Karabakh_conflict-920917 Slovenian National Council adopts resolution on Nagorno-Karabakh conflict]</ref> == თებერვალი == '''11 თებერვალი''' [[ნებრასკა|ნებრასკის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |title=State of Nebraska- Proclamation |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210823100850/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |archivedate=2021-08-23 }}</ref> '''15 თებერვალს''' [[ჰავაის შტატი|ჰავაის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |title=Special Message From David Y. Ige in recognition of the Khojaly Memorial |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211102093408/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |archivedate=2021-11-02 }}</ref> '''18 თებერვალი''' [[მონტანა|მონტანას]] შტატმა (აშშ) გამოაცხადა "ხოჯალის ხსენების დღე"<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |title=State of Montana |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171029112018/http://www.justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |archivedate=2017-10-29 }}</ref><ref>[https://azertag.az/en/xeber/US_State_of_Montana_proclaims__quotKhojaly_Remembrance_Day_quot-928331 U.S. State of Montana proclaims "Khojaly Remembrance Day"]</ref> '''26 თებერვალი''' [[ჯორჯია|ჯორჯიას]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>[https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf A RESOLUTION] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 1 Recognizing the 20th anniversary of the Khojaly Massacre and honoring the life and memory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 2 of its victims; and for other purposes.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }}</ref> == მარტი == '''29 მარტი''' აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ბრძანება ქვეყნის [[აზერბაიჯანის კულტურის სამინისტრო|კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს]] სტრუქტურის გაუმჯობესების შესახებ.<ref>[https://president.az/articles/18201 Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin strukturunun təkmilləşdirilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı]</ref> == აპრილი == '''1-5 აპრილი''' ბრძოლა [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანისა]] და [[სომხეთი|სომხეთის]] შეიარაღებულ ძალებს შორის<ref name=":0" />. '''19 აპრილი''' ბაქოს ახალი მეტროსადგურებს საფუძვლები ჩაიყარა - „სადგურის მოედნისა“ და „მემარ ეჯემის“.<ref name=":0" /> '''25-27 აპრილი''' გაეროს ცივილიზაციების ალიანსის VII გლობალური ფორუმი.<ref name=":0" /> == მაისი == '''17 მაისი''' მიწის ნაკადის ცერემონიალი ტრანს-ადრიატიკური მილსადენის (TAP) სალონიკში (საბერძნეთი).<ref name=":0" /> == ივნისი == '''3-4 ივნისი''' მსოფლიო აზერბაიჯანელთა მეოთხე კონგრესი.<ref>[https://en.president.az/articles/20167 Ilham Aliyev attended the opening of fourth Congress of World Azerbaijanis]</ref> '''15 ივნისს''' ამნისტიის აქტის აღსრულების დასაწყისი აზერბაიჯანის სასჯელაღსრულების დაწესებულებების მიერ. <ref>[https://en.trend.az/azerbaijan/society/2546231.html Up to 200 convicts released as part of amnesty act in Azerbaijan]</ref> '''17-19 ივნისი''' ევროპული ფორმულა 1 (მსოფლიო თასის მერვე ეტაპი ფორმულა 1).<ref name=":0" /> == ივლისი == '''7 ივლისი''' ხელი მოეწერა ოქმს აზერბაიჯანის მონაწილეობის შესახებ [[ევროპის კავშირი|ევროკავშირის]] არაერთ პროგრამაში.<ref>[https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage_ru/26622/%D0%9E%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F%20%D0%95%D0%A1%20-%20%D0%90%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D0%B6%D0%B0%D0%BD.%20%D0%A1%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%87%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB Отношения ЕС - Азербайджан. Справочный материал]</ref> '''16-30 ივლისი''' საერთაშორისო საზაფხულო მუსიკალური ფესტივალი სახელწოდებით " ЖАРА". <ref>[https://ru.echo.az/?p=54691 Лучшее и главное в культурной жизни Азербайджана за 2016 год]</ref> == აგვისტო == 8 აგვისტო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ([[ილჰამ ალიევი]]), რუსეთის ფედერაციის ([[ვლადიმერ პუტინი]]) და ირანის ისლამური რესპუბლიკის ([[ჰასან რუჰანი]]) პრეზიდენტების სამიტი.<ref>[http://kremlin.ru/events/president/news/52666 Трёхсторонняя встреча глав Азербайджана, Ирана и России]</ref> == სექტემბერი == '''1-14 სექტემბერი''' 42-ე მსოფლიო საჭადრაკო ოლიმპიადა. <ref name=":0" /> '''1 სექტემბერი''' სტამბოლში (თურქეთი) ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტის დროს შეიქმნა "საკონტაქტო ჯგუფი აზერბაიჯანის წინააღმდეგ სომეხთა აგრესიის შესახებ".<ref>{{Cite web |url=https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |title=Армяно-азербайджанский нагорно-карабахский конфликт |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200322154958/https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |archivedate=2020-03-22 }}</ref> '''21 სექტემბერი''' მინგეჩაურის სამრეწველო პარკის გახსნის ცერემონია.<ref name=":0" /> '''26 სექტემბერი''' საერთო სახალხო ხმის მიცემა რესპუბლიკის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის შესახებ (6 მუხლი), აგრეთვე დამატებების (23 მუხლი) შესახებ<ref name=":0" />. == ოქტომბერი == '''2 ოქტომბერი''' ბაქოს ეწვია რომის პაპი ფრანცისკი. <ref name=":0" /> == ნოემბერი == '''16-18 ნოემბერი''' V ახალი ამბების სააგენტოების მსოფლიო კონგრესი და აზია-წყნარი ოკეანის საინფორმაციო სააგენტოების ორგანიზაციის მე -16 გენერალური ასამბლეა (OANA). <ref name=":0" /> == დეკემბერი == '''2 დეკემბერი''' აზერბაიჯანული ქალაქი [[შაქი (აზერბაიჯანი)|შაქი]] გამოცხადებულია თურქული სამყაროს კულტურულ დედაქალაქად. <ref>[https://www.turksoy.org/tr/news/2015/11/26/2016-turk-dunyasi-kultur-baskenti-seki 2016 TÜRK DÜNYASI KÜLTÜR BAŞKENTİ: ŞEKİ]</ref> შეიქმნა ახალი ავიაკომპანია სახელწოდებით "[[Buta Airways]]". <ref>[https://mincom.gov.az/ru/view/pages/100 Гражданская авиация]</ref> == იხილეთ აგრეთვე == * [[აზერბაიჯანი]] * [[აზერბაიჯან-სომხეთის სამხედრო დაპირისპირება (2016)]] * [[ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა]] * [[მულტიკულტურალიზმი აზერბაიჯანში]] * [[2018 წელი აზერბაიჯანში]] * [[Buta Airways]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2016 წელი აზერბაიჯანში]] m459ut1ujx5iwaqqhwv8ncksdzpj2q1 5428193 5428188 2026-07-06T15:37:21Z Jaba1977 3604 /* სქოლიო */ 5428193 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2016}} '''[[2016]] წელი [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანში]]''' აღინიშნა, როგორც „მულტიკულტურალიზმის წელი“.<ref>[https://incity.az/2016/01/11/multiculture/ В Азербайджане 2016 год объявлен «Годом мультикультурализма»]</ref> ამ სტატიაში აღწერილია 2016 წელს მომხდარი მოვლენები აზერბაიჯანში. == იანვარი == '''15 იანვარი''' ექსპერიმენტული რეისის შედეგად გაიგზავნა კონტეინერი მატარებლით [[უკრაინა]]-[[საქართველო]]-[[აზერბაიჯანი]]-[[ყაზახეთი]]-[[ჩინეთი]].<ref name=":0">[http://www.kaspiy.az/news.php?id=52565 Основные события 2016 года в Азербайджане]</ref> '''20 იანვარი''' [[ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა|ხოჯალის ტრაგედია]] აღიარებულ იქნა სლოვენიის რესპუბლიკის ეროვნული საბჭოს მიერ.<ref>[https://azertag.az/en/xeber/Slovenian_National_Council_adopts_resolution_on_Nagorno_Karabakh_conflict-920917 Slovenian National Council adopts resolution on Nagorno-Karabakh conflict]</ref> == თებერვალი == '''11 თებერვალი''' [[ნებრასკა|ნებრასკის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |title=State of Nebraska- Proclamation |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210823100850/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |archivedate=2021-08-23 }}</ref> '''15 თებერვალს''' [[ჰავაის შტატი|ჰავაის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |title=Special Message From David Y. Ige in recognition of the Khojaly Memorial |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211102093408/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |archivedate=2021-11-02 }}</ref> '''18 თებერვალი''' [[მონტანა|მონტანას]] შტატმა (აშშ) გამოაცხადა "ხოჯალის ხსენების დღე"<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |title=State of Montana |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171029112018/http://www.justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |archivedate=2017-10-29 }}</ref><ref>[https://azertag.az/en/xeber/US_State_of_Montana_proclaims__quotKhojaly_Remembrance_Day_quot-928331 U.S. State of Montana proclaims "Khojaly Remembrance Day"]</ref> '''26 თებერვალი''' [[ჯორჯია|ჯორჯიას]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>[https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf A RESOLUTION] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 1 Recognizing the 20th anniversary of the Khojaly Massacre and honoring the life and memory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 2 of its victims; and for other purposes.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }}</ref> == მარტი == '''29 მარტი''' აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ბრძანება ქვეყნის [[აზერბაიჯანის კულტურის სამინისტრო|კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს]] სტრუქტურის გაუმჯობესების შესახებ.<ref>[https://president.az/articles/18201 Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin strukturunun təkmilləşdirilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı]</ref> == აპრილი == '''1-5 აპრილი''' ბრძოლა [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანისა]] და [[სომხეთი|სომხეთის]] შეიარაღებულ ძალებს შორის<ref name=":0" />. '''19 აპრილი''' ბაქოს ახალი მეტროსადგურებს საფუძვლები ჩაიყარა - „სადგურის მოედნისა“ და „მემარ ეჯემის“.<ref name=":0" /> '''25-27 აპრილი''' გაეროს ცივილიზაციების ალიანსის VII გლობალური ფორუმი.<ref name=":0" /> == მაისი == '''17 მაისი''' მიწის ნაკადის ცერემონიალი ტრანს-ადრიატიკური მილსადენის (TAP) სალონიკში (საბერძნეთი).<ref name=":0" /> == ივნისი == '''3-4 ივნისი''' მსოფლიო აზერბაიჯანელთა მეოთხე კონგრესი.<ref>[https://en.president.az/articles/20167 Ilham Aliyev attended the opening of fourth Congress of World Azerbaijanis]</ref> '''15 ივნისს''' ამნისტიის აქტის აღსრულების დასაწყისი აზერბაიჯანის სასჯელაღსრულების დაწესებულებების მიერ. <ref>[https://en.trend.az/azerbaijan/society/2546231.html Up to 200 convicts released as part of amnesty act in Azerbaijan]</ref> '''17-19 ივნისი''' ევროპული ფორმულა 1 (მსოფლიო თასის მერვე ეტაპი ფორმულა 1).<ref name=":0" /> == ივლისი == '''7 ივლისი''' ხელი მოეწერა ოქმს აზერბაიჯანის მონაწილეობის შესახებ [[ევროპის კავშირი|ევროკავშირის]] არაერთ პროგრამაში.<ref>[https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage_ru/26622/%D0%9E%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F%20%D0%95%D0%A1%20-%20%D0%90%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D0%B6%D0%B0%D0%BD.%20%D0%A1%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%87%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB Отношения ЕС - Азербайджан. Справочный материал]</ref> '''16-30 ივლისი''' საერთაშორისო საზაფხულო მუსიკალური ფესტივალი სახელწოდებით " ЖАРА". <ref>[https://ru.echo.az/?p=54691 Лучшее и главное в культурной жизни Азербайджана за 2016 год]</ref> == აგვისტო == 8 აგვისტო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ([[ილჰამ ალიევი]]), რუსეთის ფედერაციის ([[ვლადიმერ პუტინი]]) და ირანის ისლამური რესპუბლიკის ([[ჰასან რუჰანი]]) პრეზიდენტების სამიტი.<ref>[http://kremlin.ru/events/president/news/52666 Трёхсторонняя встреча глав Азербайджана, Ирана и России]</ref> == სექტემბერი == '''1-14 სექტემბერი''' 42-ე მსოფლიო საჭადრაკო ოლიმპიადა. <ref name=":0" /> '''1 სექტემბერი''' სტამბოლში (თურქეთი) ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტის დროს შეიქმნა "საკონტაქტო ჯგუფი აზერბაიჯანის წინააღმდეგ სომეხთა აგრესიის შესახებ".<ref>{{Cite web |url=https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |title=Армяно-азербайджанский нагорно-карабахский конфликт |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200322154958/https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |archivedate=2020-03-22 }}</ref> '''21 სექტემბერი''' მინგეჩაურის სამრეწველო პარკის გახსნის ცერემონია.<ref name=":0" /> '''26 სექტემბერი''' საერთო სახალხო ხმის მიცემა რესპუბლიკის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის შესახებ (6 მუხლი), აგრეთვე დამატებების (23 მუხლი) შესახებ<ref name=":0" />. == ოქტომბერი == '''2 ოქტომბერი''' ბაქოს ეწვია რომის პაპი ფრანცისკი. <ref name=":0" /> == ნოემბერი == '''16-18 ნოემბერი''' V ახალი ამბების სააგენტოების მსოფლიო კონგრესი და აზია-წყნარი ოკეანის საინფორმაციო სააგენტოების ორგანიზაციის მე -16 გენერალური ასამბლეა (OANA). <ref name=":0" /> == დეკემბერი == '''2 დეკემბერი''' აზერბაიჯანული ქალაქი [[შაქი (აზერბაიჯანი)|შაქი]] გამოცხადებულია თურქული სამყაროს კულტურულ დედაქალაქად. <ref>[https://www.turksoy.org/tr/news/2015/11/26/2016-turk-dunyasi-kultur-baskenti-seki 2016 TÜRK DÜNYASI KÜLTÜR BAŞKENTİ: ŞEKİ]</ref> შეიქმნა ახალი ავიაკომპანია სახელწოდებით "[[Buta Airways]]". <ref>[https://mincom.gov.az/ru/view/pages/100 Гражданская авиация]</ref> == იხილეთ აგრეთვე == * [[აზერბაიჯანი]] * [[აზერბაიჯან-სომხეთის სამხედრო დაპირისპირება (2016)]] * [[ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა]] * [[მულტიკულტურალიზმი აზერბაიჯანში]] * [[2018 წელი აზერბაიჯანში]] * [[Buta Airways]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2016 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2016 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2016 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2010-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] hjpnt362ytz3hml46b6f5ugexuaoaa8 5428224 5428193 2026-07-06T16:14:39Z Jaba1977 3604 5428224 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2016}} ამ სტატიაში აღწერილია 2016 წელს მომხდარი მოვლენები აზერბაიჯანში. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[ილჰამ ალიევი]] * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[არტურ რასიზადე]] * [[აზერბაიჯანის პარლამენტი]]ს სპიკერი: [[ოქთაი ასადოვი]] == იანვარი == * 15 იანვარი — ექსპერიმენტული რეისის შედეგად გაიგზავნა კონტეინერი მატარებლით [[უკრაინა]]-[[საქართველო]]-[[აზერბაიჯანი]]-[[ყაზახეთი]]-[[ჩინეთი]].<ref name=":0">[http://www.kaspiy.az/news.php?id=52565 Основные события 2016 года в Азербайджане]</ref> * 20 იანვარი — [[ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტა|ხოჯალის ტრაგედია]] აღიარებულ იქნა სლოვენიის რესპუბლიკის ეროვნული საბჭოს მიერ.<ref>[https://azertag.az/en/xeber/Slovenian_National_Council_adopts_resolution_on_Nagorno_Karabakh_conflict-920917 Slovenian National Council adopts resolution on Nagorno-Karabakh conflict]</ref> == თებერვალი == * 11 თებერვალი —[[ნებრასკა|ნებრასკის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |title=State of Nebraska- Proclamation |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210823100850/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Nebraska.pdf |archivedate=2021-08-23 }}</ref> * 15 თებერვალი — [[ჰავაის შტატი|ჰავაის]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |title=Special Message From David Y. Ige in recognition of the Khojaly Memorial |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211102093408/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Hawaii.pdf |archivedate=2021-11-02 }}</ref> * 18 თებერვალი — [[მონტანა|მონტანას]] შტატმა (აშშ) გამოაცხადა "ხოჯალის ხსენების დღე"<ref>{{Cite web |url=https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |title=State of Montana |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171029112018/http://www.justiceforkhojaly.org/sites/default/files/montana.jpg |archivedate=2017-10-29 }}</ref><ref>[https://azertag.az/en/xeber/US_State_of_Montana_proclaims__quotKhojaly_Remembrance_Day_quot-928331 U.S. State of Montana proclaims "Khojaly Remembrance Day"]</ref> * 26 თებერვალი — [[ჯორჯია|ჯორჯიას]] შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.<ref>[https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf A RESOLUTION] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 1 Recognizing the 20th anniversary of the Khojaly Massacre and honoring the life and memory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }} [https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf 2 of its victims; and for other purposes.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211102092856/https://justiceforkhojaly.org/sites/default/files/State%20of%20Georgia.pdf |date=2021-11-02 }}</ref> == მარტი == * 29 მარტი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ბრძანება ქვეყნის [[აზერბაიჯანის კულტურის სამინისტრო|კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს]] სტრუქტურის გაუმჯობესების შესახებ.<ref>[https://president.az/articles/18201 Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin strukturunun təkmilləşdirilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı]</ref> == აპრილი == * 1-5 აპრილი — ბრძოლა [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანისა]] და [[სომხეთი|სომხეთის]] შეიარაღებულ ძალებს შორის<ref name=":0" />. * 19 აპრილი — ბაქოს ახალი მეტროსადგურებს „სადგურის მოედნისა“ და „მემარ ეჯემის“ საფუძვლები ჩაიყარა.<ref name=":0" /> * 25-27 აპრილი — გაეროს ცივილიზაციების ალიანსის VII გლობალური ფორუმი.<ref name=":0" /> == მაისი == * 17 მაისი — მიწის ნაკადის ცერემონიალი ტრანს-ადრიატიკური მილსადენის (TAP) სალონიკში (საბერძნეთი).<ref name=":0" /> == ივნისი == * 3-4 ივნისი — მსოფლიო აზერბაიჯანელთა მეოთხე კონგრესი.<ref>[https://en.president.az/articles/20167 Ilham Aliyev attended the opening of fourth Congress of World Azerbaijanis]</ref> * 15 ივნისი — ამნისტიის აქტის აღსრულების დასაწყისი აზერბაიჯანის სასჯელაღსრულების დაწესებულებების მიერ. <ref>[https://en.trend.az/azerbaijan/society/2546231.html Up to 200 convicts released as part of amnesty act in Azerbaijan]</ref> * 17-19 ივნისი — ევროპული ფორმულა 1 (მსოფლიო თასის მერვე ეტაპი ფორმულა 1).<ref name=":0" /> == ივლისი == * 7 ივლისი — ხელი მოეწერა ოქმს აზერბაიჯანის მონაწილეობის შესახებ [[ევროპის კავშირი|ევროკავშირის]] არაერთ პროგრამაში.<ref>[https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage_ru/26622/%D0%9E%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F%20%D0%95%D0%A1%20-%20%D0%90%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D0%B6%D0%B0%D0%BD.%20%D0%A1%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%87%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB Отношения ЕС - Азербайджан. Справочный материал]</ref> * 16-30 ივლისი — საერთაშორისო საზაფხულო მუსიკალური ფესტივალი სახელწოდებით " ЖАРА". <ref>[https://ru.echo.az/?p=54691 Лучшее и главное в культурной жизни Азербайджана за 2016 год]</ref> == აგვისტო == * 8 აგვისტო — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ([[ილჰამ ალიევი]]), რუსეთის ფედერაციის ([[ვლადიმერ პუტინი]]) და ირანის ისლამური რესპუბლიკის ([[ჰასან რუჰანი]]) პრეზიდენტების სამიტი.<ref>[http://kremlin.ru/events/president/news/52666 Трёхсторонняя встреча глав Азербайджана, Ирана и России]</ref> == სექტემბერი == * 1-14 სექტემბერი — 42-ე მსოფლიო საჭადრაკო ოლიმპიადა.<ref name=":0" /> * 1 სექტემბერი — სტამბოლში (თურქეთი) ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტის დროს შეიქმნა "საკონტაქტო ჯგუფი აზერბაიჯანის წინააღმდეგ სომეხთა აგრესიის შესახებ".<ref>{{Cite web |url=https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |title=Армяно-азербайджанский нагорно-карабахский конфликт |accessdate=2020-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200322154958/https://cabmin.gov.az/ru/page/69/ |archivedate=2020-03-22 }}</ref> * 21 სექტემბერი — მინგეჩაურის სამრეწველო პარკის გახსნის ცერემონია.<ref name=":0" /> * 26 სექტემბერი — საერთო სახალხო ხმის მიცემა რესპუბლიკის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის შესახებ (6 მუხლი), აგრეთვე დამატებების (23 მუხლი) შესახებ<ref name=":0" />. == ოქტომბერი == * 2 ოქტომბერი — ბაქოს ეწვია რომის პაპი [[ფრანცისკე]]. <ref name=":0" /> == ნოემბერი == * 16-18 ნოემბერი — V ახალი ამბების სააგენტოების მსოფლიო კონგრესი და აზია-წყნარი ოკეანის საინფორმაციო სააგენტოების ორგანიზაციის მე -16 გენერალური ასამბლეა (OANA). <ref name=":0" /> == დეკემბერი == * 2 დეკემბერი — აზერბაიჯანული ქალაქი [[შაქი (აზერბაიჯანი)|შაქი]] გამოცხადებულია თურქული სამყაროს კულტურულ დედაქალაქად. <ref>[https://www.turksoy.org/tr/news/2015/11/26/2016-turk-dunyasi-kultur-baskenti-seki 2016 TÜRK DÜNYASI KÜLTÜR BAŞKENTİ: ŞEKİ]</ref>; შეიქმნა ახალი ავიაკომპანია სახელწოდებით "[[Buta Airways]]". <ref>[https://mincom.gov.az/ru/view/pages/100 Гражданская авиация]</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2016 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2016 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2016 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2010-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] hyuf6gmceel2ncji71l968rl60tmo60 0 466153 5428426 4810617 2026-07-07T04:15:16Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428426 wikitext text/x-wiki [[File:PositronDiscovery.jpg|thumb|right|პოზიტრონი <math>e^+</math>]] '''პოზიტრონი''' ({{lang-en|'''posit'''ive||დადებითი}} და {{lang-en2|elect'''ron'''||ელექტრონი}}; აღმნიშვნელი სიმბოლო — <math>e^+</math>) — დადებითი ელექტრული მუხტის მქონე ელემენტარული ნაწილაკი, [[ელექტრონი]]ს [[ანტინაწილაკი]]. პოზიტრონისა და ელექტრონის მასები (<math>m_e</math>) სპინები (<math>S</math>) ერთმანეთის ტოლია, ხოლო ელექტრული მუხტები (<math>e</math>) და მაგნიტური მომენტები (<math>\mu_e</math>) ერთმანეთის ტოლია აბსოლუტური სიდიდითა და ურთიერთსაწინააღმდეგოა ნიშნით [<math>m_e=0.9109534(47)\cdot10^{-30}</math> კგ, S=1/2 ([[პლანკის მუდმივა|პლანკის <math>\hbar</math> მუდმივას]] ერთეულებით), <math>e=1.6021892(46)\cdot10^{-19}</math> კ, <math>\mu_e=1.00116596567(35)</math> (ბორის მაგნეტონის ერთეულებით]. ელექტრონის ორი დადებითად დამუხტული „ორეულის“ არსებობის აუცილებლობა გამომდინარეობს დირაკის განტოლებიდან, რაზეც [[პოლ დირაკი|პ. დირაკმა]] [[1931]] წელს მიუთითა. [[1932]] წელს ასეთი ნაწილაკი [[კოსმოსური სხივები]]ს შემადგენლობაში ექსპერიმენტულად აღმოაჩინა კ. ანდერსონმა და მას „პოზიტრონი“ უწოდა. პოზიტრონი მონაწილეობს სუსტ და გრავიტაციულ ურთიერთქმედებაში. იგი [[ლეპტონები]]ს კლასს მიეკუთვნება. სტატისტიკური თვისებების მიხედვით პოზიტრონი ფერმიონია. იგი სტაბილური ნაწილაკია, მაგრამ ელექტრონთან ანიჰილაციის უნარის გამო ნივთიერებაში მოკლე ხანს არსებობს (მაგ. ტყვიაში პოზიტრონი ანიჰილაციას განიცდის საშუალოდ <math>5\cdot10^{-11}</math> წმ-ის შემდეგ). პოზიტრონი წარმოიქმნება თავისუფალ ელემენტარულ ნაწილაკთა ურთიერთგარდაქმნების დროს (მაგ. ეტა-მეზონის დაშლის პროცესში), გამა-კვანტით ელექტრონ-პოზიტრონის წყვილის წარმოქმნის შედეგად და ზოგიერთი რადიოაქტიული ბირთვის ბეტა-დაშლის დროს. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[პოზიტრონული გამოსხივება]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|8|119-120}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commons category|Positrons}} * [https://web.archive.org/web/20051028075601/http://www.positron.edu.au/faq.html What is a Positron?] * [https://web.archive.org/web/20140125062447/http://discover.positron.edu.au/ Website about positrons and antimatter] * [https://web.archive.org/web/20071012192435/http://www-search.slac.stanford.edu:8765/query.html?qt=positron Positron information search at SLAC] * [http://positronannihilation.net Positron Annihilation as a method of experimental physics used in materials research.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220303032726/http://www.positronannihilation.net/ |date=2022-03-03 }} * [http://www.como.polimi.it/positron Website about antimatter (positrons, positronium and antihydrogen). Positron Laboratory, Como, Italy] * [http://aegis.web.cern.ch/aegis/home.html Website of the AEgIS: Antimatter Experiment: Gravity, Interferometry, Spectroscopy, CERN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110811045124/http://aegis.web.cern.ch/aegis/home.html |date=2011-08-11 }} {{ნაწილაკები}} {{ავტორიტეტული წყაროები}} [[კატეგორია:პოზიტრონი| ]] 4z1kdb0lqjjpdqyuv8hg42znm9709bm 10 467759 5428174 3866837 2026-07-06T15:28:57Z Jaba1977 3604 5428174 wikitext text/x-wiki {{ნავდაფა |სახელი = წლები აზერბაიჯანში |სურათი = |სურათი2 = |სათაური = [[აზერბაიჯანი|<span style="color:white;">წლები აზერბაიჯანში</span>]] | სიასტილი = | სათსტილი = background:{{ფერი|აზერბაიჯანი}} | ჯგუფსტილი = background:{{ფერი|აზერბაიჯანი}} |სიაკლასი = hlist |ჯგუფი1= [[XX საუკუნე|<span style="color:white;">XX საუკუნე</span>]] |სია1= * [[1991 წელი აზერბაიჯანში|1991]] * [[1992 წელი აზერბაიჯანში|1992]] * [[1993 წელი აზერბაიჯანში|1993]] * [[1994 წელი აზერბაიჯანში|1994]] * [[1995 წელი აზერბაიჯანში|1995]] * [[1996 წელი აზერბაიჯანში|1996]] * [[1997 წელი აზერბაიჯანში|1997]] * [[1998 წელი აზერბაიჯანში|1998]] * [[1999 წელი აზერბაიჯანში|1999]] * [[2000 წელი აზერბაიჯანში|2000]] |ჯგუფი2=[[XXI საუკუნე|<span style="color:white;">XXI საუკუნე</span>]] |სია2 = * [[2001 წელი აზერბაიჯანში|2001]] * [[2002 წელი აზერბაიჯანში|2002]] * [[2003 წელი აზერბაიჯანში|2003]] * [[2004 წელი აზერბაიჯანში|2004]] * [[2005 წელი აზერბაიჯანში|2005]] * [[2006 წელი აზერბაიჯანში|2006]] * [[2007 წელი აზერბაიჯანში|2007]] * [[2008 წელი აზერბაიჯანში|2008]] * [[2009 წელი აზერბაიჯანში|2009]] * [[2010 წელი აზერბაიჯანში|2010]] * [[2011 წელი აზერბაიჯანში|2011]] * [[2012 წელი აზერბაიჯანში|2012]] * [[2013 წელი აზერბაიჯანში|2013]] * [[2014 წელი აზერბაიჯანში|2014]] * [[2015 წელი აზერბაიჯანში|2015]] * [[2016 წელი აზერბაიჯანში|2016]] * [[2017 წელი აზერბაიჯანში|2017]] * [[2018 წელი აზერბაიჯანში|2018]] * [[2019 წელი აზერბაიჯანში|2019]] * [[2020 წელი აზერბაიჯანში|2020]] * [[2021 წელი აზერბაიჯანში|2021]] * [[2022 წელი აზერბაიჯანში|2022]] * [[2023 წელი აზერბაიჯანში|2023]] * [[2024 წელი აზერბაიჯანში|2024]] * [[2025 წელი აზერბაიჯანში|2025]] * [[2026 წელი აზერბაიჯანში|2026]] }}<noinclude> {{collapsible option}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანის თარგები]] [[კატეგორია:წლების მიხედვით ქვეყნების სანავიგაციო დაფები|აზერბაიჯანი]] </noinclude> qdqhjjjp1i64pb5kra2fl3bzpz2xg7h 0 468294 5428168 4876524 2026-07-06T15:08:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428168 wikitext text/x-wiki '''1947-1949 წლების პალესტინის ომი,''' ცნობილია ისრაელში '''დამოუკიდებლობისთვის ომის სახელით''' ({{Lang-he|מלחמת העצמאות}}, ''Milkhemet Ha'Atzma'ut'' ) და არაბულად, როგორც ნაკბა (პირდაპირი თარგმანით — '''''კატასტროფა,''''' {{Lang-ar|النكبة}} , ''ალ-ნაკბა''<ref>Reuven Firestone [https://books.google.com/books?id=EHyqYbTM-dwC&pg=PA10 To Jews, the Jewish-Arab war of 1947–1948 is the War of Independence (''milchemet ha'atzma'ut''). To Arabs, and especially Palestinians, it is the ''nakba'' or calamity. I therefore refrain from assigning names to wars. I refer to the wars between the State of Israel and its Arab and Palestinian neighbors according to their dates: 1948, 1956, 1967, 1973, and 1982.'] Reuven Firestone, ''Holy War in Judaism: The Fall and Rise of a Controversial Idea'', [[Oxford University Press]], 2012 p.10, cf.p.296</ref> <ref>Neil Caplan, [https://books.google.com/books?id=JyAgn_dD43cC&pg=PT17 ‘Perhaps the most famous case of differences over the naming of events is the 1948 war (more accurately, the fighting from December 1947 through January 1949). For Israel it is their “War of Liberation” or “War of Independence” (in Hebrew, ''milhemet ha-atzama’ut'') full of the joys and overtones of deliverance and redemption. For Palestinians, it is ''Al-Nakba'', translated as “The Catastrophe” and including in its scope the destruction of their society and the expulsion and flight of some 700,000 refugees.’] ''The Israel-Palestine Conflict: Contested Histories'', [[John Wiley & Sons]], Sep 19, 2011 p.17.</ref> <ref>Neil Caplan [https://books.google.com/books?id=ohPWON3LnDMC&pg=PA17 Although some historians would cite 14 May 1948 as the start of the war known variously as the Israeli War of Independence, an-Nakba (the (Palestinian) Catastrophe), or the first Palestine war, it would be more accurate to consider that war as beginning on 30 November 1947'.] ''Futile Diplomacy: The United Nations, the Great Powers, and Middle East Peacemaking 1948–1954'', (vol.3) [[Frank Cass]] & Co, 1997 p.17</ref>) — ბრძოლა, რომელიც მოხდა პალესტინის ტერიტორიაზე ბრიტანეთის მანდატის ქვეშ. ეს არის ისრაელ–პალესტინის ხანგრძლივი კონფლიქტის პირველი ომი და შემდეგ ფართო [[ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტი]]. ამ ომის დროს [[ბრიტანეთის იმპერია|ბრიტანეთის იმპერიამ]] დატოვა პალესტინა, რომელიც [[1917]] წლის ბრიტანეთის ოკუპაციამდე იყო ოსმალეთის იმპერიის პროვინცია. ომი დასრულდა ებრაელთა მიერ [[ისრაელი|ისრაელის სახელმწიფოს]] დაარსებით და გამოიწვია პალესტინის სრული დემოგრაფიული ტრანსფორმაცია, დაახლოებით 700,000 პალესტინელი არაბის გადასახლებით და მათი სოფლების და ქალაქების სრული განადგურებით. <ref name="refugees">— Benny Morris, 2004. [https://books.google.com/books?id=uM_kFX6edX8C&pg=PA602 ''The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited''], pp. 602–604. Cambridge University Press; {{ISBN|978-0-521-00967-6}}. "It is impossible to arrive at a definite persuasive estimate. My predilection would be to opt for the loose contemporary British formula, that of 'between 600,000 and 760,000' refugees; but,if pressed, 700,000 is probably a fair estimate"; <br /><br />— [http://digicoll.library.wisc.edu/cgi-bin/FRUS/FRUS-idx?type=goto&id=FRUS.FRUS1949v06&isize=M&submit=Go+to+page&page=973 ''Memo US Department of State, 4 May 1949''], FRUS, 1949, p. 973.: "One of the most important problems which must be cleared up before a lasting peace can be established in Palestine is the question of the more than 700,000 Arab refugees who during the Palestine conflict fled from their homes in what is now Israeli occupied territory and are at present living as refugees in Arab Palestine and the neighbouring Arab states."; <br /><br />— [http://digicoll.library.wisc.edu/cgi-bin/FRUS/FRUS-idx?type=goto&id=FRUS.FRUS1949v06&isize=M&submit=Go+to+page&page=984 ''Memorandum on the Palestine Refugee Problem, 4 May 1949''], FRUS, 1949, p. 984.: "Approximately 700,000 refugees from the Palestine hostilities, now located principally in Arab Palestine, Transjordan, Lebanon and Syria, will require repatriation to Israel or resettlement in the Arab states."</ref> პალესტინის არაბები დარჩნენ საცხოვრებლის და სახელმწიფოს გარეშე, გადაადგილდნენ ან ეგვიპტისა და იორდანიის მიერ დაკავებული [[პალესტინის ტერიტორიები|პალესტინის ტერიტორიებზე,]] ან მის მიმდებარე არაბულ სახელმწიფოებზე; ბევრი მათგანი, ისევე როგორც მათი შთამომავლები, რჩებიან მოქალაქეობის გარეშე და ლტოლვილთა ბანაკებში ცხოვრობენ. ტერიტორია, რომელიც ომამდე ბრიტანეთის ადმინისტრაციის ქვეშ იყო, დაყოფილი იქნა სახელმწიფოების: ისრაელის (რომელმაც დაიპყრო მისი დაახლოებით 78%)[[იორდანია|, იორდანიის სამეფოს]] (მაშინდელ ცნობილი იყო როგორც ტრანსიორდანია, რომელმაც დაიპყრო და მოგვიანებით ანექსია მოახდინა იმ ტერიტორიის, რომელსაც ეწოდა[[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|მდინარე იორდანეს დასავლეთის სანაპირო]]) და [[ეგვიპტე]]ს შორის, რომელმაც დაიპყრო [[ღაზის სექტორი]], ზღვისპირა ტერიტორია [[ხმელთაშუა ზღვა|ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროზე]], რომელზეც არაბული ქვეყნების ლიგამ დააარსა პალესტინა. ==ისტორიული ფონი== [[1948]] წლის ომი იყო [[ებრაელები]]ს და [[არაბები]]ს სამოცწლიანი დაძაბულობის შედეგი. მათ ჰქონდათ დაკავებული ტერიტორია [[ხმელთაშუა ზღვა]]სა და [[მდინარე]] [[იორდანე]]ს შორის. ებრაელები ამ ტერიტორიას უწოდებენ „Eretz Yisrael“-ს, ანუ „ისრაელის მიწას“, ხოლო არაბები „Falastin“-ს ან „პალესტინას“. ეს ადგილი ებრაელი ხალხის და მათი რელიგიის დაბადების ადგილია, თუმცა საუკუნეების განმავლობაში ამ ტერიტორიაზე კონტროლს ამყარებდა უამრავი სხვადასხვა უცხო ძალა აღმოსავლეთიდან, დასავლეთიდან და სამხრეთიდან და, შესაბამისად, ებრაელების სამშობლო ძირითადად ოკუპირებული იყო. ერთ-ერთი ასეთი დამპყრობელი იყო [[რომის იმპერია]], რომელმაც ჩაახშო ადგილობრივების აჯანყება ახალი წელთაღრიცხვით II საუკუნეში და იერუსალიმიდან გამოყარა ისინი, რამაც გამოიწვია ებრაელი დიასპორის მთელ მსოფლიოში გაფანტვა. რომაელებმა ამ არეას (იუდეა) სახელი გადაარქვეს და პალესტინა (ფილისტინელების მიწა) — იმ ხალხის სახელი უწოდეს, ვინც ამ ტერიტორიის სამხრეთი ნაწილი ძველ დროში დაიკავა. სახელი დღემდე შემორჩა და ფართოდ გამოიყენება არა-ებრაელებში. ==1947-48 წლის სამოქალაქო ომი პალესტინაში== ომის პირველი ეტაპის დაწყების მიზეზი გახდა [[გაეროს გენერალური ასამბლეა|გაეროს გენერალური ასამბლეის]] მიერ [[1947]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] მიღებული გადაწყვეტილება პალესტინის დაყოფის შესახებ. ამასთან ერთად, [[1948]] წლის [[14 მაისი|14 მაისს]] ბრიტანეთის მანდატი პალესტინაში დასრულდა და შესაბამისად, იმავე დღეს გამოცხადდა ისრაელის სახელმწიფოს შექმნა. ამ მოვლენას მოჰყვა არაბული სამყაროს ნაწილის ([[ეგვიპტე]],[[ტრანსიორდანია]],[[ერაყი]] და [[სირია]]) უკმაყოფილება და მყისიერი თავდასხმა ებრაულ დასახლებებზე. ამრიგად, კონფლიქტი გადაიზარდა [[1948 წლის არაბ-ებრაული ომი|1948 წლის არაბ-ებრაულ ომში]]. [[ბრიტანელები|ბრიტანელებმა]] მათი ძალების გაყვანის გადაწყვეტილება მიიღეს და მხოლოდ ზოგ შემთხვევაში ერეოდნენ ომის მიმდინარეობაში. სამოქალაქო ომის პირველ ორ თვეში დაახლოებით 1000 ადამიანი დაიღუპა და 2000 დაშავდა, მარტის ბოლოს კი ეს რიცხვი გაიზარდა 2,000 დაღუპულამდე და 4000 დაჭრილამდე. ამ მონაცემებიდან ვიგებთ, რომ სულ რაღაც ორმილიონიან მოსახლეობაში კვირაში საშუალოდ 100 გარდაცვალებას და 200 დაშავებას ჰქონდა ადგილი. ==1948 წლის არაბ-ებრაული ომის მიმდინარეობა== [[1948]] წლის არაბ-ებრაული ომი იყო [[1947]]-[[1949]] წლის პალესტინის ომის მეორე და ბოლო ნაწილი. ფორმალურად დაიწყო ბრიტანული მანდატის ამოწურვის შემდეგ პალესტინაში, [[1948]] წლის [[14 მაისი]]ს შუაღამეს. ისრაელმა დამოუკიდებლობა გამოაცხადა იმავე ღამეს, ხოლო არაბული სახელმწიფოები შეიჭრნენ ბრიტანული პალესტინის ტერიტორიაზე [[15 მაისი]]ს დილას. [[15 მაისი|15 მაისს]], სამოქალაქო ომი გადაიზარდა ეთნიკურში, სადაც მონაწილეობდნენ ებრაელები და არაბთა გაერთიანებული ძალები. შემოჭრილმა ძალებმა მაშინვე შეუტიეს ებრაელებს და რამდენიმე ებრაულ დასახლებას. 10 თვის განმავლობაში ომი ბრძოლები ძირითადად მიმდინარეობდა ყოფილ ბრიტანულ მანდატში, [[სინაის ნახევარკუნძული|სინაის ნახევარკუნძულსა]] და სამხრეთ [[ლიბანი|ლიბანში]]. ადგილი ჰქონდა რამდენიმე შესვენებას. ომის შედეგად, ისრაელის სახელმწიფომ მოიპოვა კონტროლი გაეროს ასამბლეის 181-ე რეზოლუციით ისრაელისთვის მიცემულ ტერიტორიაზე და ასევე [[1947 წლის პალესტინის დაყოფის გეგმა|1947 წლის პალესტინის დაყოფის გეგმით]] გათვალისწინებულ არაბთა ტერიტორიის 60%-ზე. ტრანსიორდანიამ დაიკავა ყოფილი ბრიტანული მანდატის დარჩენილი ნაწილი, ხოლო ეგვიპტურმა არმიამ [[ღაზას სექტორი]]. ომმა გამოიწვია მასობრივი დემოგრაფიული ცვლილებები მთელი [[ახლო აღმოსავლეთი]]ს ტერიტორიაზე. დაახლოებით 700000 პალესტინელი არაბი ადამიანი გახდა დევნილი, რადგან გაიქცა ან გააძევეს თავისი სახლიდან. ამ მოვლენას არაბები უწოდებენ Al-Nakba-ს („კატასტროფა“). შეიარაღებული კონფლიქტის დასრულებიდან სამ წელიწადში, 700000-მდე ებრაელი ემიგრირდა ისრაელში (ძირითადად იმის გამო, რომ გამოაგდეს თავიანთი საცხოვრებლებიდან ახლო აღმოსავლეთში). ==შედეგები== ===უბედური შემთხვევები=== ისრაელმა ომში დაკარგა 6373 ადამიანი, რაც დაახლოებით იმდროინდელი მოსახლეობის 1%-ს შეადგენდა. ამათგან 4000 იყო ჯარისკაცი, ხოლო დანარჩენი მშვიდობიანი მოქალაქე. არაბთა ზუსტი დანაკარგის რაოდენობა დღემდე უცნობია, თუმცა, მიახლოებითი მონაცემები 4000-მდე მერყეობს და ქვეყნებს შორის ასე ნაწილდება: 2000 ეგვიპტელი, 1000 იორდანიელი და სირიელი (ცალ-ცალკე). პალესტინელთა დანაკარგი მერყეობს 3000-დან 15000-მდე. ===დემოგრაფიული შედეგები=== 1947-48 წლის პალესტინის სამოქალაქო ომის და 1948 წლის არაბ-ებრაული ომის დროს, 700000 არაბი გახდა დევნილი. [[1951]] წელს, გაეროს პალესტინის კომისიამ გამოიტანა დასკვნა, რომ 711 ათასი არაბი გამოიქცა ისრაელიდან. არაბ-ებრაული კონფლიქტის გამო დაცარიელდა და განადგურდა ოთხასზე მეტი არაბული სოფელი და ათამდე ებრაული სოფელი და დასახლება. პალესტინელი დევნილეის დაბრუნება დღესაც განკითხვის საგანია ისრაელისა და პალესტინის კონფლიქტში. ამ თემაზე პალესტინელები აწყობდნენ ყოველწლიურ საპროტესტო აქციებს 15 მაისს. მიახლოებით 10000 ებრაელის ევაკუაცია გახდა საჭირო პალესტინასა და ისრაელში. ომმა არაპირდაპირ, თუმცა მაინც შექმნა მეორე დევნილების პრობლემა — ებრაელების მიგრაცია არაბული და მუსლიმური მიწებიდან. პალესტინის კონფლიქტის გამო, ასობით ათასი ებრაელი, რომლებიც ცხოვრობდნენ არაბულ სახელმწიფოებში, გახდა იძულებული გაქცეულიყო ისრაელში. ამის კიდევ ერთ მიზეზი გახდა გაუთავებელი სისასტიკე არაბთა მხრიდან, მათ შორის მასობრივი მკვლელობები. შემდეგი სამი წლის განმავლობაში 700000 ებრაელი გადავიდა ისრაელში, სადაც მათ დაეხმარნენ სურსათითა და საცხოვრებლით (მათი განლაგება ძირითადად მოხდა საზღვრების გასწვრივ და ყოფილ პალესტინურ დასახლებებში). მომავალში ისინი შეერივნენ ადგილობრივ მოსახლეობას. [[1948]] წლიდან მოყოლებული [[1972]] წლამდე, დამატებით 800000-დან მილიონამდე ებრაელმა დატოვა საკუთარი საცხოვრებელი მსოფლიოს გარშემო. [[1945]] წლიდან [[1952]] წლის ბოლომდე 250000 ებრაელი ცხოვრობდა დევნილთა ბანაკებში, მათგან 136000 გადასახლდა ისრაელში. ამას მოჰყვა [[რუმინეთი]]დან, [[პოლონეთი]]დან და აღმოსავლეთ ევროპის სხვა ქვეყნებიდან ჯამში 270000 ებრაელის მიგრაციაც. საბოლოოდ, ამ დროის განმავლობაში ისრაელში ებრაელთა რაოდენობა გაორმაგდა. ==ლიტერატურა== * Benny Morris (2008), p.419. * Pollack, 2004; Sadeh, 1997 * Sandler, Stanley (2002). Ground Warfare: An International Encyclopedia. ABC-CLIO. p. 160. * Rosemarie Esber, Under the Cover of War, Arabicus Books & Medica, 2009, p.28.* Yehuda Zvi Blum (1987). For Zion's Sake. Associated University Presse. p. 69. ISBN 978-0-8453-4809-3. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.lib.ru/MEMUARY/MEADEAST/kac.txt Шмуэль Кац. Земля Раздора. Действительность и фантазии в Эрец-Израэль] * [http://www.zionism-israel.com/his/Israel_war_independence_1948_timeline.htm Chronology of the First Arab-Israel War of 1948]{{ref-en}} * [http://www.zionism-israel.com/his/Israel_Birth_of_a_Nation.htm Documents, Photos, Maps and history related to Israel’s Independence: 1945—1949]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20080925085356/http://www.usfamily.net/web/joseph/sozdanie_gosudarstva_izrail.htm Создание государства Израиль и Война за его независимость] * [http://www.mideastweb.org/latrun.htm The Battles of Latrun, Ami Isseroff] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141222220156/http://www.mideastweb.org/latrun.htm |date=2014-12-22 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ეთნიკური ომები]] [[კატეგორია:პალესტინა]] [[კატეგორია:ომები დამოუკიდებლობისათვის]] [[კატეგორია:1948 წელი ისრაელში]] [[კატეგორია:პალესტინის ისტორია]] [[კატეგორია:ისრაელ-პალესტინის კონფლიქტი]] mzynp62aukybruykqyccls4wrzf65ty 0 468361 5428271 4752322 2026-07-06T18:21:23Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428271 wikitext text/x-wiki {{რჩეული/2.0}} {{ინფოდაფა ოპერა | სახელწოდება = „პარსიფალი“ | კურსივისახელი = | ჟანრი = ოპერა | კომპოზიტორი = [[რიხარდ ვაგნერი]]ს | სურათი = [[file:Wagner Parsifal 1877.jpg|240პქ]] | ალტ = 1.2 | ტიტრი = პირველი გამოცემის ყდა | აღწერა = | მშობლიური სახელწოდება = {{lang-de|Parsifal}} | მშობლიური სახელწოდება_lang = | თარგმანი = | სხვა_სახელწოდება = | ლიბრეტისტი = რიხარდ ვაგნერი | ენა = [[გერმანული ენა|გერმანული]] | ეფუძნება = ვოლფრამ ფონ ეშენბახის „პერცივალი“ | პრემიერის_თარიღი = {{Start date|1882|07|26|df=y}} | პრემიერის_ადგილი = ბაიროითის საფესტივალო სახლი, [[ბაიროითი]], [[გერმანია]] | სხვა = | საიტი = }} '''„პარსიფალი“''' ({{lang-de|Parsifal}}, WWV 111) — [[რიხარდ ვაგნერი]]ს [[ოპერა]] სამ მოქმედებად. ირიბად ეფუძნება [[ვოლფრამ ფონ ეშენბახი]]ს „[[პარციფალი (რომანი)|პარციფალს]]“, XIII საუკუნის ეპიკურ პოემას რაინდ პერსივალის და [[წმინდა გრაალი]]ს შესახებ. ვაგნერმა ნაწარმოების შექმნაზე ფიქრი [[1857]] წლის აპრილში დაიწყო, თუმცა ის მხოლოდ 25 წლის შემდეგ დაასრულა. იგი კომპოზიტორის ბოლო დასრულებული ოპერაა და მისი შექმნის დროს გათვალისწინებული იყო [[ბაიროითის საფესტივალო სახლი]]ს აკუსტიკური მახასიათებლები. „პარსიფალის“ პრემიერა [[1882]] წელს, [[ბაიროითი]]ს მეორე ფესტივალზე შედგა. ფესტივალი სპექტაკლზე მონოპოლიას [[1903]] წლამდე ინარჩუნდებდა, ვიდრე იგი [[ნიუ-იორკი]]ს [[მეტროპოლიტენის ოპერა]]ში არ დაიდგა. ვაგნერი „პარსიფალს“ უწოდებდა არა ოპერას, არამედ „საფესტივალო პიესას სცენის კურთხევისათვის“ ({{lang-de|Ein Bühnenweihfestspiel}}).<ref>{{cite web|title=Parsifal Synopsis|url=//seattleopera.org/discover/archive/2003-2004/parsifal/synopsis.aspx|work=Seattle Opera House|accessdate=11 იანვარი, 2014|archiveurl=https://www.webcitation.org/6MYRLo8uH?url=http://seattleopera.org/discover/archive/2003-2004/parsifal/synopsis.aspx|archivedate=11 იანვარი, 2014|url-status=dead}} (Section ''What is a Stage-Consecrating Festival-Play, Anyway?'')</ref> ბაიროითში არსებული ტრადიციით, აუდიტორია პირველი მოქმედების შემდეგ ტაშს არ უკრავს. სახელ პარსიფალის ვაგნერისეული მართლწერა ''Parsifal'', ნაცვლად ''Parzival''-ისა, რომელსაც [[1877]] წლამდე იყენებდა, მომდინარეობს ერთ-ერთი თეორიიდან, რომლის მიხედვითაც ეს სახელი [[არაბული ენა|არაბული]] წარმოშობისაა და „წმინდა (ან საწყალ) სულელს“ ნიშნავს.<ref>Joseph Görres, "Einleitung", [https://archive.org/details/bub_gb_fZQ5AAAAMAAJ/page/n13 p. vi], in: ''Lohengrin, ein altteutsches Gedicht, nach der Abschrift des Vaticanischen Manuscriptes'' by Ferdinand Gloeckle. Mohr und Zimmer, Heidelberg 1813.</ref><ref>Richard Wagner, ''Das braune Buch. Tagebuchaufzeichnungen 1865 bis 1882'', ed. Joachim Bergfeld, Atlantis Verlag, Zürich and Freiburg im Breisgau 1975, p. 52</ref><ref>Danielle Buschinger, Renate Ullrich, ''Das Mittelalter Richard Wagners'', Königshausen & Neumann, Würzburg 2007, {{ISBN|978-3-8260-3078-9}}, p. 140.</ref><ref>{{Cite book|last=Unger|first=Max|date=1932-08-01|title=The Persian Origins of 'Parsifal' and 'Tristan'|url=https://dx.doi.org/10.2307/917595|journal=[[The Musical Times]]|volume=73|issue=1074|pages=703|doi=10.2307/917595|issn=0027-4666}}</ref> == შექმნის ისტორია == [[სურათი:RichardWagner.jpg|thumb|right|რიხარდ ვაგნერი, 1871]] ვაგნერმა ეშენბახის „პარციფალი“ [[1845]] წელს [[მარიენბადი]]ს სპა-კურორტზე დასვენების დროს წაიკითხა.{{sfn|Gregor-Dellin|1983|p=141}} 1854 წელს იგი [[არტურ შოპენჰაუერი]]ს ნაშრომებს გაეცნო,<ref>[[s:On the Will in Nature|On the Will in Nature]], "Sinology," Footnote listing books on Buddhism [[s:On the Will in Nature#SINOLOGY]]</ref> რის შემდეგაც აღმოსავლური ფილოსოფიური მიმართულებებით, განსაკუთრებით [[ბუდიზმი]]თ დაინტერესდა. ამის შედეგი იყო ''Die Sieger'' („გამარჯვებულები“, [[1856]]), ოპერის ესკიზი, რომელიც ბუდას ცხოვრების შესახებ მონათხრობს ეფუძნებოდა.{{sfn|Millington|1992|p=147}} „პარსიფალში“ მოგვიანებით არსებული თემები, როგორიცაა თვითუარყოფა, [[რეინკარნაცია]], თანაგრძნობა და განცალკევებული სოციალური ჯგუფებიც კი (კასტები — „გამარჯვებულებში“, გრაალის რაინდები — პარსიფალში), პირველად სწორედ „გამარჯვებულებში“ გამოჩნდა.<ref>{{cite web |url=http://www.monsalvat.no/sieger.htm |title=Prose Sketch for Die Sieger |author=Everett, Derrick |accessdate=18 თებერვალი, 2010 }}</ref> ვაგნერის ავტობიოგრაფიული ნაშრომის, „ჩემი ცხოვრება“ (''Mein Leben'') მიხედვით, მას „პარსიფალის“ იდეა პირველად 1857 წლის აპრილში, [[დიდი პარასკევი]]ს დილას მოუვიდა. ეს მოხდა ე.წ. „თავშესაფარში“ ({{Lang-de}}Asyl), პატარა კოტეჯში, რომელიც [[ციურიხი]]ს ენგეს გარეუბანში მდებარე თავის მამულში ოტო ვეზენდოკმა, მდიდარმა ქსოვილებით მოვაჭრემ, სპეციალურად ვაგნერისთვის, მეუღლის – მატილდა ვეზენდოკის თხოვნით ააშენებინა.{{sfn|Gregor-Dellin|1983|p=270}} კომპოზიტორი და მისი მეუღლე, მინა, კოტეჯში 28 აპრილს დასახლდნენ:<ref>{{cite web |url=http://www.gutenberg.org/ebooks/5144 |title=Mein Leben vol II |author=Wagner, Richard |publisher=Project Gutenberg |accessdate=18 თებერვალი, 2010}}</ref> {{quote|...წითელი პარასკევის დილით რომ გავიღვიძე, დავინახე, რომ ჩვენი ამ სახლში ცხოვრების განმავლობაში პირველად, მისი პატარა ბაღი მზით იყო განათებული, ჩიტები ჭიკჭიკებდნენ, მე კი, ბოლოს და ბოლოს, შემეძლო, სახურავზე დავმჯდარიყავი და მონატრებული სიმშვიდით დავმტკბარიყავი. ამ გრძნობებით აღვსილს, უეცრად გამახსენდა, რომ დიდი პარასკევი იყო და მომაგონდა, რომ ვოლფრამის „პარციფალის“ კითხვისას ამ ნიშანს უკვე ჰქონდა ჩემთვის მნიშვნელობა. ეს ლექსი მარიენბადში დასვენების შემდეგ, როცა „მაისტერზინგერების“ და „ლოენგრინის“ იდეა დამებადა, აღარ წამეკითხა; ახლა მისი კეთილშობილი თვისებები უდიდესი ძალით დავინახე და დიდ პარასკევზე ჩემი ფიქრებიდან მალევე დაიბადა მთელი დრამა, რომლის უხეში მონახაზიც იქვე, კალმის რამდენიმე მოსმით გავაკეთე და მთლიანი სამ აქტად დავყავი.}} თუმცა, როგორც კომპოზიტორის მეორე ცოლი, კოზიმა ვაგნერი [[1879]] წლის 22 აპრილს იხსენებდა, ეს მონათხრობი პოეტურადაა შელამაზებული:<ref>Wagner, Cosima (1980) ''Cosima Wagner's Diaries'' tr. Skelton, Geoffrey. Collins. {{ISBN|0-00-216189-3}}</ref> {{quote|დღეს რიხარდი იმ შთაბეჭდილებას იხსენებდა, რომელმაც „დიდი პარასკევის მუსიკა“ შთააგონა. იგი სიცილით ამბობდა: „სინამდვილეში ეს ისევე გაზვიადებულია, როგორც ჩემი სასიყვარულო ისტორიები, რადგან ის დღე დიდი პარასკევი სულაც არ ყოფილა – უბრალოდ, ბუნების სასიამოვნო ხასიათი იყო და ვთქვი, რომ აი, ასეთი უნდა იყოს დიდი პარასკევი“.}} შესაძლოა, ნაწარმოების იდეა მართლაც ვეზენდოკების კოტეჯში დაბადებულიყო 1857 წლის აპრილის ბოლო კვირაში, თუმცა, იმ წელს წითელი პარასკევი 10 აპრილს იყო, მაშინ კი ვაგნერები ჯერ კიდევ ციურიხში, ცელტვეგის 13 ნომერში ცხოვრობდნენ.{{sfn|Millington|1992|pp=135–136}} ვაგნერის ოპერების პროზული ესკიზები ყოველთვის სწორად იყო დათარიღებული, თუმცა, „პარსიფალის“ მსგავსი ესკიზი შემორჩენილი არ არის. ვაგნერს „პარსიფალზე“ მომდევნო რვა წლის განმავლობაში აღარ უმუშავია. ამ პერიოდშიც დაასრულა „[[ტრისტან და იზოლდა (ოპერა)|ტრისტან და იზოლდა]]“ და დაიწყო „ნიურნბერგელი მაისტერზინგერები“. შემდეგ, 1865 წლის 27-30 აგვისტოს მიუბრუნდა ნაწარმოებს და მისი პროზაული მონახაზი გააკეთა; იგი შეიცავდა სიუჟეტის მოკლე გეგმას და შენიშვნებს დრამის პერსონაჟებსა და თემებზე.{{sfn|Beckett|1981|p=13}} ამის შემდეგ ნაწარმოები კვლავ გვერდზე გადაიდო, ამჯერად 11 წელზე მეტი ხნით. ამ წლებში ვაგნერის მთელი შემოქმედებითი ენერგია „ბეჭდის“ ციკლს დაეთმო, რომელიც [[1874]] წელს დასრულდა და [[1876]] წელს პირველად შესრულდა ბაიროითში. მხოლოდ ამ გოლიათური სამუშაოს დასრულების შემდეგ იპოვა მან დრო „პარსიფალზე“ კონცენტრირებისთვის. [[1877]] წლის 23 თებერვლისთვის მეორე, უფრო ვრცელი პროზაული მონახაზი დაასრულა, ხოლო იმავე წლის 9 აპრილისთვის ეს მონახაზი პოეტურ [[ლიბრეტო]]დ აქცია (ვაგნერს ეს სიტყვა არ უყვარდა და თავის ლიბრეტოებს „პოემებს“ ეძახდა).{{sfn|Beckett|1981|p=22}} 1877 წლის სექტემბერში დაიწყო მუსიკის შექმნა. ვაგნერის ჩვეული [[modus operandi]]-ს მიხედვით, პირველ ეტაპზე იქმნებოდა პირველადი ესკიზი ({{lang-de|Gesamtentwurf}}), რომელიც კალმით სამ სანოტო დგამზე იწერებოდა (ერთი — ვოკალისთვის, ხოლო ორი — ინსტრუმენტებისათვის). შემდეგი ეტაპი იყო საორკესტრო ესკიზი ({{lang-de|Orchesterskizze}}). იგი სრულდებოდა მელნით, გაშლილი იყო სამ-ხუთ დგამზე და გაორკესტრების შესახებ საკმაოდ დეტალურ მითითებებსაც შეიცავდა.{{sfn|Millington|1992|pp=147 f.}} მეორე ესკიზზე მუშაობა 1877 წლის 25 სექტემბერს დაიწყო, პირველის დაწყებიდან სულ რამდენიმე დღის შემდეგ. თავისი კარიერის ამ ეტაპზე ვაგნერი ორივე ესკიზზე ერთდროულად მუშაობდა და ერთიდან მეორეზე გადაერთვებოდა ხოლმე, რათა ტექსტის პირველადი მუსიკალური დამუშავებიდან მუსიკისთვის საბოლოო სახის მიცემამდე ზედმეტად დიდი დრო არ გასულიყო. ამრიგად, III აქტის პირველადი ესკიზი [[1879]] წლის 16 აპრილს, ხოლო საორკესტრო ესკიზი იმავე თვის 26 რიცხვში დასრულდა.{{sfn|Gregor-Dellin|1983|pp=477 ff.}} მთლიანი პარტიტურა ({{lang-de|Partiturerstschrift}}) კომპოზიციის პროცესის ფინალური ეტაპი იყო. იგი წარმოადგენდა მთელი ოპერის მელნით შესრულებულ „თეთრ პირს“, რომელიც დეტალურად და ნოტაციის სტანდარტული პრაქტიკის დაცვით ჩაწერილ ყველა ხმისა და ინსტრუმენტის პარტიას შეიცავდა. ვაგნერი „პარსიფალს“ აქტებად წერდა: ჯერ ასრულებდა ერთი აქტის პირველად ესკიზს და საორკესტრო ესკიზს, ხოლო შემდეგ იწყებდა მომდევნო აქტის პირველად ესკიზს და ა.შ. რამდენადაც საორკესტრო ესკიზები უკვე შეიცავდა საკმაოდ დეტალურ მუსიკალურ მითითებებს, მათი პარტიტურის სახით გადათეთრებას ვაგნერი რუტინულ სამუშაოდ თვლიდა, რომლის შესრულებაც მოცლის ჟამსაც შეეძლო. I მოქმედების პრელუდიის პარტიტურა [[1878]] წლის აგვისტოში გაკეთდა, ხოლო დანარჩენი ოპერისა – [[1879]] წლის აგვისტოსა და [[1882]] წლის 31 იანვარს შორის.{{sfn|Millington|1992|p=307}} == შესრულების ისტორია == ===პრემიერა=== [[სურათი:Parsifal-affisch.jpg|upright|thumb|„პარსიფალის“ პრემიერის აფიშა, 1882]] 1880 წლის 12 ნოემბერს, [[მიუნხენი]]ს კარის თეატრში, ვაგნერმა თავისი მფარველის, [[ლუდვიგ II (ბავარია)|ლუდვიგ II-ისთვის]] იდირიჟორა პრელუდიის დახურული შესრულება.{{sfn|Gregor-Dellin|1983|p=485}} მთლიანი ნაწარმოების პრემიერა ბაიროითის საფესტივალო სახლში, 1882 წლის 26 ივლისს გაიმართა. მას გერმანელი ებრაელი, ჰერმან ლევი დირიჟორობდა. დეკორაციასა და სცენის დიზაინზე მაქს ბრიუკნერი და პაულ ფონ იუკოვსკი უშუალოდ ვაგნერის მითითებების მიხედვით მუშაობდნენ. გრაალის დარბაზის დიზაინი [[სიენის საკათედრო ტაძარი|სიენის კათედრალის]] შიდა ინტერიერის მიხედვით იყო შექმნილი, რომელსაც ვაგნერი 1880 წელს სტუმრობდა, ხოლო კლინგსორის ჯადოსნური ბაღი [[რაველოს მუნიციპალიტეტი|რაველოში]] მდებარე პალაცო რუფოლოს ბაღების მიხედვით იყო მოდელირებული.{{sfn|Beckett|1981|pp=90 f.}} 1882 წლის ივლისსა და აგვისტოში 16 სპექტაკლი გაიმართა; ერთმანეთს დირიჟორები ჰერმან ლევი და ფრანც ფიშერი ენაცვლებოდნენ. პერფორმანსებში დაკავებული იყო 107 მუსიკოსისგან შემდგარი [[სიმფონიური ორკესტრი|ორკესტრი]], 135-კაციანი გუნდი და 23 სოლისტი (მთავარ როლებზე 2-2 მომღერალი იყო შერჩეული).{{sfn|Carnegy|2006|pp=107–118}} ბოლო სპექტაკლის დროს ვაგნერმა ლევის დირიჟორის ჯოხი გამოართვა და III აქტის ბოლო სცენა, საორკესტრო ინტერლუდიიდან ბოლომდე, თავად იდირიჟორა.{{sfn|Spencer|2000|p=270}} პირველი პერფორმანსის დროს სცენაზე დეკორაციის შეცვლა ({{lang-de|Wandeldekoration}})<ref>[http://filmlexikon.uni-kiel.de/index.php?action=lexikon&tag=det&id=4255 Heinz-Hermann Meyer, Kiel, Germany, 2012 « Wandeldekoration »], about the dissertation by Pascal Lecocq ''Lexikon der Filmbegriffe'', {{ISSN|1610-420X}}</ref><ref>[http://sht.asso.fr/revue/revue-histoire-theatre-numero-156/ “La Wandeldekoration”, ''Revue d’Histoire du Théâtre'', n°156, p359-383, 1987] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171016070758/http://sht.asso.fr/revue/revue-histoire-theatre-numero-156/ |date=2017-10-16 }}, {{ISSN|0035-2373}} by Pascal Lecocq.</ref> პრობლემატური აღმოჩნდა, რადგან ვაგნერის საორკესტრო ინტერლუდია I აქტის 1-ლ და მე-2 სცენებს შორის უფრო ადრე დასრულდა, ვიდრე პარსიფალი და გურნემანცი გრაალის დარბაზში მივიდოდნენ. კომპოზიტორმა ენგელბერტ ჰუმპერდინკმა, რომელიც დადგმის ორგანიზებაში მონაწილეობდა, რამდენიმე დამატებითი ტაქტი დაწერა, რომელმაც ეს სიცარიელე შეავსო.{{sfn|Spencer|2000|pp=268 ff.}} მომდევნო სპექტაკლებზე ეს პრობლემა აღმოიფხვრა და ეს დამატებითი მუსიკა აღარ გამოუყენებიათ. === აკრძალვა ბაიროითის გარეთ === [[სურათი:Wagner - Parsifal, act I - Gurnemanz conducting Parsifal to Monsalvat - The Victrola book of the opera.jpg|thumb|upright=1.2|ერთ-ერთი სასცენო დიზაინი მეტროპოლიტენის 1903 წლის დადგმიდან: გურნემანცი პარსიფალს მონსალვატში მიაცილებს (I აქტი).]] არსებობის პირველი ოცი წლის განმავლობაში „პარსიფალი“ მხოლოდ ბაიროითის საფესტივალო სახლში იდგმებოდა, სცენაზე, რომლისთვისაც იგი ვაგნერმა შექმნა (გამონაკლისი იყო 8 დახურული სპექტაკლი ლუდვიგ II-ისათვის მიუნხენში, 1884-1885 წლებში). ვაგნერს ოპერის ექსკლუზიურად ბაიროითში შენარჩუნებისათვის ორი მიზეზი ჰქონდა. პირველ რიგში, არ სურდა, იგი ოპერის მსმენელების „უბრალო გასართობად“ ქცეულიყო. იგი ფიქრობდა, რომ მხოლოდ ბაიროითში შეიძლებოდა მისი ისე დადგმა, როგორც თავად ჰქონდა წარმოდგენილი – ტრადიცია, რომელიც კოზიმა ვაგნერმა მისი გარდაცვალებიდან კიდევ დიდი ხანი გააგრძელა. მეორე, იგი ფიქრობდა, რომ ბაიროითის მონოპოლიის პირობებში ოპერა მის ოჯახს მისი გარდაცვალების შემდეგაც მოუტანდა შემოსავალს. ბაიროითის მესვეურები ვაგნერის გარდაცვალების შემდეგ სხვა სცენებზე ოპერის საკონცერტო შესრულების უფლებას იძლეოდნენ ([[ლონდონი]], 1884, [[ნიუ-იორკი]], 1886 და [[ამსტერდამი]], 1894), თუმცა სასცენო დადგმაზე ემბარგოს ინარჩუნებდნენ. [[მეტროპოლიტენის ოპერის თეატრი|მეტროპოლიტენის ოპერამ]] ამერიკულ სასამართლოს მიმართა, რომელმაც დაადგინა, რომ [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებული შტატების]] ტერიტორიაზე ბაიროითის აკრძალვა ვერ გავრცელდებოდა, რის შემდეგაც, 1903 წლის 24 დეკემბერს „პარსიფალი“ სრული სახით დაიდგა. ამერიკულ პრემიერაში ბაიროითში გაწვრთნილი ბევრი მომღერალი მონაწილეობდა. კოზიმამ ყველას, ვინც ნიუ-იორკის დადგმაში რაიმე ფორმით იყო ჩართული, ბაიროითში მუშაობა აუკრძალა. 1905, 1906 და 1908 წლებში არაავტორიზებულ სასცენო წარმოდგენებს ადგილი ჰქონდა ამსტერდამშიც. 1913 წლის 20 ივნისს სპექტაკლი გაიმართა [[ბუენოს-აირესი]]ს Teatro Coliseo-ში, ჯინო მარტინუცის დირიჟორობით. ბაიროითმა მონოპოლიაზე უარი 1914 წლის 1 იანვრიდან თქვა, როცა სპექტაკლი [[ბოლონია|ბოლონიის]] Teatro Comunale-ში, ჯუზეპე ბორგატის დირიჟორობით ჩაინიშნა. ზოგიერთმა საოპერო თეატრმა სპექტაკლი 31 დეკემბრის ღამით დაგეგმა.{{sfn|Beckett|1981|pp=93–95}} პირველი ავტორიზებული შესრულება [[ბარსელონა]]ს ლისეუს დიდ თეატრში, ბარსელონას დროით 22 საათსა და 30 წუთზე დაიწყო (ბარსელონა ბაიროითზე [[სასაათო სარტყელი|ერთი საათით უკანაა]]). „პარსიფალზე“ იმდენად დიდი მოთხოვნა იყო, რომ ოპერა 1914 წლის 1 იანვრიდან 1 აგვისტომდე ევროპის მასშტაბით 50 სხვადასხვა თეატრში დადგეს.{{sfn|Beckett|1981|p=94}} === აპლოდისმენტები === ბაიროითში ოპერის I მოქმედების შემდეგ აუდიტორია ტაშს არ უკრავს. ეს ტრადიცია გაუგებრობის შედეგია, რომელიც გამოიწვია ვაგნერის მონდომებამ, სპექტაკლის სერიოზული განწყობა შეენარჩუნებინა. I და II მოქმედებების შემდეგ ხმაურიანი ოვაციების გამო ვაგნერმა მსმენელს მიმართა და განუცხადა, რომ მომღერლები ოვაციების მისაღებად სცენაზე ოპერის დასრულებამდე აღარ გამოვიდოდნენ. ამან პუბლიკა დააბნია და მათ ტაში ოპერის დასრულების შემდეგაც აღარ დაუკრეს, რის გამოც კომპოზიტორმა დაიჩივლა: „ახლა არ ვიცი, მოეწონათ თუ არა?“ მან კიდევ ერთხელ მიმართა აუდიტორიას და აუხსნა, რომ აპლოდისმენტების აკრძალვას არ გულისხმობდა.{{sfn|Gregor-Dellin|1983|p=506}} მომდევნო წარმოდგენებისას ბევრი ფიქრობდა, რომ ვაგნერს აპლოდისმენტები ოპერის ბოლომდე არ სურდა, რის გამოც I და II აქტის შემდეგ სიჩუმე იყო. საბოლოოდ, ბაიროითში ჩამოყალიბდა ტრადიცია, რომ I აქტის შემდეგ ტაშს არ უკრავენ, თუმცა, ეს ვაგნერის იდეა ნამდვილად არ ყოფილა. მეტიც, ერთ-ერთი წარმოდგენისას თავადვე დაიძახა „ბრავო!“ II მოქმედების ბოლოს, ყვავილების ქალწულთა გასვლისას, რა დროსაც ერთ-ერთმა გაბრაზებულმა მსმენელმა გააჩუმა.{{sfn|Gregor-Dellin|1983|p=506}} ბაიროითის გარეთ, ბევრ თეატრში, ტაშს ჩვეულებისამებრ, ყველა აქტის ბოლოს უკრავენ. თუმცა, 2013 წლამდე, მეტროპოლიტენში წარმოდგენების დროს, მსმენელებს პროგრამის საშუალებით სთხოვდნენ, I აქტის შემდეგ ტაში არ დაეკრათ.<ref>[https://www.wqxr.org/story/273134-pondering-mysteries-parsifal/ "Pondering the Mysteries of ''Parsifal''"] by Fred Plotkin, [[WQXR-FM|WQXR]], 2 March 2013.</ref> === შესრულება ომის შემდეგ === „პარსიფალი“ ერთ-ერთია ვაგნერის იმ ოპერებიდან, რომლებიც ბაიროითის ფესტივალებზე დღემდე რეგულარულად სრულდება. ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ომისშემდგომი პერფორმანსი 1951 წელს, კომპოზიტორის შვილიშვლის, ვილანდ ვაგნერის რეჟისორობით დაიდგა. პირველ ომისშემდგომ ფესტივალზე მან რადიკალური გადაწყვეტილებები მიიღო გრაალის დარბაზის და კლინგსორის ბაღის დეკორაციების შესახებ, რომელთა გამოსახვისთვისაც მინიმალური დეკორაცია და განათების ეფექტები გამოიყენა. ეს გადაწყვეტილებები შვეიცარიელი სასცენო მხატვრის, ადოლფ აპიას ძლიერ გავლენას აჩვენებდა. დადგმას უკიდურესად მძაფრი რეაქციები მოჰყვა. ერთის მხრივ, რიხარდ ვაგნერის ბიოგრაფმა, ერნესტ ნიუმენმა, იგი აღწერა, როგორც არა მარტო საუკეთესო პარსიფალი, რომელიც ენახა ან მოესმინა, არამედ როგორც „ერთ-ერთი ყველაზე ღრმა სულიერი განცდა“ თავის ცხოვრებაში.{{sfn|Spotts|1994|p=212}} სხვები ვაგნერის სასცენო მითითებების უგულვებელყოფის გამო აღშფოთებას ვერ მალავდნენ. როცა ჰანს კნაპერსტბუშს ჰკითხეს, თუ როგორ იდირიჟორა მსგავსი უსახური წარმოდგენა, მან თქვა, რომ გენერალურ რეპეტიციამდე დარწმუნებული იყო, რომ დეკორაციებს მოიტანდნენ.{{sfn|Carnegy|2006|pp=288–290}} ცნობილია, რომ კნაპერტსბუში ოპერის რელიგიურ ასპექტებს განსაკუთრებულ ყურადღებას აქცევდა, ამიტომ, მისი განსაკუთრებული გულისწყრომა [[მტრედი]]ს ამოღებამ გამოიწვია, რომელიც ოპერის ბოლოს პარსიფალის თავზე უნდა დაშვებულიყო, რომელიც, მისი თქმით, კარგი შესრულების შთაგონებას აძლევდა. მის დასამშვიდებლად ვილანდ ვაგნერმა მტრედი აღადგინა, რომელიც მავთულით დაეშვებოდა, თუმცა, დირიჟორმა არ იცოდა, რომ მავთულის სიგრძე ისე იყო განსაზღვრული, რომ მტრედს მხოლოდ ის ხედავდა და არა მსმენელი.<ref>{{cite AV media notes |first=Andreas |last=Kluge |chapter=Parsifal 1951 |year=1992 |title=Wagner: Parsifal |publisher=Teldec |id=9031-76047-2}}</ref> ვილანდი ''პარსიფალის'' დადგმების მოდიფიკაციას და დახვეწას გარდაცვალებამდე, 1966 წლამდე აგრძელებდა. მარტა მედლმა „ვილანდის რევოლუციურ დადგმაში კომპლექსური, ტანჯული კუნდრი შექმნა“ და დიდი ხნის განმავლობაში ამ როლისთვის ბაიროითი სწორედ მასზე აჩერებდა არჩევანს.<ref>{{cite web |url=http://www.allmusic.com/artist/martha-m%C3%B6dl-mn0001662359 |title=Martha Mödl}}</ref> == როლები == [[სურათი:Emil Scaria als Gurnemanz 1883.jpg|thumb|upright=1|ემილ სკარია გურნემანცის როლში, 1883]] [[სურათი:Hermann Winkelmann 1882.jpg|thumb|ჰერმან ვინკელმანი პარსიფალის როლში ყვავილის ქალწულებთან ერთად, 1882]] [[სურათი:Van Dyck Materna.jpg|thumb|upright=1.2|right|ამალი მატერნა (კუნდრი) და ერნესტ ვან დიკი (პარსიფალი), III მოქმედება. ბაიროითი, 1889]] {| class="wikitable" |- !როლი !ხმა !საპრემიერო შემადგენლობა, 26 ივლისი, 1882<br />(დირიჟორი: ჰერმან ლევი){{sfn|Almanacco|dmy=26-07-1882|match=Parsifal}} !მეტროპოლიტენის პრემიერის შემადგენლობა, 24 დეკემბერი, 1903<br />(დირიჟორი: ალფრედ ჰერცი)<ref>[http://archives.metoperafamily.org/archives/scripts/cgiip.exe/WService=BibSpeed/fullcit.w?xCID=32260 ''Parsifal'', 24 December 1903], Met performance details</ref> |- |პარსიფალი |[[ტენორი]] |ჰერმან ვინკელმანი |ალოის ბურგშტალერი |- |კუნდრი |[[სოპრანო]]<br />ან [[მეცო-სოპრანო]] |ამალი მატერნა |მილკა ტერნინა |- |გურნემანცი, „გრაალის ვეტერანი რაინდი“ |[[ბანი (მუსიკა)|ბანი]] |ემილ სკარია |რობერტ ბლასი |- |ამფორტასი, „გრაალის სამეფოს ხელმწიფე“ |[[ბარიტონი]] |თეოდორ რაიხმანი |ანტონ ვან როი |- |კლინგსორი, „ჯადოქარი“ |ბას-ბარიტონი |კარლ ჰილი |ოტო გორიცი |- |ტიტურელი, „ამფორტასის მამა“ |ბანი |აუგუსტ კინდერმანი |მარსელ ჟურნე |- |გრაალის რაინდები |ტენორი, <br />ბანი |ანტონ ფუქსი<br />ეუგენ შტუმპფი |იულიუს ბაიერი<br />ადოლფ მიულმანი |- |სკვაირები |სოპრანო,<br/>ალტი,<br/>ორი ტენორი |ჰერმინე გალფი<br />მატილდე კაილი<br />მაქს მიკორაი<br />ადოლფ ფონ ჰიუბენეტი |კეთრინ მორანი<br />პოლა ბრენდლი<br />ალბერტ რაისი<br />უილი ჰარდენი |- |ყვავილის ქალწულები |სამი სოპრანო, <br />სამი კონტრალტო<br />ან ექვსი სოპრანო |პოლინ ჰორსონი<br />იოჰანა მეტა<br />კერი პრინგლი<br />იოჰანა ანდრე<br />ჰერმინ გალფი<br />ლუიზ ბელცე |იზაბელ ბუტონი<br />ერნესტა დელსარტა<br />მის ფერნზენი<br />ელზა ჰარისი<br />ლილიან ჰაიდელბახი<br />მარცია ვან დრესერი |- |ხმა ზემოდან, ''{{lang-de|Eine Stimme}}'' |კონტრალტო |სოფი დომპიერი |ლუიზ ჰოუმერი |- | colspan="4" |„გრაალის რაინდები, ბიჭუნები, ყვავილის ქალწულები“ |} == შინაარსი == ადგილი: გრაალის სამეფო === I მოქმედება === ტყე გრაალის და მისი რაინდების სამეფოში. გურნემანცი, გრაალის უხუცესი რაინდი თავის ახალგაზრდა სკვაირებს აღვიძებს და სალოცავად მიუძღვება. იგი ხედავს, რომ ამფორტასი – გრაალის რაინდთა მეფე და მისი ამალა უახლოვდებათ. ამფორტასი საკუთარი წმინდა ლახვრით არის დაჭრილი, ჭრილობა კი ვერ იკურნება. '''პრელუდია ({{Lang|de|Vorspiel}})''' ინსტრუმენტული შესავალი, დაახლოებით 9–13 წუთი. ====სცენა 1==== [[სურათი:Wagner - Parsifal, act I - Gurnemanz and the novices - Pach Bros., N.Y. - The Victrola book of the opera.jpg|thumb|upright=1.2|სცენა I მოქმედებიდან, 1903 წლის დადგმა, ნიუ-იორკი]] გურნემანცი რაინდების წინამძღოლს მეფის ჯანმრთელობის შესახებ ეკითხება. იგი პასუხობს, რომ მეფე ღამით დაიჭრა და ადრიანად მიემართება წმინდა ტბაში განსაბანად. სკვაირები გურნემანცს ეკითხებიან, თუ როგორ შეიძლება მეფის ჭრილობის განკურნება, მაგრამ ის პასუხს თავს არიდებს. ამ დროს შემოვარდება კუნდრი – ველური ქალი და გურნემანცს [[არაბეთის ნახევარკუნძული|არაბეთიდან]] ჩამოტანილ ბალზამის ფლაკონს აძლევს, რომელმაც მეფის ტკივილი უნდა შეამსუბუქოს, ხოლო შემდეგ, ძალაგამოცლილი დაეცემა. გრაალის რაინდებს ამფორტასი საკაცით მოჰყავთ. იგი უხმობს გავაინს, რომლის მცდელობებიც მეფის განკურნებისა უშედეგო აღმოჩნდა. მას მოახსენებენ, რომ გავაინი კვლავ წავიდა უკეთესი წამლის საპოვნელად. მეფე ოდნავ წამოიწევს და ამბობს, რომ ასე უნებართვოდ წასვლა („Ohn' Urlaub?“) სწორედ ისეთი იმპულსური საქციელია, რომელმაც მეფე კლინგსორის სამეფოში მიიყვანა და მისი დაცემის საფუძველიც გახდა. იგი გურნემანცისგან ფლაკონს იღებს და კუნდრისთვის მადლობის გადახდას ითხოვს, მაგრამ ქალი უხეშად მიუგებს, რომ მადლობა არაფერს უშველის და მოუწოდებს, ტბისკენ სწრაფად გაეშუროს. პროცესია გადის. სკვაირები კუნდრის ეჭვის თვალით უყურებენ და კითხვებს უსვამენ. მოკლე პასუხების შემდეგ ქალი ჩუმდება. გურნემანცი სკვაირებს ეუბნება, რომ კუნდრი ხშირად დახმარებია გრაალის რაინდებს და ყოველთვის მოულოდნელად გამოჩნდება და გაუჩინარდება ხოლმე. როცა პირდაპირ ეკითხება, თუ რატომ არ რჩება დასახმარებლად, კუნდრი პასუხობს: „მე არასოდეს ვეხმარები!“ (Ich helfe nie!). სკვაირები ფიქრობენ, რომ ის ჯადოქარია და დაცინვით კითხულობენ, თუ მას ამდენი რამ შეუძლია, რატომ არ წავა და წმინდა ლახვარს არ იპოვის? გურნემანცი ამბობს, რომ მისი პოვნა სხვისი ბედიწერაა. მისი თქმით, ლახვრის მცველად ამფორტასი იყო დადგენილი, მაგრამ იგი დაკარგა მაშინ, როცა კლინგსორის სამეფოში ქალის სილამაზემ აცდუნა. კლინგსორმა ლახვარი წაართვა და მეფე დაჭრა. ჭრილობამ ამფორტასს ტკივილის გარდა, სირცხვილიც მოუტანა და იგი თავისით არასოდეს განიკურნება. ტბიდან დაბრუნებული სკვაირები გურნემანცს ეუბნებიან, რომ ბალზამმა მეფის ტანჯვა შეამსუბუქა. გურნემანცს საკუთარი სკვაირები ეკითხებიან, თუ საიდან იცნობს კლინგსორს. იგი ცერემონიულად მოუთხრობს მათ, რომ წმინდა ლახვარი, რომელმაც ჯვარზე გაკრულ [[იესო ქრისტე|მაცხოვარს]] უგმირა და [[წმინდა გრაალი]], რომელშიც გადმოდენილი სისხლი ჩაიღვარა, მონსალვატში, გრაალის რაინდების დაცვის ქვეშ აღმოჩნდა, რომელთაც ამფორტასის მამა, ტიტურელი მეთაურობდა. კლინგსორი რანდების რიგში გაწევრებას ნატრობდა, მაგრამ გონებიდან უწმინდური ფიქრების განდევნა არ შეეძლო და თვითკასტრაციას მიმართა, რის გამოც ორდენიდან გარიცხეს. მაშინ კლინგსორი გრაალის სამეფოს მოწინააღმდეგე გახდა, შეისწავლა შავი მაგია, ახლომდებარე ხეობა თავის სამფლობელოდ გამოაცხადა, ჯადოსნურ ბაღად აქცია და ულამაზესი ქალებით აავსო, რათა გზასაცდენილი გრაალის რაინდები შეეცდინა. სწორედ აქ დაკარგა ამფორტასმა წმინდა ლახვარი, რომელიც კლინგსორის ხელშია და იგი გრაალის მოპოვებასაც გეგმავს. გურნემანცი ამბობს, რომ ამფორტასს ხილვა ჰქონდა, რომლის მიხედვითაც უნდა ელოდოს „წმინდა სულელს, თანაგრძნობით განათლებულს“ ({{lang-de|„Durch Mitleid wissend, der reine Tor“}}), რომელიც საბოლოოდ განკურნავს მის ჭრილობას. ამ მომენტში გაისმის რაინდების ძახილი (Weh! Weh!): მფრინავი გედი მოკლეს. მოჰყავთ ახალგაზრდა კაცი, ხელში მშვილდითა და ისეთივე ისრებით, რომელიც გედს ესროლეს. გურნემანცი მკაცრად მიმართავს ახალგაზრდას; ეუბნება, რომ ეს წმინდა ადგილია. პირდაპირ ეკითხება, მან ესროლა თუ არა გედს, რაზეც ბიჭი ტრაბახით პასუხობს, რომ რაც დაფრინავს, შეუძლია ჩამოაგდოს (Im Fluge treff' ich was fliegt!). რაინდი ეუბნება, რომ გედი წმინდა ფრინველია და ეკითხება, თუ რა დაუშავა ამ არსებამ, თან მის უსიცოცხლო სხეულს უჩვენებს. სინანულში ჩავარდნილი ახალგაზრდა მშვილდს გატეხავს და გადააგდებს. გურნემანცი ეკითხება, თუ რატომ არის აქ, ვინ არის მისი მამა, როგორ იპოვა ეს ადგილი და ბოლოს, რა ჰქვია თავად. ბიჭი ყველა შეკითხვაზე პასუხობს: „არ ვიცი“. მოხუცი რაინდი თავის სკვაირებს მეფის დასახმარებლად გზავნის და მარტოდ დარჩენილ ბიჭს ეკითხება, თუ რა იცის. ახალგაზრდა პასუხობს, რომ ჰყავს დედა, სახელად ჰერცელაიდე ({{lang-de|Herzeleide}} „გულის წუხილი“) და თავისი მშვილდი თვითონვე დაამზადა. კუნდრი, რომელიც მათ საუბარს უსმენდა, ახლა ამბობს, რომ ბიჭის მამა გამურეტი იყო, რაინდი, რომელიც ბრძოლაში დაიღუპა და რომ დედამ ვაჟს ხმლის გამოყენება აუკრძალა იმის შიშით, რომ თავადაც მამის ბედი არ გაეზიარებინა. ახალგაზრდა შემდეგ იხსენებს, როგორ დაინახა ტყეში მიმავალი რაინდები, მიატოვა სახლი, დედა და მათ გაჰყვა. კუნდრი იცინის და ეუბნება, რომ მან ნახა ჰერცელაიდე, რომელიც მწუხარებისგან მოკვდა. ამის გაგონებისას ახალგაზრდა კუნდრისკენ გაიწევს, მაგრამ მწუხარებისგან ძალა გამოეცლება. კუნდრი დაღლილია და ეძინება, მაგრამ დაიძახებს, რომ უძილობას უნდა გაუძლოს და ნატრობს, რომ აღარასოდეს გაიღვიძოს. იგი ტყეში უჩინარდება. გურნემანცმა იცის, რომ გრაალი მონსალვატის გზას მხოლოდ წმინდა გულის ადამიანებს უჩვენებს და ბიჭს გრაალის რიტუალზე დასასწრებად ეპატიჟება. ყმაწვილმა არ იცის, რა არის გრაალი, მაგრამ შენიშნავს, რომ თითქმის არ მოძრაობს, მაგრამ გრძნობს, რომ სწრაფად გადაადგილდება. გურნემანცი პასუხობს, რომ ამ სამეფოში დრო სივრცედ გდაიქცევა (Zum Raum wird hier die Zeit). '''ტრანსფორმაციის მუსიკა ({{lang-de|Verwandlungsmusik}})''' საორკესტრო ინტერლუდია, დაახლოებით 4 წუთი. ==== სცენა 2 ==== [[სურათი:Paul von Joukowsky - Bühnenbild Parsifal - Gralstempel.jpg|thumb|upright=1.2|გრაალის დარბაზის დიზაინი. ავტორი პაულ ფონ იუკოვსკი, 1882]] გრაალის დარბაზში რაინდები წმინდა ზიარების მისაღებად იკრიბებიან (Zum letzten Liebesmahle). გაისმის ტიტურელის ხმა, რომელიც თავის ვაჟს, ამფორტასს ეუბნება, გრაალი გამოაჩინოს. ამფორტასი გაანდგურებულია სირცხვილითა და ტანჯვით (Wehvolles Erbe, dem ich verfallen). იგი წმინდა რელიკვიების მცველია, მაგრამ ცდუნებას ვერ გაუძლო და ლახვარი დაკარგა. იგი აცხადებს, რომ მეფობის ღირსი არაა და პატიებას ითხოვს (Erbarmen!), მაგრამ ეუბნებიან, რომ ერთ დღეს წმინდა სულელის მიერ იქნება გამოხსნილი. ამფორტასის მოსმენისას ყმაწვილი, თითქოს, მასთან ერთად იტანჯება და გულზე ხელს იჭერს. რაინდები და ტიტურელი ამფორტასს გრაალის გამოჩენისკენ მოუწოდებენ (Enthüllet den Gral) და საბოლოოდ, ის თანხმდება. რაინდები სადილზე სხდებიან, ხოლო ბნელ დარბაზს ახლა გრაალის ნათელი ანათებს. გურნემანცი ბიჭს ანიშნებს, სადილს შეუერთდეს, თუმცა იგი თითქოს ტრანსშია და არ ჭამს. ამფორტასი ზიარებას არ იღებს და ცერემონიის დამთავრებისას ტკივილისგან ძალაგამოცლილი გაჰყავთ. დარბაზი ნელ-ნელა ცარიელდება და მასში მხოლოდ გურნემანცი და ყმაწვილი რჩებიან. მოხუცი რაინდი ეკითხება, გაიგო თუ არა რაიმე იმაში, რაც იხილა. ბიჭი ვერ პასუხობს, რის შემდეგაც გურნემანცი დაითხოვს, როგორც ბრიყვს და აფრთხილებს, რომ თუ აუცილებელია, ბატებზე ინადიროს, მაგრამ გედებს თავი დაანებოს. ხმა ზემოდან იმეორებს: „წმინდა სულელი, თანაგრძნობით განათლებული“. === II მოქმედება === '''პრელუდია''' ინსტრუმენტული შესავალი, დაახლოებით 2–3 წუთი. ==== სცენა 1 ==== [[სურათი:Egusquiza-Parsifal2.jpg|thumb|upright=1.2|პარსიფალი და კუნდრი, ორი ნახატი, როხელიო დე ეგუსკიზა (1910 და 1906)]] კლინგსორის ჯადოსნური სასახლე. ჯადოქარი კუნდრის გააჩენს და აღვიძებს. იგი ქალს ბევრი სახელით მიმართავს: პირველი ალქაჯი ({{lang-de|Urteufelin}}), ჯოჯოხეთის ვარდი ({{lang-de|Höllenrose}}), ჰეროდია, გუნდრიჯა და ბოლოს, კუნდრი. იგი ახლა დაუჯერებლად ლამაზ და მაცდუნებელ ქალად არის ქცეული, ისეთად, როგორც თავის დროზე, როცა ამფორტასი შეაცდინა. იგი კლინგსორის დასახიჩრებულ მდგომარეობას დასცინის და სარკასტულად ეკითხება, არის თუ არა უბიწო (Ha ha! Bist du keusch?), მაგრამ ჯადოქრის ძალას წინააღმდეგობას ვერ უწევს. კლინგსორი შეამჩნევს, რომ პარსიფალი უახლოვდებათ და მასთან საბრძოლველად თავის მოჯადოებულ რაინდებს აგზავნის. იგი ხედავს, როგორ ამარცხებს პარსიფალი მის რაინდებს და ისინი გარბიან. კლინგსორი მთელს მათ რასას წყევლის. ჯადქარი ხედავს, რომ გზააბნეული ბიჭი ყვავილების ბაღში შევიდა და კუნდრის მის შესაცდენად აგზავნის. როცა შემობრუნდება, ხედავს, რომ ქალი უკვე წავიდა დავალების შესასრულებლად. ==== სცენა 2 ==== [[სურათი:Villa Rufolo Garten.JPG|thumb|ვილა რუფოლოს ბაღი, კლინგსორის ჯადოსნური ბაღის მოდელი]] გამარჯვებული ყმაწვილი საოცარ ბაღში აღმოჩნდება, მშვენიერი და მაცდური ქალიშვილებით გარშემორტყმული. ისინი ეძახიან და გარს ეხვევიან, თან მათი საყვარლების დახოცვის გამო კიცხავენ (Komm, komm, holder Knabe!). ისინი მალე ჩხუბს იწყებენ მისი გულის მოსაგებად და ყმაწვილი უკვე გაქცევასაც აპირებს, ამ დროს ხმა გაისმის: „პარსიფალ!“ მას ახსენდება, რომ დედაც ამ სახელით მიმართავდა, როცა სიზმრებში ეცხადებოდა. ქალიშვილები მიდიან, მას სულელს უწოდებენ და კუნდრისთან მარტო ტოვებენ. პარსიფალს ვერ გაუგია, ბაღი სიზმარია თუ ცხადი და ეკითხება კუნდრის, საიდან იცის მისი სახელი. ქალი პასუხობს, რომ სახელი დედამისისგან გაიგო (Ich sah das Kind an seiner Mutter Brust), რომელსაც ვაჟი უყვარდა და ცდილობდა, მამის ბედისგან დაეცვა, მაგრამ შვილმა მიატოვა და იგი მწუხარებით გარდაიცვალა. იგი პარსიფალს მისივე ცხოვრების ბევრ ისტორიას ახსენებს და ყმაწვილს სინანული იპყრობს, რადგან დედის სიკვდილში საკუთარ თავს ადანაშაულებს. ფიქრობს, რომ დედის დავიწყება სიბრიყვე იყო. კუნდრი ეუბნება, რომ გააზრება გაგების პირველი ნიშანია და კოცნით მას შეუძლია დედამისის სიყვარული შეაგრძნობინოს. როგორც კი ერთმანეთს აკოცებენ, პარსიფალი გვერდში ძლიერ ტკივილს იგრძნობს და ამფორტასის სახელს დაიძახებს: მას მეფის ჭრილობა სტკივა და ახლა ესმის, თუ რას გრძნობდა ამფორტასი გრაალის ცერემონიის დროს (Amfortas! Die Wunde! Die Wunde!). თანალმობით აღვსილი პარსიფალი კუნდრის მცდელობებს უარყოფს. გაბრაზებული იმით, რომ მისი გეგმა ჩავარდა, კუნდრი პარსიფალს ეუბნება, რომ თუ ყმაწვილი ამფორტასის ტკივილს გრძნობს, მაშინ მისიც უნდა იგრძნოს. იგი საუკუნეებია, დაწყევლილია, რადგან ქრისტე ჯვარზე იხილა და მის ტკივილებზე იცინოდა. ახლა მას ტირილი არ შეუძლია და კლინგსორის ნების მონაა. პარსიფალი კვლავ უკუაგდებს მას, მაგრამ შემდეგ სთხოვს, რომ ამფორტასთან მიიყვანოს. ქალი ევედრება, მასთან სულ ერთი საათით დარჩეს და ჰპირდება, რომ შემდეგ ამფორტასთან წაიყვანს. პარსიფალი კვლავ უარზეა, რის გამოც ქალი დაწყევლის, იხეტიალოს და ვერასოდეს მიაგნოს გრაალის სამეფოს, ბოლოს კი დასახმარებლად თავის ბატონს, კლინგსორს მოუხმობს. კლინგსორი გაჩნდება და პარსიფალს ლახვარს ესვრის, მაგრამ ლახვარი ჰაერში, ყმაწვილის თავს ზემოთ ჩერდება. პარსიფალი აიღებს და მისით ჯვარს გამოსახავს. სასახლე ინგრევა და ბაღი ჭკნება. წასვლისას იგი კუნდრის ეუბნება, რომ ქალმა იცის, სადაც უნდა იპოვოს. === III მოქმედება === '''პრელუდია''' ინსტრუმენტული შესავალი, დაახლოებით 4–6 წუთი. ==== სცენა 1 ==== [[სურათი:Hermann Hendrich Parsifal.jpg|thumb|„პარსიფალი“, ავტორი ჰერმან ჰენდრიხი]] იგივე სცენა, რაც ოპერის დასაწყისში, ტყე გრაალის სამეფოში, წლების შემდეგ. გურნემანცი მოხუცი და დასუსტებულია. წითელი პარასკევია. განდეგილი რაინდი თავისი სენაკის ახლოს კვნესას გაიგონებს და გონდაკარგულ კუნდრის აღმოაჩენს, როგორც მრავალი წლის წინ (Sie! Wieder da!). მას გონზე მოჰყავს ქალი წმინდა წყაროს წლით, თუმცა იგი მხოლოდ ერთ სიტყვას ამბობს: „მსახურება“ ({{lang-de|Dienen}}). გურნემანცი ფიქრობს, ატარებს თუ არა რაიმე განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ქალის გამოჩენა ამ წმინდა დღეს. შემდეგ იგი ამჩნევს სრულად შეიარაღებულ და შეჯავშნულ ფიგურას, რომელიც ტყიდან ახლოვდება. უცნობს მუზარადი ახურავს და განდეგილი ვერ იცნობს. გურნემანცი გამოჰკითხავს და საყვედურობს მას, რადგან წმინდა დღეს, წმინდა მიწაზე შეიარაღებული დგას. ბოლოს, უცნობი მუზარადს იხსნის და გურნემანცი იცნობს ყმაწვილს, რომელმაც გედი მოკლა და სიხარულით აღმოაჩენს, რომ მას წმინდა ლახვარი უჭირავს. პარსიფალი უმხელს სურვილს, რომ ამფორტასთან დაბრუნდეს (Zu ihm, des tiefe Klagen). იგი უამბობს თავის ხანგრძლივ მოგზაურობაზე, როგორ დაეხეტებოდა წლების განმავლობაში და ვერ პოულობდა გზას გრაალისკენ. ხშირად უხდებოდა ბრძოლაში ჩართვა, მაგრამ ლახვარი არასოდეს გამოუყენებია. გურნემანცი ეუბნება, რომ წყევლა, რომელიც გზის პოვნაში ხელს უშლიდა, უკვე მოხსნილია, მაგრამ მის არყოფნაში ამფორტასს გრაალი არასოდეს გამოუჩენია და მისი ძალის ნაკლებობამ ტიტურელის სიკვდილი გამოიწვია. პარსიფალი სინანულით აღივსება და მოვლენათა ამგვარ მსვლელობას სკუთარ თავს აბრალებს. გურნემანცი ატყობინებს, რომ დღეს ტიტურელის დაკრძალვაა და პარსიფალს დიდი მოვალეობის შესრულება ეკისრება. კუნდრი პარსიფალს ფეხებს ჰბანს, ხოლო გურნემანცი წმინდა წყაროს წყლით აკურთხებს: აღიარებს მას, როგორც წმინდა სულელს, უკვე განათლებულს თანაგრძნობით და როგორც გრაალის რაინდთა ახალ მეფეს. პარსიფალი მიმოიხედავს და ბუნების სილამაზეს აღნიშნავს. გურნემანცი უხსნის, რომ დღეს დიდი პარასკევია, როცა მთელი მსოფლიო ახლდება. პარსიფალი მტირალ კუნდრის ნათლავს. შორიდან ისმის ზარების რეკვა. გურნემანცი ამბობს: „შუადღეა, ჟამი დადგა. ჩემო ბატონო, ნება მიეცი შენს მსახურს, წინ გაგიძღვეს!“ (Mittag: – Die Stund ist da: gestatte Herr, dass dich dein Knecht geleite!). შემდეგ, სამივე მათგანი გრაალის სასახლისკენ მიემართება. რაინდების ცერემონიულ შეკრებას საორკესტრო ინტერლუდია (Mittag) ახლავს. ==== სცენა 2 ==== [[სურათი:Parsifal 1882 Act3 Joukowsky NGO4p119.jpg|thumb|upright=1.2|III მოქმედების დასასრული, ავტორი თეოდორ პიქსისი, პაულ ფონ იუკოვსკის დიზაინის მიხედვით, 1882 წლის საპრემიერო დადგმიდან]] გრაალის სასახლეში. ამფორტასი გრაალის ნიშის წინ, ტიტურელის კუბოსთან მოჰყავთ. იგი თავის დაღუპულ მამას შესთხოვს, გაათავისუფლოს ტანჯვისაგან და გამოთქვამს სურვილს, მასთან ერთად მოკვდეს (Mein Vater! Hochgesegneter der Helden!). გრაალის რაინდები ევედრებიან ამფორტასს, გრაალი გამოაჩინოს, მაგრამ აგონიაში მყოფი ამფორტასი პასუხობს, რომ ამას აღარასოდეს გააკეთებს. ნაცვლად ამისა, იგი რაინდებს უბრძანებს, მოკლან და დაასრულონ მისი სიცოცხლე და ის სირცხვილი, რომელიც სამეფოს მოუტანა. ამ დროს წინ გამოდის პარსიფალი და ამბობს, რომ მეფის ჭრილობას მხოლოდ ერთი იარაღი თუ განკურნავს (Nur eine Waffe taugt). იგი ამფორტასის გვერდს ლახვრით ეხება, რითიც კიდეც კურნავს და კიდეც მიუტევებს მას. შემდეგ, პარსიფალი გრაალის გამოჩენას ბრძანებს. ყველა იქ მყოფი მუხლს მოიყრის; კუნდრი, წყევლისგან გათავისუფლებული, უსიცოცხლოდ დაეცემა, ზეციდან კი თეთრი მტრედი ეშვება და პარსიფალის თავზე ჩერდება. == მუსიკა == === ინსტრუმენტული შემადგენლობა === <center> {| bgcolor="#f7f8ff" cellpadding="4" cellspacing="0" border="2" style="text-align: center; font-size: 95%; border: #cccccc solid 1px; border-collapse: collapse;" |- | bgcolor="#ececec"|'''ხის ჩასაბერი ინსტრუმენტები''' |- | |3 [[ფლეიტა]], 3 [[ჰობოი]], 1 ინგლისური ქარახსა, 3 [[კლარნეტი]] (სი♭ და ლა), 1 ბანის კლარნეტი (სი♭ და ლა), 3 [[ფაგოტი]], 1 კონტრფაგოტი |- | bgcolor="#ececec"|'''ლითონის ჩასაბერი ინსტრუმენტები''' |- | |4 [[ვალტორნა]] (ფა), 3 [[საყვირი]] (ფა), დამატებით 6 სცენაზე 3 [[ტრომბონი]], დამატებით 6 სცენაზე ბანის ტუბა |- | bgcolor="#ececec"|'''სიმებიანი ინსტრუმენტები''' |- |2 [[არფა (მუსიკალური საკრავი)|არფა]], I [[ვიოლინო]]ები, II ვიოლინოები, ალტები, [[ჩელო]]ები, 8 [[კონტრაბასი|კონტრაბასები]] |- | bgcolor="#ececec"|'''დასარტყამი ინსტრუმენტები''' |- | |4 ლიტავრა (უკრავს ორი შემსრულებელი), ტენორის ბარაბანი, 4 საეკლესიო ზარი სცენაზე, ქუხილის მანქანა სცენაზე, |- |} </center> „პარსიფალი“ ერთ-ერთია ვაგნერის ორი ნაწარმოებიდან, რომელშიც იგი კონტრფაგოტს იყენებს (მეორე არის სიმფონია დო მაჟორში). ზარები, რომლებიც I და III აქტებში რიანდებს გრაალის სასახლისკენ უხმობენ, ყოველთვის პრობლემატური იყო. თავდაპირველად, ბაიროითში, ვაგნერმა ე.წ. პარსიფალის ზარი გააკეთებინა, რომელიც ფორტეპიანოს ბაზაზე აწყობილი სიმებიანი ინსტრუმენტი იყო, თითოეულ ნოტზე 6 სიმით. პირველ პერფორმანსებზე მას ტუბას და გონგებს უხამებდნენ. თანამედროვე სპექტაკლებში იგი საორკესტრო ზარებმა ან სინთეზატორებმა ჩაანაცვლა. ქვემეხის მანქანა კლინგსორის სასახლის ნგრევის სცენაში გამოიყენება. === მოკლე ანალიზი === [[სურათი:Wagner - Parsifal - Margaret Matzenauer as Kundry - The Victrola book of the opera.jpg|thumb|მარგარეტ მაცენაუერი (კუნდრი). მისი მოულოდნელი დებიუტი ამ როლში 1912 წელს, მეტროპოლიტენში შედგა.]] ლაიტმოტივი არის განმეორებადი მუსიკალური თემა, რომელიც კონკრეტული ნაწარმოების შიგნით გარკვეულ პერსონაჟს, ადგილს, იდეას ან სიუჟეტის სხვა ელემენტს უკავშირდება. ვაგნერი ლაიტმოტივების გამოყენებასთან ყველაზე მჭიდროდ დაკავშირებული კომპოზიტორია და ბევრი მათგანი „პარსიფალშიც“ გვხვდება.<ref>{{cite web |url=http://www.monsalvat.no/music.htm |title=Introduction to the Music of ''Parsifal'' |author=Everett, Derrick |accessdate=18 თებერვალი, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111004172501/http://www.monsalvat.no/music.htm |archive-date=October 4, 2011 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111004172501/http://www.monsalvat.no/music.htm |archivedate=ოქტომბერი 4, 2011 }}</ref> ვაგნერს კონკრეტული ლაიტმოტივების იდენტიფიკაცია მათთან დაკავშირებული პერსონაჟების თუ სხვა ელემენტების მიხედვით „პარსიფალის“ პარტიტურაში (არც სხვა ოპერებში) არასოდეს მოუხდენია, თუმცა, მისი მეუღლე, კოზიმა, აღნიშნულ თემაზე მის არაერთ შენიშვნას იხსენებს.{{sfn|Thorau|2009|pp=136–139}} ასევე, ვაგნერის მიმდევრები (განსაკუთრებით, ჰანს ფონ ვოლცოგენი, რომლის წიგნი „პარსიფალის“ შესახებ 1882 წელს გამოიცა) მოტივებს სახელებს არქმევენ, განიხილავენ და საფორტეპიანო არანჟირებებში აღნიშნავენ კიდეც.<ref>''Cosima Wagner's diaries'', tr. Geoffrey Skelton. Collins, 1980. Entries for 11 August, 5 December 1877.)</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dlib.indiana.edu/variations/scores/bhq8950/large/index.html |title=Parsifal |author=Wagner, Richard |publisher=Schirmer Inc, New York |accessdate=18 თებერვალი, 2010 }}</ref> ვაგნერის რეაქცია მოტივების მსგავსი დასახელების მიმართ მკვეთრად უარყოფითი იყო: „საბოლოო ჯამში, ხალხი იჯერებს, რომ ასეთი სისულელე ჩემგან მოდის“.<ref>Cosima Wagner's diary, 1 August 1881.</ref> პრელუდიაში ორი მნიშვნელოვანი ლაიტმოტივი შემოდის, ე.წ. „ზიარების თემა“ და „გრაალის თემა“. ეს ორი, პარსიფალის მოტივთან ერთად, მთელი ოპერის განმავლობაში მეორდება. საკუთარი მოტივები აქვთ კლინგსორს, ამფორტასს და „ხმას“, რომელიც ე.წ. „სულელის მოტივს“ ({{lang-de|„Tormotif“}}) მღერის. გრაალისთვის ვაგნერი ე.წ. დრეზდენულ ამინს იყენებს, რომელიც მისთვის ბავშვობიდან იყო ცნობილი. მუსიკის თეორეტიკოსებს ხშირად მოჰყავთ „პარსიფალის“ მაგალითი XIX საუკუნის კლასიკური მუსიკაში ქრომატიზმის ანალიზის დროს. დევიდ ლიუინი და რიჩარდ კონი მიუთითებენ ზოგიერთი ბგერის და ჰარმონიული მიმდევრობის მნიშვნელობაზე ნაწარმოების სტრუქტურული აგებულების და სიმბოლიზმის თვალსაზრისით.<ref>David Lewin, "Amfortas' Prayer to Titurel and the Role of D in ''Parsifal'': The Tonal Spaces of the Drama and the Enharmonic Cb/B," in ''Studies in Music with Text'' (New York: Oxford University Press, 2006), 183-200.</ref>{{sfn|Cohn|1996}} ლაიტმოტივების უჩვეულო ჰარმონიული ხასიათი, ასევე, ძლიერ ქრომატიული II მოქმედება, ნაწარმოების მუსიკალურ ანალიზს რთულ გამოწვევად აქცევს. როგორც ვაგნერის გვიანდელი ოპერების უმეტესობას, „პარსიფალსაც“ უწყვეტი მუსიკალური მდინარება ახასიათებს და მასში არაა ცალკე მდგომი საოპერო არიები. მიუხედავად ამისა, ცალკეული საორკესტრო მონაკვეთების არანჟირება თავად კომპოზიტორმა გააკეთა და ისინი საორკესტრო რეპერტუარის ნაწილია. I მოქმედების პრელუდია ხშირად სრულდება ცალკე, ან „დიდი პარასკევის“ მუსიკასთან ერთად, რომელიც III აქტის 1-ლი სცენის მეორე ნახევარს ახლავს. კუნდრის გრძელი სოლო II აქტიდან (Ich sah das Kind) და ამფორტასის გოდება I აქტიდან (Wehvolles Erbe) ზოგჯერ კონცერტებზე სრულდება ხოლმე. 2019 წელს Schott Music-მა გამოსცა 45-წუთიანი საორკესტრო პარტიტურა, სახელწოდებით, „პარსიფალის სიუიტა“, რომელიც დირიჟორმა ენდრიუ გერლეიმ შეადგინა. მასში გაერთიანებულია I, II და III აქტის პრელუდიები, ასევე, ტრანსფორმაციის მუსიკა I და III მოქმედებებიდან.<ref>"Opera without words" in ''Schott Journal - News for Music Makers'', January/February 2020, D 44049, by Schott Music. p. 10 and p. 15.</ref> == რეაქცია == რამდენადაც საწყის ეტაპზე „პარსიფალის“ ხილვა მხოლოდ ბაიროითში იყო შესაძლებელი, 1882 წლის პრემიერამ ბევრი გამორჩეული ფიგურა მიიზიდა. მათი რეაქციები განსხვავებული იყო. ზოგი ფიქრობდა, რომ „პარსიფალი“ ვაგნერის უნარების შესუსტების ნიშანი იყო. კრიტიკოსმა ედუარდ ჰანსლიკმა გამოთქვა მოსაზრება, რომ „მესამე მოქმედება შეგვიძლია ყველაზე უფრო ერთიანად და ატმოსფერულად ჩავთვალოთ. მუსიკალურად იგი არც ისე მდიდარია“, ასევე შენიშნა, რომ „ვაგნერის შემოქმედებითი ძალა... მისი ასაკის და მეთოდების კაცისთვის გასაოცარია... [მაგრამ] სისულელე იქნებოდა, განგვეცხადებინა, რომ ვაგნერის ფანტაზიას და განსაკუთრებით, მის მუსიკალურ გამომგონებლობას შენარჩუნებული აქვს გარდასულ დღეთა სიხალისე და მრავალფეროვნება. შეუძლებელია, არ შევნიშნოთ სტერილურობა და პროზაულობა, მომატებულ მრავალსიტყვიერებასთან ერთად“.{{sfn|Hartford|1980|pp=126 f.}} დირიჟორი ფელიქს ვაინგარტნერი წერდა: „ყვავილის ქალწულთა კოსტიუმები გამორჩეულად უგემოვნო იყო, თუმცა სიმღერას ბადალი არ მოეპოვებოდა... როცა ფარდა დაეშვა და თეატრიდან წამოვედით, თითქოს, ჩამესმა [[იოჰან ვოლფგანგ ფონ გოეთე|გოეთეს]] სიტყვები: „და შენ შეგიძლია თქვა, რომ აქ იყავი“. 1882 წლის „პარსიფალის“ პერფორმანსები უდიდესი ინტერესის სახელოვნებო მოვლენები იყო და სიამაყით და სიხარულით შემიძლია ვთქვა, რომ მათში ვმონაწილეობდი.“{{sfn|Hartford|1980|p=131}} ჰუგო ვოლფი 1882 წლის ფესტივალის დროს სტუდენტი იყო, თუმცა შეძლო იმდენი ფულის შეგროვება, რომ „პარსიფალის“ ორ პერფორმანსს დასწრებოდა, საიდანაც გაოგნებული გამოვიდა: „კოლოსალურია – ვაგნერის ყველაზე შთაგონებული, არამიწიერი ქმნილება.“ იგივე 1883 წელს, ბაიროითიდან გამოგზავნილ საფოსტო ბარათშიც გაიმეორა: „''პარსიფალი'' უდავოდ ყველაზე უფრო მშვენიერი და არამიწიერი ნამუშევარია მთელს ხელოვნებაში“{{sfn|Hartford|1980|pp=176 f.}} 1883 წელს სპექტაკლებს [[გუსტავ მალერი|გუსტავ მალერიც]] ესწრებოდა და მეგობარს შემდეგი რამ მისწერა: „ჩემი ამჟამინდელი მდგომარეობის აღსაწერად სიტყვებს ვერ ვპოულობ. როცა საფესტივალო სახლიდან გამოვედი, სრულებით მოჯადოებული, მივხვდი, რომ ეს ჩემი ცხოვრების ყველაზე დიდი და მტკივნეული გამოცხადება იყო, რომელსაც სიკვდილამდე შეურყვნელად ვატარებ.“{{sfn|Hartford|1980|p=178}} მაქს რეგერი მოკლედ შენიშნავდა: „როცა „პარსიფალი“ პირველად მოვისმინე, 15 წლის ვიყავი. ორი კვირა ვტიროდი. შემდეგ მუსიკოსი გავხდი.“ [[ალბან ბერგი]] 1909 წელს ოპერას „დიდებულს, გამაოგნებელს“ უწოდებდა,{{sfn|Hartford|1980|p=180}} ხოლო ჟან სიბელიუსი, რომელიც ფესტივალს 1894 წელს სტუმრობდა, წერს: „ამქვეყნად არაფერს მოუხდენია ჩემზე ასეთი მძლავრი შთაბეჭდილება... არც კი ვიცი, საიდან დავიწყო იმაზე საუბარი, თუ როგორ შემცვალა „პარსიფალმა“... ყველაფერი, რასაც ვაკეთებ, ისეთი ცივი და უსუსური ჩანს მის გვერდით.“{{sfn|Hartford|1980|p=193}} [[კლოდ დებიუსი]]ს პერსონაჟები და სიუჟეტი სასაცილოდ ეჩვენებოდა, მიუხედავად ამისა, 1903 წელს წერდა, რომ მუსიკალურად იგი „შეუდარებელი და გასაოცარი, ბრწყინვალე და ძლიერი“ იყო, „ერთ-ერთი უმშვენერესი ხმოვანი ძეგლი, რომელიც კი ოდესმე დაუდგამთ მუსიკის სადიდებლად“.{{sfn|Beckett|1981|p=108}} მოგვიანებით, ერნესტ შოსონს სწერდა, რომ იძულებული გახდა, თავისი ოპერიდან „პელეას და მელისანდე“ ერთ-ერთი სცენა წაეშალა, რადგან მასში „ბებერი კლინგსორის, იგივე რ. ვაგნერის“ აჩრდილი აღმოაჩინა.{{sfn|Fauser|2008|p=225}} ზოგიერთი შეფასება, პირიქით, საკმაოდ უარყოფითი იყო. [[მარკ ტვენი]] ფესტივალს 1891 წელს სტუმრობდა: „ვერ შევძელი, „პარსიფალის“ ვოკალურ პარტიებში მეპოვნა რაიმე, რასაც დანამდვილებით შეიძლება ვუწოდოთ რიტმი ან მელოდია... სიმღერა! ეს არასწორი სახელია ამ ყველაფრისთვის... „პარსიფალში“ არის ერთი განდეგილი, სახელად გურნემანცი, რომელიც საათობით ერთ ადგილას დგას სცენაზე, ხოლო დანარჩენი პერსონაჟები სათითაოდ მოდიან მასთან, უძლებენ, რამდენ ხანსაც შეუძლიათ და მერე მიდიან, რომ მოკვდნენ.“{{sfn|Hartford|1980|p=151}} ამგვარი რეაქციების მიზეზი შესრულების დაბალი სტანდარტიც შეიძლება ყოფილიყო. [[ჯორჯ ბერნარდ შოუ]] 1894 წელს წერდა: „''პარსიფალის'' პირველი სეზონი, წმინდად მუსიკალური მოსაზრებით და მომღერლებთან მიმართებაში, სრულიად ამაზრზენი იყო. ბანი ყმუოდა, ტენორი ღრიალებდა, ბარიტონი დაბლა მღეროდა და სოპრანო, როცა თავს იწუხებდა სიმღერით და სიტყვებს უბრალოდ არ ყვიროდა ხოლმე, გაჰკიოდა...“{{sfn|Hartford|1980|p=167}} „[[კურთხეული გაზაფხული]]ს“ წერისგან შესვენების დროს, [[სერგეი დიაგილევი]]ს მიწვევით, ბაიროითის ფესტივალს [[იგორ სტრავინსკი]]ც ესწრებოდა. „პარსიფალის“ კვაზი-რელიგიური ატმოსფერო [[აგნოსტიციზმი|აგნოსტიკი]] სტრავინსკისთვის გულისამრევი აღმოჩნდა.<ref>Igor Stravinsky, by Michael Oliver, Phaidon Press Limited, 1995, pp. 57-58</ref> == კრიტიკა და გავლენა == [[სურათი:Richard Wagner, Parsifal, Nur eine Waffe taugt (Arnaldo Dell'Ira 1903-1943).jpg|thumb|upright=1.2|{{lang-de|Nur eine Waffe taugt}}: სცენის დიზაინი III მოქმედებისთვის, ავტორი არნალდო დელ’არა. გამოყენებულია ანტიკური და კლასიცისტური მოტივები. ({{circa|1930}})]] როგორც ვაგნერის უკანასკნელი ოპერა, „პარსიფალი“ სადავოცაა და გავლენიანიც. რელიგიური სიმბოლიზმის (გრაალი, ლახვარი, მინიშნებები მაცხოვარზე) გამოყენების და 30 წლის განმავლობაში მხოლოდ ბაიროითში შესრულების გამო მისმა პერფორმანსებმა ლამის რელიგიური რიტუალის სტატუსი შეიძინა. მიუხედავად ამისა, ვაგნერი არასოდეს ასახელებს ოპერაში იესო ქრისტეს, ახსენებს მხოლოდ „მაცხოვარს“. თავის ესეში „რელიგია და ხელოვნება“ ქრისტიანული სიმბოლოების გამოყენება ვაგნერმა ასე ახსნა:<ref>{{cite web |url=http://users.belgacom.net/wagnerlibrary/prose/wlpr0126.htm |title=Religion and Art |author=Wagner, Richard |publisher=The Wagner Library |accessdate= 8 ოქტომბერი, 2007 }}</ref> {{quote|როცა რელიგია ხელოვნური ხდება, ხელოვნების მოვალეობაა, იგი გადაარჩინოს. ხელოვნებას შეუძლია აჩვენოს, რომ სიმბოლოები, რომლების ჭეშმარიტებაშიც რელიგიებს სურთ, დაგვარწმუნონ, სინამდვილეში, მეტაფორებია. ხელოვნებას შეუძლია ამ სიმბოლოების იდეალიზება და ამ გზით იმ ღრმა ჭეშმარიტებათა გამოვლენა, რომელსაც ისინი აღნიშნავენ.}} კრიტიკოსი ედუარდ ჰანსლიკი „პარსიფალის“ გარშემო არსებული რელიგიურ აურას თავიდანვე არ იზიარებდა: „შეკითხვა, უნდა ყოფილიყო თუ არა „პარსიფალი“ შეზღუდული მხოლოდ ბაიროითის საოპერო თეატრში, ბუნებრივია, ყველას ენაზე ადგა... უნდა ვთქვა, რომ „პარსიფალის“ საეკლესიო სცენებმა ჩემზე არც ისე გამაღიზიანებლად იმოქმედა, როგორც ლიბრეტოს წაკითხვის შემდეგ მეგონა. ისინი რელიგიური სიტუაციებია – მაგრამ მათი დიდი ცერემონიულობის მიუხედავად, ისინი არა საეკლესიო სტილში, არამედ სრულიად საოპერო სტილშია. „პარსიფალი“ ოპერაა, გნებავთ „სასცენო ფესტივალი“ დაუძახეთ და გნებათ „სცენის კურთხევა“.{{sfn|Hartford|1980|pp=127 f.}} === შოპენჰაუერი === შოპენჰაუერის ნაშრომების წაკითხვამ, 1854 წელს, ვაგნერზე დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა და საფუძვლიანი გავლენა იქონია მის მოსაზრებებზე და მეთოდებზე მუსიკასთან და ზოგადად, ხელოვნებასთან დაკავშირებით. ზოგიერთი ავტორი (მაგალითად, ბრაიან მეიჯი) ხედავს „პარსიფალს“, როგორც ვაგნერზე შოპენჰაუერის ფილოსოფიის გავლენის უკანასკნელ მაგალითს.{{sfn|Magee|2002|pp=371–380}} პარსიფალს ამფორტასის განკურნება და კუნდრის გამოხსნა თანაგრძნობის ძალით შეუძლია, თანაგრძნობა კი, შოპანჰაუერის მიხედვით, ადამიანური მორალის უზენაესი გამოვლინებაა. მეტიც, იგი თანაგრძნობას სექსუალური ცდუნების პირისპირაც ამჟღავნებს (II მოქმედება, სცენა 3). შოპენჰაუერის ფილოსოფია ასევე გვასწავლის, რომ ადამიანის ცხოვრებაში მუდმივად არსებული ცდუნებებისგან გაქცევის ერთადერთი გზა ნებაზე უარის თქმაა, ხოლო სექსუალური ხასიათის ცდუნების დაძლევა ნების უარყოფის განსაკუთრებით ძლიერი ფორმაა. ამ მხრივ თუ განვიხილავთ, „პარსიფალი“, მისი განსაკუთრებული ყურადღებით თანაგრძნობაზე ({{lang-de|Mitleid}}), წარმოადგენს „[[ტრისტან და იზოლდა (ოპერა)|ტრისტან და იზოლდას]]“ ბუნებრივ გაგრძელებას, რომელშიც შოპენჰაუერის გავლენა რამდენადმე უფრო აშკარაა და მასში ყურადღება სურვილზეა ({{lang-de|Sehnen}}) გამახვილებული. მეტიც, თავდაპირველად, ვაგნერი აპირებდა, პარსიფალი „ტრისტანის“ III მოქმედებაში პერსონაჟის სახით შემოეყვანა, თუმცა, გადაიფიქრა.<ref>''Dokumente zur Entstehung und ersten Aufführung des Bühnenweihfestspiels Parsifal'' by Richard Wagner, Martin Geck, Egon Voss. Reviewed by Richard Evidon in Notes, 2nd Ser., vol. 28, No. 4 (June 1972), p. 685 ff.</ref> === ნიცშე === [[ფრიდრიხ ნიცშე]]მ, რომელიც, თავდაპირველად, ვაგნერის მიმდევარი იყო, მასთან გზების გაყოფის საფუძვლად სწორედ „პარსიფალი“ გამოიყენა.{{sfn|Beckett|1981|pp=113–120}} „მორალის გენეალოგიის“ მესამე ესე („რა არის ასკეტური იდეალების მნიშვნელობა?“) სწორედ „პარსიფალის“ დაწვრილებითი კრიტიკით იწყება. ესეში „ნიცშე ვაგნერის წინააღმდეგ“ იგი წერს:<ref>{{cite web |url=http://www.gutenberg.org/etext/25012 |title=Nietzsche contra Wagner |author=Nietzsche, Friedrich |publisher=Project Gutenberg |accessdate=18 February 2010 }}</ref> {{quote|„პარსიფალი“ ფარისევლური, ბოღმიანი ნამუშევარია, ცხოვრების მთავარი დაშვებების მოწამვლის საიდუმლო მცედელობა – ცუდი ნაწარმოები. უბიწოების ქადაგება ბუნების წინააღმდეგ მიმართული ქმედების წაქეზებაა: მე მძულს ყველა, ვინც „პარსიფალში“ ეთიკის საფუძველთა მკვლელობის მცდელობას ვერ ხედავს.}} მიუხედავად სიუჟეტზე თავდასხმისა, ნიცშე აღიარებდა, რომ მუსიკა შეუდარებელი იყო. 1887 წელს პეტერ გასტს სწერდა: {{quote|ყურადღებას თუ არ მივაქცევთ არარელევანტურ შეკითხვებს (თუ რაში შეიძლება ან უნდა გამოვიყენოთ ეს მუსიკა) და წმინდად ესთეტკური კუთხით შევხედავთ; განა ვაგნერს რაიმე უკეთესი დაუწერია?<ref>[[Wikisource:Selected Letters of Friedrich Nietzsche#Nietzsche To Peter Gast – January, 1887]]</ref>}} === დებატები რასიზმის შესახებ === ზოგიერთი ავტორი ოპერაში [[რასიზმი]]სა და [[ანტისემიტიზმი]]ს ელემენტებს ხედავს.{{sfn|Gutman|1990}}{{sfn|Weiner|1997}} ერთ-ერთი არგუმენტის მიხედვით „პარსიფალი“ არტურ დე გობინოს იდეების გავლენით შეიქმნა, რომელიც არიანიზმის მქადაგებელი იყო. ამ მოსაზრების მიხედვით, პარსიფალი გამოყვანილია, როგორც წმინდა სისხლის (ე.ი. არიანული რასის) გმირი, რომელიც ამარცხებს კლინგსორს, რომელიც [[ებრაელები|ებრაული]] სტერეოტიპების განსახიერებაა, განსაკუთრებით, იმიტომ, რომ კვაზი-ქრისტიან გრაალის რაინდებს ეწინააღმდეგება. მსგავსი მოსაზრებები ძლიერ სადავოა, რადგან ლიბრეტოში არ არსებობს არაფერი, რაც მათ პირდაპირ დაასაბუთებდა.{{sfn|Gregor-Dellin|1983|pp=477 ff.}}<ref>Borchmeyer, Dieter (2003). ''Drama and the World of Richard Wagner'', [[Princeton University Press]]. {{ISBN|0-691-11497-8}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.monsalvat.no/racism.htm |title=Parsifal and race |author=Everett, Derrick |accessdate=18 თებერვალი, 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120319170624/http://www.monsalvat.no/ |archivedate=2012-03-19 }}</ref> თავად ვაგნერს მსგავსი არაფერი დაუწერია; მსგავსი განზრახვის შესახებ არაფერი გვხვდება კოზიმა ვაგნერის დღიურებშიც, რომელიც კომპოზიტორის ცხოვრების ბოლო 14 წელს, მათ შორის, „პარსიფალზე“ მუშაობის პერიოდის დიდ ნაწილს, საკმაოდ დეტალურად აღწერს.{{sfn|Magee|2002|pp=371–380}} ვაგნერის და გობინოს ხანმოკლე შეხვედრა 1876 წელს მოხდა, ხოლო მისი „ესე ადამიანთა რასების უთანასწორობაზე“ ვაგნერმა მხოლოდ 1880 წელს წაიკითხა,{{sfn|Gutman|1990|p=406}} „პარსიფალის“ ლიბრეტო კი 1877 წელს უკვე დაწერილი იყო, ხოლო თავდაპირველი მონახაზები ჯერ კიდევ 1857 წლით თარიღდება. მიუხედავად საწინააღმდეგოს ქრონოლოგიური დასაბუთებისა, გობინო მაინც სახელდება „პარსიფალის“ შთაგონების ერთ-ერთ წყაროდ.<ref>Adorno, Theodor (1952). ''In Search of Wagner''. Verso, {{ISBN|1-84467-500-9}}, pbk.</ref><ref>John Deathridge, '' 'Strange love' in Western music and race''. Cambridge UP, 2007 0-521-83887-0.</ref> დებატების საგანია ისიც, თუ რამდენად შეიცავს ოპერა სპეციფიკურად ანტისემიტურ გზავნილებს.{{sfn|Deathridge|2008|pp=166–169}} ვაგნერის ზოგიერთი თანამედროვე ავტორის (მაგალითად, ჰანს ფონ ვოლცოგენის და ერნესტ ნიუმენის) მიერ გაკეთებულ დაწვრილებით ანალიზში მსგავსი ინეტრპრეტაცია არ გვხვდება.<ref>Hans von Wolzogen, ''Thematic guide through the music of Parsifal: with a preface upon the legendary material of the Wagnerian drama'', Schirmer, 1904.</ref><ref>Ernest Newman, ''A study of Wagner'', Dobell, 1899. pp. 352–365.</ref> თუმცა, კრიტიკოსები პაულ ლინდაუ და მაქს ნორდბეკი, რომლებიც მსოფლიო პრემიერას ესწრებოდნენ, შენიშნავენ, თუ როგორ თანხვედრაშია ნაწარმოები ვაგნერის ანტიებრაულ მოსაზრებებთან.{{sfn|Rose|1992|pp=168 f}} უფრო გვიანდელი ავტორებიც აგრძელებენ ხაზგასმას ოპერის სავარაუდოდ ანტისემიტურ ხასიათზე{{sfn|Zelinsky|1982|loc=passim}}{{sfn|Rose|1992|pp=135, 158–169}}{{sfn|Weiner|1997|loc=passim}} და მათ ვაგნერის ნაწერებში და მის დროინდელ სტატიებში არსებულ ანტისემიტურ პასაჟებთან აკავშირებენ. [[სურათი:DR 1933 507 Nothilfe Wagner Parsifal.jpg|thumb|გერმანული საფოსტო მარკა, რომელზეც გამოსახულია პარსიფალი გრაალით, ნოემბერი, 1933]] პრემიერის დირიჟორი იყო ჰერმან ლევი, მიუნხენის კარის ოპერის მთავარი დირიჟორი. რამდენადაც დადგმის სპონსორი მეფე ლუდვიგი იყო, ორკესტრის დიდი ნაწილი დირიჟორთან ერთად სწორედ მისი კარის ოპერიდან მიიზიდეს. ვაგნერი წინააღმდეგი იყო, რომ პრემიერაზე ებრაელს ედირიჟორა (მეტიც, ლევის მამა [[რაბინი]] იყო). ვაგნერმა ჯერ შესთავაზა, რომ ლევი ქრისტიანობაზე მოქცეულიყო, რაზეც დირიჟორმა უარი განაცხადა.{{sfn|Newman|1976|loc=IV 635}} შემდეგ, კომპოზიტორმა მისწერა მეფე ლუდვიგს, რომ თანახმა იყო ლევის კანდიდატურაზე, მიუხედავად იმისა, რომ ბევრი უკმაყოფილება ესმოდა (როგორც თავად ამტკიცებდა) იმის გამო, რომ „ყველა პიესათა შორის, ეს, ყველაზე ქრისტანული“ ებრაელს უნდა ედირიჟორა. როცა მეფემ ამ გადაწყვეტილებით კმაყოფილება გამოხატა და უპასუხა, რომ „ყველა ადამიანი ერთმანეთის ძმაა“, ვაგნერმა მისწერა, რომ მისი აზრით, „ებრაული რასა დაბადებით კაცობრიობისა და მასში ყოველივე კეთილშობილურის მტერი“ იყო.{{sfn|Deathridge|2008|p=163}} არსებობს მოსაზრება, რომ [[მესამე რაიხი]]ს დროს „პარსიფალი“ „იდეოლოგიურად მიუღებლად“ მიიჩნიეს{{sfn|Spotts|1994|p=166}} და ფაქტობრივად, აკრძალეს.<ref>{{cite web |url=http://www.monsalvat.no/banned.htm |title=The 1939 Ban on ''Parsifal''|author=Everett, Derrick |accessdate=18 თებერვალი, 2010 }}</ref>{{sfn|Spotts|1994|p=192}} სინამდვილეში, ბაიროითის ფესტივალებზე 1934-დან 1939 წლამდე „პარსიფალის“ 26 წარმოდგენა გაიმართა,<ref>Bayreuth Festival: ''[https://web.archive.org/web/20160417222816/http://www.bayreuther-festspiele.de/statistiken/auff%FChrungen_sortiert_nach_inszenierungen_309.html#1931 Aufführungen sortiert nach Inszenierungen]'', retrieved on 2 April 2017</ref> ბერლინის დოიჩე ოპერში 1939-დან 1942 წლამდე კი – 26 წარმოდგენა.{{sfn|Deathridge|2008|pp=173–174}} თუმცა, ბაიროითში „პარსიფალი“ II მსოფლიო ომის დროს არ შესრულებულა.{{sfn|Spotts|1994|p=166}} == ჩანაწერები == === აუდიო-ჩანაწერები === „პარსიფალი“ კონკრეტულად ბაიროითის საფესტივალო სახლისთვის დაიწერა და მისი ყველაზე ცნობილი ჩანაწერების უმეტესობა ამ სცენაზე განხორციელებული ცოცხალი პერფორმანსებია. LP-ს წინა ეპოქიდან შემორჩენილია კარლ მუნკის დირიჟორობით ჩაწერილი ნაწყვეტები ბაიროითიდან, რომლებიც დღესაც საუკეთესო ჩანაწერებს შორისაა. ისინი, აგრეთვე, შეიცავენ სპეციალურად პრემიერისთვის ჩამოსხმული ზარების ხმოვანების ერთადერთ შემორჩენილ ნიმუშს (ზარები II მსოფლიო ომის დროს ნაცისტებმა გადაადნეს). ომისშემდგომ პერიოდში ნაწარმოებთან ყველაზე მჭიდროდ დაკავშირებული დირიჟორი ჰანს კნაპერტსბუში იყო, რომლის „პარსიფალმაც“ 1951 წელს ბაიროითის ფესტივალი ომის შემდგომ ხელახლა გახსნა. ეს ისტორიული პერფორმანსები მონო-ტექნოლოგიით იქნა ჩაწერილი და თავდაპირველად Teldec-ის ლეიბლით იყო ხელმისაწვდომი, 2003 წელს კი Naxos Historical-ის ლეიბლით ხელახლა გამოიცა. კნაპერტსბუშმა ოპერის სტერეო ვერსია 1962 წელს Philips-ისთვის ჩაწერა და იგი „პარსიფალის“ კლასიკურ ჩანაწერად ითვლება.<ref>Holloway, Robin (1982) in "Opera on Record", Harper and Row {{ISBN|0-06-090910-2}}</ref> ბაიროითიდან ოპერის ბევრი არაოფიციალური ჩანაწერიც არსებობს; ფაქტობრივად, კნაპერტსბუშის დირიჟორობით დადგმული თითქმის ყველა „პარსიფალის“ ჩანაწერი რაიმე ფორმით შემორჩენილია. სტუდიურ ჩანაწერებს შორის საუკეთესოდ მიიჩნევა სერ [[გეორგ შოლტი]]ს ([[ვენის ფილარმონიული ორკესტრი|ვენის ფილარმონიულ ორკესტრთან]]), [[ჰერბერტ ფონ კარაიანი]]ს და დანიელ ბარენბოიმის (ორივე [[ბერლინის ფილარმონიული ორკესტრი|ბერლინის ფილარმონიულ ორკესტრთან]]) ვერსიები.<ref>Blyth, Alan (1992), "Opera on CD" Kyle Cathie Ltd, {{ISBN|1-85626-056-9}}</ref> კარაიანის ჩანაწერმა 1981 წელს [[გრემის ჯილდო|გრემის ჯილდოც]] მოიპოვა „წლის ჩანაწერის“ კატეგორიაში. მაღალი შეფასება დაიმსახურა, აგრეთვე, რაფაელ კუბელიკის ჩანაწერმა, რომელიც თავდაპირველად Deutsche Grammophon-ისთვის ჩაიწერა, მაგრამ არ გამოცემულა, შემდეგ კი Arts Archives ლეიბლის ქვეშ გამოვიდა. 2013 წლის 14 დეკემბერს BBC Radio 3-ზე, გადაცემაში BBC 3'S CD Review – Building a Library, კრიტიკოსმა დევიდ ნაისმა არსებული ჩანაწერები მიმოიხილა და რეკომენდაცია კუბელიკის ჩანაწერს გაუწია, ბავარიის რადიოს სიმფონიურ ორკესტრთან ერთად.<ref>{{cite web|last=Nice|first=David|title=Wagner 200 Building a Library: Parsifal|url=http://www.bbc.co.uk/programmes/b03ln1xd|work=CD Review|publisher=BBC Radio 3|accessdate=26 December 2013}}</ref> ქვემოთ მოცემულია „პარსიფალის“ აუდიო ჩანაწერების არასრული სია: {| class="wikitable" !წელი !შემადგენლობა<br>(პარსიფალი, კუნდრი, გურნემანცი, ამფორტასი, კლინგსორი) !დირიჟორი,<br>სოპერო თეატრი და/ან ორკესტრი !ლეიბლი !კატალოგის ნომერი |- |1936 |რენე მეზონი, მარჯორი ლორენსი, ალექსანდერ კიპნისი, მარსიალ სინგერი, ფრიც კრენი |ფრიც ბუში, კოლონის თეატრის ორკესტრი, [[ბუენოს-აირესი]] |Marston |53003 |- |1949 |გიუნტერ ტრეპტოვი, ანი კონეცნი, ლუდვიგ ვებერი, პაულ შეფლერი, ადოლფ ფოგელი |რუდოლფ მორალტი, ვენის სიმფონიური ორკესტრი |Myto (Mono) |4MCD 954.136 |- |1950, იტალიურ ენაზე |ალფრიკო ბალდელი, [[მარია კალასი]], [[ბორის ხრისტოვი]], როლანდო პანერაი, ჯუზეპე მოდესტი |ვიტორიო გუი, RAI-ს სიმფონიური ორკესტრი და გუნდი |Cetra (Mono) |CDAR 2020 |- |1951 |ვოლფგანგ ვინდგასენი, მარტა მედლი, ლუდვიგ ვებერი, ჯორჯ ლონდონი, ჰერმან უდე |ჰანს კნაპერტსბუში, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Naxos Historical (Mono) |8.110221-24 |- |1954 |ვოლფგანგ ვინდგასენი, მარტა მედლი, იოზეფ გრაინდლი, ჰანს ჰოტერი, გუსტავ ნაიდლინგერი |ჰანს კნაპერტსბუში, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Golden Melodram | GM 1.0053 |- |1958 |ჰანს ბაირერი, რეჟინ კრესპენი, იოზეფ გრაინდლი, ებერჰარდ ვეხტერი, ჯერომ ჰაინსი |ჰანს კნაპერტსბუში, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Golden Melodram | GM 1.0058 |- |1959 |ებერჰარდ ვეხტერი, მარტა მედლი, იოზეფ გრაინდლი, ჰანს ბაირერი, ჯერომ ჰაინსი |ჰანს კნაპერტსბუში, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Golden Melodram | GM 1.0070 |- |1961 |ფრიც ული, ელიზაბეტ ჰენგენი/კრისტა ლუდვიგი, ჰანს ჰოტერი, ებერჰარდ ვეხტერი, უოლტერ ბერი |[[ჰერბერტ ფონ კარაიანი]],<br>ვენის სახელმწიფო ოპერის ორკესტრი და გუნდი |RCA |61950 |- |1962 |ჯეს ტომასი, ირენ დალისი, ჰანს ჰოტერი, ჯორჯ ლონდონი, გუსტავ ნაიდლინგერი |ჰანს კნაპერტსბუში, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Philips Classics |475 7785 |- |1963 |ჯორჯ ლონდონი, ლუდვიგ ვებერი, ჰანს ჰოტერი, ვოლფგანგ ვინდგასენი, გუსტავ ნაიდლინგერი, ირენ დალისი |ჰანს კნაპერტსბუში, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Golden Melodram |GM L0034 |- |1964 |ჯონ ვიკერსი, ბარბრო ერიკსონი, ჰანს ჰოტერი, ტომას სტიუარტი, გუსტავ ნაიდლინგერი |ჰანს კნაპერტსბუში, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Arcadia |KLMP 451.4 |- |1970 |ჯეიმზ კინგი, გვინეთ ჯოუნსი, ფრანც კრასი, ტომას სტიუარტი, დონალდ მაკინტაირი |პიერ ბულეზი, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი და გუნდი |Deutsche Grammophon |435718 |- |1971 |ჯონ ვიკერსი, ემი შუარდი, ლუის ჰენდრიკსი, ნორმან ბეილი, დონალდ მაკინტაირი |რეჯინალდ გუდოლი, [[სამეფო ოპერის თეატრი]]ს ორკესტრი |Opus Arte |OADA8004DI |- |1972 |რენე კოლო, კრისტა ლუდვიგი, გოტლობ ფრიკი, დიტრიხ ფიშერ-დისკაუ, ზოლტან კელემენი |[[გეორგ შოლტი]], [[ვენის ფილარმონიული ორკესტრი]], ვენის სახელმწიფო ოპერის გუნდი, საკონცერტო გაერთიანება (Konzertvereinigung), ვენის ბიჭუნათა გუნდი |Decca |470805 |- | 1975 | რენე კოლო, გიზელა შრეტერი, ულრიკ კოლდი, თეო ადამი, რაიდ ბუნგერი | ჰერბერტ კეგელი, ლაიფციგის რადიოს სიმფონიური ორკესტრი და გუნდი | Berlin/VEB Deutsche Schallplatten DDR | 0013482BC |- | 1979–1980 |პეტერ ჰოფმანი, დუნია ვეიზოვიჩი, კურტ მოლი, ხოსე ვან დამი, ზიგმუნდ ნიმსგერნი |ჰერბერტ ფონ კარაიანი, [[ბერლინის ფილარმონიული ორკესტრი]], ბერლინის დოიჩე ოპერის გუნდი |Deutsche Grammophon |413347 |- | 1980 | ჯეიმზ კინგი, ივონ მინტონი, კურტ მოლი, ბერნდ ვაიკლი, ფრანც მაზურა | რაფაელ კუბელიკი, ბავარიის რადიოს სიმფონიური ორკესტრი | Arts Archives | 430272 |- | 1981 | რაინერ გოლდბერგი, ივონ მინტონი, რობერტ ლოიდი, ვოლფგანგ შენე, ააგე ჰაუგლანდი | არმინ ჯორდანი, მონტე კარლოს რადიოს ორკესტრი | Erato | 2292-45662-2 |- | 1985 | უორენ ელსუორთი, ვალტრაუდ მაიერი, ფილიპ ჯოლი, დონალდ მაკინტაირი, ნიკოლს ფოლუელი | რეჯინალდ გუდოლი, უელსის ნაციონალური ოპერის გუნდი და ორკესტრი | [[EMI]] | 65665 |- | 1987 | პიტერ ჰოფმანი, ვალტრაუდ მაიერი, ჰანს სოტინი, სიმონ ესტესი, ფრანც მაზურა | ჯეიმზ ლივაინი, ბაიროითის საფესტივალო სახლის ორკესტრი და გუნდი | Philips | 434 616-2 |- | 1990 |ზიგფრიდ იერუსალემი, ვალტრაუდ მაიერი, მატიას ჰოლე, ხოსე ვან დამი, გუნტერ ფონ კანენი |დანიელ ბარენბოიმი, ბერლინის ფილარმონიული ორკესტრი, ბერლინის სახელმწიფო ოპერის გუნდი |Teldec |74448 |- |1993<ref>[http://www.deutschegrammophon.com/en/cat/4375012 ''Parsifal''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305032115/http://www.deutschegrammophon.com/en/cat/4375012 |date=2016-03-05 }}, Deutsche Grammophon</ref> |[[პლასიდო დომინგო]], [[ჯესი ნორმანი]], კურტ მოლი, ჯეიმზ მორისი, ეკეჰარდ ვლაშიხა |ჯეიმზ ლივაინი, [[მეტროპოლიტენის ოპერის თეატრი|მეტროპოლიტენის ოპერის]] ორკესტრი და გუნდი |Deutsche Grammophon |437501 |- | 2005 | პლასიდო დომინგო, ვალტრაუდ მაიერი, ფრანც-იოზეფ ზელიგი, ფალკ შტრუკმანი, ვოლფგანგ ბანკლი | კრისტიან ტილემანი, ვენის სახელმწიფო ოპერის ორკესტრი და გუნდი | Deutsche Grammophon | 4776006 |- | 2005 | რიხარდ დეკერი, დორის ზოფელი, ვოლფგანგ შენე, მატიას ჰელე, ნიკოლაი ზალასინსკი | გაბორ ეტვეში, [[ვენეცია|ვენეციის]] ლა ფენიჩეს ორკესტრი და გუნდი | Dynamic (record label) | 33497 |- | 2009 | გარი ლემანი, ვიოლეტა ურმანა, რენე პაპე, ევგენი ნიკიტინი, ნიკოლაი პუტილინი |[[ვალერი გერგიევი]], [[მარინის თეატრი|მარინსკის თეატრის]] ორკესტრი და გუნდი | Hybrid SACD: Mariinsky, 2009 | n/a |- | 2012 | კრისტიან ელსნერი, მიშელ დეიანგი, ფრანც-იოზეფ ზელიგი, ევგენი ნიკიტინი, აიკე ვილმ შულტე | მარეკ იანოვსკი, ბერლინის რადიოს სიმფონიური ორკესტრი და გუნდი | Pentatone Marek Janowski Wagner Opera Cycle | PTC5186401 |- |} === ვიდეო-ჩანაწერები === ქვემოთ მოცემულია „პარსიფალის“ ნაწილობრივი ფილმოგრაფია. გარდა სრული ვიდე-ჩანაწერებისა, არსებობს ტონი პალმერის 1998 წელს გადაღებული დოკუმენტური ფილმი „პარსიფალი – გრაალის ძიებაში“. იგი რამდენიმე ევროპულ ლოკაციაზეა გადაღებული, მათ შორის, [[მარინის თეატრი|მარინის თეატრში]], რაველოს ფესტივალზე და ბაიროითის ფესტივალზე. მასში არის ნაწყვეტები პალმერის რეჟისორობით დადგმული სპექტაკლისა, რომელშიც [[პლასიდო დომინგო]], ვიოლეტა ურმანა, მატი სალმინენი, ნიკოლაი პუტილინი და ანა ნეტრებკო მონაწილეობენ. იგი შეიცავს ინტერვიუებს დომინგოსთან, ვოლფგანგ ვაგნერთან, რობერტ გუტმანთან და კარენ არმსტრონგთან. ფილმი ორი სახით არსებობს: (1) სრული ვერსია (116 წუთი), რომელიც დომინგოს მიერ ოფიციალურადაა აღიარებული და (2) 88-წუთიანი ვერსია, რომელიც გერმანიაში ცენზურის მსხვერპლი გახდა ზედმეტი „პოლიტიზებულობის“, „არაკომფორტულობისა“ და „არარელევანტურობის“ გამო.<ref>{{cite web|title=Parsifal – The Search for the Grail|url=http://www.prestoclassical.co.uk/r/Tony%2BPalmer%2BFilms/TPDVD167|publisher=Presto Classical Limited|accessdate=13 ივლისი, 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160802204255/http://www.prestoclassical.co.uk/r/Tony%2BPalmer%2BFilms/TPDVD167|archivedate=2016-08-02}}</ref> {| class="wikitable" |'''წელი''' ! width="350px" | შემადგენლობა<br />(პარსიფალი, კუნდრი, გურნემანცი,<br />ამფორტასი, კლინგსორი, ტიტურელი) ! scope="col" | დირიჟორი,<br />ოპერის თეატრი, ორკესტრი ! scope="col" | რეჟისორი ! scope="col" | ლეიბლი/<br />კატალოგის ნომერი |- | scope="row" | 1981 |ზიგფრიდ იერუსალემი, ევა რანდოვა, ჰანს სოტინი, ბერნდ ვაიკლი, ლაიფ როარი, მატი სალმინენი |ჰორსტ შტაინი, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი |ვოლფგანგ ვაგნერი |DG Unitel / 0734328 |- | scope="row" | 1982 |რაინერ გოლდბერგი, ივონ მინტონი, რობერტ ლოიდი, ვოლფგანგ შენე, ააგე ჰაუგლანდი, ჰანს ჩამერი |არმინ ჯორდანი, მონტე-კარლოს ფილარმონიული ორკესტრი |ჰანს-იურგენ ზიუბერბერგი |Image Entertainment ფილმში თამაშობენ: მაიკლ კატერი, კარენ კრიკი (პარსიფალი), ედიტ კლევერი (კუნდრი), არმინ ჯორდანი (ამფორტასი), მარტინ შპერი (ტიტურელი) |- | scope="row" | 1992 |პულ ელმინგი, ვალტრაუდ მაიერი, ჯონ ტომლინსონი, ფალკ შტრუკმანი, გიუნტერ ფონ კანენი, ფრიც ჰიუბნერი |დანიელ ბარენბოიმი, გერმანიის სახელმწიფო ოპერის გუნდი და ორკესტრი |ჰარი კუპფერი |EuroArts / 2066738 |- | scope="row" | 1993 |ზიგფრიდ იერუსალემი, ვალტრაუდ მაიერი, კურტ მოლი, ბერნდ ვაიკლი, ფრანც მაზურა, იან-ჰენდრიკ როტერინგი |ჯეიმზ ლივაინი, მეტროპოლიტენის ოპერის ორკესტრი და გუნდი |ოტო შენკი DVD-ს რეჟისორი: ბრაიან ლარჯი |DG / 0730329<br /> |- | scope="row" | 1998 |პულ ელმინგი, ლინდა უოტსონი, ჰანს სოტინი, ფალკ შტრუკმანი, ეკეჰარდ ვლაშიხა, მატიას ჰელე |ჯუზეპე სინოპოლი, ბაიროითის ფესტივალის ორკესტრი |ვოლფგანგ ვაგნერი |C Major / 705908 |- | scope="row" | 2004 |კრისტოფერ ვენტრისი, ვალტრაუდ მაიერი, მატი სალმინენი, ტომას ჰემპსონი, ტომ ფოქსი, ბიარნი თორ კრისტინსონი |კენტ ნაგანო, გერმანიის სიმფონიური ოეკესტრი (ბერლინი), ბადენ-ბადენის საფესტივალო გუნდი |ნიკოლაუს ლენჰოფი |Opus Arte / OA0915D |- | scope="row" | 2006 |რიხარდ დეკერი, დორის ზოფელი, მატიას ჰელე, ვოლფგანგ შენე, მიკოლაი ზალასინსკი, ულრიხ დიუნებახი |გაბორ ეტვეში, ვენეციის ლა ფენიჩეს თეატრის ორკესტრი და გუნდი |დენის კრიფი |Dynamic / 33497 |- | scope="row" | 2007 |კრისტოფ ვენტრისი, ივონ ნეფი, მატი სალმინენი, მიხაელ ფოლე, როლფ ჰაუნშტაინი, გიუნტერ გროისბეკი |ბერნარდ ჰაიტინკი, ციურიხის ოპერის თეატრი |ჰანს ჰოლმანი |DG / 0734407 |- | scope="row" | 2013 |იოჰან ბოტა, მიხაელა შუსტერი, სტივენ მილინგი, ვოლფგანგ კოხი, მილხო ბოროვინოვი |კრისტიან ტილემანი, სალცბურგის აღდგომის ფესტივალი, დრეზდენის სახელმწიფო კაპელა |მიხაელ შულცი |DG / 0734939 DVD – DG – 0735036 Blu-ray |- | scope="row" | 2014 |საიმონ ო’ნილი, ანჯელა დენოუკი, რენე პაპე, ჯერალდ ფინლი, უილარდ უაიტი, რობერტ ლოიდი |ანტონიო პაპანო, სამეფო ოპერის თეატრის ორკესტრი |სტივენ ლენგბრიჯი |2-DVD set: Opus Arte,<br>ASIN: B00O2YFDLG | scope="row" | 2014 |- | scope="row" | 2014 |იონას კაუფმანი, კატარინა დალაიმანი, რენე პაპე, პიტერ მატაი, ევგენი ნიკიტინი, რუნი ბრატაბერგი |დანიელე გატი, მეტროპოლიტენის ოპერის ორკესტრი და გუნდი |ფრანსუა ჟირარი |1-DVD set: Sony Classical,<br>ASIN: B00CU55HHY |} == იხილეთ აგრეთვე == *[[რიხარდ ვაგნერი]] *[[წმინდა გრაალი]] *[[არტურ შოპენჰაუერი]] *[[ტრისტან და იზოლდა (ოპერა)|ტრისტან და იზოლდა]] *[[ნიბელუნგის ბეჭედი]] == დამატებითი ლიტერატურა == *{{cite book |editor1-last=Burbidge |editor1-first=Peter |editor2-last=Sutton |editor2-first=Richard |year=1979 |title=The Wagner Companion |publisher=Faber and Faber Ltd., London |isbn=0-571-11450-4 |ref=}} *{{cite book |last=Magee |first=Bryan |year=1997 |title=The Philosophy of Schopenhauer |publisher=Clarendon Press |location=Oxford |isbn=0-19-823722-7 |ref=}} *{{cite book |last=Melitz |first=Leo |year=2001 |title=The Opera Goer's Complete Guide |publisher=Best Books |location=London |isbn=0-7222-6262-0 |ref=}} *{{cite book |last=Nietzsche |first=Friedrich |year=1989 |title=On the Genealogy of Morals |url=https://archive.org/details/ongenealogyofmor00niet_0 |publisher=Vintage Books |isbn=0-679-72462-1 |ref=}} *{{cite book |last=Schopenhauer |first=Arthur |year=1966 |title=The World as Will and Representation |url=https://archive.org/details/worldaswillrep00scho |url-access=registration |publisher=Dover |location=New York|isbn=0-486-21762-0 |ref=}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Parsifal (opera)}} *Alunno, Marco. ''Parsifal'' on TV: Met and Festspielhaus // ESM Mediamusic. ახალი ამბები, მიმოხილვები, წინასწარი ნახვა: ერთ გვერდზე. URL: [http://mediamusic-journal.com/news/Parsifal.html DISKLAVIER: BROADCAST LIVE PERFORMANCE FROM THE CALIFORNIA DISNEYLAND] *[http://www.monsalvat.no/index.htm მონსალვატი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100129171257/http://www.monsalvat.no/index.htm |date=2010-01-29 }}, დერიკ ევერეტის ვებსაიტი „პარსიფალის“ დაწვრილებითი განხილვით *[http://www.theosophy-nw.org/theosnw/arts/ar-rmay.htm როლფ მეის ესე], თეოსოფიური მოსაზრება „პარსიფალზე“, ჟურნალი ''Sunrise'', 1992/1993 *[http://www.lukeberryman.com/#/parsifal/4567325230 „პარსიფალის“ პროგრამა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200716005621/http://www.lukeberryman.com/#/parsifal/4567325230 |date=2020-07-16 }}, ავტორი ლუკ ბერიმანი *[https://web.archive.org/web/20070720083525/http://www.rwagner.net/libretti/parsifal/e-t-pars.html გერმანული და ინსგლისური ლიბრეტოები სრულად, ვაგნერის სცენური მითითებები. აქვეა პარტიტურის და მუსიკის ნაწყვეტები.] *{{IMSLP|work=Parsifal, WWV 111 (Wagner, Richard)|cname=''Parsifal''}} *[http://www.dlib.indiana.edu/variations/scores/bhq8950/large/index.html „პარსიფალის“ სრული კლავირი] *[https://web.archive.org/web/20190720010003/http://www.wagneroperas.com/ ვაგნერის ოპერები]. ვრცელი საიტი სპექტაკლების ფოტოებით, ჩანაწერებით, ლიბრეტოებით და აუდიო-მასალით. *[http://www.mcgoodwin.net/pages/otherbooks/we_parzival.html ვოლფრამ ფონ ეშენბახის „პარციფალის“ შინაარსი] *[http://www.camden-house.com/pdfs/cwag_excerpt.pdf „პარსიფალი“ სცენაზე (PDF), ავტორი კათრინ რ. საიერი] *[http://www.richard-wagner-postkarten.de/postkarten/par.php რიხარდ ვაგნერი – „პარსიფალი“] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190813205029/http://www.richard-wagner-postkarten.de/postkarten/par.php |date=2019-08-13 }}, ისტორიული საფოსტო მარკების გალერეა ვიზუალური მოტივებით ვაგნერის ოპერებიდან *[http://www.operacast.com/parsifal.htm „პარსიფალის“ ჩანაწერების მიმოხილვები], ავტორი ჯეფრი რიგზი *[http://www.wagneropera.net/Operas/Conductors-Parsifal-Bayreuth.htm დირიჟორების ჩამონათვალი, რომელთაც „პარსიფალი“ ბაიროითში იდირიჟორეს] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160718111408/http://www.wagneropera.net/Operas/Conductors-Parsifal-Bayreuth.htm |date=2016-07-18 }} *[http://en.schott-music.com/shop/parsifal-suite-no405002.html „პარსიფალის სიუიტა“, შეადგინა ენდრიუ გერლეიმ], გამომცემელი Schott Music == სქოლიო == {{სქოლიო}} === წყაროები === {{Div col|colwidth=40em}} *{{cite book |last=Beckett |first=Lucy |year=1981 |title=Richard Wagner: Parsifal |url=https://archive.org/details/richardwagner0000unse |location=Cambridge, UK |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-521-29662-5 |ref=harv}} *{{cite book |last=Carnegy |first=Patrick |year=2006 |title=Wagner and the Art of the Theatre |publisher=Yale University Press |location=New Haven, CT |isbn=0-300-10695-5 |ref=harv |url=https://archive.org/details/wagnerartoftheat0000carn }} *{{cite journal |last=Cohn |first=Richard |year=1996 |title=Maximally smooth cycles, hexatonic systems, and the analysis of Late-Romantic triadic progressions |url=https://archive.org/details/sim_music-analysis_1996-03_15_1/page/9 |journal=[[Music Analysis]] |volume=15 |issue=1 |pages=9–40 |jstor=854168 |ref=harv}} *{{cite book |last=Deathridge |first=John |year=2008 |title=Wagner: Beyond Good and Evil |location=Berkeley, CA |publisher=University of California Press |isbn=978-0-520-25453-4 |ref=harv}} *{{cite book |last=Fauser |first=Annegret |year=2008 |chapter=Wagnerism |pages=[https://archive.org/details/cambridgecompani0000thom_v3p7/page/n260 221]–234 |series=[[Cambridge Companions to Music]] |title=The Cambridge Companion to Wagner |url=https://archive.org/details/cambridgecompani0000thom_v3p7 |editor=Thomas S. Grey |location=Cambridge |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-64439-6 |ref=harv}} *{{cite book |last=Gregor-Dellin |first=Martin |year=1983 |title=Richard Wagner: his life, his work, his Century |url=https://archive.org/details/richardwagnerhis0000greg_c8g3 |publisher=William Collins |isbn=0-00-216669-0 |ref=harv}} *{{cite book |last=Gutman |first=Robert |origyear=1968 |year=1990 |title=Richard Wagner: The Man, His Mind and His Music |url=https://archive.org/details/richardwagnerman0000gutm_g0x8 |publisher=Harcourt Brace Jovanovich |isbn=0-15-677615-4 |ref=harv}} *{{cite book |last=Hartford |first=Robert |year=1980 |title=Bayreuth: The Early Years |url=https://archive.org/details/bayreuthearlyyea0000unse |publisher=Victor Gollancz |isbn=0-575-02865-3 |ref=harv}} *{{cite book |last=Magee |first=Bryan |year=2002 |title=The Tristan Chord |publisher=Owl Books |location=New York |isbn=0-8050-7189-X |ref=harv |url-access=registration |url=https://archive.org/details/tristanchordwagn0000mage }} (UK title: ''Wagner and Philosophy'', Publisher Penguin Books Ltd, {{ISBN|0-14-029519-4}}) *{{cite book |editor-last=Millington |editor-first=Barry |year=1992 |title=The Wagner Compendium: a Guide to Wagner's Life and Music |url=https://archive.org/details/isbn_9780028713595 |publisher=Thames and Hudson |location=London |isbn=0-02-871359-1 |ref=harv}} *{{cite book |last=Newman |first=Ernest |year=1976 |title=The Life of Richard Wagner |url=https://archive.org/details/lifeofrichardwag0001newm |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge, UK |isbn=0-521-29149-6 |ref=harv}} *{{cite book |last=Rose |first=Paul Lawrence |year=1992 |title=Wagner: Race and Revolution |url=https://archive.org/details/wagner00paul |url-access=registration |location=New Haven, CT |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-300-06745-3 |ref=harv}} *{{cite journal |last=Shengold |first=David |year=2012 |title=Martha Mödl: 'Portrait of a Legend' |journal=[[Opera News]] |volume=77 |issue=5 |pages= |url=http://www.operanews.com/Opera_News_Magazine/2012/11/Recordings/Martha_M%C3%B6dl__Portrait_of_a_Legend.html |ref=harv}} *{{cite book |last=Spencer |first=Stewart |year=2000 |title=Wagner Remembered |url=https://archive.org/details/wagnerremembered0000spen |publisher=Faber and Faber |location=London |isbn=0-571-19653-5 |ref=harv}} *{{cite book |last=Spotts |first=Frederic |year=1994 |title=Bayreuth: a History of the Wagner Festival |url=https://archive.org/details/bayreuthhistoryo0000spot |location=New Haven, CT |publisher=Yale University Press |isbn=0-300-05777-6 |ref=harv}} *{{cite book |last=Thorau |first=Christian |year=2009 |chapter=Guides for Wagnerites: leitmotifs and Wagnerian listening |pages=[https://archive.org/details/richardwagnerhis00grey/page/133 133]–150 |editor=Thomas S. Grey |title=Wagner and His World |url=https://archive.org/details/richardwagnerhis00grey |location=Princeton, NJ |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0-691-14366-8 |ref=harv}} *{{cite book |last=Weiner |first=Marc A. |year=1997 |title=Richard Wagner and the Anti-Semitic Imagination |location=Lincoln, NE |publisher=University of Nebraska Press |isbn=0-8032-9792-0 |ref=harv}} *{{cite book |last=Zelinsky|first=Hartmut|year=1982|chapter=Rettung ins Ungenaue: zu M. Gregor-Dellins Wagner-Biographie|pages=74–115|title=Richard Wagner: Parsifal |editor1=Heinz-Klaus Metzger|editor1link=Heinz-Klaus Metzger|editor2=Rainer Riehn|editor2link=Rainer Riehn|series=[[Musik-Konzepte]]|volume=25|location=Munich|publisher=Text & Kritik|isbn= |ref=harv}} {{Div col end}} [[კატეგორია:რიხარდ ვაგნერის ოპერები]] [[კატეგორია:გერმანულენოვანი ოპერები]] fp1mba5xhdgy5z1b9j3oauzmz0tcvfg 0 473509 5428509 4905537 2026-07-07T10:13:35Z ~2026-35384-91 184312 /* */ 5428509 wikitext text/x-wiki {{მმ*|მათიაშვილი}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გიორგი მათიაშვილი | სურათი =Brig. Gen. Giorgi Matiashvili.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | რიგი = [[საქართველოს თავდაცვის ძალები]]ს მეთაური | თანამდებობა დაიკავა = [[1 ივლისი]], [[2020]] | თანამდებობა დატოვა = | პრეზიდენტი = [[სალომე ზურაბიშვილი]] | პრემიერ-მინისტრი = [[გიორგი გახარია]]<br />[[ირაკლი ღარიბაშვილი]] | წინამორბედი = [[ვლადიმერ ჩაჩიბაია]] | მემკვიდრე = | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1977|12|18}} | დაბადების ადგილი= [[გარდაბანი]], [[საქართველოს სსრ]], [[სსრკ]] | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი= | მოქალაქეობა = {{დროშა|სსრკ}} →<br />{{დროშა|საქართველო}} | ეროვნება = [[ქართველი]] | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = შორენა ბარამიძე<ref name="დეკლარაცია" /> | შვილები = მარიამი, დავითი<ref name="დეკლარაცია" /> | განათლება = [[საქართველოს ეროვნული თავდაცვის აკადემია|საქართველოს გაერთიანებული სამხედრო აკადემია]] | სპორტული კარიერა = | პროფესიით = | რელიგია = | ჯილდოები = <center>{{ნატოს მედალი კოსოვო}}</center> {{nobr|{{ვახტანგ გორგასლის III ხარისხის ორდენი}} {{მედალი „საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სისტემაში უმწიკვლო სამსახურისათვის“ II ხარისხი}} {{მედალი „საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სისტემაში უმწიკვლო სამსახურისათვის“ I ხარისხი}}}} {{ღირსების ორდენი}} {{მედალი „ქაქუცა ჩოლოყაშვილი“}} {{მედალი „გენერალი მაზნიაშვილი“}} {{მედალი „სამშობლოსათვის თავდადებული“}} {{მედალი „სამშობლოსათვის თავდადებული“}} {{მედალი „გენერალი კვინიტაძე“}} | პარტია = | ვებ-საიტი= | წოდება = [[ფაილი:Georgia-Army-OF-8.svg|20პქ]] [[გენერალ-ლეიტენანტი]] }} '''გიორგი მათიაშვილი''' (დ. [[18 დეკემბერი]], [[1977]], [[გარდაბანი]])<ref name="დეკლარაცია">{{Cite web | url = https://declaration.gov.ge/Home/DownloadPdf/119996 | title = თანამდებობის პირის ქონებრივი მდგომარეობის დეკლარაცია: გიორგი მათიაშვილი | publisher = ''declaration.gov.ge'' | date = 23 აპრილი, 2019 | accessdate = 7 ივლისი, 2020 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200701201134/https://declaration.gov.ge/Home/DownloadPdf/119996 | archivedate = 2020-07-01 }}</ref> — [[ქართველი]] სამხედრო მოღვაწე. [[გენერალ-ლეიტენანტი]]. [[საქართველოს თავდაცვის ძალები]]ს მეთაური 2020 წლის 1 ივლისიდან. == ბიოგრაფია == === განათლება === [[1994]]–[[1999]] წლებში სწავლობდა [[საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო|საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს]] [[საქართველოს ეროვნული თავდაცვის აკადემია|გაერთიანებულ სამხედრო აკადემიაში]]; მიიღო ისტორიის მასწავლებლის მაგისტრის აკადემიური ხარისხი.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://mod.gov.ge/ge/biography/52/giorgi-matiashvili|title=გიორგი მათიაშვილი|publisher=[[საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო]]. ''mod.gov.ge''|accessdate=1 ივლისი, 2020}}</ref> ==== სამხედრო განათლება ==== [[1994]]–[[1999]] წლებში სწავლობდა საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გაერთიანებულ სამხედრო აკადემიაში, სახმელეთო ფაკულტეტზე, მოტომსროლელი ჯარების სამეთაურო-საშტაბო სპეციალობით. [[1997]]–[[1998]] წლებში უმცროს ოფიცერთა ძირითადი სამხედრო განათლება (I საფეხური) მიიღო და ქვეითი სამეთაურო კურსი გაიარა [[გერმანია]]. [[2000]] წლის 16 მაისიდან 2 ივნისამდე გადიოდა ასეულის მეთაურის კურსს [[ჰამელბურგი]]ს ქვეითთა სკოლაში, გერმანიაში. [[2009]]–[[2010]] წლებში მიიღო ოფიცერთა უმაღლესი სამხედრო განათლება (ინტერნაციონალური გენერალური საადმირალო შტაბის კურსი, გერმანია).<ref name=":0" /> ==== კურსები ==== გავლილი აქვს ქვეითთა სამთო ბრძოლის კურსი ([[2007]], [[გერმანია]]), სპეციალური ოპერაციების ძალების საჰაერო სადესანტო მომზადების კურსი ([[1999]], [[აშშ]]), [[კანადის შეიარაღებული ძალები|კანადის შეიარაღებული ძალების]] საპარაშუტო-სადესანტო მომზადების კურსი ([[1999]]), კომანდოს კურსი მცირე ინტენსივობის კონფლიქტებში ([[1999]], საბრძოლო ოპერაციათა ცენტრი, საქართველო), სნაიპერის კურსი ([[2000]], გერმანია), სწრაფი რეაგირების ძალების საჰაერო-სადესანტო მომზადების კურსი (სამი ძირითადი საპარაშუტო ხტომა; [[2001]], საქართველო), გერმანული ენის შემსწავლელი კურსი ([[2007]], საქართველო), ევროპული უსაფრთხოების კურსი ([[2010]], გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის აკადემია, გერმანია), ეროვნული თავდაცვის უმაღლესი კურსი ([[2012]], საქართველო), ინგლისური ენის კურსი ([[2015]], [[რიგა]], [[ლატვია]]).<ref name=":0" /> === სამხედრო სამსახური === [[1994]]–[[1998]] წლებში იყო [[საქართველოს ეროვნული თავდაცვის აკადემია|გაერთიანებული სამხედრო აკადემიის]] კურსანტი. [[1998]]–[[1999]] წლებში — ოცეულის მეთაური მცირე ინტენსივობის კონფლიქტში სამხედრო ოპერაციების მოსამზადებელი ცენტრის უფროსის განკარგულებით. არასაომარი სამხედრო ოპერაციათა მოსამზადებელი ცენტრის სადაზვერვო სადივერსიო ასეულ „კომანდოს“ იარაღის ოცეულის მეთაური ([[1999]]). მცირე ინტენსივობის კონფლიქტებში სამხედრო ოპერაციების მოსამზადებელი ცენტრის მსუბუქი ქვეითი ასეულის 1-ლი საიერიშო ოცეულის მეთაური ([[1999]]–[[2001]]). სწრაფი რეაგირების ძალებიის ბაზა „კოჯორის“ დაზვრვის სამსახური სამსახურის უფროსი ([[2001]]–[[2003]]). სერჟანტთა მომზადების სკოლის სერჟანტთა მოსამზადებელი კურსის სასწავლო კურსის უფროსის მოადგილე ([[2003]]–[[2004]]). სერჟანტთა მომზადების სკოლის სერჟანტთა მომზადების კურსის უფროსის მოადგილე ([[2004]]–[[2005]]).<ref name=":0" /> [[2005]]–[[2006]] წლებში იყო I ქვეითი ბრიგადის შტაბის G-3 საბრძოლო მომზადების უფროსი ოფიცერი. [[საქართველოს სახმელეთო ჯარები|სახმელეთო ჯარების]] სარდლობის შტაბის G-3 ოპერატიული სამმართველოს ოპერაციების დაგეგმარების ოფიცერი ([[2006]]). სახმელეთო ჯარების სარდლობის შტაბის G-3 ოპერატიული სამმართველოს ოპერაციების დაგეგმარების განყოფილების უფროსი ([[2006]]–[[2007]]). სახმელეთო ჯარების სარდლობის შტაბის G-3 ოპერატიული სამმართველოს უფროსი ([[2007]]–[[2010]]). J-3 ოპერატიული დაგეგმვის დეპარტამენტის უფროსის მოადგილე ([[2010]]–[[2012]]) და უფროსი ([[2012]]). სახმელეთო ჯარების აღმოსავლეთ სარდლობის სარდლის მოადგილე ([[2016]]–[[2018]]). [[საქართველოს თავდაცვის ძალები|თავდაცვის ძალების]] დასავლეთის სარდლობის სარდალი ([[2018]]–[[2019]]).<ref name=":0" /> [[2019]] წლის [[25 დეკემბერი|25 დეკემბრიდან]] იყო [[საქართველოს თავდაცვის ძალები|საქართველოს თავდაცვის ძალების]] მეთაურის მოადგილე — გენერალური შტაბის უფროსი.<ref name=":0" /> [[2020]] წლის [[1 ივლისი|1 ივლისს]] დაინიშნა თავდაცვის ძალების მეთაურად.<ref>{{Cite web|url=https://imedinews.ge/ge/tavdacva/151216/giorgi-matiashvili-tavdatsvis-dzalebis-khelmdzgvanelis-uplebamosilebas-khval-gadaibarebs|publisher=''imedinews.ge''|title=გიორგი მათიაშვილი თავდაცვის ძალების ხელმძღვანელის უფლებამოსილებას ხვალ გადაიბარებს|date=30 ივნისი, 2020|accessdate=7 ივლისი, 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200702233028/https://imedinews.ge/ge/tavdacva/151216/giorgi-matiashvili-tavdatsvis-dzalebis-khelmdzgvanelis-uplebamosilebas-khval-gadaibarebs|archivedate=2020-07-02}}</ref> == ჯილდოები == * [[2001]] — ნატოს მედალი; * 2001 — [[ვახტანგ გორგასლის III ხარისხის ორდენი]]; * [[2008]] — მედალი „საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სისტემაში უმწიკვლო სამსახურისათვის“ (II ხარისხი); * [[2010]] — მედალი „საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სისტემაში უმწიკვლო სამსახურისათვის“ (I ხარისხი); * [[2012]] — [[ღირსების ორდენი (საქართველო)|ღირსების ორდენი]]; * 2012 — მედალი „ქაქუცა ჩოლოყაშვილი“; * 2012 — მედალი „გენერალი მაზნიაშვილი“; * [[2015]] — სამსახურებრივი-საშტატო იარაღი; * 2015 — მედალი „სამშობლოსათვის თავდადებული“; * [[2016]] — მედალი „სამშობლოსათვის თავდადებული“ (20 წელი და მეტი უმწიკვლო სამსახურისათვის); * [[2019]] — მედალი „გენერალი კვინიტაძე“. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:მათიაშვილი, გიორგი}} [[კატეგორია:დაბადებული 18 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1977]] [[კატეგორია:გარდაბანში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები]] [[კატეგორია:ქართველი გენერალ-მაიორები]] [[კატეგორია:საქართველოს თავდაცვის ძალების მეთაურები]] [[კატეგორია:მათიაშვილები|გიორგი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] tf5s71f5ejxnwf0sfjsblzahmykonsa 0 476121 5428237 4813528 2026-07-06T16:43:31Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428237 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება |ფოტო=Panfilo_de_Narvaez.jpg |დაბ თარიღი=[[1478]] |გარდ თარიღი=[[1528]] (50 წლის) |გარდ ადგილი=[[მექსიკის ყურე]] |ქვეშევრდომობა=[[ესპანეთი]] |საქმიანობა=ესპანელი [[კონკისტადორი]] }} '''პანფილო დე ნარვაესი''' ({{Lang-es|Pánfilo de Narváez}}; დ. 147? — გ. [[1528]]) — [[ესპანეთის იმპერია|ესპანელი]] [[კონკისტადორი]] და ჯარისკაცი [[ამერიკა|ამერიკაში]]. დაიბადა [[ესპანეთი|ესპანეთში]]. მონაწილეობდა [[კუბა|კუბის]] დაპყრობაში და სათავეში ჩაუდგა ექპედიციას [[კამაგუეი|კამაგუეისკენ]], სადაც ბართოლომე დე ლა კასასის თანხლებით იმყოფებოდა. ის ყველაზე მეტად ახსოვთ, როგორც ორი წარუმატებელი ექსპედიციის ლიდერი: 1520 წელს [[მექსიკა|მექსიკაში]] გაგზავნა კუბის გუბერნატორმა [[დიეგო ველასკეს დე კუელარი|დიეგო ველასკეს დე კუელარმა]], რომლის მიზანი იყო [[ერნან კორტესი|ერნან კორტესის]] [[აცტეკების იმპერიის დაპყრობა|შემოჭრის]] შეჩერება. მიუხედავად იმისა, რომ მისი 900 კაციანი ჯგუფი აღემატებოდა კორტესისას, ნარვაესი დამარცხდა, თვალი დაკარგა და ტყვედ აიყვანეს. მექსიკაში რამდენიმეწლიანი ტყვეობის შემდეგ, იგი დაბრუნდა ესპანეთში, სადაც მეფე [[კარლ V|კარლ V- მ]] დაასახელა იგი ''ადელანტადოდ'', ლა ფლორიდის გამოკვლევისა და კოლონიზაციის მისიით. 1527 წელს ნარვაესი ესპანეთიდან გაემგზავრა ხუთი გემით და 600 კაცით, მათ შორის იყო ალვარ ნუნიეს კაბესა დე ვაკა, რომელმაც მოგვიანებით აღწერა ექსპედიცია თავის პუბლიკაციაში, ''Relación,'' 1542 წელს და კვლავ 1555 წელს. კუბის სამხრეთით, ქარიშხალმა რამდენიმე გემმა დაამსხვრია. ექსპედიციის გადარჩენილმა ნაწილმა კუბა დატოვა 1528 წლის თებერვალში და გაემგზავრა რიო-დე-პალმას მიმართულებით, ახლანდელ ტამპიკოსთან, მექსიკაში. იმის გამო, რომ ადგილი არასასურველი იყო დასახლებისთვის, ნარვაესმა ბრძანა, რომ ექსპედიცია გაყოფილიყო, გემებით 100 კაცი და 10 ქალი განაგრძობდა მოგზაურობას, ხოლო 300 კაცი და 42 ცხენი ხმელეთით გაემგზავრებოდნენ. მათი გეგმა იყო ჩრდილოეთით მცირე მანძილზე გამგზავრება და დიდ ნავსადგურზე გადასასვლელის პოვნა. ჩრდილოეთით დიდი ნავსადგური არ არსებობდა. სახმელეთო ექსპედიცია აშშ – ის ყურის სანაპიროს გასწვრივ, ჩრდილო – აღმოსავლეთისკენ მიმავალი გზით ცდილობდა მექსიკის ყურის სანაპიროზე [[პანუკოს პროვინცია|პანუკოს პროვინციაში]] მისვლას. მათ მიაღწიეს ამჟამინდელ წმინდა მარკის მდინარეს. ნარვაესმა ბრძანა ნავების აგება და ექპედიციის 250-მა გადარჩენილმა წევრმა დასავლეთით გაცურა ყურის გასწვრივ, პანუკომდე მიღწევის იმედით. ქარიშხალმა დაღუპა ექსპედიციის უდიდესი ნაწილი გალვესტონის კუნძულის მახლობლად, ხოლო დაახლოებით 80 ადამიანი გამორიყა ნაპირზე. ნარვაესი და მცირე ჯგუფი ზღვას ტივით გაუყვნენ და მას, შემდეგ აღარ უნახავთ. == დაბადება და ოჯახი == პანფილო დე ნარვაესი დაიბადა [[კასტილია|კასტილიაში]] (კუელარში ან [[ვალიადოლიდი|ვალიადოლიდში]]) 1470 ან 1478 წელს. ის იყო [[დიეგო ველასკეს დე კუელარი|დიეგო ველასკეს დე კუელარის]] ნათესავი, კუბის პირველი ესპანელი გუბერნატორი. მისი ძმისშვილი იყო ანტონიო ველასკეს დე ნარვაესი. ბართოლომე დე ლა კასასმა აღწერა იგი, როგორც "ავტორიტეტული პიროვნება, ტანმაღალი და სიწითლისკენ მიდრეკილი ქერა"<ref>Goodwyn, F. (1949). Pánfilo de Narváez, A Character Study of the First Spanish Leader to Land an Expedition to Texas. The Hispanic American Historical Review, 29(1), 150-156.</ref> == იამაიკა და კუბა == ნარვაესი მონაწილეობდა ესპანეთის მიერ [[იამაიკა|იამაიკის]] დაპყრობაში, 1509 წელს. 1511 წელს ის გაემგზავრა [[კუბა|კუბაში,]] რათა მონაწილეობა მიეღო ამ კუნძულის დაპყრობაში, დიეგო ველასკეს დე კუელარის მეთაურობით.<ref name="Floyd">{{Cite book|last1=Floyd|first1=Troy|title=The Columbus Dynasty in the Caribbean, 1492-1526|date=1973|publisher=University of New Mexico Press|location=Albuquerque|pages=131, 164, 168}}</ref>{{წგ|81,111,114,117–119}} იგი ხელმძღვანელობდა ექსპედიციებს კუნძულის აღმოსავლეთ ბოლოში, ბარტოლომე დე ლა კასასთან და [[ხუან დე გრიხალვა|ხუან დე გრიხალვასთან]] ერთად. 1515 წელს პანფილო დე ნარვაესი და ანტონიო ველასკესი იყვნენ კუბაში პირველი ადვოკატები.<ref name="Floyd" /> == მექსიკა == 1519 წელს, კუბის გუბერნატორმა [[დიეგო ველასკეს დე კუელარი|დიეგო ველასკეს დე კუელარმა]] დაავალა და დააფინანსა [[ერნან კორტესი]], მექსიკაში ექსპედიციისთვის. მაგრამ მალევე შეიცვალა აზრი, თუმცა კორტესი არ დაემორჩილა და დაგეგმილი ექსპედიცია წამოიწყო, რამაც საბოლოოდ გამოიწვია [[აცტეკები|აცტეკების იმპერიის]] დამხობა. ველასკესმა, კუბაში ჩამოსვლისას, ნარვაესი დანიშნა მექსიკის გუბერნატორად და 1400 კაცითა და 19 გემით გაგზავნა მექსიკაში, კორტესის შესაჩერებლად.<ref name="Diaz" />{{წგ|280–281}} ნარვაესი გაემგზავრა [[ვერაკრუსის შტატი|ვერაკრუსში]], სადაც კორტესმა მცირე გარნიზონი დატოვა და გადაინაცვლა [[აცტეკები|აცტეკების]] დედაქალაქ [[ტენოჩტიტლანი|ტენოჩტიტლანში]]. გარნიზონს მართავდა კორტესის კაპიტანი, [[გონსალო დე სანდოვალი|გონსალო დე სანდოვალი,]] რომელმაც მოახერხა ნარვაესის რამდენიმე თანამებრძოლის შეპყრობა და მათი გაგზავნა ტენოჩტიტლანში, რათა ეცნობებინათ კორტესისთვის მომავალი საფრთხის შესახებ. ნარვაესმა გარნიზონი ვერ დაამარცხა და დაბანაკდა [[ტოტონაკები|ტოტონაკების]] ქალაქ კემპოალაში.<ref name="Diaz">Diaz, B., 1963, The Conquest of New Spain, London: Penguin Books, {{ISBN|0140441239}}</ref> როდესაც ნარვაესის ჩამოსვლის ამბავმა მიაღწია კორტესს, ამ უკანასკნელმა შეკრიბა თავისი ჯარების კონტინგენტი, დაახლოებით 250 კაცი, და დაბრუნდა სანაპიროზე. 1520 წლის 27 მაისს, კორტესის რაზმი თავს დაესხა ნარვაესის ბანაკს. ნარვაესი მძიმედ დაიჭრა, დაკარგა მარჯვენა თვალი. იგი ტყვედ აიყვანეს და ორი წელი გაატარა პატიმრობაში ვერაკრუსის გარნიზონზე, სანამ ის ესპანეთში დაბრუნდებოდა. მისი მებრძოლები, რომელთაც კორტესი ოქროს შეჰპირდა, შეუერთდნენ დამპყრობლებს და დაბრუნდნენ ტენოჩტიტლანში, სადაც მონაწილეობდნენ [[აცტეკები|აცტეკების იმპერიის]] დაპყრობაში.<ref>Charles M. Robinson. 2004. The Spanish Invasion of Mexico 1519-1521. Osprey Publishing, pp. 49-50</ref> ამ პერიოდში, სასიკვდილო დაავადება ყვავილი გავრცელდა ნარვაესის ჯგუფიდან ადგილობრივ მოსახლეობაზე, [[ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფო|ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფოში]].<ref name="Diaz" /> == რეკომენდებული ლიტერატურა == * MacDougald, James. ''The Pánfilo de Narváez Expedition of 1528: Highlights of the Expedition and Determination of the Landing Place''. Marsden House: St. Petersburg. 2018. {{ISBN|978-1-4834-8671-0}} * Maura, Juan Francisco (2008) (in Spanish). [http://parnaseo.uv.es/Lemir/Textos/Maura.pdf "El Gran Burlador de Ámerica: Alvar Núñez Cabeza de Vaca"]. Parnaseo-Lemir. Valencia:Universidad de Valencia. {{ISSN|1579-735X}}. * "Pánfilo de Narváez". ''Encyclopedia of World Biography''. Vol. 11. 2nd ed. Detroit: Gale, 2004. p.&nbsp;315. * Reséndez, Andrés (2007). ''A Land So Strange: The Epic Journey of Cabeza de Vaca''. Basic Books, Perseus. {{ISBN|978-0-465-06840-1}} * Schneider, Paul (2006). ''Brutal Journey: The Epic Story of the First Crossing of North America''. Henry Holt. {{ISBN|978-0-8050-6835-1}} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20070206155619/http://www.vaca.com/vaca-brief.html "Cabeza de Vaca's Trail with Pánfilo de Narváez in North America"] * [https://www.pbs.org/weta/thewest/people/a_c/cabezadevaca.htm "Alvar Nuñez Cabeza de Vaca"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201109215629/http://www.pbs.org/weta/thewest/people/a_c/cabezadevaca.htm |date=2020-11-09 }}. ''The West''. PBS. * [http://latinamericanhistory.about.com/od/coloniallatinamerica/p/narvaez.htm Biography of Pánfilo de Narváez] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121101202256/http://latinamericanhistory.about.com/od/coloniallatinamerica/p/narvaez.htm |date=2012-11-01 }}. About.com. * [https://web.archive.org/web/20110910123952/http://www.biblioteca-antologica.org/wp-content/uploads/2009/09/LAS-CASAS-Historia-de-las-Indias-Fragmentos1.pdf ''Historia de las Indias'']. Bartolome de las Casas. * [http://www.wdl.org/en/item/162 ''Shipwrecked''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200820141929/https://www.wdl.org/en/item/162/ |date=2020-08-20 }} by "Alvar Nuñez Cabeza de Vaca, and the Description of the Journey Which he Made Through Florida with Panfilo de Narvaez," from the [[მსოფლიო ციფრული ბიბლიოთეკა|World Digital Library]] == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} [[კატეგორია:დაბადებული 1470]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1528]] [[კატეგორია:ესპანელები]] [[კატეგორია:კონკისტადორები]] ofz8zc099ureoyre9gefdjqngu4b84e 0 477652 5428140 4679456 2026-07-06T14:33:57Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428140 wikitext text/x-wiki '''პაკისტანის სამზარეულო''' ([[ურდუ ენა|ურდუ:]] '''پاکستانی پکوان'''‎) მოიცავს [[ინდოსტანის ნახევარკუნძული]]ს, ცენტრალური აზიის და [[დიდი მოგოლთა იმპერია|დიდ მოგოლთა იმპერიისთვის]] დამახასიათებელ კერძებს. <ref>ჯონათან ჰ.ქ. ლიი, ქეთლინ მ. აზიური ამერიკული ფოლკლორი, ნაწილი 1. </ref>პაკისტანის კერძების მრავალფეროვნება ქვეყნის ეთნიკური და კულტურული მრავალფეროვნებისგან გამომდინარეობს. [[ფაილი:Pakistani Food Karahi Beef.jpg|მარჯვნივ|frameless|291x291პქ]] აღმოსავლეთის პროვინციების, [[პენჯაბის პროვინცია|პენჯაბისა]] და სინდჰის სამზარეულოებს ძალიან ცხარე და სეზონური კერძები ახასიათებს, რაც აღმოსავლეთისთვის ერთ- ერთ მთავარ დამახასიათებელს წარმოადგენს. <ref>{{Cite web |url=https://www.curryflow.com/18-popular-pakistani-food-favorites-to-get-you-hooked/ |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2020-09-09 |archive-date=2020-08-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200813024106/https://www.curryflow.com/18-popular-pakistani-food-favorites-to-get-you-hooked/ }}</ref> დასავლეთსა და ჩრდილოეთ პროვინციებში აზად ჯამუ და [[ქაშმირი]], [[ბელუჯისტანი (პაკისტანი)|ბელუჯისტანი]], [[ხაიბერ-პახტუნხვა]], [[ტომების ტერიტორიების ფედერალური მმართველობა]] და [[გილგიტ-ბალტისტანი]] ხასიათდება როგორც "რბილი", რაც შუა აზიისა და დასავლეთ აზიის კერძებისგან უნდა მომდინარეობდეს. საერთაშორისო სახის კერძები და სწრაფი კვების ობიექტები მეტწილად დიდ ქალაქებში გვხვდება. ქალაქეში ხშირია პაკისტანური და ჩინური კერძების გაერთიანების შემთხვევები. ცხოვერბის წესის ცვლილებიდანგ გამომდინარე ქვეყნის მთელს ტერიტორიაზე უფრო გახშირდა მზა პროდუქტების მოხმარების შემთხვევები. == ისტორიული გავლენა == [[ფაილი:Port Grand Karachi.JPG|მინი|ქუჩის საჭმელი არაბეთის ზღვის სანაპიროზე]] პაკისტანის ეროვნული სამზარეულო არის ინდო-არიული და ირანული კულტურისა და მუსულმანური კულინარიული ტრადიციების მემკვიდრე. ადრეული ცივილიზაციებიდან აქ წარმოდგენილები იყვნენ: [[მოჰენჯო-დარო]] და [[ინდის ცივილიზაცია|ინდის ცივილიზაციები]]. დაახლოებით ძველი წელთაღრიცხვით 3000 წლისთვის ინდის დაბლობზე უკვე მოჰყავდათ სეზამი, ბადრიჯანი და ჰყავდათ მსხვილფეხა პირუტყვი. სანელებლებიდან მოჰყავდათ კურკუმა, ილი და შავი პილპილი. [http://www.menumagazine.co.uk/book/dawnofhistory.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110720170653/http://www.menumagazine.co.uk/book/dawnofhistory.html |date=2011-07-20 }} ისლამის გავრცელებამ დიდი გავლენა მოახდინა ადგილობრივ სამზარეულოზე. ვინაიდან მუსლიმებს ეკრძალებათ ღორის ხორცის ჭამა და ალკოჰოლის მიღება ქვეყანაში მცხოვრები მუსლიმები ამ წესებს საგულდაგულოდ იცავენ. პაკისტანელები ყურადღებას ამახვილებენ ხორცის სხვა სახეობებზე, როგორიცაა საქონლის ხორცი, ქათმის ხორცი და თევზი. საჭმელებში იყენებენ სხვადასხვა სახის ბოსტნეულებს, ხილს და რძის პროდუქტებს. შუა აზიის, სამხრეთ აზიისა და შუა აღმოსავლეთის სამზარეულოების გავლენის ნახვა პაკისტანურ საკვებში ძალიან მარტივია. [[ფაილი:Sindhi Biryani.JPG|მარცხნივ|მინი|პაკისტანური კერძი სინდჰი ბარიანი]] == ელემენტები == პაკისტანური კერძები ცნობილია არომატული და ზოგჯერ ცხარე გემოთი. ზოგიერთი კერძი შეიცავს დიდი რაოდენობით ზეთს, რაც ხელს უწყობს არომატის მრავალფეროვნებას. ყავისფერი ილი, მწვანე ილი, დარიჩინი და შავი პილპილი პაკისტანურ კერძებში ყველაზე ხშირად გამოიყენება და სწორედ ეს სანელებლები უწყობს ხელს მრავალფეროვანი კერძების დამზადებას. ძალიან პოპულარულია კუმისის თესლი, ჩილის ფხვნილი, კურკუმა და დაფნის ფოთლები. პენჯაბის პროვინციაში ამ ყველაფერს თან უმატებენ ქინძის ფხვნილსაც. სუნელების მსგავსი ერთობლიობა თითქმის ყველა პაკისტანურ კერძში გამოიყენება. == კვების სტრუქტურა == [[ფაილი:Punjabi Utensil - Chaba.JPG|მინი|პაკისტანური თეფში]] პაკისტანელები ჩვეულებრივსამებრ, დღეში სამჯერ ჭამენ. ისინი საუზმობენ, აქვთ ლანჩი და ვახშამი. საღამოობით ბევრ ოჯახში მიირთმევენ ჩაის გამომცხვარ ან შემწვარ წასახემსებლებთან ერთად. მუსლიმანრი წმინდა თვის, რამადანის პერიოდში კვების რეჟიმი იცვლება. ისლამური ტრადიციის მიხედვით მიღებულია მხოლოდ მარჯვენა ხელით ჭამა. ბევრი პაკისტანის ოჯახი, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ოჯახში ბევრი სტუმარია სუფრას ძირს შლიან და თვითონაც ძირს სხდებიან. ბევრ ქუჩის რესტორანში არის სპეციალური ტახტები სადაც მსგავსი სტილით ჭამაა შესაძლებელი. მსგავსი ტრადიცია ასევე გვხვდება ავღანეთში. . ტახტი არის ამაღლებული პლატფორმა, სადაც ადამიანები თავიანთ საჭმელს ჭამენ ფეხებგადაჯვარედინებულები. პაკისტანელები ძალიან ხშირად ჭამენ ხელით და ტრადიციულ საჭმელთან ერთად მიირთმევენ პურს, სოუსებსა და ბრინჯს. == რესურსები ინტერნეტში == * [https://alifseye-recipes.blogspot.com/ პაკისტანური რეცეპტები] (ურდუ) * [[dmoz:Home/Cooking/World_Cuisines/Asian/Pakistani/|პაკისტანის სამზარეულო]] [[DMOZ]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პაკისტანის სამზარეულო]] 1h4ziq54tz3ky6uaeycqk0bzpxbtngr 0 478796 5428469 5246317 2026-07-07T07:14:26Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428469 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Rabelo_Douro_en–Porto.jpg|მინი|300x300პქ| ტრადიციული ნავი რაბელო, რომელიც ღვინის ტრანსპორტირებას ახდენდა დუროს ხეობიდან, ქალაქ [[პორტუ|პორტოს]] მახლობლად მდებარე სარდაფებში. ]] '''პორტუგალიური ღვინო''' — [[პორტუგალია]]ში დამზადებული [[ღვინო]]. ტრადიციების შედეგი, რომელიც რეგიონში შემოიტანეს ძველი ცივილიზაციების წარმომადგენლებმა, კერძოდ ფინიკიელებმა, კართაგენელებმა, ბერძნებმა და ძირითადად რომაელებმა. [[პორტუგალია|პორტუგალიამ]] [[ლუზიტანია (რომის პროვინცია)|რომის იმპერიის]] დროს რომში დაიწყო [[ღვინო|ღვინის]] ექსპორტი. თანამედროვე ექსპორტი ინგლისში ვაჭრობით განვითარდა [[1703]] წელს „მეთუენის ხელშეკრულების“ შემდეგ. ამ სავაჭრო ხელშეკრულებიდან დაიწყო მრავალფეროვანი ღვინის წარმოება პორტუგალიაში. [[1758]] წელს მსოფლიოში ღვინის ერთ–ერთი პირველი მწარმოებელი რეგიონი გახდა ''მარკიზ პომბალის '' გადაწყვეტილებით, რომელმაც გააშენა ვენახი დუროს ხეობაში. პორტუგალიას აქვს მეღვინეობის ორი რეგიონი, რომლებიც იუნესკოს მიერ არის დაცული, როგორც [[მსოფლიო მემკვიდრეობა]] : დუროს ხეობის ღვინის რეგიონი ( ''Douro Vinhateiro'' ) და [[პიკუ (კუნძული)|პიკუს კუნძულის]] ღვინის რეგიონი ( ''Ilha do Pico Vinhateira'' ). პორტუგალიაში ვენახებს უჭირავს 182 ათასი [[ჰექტარი]]. პორტუგალიის ღვინოებს შორის ყველაზე მეტად ცნობილია მაგარი ღვინო [[პორტვაინი]]. == ისტორია == [[ფაილი:Tombstone_of_a_Wine_Maker,_Museu_de_Évora_-_Apr_2011.jpg|მარცხნივ|მინი| ''„კუპა“'', რომაული საფლავის ქვები ღვინის კასრების ფორმის სახით, გამოიყენებოდა ახ.წ. III საუკუნეში ალანტეხოში, [[ევორა|ევორას]] მუზეუმი. ]] პირენეის ნახევარკუნძულის სამხრეთ ნაწილში, ზოგიერთი არქეოლოგიური აღმოჩენებით დასტურდება, რომ ღვინის მოხმარება დაიწყო დაახლოებით ძვ.წ. VII-VI საუკუნეებში და წარმოება დაიწყო ძვ. წ. V- IV საუკუნეებში <ref name="romanico">{{Cite web|title=O vinho na antiguidade clássica - Alguns apontamentos sobre Lousada|url=http://www.rotadoromanico.com/SiteCollectionDocuments/Romanico_Mais%20Informacao/Revista%20OPPIDUM/O_vinho_na_antiguidade_classica_pp.69-85.pdf|accessdate=May 24, 2017|publisher=Oppidum|language=Portuguese|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180914165453/http://www.rotadoromanico.com/SiteCollectionDocuments/Romanico_Mais%20Informacao/Revista%20OPPIDUM/O_vinho_na_antiguidade_classica_pp.69-85.pdf|archivedate=სექტემბერი 14, 2018}}</ref>. ჩრდილოეთ პორტუგალიაში მეღვინეობა რომაული წესით დაიწყო. [[სტრაბონი]] აღნიშნავს, რომ ჩრდილოეთ პორტუგალიის მკვიდრი მოსახლეობა ძირითადად ''ჟიტოს'' (ლუდის ფორმა) მოიხმარდა და ღვინო იშვიათად იწარმოებოდა ან მოიხმარებოდა. მცირე წარმოების ღვინოს მოიხმარდნენ საოჯახო ბანკეტებში, ასაკისა და სტატუსის მიხედვით , რაც ადასტურებს, რომ ღვინო მათთვის კარგი სასმელი იყო. შემდგომ ღვინოს აწარმოებდნენ მთელ ტერიტორიაზე როგორც ადგილობრივი მოხმარებისთვის, ასევე [[რომი|რომში]] [[ექსპორტი|ექსპორტისთვის]]. <ref name="Oxford pg 536-540">J. Robinson (ed) ''"The Oxford Companion to Wine"'' Third Edition pg 536-540 Oxford University Press 2006 {{ISBN|0-19-860990-6}}</ref> <ref name="academia.edu">SILVA, A. J. M. (2014), (19) "Les vins au goût d’argile : anatomie d’une tradition plurimillénaire. Le cas d’étude portugais du vin de talha", 138e Congrès des Sociétés Historiques et Scientifiques : Se nourrir, pratiques et stratégies alimentaires (Rennes, 22–26 April 2013), Éditions SHS, Rennes. https://www.academia.edu/10205544/Les_boissons_Les_vins_au_go%C3%BBt_d_argile_anatomie_d_une_tradition_plurimill%C3%A9naire._Le_cas_d_%C3%A9tude_portugais_du_vin_de_talha_.</ref> [[რეკონკისტა|რეკონკისტას]] დროს XII და XIII საუკუნეებში, არაბთა რელიგიის გამო, მათ მიერ დაპყრობილ ტერიტორიებზე შემცირდა ღვინის წარმოება. ამ პერიოდში უძველეს ჯიშებს დაემატა [[ბურგუნდია|ბურგუნდიიდან]] შემოტანილი ფრანგული ჯიშები. აღმოჩენების პერიოდში, [[ენრიკე პორტუგალიელი (ვიზეუს ჰერცოგი)|ენრიკე პორტუგალიელმა]] ბერძნულ კუნძულ [[კრეტა|კრეტადან]] ახლად აღმოჩენილ კუნძულ მადეირაში შეიტანა მოსკატელი და მალვაზია. 1979 წელს დაემატა ბაირადა და 1980 წელს ალგარვეს რეგიონი ( [[ლაგოა]], [[ლაგოსი]], [[პორტიმანი|პორტიმანო]] და [[ტავირა]] ) ჩამოყალიბდა ღვინის მწარმოებელ რეგიონად. ==მევენახეობა== პორტუგალიაში საშუალო წლიური ტემპერატურაა 16,7°C, ყველაზე ცივ, [[კოიმბრა (რეგიონი)|კოიმბრას მხარეში]] ტემპერატურა 14,6°C-ზე დაბლა არ ეშვება, ზაფხულის საშუალო ტემპერატურა კი 21,7°C შეადგენს. ნალექების წლიური რაოდენობა 742 მმ. ეს კლიმატური პირობები მეტად ხელსაყრელია [[ვაზი]]ს ზრდა-განვითარებისთვის. [[მევენახეობა]] ყველაზე მეტად გავრცელებული ქვეყნის ჩრდილოეთით, [[მინიუ]]ს მხარეში, მდინარე [[დუერო]]ს ხეობაში და სამხრეთით [[ალგარვი]]ს რეგიონში. პორტუგალიის ჩრდილოეთ ნაწილში ჭარბობს [[ფიქალი]]თ მდიდარი ნიადაგები, ცენტრსა და სამხრეთში კი [[ქვიშნარი]], ასევე არის [[ჰუმუსი]]თ მდიდარი თიხნარი ნიადაგები. [[ლისაბონი]]ს დასავლეთით მდებარეობს [[ფილოქსერა]]სადმი იმუნური წმინდასილა ნიადაგები. კუნძულ [[მადეირა]]ს კლიმატური პირობები ასევე ხელსაყრელია მევენახეობისთვის. [[იანვარი|იანვრის]] საშუალო ტემპერატურაა 3,9°C, [[ივლისი]]სა კი — 20,7°C, ნალექების წლიური რაოდენობა 206 მმ. ოკეანის გამო ჰაერი სინოტივითაა გაჟღენთილი, ხოლო ვულკანური წარმოშობის ნიადაგებზე მცენარეულობა კარგად იზრდება. მევენახეობა გავრცელებულია კუნძულის მაღლობებზე, საუკეთესო ვენახები კუნძულის სამხრეთ ნაწილშია. === ვაზის ჯიშები=== [[ფაილი:Vinhas.jpg|მარჯვნივ|მინი|200x200პქ| ვენახები [[მინიუ|მინიუს რეგიონში]], [[პორტუგალია]] ]] პორტუგალიას გააჩნია ადგილობრივი ჯიშების დიდი რაოდენობა, რომლებიდანაც აწარმოებენ მრავალფეროვან ღვინოს. ვაზის წითელყურძნიანი ჯიშებია ალვალერო, ბასტარდო, ტინტა-მინიუ, მურისკო. ვაზის თეთრყურძნიანი ჯიშებია ვერდელიო, რაბიგატო, ბლანკო და სხვა. ==პორტუგალიის ღვინის რეგიონები== მაღალი ხარისხის ღვინოებს იღებენ მდინარე დუეროს და რიო-კორგას შუაში მდებარე რეგიონშ, ასევე ვილა რეალის მახლობლად და პორტუგალიის უკიდურეს სამხრეთ ალგარვის პროვინციაში. კუნძულ მადეირაზე მზადდება მაგარი ტიპის ღვინო [[მადერა]]. == დასახელების სისტემა == პორტუგალიაში მხოლოდ რამდენიმე ვაზის ჯიში არის ნებადართული ან დამოწმებული შემდეგ დემარკირებულ რეგიონებში: ვინო ვერდე, პორტო, დოურო, დაო, ბაირრადა, ბუსელასი, კოლარესი, კარკაველოსი, სეტუბალი, ალანტეხო, ალგარვე, მადეირა, ტეხო. დუროს რეგიონის დასახელების სისტემა შეიქმნა საფრანგეთამდე თითქმის ორასი წლით ადრე, რათა დაეცვა თავისი უმაღლესი ხარისხის მქონე ღვინოები სხვა ღვინოებისგან. პორტუგალიაში ღვინის ხარისხი და მრავალფეროვნება ადგილწარმოშობის, მიკროკლიმატის, ნიადაგისა და სათანადო ტექნოლოგიის წყალობით ყალიბდება. ოფიციალური დასახელებებია: '''კონკრეტულ რეგიონში წარმოებული ხარისხიანი ღვინო''' (QWPSR) - ეს არის ყველაზე დაცული ღვინო, მიუთითებს კონკრეტულ ვენახს და უზრუნველყოფს მაღალ ხარისხს. '''ადგილწარმოშობის დასახელება''' - ღვინოები, რომლებიც არ არიან წარმოებული მარკირებულ რეგიონში. '''რეგიონალური ღვინო''' - იწარმოება პორტუგალიის კონკრეტულ რეგიონში. '''სუფრის ღვინოები''' - მითითებულია მხოლოდ მწარმოებელი და პორტუგალია, როგორც წარმოების ადგილი. ==ლიტერატურა== *{{წიგნი|სათაური=მევენახეობის სახელმძღვანელო|ავტორი=[[სოლომონ ჩოლოყაშვილი|ჩოლაყაშვილი ს.]]|წელი=1937|ადგილი=თბ.|გამომცემლობა=სახელგამი}} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.viajesyvinos.com/Viajes_vinos_todoportugal_files_files.htm Vinos de Portugal Panoramica] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220331032130/http://www.viajesyvinos.com/Viajes_vinos_todoportugal_files_files.htm |date=2022-03-31 }} * [http://www.viniportugal.pt/ ViniPortugal] * [https://web.archive.org/web/20050325095256/http://www.ivv.min-agricultura.pt/ Instituto da Vinha e do Vinho] (in Portuguese) * [http://www.ivp.pt/index.asp?idioma=1& IVP] * [http://www.cvrtejo.pt/ Tejo Wines] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ღვინო ქვეყნების მიხედვით}} [[კატეგორია:პორტუგალიური ღვინო|*]] t6f9qclk44046vr3um0vixkauhpmcoy 0 483863 5428379 4883887 2026-07-06T22:36:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428379 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი|სახელი=პერჩ ზეიტუნციანი}} '''პერჩ ზეიტუნციანი''' ([[სომხური ენა|სომხურად:]] Պերճ Արմենակի Զեյթունցյան დ. 18 ივლისი, 1938 — 21 აგვისტო, 2017)<ref>[https://www.panorama.am/en/society/2008/07/18/president/ "Perch Zeytuntsyan is 70. The president congratulated him".] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924065810/http://www.panorama.am/en/society/2008/07/18/president/ |date=2015-09-24 }} ''Panorama.am''. July 18, 2008. Retrieved August 6, 2010.</ref> — სომეხი დრამატურგი და სცენარისტი, რომელიც 1990 –1991 წლებში სომხეთის კულტურის მინისტრის მოვალეობას ასრულებდა.<ref>[https://www.panarmenian.net/eng/culture/news/47816/Perch_Zeytuntsyan_high_and_mighties_are_not_touched_by_art "Perch Zeytuntsyan: high and mighties are not touched by art"]. ''PanARMENIAN.Net''. April 26, 2010. Retrieved August 6, 2010.</ref> == ადრეული წლები და შემოქმედება == ზეიტუნციანი დაიბადა ალექსანდრიაში, ეგვიპტეში 1938 წელს. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, ძლიერი ეკონომიკური სიდუხჭირის პერიოდში მისი ოჯახი საბჭოთა სომხეთში გადავიდა საცხოვრებლად. ზეითუნციანი ერევნის აღაიანის სკოლაში სწავლობდა და სწორედ ამ პერიოდში გამოსცა მან პირველი მოთხრობა ,,ნვერე" (საჩუქარი) (1953). რამდენიმე წლის შემდეგ მან გამოაქვეყნა თავისი პირველი კრებული ,,ნრა არაჯინ ენკერე" (მისი პირველი თანამგზავრი). ამ უკანასკნელმა ბევრი ადამიანის მოწონება დაიმსახურა, რის შემდეგაც მან გამოაქვეყნა რომანებისა და ნოველების სერია, მათ შორის ,,მერ ტაღი ძაინერე" (ჩვენი მეზობლების ხმა) (1959), ,,მეზანიტზ ჰეტო" (ჩვენს შემდეგ) (1963), პარიზი ჰამარ (პარიზისთვის) (1965), ,,კლოდ რობერტ ისრლი კამ ხ დარი ლეგენდ" (კლოდ რობერტი ან მეოცე საუკუნის ლეგენდა) (1975), ,,არშაკ ერკრორდ: (არშაკ მეორე), ,,ვერჯინ არევაგალე" (ბოლო ცისკარი) (1989) და ,,გოღაცვაც ძიუნე<nowiki>''</nowiki> (მოპარული თოვლი) (1995). == თეატრალური შემოქმედება == ზეიტუნციანმა დაწერა პირველი თეატრალური ნაწარმოები "ამენათხურ მარდე" (ყველაზე მწუხარე ადამიანი) 1974 წელს. ნაწარმოები იყო ტრაგიკომედია, რომელიც ერევანში დაიდგა და მას შემდეგ, მისი ათი პიესა შეიქმნა, რომლებიც მოგვიანებით სომხეთის რესპუბლიკაში გამოცა. მათ შორისაა: ,,ავერვაც კაღაკი არასპელე" (დანგრეული ქალაქის ლეგენდა) (1975), ,,არცვაცნერი კანჩე" (ღმერთების ძახილი), ,,ანვარტ მენახოსიტიუნ" (დაუსრულებელი მონოლოგი) (1981), ,,მექ ირუტიუნე" (დიდებული სიჩუმე) (1984), ,,ოტკი დატარანნ ე გალის" (ყველას აღზევება, სასამართლო სხდომა) (1988) და ,,ცნველ ე ი მაჰაცელ" (დაბადებული და გადაცვლილი) (1995). == მისი შემოქმედების მნიშვნელობა == ზეიტუნციანის ნამუშევრების უმეტესობაში განმეორებადი თემა იყო ცალკეულ ინდივიდებსა და საზოგადოების შორის დამოკიდებულება. მისი პიესების უმეტესობა ინსპირირებულია სომხეთის ისტორიიდან, განსაკუთრებით ისტორიული ეპიზოდებიდან, რომლებიც თანამედროვე თემებს ეხება. მის ბოლოდროინდელ პროზაულ და თეატრალურ ნაწარმოებებში ერთ-ერთი მთავარი თემაა სომეხთა გენოციდი ოსმალეთის იმპერიაში. მისი რომანი „ბოლო ცისკარი“, ასევე პიესები „დიდი სიჩუმე და აღზევება“ სასამართლო პროცესს ასახავს. ეს სპექტაკლები ხშირად შესრულებულა როგორც სომხეთში, ასევე ისეთ ქვეყნებში სადაც სომხური დიასპორის წარმომადგენლები ცხოვრობენ. == ფილმი და უკანასკნელი ნამუშევრები == 1964 წელს მოსკოვში სცენარისტის შემსწავლელი კურსის დასრულების შემდეგ, ზეითუნციანი მუშაობდა ერევნის ჰაიფილმის ცენტრში, რის შემდეგაც შემდეგ გახდა 1968-1975 წლებში ერევნის სტუდიის სამხატვრო ფილმების განყოფილების უფროსი რედაქტორი. ფილმი ერევანიან ორერი ხრონიკა (ერევნის დღეების ქრონიკა) (1973) გადაღებულია მისი სცენარის მიხედვით. მან ასევე დაწერა არაერთი სიტყვით გამოსვლა და საგაზეთო სტატიები, რომლებიც ფოკუსირებული იყო სომეხ პოლიტიკურ თემებზე, რომლებიც სომხეთის რესპუბლიკას ეხება. ამ ნამუშევრების ერთმა კრებულმა, სახელწოდებით ცულერე დერ აინტეღ ენ (ხარები ჯერ კიდევ აქ არიან) (1990) მოიგო რესპუბლიკის ჟურნალისტთა კავშირის ოქროს კალმის პრემია. პერჩმა მას შემდეგ მიიღო მრავალი ჯილდო, მათ შორის სომხეთის სახელმწიფო პრემია, სომხეთის რესპუბლიკის უმაღლესი ჯილდო. 1975 წელს ზეიტუნციანი გახდა სომხეთის მწერალთა კავშირის აღმასრულებელი მდივანი, სადაც თანამდებობა 1981 წლამდე ეკავა. საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ პერჩ ზეიტუნციანი სომხეთის რესპუბლიკის კულტურის პირველი მინისტრი გახდა.<ref>Parlakian, Nishanm and Cowe, S. Peter, eds. Modern Armenian Drama: An Anthology. New York: Columbia University Press, 2001. Print.</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://facts.kiddle.co/Perch_Zeytuntsyan Perch Zeytuntsyan facts for kids] * [https://www.degruyter.com/columbia/view/book/9780231502665/10.7312/parl11630-008.xml Perch Zeytuntsyan in: Modern Armenian Drama] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201023054017/https://www.degruyter.com/columbia/view/book/9780231502665/10.7312/parl11630-008.xml |date=2020-10-23 }} == სქოლიო == <references /> [[კატეგორია:სომეხი რეჟისორები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1938]] [[კატეგორია:დაბადებული 18 ივლისი]] [[კატეგორია:სომეხი მთარგმნელები]] [[კატეგორია:სომეხი საზოგადო მოღვაწეები]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] ot5zeym41kx0vz2nmcmo92zqqsnqt82 0 501005 5428083 5412546 2026-07-06T12:22:45Z Tea Kimeridze 18429 ცვლილებები შეტანილია დიმიტრი სილაქაძის ჩასწორებების მიხედვით 5428083 wikitext text/x-wiki {{გასაწმენდი}}{{წყარო}} {{ინფოდაფა მეცნიერი | სახელი = დიმიტრი სილაქაძე | მშობლიური სახელი = | ფოტო = | სურათის ზომა = | სურათის წარწერა = | დაბადების თარიღი = | დაბადების ადგილი = | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | მოქალაქეობა = {{დროშა|საქართველო}} | სამეცნიერო სფერო = [[ისტორია]] | მუშაობის ადგილი = [[თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტი]], [[ეროვნული არქივი]] | ალმა-მატერი = [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]] | სამეცნიერო ხელმძღვანელი = | გავლენა იქონიეს = | გავლენა იქონია = | განთქმული მოსწავლეები = | ცნობილია როგორც = | სამეცნიერო ხარისხი =ისტორიის დოქტორი | სამეცნიერო წოდება = | ჯილდოები და პრემიები = | ხელმოწერა = | საიტი =https://freeuni.academia.edu/DimitriSilakadze }} [[File:Tbilisi Defenders Memorial March 2021.jpg|thumb|2021 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის მეასე წლისთავზე, დიმიტრი სილაქაძის ინიციატივით საფუძველი ჩაეყარა თბილისის დამცველთა ხსოვნის ყოველწლიურ მარშს. ღონისძიება გულისხმობს რუსეთ-საქართველოს 1921 წლის ომის დროს თბილისის თავდაცვის 35-კილომეტრიანი ფრონტის ხაზის გავლას და თბილისის დამცველი გმირების გახსენებას. ]] '''დიმიტრი სილაქაძე''' — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის დოქტორი. თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი. === ბიოგრაფია === 2008 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი და მიენიჭა ბაკალავრის ხარისხი ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში, ხოლო 2010 წელს ამავე უნივერსიტეტის ისტორიის მაგისტრის ხარისხი. 2023 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე: "საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების ორგანიზაცია და შეიარაღება" და მიენიჭა ისტორიის დოქტორის ხარისხი. მისი კვლევის სფეროს წარმოადგენს საქართველოს ახალი და უახლესი ისტორია; საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხედრო ისტორია; საქართველო და ქართველები რუსეთის იმპერიისა და საბჭოთა კავშირის სამხედრო სისტემაში; რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობების ისტორია. არის საქართველოს ეროვნული არქივის სამეცნიერო განყოფილების თანამშრომელი და პოლონეთ-საქართველოს ისტორიკოსთა კომისიის წევრი. არის რამდენიმე წიგნის, ოცზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციის და პუბლიცისტურ-დოკუმენტური ფილმის ავტორი.<ref>{{Cite web |last=https://softchef.io |first='SoftChef-Software Development' |title=Dimitri Silakadze |url=https://freeuni.edu.ge/ge/details/?person=Dimitri-Silakadze |access-date=2026-07-06 |website=freeuni.edu.ge |language=ka}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== ===წიგნები=== *[https://archive.gov.ge/ge/sametsniero-publikatsiebi/sakartvelos-pirveli-respublikis-armiisa-da-gvardiis-sheiaragheba-1 საქართველოს პირველი რესპუბლიკის არმიისა და სახალხო გვარდიის შეიარაღება. თბილისი, 2017] *[https://www.artanuji.ge/author_ge.php?id=255 რუსეთ-საქართველოს ომი - 100 ამბავი. ,,არტანუჯი“. თბილისი 2021] *[https://www.amazon.com/Russian-Georgian-War-Stories-Getting-Georgia/dp/B0FCYSY949 The Russian-Georgian war, 100 years, 100 stories. ,,Artanuji” . Tbilisi 2022.] *[https://www.artanuji.ge/book_ge.php?id=723 თებერვლის ტანკები 1921. ,,არტანუჯი“. თბილისი. 2025.] ===სალექციო კურსები=== *მსოფლიო ისტორია და საქართველო *რუსეთ-საქართველოს სახელმწიფოთაშორისი ურთიერთობის ისტორია *საარქივო პრაქტიკა ====დოკუმენტური ფილმები ==== * [https://www.youtube.com/watch?v=eQ9pVO3pAfQ წითელი ოკუპაცია - თბილისის დაცვის ქრონიკა - 1921 წლის 18-24 თებერვალი] * [https://www.youtube.com/watch?v=NJ3vw9mgYuE ცხინვალი 1920] * [https://www.youtube.com/watch?v=lSvIbn5c7AE „ასე მახსოვს“] * [https://www.youtube.com/watch?v=AtshM6D8D-Y „თებერვლის ტანკები“] * [https://www.youtube.com/watch?v=cQDhqJ-SF8Q „დამოუკიდებლობის ერთი ისტორია“] * [https://www.youtube.com/watch?v=nc9UpV4z3CU „პირველი 26 მაისი ოკუპირებულ საქართველოში“] * [https://www.youtube.com/watch?v=Tay5AbTvTQ4 „ვებრძოდით, ვებრძვით და ვებრძოლებით“] [[კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები]] qyygmj647zb11uzqohpc1b0jmt67ebv 5428084 5428083 2026-07-06T12:32:10Z Tea Kimeridze 18429 დავამატე ფოტო 5428084 wikitext text/x-wiki {{გასაწმენდი}}{{წყარო}} {{ინფოდაფა მეცნიერი | სახელი = დიმიტრი სილაქაძე | მშობლიური სახელი = | ფოტო =[[File:დიმიტრი სილაქაძე.jpg|thumb|]] | სურათის ზომა = | სურათის წარწერა = | დაბადების თარიღი = | დაბადების ადგილი = | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | მოქალაქეობა = {{დროშა|საქართველო}} | სამეცნიერო სფერო = [[ისტორია]] | მუშაობის ადგილი = [[თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტი]], [[ეროვნული არქივი]] | ალმა-მატერი = [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]] | სამეცნიერო ხელმძღვანელი = | გავლენა იქონიეს = | გავლენა იქონია = | განთქმული მოსწავლეები = | ცნობილია როგორც = | სამეცნიერო ხარისხი =ისტორიის დოქტორი | სამეცნიერო წოდება = | ჯილდოები და პრემიები = | ხელმოწერა = | საიტი =https://freeuni.academia.edu/DimitriSilakadze }} [[File:Tbilisi Defenders Memorial March 2021.jpg|thumb|2021 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის მეასე წლისთავზე, დიმიტრი სილაქაძის ინიციატივით საფუძველი ჩაეყარა თბილისის დამცველთა ხსოვნის ყოველწლიურ მარშს. ღონისძიება გულისხმობს რუსეთ-საქართველოს 1921 წლის ომის დროს თბილისის თავდაცვის 35-კილომეტრიანი ფრონტის ხაზის გავლას და თბილისის დამცველი გმირების გახსენებას. ]] '''დიმიტრი სილაქაძე''' — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის დოქტორი. თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი. === ბიოგრაფია === 2008 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი და მიენიჭა ბაკალავრის ხარისხი ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში, ხოლო 2010 წელს ამავე უნივერსიტეტის ისტორიის მაგისტრის ხარისხი. 2023 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე: "საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების ორგანიზაცია და შეიარაღება" და მიენიჭა ისტორიის დოქტორის ხარისხი. მისი კვლევის სფეროს წარმოადგენს საქართველოს ახალი და უახლესი ისტორია; საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხედრო ისტორია; საქართველო და ქართველები რუსეთის იმპერიისა და საბჭოთა კავშირის სამხედრო სისტემაში; რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობების ისტორია. არის საქართველოს ეროვნული არქივის სამეცნიერო განყოფილების თანამშრომელი და პოლონეთ-საქართველოს ისტორიკოსთა კომისიის წევრი. არის რამდენიმე წიგნის, ოცზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციის და პუბლიცისტურ-დოკუმენტური ფილმის ავტორი.<ref>{{Cite web |last=https://softchef.io |first='SoftChef-Software Development' |title=Dimitri Silakadze |url=https://freeuni.edu.ge/ge/details/?person=Dimitri-Silakadze |access-date=2026-07-06 |website=freeuni.edu.ge |language=ka}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== ===წიგნები=== *[https://archive.gov.ge/ge/sametsniero-publikatsiebi/sakartvelos-pirveli-respublikis-armiisa-da-gvardiis-sheiaragheba-1 საქართველოს პირველი რესპუბლიკის არმიისა და სახალხო გვარდიის შეიარაღება. თბილისი, 2017] *[https://www.artanuji.ge/author_ge.php?id=255 რუსეთ-საქართველოს ომი - 100 ამბავი. ,,არტანუჯი“. თბილისი 2021] *[https://www.amazon.com/Russian-Georgian-War-Stories-Getting-Georgia/dp/B0FCYSY949 The Russian-Georgian war, 100 years, 100 stories. ,,Artanuji” . Tbilisi 2022.] *[https://www.artanuji.ge/book_ge.php?id=723 თებერვლის ტანკები 1921. ,,არტანუჯი“. თბილისი. 2025.] ===სალექციო კურსები=== *მსოფლიო ისტორია და საქართველო *რუსეთ-საქართველოს სახელმწიფოთაშორისი ურთიერთობის ისტორია *საარქივო პრაქტიკა ====დოკუმენტური ფილმები ==== * [https://www.youtube.com/watch?v=eQ9pVO3pAfQ წითელი ოკუპაცია - თბილისის დაცვის ქრონიკა - 1921 წლის 18-24 თებერვალი] * [https://www.youtube.com/watch?v=NJ3vw9mgYuE ცხინვალი 1920] * [https://www.youtube.com/watch?v=lSvIbn5c7AE „ასე მახსოვს“] * [https://www.youtube.com/watch?v=AtshM6D8D-Y „თებერვლის ტანკები“] * [https://www.youtube.com/watch?v=cQDhqJ-SF8Q „დამოუკიდებლობის ერთი ისტორია“] * [https://www.youtube.com/watch?v=nc9UpV4z3CU „პირველი 26 მაისი ოკუპირებულ საქართველოში“] * [https://www.youtube.com/watch?v=Tay5AbTvTQ4 „ვებრძოდით, ვებრძვით და ვებრძოლებით“] [[კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები]] 7dgqqd58cx0eyju51uksd4zj0n0hjag 5428098 5428084 2026-07-06T13:28:38Z Tea Kimeridze 18429 დავამატე წყაროები 5428098 wikitext text/x-wiki {{გასაწმენდი}}{{წყარო}} {{ინფოდაფა მეცნიერი | სახელი = დიმიტრი სილაქაძე | მშობლიური სახელი = | ფოტო =[[File:დიმიტრი სილაქაძე.jpg|thumb|]] | სურათის ზომა = | სურათის წარწერა = | დაბადების თარიღი = | დაბადების ადგილი = | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | მოქალაქეობა = {{დროშა|საქართველო}} | სამეცნიერო სფერო = [[ისტორია]] | მუშაობის ადგილი = [[თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტი]], [[ეროვნული არქივი]] | ალმა-მატერი = [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]] | სამეცნიერო ხელმძღვანელი = | გავლენა იქონიეს = | გავლენა იქონია = | განთქმული მოსწავლეები = | ცნობილია როგორც = | სამეცნიერო ხარისხი =ისტორიის დოქტორი | სამეცნიერო წოდება = | ჯილდოები და პრემიები = | ხელმოწერა = | საიტი =https://freeuni.academia.edu/DimitriSilakadze }} [[File:Tbilisi Defenders Memorial March 2021.jpg|thumb|2021 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის მეასე წლისთავზე, დიმიტრი სილაქაძის ინიციატივით საფუძველი ჩაეყარა თბილისის დამცველთა ხსოვნის ყოველწლიურ მარშს. ღონისძიება გულისხმობს რუსეთ-საქართველოს 1921 წლის ომის დროს თბილისის თავდაცვის 35-კილომეტრიანი ფრონტის ხაზის გავლას და თბილისის დამცველი გმირების გახსენებას. ]] '''დიმიტრი სილაქაძე''' — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის დოქტორი. თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი. === ბიოგრაფია === 2008 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი და მიენიჭა ბაკალავრის ხარისხი ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში, ხოლო 2010 წელს ამავე უნივერსიტეტის ისტორიის მაგისტრის ხარისხი. 2023 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე: "საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების ორგანიზაცია და შეიარაღება" და მიენიჭა ისტორიის დოქტორის ხარისხი. <ref>{{Cite web |title=TSU.ge |url=https://www.tsu.ge/ka/publishing-house/single/1515 |access-date=2026-07-06 |website=www.tsu.ge}}</ref> მისი კვლევის სფეროს წარმოადგენს საქართველოს ახალი და უახლესი ისტორია; საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხედრო ისტორია; საქართველო და ქართველები რუსეთის იმპერიისა და საბჭოთა კავშირის სამხედრო სისტემაში; რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობების ისტორია. <ref>{{Cite web |title=დიმიტრი სილაქაძე |url=https://indigo.com.ge/authors/dimitri-silakadze/ |access-date=2026-07-06 |website=indigo.com.ge |language=ka}}</ref> არის საქართველოს ეროვნული არქივის სამეცნიერო განყოფილების თანამშრომელი <ref>{{Cite web |title=საჯარო ლექცია 1921 წელს საქართველოს ოკუპაციის თემაზე |url=https://archive.gov.ge/ge/news/sajaro-lektsia-1921-tsels-sakartvelos-okupatsiis-temaze-1 |access-date=2026-07-06 |website=საქართველოს ეროვნული არქივი}}</ref>და პოლონეთ-საქართველოს ისტორიკოსთა კომისიის წევრი. არის რამდენიმე წიგნის, ოცზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციის და პუბლიცისტურ-დოკუმენტური ფილმის ავტორი.<ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |title=Dimitri Silakadze |url=https://freeuni.edu.ge/ge/details/?person=Dimitri-Silakadze |access-date=2026-07-06 |website=freeuni.edu.ge |language=ka}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== ===წიგნები=== *[https://archive.gov.ge/ge/sametsniero-publikatsiebi/sakartvelos-pirveli-respublikis-armiisa-da-gvardiis-sheiaragheba-1 საქართველოს პირველი რესპუბლიკის არმიისა და სახალხო გვარდიის შეიარაღება. თბილისი, 2017] *[https://www.artanuji.ge/author_ge.php?id=255 რუსეთ-საქართველოს ომი - 100 ამბავი. ,,არტანუჯი“. თბილისი 2021] *[https://www.amazon.com/Russian-Georgian-War-Stories-Getting-Georgia/dp/B0FCYSY949 The Russian-Georgian war, 100 years, 100 stories. ,,Artanuji” . Tbilisi 2022.] *[https://www.artanuji.ge/book_ge.php?id=723 თებერვლის ტანკები 1921. ,,არტანუჯი“. თბილისი. 2025.] ===სალექციო კურსები=== *მსოფლიო ისტორია და საქართველო<ref name=":0" /> *რუსეთ-საქართველოს სახელმწიფოთაშორისი ურთიერთობის ისტორია<ref name=":0" /> *საარქივო პრაქტიკა<ref name=":0" /> ====დოკუმენტური ფილმები ==== * [https://www.youtube.com/watch?v=eQ9pVO3pAfQ წითელი ოკუპაცია - თბილისის დაცვის ქრონიკა - 1921 წლის 18-24 თებერვალი] * [https://www.youtube.com/watch?v=NJ3vw9mgYuE ცხინვალი 1920] * [https://www.youtube.com/watch?v=lSvIbn5c7AE „ასე მახსოვს“] * [https://www.youtube.com/watch?v=AtshM6D8D-Y „თებერვლის ტანკები“] * [https://www.youtube.com/watch?v=cQDhqJ-SF8Q „დამოუკიდებლობის ერთი ისტორია“] * [https://www.youtube.com/watch?v=nc9UpV4z3CU „პირველი 26 მაისი ოკუპირებულ საქართველოში“] * [https://www.youtube.com/watch?v=Tay5AbTvTQ4 „ვებრძოდით, ვებრძვით და ვებრძოლებით“] * <references /> [[კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები]] na6isme9ymo6pmui98lsratuqdeoap2 5428545 5428098 2026-07-07T11:58:09Z Tea Kimeridze 18429 /* ბიოგრაფია */ 5428545 wikitext text/x-wiki {{გასაწმენდი}}{{წყარო}} {{ინფოდაფა მეცნიერი | სახელი = დიმიტრი სილაქაძე | მშობლიური სახელი = | ფოტო =[[File:დიმიტრი სილაქაძე.jpg|thumb|]] | სურათის ზომა = | სურათის წარწერა = | დაბადების თარიღი = | დაბადების ადგილი = | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | მოქალაქეობა = {{დროშა|საქართველო}} | სამეცნიერო სფერო = [[ისტორია]] | მუშაობის ადგილი = [[თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტი]], [[ეროვნული არქივი]] | ალმა-მატერი = [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]] | სამეცნიერო ხელმძღვანელი = | გავლენა იქონიეს = | გავლენა იქონია = | განთქმული მოსწავლეები = | ცნობილია როგორც = | სამეცნიერო ხარისხი =ისტორიის დოქტორი | სამეცნიერო წოდება = | ჯილდოები და პრემიები = | ხელმოწერა = | საიტი =https://freeuni.academia.edu/DimitriSilakadze }} [[File:Tbilisi Defenders Memorial March 2021.jpg|thumb|2021 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის მეასე წლისთავზე, დიმიტრი სილაქაძის ინიციატივით საფუძველი ჩაეყარა თბილისის დამცველთა ხსოვნის ყოველწლიურ მარშს. ღონისძიება გულისხმობს რუსეთ-საქართველოს 1921 წლის ომის დროს თბილისის თავდაცვის 35-კილომეტრიანი ფრონტის ხაზის გავლას და თბილისის დამცველი გმირების გახსენებას. ]] '''დიმიტრი სილაქაძე''' — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის დოქტორი. თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი. === ბიოგრაფია === დაიბადა 1987 წლის 29 მაისს, ქუთაისსი. 2004 წელს დაამთავრა ქუთაისის იოსებ ოცხელის სახელობის მეორე გიმნაზია. 2004-2008 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში და მიენიჭა ბაკალავრის ხარისხი ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში. 2010 წელს ამავე უნივერსიტეტის მაგისტრატურის დასრულების შემდეგ მიენიჭა ისტორიის მაგისტრის ხარისხი. 2023 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე: "საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების ორგანიზაცია და შეიარაღება" და მიენიჭა ისტორიის დოქტორის ხარისხი. <ref>{{Cite web |title=TSU.ge |url=https://www.tsu.ge/ka/publishing-house/single/1515 |access-date=2026-07-06 |website=www.tsu.ge}}</ref> მისი კვლევის სფეროს წარმოადგენს საქართველოს ახალი და უახლესი ისტორია; საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხედრო ისტორია; საქართველო და ქართველები რუსეთის იმპერიისა და საბჭოთა კავშირის სამხედრო სისტემაში; რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობების ისტორია. <ref>{{Cite web |title=დიმიტრი სილაქაძე |url=https://indigo.com.ge/authors/dimitri-silakadze/ |access-date=2026-07-06 |website=indigo.com.ge |language=ka}}</ref> არის საქართველოს ეროვნული არქივის სამეცნიერო განყოფილების თანამშრომელი <ref>{{Cite web |title=საჯარო ლექცია 1921 წელს საქართველოს ოკუპაციის თემაზე |url=https://archive.gov.ge/ge/news/sajaro-lektsia-1921-tsels-sakartvelos-okupatsiis-temaze-1 |access-date=2026-07-06 |website=საქართველოს ეროვნული არქივი}}</ref>და პოლონეთ-საქართველოს ისტორიკოსთა კომისიის წევრი. არის რამდენიმე წიგნის, ოცზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციის და პუბლიცისტურ-დოკუმენტური ფილმის ავტორი.<ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |title=Dimitri Silakadze |url=https://freeuni.edu.ge/ge/details/?person=Dimitri-Silakadze |access-date=2026-07-06 |website=freeuni.edu.ge |language=ka}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== ===წიგნები=== *[https://archive.gov.ge/ge/sametsniero-publikatsiebi/sakartvelos-pirveli-respublikis-armiisa-da-gvardiis-sheiaragheba-1 საქართველოს პირველი რესპუბლიკის არმიისა და სახალხო გვარდიის შეიარაღება. თბილისი, 2017] *[https://www.artanuji.ge/author_ge.php?id=255 რუსეთ-საქართველოს ომი - 100 ამბავი. ,,არტანუჯი“. თბილისი 2021] *[https://www.amazon.com/Russian-Georgian-War-Stories-Getting-Georgia/dp/B0FCYSY949 The Russian-Georgian war, 100 years, 100 stories. ,,Artanuji” . Tbilisi 2022.] *[https://www.artanuji.ge/book_ge.php?id=723 თებერვლის ტანკები 1921. ,,არტანუჯი“. თბილისი. 2025.] ===სალექციო კურსები=== *მსოფლიო ისტორია და საქართველო<ref name=":0" /> *რუსეთ-საქართველოს სახელმწიფოთაშორისი ურთიერთობის ისტორია<ref name=":0" /> *საარქივო პრაქტიკა<ref name=":0" /> ====დოკუმენტური ფილმები ==== * [https://www.youtube.com/watch?v=eQ9pVO3pAfQ წითელი ოკუპაცია - თბილისის დაცვის ქრონიკა - 1921 წლის 18-24 თებერვალი] * [https://www.youtube.com/watch?v=NJ3vw9mgYuE ცხინვალი 1920] * [https://www.youtube.com/watch?v=lSvIbn5c7AE „ასე მახსოვს“] * [https://www.youtube.com/watch?v=AtshM6D8D-Y „თებერვლის ტანკები“] * [https://www.youtube.com/watch?v=cQDhqJ-SF8Q „დამოუკიდებლობის ერთი ისტორია“] * [https://www.youtube.com/watch?v=nc9UpV4z3CU „პირველი 26 მაისი ოკუპირებულ საქართველოში“] * [https://www.youtube.com/watch?v=Tay5AbTvTQ4 „ვებრძოდით, ვებრძვით და ვებრძოლებით“] * <references /> [[კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები]] cmt1tvnsv1ci8c0qinx9nzzpj6i4vmb 0 505274 5428341 4955820 2026-07-06T19:12:25Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428341 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი | ფონი = solo_singer | სახელი = პატი ლაპონი | ფოტო = | ფოტოს სიგანე = 220პქ | წარწერა = | დაბსახელი = | დაიბადა = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1949|4|21}} | დაბადების ადგილი = [[ნორთპორტი]], [[ნიუ-იორკი|ნიუ იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | სხვა სახელები= | განათლება = [[ჯულიარდი]] | აქტიურობის წლები = [[1972]] – დღემდე | მეუღლე= | შვილები = 1 | პარტნიორები = [[მეთიუ ჯონსონი]] | საქმიანობა= მომღერალი, მსაიხობი | მამა = | ნამდვილისახელი = | რეზიდენცია= | საიტი = {{url|pattilupone.net}} | გამორჩეული როლები = | ტონის ჯილდოები }} '''პატი ენ ლაპონი''' ({{lang-en|Patti Ann LuPone}}; დ. [[21 აპრილი]], [[1949]], [[ნორთპორტი]], [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]) — ამერიკელი მსახიობი და მომღერალი, რომელიც ყველაზე ცნობილია სასცენო მიუზიკლებში მუშაობით. მან მოიგო ორი [[გრემის ჯილდო|გრემის]] პრემია, ორი [[ტონი (ჯილდო)|ტონი]] და ორი [[ოლივიერის ჯილდო]]. იგი ასევე არის [[2006]] წლის ამერიკული თეატრის დიდების დარბაზის დამფუძნებელი. == ადრეული ცხოვრება == ლაპონი დაიბადა [[1949]] წლის [[21 აპრილი|21 აპრილს]], [[ნორთპორტი|ნორგპორტში]], [[ნიუ-იორკი|ნიუ – იორკში]], [[ლონგ-აილენდი|ლონგ – აილენდზე]]. ლონგ – აილენდის უნივერსიტეტის CW Post Campus– ის ბიბლიოთეკის ადმინისტრატორის ანჯელა ლუიზის და სკოლის ადმინისტრატორის ორლანდო ჯოზეფ ლაპონის ქალიშვილი. მისი დიდი დიდი დეიდა იყო მე -19 საუკუნის საოპერო მომღერალი [[ადელინა პატი]]. მისი უფროსი ძმა რობერტ ლაპონი არის [[ტონი (ჯილდო)|ტონიზე]] ნომინირებული მსახიობი, მოცეკვავე და რეჟისორი, რომელმაც განასახიერა რეჟისორის ზაკის როლი A Chorus Line- ში. რობერტის ტყუპი ძმა, უილიამი, მშობლების კვალს მიჰყვა, მან მიიღო ბიბლიოთეკის მეცნიერებათა დიპლომი, რასაც მოჰყვა მასწავლებლობის კარიერა, ასევე ვერმონის არმიის ეროვნულ გვარდიაში კარიერა, [[ავღანეთი|ავღანეთში]] განლაგების ჩათვლით და გახდა სერჟანტი. ლაპონი იყო ჯულიარდის დრამატული განყოფილების პირველი დამამთავრებელი კლასის (1968–1972: ჯგუფი 1), რომელშიც ასევე მონაწილეობდნენ მსახიობები კევინ კლაინი და დევიდ ოგდენ სტიერსი. მან დაამთავრა ჯულიარდი 1972 წელს სამხატვრო ბაკალავრის ხარისხით<ref>[https://movies.nytimes.com/person/531610/Patti-LuPone/biography "Patti LuPone"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130515043328/http://movies.nytimes.com/person/531610/Patti-LuPone/biography |date=2013-05-15 }}. ''All Movie Guide''. The New York Times. Retrieved April 2, 2012.</ref> == კარიერა == ლაპონემ პროფესიონალური მოღვაწეობა სამსახიობო კომპანიაში დაიწყო [[1972]] წელს და [[ბროდვეი|ბროდვეის]] დებიუტი შედგა ფილმში "სამი და" [[1973]] წელს. მან მიიღო [[ტონი (ჯილდო)|ტონის ჯილდოს]] შვიდი ნომინაციიდან პირველი [[1975]] წელს მიუზიკლისთვის "ყაჩაღი პატარძალი". მან მოიგო [[ტონი (ჯილდო)|ტონის]] პრემია საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მიუზიკლში ევა პერონის როლისთვის [[1979]] წელს ორიგინალ ბროდვეიში წარმოებულ ევიტაში. მან ითამაშა Fantine- ის ორიგინალ Les Misérables- ში და Moll- ში Cradle Will Rock- ში, [[1985]] წელს მოიგო ოლივიე პრემია მიუზიკლის საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მუშაობისთვის. მან მოიგო მეორე [[ტონი (ჯილდო)|ტონის ჯილდო]] როუზის როლისთვის [[2008]] წელს ბროდვეის ბოშების აღორძინებაში და მეორე ოლივიე პრემია [[2019]] წელს, მოიგო საუკეთესო მსახიობი ქალის მეორეხარისხოვანი როლისთვის. ჯოანის როლისთვის კომპანიის დასავლეთის აღორძინების ფილმში. სხვა სცენაზე შესრულებულ მუსიკალურ სპექტაკლებში შედის მისი ტონი-ნომინირებული როლი, როგორც Reno Sweeney, [[1987]] წელს ბროდვეის აღორძინების ფილმში Any Everything Goes. [[2005]] წელს ბუდვეის ახალ ფილმში Sweeney Todd: The Demon Barber of Fleet Street, მისი ტონი-ნომინირებული როლი, როგორც ლუსია, [[2010]] წლის ორიგინალ ბროდვეის ფილმში Women of A ნერვული დაშლის პირას, და მისი ტონი-ნომინირებული როლი, როგორც Helena Rubenstein [[2017]] წლის War Paint– ის ორიგინალური ბროდვეის წარმოება. მან ასევე მოიგო ორი [[გრემის ჯილდო|გრემის]] პრემია [[2007]] წელს [[ლოს-ანჯელესი|ლოს ანჯელესის]] ოპერის სპექტაკლის Rise and Fall of the City of Mahagonny წარმოების საუკეთესო კლასიკური ალბომისა და საუკეთესო ოპერის ჩაწერის კატეგორიაში. ტელევიზიით მან ითამაშა დრამატულ სერიალში [[Life Goes On]] (1989–1993) და მიიღო [[ემის ჯილდო|ემის]] პრემია ნომინაციებში სატელევიზიო ფილმში The Song Spinner (1995) და მისი სტუმარი როლი სიტკომში [[Frasier]] (1998). მას ასევე ჰქონდა განმეორებითი როლები [[რაიან მერფი|რაიან მერფის]] FX ორ სერიალში, ტრილერში [[ამერიკული საშინელებათა ისტორია: ალქაჯთა კრება|American Horror Story: Coven]] (2013–2014) და დრამაში [[Pose]] (2019), ასევე მერფის ჰოლივუდში [[Netflix]]– ზე<ref>[https://www.npr.org/2020/05/11/854115432/actress-patti-lupone-is-now-starring-in-hollywood-show-on-netflix "Actress Patti LuPone Is Now Starring In 'Hollywood' Show On Netflix"]. ''NPR.org''. Retrieved 2020-10-06.</ref>. მან სტუმრად ითამაშა ფილმში Penny Dreadful (2014–2016), სანამ მთავარ როლში დაბრუნდებოდა. იგი ახმოვანებს პერსონაჟს Yellow Diamond ანიმაციურ სერიალში [[სტივენ უნივერსი|Steven Universe]] (2013–2019) და მის ეპილოგიურ სერიალებში Steven Universe Future (2019–2020). ის ასევე გამოჩნდა [[The CW]] კომედიაში Crazy Ex-Girlfriend, Rabbi Shari (2017). მის ფილმებში შედის [[მოწმე]] (1985), [[მის დეიზი]] (1989), [[სახელმწიფო და მთავარი]] (2000), პარკერი (2013) და [[კომიკოსი]] (2016). ლაპონს აქვს მეცო-სოპრანოს ვოკალური დიაპაზონი, და ის ცნობილია თავისი ძლიერი / მაღალი "ბროდვეი" ქამრის სიმღერით. [[2008]] წლის ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ იგი იყო "მსახიობი, რომელიც მღერის" და მადლობელი იყო, რომ მას "ხმა ჰქონდა".<ref> [https://www.seattletimes.com/entertainment/qa-with-patti-lupone-musical-life-goes-on-and-shes-in-charge/ "Q&A with Patti LuPone: Musical life goes on, and she's in charge"]. ''The Seattle Times''. Retrieved 10 March 2018.</ref><ref>{{Citation|last=CBS|title=Patti LuPone CBS Interview|date=2008-06-29|url=https://www.youtube.com/watch?v=QvnA9fyfa4s|access-date=2020-11-14}}</ref> == ლიტერატურა == * [https://www.amazon.com/Patti-LuPone-Memoir/dp/0307460746 Patti LuPone: A Memoir]. Paperback – Illustrated, November 8, 2011. by Patti LuPone  (Author) == რესურსები ინტერნეტში == * [https://pattilupone.net/ ოფიციალური საიტი] * [http://www.people.com/people/patti_lupone პატი ლაპონი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180915163056/https://people.com/people/patti_lupone |date=2018-09-15 }} [[People|People.com]]-ზე * [http://www.iobdb.com/CreditableEntity/4548 პატი ლაპონი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230408170149/http://www.iobdb.com/CreditableEntity/4548 |date=2023-04-08 }} [[IOBDb|IOBDB-ზე]] {{IMDb name|526985}} * {{twitter|pattilupone}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ლაპონი, პატი}} [[კატეგორია:დაბადებული 21 აპრილი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1949]] [[კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] mj80l8jfrjtggemhbq8pbio91igzbza 0 516975 5428453 4701151 2026-07-07T05:44:40Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428453 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = | სურათი = | სურათისზომა = | წარწერა = | დაარსდა = | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = | პოზრუკა = | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = | ექსპონატი = | კლასიფიკაცია = | ვიზიტორები = | დირექტორი = | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი = }} '''რაპერსვილის პოლონური მუზეუმი''' - პოლონური მუზეუმი [[რაპერსვილი|რაპერსვილში]], [[შვეიცარია]]ში. დაარსდა [[1870]] წელს, პოლონელი გრაფის, [[ვლადისლავ ბროელ-პლატერი]]ს მიერ, [[აგატონ გილერი]]ს მოთხოვნის საფუძველზე.<ref>Gabriela Pauszer-Klonowska, "''W Raperswilu śladami Żeromskiego i Prusa''" ("In Rapperswil in the Footsteps of Żeromski and Prus"), pp. 466-67.</ref> ორი შუალედის გარდა (1927-1936, 1952-1975), მუზეუმი [[შვეიცარია]]ში, ქვეყანაში, სადაც ბოლო ორი ასწლეულის მანძილზე უამრავი პოლონელი გადასახლდა, პოლონური კულტურის ცენტრს წარმოადგენდა. == ისტორია == პოლონური მუზეუმი [[რაპერსვილის სასახლე]]შია განთავსებული. სასახლე XII საუკუნეში აშენდა გრაფ რუდოლფ რაპერსვილელის დროს და წლების მანძილზე [[ჰაბსბურგები]]ს დაქვემდებარებაში იყო. რაპერსვილი თავისუფალი ქალაქი (''Freie Reichsstadt'') გახდა [[1415]] წელს, საბოლოოდ კი, [[შვეიცარიის კონფედერაცია]]ს შეუერთდა. წლების მანძილზე უყურადღებობის გამო სასახლე ავარიულ მდგომარეობაში აღმოჩნდა. XIX საუკუნის მეორე ნახევარში, ადგილობრივმა მოხელეებმა [[პოლონეთის აჯანყება (1830-1831)|ნოემბრის აჯანყების]] შემდეგ სასახლე 99 წლით იჯარით პოლონელ ემიგრანტს, გრაფ ვლადისლავ ბროელ-პლატერს (ემილია პლატერის, 1830 წლის აჯანყების გმირის ნათესავი) გადასცეს, რომელიც [[შვეიცარია]]ში [[1844]] წელს გადასახლდა. გრაფმა საკუთარი ხარჯებით სასახლეს რესტავრაცია ჩაუტარა და [[1870]] წლის 23 ოქტომბერს იგი გაიხსნა როგორც პოლონური ეროვნული მუზეუმი.<ref>Pauszer-Klonowska, pp. 466-67.</ref> [[1892]] წლიდან მუზეუმში ერთი ან რამდენიმე ბიბლიოთეკარი იყო დასაქმებული. 1892-1896 წლებში მუზეუმში რომანისტი [[სტეფან ჟერომსკი]] მუშაობდა. [[1895]] წელს მუზეუმი ცნობილმა მწერალმა, [[ბოლესლავ პრუსი|ბოლესლავ პრუსმა]] მოინახულა. სასახლის შესასაველი წინ ბარის კონფედერაციის სვეტი მდებარეობდა, რომელიც [[ციურიხის უნივერსიტეტი]]ს პროფესორის, იულიან სტადლერის დაპროექტებული იყო. [[1868]] წელს სვეტი გრაფმა პლატერმა საკუთარი სახსრებით მოახსნევინა. თავდაპირველად სვეტი ციურიხის ტბის სანაპიროზე მდებარეობდა, ამგრამ რუსების პროტესტის შემდეგ სასახლის წინ დადგეს, რათა ქალაქში მყოფებს ვერ დაენახათ. სვეტის თავზე არწივია, ფუძეზე კი დათვები და სხვა არსებები არიან გამოსახული. ლათინური წარწერა ''Magna Res Libertas'' ითარგმნება როგორც „თავისუფლება დიდი რამაა“. სვეტზე პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის გერბი (რომელზეც არწივია გამოსახული) და [[ლიეტუვის გერბი|ლიეტუვური ვიტისია]] გამოსახული. [[File:Polenmuseum - Schloss Rapperswil - Innenansicht 2011-03-12 16-49-18 ShiftN.jpg|thumb|left|პოლონური მუზეუმი რაპერსვილში]] [[File:Rapperswil - Schloss - Neue Jonastrasse (Manor) 2010-10-02 16-21-54.JPG|thumb|thumb|left|სასახლე ახალი იონასტრასედან]] [[File:Agaton Giller.JPG|thumb|left|200px|აგატონ გილერი]] [[File:Władysław Broel-Plater.PNG|thumb|200px|left|ვლადისლავ პლატერი]] [[1892]]-[[1994]] მუზეუმში ჟერომსკისთან ერთად მუზეუმის ბიბლიოთეკარი ზიგმუნტ ვასილევსკიც იყო. მალე ბიბლიოთეკამ და არქივებმა მუზეუმის არტეფაქტებზე უფრო დიდი მნიშვნელობა შეიძინა. [[1874]] წელს მუზეუმს [[ლეონარდ ხოძკო]]ს კოლექცია დაემატა. შემდეგსი ბიბლიოთეკას დიდი ემიგრაციის პერიოდთან დაკავშირებული მასალები, ნაბეჭდი მასალა, გრავიურები და რუკები გადაეცა. [[1883]] წელს ბიბლიოთეკას გრაფ პლატერის არქივები გადაეცა, რომლებიც მნიშვნელოვან ინფორმაციას შეიცავდა [[იანვრის აჯანყება|1863 წლის იანვრის აჯანყებისა]] და აჯანყების შემდეგ შვეიცარიაში ემიგრირებული პოლონელების შესახებ. ბიბლიოთეკამ მიიღო არტურ ვოლინსკის კოლექციებიც ამ აჯანყების შესახებ. წლების მანძილზე მუზეუმის ბიბლიოთეკას სხვადასხვა ქვეყნის ოჯახებისა და ორგანიზაციების მიერ ნაანდერძევი არქივები დაემატა. [[1927]] წლამდე ბიბლიოთეკაში იმ პოლონურ პერიოდულ გამოცემებს აგროვებდნენ, რომლებიც პოლონეთის საზღვრებს გარეთ გამოიცემოდა და უცხოურ პერიოდულ გამოცემებსაც, რომლებიც პოლონეთს შეეხებოდა. XX საუკუნის ბოლოსთვის, რაპერსვილის მუზეუმის ბიბლიოთეკა უდიდესი პოლონური ბიბლიოთეკა იყო პოლონეთის საზღვარგარეთ.<ref>''Biblioteka Muzeum Polskiego w Rapperswilu: Historia Biblioteki, 1870–1927'' (The Library of the Polish Museum in Rapperswil: History of the Library, 1870–1927): See External links, "Library of the Polish Museum, Rapperswil."</ref> == რეპატრიაცია == მუზეუმის დამფუძნებელმა, გრაფმა პლატერმა მუზეუმი ანდერძით პოლონელ ხალხს უსახსოვრა. [[1927]] წელს, პოლონეთის დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, პლატერის სურვილის შესაბამისად, მუზეუმის კოლექციები პოლონეთში გადაიტანეს: ხელოვნების 3 000 ნიმუში, 2 000 ისტორიული რელიქვია, 20 000 გრავიურა, 9 000 მონეტა და მედალი, 92 000 წიგნი და 27 000 ხელნაწერი. [[ვარშავა]]ში ამ კოლექციების დიდი ნაწილი, განსაკუთრებით, ბიბლიოთეკა და არქივები, [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დროს გერმანელებმა შეგნებულად გაანადგურეს.<ref name="Polish Museum Rapperswil">[https://web.archive.org/web/20061003122013/http://www.muzeum-polskie.org/muzeum/historia_eng.htm Polish Museum Rapperswil]</ref> გერმანელებს [[ტადეუშ კოსციუშკო]]ს გული გადაურჩა, რომელიც ვარშავის სამეფო სასახლის სამლოცველოშია დასვენებული, რომელიც 1970-იან წლებში ხელახდა აშენდა. == თანამედროვე პოლონეთი == [[1936]] წელს რაპერსვილის სასახლეში თანამედროვე პოლონეთის მუზეუმი დაარსდა და დამოუკიდებელი პოლონეთის ხელოვნების და მიღწევების პოპულარიზებას ისახავდა მიზნად. [[1940]] წელს, მას შემდეგ, რაც [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] მებრძოლი 13 000 პოლონელი ჯარისკაცი შვეიცარიაში გადაიყვანეს, ინტერნირებულთა ბანაკში მუზეუმი საგანმანათლებლო და კულტურულ სამუშაოს ასრულებდა. [[1945]] წელს, მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ მუზეუმი პოლონეთის სახალხო რესპუბლიკის დაქვემდებარებაში გადავიდა. [[1952]] წელს რაპერსვილის ადგილობრივმა მთავრობამ, იმის შიშით, რომ სასახლე კომუნისტური პროპაგანდის ცეტრი არ გამხდარიყო, მუზეუმი დახურა.<ref name="Polish Museum Rapperswil"/> == მუზეუმი დღეს == მუზეუმი ხელახლა [[1975]] წელს გაიხსნა. დღეისთვის მუდმივი გამოფენებია: შვეიცარიელები პოლონეთში და პოლონელები შვეიცარიაში; XIX-XX საუკუნეებში დასავლეთით პოლონელთა ემიგრაციის ისტორია; პოლონელთა ეროვნული დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლის ისტორია; ცნობილი პოლონელი მეცნიერები და ნობელის პრემიის ლაურეატები; XIX-XX საუკუნეების პოლონელ ხელოვანთა ნახატები; ებრაული კულტურა პოლონეთში; პოლონური სახალხო ხელოვნება. დამატებით, მუზეუმში პოლონეთის ისტორიისა და ხელოვნების შესახებ პერიოდული გამოფენებიც ეწყობა.<ref>Janusz S. Morkowski, ''Polish Museum, Rapperswil: Guide through the Exposition''.</ref> პოლონური მუზეუმი მოიცავს ბიბლიოთეკასაც, რომელიც ამჟამად სასახლის ქვემოთ ბორცვზე, ბურგჰოფის სახლშია განთავსებული. მასში პოლონეთის ისტორიისა და კულტურის 20 000-მდე ტომია დაცული, მათ შორის დასავლურ ევროპულ ენებზე შესრულებული ნამუშევრებიც. ბიბლიოთეკის წიგნების კატალოგი ონლაინაცაა ხელმისაწვდომი. მუზეუმში დაცული არტეფაქტები რამდენიმე საუკუნეს მოიცავს და ისეთ პიროვნებებთანაა დაკავშირებული, როგორებიც იყვნენ: [[ტადეუშ კოსციუშკო]], [[ჰენრიკ სენკევიჩი]], [[ვლადისლავ რეიმონტი]] და [[იან ნოვაკ-იეზიორანსკი]].<ref name="Polish Museum Rapperswil"/> [[2008]] წელს რაპერსვილის მკვიდრთა ნაწილმა სასახლიდან მუზეუმის გადასატანად პეტიცია შეადგინა. მეორე მხრივ, მუზეუმი სასახლეში დარჩენის კამპანიას ატარებს.<ref>{{Cite web |url=http://www.rapperswil-castle.com/ |title=rapperswil-castle.com |accessdate=2021-09-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200220123904/http://www.rapperswil-castle.com/ |archivedate=2020-02-20 }}</ref> == ბიბლიოთეკარები == [[1927]] წლამდე, სანამ მუზეუმის კოლექციების პოლონეთში რეპატრიაცია მოხდებოდა, მუზეუმის ბიბლიოთეკარად რამდენიმე ცნობილი პიროვნება მუშაობდა, მათ შორის: ზიგმუნტ ვასილევსკი (1892-1894), [[სტეფან ზერომსკი]] (1892-1896), [[სტანისლავ გრაბსკი]] (1899-1901), [[ფლორიან ზნანეცკი]] (1901-1910), ადამ ლევაკი (1915-1927) და სხვ.<ref>{{Cite web |url=http://muzeum-polskie.org/biblioteka/hist_1pl.htm |title=Library of the Polish Museum, Rapperswil |access-date=2021-09-20 |archive-date=2011-08-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110822202726/http://muzeum-polskie.org/biblioteka/hist_1pl.htm }}</ref> == ლიტერატურა == *[[Marek Żukow-Karczewski]], [http://mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=12431&from=publication&tab=1 ''Sprawa raperswilska'' (Rapperswil affair), "Życie Literackie", No. 34, 1987, p. 1, 10] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150227172327/http://mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=12431&from=publication&tab=1 |date=2015-02-27 }} (პოლონურად) *Janusz S. Morkowski, ''Polish Museum, Rapperswil: Guide through the Exposition'' (trilingual English-German-Polish guidebook), Rapperswil, 1994, {{ISBN|83-900559-9-6}}. *Gabriela Pauszer-Klonowska, "''W Raperswilu śladami Żeromskiego i Prusa''" ("In Rapperswil in the Footsteps of Żeromski and Prus"), ''Problemy: organ Towarzystwa Wiedzy Powszechnej'' (Problems: Organ of the Society of Universal Knowledge), ''rok XXV, nr 8 (281)'' [year XXV, no. 8 (281)], 1969, pp.&nbsp;466–70. *Krystyna Tokarzówna and Stanisław Fita, ''Bolesław Prus, 1847–1912: Kalendarz życia i twórczości'' (Bolesław Prus, 1847–1912: Calendar of Life and Work), Warsaw, Państwowy Insytut Wydawniczy, 1969. *''"Wyrzucają polskie Muzeum"'' ("Evicting Polish Museum"), ''[[Gwiazda Polarna]]'' (The Pole Star), vol. 106, no. 23 (15 November 2014), p.&nbsp;4. == რესურსები ინტერნეტში == * [https://www.google.com/culturalinstitute/beta/partner/the-polish-museum-in-rapperswil The Polish Museum in Rapperswil at Google Cultural Institute] * [http://www.muzeum-polskie.org/mpr/polski/index.html ''Muzeum Polskie w Rapperswilu'' (The Polish Museum in Rapperswil &#91;in Polish&#93;)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180719054144/http://www.muzeum-polskie.org/mpr/polski/index.html |date=2018-07-19 }} * [https://www.youtube.com/watch?v=4hMeOPsB7vA ''Serce Polski – Rapperswil (PL); film zrealizowany ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego'' (Heart of Poland: Rapperswil; film financed by the Polish Ministry of Culture and National Heritage &#91;in Polish&#93;)] == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} [[კატეგორია:1870 წელს დაარსებული მუზეუმები]] [[კატეგორია:მუზეუმები სანქტ-გალონის კანტონში]] [[კატეგორია:პოლონური კულტურის მუზეუმები საზღვარგარეთ]] [[კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კულტურული საკუთრება სანქტ-გალონის კანტონში]] [[კატეგორია:ტურისტული ღირსშესანიშნაობები რაპერსვილ-იონაში]] [[კატეგორია:შენობა-ნაგებობები რაპერსვილ-იონაში]] t9rh74ff410kfsmoeufc10gspafxht1 0 517045 5428446 4881192 2026-07-07T05:08:57Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428446 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = პოლიტექნიკური მუზეუმი | სურათი = Polytechnic Museum.jpg | სურათისზომა = | წარწერა = | დაარსდა = [[1872]] | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = | პოზრუკა = | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = | ექსპონატი = | კლასიფიკაცია = | ვიზიტორები = | დირექტორი = | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი = }} '''პოლიტექნიკური მუზეუმი''' ({{lang-ru|Политехнический музей}}) - ერთ -ერთი უძველესი სამეცნიერო მუზეუმი მსოფლიოში და მდებარეობს [[მოსკოვი|მოსკოვში]]. მასში წარმოდგენილია რუსული და საბჭოთა ტექნოლოგია და მეცნიერება, ასევე თანამედროვე გამოგონებები. იგი დაარსდა [[1872]] წელს, პირველი რუსულენოვანი ტექნიკური გამოფენის შემდეგ, [[პეტრე I დიდი|პეტრე დიდის]] დაბადებიდან ორასი წლისთავზე, ბუნებისმეტყველების, ანთროპოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ერთგულთა საზოგადოების ინიციატივით.<ref name=":0">Polytechnic Museum, [http://eng.polymus.ru/?s=18&lvl=1 History] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303172829/http://eng.polymus.ru/?s=18&lvl=1 |date=2016-03-03 }}</ref> მუზეუმის პირველი ეტაპი შექმნილია [[იპოლიტ მონიგეტი|იპოლიტ მონიგეტის]] მიერ და დასრულდა [[1877]] წელს<ref name=":0" />. ჩრდილოეთ ფრთა დაემატა [[1896]] წელს და სამხრეთი ფრთა [[1907]] წელს. პოლიტექნიკური მუზეუმი არის ყველაზე დიდი ტექნიკური მუზეუმი რუსეთში და მასში არის ისტორიული გამოგონებებისა და ტექნოლოგიური მიღწევების ფართო სპექტრი წარმოდგენილი, მათ შორის მე -18 საუკუნის ჰუმანოიდული ავტომატები და პირველი საბჭოთა კომპიუტერები. კოლექცია შეიცავს 160,000 -ზე მეტ ნივთს 65 დარბაზში, მათ შორის ქიმია, სამთო, მეტალურგია, ტრანსპორტი, ენერგია, ოპტიკა, ავტომატიკა, კომპიუტერული ინჟინერია, რადიო ელექტრონიკა, კომუნიკაციები და კოსმოსის კვლევა. მაჩვენებლები მოიცავს პირველ აქრომატულ ტელესკოპს; მზის ადრეული მიკროსკოპი გერმანელი ანატომისტების [[იოჰან ნათანაელ ლიბერკონი|იოჰან ნათანაელ ლიბერკონის]] მიერ შექმნილი; [[ბორის ბორისოვიჩ გალიცინი|ბორის ბორისოვიჩ გალიცინის]] ადრეული სეისმოგრაფი; გალვანოპლასტიკა [[მორიც ფონ იაკობი|მორიც ფონ იაკობის]] მიერ; და ადრეული ელექტრული ნათურები [[პავლე იაბლოჩკოვი|პაველ იაბლოჩკოვის]] მიერ.<ref>Polytechnical museum, [http://eng.polymus.ru/?s=19&lvl=1 The Museum Collections] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060719045139/http://eng.polymus.ru/?s=19&lvl=1 |date=2006-07-19 }}</ref> == ისტორია == საბუნებისმეტყველო მეცნიერების ერთგულების საზოგადოება შეიქმნა [[მოსკოვი|მოსკოვში]] [[1863]] წელს. საზოგადოების პირველი პრეზიდენტი იყო [[გრიგორი ეფმოვიჩ შჩუროვსკი]] და მან საზოგადოების სხვა წამყვან წევრებთან ერთად განიხილა მუზეუმის არსებობის საკითხი. მათი პირველი ნაბიჯი ამ მიმართულებით იყო ბიბლიოთეკის შექმნა, სადაც განთავსებული იყო მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის ისტორიის დოკუმენტირებული წიგნები. ეს გახდა ცენტრალური პოლიტექნიკური ბიბლიოთეკა, მაგრამ ამით ჩამოყალიბდა მათი ამბიციები. [[1871]] წელს მოსკოვის საბჭომ გამოყო ნახევარი მილიონი მანეთი მუზეუმის შესაქმნელად. შეიქმნა კომიტეტი დიდ ჰერცოგ [[კონსტანტინ ნიკოლაევიჩი|კონსტანტინ ნიკოლაევიჩთან]] ერთად საპატიო თავმჯდომარედ. მუზეუმის ჩამოყალიბება დროული იყო, რადგან პეტრე დიდის 200 წლის იუბილე შთააგონებდა მთელ რუსულ ტექნიკურ გამოფენას, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა ახალი მუზეუმის დასაწყებად.<ref>[http://www.prlib.ru/en-us/History/Pages/Item.aspx?itemid=1174 The Polytechnical Museum opened in Moscow] Presidential Library, Retrieved 17 November 2015</ref> გამოფენის ექსპონატები მიეძღვნა პეტრე დიდის დაბადებიდან 200 წლისთავს. == კოლექცია == [[2013]] წლის 1 იანვრის მდგომარეობით მუზეუმის ფონდი შედგებოდა 229 348 ერთეულისგან. მუზეუმში წარმოდგენილია ეროვნული და მსოფლიო მნიშვნელობის 150 – მდე სამუზეუმო კოლექცია. მუზეუმის ფონდებში დომინირებს სამეცნიერო და ტექნიკური ტიპოლოგიური კოლექციები, რომლებიც შედგება ფუნქციური ტექნიკური ობიექტებისგან. ისინი შეიძლება გამოყენებულ იქნას როგორც ინფორმაციის წყარო კონკრეტული ტიპის ტექნოლოგიის განვითარების ძირითადი ეტაპებისა და მიმართულებების შესახებ. მუზეუმის მთავარი მახასიათებელია მანქანების კოლექცია, მათ შორის ველოსიპედების, მოტოციკლების, მანქანების სექციები. ავტომობილების კოლექციის მარგალიტი არის მსოფლიოში შემორჩენილი რუსული მანქანა, რომელიც აშენდა რევოლუციამდე Russo-Balt K12/20, რომელიც გამოვიდა 1911 წელს. თემატურ ფონდში "ელექტრონიკა და კომუნიკაცია" გაერთიანებული ყველა ტექნოლოგია წარმოდგენილია კოლექციებში "გაცვლა", "ხმის ჩაწერისა და დაკვრის ტექნიკა", "ტელევიზიის მიმღებები", "რადიო მიმღებები". მუზეუმის კოლექცია "ტელეფონები" გვიჩვენებს ტერმინალური სატელეფონო სისტემების განვითარებას ბელის მიმღებიდან თანამედროვე მობილურ ტელეფონებამდე. კრებული "ტელეგრაფის ტექნიკა" მოიცავს ყველა სახის ტელეგრაფის და ფაქსიმილის ტექნიკას პ.ლ. -ს მიერ პირველი ელექტრომაგნიტური აპარატის შექმნის დღიდან. კომპიუტერული აღჭურვილობის კოლექცია არის ყველაზე ყოვლისმომცველი ჩვენება რუსეთში და მოიცავს იშვიათ საავტორო უფლებების მოწყობილობებს, როგორიცაა [[ვიქტორ ბუნიაკოვსკი|ვიქტორ ბუნიაკოვსკის]] ავტომატური აბაკი,<ref>{{Cite web |url=http://history-computer.com/CalculatingTools/Gadgets/Buniakovski.html |title=Viktor Bunyakovsky |accessdate=2021-09-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200103064212/https://history-computer.com/CalculatingTools/Gadgets/Buniakovski.html |archivedate=2020-01-03 }}</ref> ოდნერის დამატების აპარატის ერთ -ერთი პირველი მოდელი, შიდა კომპიუტერის "ურალის" ერთადერთი შემორჩენილი ასლი. ,ვლადიმერ ლუკიანოვის ჰიდრავლიკური ინტეგრატორი<ref>[http://www.digitaljournal.com/article/338106 In 1936 Soviet scientist Lukyanov built an analog water computer]</ref> მსოფლიოში ერთადერთი კომპიუტერი, რომელიც დაფუძნებულია სამეულ ლოგიკაზე, "სიეტუნი" და მრავალი სხვა იშვიათობა. == საჯარო ლექციები == მუზეუმის ფუნქციის გარდა, პოლიტექნიკური მუზეუმი იყო მნიშვნელოვანი ადგილი მეცნიერებისა და კულტურის რუსულ ენაზე გავრცელებისათვის. [[1913]] წლიდან [[1918]] წლამდე ის იყო რუსული ავანგარდის შესახებ დისკუსიების ცენტრი, სადაც საჯარო ლექციები კითხულობდნენ [[ვლადიმერ მაიაკოვსკი]], დ<nowiki/>[[ავით ბურლიუკი]], [[ანდრეი ბელი]], [[ალექსეი კრუჩენიხი]], [[ველიმირ ხლებნიკოვი]].<ref>Vladimir Markov, Russian Futurism: A History, University of California Press, 1969,</ref> ხრუშჩოვის დათბობის პერიოდში მისი მთავარი აუდიტორია იყო ანდრეი ვოზნესენსკის, რობერტ როჟდესტვენსკის და ბულატ ოკუჯავას საჯარო წარმოდგენების ადგილი. ეს ასევე ადგილი იყო პოპულარული მეცნიერული ლექციებისთვის, რომელსაც კითხულობდნენ [[მეტლი მეჩნიკოფი]], [[ალექსანდრე ფერსმანი]] და [[ნილს ბორი]].<ref>{{Cite web |url=http://www.pmlectures.ru/about |title=About Public Lectures at the Polytechnical Museum (in Russian) |accessdate=2021-09-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140902051008/http://pmlectures.ru/about |archivedate=2014-09-02 }}</ref> == ლიტერატურა == * 10 лет партнёрства // Полиграфия : журнал. — 2008. — № 2. — С. 30. * ''Ананьева О. А.'' Особенности формирования коллекции счётной техники в Политехническом музее // Советский научно-технический музей: проблемы и перспективы : Cборник научных трудов. — 1990. — С. 95—97. — <nowiki>ISBN 5-12-002611-7</nowiki>. * ''Анисимов А. И.'' Наш Политехнический (страницы истории). — <abbr>М.</abbr>: Знание, 1983. — 192 с. — 500 экз. * Ассоциация научно-технических музеев Российского комитета Международного совета музеев / научный редактор Григорян Г. Г.. — Москва: Политехнический музей: РИА «Мак Карт», 2005. — С. 56. — 113 с. * ''Барский Я. Д., Козлов Г. П.'' Политехническому музею 100 лет. — <abbr>М.</abbr>: Знание, 1972. — 40 с. — 500 экз. * ''Балла О.'' Наука в режиме диалога // Знание-сила : журнал. — 2012. — № 3. — С. 78—82. * ''Беляевская О. Н., Вересоцкая Г. Э.'' Консервация живописного панно на северном фасаде Политехнического музея (1907) // Художественное наследие. — 2006. * ''Бранденбург Б. Ю., Татаржинская Я. В., Щенков А. С.'' Архитектор Иван Машков. — <abbr>М.</abbr>: Русская книга, 2001. — С. 47. — 136 с. — <nowiki>ISBN 5-268-00413-1</nowiki>. * ''Бредли Д.'' Основание Политехнического музея // Наука в городе. — 2015. — С. 96—127. * ''Вострышев М. И.'' Вся Москва от А до Я. — Москва: Алгоритм, 2011. — 1064 с. — <nowiki>ISBN 978-5-4320-0001-9</nowiki>. * Выставка «Наука спасения» // КоммерсантЪ Weekend : журнал. — 2014. — № 32. — С. 22. * ''Григорян Г. Г.'' Два юбилея Политехнического // Наука и жизнь : журнал. — 2007. — № 12. — С. 20—22. * ''Григорян Г. Г.'' Политехнический музей. Вчера. Сегодня. Завтра. // Мир измерений : журнал. — 2009. — № 12. — С. 46—51. — ISSN 1813-8667. * ''Григорян Г. Г.'' Политехнический музей. Как и почему? или Увлекательно о сложном в Политехническом музее: к 135-летию Политехнического музея. — <abbr>М.</abbr>: Мак Карт, 2006. — 108 с. * ''Л. Д. Дергачёва.'' Знания из кабинета учёного должны поступать в массы народа и стать его умственным достоянием. — Москва: Издательство Московского университета, 2001. — Т. 1. — 638 с. — <nowiki>ISBN 9785211042209</nowiki>. * Зодчие Москвы времени эклектики, модерна и неоклассицизма (1830-е — 1917 годы): иллюстрированный биографический словарь. — Москва: КРАБиК, 1998. — С. 164. — 32 с. — <nowiki>ISBN 5-900395-17-0</nowiki>. * ''Игнатьева О. А.'' Фонд редкой книги // Московский журнал. История государства Российского : журнал. — 2007. — № 12. — С. 46—49. * ''Исаев А. С.'' От самобеглой коляски до ЗИЛ-111 (из истории автомобиля). — <abbr>М.</abbr>: Московский рабочий, 1961. — 170 с. — 20 000 экз. * ''Каноне А.'' Московский Политехнический: миссия выполнима // Прямые инвестиции : журнал. — 2013. — № 8(136). — С. 84—85. — ISSN 1727-1304. == რესურსები ინტერნეტში == *[http://eng.polymus.ru/ Polytechnic Museum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210305201410/http://eng.polymus.ru/ |date=2021-03-05 }} *[http://www.otdihinfo.ru/photo/24.html Photos of the museum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200926072208/http://www.otdihinfo.ru/photo/24.html |date=2020-09-26 }} *[http://www.worldwalk.info/en/catalog/24/ State Polytechnic Museum (Moscow)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200821075046/http://www.worldwalk.info/en/catalog/24/ |date=2020-08-21 }} *[http://cih.ru/3d/m11.html Polytechnic Museum] — 3d model == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:პოლიტექნიკური, მუზეუმი}} [[კატეგორია:მოსკოვის მუზეუმები]] [[კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით]] ar5na0o4ct4wrovi40dzmwrfbwxn56z 0 517260 5428447 4881455 2026-07-07T05:09:48Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428447 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = პოლიტიკის ისტორიის მუზეუმი | სურათი = Mathilde Kschessinskaya Mansion.jpg | სურათისზომა = | წარწერა = | დაარსდა = [[1919]] | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = | პოზრუკა = | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = | ექსპონატი = | კლასიფიკაცია = | ვიზიტორები = | დირექტორი = | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი = }} '''რუსეთის პოლიტიკის ისტორიის მუზეუმი პეტერბურგში''' ({{lang-ru|Музей политической истории России}}) - პირველი ისტორიული და პოლიტიკური მუზეუმი რუსეთში, რომელიც ინახავს რუსული საზოგადოების პოლიტიკური ცხოვრების მტკიცებულებებს მე -18 საუკუნის ბოლოდან 21 -ე საუკუნის დასაწყისამდე. მუზეუმის კოლექცია მოიცავს 474,000 -ზე მეტ ექსპონატს. მუზეუმი თავის მისიას ხედავს სამოქალაქო საზოგადოების პოლიტიკური კულტურის ფორმირებაში<ref>«Новый музей: от замысла до воплощения» — СПб.: ГМПИР, 2013 — с. 8</ref>. მისამართი: კუიბიშევას ქუჩა, No2–4. რუსეთის პოლიტიკის ისტორიის მუზეუმში დაცულია რუსეთის ისტორიის მთავარი ფიგურების კუთვნილი არტეფაქტები, როგორიცაა პოლიტიკოსების, სახელმწიფო მოღვაწეების, მეცნიერებისა და სამხედრო ლიდერების ნივთები, მათ შორის [[სერგეი ვიტე]], [[ნიკოლოზ II (რუსეთი)|ნიკოლოზ II]], [[ვლადიმერ ლენინი]], [[მიხეილ გორბაჩოვი|მიხაილ გორბაჩოვი]] და [[იური გაგარინი]].<ref>{{Cite web |url=http://www.saint-petersburg.com/museums/museum-political-history.asp |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2021-09-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120419045500/http://www.saint-petersburg.com/museums/museum-political-history.asp |archivedate=2012-04-19 }}</ref> გამოფენების კალენდარი ხელმისაწვდომია ონლაინ.<ref>[http://en.polithistory.ru/ "POLITHISTORY.RU", Museum Political History's Event Calendar, Oct 4, 2012] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170929095809/http://www.en.polithistory.ru/ |date=სექტემბერი 29, 2017 }} Archived 2013-04-17</ref> == ისტორია == რუსეთის პოლიტიკური ისტორიის სახელმწიფო მუზეუმი (GMPIR) არის რევოლუციის სახელმწიფო მუზეუმის მემკვიდრე, რომელიც შეიქმნა [[1919]] წლის [[9 ოქტომბერი|9 ოქტომბერს]] პეტროგრადის მუშათა და წითელი არმიის დეპუტატების საბჭოს ბრძანებით. [2] მუზეუმი გაიხსნა [[ზამთრის სასახლე (სანქტ-პეტერბურგი)|ზამთრის სასახლის]] დარბაზებში [[1920]] წლის 11 იანვარს და პირველი გამოფენა გაიხსნა [[1922]] წელს. [[1955]] წელს რუსეთის პოლიტიკის ისტორიის მუზეუმმა მიიღო ორი ახალი შენობა: კშესინსკაიას და ბრანტის სასახლეები. 1955-1957 წლებში ამ შენობებს შეუერთდა ახალი ცენტრალური შენობა, შექმნილი არქიტექტორის ნ. [[ნადეჟინი|ნადეჟინის]] (1929-2005) მიერ<ref>[http://www.d-c.spb.ru/archiv/40/16.html Л. Лавров, Ю. Курбатов. Уроки тактичности и корректности архитектора Н. Н. Надежина] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923212236/http://www.d-c.spb.ru/archiv/40/16.html |date=2015-09-23 }} «АРДИС», № 4(40) 2008 год</ref>. ამ კომპლექსში იყო მუზეუმი, რომელიც ცნობილი გახდა როგორც დიდი ოქტომბრის სოციალისტური რევოლუციის სახელმწიფო მუზეუმი. [[1972]] წელს კი მუზეუმი გადავიდა [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]] კულტურის სამინისტროს იურისდიქციაში და გახდა [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა სოციალურ რესპუბლიკათა კავშირის]] რევოლუციის ცენტრალური მუზეუმის ფილიალი. [[1987]] წელს გაიხსნა ახალი ექსპოზიციის პირველი ეტაპი, მაგრამ უკვე [[1989]] წელს გადაწყდა მისი დახურვა და მეცნიერული და საექსპოზიციო საქმიანობის ახალი კონცეფციის შემუშავება<ref>ГМПИР: 90 лет в пространстве истории и политики. 1919—2009, с. 14</ref>. ახალი კონცეფციის შესაბამისად, [[1991]] წლის აგვისტოში სსრკ -ს კულტურის სამინისტრომ მიიღო გადაწყვეტილება მუზეუმის სტატუსის გარდაქმნისა და სახელწოდებით რუსეთის პოლიტიკური ისტორიის სახელმწიფო მუზეუმის დარქმევის შესახებ. [[1992]] წლიდან მუზეუმი შედის რუსეთის ფედერაციის კულტურის სამინისტროს იურისდიქციაში. [[2013]] წელს გაიხსნა ახალი ექსპოზიცია "ადამიანი და ძალა რუსეთში მე -19 - 21 საუკუნეებში", რომელიც შექმნილი იყო "ორი საუკუნის რუსული პოლიტიკური ისტორიის ჰოლისტიკური სურათის შესაქმნელად"<ref name=":0">[http://polithistory.ru/vistavka/1240-ekspoziciya-chelovek-i-vlast-v-rossii-v-xix-xxi-stoletiyah Государственный музей политической истории России — Экспозиция «Человек и власть в России в XIX – XXI столетиях»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131127140658/http://polithistory.ru/vistavka/1240-ekspoziciya-chelovek-i-vlast-v-rossii-v-xix-xxi-stoletiyah |date=2013-11-27 }} Архивная копия от 27 ноября 2013 на Wayback Machine // polithistory.ru</ref>. ახალი ექსპოზიცია მდებარეობს მუზეუმის ცენტრალურ ნაწილში - შენობის პირველ და მეორე სართულებზე, რომელიც შეიქმნა 1950 -იან წლებში და ერთმანეთთან აკავშირებს კესინსკაიასა და ბრენტის სასახლეებს. პირველ სართულზე წარმოდგენილია მე -19 საუკუნის მე –20 საუკუნის დასაწყისის მოვლენები და გმირები, მეორეზე - საბჭოთა და პოსტსაბჭოთა პერიოდის მოვლენები. ექსპოზიციის ბოლო მონაკვეთი დაგეგმილია განთავსდეს მესამე სართულზე - ის უნდა ასახავდეს თანამედროვე პოლიტიკურ რეალობას<ref name=":0" />. [[ფაილი:Особняк_В.Э.Бранта.JPG|მინი|ბრანტის სასახლე]] == კოლექცია == ქრონოლოგიურად, მუზეუმის კოლექცია მოიცავს რუსეთის ისტორიის პერიოდს, დაწყებული [[ეკატერინე II]]– ის მეფობით და გრძელდება რუსეთის პოლიტიკურ ცხოვრებაში უახლეს მოვლენებამდე. მე - 18 საუკუნის ყველაზე მნიშვნელოვანი ძეგლები მოიცავს დოკუმენტებს ეკატერინე II- ის საკანონმდებლო საქმიანობის შესახებ, ასევე, ფაქტებს საფრანგეთის დიდი რევოლუციის მოვლენების შესახებ; მე -19 საუკუნის მოვლენები წარმოდგენილია ექსპონატების კომპლექსებით, რომლებიც ეძღვნება ალექსანდრე II- ის "დიდი რეფორმების" ეპოქას, ს.იუ ვიტეს რეფორმებს. ექსპონატების დიდი კომპლექსი ავლენს რუსეთის იმპერიის უმაღლესი სახელმწიფო ორგანოების - სახელმწიფო საბჭოს და სახელმწიფო სათათბიროს საქმიანობას. მუზეუმის სახსრები შეიცავს მასალებს ბოლო სამი იმპერატორის კორონაციის შესახებ, სოციალური და პოლიტიკური მოძრაობების დაბადებისა და განვითარების შესახებ - დაწყებული დეკემბრისტებით, ა.ი. [[ჰერზენი|ჰერზენით]]. == შენობა == მუზეუმი შედგება მე –20 საუკუნის დასაწყისის ორი სასახლისგან, რომლებიც დაკავშირებულია 1950 – იან წლებში აშენებულ ცენტრალურ შენობასთან ერთად. [[კესინსკაიას სასახლე]] შეიქმნა 1904-1906 წლებში. შექმნილია ცნობილი არქიტექტორის [[ა.ი ფონ გოგენი|ა.ი ფონ გოგენის]] მიერ ცნობილი ბალერინა მ.ფ. [[კესინსკაია|კესინსკაიასთვის]]. მარტში - [[1917]] წლის ივლისის დასაწყისში აქ იყო განთავსებული ცენტრალური და პეტერბურგის კომიტეტები, ასევე ბოლშევიკების სამხედრო ორგანიზაცია. მეორე სასახლე ასევე ეკუთვნის ქალაქის არქიტექტურულ ძეგლებს. იგი აშენდა [[1909]] წელს არქიტექტორ რ. [[მელტსერის]] მიერ. მუზეუმს აქვს ორი ფილიალი: [[ბავშვთა სამუზეუმო ისტორიული განათლების ცენტრი]] (ბოლოტნაიას ქუჩა, 13) და [[რუსეთის პოლიტიკური პოლიციის მუზეუმი]] (გოროხოვაიას ქუჩა, 2). == ლიტერატურა == * «Изъятию не подлежит… Хранить вечно!». 100-летие коллекции Государственного музея политической истории России. 1907 – 2007. СПб, 2007, 238 с. Тираж 1300 экз. * Артёмов Е.Г., Кулегин А.М. Рождённый трижды. Государственному музею политической истории России 90 лет (1919 - 2009). СПб., ГМПИР, 2009. - 56 с.: с илл. * ГМПИР: 90 лет в пространстве истории и политики. 1919 - 2009. Материалы научной конференции, посвященной юбилею Государственного музея политической истории России. СПб.: Норма, 2010. - 264 с., илл. 32 с. * Исторический музей как зеркало перемен. 1991-2011. Материалы Международной научно-практической конференции 5-6 октября 2011 г. Спб.: Норма, 2012. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://polithistory.ru/ Официальный сайт музея] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის მუზეუმები]] [[კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით]] 6jmfo6o76tcba0w92hipdvo666tv9e6 0 520371 5428383 4548014 2026-07-07T00:32:09Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428383 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი|name_color=black|სახელი=პიერ ჯემაიელი|მშობლიური სახელი=بيار الجميل|სურათი=Pierre-Gemayel.jpg|დაბადების თარიღი=[[6 ნოემბერი]], [[1905]]|დაბადების ადგილი=ბიკფაია|გარდაცვალების თარიღი=[[29 აგვისტო]], [[1984]] (78 წლის)|მოქალაქეობა={{დროშა|ლიბანი}}|გარდაცვალების ადგილი=ბიკფაია|რელიგია=[[ქრისტიანი]] [[მარონიტი]]|პარტია=[[ქათაიბი]]|მეუღლე=[[ჟენევიევა ჯემაიელი]]|შვილები=6|განათლება=წმინდა იოსების უნივერსიტეტი|ჯილდოები=ნილოსის ორდენი|back_color=white}} '''პიერ ჯემაიელი''' ([[არაბული ენა|არაბ]]. بيار الجميل) 6 ნოემბერი, 1905, ბიკფაია, [[ლიბანი]] - 29 აგვისტო, 1984, იქვე))  — ლიბანელი მემარჯვენე ქრისტიანი პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე, ჯემაიელის ოჯახური კლანის ხელმძღვანელი. მემარჯვენე ქრისტიანული პარტია [[ქათაიბი|ქათაიბის]] ("ლიბანის ფალანგები") დამფუძნებელი და უცვლელი ლიდერი. ლიბანის ქრისტიანული თემის ერთ-ერთი ლიდერი.  მას რამდენჯერმე ეკავა სხვადასხვა მინისტრის პოსტი. ლიბანის სამოქალაქო ომის აქტიური მონაწილე. ლიბანის პრეზიდენტების — [[ბაშირ ჟმაიელი|ბაშირ]] და [[ამინ ჟმაიელი|ამინ ჯემაიელების]] მამა, ლიბანელი ცნობილი პოლიტიკოსების [[პიერ ამინ ჟმაიელი|პიერ ამინ ჯემაიელის]], [[სამი ჯემაიელი|სამი ჯემაიელის]], [[ნადიმ ჯემაიელი|ნადიმ ჯემაიელის]], [[ფუად აბუ ნადერი|ფუად აბუ ნადერის]] ბაბუა.<ref>[https://news.google.com/newspapers?id=7MJKAAAAIBAJ&pg=1290,6318162&dq=pierre+gem "Pierre Gemayel, Lebanese Christian leader".] ''The Day''. Beirut. AP. 30 August 1984. Retrieved 23 March 2013.</ref><ref>[http://countrystudies.us/lebanon/85.htm "Lebanon - Phalange Party"]. ''CountryStudies.us''. Retrieved 22 October 2012.</ref> == ბიოგრაფია == === განათლება, ბიზნესი, შეხედულებები === პიერ ჯემაიელი დაიბადა [[მთიანი ლიბანის მუჰაფაზა|მთიანი ლიბანის]]-მატნას რეგიონის [[მარონიტები|მარონიტულ]] სოფელ ბიკფაიეში. წარმოშობით მარონიტი შეიხების ძველი ოჯახიდან, თავად იყო შეიხის ტიტულის მფლობელი. ამინ ბაშირ გემაიელი, პიერ ჯემაიელის მამა (მეტსახელად "აბუ ალი"), ცნობილი იყო როგორც ქრისტიანი პოლიტიკური აქტივისტი.<ref>{{Cite web |url=https://biography.yourdictionary.com/pierre-gemayel |title=Pierre Gemayel Facts |access-date=2021-11-09 |archive-date=2021-11-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211109153709/https://biography.yourdictionary.com/pierre-gemayel }}</ref> 1914 წლის შემოდგომაზე იგი იძულებული გახდა [[ლიბანი|ლიბანიდან]] [[ეგვიპტე|ეგვიპტეში]] გაქცეულიყო, რადგან [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] წინააღმდეგ გამოდიოდა და [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] ხელისუფლებამ სიკვდილით დასაჯის განაჩენი გამოუტანა. პიერი მამასთან და ბიძასთან ერთად ცხოვრობდა [[ელ-მანსურა|ელ-მანსურში]]. ოჯახმა სამშობლოში დაბრუნება მხოლოდ 1918 წლის ბოლოს შეძლო, [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] დასრულების შემდეგ. პიერ ჯემაიელმა საშუალო განათლება მიიღო [[იეზუიტები|იეზუიტების]] კოლეჯში. შემდეგ მან დაამთავრა წმინდა იოსების უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი. იგი ფარმაცევტული ბიზნესით იყო დაკავებული, [[ბეირუთი|ბეირუთსა]] და [[ხაიფა|ჰაიფაში]] ფლობდა აფთიაქებს. იგი აქტიურად იყო დაკავებული სპორტით, ცნობილი იყო როგორც ფეხბურთელი და მოკრივე. იგი ხელმძღვანელობდა [[ლიბანის ფეხბურთის ფედერაციას.]]<ref>[https://www.nytimes.com/1984/08/30/obituaries/pierre-gemayel-a-courtly-chieftain-of-christia PIERRE GEMAYEL, A COURTLY CHIEFTAIN OF CHRISTIANS]</ref> === ლიბანის ფალანგის დამაარსებელი === პიერ ჯემაიელი ახალგაზრდობიდანვე იყო ლიბანელი ნაციონალისტი. აღიარებდა აღმსარებლობის თანასწორობას, ის მხარს უჭერდა ქრისტიანული საზოგადოების მმართველობას, რომელიც მიაჩნდა [[ლიბანი|ლიბანის]] დამოუკიდებლობის გარანტად მეზობელი მუსლიმური სახელმწიფოებისგან. ჯემაიელი სერიოზულ საფრთხეს ხედავდა სირიის სოციალ-ნაციონალისტურ პარტიაში და საჭიროდ თვლიდა [[სირია|სირიის]] [[ლიბანი|ლიბანში]] შეღწევის წინააღმდეგ ბრძოლის ორგანიზებას. {{ციტატა|მუსლიმებისათვის ლიბანი მხოლოდ სირიის ნაწილია ან საერთო არაბული სამშობლო. ქრისტიანები ისწრაფვიან სამშობლოს —ლიბანის დამოუკიდებლობისკენ.}} პიერ ჯემაიელი<ref>[https://alarab.co.uk/?id=10641 أمين الجميّل.. القبطي المصري الذي يحكم نصف لبنان باسم المسيح] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211109153709/https://alarab.co.uk/?id=10641 |date=2021-11-09 }} ([[არაბული ენა|არაბ]].)</ref> პიერ ჯემაიელი, როგორც [[ლიბანი|ლიბანის]] საფეხბურთო კლუბის წარმომადგენელი, დაესწრო 1936 წლის [[ბერლინი|ბერლინის]] [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებს]]. მასზე დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ნაციონალ-სოციალისტური გერმანიის მუშათა პარტიის (NSDAP) ორგანიზაციულმა სტრუქტურამ, ნაცისტების სამობილიზაციო შესაძლებლობებმა. თავად არ იზიარებდა [[ნაციზმი|ნაცისტურ]] იდეოლოგიას, რომელსაც  [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობის]] მტრად მიიჩნევდა , პიერ ჯემაიელმა გადაწყვიტა პარტიის შექმნა ამ ორგანიზაციული მოდელის შესაბამისად. [[ლიბანი|ლიბანში]] დაბრუნებულმა პიერ ჯემაიელმა დააფუძნა ლიბანური ფალანგა— [[კატაიბი]]. ეს სახელი ეხმიანებოდა იმავე წელს დაარსებულ ესპანურ ფალანგას და გამოხატავდა ჯემაიელის სიმპათიას ფრანკოიზმის მიმართ. პიერ ჯემაიელი [[ქათაიბი|ქათაიბის]] თავმჯდომარედ დარჩა თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში  —1984 წლის ივლისამდე. [[ქათაიბი|ქათაიბის]] საქმიანობას ნეგატიური რეაგირება მოჰყვა [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] კოლონიალურ ადმინისტრაციის მხრიდან. ჯემაიელს დევნიდნენ. უკვე 1937 წელს პარტია აიკრძალა, მაგრამ პიერ ჯემაიელმა და მისმა მომხრეებმა ყურადღება არ მიაქციეს ამ გადაწყვეტილებას. 1943 წელს ლიბანელმა ფალანგისტებმა მიიღეს მონაწილეობა ანტიკოლონიურ დემონსტრაციებში. 40-იანი წლების შუა პერიოდში ჯემაიელმა მოახერხა გავლენიან [[სუნიზმი|სუნიტ]] [[მუსლიმი|მუსლიმურ]] ოჯახებთან კავშირის დამყარება. პატრიოტების მიერ ჩამოყალიბებულმა გაერთიანებულმა ფრონტმა მიაღწია [[ლიბანი|ლიბანის]] დამოუკიდებლობას <ref>{{Cite web |url=http://www.kataebonline.org/PIERRE_GEMAYEL.html |title=Sheikh PIERRE GEMAYEL |accessdate=2021-11-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170617043235/http://www.kataebonline.org/PIERRE_GEMAYEL.html |archivedate=2017-06-17 }}</ref> საფრანგეთისგან. === პოლიტიკოსი და მინისტრი === [[ფაილი:Celebrating the anniversary of the Kataeb in 1971 (William Hawi and Pierre Gemayel).jpg|მინი|1971 წელს [[კატაიბი|კატაიბის]] 35-ეიუბილეზე. ცენტრში—პიერ ჯემაიელი.]] 1943 წლის 22 ნოემბერს [[ლიბანი|ლიბანის]] დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ, პიერ ჯემაიელმა სწრაფად გადინაცვლაა ლიბანელი პოლიტიკოსების წინა პლანზე. იგი აქტიური მოწინააღმდეგე იყო ნასერიზმის, [[პანარაბიზმი|პანარაბიზმის]] და [[სირია|სირიის]] გავლენისა ლიბანში. 1958 წელს ლიბანის კრიზისის დროს, ჯემაიელმა მხარი დაუჭირა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკული]] ჯარების შემოსვლას ქვეყანაში. იგი შეიყვანეს ჩამოყალიბებული ეროვნული ერთიანობის  მთავრობის შემადგენლობაში. 1960 წლიდან პიერ ჯემაიელს უცვლელად ირჩევდნენ  ლიბანის პარლამენტში [[ქათაიბი|ქათაიბის]] პარტიიდან.  მას ეკავა ჯანმრთელობის მინისტრის (1958-1960), საზოგადოებრივ საქმეთა მინისტრის (1960, 1970), ფინანსთა მინისტრის (1960-1961, 1968), შინაგან საქმეთა მინისტრის (1966, 1968-1969), ტურიზმის მინისტრის (1968) -1969) პოსტები.<ref>[https://news.google.com/newspapers?id=q20rAAAAIBAJ&pg=3592,725050&dq=pierre+gema "New cabinet in Lebanon civil strife"]. ''The Daily Reporter''. 14 October 1958. Retrieved 23 March 2013.</ref> ამ თანამდებობებზე ჯემაიელმა  440 ინფრასტრუქტურული პროექტის და ახალი სოციალური და შრომითი კანონმდებლობის ინიციირება მოახდინა. ორჯერ —1964 და 1970 წლებში — მონაწილეობა მიიღო [[ლიბანი|ლიბანის]] საპრეზიდენტო არჩევნებში, მაგრამ არ აირჩიეს. იდეოლოგიურად და პოლიტიკურად პიერ ჯემაიელმა დაიჭირა მემარჯვენე რადიკალური პოზიცია, რომელიც შეესაბამება ფალანგისტური დოქტრინას. იგი ასევე იცავდა ქრისტიანული საზოგადოების პოლიტიკურ პრეფერენციებს. ამავე დროს, ჯემაიელი იყო [[ლიბანი|ლიბანის]] დემოკრატიული სტრუქტურისა და დასავლეთის მიმართ საგარეო პოლიტიკის ორიენტაციის მომხრე (რაც, მისი აზრით, ეს იყო ქრისტიანული მმართველობის გარანტი). მემარჯვენე პოპულიზმის ელემენტები შესამჩნევი იყო კატაიბის იდეოლოგიასა და პოლიტიკაში. თითქმის დაუყოვნებლივ, პარტიაში დაიწყო ძალაუფლების სტრუქტურების ფორმირება, რომლის ორგანიზატორი გახლდათ პიერ ჯემაიელის ასოცირებული წარმომადგენელი, მართლმადიდებელი მეწარმე, უილიამ ჰოუი. [[კატაიბი|კატაიბის]] დამფუძნებლის პოლიტიკური სტილი, მისი თანამოაზრეების მოგონებების თანახმად, გამოირჩეოდა ავტორიტარული სიმკაცრით.<ref>[https://www.al-akhbar.com/Archive_People/159016 كريم بقرادوني: هل هناك حياة بعد «الكتائب»] ([[არაბთა გაერთიანებული საამიროები|არაბ]].)</ref> {{ციტატა|„ფალანგისტურ პარტიაში არ არსებობს მეტოქე ფრაქციები. წარმატების საიდუმლო დისციპლინაში, წესრიგსა და ერთგულებაშია. პარტიის წევრი გარედან თავისუფალია, შინაგანად კი დისციპლინირებული. პარტიაში არ არსებობს კომპრომისული პოზიციები. ან დაემორჩილე, ან მიდიხარ“. პიერ ჯემაიელი}} === სამოქალაქო ომი === 1975 წელს [[ლიბანი|ლიბანში]] დაიწყო სამოქალაქო ომი. მიზეზი იყო [[პალესტინელები|პალესტინელი]] ბოევიკების პიერ ჯემაიელზე თავდასხმის წარუმატებელი მცდელობა, რამაც 1975 წლის 13 აპრილს   [[ბეირუთი|ბეირუთში]] შეიარაღებული შეტაკებების პროვოცირება მოახდინა. პიერ ჯემაიელი მონაწილეობდა ომში, როგორც მემარჯვენე ქრისტიანული ბანაკის მეთაური. [[ბეირუთი|ბეირუთში]] სასტუმროების ბრძოლის დროს პიერ ჯემაიელმა გამოაცხადა ფალანგისტების საერთო მობილიზება, რამაც მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მემარჯვენე ქრისტიანული ფორმირებების გაძლიერებაში. თავდაპირველად, [[ქათაიბი]] მხარს უჭერდა [[სირია|სირიის]] ჯარების [[ლიბანი|ლიბანში]] შეყვანას, მაგრამ შე სიმდგომში [[სირია|სირიის]] ინტერვენცია აღიქმებოდა როგორც [[ლიბანი|ლიბანის]] ოკუპაცია [[ჰაფეზ ასადი|ჰაფეზ ასადის]] ჯარების მიერ. [[კატაიბი|კატაიბმა]] ბრძოლა დაიწყო სირიელების წინააღმდეგ. 1976 წელს პიერ ჯემაიელმა დააფუძნა ლიბანის ფრონტი. 1978 წლის თებერვალ-აპრილში ფალანგისტთა მილიციამ დიდი როლი ითამაშა ასდღიან ომში, რის შედეგადაც [[სირია|სირიის]] ჯარები იძულებულნი გახდნენ დაეტოვებინათ ქალაქის აღმოსავლეთი სექტორი და [[მთიანი ლიბანის მუჰაფაზა|მთიანი ლიბანის]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებით]] დასახლებული ადგილები.<ref>[https://histoiredesforceslibanaises.wordpress.com/2012/07/11/the-100-days-war- Histoire des Forces Libanaises. The 100 Days War, the Battle of Ashrafieh]</ref> === ბოლო წლები === 1982 წლის 23 აგვისტოს [[ბაშირ ჟმაიელი|ბაშირ ჯემაიელ]] უმცროსი აირჩიეს [[ლიბანი|ლიბანის]] პრეზიდენტად. 1982 წლის 14 სექტემბერს იგი მოკლეს მანამ, სანამ ოფიციალურად შეუდგებოდა პრეზიდენტის მოვალეობის შესრულებას ახალი პრეზიდენტი გახდა პიერ ჯემაიელის უფროსი ვაჟი— [[ამინ ჟმაიელი|ამინ ჯემაიელი]]. თავდაპირველად, პიერ ჯემაიელმა ხელი შეუწყო [[ლიბანი|ლიბან]]-[[ისრაელი|ისრაელის]] სამშვიდობო შეთანხმების დადებას 1983 წლის 17 მაისს. თუმცა, ერთ წელიწადზე ნაკლები ხნის შემდეგ, შეთანხმება შეწყდა [[სირია|სირიის]] მომხრე ძალების ზეწოლის შედეგად და ჯემაიელ უფროსმა გაამართლა პრეზიდენტის—ჯემაიელ უმცროსის ეს იძულებითი ნაბიჯი თუმცა, ჯემაიელის გადაწყვეტილებამ გამოიწვია მკაცრი პროტესტი "ლიბანის ძალების" მხრიდან, [[ფუად აბუ ნადერი|ფუად აბუ ნადერის]] მეთაურობით, რომლებიც ინარჩუნებდნენ კავშირს [[ისრაელი|ისრაელთან]]. გაჩნდა განხეთქილება [[კატაიბი|კატაიბის]] პარტიულ ხელმძღვანელობასა და ფალანგისტურ მილიციას შორის. ამის შემდეგ მალე მამა-შვილის ორიენტაცია კვლავ [[ისრაელი|ისრაელისკენ]] გადაიხარა. 1984 წლის 30 აპრილს შეიქმნა ეროვნული ერთიანობის ახალი მთავრობა. პრემიერ მინისტრმა [[რაშიდ ქარამე|რაშიდ ქარამემ]] პიერ ჯემაიელი მიიწვია კაბინეტში. ჯემაელი დათანხმდა შეთავაზებას. მან დაიკავა ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრისა და ფოსტის, ტელეგრაფისა და ტელეკომუნიკაციების მინისტრის პოსტები. === გარდაცვალება და შედეგები === პიერ ჯემაიელი გარდაიცვალა გულის შეტევით 78 წლის ასაკში , კაბინეტის მორიგი სხდომის შემდეგ. [[ლიბანი|ლიბანში]] , არის ჩვეულება, როდესაც მტრის სიკვდილს  ჰაერში გასროლით ესალმებიან. ამასთან დაკავშირებით, ფალანგისტურმა მილიციამ ოფიციალურად სთხოვა ბეირუთელებს, რომ თავი შეეკავებინათ იმ დღეს სროლისგან. საგულისხმოა, რომ ეს მოთხოვნა ყველა მხარემ დააკმაყოფილა, თუმცა დედაქალაქში შეიარაღებული შეტაკებები რამდენიმე საათით ადრე მოხდა.<ref>[https://news.google.com/newspapers?id=5BgeAAAAIBAJ&pg=7046,8351563&dq=pierre+gema "Pierre Gemayel, Lebanon war figure and father of nation's president, dies"]. ''The Pittsburgh Press''. Beirut. 29 August 1984. Retrieved 23 March 2013.</ref><ref>[https://news.google.com/newspapers?id=nT4gAAAAIBAJ&pg=4601,3592940&dq=pierre+gema "Pierre Gemayel dies in Lebanon at 78"]. ''Sarasota Herald Tribune''. Beirut. AP. 30 August 1984. Retrieved 23 March 2013.</ref> ანალიტიკოსებმა იწინასწარმეტყველეს, რომ პიერ ჯემაიელის გარდაცვალების შემდეგ შეიქმნებოდა "ძალაუფლების ვაკუუმი" მემარჯვენე ქრისტიანულ გარემოში და შეიარაღებულ სამოქალაქო დაპირისპირების დაწყებას გამოიწვევდა.  პროგნოზები სწრაფად გამართლდა. განხეთქილება მოხდა ლიბანის ძალებში. [[სამირ ჯააჯა]] და [[ელი ჰობეიკა]] აჯანყდნენ [[ამინ ჟმაიელი|ამინ ჯემაიელის]] და [[ფუად აბუ ნადერი|ფუად აბუ ნადერის]] წინააღმდეგ, შემდეგ კი ერთმანეთს შეეჯახნენ. პარტიული მილიცია ფაქტობრივად გამოვიდა პოლიტიკური ხელმძღვანელობის მორჩილებიდან. აშკარა გახდა, თუ რამდენად მნიშვნელოვანი იყო შეიხ პიერის გამაერთიანებელი ფიგურა [[ქათაიბი|ქათაიბის]]<nowiki/>თვის. [[ქათაიბი|ქათაიბის]] ახალი ლიდერები - [[ელი კარამი]] (პირადი ექიმი და დანიშნული პიერ ჯემაიელის მემკვიდრე), ჟორჟ საადი, [[ქარიმ პაკრადუნი]] - თანდათან გადავიდნენ ღიად პროსირიულ პოზიციებზე და ხელი შეუწყვეს 1990-2005 წლების საოკუპაციო რეჟიმშს. 2007 წელს ამინ ჯემაიელი დაუბრუნდა [[ქათაიბი|ქათაიბის]] ხელმძღვანელობას. პარტიის პოლიტიკური ტრადიცია თანდათანობით აღდგა. 2015 წელს, სამი ჯემაიელი გახდა [[ქათაიბი|ქათაიბის]] თავმჯდომარე, რომელმაც განაცხადა, რომ [[ქათაიბი|ქათაიბის]] შემოაბრუნებდა პიერ ჯემაიელის ჭეშმარიტი გზისკენ.<ref>[https://news.google.com/newspapers?id=Z0dNAAAAIBAJ&pg=7101,6305616&dq=pierre+gemayel&hl=en "Pierre Gemayel was praised as Lebanese hero".] ''Lakeland Ledger''. Bikfaya. AP. 30 August 1984. Retrieved 23 March 2013.</ref> == ხსოვნა == [[ფაილი:Sheikh Pierre Gemayel Memorial Bikfaya.jpg|მარცხნივ|მინი|პიერ ჯემაიელის მემორიალი მშობლიურ ქალაქ ბიკფაიაში]] დაკრძალვის ცერემონია, რომელსაც ათასობით ადამიანი ესწრებოდა,  სახელმწიფო ტელევიზიით გადაიცემოდა.  პიერ ჯემაიელი  დაკრძალეს ბიკფაიეში, [[ბაშირ ჟმაიელი|ბაშირ ჯემაიელის]] გვერდით. პიერ ჯემაიელის საფლავზე აღმართულია მემორიალი. მის სახელს ატარებს საერთაშორისო აეროპორტი (სამოქალაქო ომის დროს, ეს ობიექტი ასრულებდა [[ქათაიბი|ქათაიბის]] შეიარაღებული ფორმირებების საიდუმლო ასაფრენი ზოლის ფუნქციას). პიერ ჯემაიელი [[ლიბანი|ლიბანის]] [[მარონიტები|მარონიტთა საზოგადოებაში]] ერთ-ერთი ყველაზე საპატივსაცემო ფიგურაა. == ოჯახი == 1934 წლიდან, ნახევარი საუკუნის განმავლობაში, პიერ ჯემაიელი დაქორწინებული იყო შორეულ ნათესავზე, [[ჟენევიევა ჯემაიელი|ჟენევიევ ჯემაიელზე]]. ქორწინებაში წყვილს ექვსი შვილი ჰყავდა. პიერ ჯემაიელის 34 წლის ვაჟი, 15 წლის შვილიშვილი და წლინახევრის შვილიშვილი მოკლეს სამოქალაქო ომის დროს. 2006 წელს ტერაქტის შედეგად დაიღუპა 34 წლის [[პიერ ამინ ჟმაიელი|პიერ ამინ ჯემაიელი]] —<nowiki/>[[ამინ ჟმაიელი|ამინ ჯემაიელის]] შვილი, პიერ ჯემაიელის შვილიშვილი.<ref>[https://www.prestigemag.co/2014/10/amine-gemayel-2/ Amine Gemayel. The past reviewed for a vision of the future]</ref> ჯემაიელების ოჯახი მნიშვნელოვან როლს ასრულებს [[ლიბანი|ლიბანის]] პოლიტიკურ ცხოვრებაში. ყოფილი პრეზიდენტი [[ამინ ჟმაიელი|ამინ ჯემაიელი]] — პიერ ჯემაიელის ვაჟი—კვლავ საპატივსაცემო პოლიტიკოსია. [[სამი ჯემაიელი|სამი ჯენაიელი]]— ამინ ჯემაიელის შვილი, პიერ ჯემაიელის შვილიშვილი — 2015 წლიდან პარტია [[ქათაიბი|ქათაიბის]] თავმჯდომარე. მისი პირველი მოადგილეა ჯოზეფ აბუ ხალილი, ახლო მეგობარი და ოჯახის არაფორმალური წევრი, პიერ ჯემაიელის თანამებრძოლი 1930-იანი წლების ბოლოდან.<ref>[http://www.opemam.org/node/6945?language=en Sami Gemayel elected new leader of the Kataeb Party]</ref> [[ნადიმ ჯემაიელი]], [[ბაშირ ჟმაიელი|ბაშირ ჯემაიელის]] ვაჟი და პიერ ჯემაილის შვილიშვილი, 2009 წლიდან პარლამენტის წევრი პარტია [[კატაიბი|ქათაიბიდან]]. მისი და იუმნა ჯემაიელი — ბაშირის ქალიშვილი, პიერის შვილიშვილი ასევე [[ქათაიბი|ქათაიბის]] აქტივისტია. პარტიის ხელმძღვანელობაში შედიან [[ბაშირ ჟმაიელი|ბაშირ ჯემაიელის]] ქვრივი სოლანჟ ჯემაიელი და [[ამინ ჯემაიელი|ამინ ჯემაიელის]] ცოლი ჯოის ჯემაიელი. [[ფუად აბუ ნადერი]]—პიერ ჯემაიელის შვილიშვილი — ერთ – ერთი წამყვანი ფალანგისტი მებრძოლი იყო, 1984–1985 წლებში იგი მეთაურობდა ლიბანის ძალებს. იგი აქტიურად იბრძოდა [[სირია|სირიის]] მიერ [[ლიბანი|ლიბანის]] ოკუპაციის წინააღმდეგ 1990-იან და 2000-იან წლებში. [[კედრების რევოლუციია|კედრების რევოლუციის]] შემდეგ მან დააარსა და ხელმძღვანელობდა მოძრაობა თავისუფლების ფრონტს. ლენა აბუ ნადერი —პიერ ჯემაიელის შვილიშვილი, [[ფუად აბუ ნადერი|ფუად აბუ ნადერის]] და—დაქორწინებულიa [[ფადი ფრემი|ფადი ფრემზე]].<ref>Fady [https://fanoos.com/society/fady_frem.html Frem]</ref> == იხილეთ აგრეთვე == * [[ქათაიბი]] == სქოლიო == <references /> [[კატეგორია:ლიბანი]] [[კატეგორია:ლიბანელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:ჯემაიელის ოჯახი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1905]] [[კატეგორია:დაბადებული 6 ნოემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 აგვისტო]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1984]] [[კატეგორია:მარონიტი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:ლიბანელი ნაციონალისტები]] mbvskn6iuz2nzw3v6bqiul3xyt66s2x 0 521052 5428340 4572168 2026-07-06T19:11:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428340 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = |ქართული სახელი = პატეროსი |დაქვემდებარება = |სურათი = |სურათის აღწერა = |დროშა = |დროშის სიგანე = |გერბი = |გერბის სიგანე = |ქვეყანა = |შიდა დაყოფა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |თემის ტიპი = |თემი = |თემი ცხრილში = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |კლიმატი= |ენები = |add1n= |add1= }} '''პატეროსი''' (ოფიციალურად '''პატეროსის მუნიციპალიტეტი'''; {{lang-tl|Bayan ng Pateros}}) ― პირველი კლასის [[ფილიპინების მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]] [[ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი|ეროვნული დედაქალაქის რეგიონში]], [[ფილიპინები|ფილიპინებში]]. [[2020]] წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 63 643 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტს მაღალურბანიზებული ქალაქები ესაზღვრება: ჩრდილოეთიდან ― [[პასიგი]], დასავლეთიდან ― [[მაკატი]], ხოლო სამხრეთიდან ― [[ტაგიგი]]. პატეროსი მუნიციპალიტეტი იხვების მოშენებითაა ცნობილი, განსაკუთრებით, ''ბალუტის'' წარმოებით, ფილიპინური დელიკატესით, რომელიც იხვის კვერცხისგან მზადდება. პატეროსი ასევე ცნობილია ''ინუტაკით'', ადგილობრივი ბრინჯის ნამცხვრით. პატეროსი ეროვნული დედაქალაქის რეგიონში ერთადერთი მუნიციპალიტეტია და ბოლო ადგილზეა როგორც მოსახლეობის, ისე ფართობის მიხედვით, თუმცა მეორე ადგილზეა [[მოსახლეობის სიმჭიდროვე|მოსახლეობის სიმჭიდროვის]] მაჩვენებლით (29 000 ადამიანი 1 კმ²-ზე) [[მანილა|მანილის]] შემდეგ. ==ეტიმოლოგია== პატეროსის სახელწოდება იხვების მრეწველობასთანაა დაკავშირებული. ტაგალურ ენაზე ''პატო'' იხვს ნიშნავს, შესაბამისად, ''პატეროსი'' ― იხვის მომშენებლებს. XIX საუკუნის ამერიკელი დიპლომატი [[ედმუნდ რობერტსი]] პატეროსს ''Duck-town''-ად მოიხსენიებს და აღნიშნავს, რომ „ამდენი იხვი ერთ ადგილას ადრე არასდროს უნახავს“.<ref name=Roberts1>{{cite book|last=Roberts|first=Edmund|title=Embassy to the Eastern Courts of Cochin-China, Siam, and Muscat|year=1837|publisher=Harper & Brothers|location=New York|pages=63–64|url=http://www.wdl.org/en/item/7317/view/1/63/|access-date=2021-11-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20190402182933/https://www.wdl.org/en/item/7317/view/1/63/|archive-date=2019-04-02}}</ref> მეორე, ნაკლებად გავრცელებული თეორიის თანახმად, ქალაქის სახელწოდება ფეხსაცმლის მრეწველობასთანაა დაკავშირებული. ტაგალურ ენაზე ''საპატოსი'' ფეხსაცმელს ნიშნავს, ხოლო თერძებს „საპატეროსი“ ჰქვიათ. ==ისტორია== ===ადრეული ისტორია=== [[1770]] წლამდე პატეროსი [[პასიგი]]ს ბარიო იყო. ფილიპინების ესპანელი გენერალ-გუბერნატორის დეკრეტის თანახმად პატეროსი დამოუკიდებელ მუნიციპალიტეტად გამოცხადდა. ქალაქი ხუთი [[ბარანგაი]]სგან შედგებოდა: აგუჰოს, სან-როკეს, სანტა-ანას, სანტო-როსარიოსა და მამანკატისგან (ამჟამად ფორტ-ბონიფასიოს ნაწილი). ===ამერიკა-ფილიპინების ომი=== [[File:Vista Del Rio De Patero by Jose Honorato Lozano (1821).jpg|thumb|left|ხოსე ონორატო ლოსანოს ნახატი, რომელზეც პატეროსის იხვის ფერმებია გამოსახული, [[1821]] წელი]] [[1899]] წლის მარტში, ამერიკა-ფილიპინების ომის დროს, ვაშინგტონიდან პატეროსში ამერიკელ მოხალისეთა პირველი შემადგენლობა ჩავიდა. საბოლოოდ, ამერიკელმა ჯარისკაცებმა პატეროსზე კონტროლი დაამყარეს. ამ პერიოდში ამერიკელი ჯარისკაცების ძირითად საკვებს შებრაწული იხვი წარმოადგენდა. 1900 წელს, ამერიკული შემადგენლობის წევრმა, ლეიტენანტმა ჩარლზ ნოსლერმა ვაშინგტონის შტატში ქალაქ ივს-ლენდინგს სახელი გადაარქვა და ფილიპინებში მდებარე პატეროსის შესაბამისად, იგიგვე სახელი უწოდა. ვაშინგტონის შტატში პატეროსი ოფიციალურად ამერიკული ქალაქად [[1913]] წლის 1 მაისს გამოცხადდა. ===ახალი ისტორია=== [[1900]] წლის 29 მარტს, ფილიპინების კომისის №137 აქტის საფუძველზე პატეროსი ახლადშექმნილი [[რისალი]]ს პროვინციის შემადგენლობაში შევიდა. [[1903]] წლის 12 ოქტომბერს პატეროსი, [[ტაგიგი]] და [[მუნტინლუპა]] პატეროსის სახელწოდების ქვეშ ერთ მუნიციპალიტეტად გაერთიანდა. [[1905]] წლის 22 მარტს მუნიციპალიტეტს ტაგიგი ეწოდა. [[1908]] წლის 29 თებერვალს, №20 აღმასრულებელი ბრძანების თანახმად პატეროსი ტაგიგს გამოეყო. მომდევნო წლის 1-ელ იანვარს, №36 აღმასრულებელი ბრძანების თანახმად, პატეროსს დამოუკიდებელი მუნიციპალიტეტის სტატუსი მიენიჭა. [[1975]] წლის 7 ნოემბერს, 824 საპრეზიდენტო დეკრეტის თანახმად, პატეროსი ახლადშექმნილი [[ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი]]ს ნაწილი გახდა. ==გეოგრაფია== ===კლიმატი=== {{Weather box | location = პატეროსი | width = auto | metric first = Yes | single line = Yes | Jan high C = 29 | Jan low C = 20 | Feb high C = 30 | Feb low C = 20 | Mar high C = 32 | Mar low C = 21 | Apr high C = 34 | Apr low C = 23 | May high C = 33 | May low C = 24 | Jun high C = 31 | Jun low C = 25 | Jul high C = 30 | Jul low C = 24 | Aug high C = 29 | Aug low C = 25 | Sep high C = 29 | Sep low C = 24 | Oct high C = 30 | Oct low C = 23 | Nov high C = 30 | Nov low C = 22 | Dec high C = 29 | Dec low C = 21 | Jan precipitation mm = 7 | Feb precipitation mm = 7 | Mar precipitation mm = 9 | Apr precipitation mm = 21 | May precipitation mm = 101 | Jun precipitation mm = 152 | Jul precipitation mm = 188 | Aug precipitation mm = 170 | Sep precipitation mm = 159 | Oct precipitation mm = 115 | Nov precipitation mm = 47 | Dec precipitation mm = 29 | Jan rain days = 3.3 | Feb rain days = 3.5 | Mar rain days = 11.1 | Apr rain days = 8.1 | May rain days = 18.9 | Jun rain days = 23.5 | Jul rain days = 26.4 | Aug rain days = 25.5 | Sep rain days = 24.5 | Oct rain days = 19.6 | Nov rain days = 10.4 | Dec rain days = 6.4 | source 1 = Meteoblue <ref name="met_norms"> {{cite web | url = https://www.meteoblue.com/en/weather/historyclimate/climatemodelled/pateros_philippines_1694403 | title = Pateros: Average Temperatures and Rainfall | publisher = Meteoblue | access-date = 13 May 2020 }}</ref> | date = 13 May 2020 }} ===ბარანგაები=== [[File:PATEROS map.png|thumb|right|200px|პატეროსის ბარანგაების რუკა]] პატეროსი 10 [[ბარანგაი]]ს მოიცავს:<ref>{{Cite web|url=https://philippines-streets.openalfa.com/pateros|title=Street Directory of Pateros|last=|first=|date=|website=Streets of Philippines|archive-url=https://web.archive.org/web/20190204174352/https://philippines-streets.openalfa.com/pateros|archive-date=4 თებერვალი 2019|access-date=3 February 2019}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:left; font-size:90%" !ბარანგაები !მოსახლეობა<ref>{{Cite web |url=http://rssoncr.psa.gov.ph/article/2015-census-population-final-results-pateros |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2021-11-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211120100920/http://rssoncr.psa.gov.ph/article/2015-census-population-final-results-pateros |archivedate=2021-11-20 }}</ref><br/>(2015) |- |'''აგუჰო''' ({{coord|14|32|39|N|121|3|53|E|region:PH|display=inline}}) |align=right|6,533 |- |'''მაგტანგოლი''' |align=right|1,652 |- |'''მარტირესი 96''' |align=right|4,914 |- |'''პობლასიონი''' |align=right|2,323 |- |'''სან-პედრო''' |align=right|2,172 |- |'''სან-როკე''' |align=right|4,493 |- |'''სანტა-ანა''' |align=right|28,217 |- |'''სანტო-როსარიო-კანლურანი''' |align=right|5,325 |- |'''სანტო-როსარიო-სილანგანი''' |align=right|5,225 |- |'''ტაბაკალერა''' |align=right|2,986 |} ==დემოგრაფია== [[File:Pateros overview.jpg|thumb|left|პატეროსის ხედი]] [[1818]] წლის აღწერით, პატეროსი 3 840 [[ტაგალები|ტაგალით]] იყო დასახლებული. [[1834]] წელს პატეროსს ედმუნდ რობერტსი ეწვია. ამ დროისთვის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე 4 500 ადამიანი სახლობდა.<ref name="Roberts1" /> [[2005]] წლის მონაცემებით, პატეროსის საერთო ფართობის 91.62% საცხოვრებელ ტერიტორიას ეკავა.<ref name="nomorepatos">{{cite news |last1=de Guzman |first1=Nickky Faustine |title=There are no more patos in Pateros |url=http://bworldonline.com/there-are-no-more-patos-in-paternos/ |access-date=2 June 2018 |work=BusinessWorld |date=16 February 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181206001821/http://www.bworldonline.com/there-are-no-more-patos-in-paternos/ |archivedate=6 დეკემბერი 2018 }}</ref> ==ადგილობრივი მმართველობა== მუნიციპალიტეტის აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაური მერია. საკანონმდებლო ორგანოს მუნიციპალური საბჭო (Sangguniang Bayan) წარმოადგენს, რომელსაც ვიცე-მერი ხელმძღვანელობს და მერის დროებითი ვაკანსიის დროს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის უფლებამოსილებასაც ასრულებს. [[2021]] წლისთვის მუნიციპალიტეტის მერია მიგელ ფ. პონსე III, ხოლო ვიცე-მერი ― ხერალდ ს. ხერმანი. ფილიპინების წარმომადგენელთა პალატაში მუნიციპალიტეტს ალან პეტერ ს. კაიეტანო წარადგენს. ==გერბი== პატეროსის ოფიციალურ გერბზე იხვია გამოსახული, რომელიც იხვების მზარდ მრეწველობაზე მიუთითებს, რითიც ქალაქია ცნობილი. ათი კვერცხი პატეროსის [[ბარანგაი]]ს აღნიშნავს. ==ეკონომიკა== [[File:Red salted eggs.jpg|thumb|right|მარილიანი წითელი კვერცხები პოპულარული პროდუქტია პატეროსში]] პატეროსი ''ბალუტითა'' და იხვების მოშენებითაა ცნობილი.<ref name="nomorepatos"/> [[1834]] წლისთვის პატეროსი იხვების მოშენებითა და თევზის მრეწველობით გამოირჩეოდა.<ref name="Roberts1" /> 1970-1980-იან წლებში მდინარე პასიგის დაბინძურების გამო, რომელიც მდინარე პატეროსს უერთდება, მდინარის სანაპიროებზე იხვების მოშენება შემცირდა.<ref name="nomorepatos"/> [[2005]] წლის მონაცემებით, ქალაქის ფართობის 3.13% კომერციულ ტერიტორიას უკავია, 0.39% ― სამრეწველო ტერიტორიას, ხოლო 0.88% ― სასოფლო-სამეურნეო ტერიტორიას.<ref name="nomorepatos"/> ==დაძმობილებული ქალაქები== * {{flagicon|USA}} [[პატეროსი (ვაშინგტონი)|პატეროსი]], აშშ<ref name="wenatchee1">{{cite news|last1=Mehaffey|first1=K.C.|title=Pateros adopts 'sister city' in the Philippines|url=http://cloud.media.wenatcheeworld.com/uploads/epaper/2013/02/19/ww_20130219_a002.pdf|access-date=17 February 2018|work=The Wenatchee World|date=19 February 2013|page=A2|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180219031238/http://cloud.media.wenatcheeworld.com/uploads/epaper/2013/02/19/ww_20130219_a002.pdf|archivedate=19 თებერვალი 2018}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commons category}} *[http://www.pateroscity.net/ Municipality of Pateros official website] *[https://web.archive.org/web/20060422233137/http://www.pateros.gov.ph/ Municipality of Pateros official website] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{გეოგრაფიული მდებარეობა | ცენტრი = პატეროსი | დასავლეთი = [[მაკატი]] | ჩრდილო-დასავლეთი = [[მაკატი]] | ჩრდილოეთი = [[პასიგი]] | ჩრდილო-აღმოსავლეთი = [[პასიგი]] | აღმოსავლეთი = [[პასიგი]]<br>[[ტაგიგი]] | სამხრეთ-აღმოსავლეთი = [[ტაგიგი]] | სამხრეთი = [[ტაგიგი]] | სამხრეთ-დასავლეთი = [[მაკატი]] }} {{ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი}} [[კატეგორია:პატეროსი]] [[კატეგორია:ეროვნული დედაქალაქის რეგიონის ქალაქები]] [[კატეგორია:1770 წელს დაარსებულები ფილიპინებში]] nzjol8yon0iheg8vms1nx6kgroj6aet 0 521313 5428163 5406120 2026-07-06T15:05:58Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428163 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეთნიკური ჯგუფი|ჯგუფი=პალესტინელი ქრისტიანები<br />مسيحيون فلسطينيون|რეგიონი8={{დროშა|აშშ}}|სურათი=55.Bethlehem.jpg|რელ=[[ქრისტიანობა]]|ენები=[[არაბული ენა|არაბული]] (პალესტინური დიალექტი), [[ინგლისური ენა|ინგლისური]], [[ესპანური ენა|ესპანური]], [[ებრაული ენა|ივრითი]], [[ბერძნული ენა|ბერძნული]] და სხვ.|მოს12=15 000|რეგიონი12={{დროშა|ავსტრალია}}|მოს11=24 000|რეგიონი11={{დროშა|კანადა}}|მოს10=50 000|რეგიონი10={{დროშა|ბრაზილია}}|მოს9=70 000|რეგიონი9={{დროშა|სალვადორი}}|მოს8=50 000|მოს7=5 000|მოსახლეობა=დაახლ.1 000 000|რეგიონი7={{დროშა|ეგვიპტე}}|მოს6=100 000|რეგიონი6={{დროშა|მექსიკა}}|მოს5=16 000|რეგიონი5={{დროშა|ერაყი}}|მოს4=100 000|რეგიონი4={{დროშა|იორდანია}}|მოს3=450 000|რეგიონი3={{დროშა|ჩილე}}|მოს2=158 000|რეგიონი2={{დროშა|ისრაელი}}|მოს1=47 000|რეგიონი1={{დროშა|პალესტინა}}|სურათის_წარწერა=ქრისტიანები ბეთლემიდან - 1911 წ.}} '''პალესტინელი ქრისტიანები''' ([[არაბული ენა|არაბ]]. مسيحيون فلسطينيون) —<nowiki/>[[პალესტინელები|პალესტინელი]] ხალხის ნაწილი, რომელიც აღიარებს [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობას]] და ცხოვრობს ისტორიული [[პალესტინა|პალესტინის]] ტერიტორიაზე [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|მდინარე იორდანეს დასავლეთ ნაპირზე]], [[ღაზის სექტორი|ღაზას სექტორში]], [[გალილეა|გალილეაში]] და [[იორდანე|იორდანეს]] რეგიონში. მათ შორის არიან [[პალესტინელები|პალესტინელი]] ლტოლვილები, დიასპორის წევრები. [[2000]] წლის მონაცემებით, მთელს [[მსოფლიო|მსოფლიოში]] 500,000 ასეთი პირია. ქრისტიანი პალესტინელები მიეკუთვნებიან სხვადასხვა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანულ]] კონფესიას.<ref>''Samih K. Farsoun.'' [https://books.google.com.tr/books/about/Culture_and_Customs_of_the_Palestinians.html? Culture and Customs of the Palestinians]. — Greenwood Publishing Group, 2004. — 200 с. — [[ISBN]] [[:ru:Служебная:Источники_книг/9780313320514|9780313320514]].</ref> მათ შორისაა: [[მართლმადიდებლობა]], ძველი აღმოსავლეთის მართლმადიდებლური ეკლესიები, [[კათოლიციზმი]], [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანიზმი,]] [[ლუთერანიზმი]] და [[პროტესტანტიზმი|პროტესტანტიზმის]] სხვა განშტოებები. 12 მილიონი [[პალესტინელები|პალესტინელიდან]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანთა]] საერთო რაოდენობა 6-7% -ს შეადგენს.  70% ცხოვრობს [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|დასავლეთ ნაპირსა]] და [[ისრაელი|ისრაელის]] გარეთ. კლასიკურ [[არაბული ენა|არაბულ ენაზე]] ან თანამედროვე არაბულ ლიტერატურულ ენაზე [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებს]] უწოდებენ ნაზარეველებს  <nowiki/>[[არაბული ენა|(არაბული]] სიტყვიდან [[ნაზარეთი|ნაზარეთი)]] ან მასიჰი-ს (მრ.რ. მასიჰიუნა) (მომდინარეობს არაბული სიტყვიდან მასიჰ, რაც ნიშნავს "მესიას"), [[ებრაული ენა|ებრაულად]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებს]] უწოდებენ notzri (ასევე წერია ნოზრი), რაც ნიშნავს ნაზარეველს.<ref>Bromiley, Geoffrey W., "Nazarene," ''The International Standard Bible Encyclopedia: K-P'', pp. 499–500.</ref><ref>[https://press.uchicago.edu/ucp/books/book/chicago/B/bo3630872.html Beyond the Basilica].</ref><ref>[https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Nazarene_(title)&oldid=811079726 Nazarene (title)] // Wikipedia. — 2017-11-19.</ref> [[გაერთიანებული სამეფო|ბრიტანეთის]] ადმინისტრაციის მონაცემებით, [[1922]] წელს,  [[პალესტინა|პალესტინის]] სამანდატო ტერიტორიაზე  <nowiki/>[[ქრისტიანობა|ქრისტიანული]] მოსახლეობა პალესტინის მთლიანი მოსახლეობის 9.5% -ს (პალესტინის არაბულენოვანი მოსახლეობის 10.8%) შეადგენდა, ხოლო [[1946]] წელს— 7.9% -ს. პალესტინელი ქრისტიანების ნაწილმა დატოვა [[ისრაელი|ისრაელის]] მიერ კონტროლირებადი ტერიტორია [[პალესტინის ომი (1947-1949)|არაბ-ისრაელის ომის]] დროს, ხოლო ნაწილი სხვაგან გაემგზავრა  <nowiki/>[[იორდანია|იორდანიის]] მიერ   [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|მდინარე იორდანეს დასავლეთ ნაპირის]] ტერიტორიების მმართველობის  დროს ([[1948]]-[[1967]] წწ). [[1967]] წლიდან, ემიგრაციის შედეგად,  [[ისრაელი|ისრაელში]] პალესტინელ ქრისტიანთა რაოდენობა გაიზარდა  და შეიქმნა დიდი თემი. [[2015]] წელს პალესტინელმა ქრისტიანებმა შეადგინეს დასავლეთ სანაპიროზე მოსახლეობის დაახლოებით 1%, ხოლო [[ღაზის სექტორი|ღაზას სექტორში]] 1% -ზე ნაკლები.<ref>IMEU. [https://imeu.org/article/palestinian-christians-in-the-holy-land "Palestinian Christians in the Holy Land"]. Retrieved 21 January 2016.</ref><ref>[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/west-bank/ "The World Factbook".] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210722231029/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/west-bank/ |date=2021-07-22 }} Retrieved 21 January 2016.</ref><ref>[https://unispal.un.org/UNISPAL.NSF/0/7BDD2C11C15B54C2052565D10057251E Mandate for Palestine - Report of the Mandatory to the LoN (31 December 1937)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130923061547/http://unispal.un.org/UNISPAL.NSF/0/7BDD2C11C15B54C2052565D10057251E |date=23 სექტემბერი 2013 }} (23 სექტემბერი 2013). ციტირების თ<small>არიღი12 დეკემბერი 2017.</small> დაარქივებულია <small>23 სექტემბერი 2013.</small></ref> მრავალი ქრისტიანი პალესტინელი  [[პალესტინის ომი (1947-1949)|არაბ-ისრაელის ომის]] შემდგომი პალესტინელი ლტოლვილების შთამომავალია. მათ შექმნეს დიდი თემები სხვადასხვა ქვეყანაში [[მსოფლიო|მსოფლიოში]] დაახლოებით ერთი მილიონი  პალესტინელი ქრისტიანი ცხოვრობს, რაც [[პალესტინა|პალესტინის]] მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით 6-7% -ს შეადგენს. ისტორიული პალესტინის გარეთ, პალესტინელი ქრისტიანები ძირითადად ცხოვრობენ [[ლათინური ამერიკა|ლათინურ ამერიკაში]], [[ევროპა|ევროპასა]] და [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკაში]].<ref>''Chronicles - Volume 26''. ''Rockford Institute''. 2002. p. 7.</ref><ref>''The Palestinian Diaspora'', p. 43, Helena Lindholm Schulz, 2005</ref> == დემოგრაფია და კონფესიები == [[ფაილი:Christian sects in Palestine from the 1922 Palestine census.png|მინი|ქრისტიანული კონფესიები [[პალესტინა|პალესტინაში]] 1922 წლის აღწერა]] [[პალესტინა|პალესტინის]] 1922 წლის აღწერის თანახმად,  დაახლოებით 73,000 პალესტინელი ქრისტიანი იყო, მათგან: 46% [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებელი,]] 20% [[კათოლიკეები|კათოლიკე]] და 20% [[ბერძნები|ბერძენი]] [[კათოლიკეები|კათოლიკე]] (უნიათები). აღწერისას დარეგისტრირდა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებით]] დასახლებული 200 -ზე მეტი პუნქტი. პალესტინის სამანდატო ტერიტორიაზე მყოფი [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი]] მოსახლეობის საბოლოო მონაცემები ამგვარი გახლდათ: [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებელი]] 33 369, სირო-იაკობიტები ([[სირია|სირიის]] [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებლური]] ეკლესია) 813, [[კათოლიკეები]] 14 245, [[მელქიტ|მელქიტები]] ([[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთის]] [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებელი ქრისტიანები]]) 11 191, [[სირია|სირიელი]] [[კათოლიციზმი|კათოლიკეები]] 323, [[სომხები|სომეხი]] [[კათოლიციზმი|კათოლიკეები]] 271, [[მარონიტები]] 2 382, ​​<nowiki/>[[სომხური სამოციქულო ეკლესია]] 2 939, [[კოპტები]] 297, [[ეთიოპიის მართლმადიდებელი ეკლესია]] 85, [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანები]] 4 553, [[პრესვიტერიანობა|პრესვიტერიანელები]] 361, [[ლუთერანობა|ლუთერანები]] 437, სხვები 208.<ref>J. B. Barron, ed. (1923). ''Palestine: Report and General Abstracts of the Census of 1922''. Government of Palestine. Tables XII–XVI.</ref> <ref>[[:en:File:J._B._Barron,_ed._Palestine,_Report_and_General_Abstracts_|File:J. B. Barron, ed. Palestine, Report and General Abstracts of the Census of 1922. Government of Palestine.djvu]] // Wikipedia.</ref> === თანამედროვეობა === [[ფაილი:Jerusalem Holy Sepulchre BW 20.JPG|მინი|ხედი მაცხოვრის წმინდა საფლავზე [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]]]] [[2009]] წელს, სხვადასხვა შეფასებით, დაახლოებით 50,000 [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი]] იყო [[პალესტინა|პალესტინის]] ტერიტორიებზე, ძირითადად [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|დასავლეთანაპირზე]], დაახლოებით 3,000 [[ღაზის სექტორი|ღაზას სექტორში]]. [[ისრაელი|ისრაელში]] 154,000 [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი]] ცხოვრობს, მათგან დაახლოებით 80% [[არაბები|არაბია]] , რომელთაგან უმეტესობა [[პალესტინელები|პალესტინელია]]. პალესტინელი ქრისტიანების უმეტესობა (56%) პალესტინის დიასპორაშია წარმოდგენილი. პალესტინელი ქრისტიანების დაახლოებით 50% ეკუთვნის [[იერუსალიმის მართლმადიდებელი ეკლესია|იერუსალიმის მართლმადიდებელ ეკლესიას]]. იგი ერთ-ერთია  15 მართლმადიდებლური ეკლესიიდან.  ესენია: [[კონსტანტინოპოლის მართლმადიდებელი ეკლესია|კონსტანტინოპოლის]], [[ალექსანდრიის მართლმადიდებელი ეკლესია|ალექსანდრიის]], [[ანტიოქიის მართლმადიდებელი ეკლესია|ანტიოქიის]], [[ქართული მართლმადიდებელი ეკლესია|ქართული]], [[რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|რუსული,]]  [[სერბეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|სერბეთის,]] [[რუმინეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|რუმინეთის]], [[ბულგარეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|ბულგარეთის]], [[კვიპროსის მართლმადიდებელი ეკლესია|კვიპროსის]], [[ბერძნული მართლმადიდებელი ეკლესია|ბერძნული]], [[პოლონეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|პოლონეთის]], [[ალბანეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|ალბანეთის]], [[უკრაინის მართლმადიდებელი ეკლესია|უკრაინის]], [[ჩეხეთი|ჩეხეთის]] მიწები და [[სლოვაკეთი]]. [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] პატრიარქი [[თეოფილე III]] გახლავთ [[იერუსალიმის მართლმადიდებელი ეკლესია|იერუსალიმის მართლმადიდებელი ეკლესიის]] წინამძღოლი, მაგრამ ორი წლის განმავლობაში მან ვერ მიიღო [[ისრაელი|ისრაელის]] მთავრობის ოფიციალური აღიარება. [[2005]] წლის 14 თებერვალს, პატრიარქად არჩევიდან სულ რაღაც ექვსი თვით ადრე, იგი ხელდასხმულ იქნა [[ეპისკოპოსი|ეპისკოპოსად]] და აირჩიეს თაბორის მთავარეპისკოპოსად. იმავე წლის მაისში, მისი წინამორბედი, პატრიარქი [[ირინეოს I]], არაერთი უძრავი ქონების სკანდალურ გარიგებებში მონაწილეობის ბრალდებების გამო, თანამდებობიდან გადააყენა ჯერ [[სინოდი|სინოდმა]], შემდეგ კი [[ფანარი|ფანარის]] (ფანარიონი) მართლმადიდებლურმა საბჭომ.<ref>[https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/irf/2006/index.htm#occterr Israel and the Occupied Territories] , ''U.S. Department of State''. ციტირების თარიღი <small>12 დეკემბერი 2017.</small></ref> [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკური ეკლესიის]] ლათინური მოძღვრების  [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] პატრიარქი [[ფუად ტვალი]] გახლავთ [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]], [[პალესტინა|პალესტინის]], [[იორდანია|იორდანიის]], [[ისრაელი|ისრაელისა]] და [[კვიპროსი|კვიპროსის]] კათოლიკების ლიდერი. [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანი]] ეპისკოპოსია [[სუჰილ დავანი]], რომელმაც შეცვალა ეპისკოპოსი [[რიახ აბუ ალ ასალი]].  <nowiki/>[[ელიას შაკური]], პალესტინელი ლტოლვილი, რომელიც [[მელქიტი]] იყო,  <nowiki/>[[ხაიფა|ჰაიფას]], აკკოსა და [[გალილეია|გალილეის]] მთავარეპისკოპოსია. ეპისკოპოსი დოქტორი [[მუნიბ იუნანი]] არის მსოფლიო [[ლუთერანობა|ლუთერანული]] ფედერაციის პრეზიდენტი და ევანგელურ -ლუთერანული ეკლესიის ეპისკოპოსი [[იორდანია|იორდანიასა]] და [[წმინდა მიწა|წმინდა მიწაზე]].<ref>[https://forward.com/news/breaking-news/188529/arab-israeli-village-celebrates-chechnya- "Arab Israeli Village Celebrates Chechnya Roots]". ''The Forward''.</ref><ref>[https://2001-2009.state.gov/g/drl/rls/irf/2006/71423.htm#occterr International Religious Freedom Report 2006: Israel and the Occupied Territories]. [[:en:United_States_State_Department|United States State Department.]] Accessed 10 May 2009.</ref><ref>See, Come and. [http://www.comeandsee.com/view.php?sid=797 "Suheil Dawani enthroned as Anglican Bishop of Jerusalem"]. ''Come And See''.</ref> === ადრეული ისტორია === [[ფაილი:Spas vsederzhitel sinay.jpg|მარცხნივ|მინი|[[იესო ქრისტე|ქრისტეს]] პანტოკრატორის უძველესი ხატი, VI საუკუნე, [[სინის მთა|სინას]] მონასტერი]] [[ფაილი:Christ pantocrator daphne1090-1100.jpg|მინი|[[იესო ქრისტე|ქრისტეს]] ხატი XI საუკუნის ბოლოს]] პირველი ქრისტიანული თემები, რომლებიც [[რომაული პალესტინა|რომაულ პალესტინაში]] გამოჩნდნენ, [[არამეული ენები|არამეულ ენაზე]] საუბრობდნენ.  უმეტესობა [[ებრაელები|ებრაელი]] იყო, რომლებმაც [[ქრისტიანობა]] მიიღეს. [[მისიონერობა|მისიონერული]] საქმიანობის წყალობით, მათ შეუერთდნენ [[რომაელები]] და [[ბერძნები|ბერძნები,]] რომლებიც ხელს უწყობდნენ [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობის]] გავრცელებას რეგიონის სხვა  მაცხოვრებლებში, მათ შორის: [[ფინიკიელები|ფინიკიელებში]], [[სირიელები|სირიელებში]], [[სპარსელები|სპარსელებში]], [[არაბები|არაბებში]] და ა.შ. 395 წელს [[რომის იმპერია]] ორად ([[აღმოსავლეთ რომის იმპერია|აღმოსავლეთ]] და [[დასავლეთ რომის იმპერია]])  გაიყო.  [[პალესტინა]] გახდა [[ბიზანტიის იმპერია|აღმოსავლეთ რომის იმპერიის]] პროვინცია.<ref>Theissen, G (1978). [https://books.google.ge/books?id=NovYAAAAMAAJ&redir_esc=y ''Sociology of early Palestinian Christianity''.] Fortress Press. p. 1. [[წიგნის საერთაშორისო სტანდარტული ნომერი|ISBN]] [[:en:Special:BookSources/978-0-8006-1330-3|<bdi>978-0-8006-1330-3</bdi>.]]</ref><ref>Thomas, D. R. (2001). [https://books.google.ge/books?id=E51_-Js-bZwC&redir_esc=y ''Syrian Christians under Islam: The First Thousand Years''.] BRILL. pp. 16–18. [[წიგნის საერთაშორისო სტანდარტული ნომერი|ISBN]] [[:en:Special:BookSources/978-90-04-12055-6|<bdi>978-90-04-12055-6</bdi>.]]</ref> დროთა განმავლობაში [[პალესტინა|პალესტინაში]] ჩამოყალიბდა ძლიერი ქრისტიანული საზოგადოება, რომელმაც შეძლო საკუთარი ეკლესიის ორგანიზება და ამჟამად [[იერუსალიმის მართლმადიდებელი ეკლესია|იერუსალიმის მართლმადიდებელი ეკლესიის]] სახელითაა ცნობილი. რეგიონში, [[აღმოსავლეთ რომის იმპერია|აღმოსავლეთ იმპერიის]] ბატონობის პერიოდში, მიმდინარეობდა მოსახლეობის გაქრისტიანების აქტიური პროცესი. შესაბამისად მცირდებოდა  <nowiki/>[[ებრაელები|ებრაული]] და წარმართული მოსახლეობის წილი. განსხვავებით აღმოსავლეთ ქრისტიანთა სხვა ჯგუფებისაგან, როგორებიც არიან [[ასურელები|ასურელი]] [[ნესტორიანელობა|ნესტორიანელები,]] პალესტინელი ქრისტიანების დიდი უმრავლესობა იმყოფებოდა [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლის]] მსოფლიო საპატრიარქოს და აღმოსავლეთ რომაელი იმპერატორების სულიერი იურისდიქციის ქვეშ  [[451]] წლის [[ქალკედონის საეკლესიო კრება|ქალკედონის კრებამდე]]  რის შემდეგაც [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] ეპისკოპოსს მიენიჭა პატრიარქის წოდება, ხოლო იერუსალიმის ეკლესიამ მეხუთე ადგილი დაიკავა მსოფლიო მართლმადიდებლურ [[დიპტიქი|დიპტიქში]], [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის]], [[კონსტანტინოპოლის მართლმადიდებელი ეკლესია|კონსტანტინოპოლის]], [[ალექსანდრიის მართლმადიდებელი ეკლესია|ალექსანდრიისა]] და [[ანტიოქიის მართლმადიდებელი ეკლესია|ანტიოქიის]] ეკლესიების შემდეგ. ამ დროისთვის [[პალესტინა|პალესტინის]] მკვიდრნი ძლიერ [[ელინიზმი|ელინიზებულნი]] იყვნენ, მათ შორის, ეკლესიაში არსებული [[ბერძნული ენა|ბერძნული ენის]] წყალობით, მომდევნო საუკუნეებში მათი [[არამეული ენები|არამეული ენა]] შეიცვალა [[ბერძნული ენა|ბერძნულით]], მიუხედავად იმისა, რომ  <nowiki/>[[ლათინური ენა|ლათინური]] შეინარჩუნეს, როგორც  სახელმწიფო ენა.  VII საუკუნისათვის [[იერუსალიმი]] და [[პალესტინა]] აღმოსავლეთში  ბერძნული კულტურის ეპიცენტრი გახდა.<ref>{{Cite web |url=http://www.globalpolitician.com/2851-palestinians/ |title="Palestinian Genes Show Arab, Jewish, European and Black-African Ancestry". |access-date=2021-11-23 |archive-date=2017-12-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171216222011/http://www.globalpolitician.com/2851-palestinians/ }}</ref> [[ილარიონ დიდი|ღირსი ილარიონ დიდის]] თაოსნობით პალესტინაში დაიწყო სამონასტრო მოძრაობა.  ეს პერიოდი პალესტინელი ქრისტიანებისთვის "ოქროს ხანად“ ითვლება, რადგან რომის იმპერიის დროს [[პალესტინა]] უდიდესი ქრისტიანული ცენტრი გახდა, რამაც გამოიწვია მნიშვნელოვანი ეკონომიკური და დემოგრაფიული ზრდა. რომის ხანაში პალესტინის მოსახლეობა მნიშვნელოვნად გაიზარდა. <ref>Lance D.Laird,'Boundaries and ''Baraka'': Christians, Muslims, and a Palestinian Saint,' in Margaret Cormack (ed.), ''[https://books.google.it/books?id=B0Y8o_lAnUAC&pg=PA61#v=onepage&q&f=false Muslims and Others in Sacred Space,]'' Oxford University Press, 2013 pp. 40–73, p. 61.</ref> პირველი სერიოზული გამოცდა პალესტინელი ქრისტიანებისთვის იყო [[სპარსელები|სპარსელთა]] შემოჭრა  [[რომის იმპერია|რომის]] და [[სპარსეთის იმპერია|სპარსეთის იმპერიებს]] შორის  გაჩაღებული ომის დროს 602-628 წლებში. [[614]] წელს [[სპარსეთის იმპერია|სპარსეთის]] ჯარებმა ადგილობრივი [[ებრაელები|ებრაელების]] მხარდაჭერით დაიპყრეს [[პალესტინა]] და შეუერთეს  [[სასანიდთა იმპერია|სასანიდთა იმპერიას]]. ოკუპაციის სპარსულ ხანმოკლე პერიოდს თან ახლდა [[ებრაელები|ებრაელთა]] გავლენის ზრდა რეგიონში და [[ქრისტიანობა|ქრისტიანთა]] დევნა, რომლებიც პოტენციურ მოღალატეებად ითვლებოდნენ: ეკლესიები დაინგრა, ბევრი ქრისტიანი მოკლეს ან მონებად გაყიდეს. მრავალი რელიქვია გადაიტანეს [[ირანის ისტორია|სპარსეთში]]. 629 წელს სპარსეთზე გამარჯვების შემდეგ იმპერატორი ჰერაკლი I საზეიმოდ შევიდა [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] — [[პალესტინა]] კვლავ [[რომის იმპერია|რომის იმპერიის]] პროვინციად იქცა, წმინდა ნაწილები დაუბრუნდა და პატიმრებმა შეძლეს სამშობლოში დაბრუნება. დამღუპველი ომის შემდეგ დაიწყო აღდგენის ხანმოკლე პერიოდი. [[634]] წელს [[პალესტინა|პალესტინაში]] [[არაბები]] შეიჭრნენ, ხალიფა [[აბუ ბაქრი|აბუ ბაქრის]] ჯარებმა დაიპყრეს ბიზანტიური ციხე ბოსრა [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|მდინარე იორდანეს დასავლეთ ნაპირზე]]. მათ მოახერხეს [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიელთა]] სრულად განდევნა მხოლოდ [[იარმუკის ბრძოლა|იარმუკის ბრძოლის]] შემდეგ, რის შემდეგაც [[637]] წელს პატრიარქმა [[სოფრონი I (იერუსალიმის პატრიარქი)|სოფრონმა]] გადასცა იერუსალიმის გასაღებები ხალიფა [[უმარ იბნ ალ-ხატაბი|ომარს]]. [[არაბები|არაბთა]] პერიოდში, მსოფლიოში ცნობილი [[ალ-აქსას მეჩეთი]] და კლდის გუმბათი აშენდა [[სოლომონის ტაძარი|იერუსალიმის ტაძრის]] მთაზე. [[არაბები|არაბთა]] დაპყრობების შემდეგ, ქრისტიანი პალესტინელები  [[ბერძნული ენა|ბერძნული]] და [[არამეული ენები|არამეული ენებიდან]]  თანდათანობით  <nowiki/>[[არაბული ენა|არაბულზე]] გადავიდნენ. ადრეული არაბული პერიოდი ხასიათდებოდა რეგიონის ქრისტიანული და ებრაული თემების მიმართ შედარებით შემწყნარებლობით, ამავე დროს, წარმართობა აქტიურად იდევნებოდა. თუმცა, მოგვიანებით ამ თემების წევრები, არსებითად, მეორე კლასის მოქალაქეები გახდნენ: ისინი ღრმად იყვნენ დისკრიმინირებულნი და იძულებულნი იყვნენ ეცხოვრათ "დამოკიდებულების და დამცირების" პირობებში. [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებსა]] და [[ებრაელები|ებრაელებს,]] [[მუსლიმები|მუსლიმური]] კანონების თანახმად, მიენიჭათ  "ზიმიების"(ქვეშევრდომების) სტატუსი — ანუ მათ მოჩვენებით ჰქონდათ  სამოქალაქო და რელიგიური თავისუფლება, მაგრამ  არ ჰქონდათ უფლება ეტარებინათ იარაღი, ემსახურათ ჯარში და ცხენზე მჯდარიყვნენ, ისინი ვალდებულები იყვნენ  სპეციალური გადასახადები გადაეხადათ. [[ფაილი:Jerusalem Cross.svg|მინი|[[იერუსალიმის ჯვარი]]]] [[პალესტინა|პალესტინაში]] [[არაბები|არაბთა]] თითქმის 500 წლიანი მმართველობის შემდეგ, 1099 წელს, [[პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა|პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობის]] დროს, მოვიდნენ ევროპელი [[ჯვაროსნები]], რომლებმაც დაიკავეს ეს მიწები. მათმა ლიდერმა [[გოდფრუა ბუიონელი|გოტფრიდ ბულონელმა]] ჩამოაყალიბა [[იერუსალიმის სამეფო]]. [[პალესტინა|პალესტინის]] გარდა, სამეფოს ძალაუფლება ვრცელდებოდა [[ლიბანი|ლიბანსა]] და  [[სირია|სირიის]] ზღვისპირეთზე. ამ პერიოდში [[პალესტინა|პალესტინაში]] მრავალი ციხესიმაგრე აშენდა. [[ლევანტი|ლევანტში]] დაბადებული და გაზრდილი ახალი თაობა [[წმინდა მიწა|წმინდა მიწას]] მიიჩნევდა თავის სამშობლოდ და უარყოფითად რეაგირებდა ახლად ჩამოსულ [[ჯვაროსნები|ჯვაროსნებზე]]. ბევრმა იცოდა [[ბერძნული ენა|ბერძნული]], [[არაბული ენა|არაბული]] და სხვა აღმოსავლური ენები, ქორწინდებოდნენ [[ბერძნები|ბერძენ]] ან [[სომხები|სომეხ]] ქალებზე, რითაც უფრო მეტად დაემგვანენ  სირიელებს, ვიდრე [[ფრანკები|ფრანკებს]]. მოსახლეობა დაიყო სამ არათანაბარ ჯგუფად, რაოდენობრივად და სტატუსით. ზედა ფენა შედგებოდა ჩამოსული [[ფრანკები|ფრანკებისგან]], შემდეგ მოდიოდნენ ადგილობრივი [[ქრისტიანობა|ქრისტიანების]], ხოლო ქვედა ჯგუფს შეადგენდნენ არაქრისტიანები. ევროპელებს მიეცათ სოციალურ კიბეზე  ასვლის კარგი შესაძლებლობა,ზოგიერთი შეფასებით, [[ჯვაროსნები|ჯვაროსნებმა]], რომლებმაც მიაღწიეს [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] [[პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა|პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობისას]] და დარჩნენ [[წმინდა მიწა|წმინდა მიწაზე]], მიიღეს ფეიდების  და ფეოდალის სტატუსი. [[1187]] წელს [[სალაჰ ად-დინი|სალაჰ ად-დინმა]] მნიშვნელოვანი დარტყმა მიაყენა [[ჯვაროსნები|ჯვაროსნებს]] და  მოახერხა [[იერუსალიმის სამეფო|იერუსალიმის]] დაპყრობა ცოტა ხნით. შემდეგ მან დააარსა საკუთარი [[აიუბიდები|აიუბიდების დინასტია]] [[ეგვიპტე|ეგვიპტეში]]. [[სალადინი|სალადინის]] მეფობის დასაწყისში [[ეგვიპტე|ეგვიპტეში]], მისი მრჩეველის კადი ალ-ფადილის დაჟინებული მოთხოვნით, [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებს]] ეკრძალებოდათ მუშაობა ფისკალურ ადმინისტრაციაში, მაგრამ [[აიუბიდები|აიუბიდების]] სხვადასხვა [[ამირა|ამირები]]  [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებს]] მაღალი თანამდებობების დაკავების უფლებას აძლევდნენ. შემოიღეს რიგი სხვა წესები, მათ შორის აკრძალეს [[ალკოჰოლიზმი|ალკოჰოლის]] მოხმარება,  რელიგიური მსვლელობები და ეკლესიის ზარების რეკვა. [[ფაილი:Interior of the House of a Christian Family in Jerusalem.jpg|მარცხნივ|მინი|ქრისტიანული ოჯახის სახლის ინტერიერი [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]]. უილიამ [[ჰენრი ბარტლეტის]] გრავიურა, დაახლოებით [[1850]] წ]] [[1517]] წელს პალესტინის ტერიტორია დაიპყრეს თურქ-ოსმალებმა სულთან [[სელიმ I]] -ის ([[1512]]-[[1520]]) ხელმძღვანელობით. 400 წლის განმავლობაში ის დარჩა [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] იმ ნაწილის შემადგენლობაში, რომელიც მოიცავდა სამხრეთ -აღმოსავლეთ [[ევროპა|ევროპის]] დიდ ნაწილს, მთელ [[მცირე აზია|მცირე აზიას]] და [[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთს]], [[ეგვიპტე|ეგვიპტესა]] და [[ჩრდილოეთი აფრიკა|ჩრდილოეთ აფრიკას]]. მე -18 საუკუნეში დაიწყო ახალი ქრისტიანული მოძრაობა, რომელიც რომთან გაერთიანების მომხრე იყო. მოგვიანებით, [[რომის პაპი|რომის პაპის]] [[ბენედიქტე XIII]]-ის მხარდაჭერით შეიქმნა მელქიტური ბერძნული კათოლიკური ეკლესია, რომლის მრევლის მნიშვნელოვან რაოდენობას დღეს   პალესტინელი ქრისტიანები შეადგენენ. [[1800]] წელს [[პალესტინელები|პალესტინის]] მოსახლეობა არ აღემატებოდა 300 ათასს, რომელთაგან 25 ათასი [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი]] იყო, რომლებიც მიმოფანტულები იყვნენ მთელ [[პალესტინა|პალესტინაში]]. ქრისტიანული მოსახლეობა ძირითად კონცენტრირებული იყო [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]], [[ნაზარეთი|ნაზარეთსა]] და [[ბეთლემი|ბეთლემში]]. იმართებოდნენ  <nowiki/>[[მართლმადიდებლური ეკლესია|მართლმადიდებლური]] და [[რომის კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკური ეკლესიების]] მიერ. [[ებრაელები]] (ძირითადად [[სეფარდები]]), რომელთა რაოდენობა  5 ათასს შეადგენდა, უფრო მეტად კონცენტრირებულნი იყვნენ [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]], სეფედში, [[ტიბერია|ტიბერიასა]] და [[ხერონის პროვინცია|ხებრონში]]. ქვეყნის დანარჩენი მოსახლეობა (დაახლოებით 270 ათასი) [[მუსლიმი|მუსულიმი]] გახლდათ, (თითქმის ყველა [[სუნიზმი|სუნიტი]]). [[ფაილი:A Christian Girl of Nazareth, Palestine (29492978796) (cropped).jpg|მინი|ქრისტიანი გოგონა [[ნაზარეთი|ნაზარეთიდან]], [[პალესტინა]]]] მე -19 საუკუნეში, როდესაც პალესტინის მიმართ საერთაშორისო ინტერესი გაიზარდა და იქ უცხოური ინსტიტუტები გამოჩნდა, წარმოიშვა კონცეფცია "პალესტინელი ქრისტიანები". [[1839]] წლიდან იმპერიაში დაიწყო "თანზიმათის" (რეორგანიზაცია) ეპოქა, რომელიც გაგრძელდა სამი [[სულთანი|სულთნის]] —  [[აბდულმეჯიდ I|აბდულ მეჯიდის]], [[აბდულაზიზი|აბდულ აზიზის]] და [[აბდულჰამიდ II|აბდულჰამიდის]] მმართველობის პერიოდში. ამ რეფორმებმა ასევე იმოქმედა [[პალესტინა|პალესტინაზეც]]. ახალმა კანონებმა გაათანაბრა სულთნის ქვეშევრდომთა უფლებები რელიგიის მიუხედავად და  ხელი შეუწყო კერძო საკუთრების, სასოფლო -სამეურნეო პროდუქციისა და ცხოვრების დონის განვითარებას. შედეგად, პალესტინელი ქრისტიანების  საკმაოდ მდიდარი ფენა წარმოიშვა. თუმცა [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] ხელისუფლების რეფორმებმა ვერ შეძლო სიტუაციის რადიკალური გაუმჯობესება. [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველმა მსოფლიო ომმა]] შეარყია პროვინციის განვითარება,  მოსახლეობა განიცდიდა შიმშილს. სულთანი იბრძოდა [[გერმანიის იმპერია|გერმანიის]] მხარეს ომში, რამაც წინასწარ განსაზღვრა ქვეყნის დამარცხება და დანაწევრება. [[1917]] წლის ოქტომბრის ბოლოსთვის [[ბრიტანეთის არმია|ბრიტანეთის არმიამ]] [[პალესტინა|პალესტინას]] სამხრეთიდან შეუტია და აიღო [[ბეერ-შევა]], [[ღაზა]] და [[იაფა]]. [[1917]] წლის 11 დეკემბერს გენერალ ალენბის ჯარები შევიდნენ [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]]. ქვეყნის ჩრდილოეთი დარჩა [[თურქეთი|თურქეთის]] მმართველობის ქვეშ [[1918]] წლის სექტემბრამდე, შემდეგ კი [[პალესტინა]] მთლიანად დაექვემდებარა [[გაერთიანებული სამეფო|ბრიტანეთის]] კონტროლს და ამით დასრულდა [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] მმართველობა [[პალესტინა|პალესტინაში]].<ref>[[:en:File:J._B._Barron,_ed._Palestine,_Report_and_General_Abstracts_of_the|''Michael Talbot.'' Review: Erik Freas, Muslim-Christian Relations in Late-Ottoman Palestine: Where Nationalism and Religion Intersect. New York: Palgrave Macmillan, 2016]] // Studies in Ethnicity and Nationalism 16:3 (2016), pp526-529.</ref> === თანამედროვე პერიოდი === [[ფაილი:Архиепископ Иорданский Феофилакт (Георгиадис).jpg|მინი|[[იორდანია|იორდანიის]] არქიეპისკოპოსი თეოფილაქთე (გეორგიადისი)]] როდესაც [[ბრიტანელები|ბრიტანელებმა]] [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგიდან]] [[პალესტინა|პალესტინის]] მართვის მანდატი მიიღეს [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] შემდეგ, [[ლონდონი|ლონდონში]] დიდებულების უმრავლესობა გაოცებული დარჩა, ვინაიდან  პალესტინის არაბულ პოლიტიკურ მოძრაობებში ბევრი ქრისტიანი ლიდერი აღმოაჩინა.[[ბრიტანეთის იმპერია|ბრიტანეთის]] ხელისუფლებისთვის გაუგებარი იყო პალესტინის სამანდატო ტერიტორიაზე პალესტინელი ქრისტიანების ერთგულება არაბული ნაციონალიზმისადმი. <ref>Laura Robson, ''Colonialism and Christianity in Mandate Palestine,'' University of Texas Press, 2011 p. 159</ref> პალესტინელ ქრისტიანებს ეკუთვნოდათ  ერთ -ერთი ყველაზე გავლენიანი გაზეთი Falastin, რომელიც დაარსდა [[1911]] წელს ქალაქ [[იაფა|იაფაში]]. მან ხელი შეუწყო პალესტინის იდენტობის ჩამოყალიბებას  და ეროვნული სულისკვეთების გაღვივებას. გაზეთი რამდენჯერმე დაიხურა [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთისა]] და [[ბრიტანეთის იმპერია|ბრიტანეთის]] ხელისუფლებების მიერ.<ref>Rashid Khalidi (9 January 2006). [[iarchive:ironcagestoryofp00khal|''The Iron Cage: The Story of the Palestinian Struggle for Statehood''.]] Beacon Press. Retrieved 25 January 2016. <q>rashid khalidi the iron cage.</q> </ref> როგორც [[ილინოისი|ილინოისის]] უნივერსიტეტის ეკონომიკის დეპარტამენტის პროფესორი ფრედ გოტაილი აღნიშნავს, [[1922]]-[[1931]] წლებში პალესტინის  სამანდატო ტერიტორიამ განიცადა სწრაფი ეკონომიკური ზრდა, რასაც მოჰყვა [[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთისათვის]]  უპრეცედენტო ცხოვრების დონის  ზრდა. ამის მიზეზები გახლდათ: [[ევროპა|ევროპელი]] [[ებრაელები|ებრაელების]] მიგრაცია [[პალესტინა|პალესტინაში,]] ევროპული კაპიტალის და ევროპული ტექნოლოგიების თანხლებით; [[ბრიტანეთის სამანდატო მთავრობ|ბრიტანეთის სამანდატო მთავრობის]] შექმნა [[პალესტინა|პალესტინაში]], რომელიც პასუხისმგებლობას იღებდა  <nowiki/>[[პალესტინა|პალესტინის]] ეკონომიკურ განვითარებაზე. მანდატს ბრიტანულ დროშასთან ერთად  ბრიტანული კაპიტალი და ბრიტანული ტექნოლოგიები მიჰყვა. ეს ზრდა, გოტაილის თანახმად, იყო მიზეზი [[არაბები|არაბთა]] მასიური მიგრირებისა მეზობელი ქვეყნებიდან [[პალესტინა|პალესტინაში]].<ref>Nur Masalha, Lisa Isherwood, ''[https://books.google.it/books?id=wKVbBAAAQBAJ&pg=PA22&lpg=PA22 Theologies of Liberation in Palestine-Israel: Indigenous, Contextual, and Postcolonial Perspectives],'' The Lutterworth Press, 2014 pp. 21–22</ref> პალესტინელი ქრისტიანებისთვის სერიოზული გამოცდა გახდა ომი [[ისრაელი|ისრაელის]] დამოუკიდებლობისათვის ან [[პალესტინის ქართული წარწერები|არაბ-ისრაელის ომი]], პალესტინელი ქრისტიანები რთულ სიტუაციაში ჩავარდნენ,  ბევრი უბრალოდ გადარჩენას ცდილობდა. [[ისრაელი|ისრაელის]] დამოუკიდებლობის ომის დროს ბევრმა ადამიანმა დატოვა სახლი და აღარ დაბრუნებულა. [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებს]] უფლება ჰქონდათ დაბრუნებულიყვნენ, ხოლო [[ისლამი|მუსლიმებს]] ამის გაკეთება ყოველგვარი გზით ეკრძალებოდათ. მაგრამ იყო ადგილები, რომლებიც ქრისტიანმა მოსახლეობამ სამუდამოდ დატოვა. მაგალითად, [[იკრიტში]] და [[კაფრ-ბირიმი|კაფრ-ბირიმში,]] [[ცაჰალი|ცაჰალმა]] "საზღვარზე სახიფათო სიტუაციის" გამო, ბრძანა ქრისტიანული მოსახლეობის ევაკუაცია და ხალხი სხვაგან გადაასახლა. პატრიარქ ჰაკიმის თხოვნით, ომის შემდგომ ბევრ ქრისტიანულ ოჯახს მიეცა უფლება დაბრუნებულიყო  თავდაპირველ საცხოვრებელ ადგილას.<ref>Laura Robson, ''Colonialism and Christianity in Mandate Palestine'', p. 162</ref> 1948 წლის [[პალესტინის ომი (1947-1949)|არაბ-ისრაელის ომის]] შემდეგ, დასავლეთ სანაპიროზე, [[იორდანია|იორდანიის]] კონტროლის ქვეშ მყოფი ქრისტიანული მოსახლეობა მნიშვნელოვნად შემცირდა ომის შემდგომ რეგიონში არსებული მძიმე ეკონომიკური მდგომარეობისა და [[მუსლიმი]]  მეზობლებისა და [[იორდანია|იორდანიის]] ხელისუფლების მხრიდან ჩაგვრის გამო, რომლებიც [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებს]] ბრალს სდებენ ომის დროს [[სიონიზმი|სიონისტების]] მხარდაჭერაში. ამჟამად  <nowiki/>[[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის ავტონომიურ რესპუბლიკაში]] ქრისტიანთა 1% -ზე ნაკლები ცხოვრობს. [[ისრაელი|ისრაელში]], ომის შემდეგ ქრისტიანული მოსახლეობაც შემცირდა, 1950 წელს მათი რაოდენობა  შეადგენდა ისრაელის არაბული მოსახლეობის 21%-ს, ახლა კი ისინი [[არაბები|არაბული]] მოსახლეობის მხოლოდ 9% -ს შეადგენენ. პალესტინიდან ქრისტიანთა ემიგრაციის ტენდენციები დღეს ძლიერდება მეზობელ [[ისრაელი|ისრაელთან]] შედარებით, სადაც მათი რიცხვი თითქმის უცვლელი რჩება. == 1967 წლის ომის შემდგომი ხანა == [[ფაილი:Palestinian Christian Scouts Nativity Church in Bethlehem Christmas Eve 2006.jpg|მარცხნივ|მინი|პალესტინელი ქრისტიანი სკაუტები [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემში]] შობის წინ [[ქრისტეს შობა|ქრისტეს შობის]] ტაძართან [[2006]] წ. ]] 2009 წელს, Reuters იტყობინებოდა, რომ [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|დასავლეთ ნაპირზე]] დარჩა 47,000-50,000 [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი,]]  მათგან დაახლოებით 17,000  [[კათოლიკეები|კათოლიკეა]], ხოლო დანარჩენები [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებლური]]  და აღმოსავლეთის  სხვა ეკლესიების მრევლს წარმოადგენენ. [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემსა]] და [[ნაზარეთი|ნაზარეთში]], სადაც ოდესღაც უმეტესობა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანები]] იყვნენ, ახლა  უმრავლესობა [[მუსლიმი|მუსლიმია]]. დღესდღეობით, [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემის]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანთა]] დაახლოებით სამი მეოთხედი საზღვარგარეთ ცხოვრობს, ხოლო [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანების]] დიდი ნაწილი  ცხოვრობს [[სიდნეი|სიდნეიში]], [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]]. ქრისტიანები ამჟამად [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] მოსახლეობის 2.5% -ს შეადგენენ. კონგრესმენმა [[ჰენრი ჰაიდი|ჰენრი ჰაიდმა]] [[2007]] წელს  პრეზიდენტ [[ჯორჯ უოკერ ბუში|ჯორჯ უოკერ ბუშს]] გაუგზავნა მიმართვა, სადაც აღნიშნა: {{ციტატა|ქრისტიანული საზოგადოება ისრაელ-პალესტინის მწარე კონფლიქტის წისქვილში იფქვება და  მეომარ მხარეებს შორის  ყოველთვის მსხვერპლის როლშია.}} ვრცელდებოდა  ინფორმაცია [[ღაზის სექტორი|ღაზას სექტორში]] პალესტინელ ქრისტიანებზე თავდასხმების შესახებ [[მუსლიმი|მუსლიმური]] [[ექსტრემიზმი|ექსტრემისტული]] დაჯგუფებების მხრიდან. პალესტინის ეროვნული ადმინისტრაციის  თავმჯდომარეები, პრემიერ მინისტრები და მრავალი სხვა პოლიტიკური და რელიგიური ლიდერი ჩვეულებრივ უარყოფენ თავდასხმებს.<ref>Shelah, Ofer (29 May [[2006]]). [https://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-3256347,00.html "Jesus and the Separation Fence".] [[:en:Ynet|YNET.]] Retrieved 7 May 2007.</ref> [[2014]] წლის აპრილიდან [[ცაჰალი]]  [[არაბები|არაბ]] ქრისტიან ახალგაზრდებს უგზავნიდა შეტყობინებებს და ინფორმაციას აწვდიდა მათ ჯარში მოხალისედ მუშაობის შესაძლებლობის შესახებ. [[2013]] წლის განმავლობაში ჯარში გაიზარდა ქრისტიან მოხალისეთა რიცხვი. [[2013]] წლის დეკემბრის მონაცემებით, დაახლოებით 140 ქრისტიანი მსახურობდა [[ცაჰალი|ცაჰალში]] და კიდევ 400 [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი]] რეზერვში იმყოფებოდა.<ref>Jonathan Adelman and Agota Kuperman (24 May [[2006]]). [https://web.archive.org/web/20060524055344/http://www.defenddemocracy.org/usr_doc/Christia "The Christian Exodus from the Middle East"] (PDF). Foundation for the Defense of Democracies. Archived from the original (PDF) on 24 May 2006. Retrieved 17 August 2009.</ref><ref>[[:en:Robert_Novak|Robert Novak]] (25 May, 2006) [https://web.archive.org/web/20070407181632/http://www.cmep.org/Alerts/2006May25.ht Plea for Palestinian Christians.] [[The Washington Post]]. Archieved from the [https://cmep.org/Alerts/2006May25.htm Original] on 7 April 2007. Retrieved 7 May 2007.Reprinted at 'Churches for Middle East'.</ref> [[2014]] წლის ივლისში, ოპერაცია Enduring Rock– ის მსვლელობისას [[ისრაელი|ისრაელის]] [[არაბები|არაბმა]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებმა]]  ქალაქ [[ხაიფა|ჰაიფაში]] დემონსტრაცია  მოაწყვეს [[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთში]] ისლამისტური ექსტრემიზმის გასაპროტესტებლად, აგრეთვე [[ისრაელი|ისრაელისა]] და [[ცაჰალი|ცაჰალის]] მხარდასაჭერად. [[2014]] წლის სექტემბერში [[ისრაელი|ისრაელის]] შინაგან საქმეთა მინისტრმა ხელი მოაწერა ბრძანებას, რომლის მიხედვითაც [[ისრაელი|ისრაელში]] ქრისტიანი უმცირესობის წარმომადგენლებს შეეძლოთ დარეგისტრირებულიყვნენ როგორც [[არამეელები]] და არა  როგორც [[არაბები]]. ახალი ბრძანება ეხებოდა 200 -მდე ოჯახს.<ref>[https://www.israelnationalnews.com/News/News.aspx/239745 "An inside look at Israel's Christian minority"]. ''Israel National News''.</ref> [[2018]] წლის თებერვალში [[პალესტინა|პალესტინის]] მართლმადიდებელი საზოგადოების რიგმა წარმომადგენლებმა ყურადღება გაამახვილეს იმ ფაქტზე, რომ მთელ [[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთში]] ქრისტიანებისთვის არ არის არც ერთი უმაღლესი სულიერი საგანმანათლებლო დაწესებულება. აქედან გამომდინარე, ბევრს სჯერა და იმედი აქვს, რომ [[საბერძნეთი]] და სხვა [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებლური]] ქვეყნები ხელს შეუწყობენ [[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთში]] პირველი ქრისტიანული ინსტიტუტის შექმნას სასულიერო პირების მოსამზადებლად.<ref>[https://www.maannews.net/ 'Israel's Palestinian schools strike in support of Christians],' ([[არაბული ენა|არაბ.]]).)Ma'an News Agency 7 September 2015.</ref> დღეს  პალესტინელი ქრისტიანების  უმეტესობა თავებს, როგორც კულტურულად, ასევე ენობრივად [[ქრისტიანობა|ქრისტიან]] [[არაბები|არაბებად]] მიიჩნევენ, რომელთა წინაპრები ცხოვრობდნენ [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] პირველი მიმდევრების დროს. ისინი ემიჯნებიან  <nowiki/>[[რომაელები|რომაელებს]], [[არაბები|არაბებს]], [[ბერძნები|ბერძნებს]] და [[ჯვაროსნები|ჯვაროსნებს.]] რეგიონი, რომელიც შედგება ძირითადად თანამედროვე [[ისრაელი|ისრაელისა]] და [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|დასავლეთ ნაპირისგან]], ითვლება [[წმინდა მიწა|წმინდა მიწად]] ყველა ქრისტიანისათვის. ქრისტიანული წმინდა ქალაქების უმეტესობა— [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემი]], [[ნაზარეთი]] და [[იერუსალიმი]], მდებარეობს [[ისრაელი|ისრაელსა]] და [[მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი|დასავლეთ ნაპირზე]].<ref>[https://www.timesofisrael.com/christian-arabs-top-countrys-matriculation-charts/ "Christian Arabs top country's matriculation charts"]. ''The Times of Israel''. Retrieved 24 December 2013.</ref> პალესტინრლი ქრისტიანები (ანუ ისრაელის ქრისტიანი არაბები) [[ისრაელი|ისრაელის]] ერთ -ერთი ყველაზე განათლებული ეთნიკური ჯგუფია. „მაარივი“ აღწერს ქრისტიანულ არაბულ სექტორს, როგორც "ყველაზე წარმატებულს საგანმანათლებლო სისტემაში," რადგან სხვა სოციალურ და ეთნიკურ ჯგუფებთან შედარებით, მათ ყველაზე მაღალი ნიშნები და მიღწევები აქვთ. <ref>[https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303849604579278722657163880 "Christians in Israel: A minority within a minority"]. ''Jewish Telegraphic Agency''. Retrieved 4 May 2009.</ref><ref>[https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303849604579278722657163880 "Israel's Christian Awakening".] ''Wall Street Journal''. Retrieved 27 December 2013.</ref><ref>[https://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4323529,00.html "Christians in Israel: Strong in education - Israel News, Ynetnews"]. Ynetnews.com. 20 June 1995. Retrieved 24 February 2015.</ref><ref>''Jacob Edelist.'' [https://www.jewishpress.com/news/breaking-news/report-european-canadian-a Report: Western Governments Fund Anti-Israel Church Activism | The Jewish Press - JewishPress.com | Jacob Edelist | 13 Tammuz 5772 – July 3, 2012 | JewishPress.com] . www.jewishpress.com. ციტირების თარიღი<small>: 20 დეკემბერი 2017.</small></ref> == პოლიტიკური და სხვა საკითხები == [[2018]] წლის მონაცემებით, [[პალესტინის ავტონომია|პალესტინის ავტონომიის]] მთავრობაში 17-დან  5 [[ქრისტიანი]] მინისტრი გახლდათ. ქრისტიანები იკავებენ მერის თანამდებობას [[რამალა|რამალაში]], [[ბირზეითი|ბირზეითში]], [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემში]], [[ზაბაბდე|ზაბაბდეში]], [[ჯიფნა|ჯიფნაში]], [[იენ არიკიმი|იენ არიკიში]], [[აბუდაში]], [[თეიბაჰ|თეიბაჰში]], [[ბეით ჯალა|ბეით ჯალასა]] და [[ბეით საურა|ბეით საურაში]]. [[ტუბასა|ტუბასას]] გუბერნატორი მარვან ტუბასი ქრისტიანია. [[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის]] ყოფილი წარმომადგენელი [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] აფიფ სალეჰი  ქრისტიანი გახლავთ, ისევე როგორც [[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის ავტონომიის]] ელჩი [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]], ჰინდ ჰური. [[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის]] ქალთა ფეხბურთის გუნდში გოგონების უმრავლესობა [[მუსლიმი|მუსლიმია]], მაგრამ კაპიტანი, ჰონაი ტალიეჰი არის ქრისტიანი [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემიდან.]] ქრისტიანების ნაწილმა, რომლებიც პალესტინელთა მდიდარ ფენას ეკუთვნოდნენ,  დატოვა ქვეყანა [[1948]] წელს [[პალესტინის ომი (1947-1949)|არაბ-ისრაელის ომის]] შემდეგ. ზოგიერთი მათგანი დასახლდა დასავლეთ [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]]. == ქრისტიანობაზე ახლად მოქცეული მუსლიმები == პალესტინელ ქრისტიანთა შორის არიან ისეთებიც, ვინც  <nowiki/>[[ისლამი|ისლამიდან]] მოექცნენ [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობაზე]]. ისინი არ არიან კონცენტრირებული ერთ რომელიმე ქალაქში და უმეტესწილად  სხვადასხვა თემებს მიეკუთვნებიან. გამომდინარე იქიდან, რომ [[ისლამი|ისლამიდან]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობაზე]] გადასვლა დანაშაულია ისლამური [[შარიათი|შარიათის]] კანონის შესაბამისად, ეს ადამიანები ცხოვრობენ მშვიდად, საკუთარი თავის აფიშირების გარეშე.<ref>Miller, Duane Alexander (April 2014). [https://www.academia.edu/6928461 "Freedom of Religion in Israel-Palestine: may Muslims become Christians, and do Christians have the freedom to welcome such converts?"]. ''St Francis Magazine''. '''10''' (1): 17–24. Retrieved 16 December 2014.</ref><ref>[https://www.academia.edu/6928461/Freedom_of_Religion_in_Israel-Palestine_may_M ''Duane A Miller.'' Freedom of Religion in Israel-Palestine: may Muslims become Christians, and do Christians have the freedom to welcome such converts?'] // St Francis Magazine.</ref> == წმინდა მიწის ქრისტიანების ფონდი == [[წმინდა მიწა|წმინდა მიწის]] ქრისტიანების [[ეკუმენიზმი|ეკუმენური]] ფონდი (HCEF) დაარსდა [[1999]] წელს [[ამერიკელები|ამერიკელი]] ქრისტიანების [[ეკუმენიზმი|ეკუმენური]] ჯგუფის მიერ. მისი მიზანია შეინარჩუნოს არაბ ქრისტიანთა ყოფნა და კეთილდღეობა წმინდა მიწაზე და განავითაროს სოლიდარობის კავშირი მათსა და სხვა ქვეყნების ქრისტიანებს შორის. HCEF მატერიალურ დახმარებას  უწევს პალესტინელ ქრისტიანებს და ეკლესიებს. <ref>[https://web.archive.org/web/20130920063122/http://www.sabeel.org/ourstory.php "About Sabeel".] Archived from the original on 20 September 2013.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20070505213742/http://www.sabeel.org/etemplate.php?id=2 "sabeel.org".] Archived from the original on 5 May 2007.</ref><ref>[https://www.ngo-monitor.org/ngos/holy_land_christian_ecumenical_foundation_hcef_/ "Holy Land Christian Ecumenical Foundation (HCEF)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180401213847/https://www.ngo-monitor.org/ngos/holy_land_christian_ecumenical_foundation_hcef_/ |date=2018-04-01 }}". Retrieved 21 January 2016.</ref><ref>[https://www.volunteermatch.org/search/org41532.jsp "Holy Land Christian Ecumenical Foundation Volunteer Opportunities"]. Volunteer Match. Retrieved 21 January 2016.</ref> === დევნა === ==== ღაზაში მცხოვრები ქრისტიანები ==== [[2018]] წლის მონაცემებით, [[ღაზა|ღაზაში]] დაახლოებით [[2000]] [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი]] ცხოვრობს, რომელთა უმეტესობა [[პალესტინელები|პალესტინელია]] და მათი რიცხვი სტაბილურად მცირდება. [[ღაზა|ღაზას]] ქრისტიანული თემი ძირითადად ცხოვრობს ქალაქში, განსაკუთრებით სამი მთავარი ეკლესიის მიმდებარე რაიონებში. აღწერამ აჩვენა, რომ ქრისტიანული საზოგადოების 40% მუშაობს სამედიცინო, საგანმანათლებლო, საინჟინრო და იურიდიულ სექტორებში. გარდა ამისა, [[ღაზა|ღაზას]] ეკლესიები ცნობილია ჰუმანიტარული და საგანმანათლებლო საქმიანობით. მაგალითად, ლათინური საპატრიარქოს სკოლა დახმარებას უწევს მოსახლეობას მედიკამენტების, სოციალური და საგანმანათლებლო მომსახურების სახით. სკოლა თითქმის 150 წელია სთავაზობს თავის მომსახურებას ადგილობრივებს. [[1974]] წელს ახალი სკოლის შექმნის იდეა წამოაყენა მამაო ჯალილ აუადმა, [[ღაზა|ღაზას]] ყოფილმა მღვდელმა, რომელმაც აღიარა ლათინური საპატრიარქოს სკოლის გაფართოებისა და ახალი კომპლექსის მშენებლობის აუცილებლობა. [[2011]] წელს Sagrada Familia– ს ჰყავდა 1,250 მოსწავლე, ხოლო რომის კათოლიკური დაწყებითი სკოლა, რომელიც ლათინური საპატრიარქოს სკოლის გაგრძელებაა, კვლავ იღებს უფრო ახალგაზრდა სტუდენტებს. დაწყებითი სკოლა დაარსდა დაახლოებით 20 წლის წინ. განათლების გარდა, დისკრიმინაციის გარეშე, ქალთა ჯგუფებს, სტუდენტურ ჯგუფებს და ახალგაზრდულ ჯგუფებს სთავაზობენ სხვადასხვა სერვისებს. <ref>[https://bokra.net/Article-1155836 "المسيحيون العرب يتفوقون على يهود إسرائيل في التعليم"].([[არაბული ენები|არაბ]].) ''Bokra''. Retrieved 28 December 2011.</ref> [[2007]] წლის ოქტომბერში [[რამი აიადი,]] [[ბაპტიზმი|ბაპტისტი]] მასწავლებელი, რომელიც [[ღაზის სექტორი|ღაზას სექტორში]] ერთადერთი ქრისტიანული წიგნების მაღაზიის მფლობელი გახლდათ, მუქარის შემდეგ  მოკლეს (თავი მოკვეთეს)   <nowiki/>[[ისლამი|მუსლიმმა]] [[ექსტრემიზმი|ექსტრემისტებმა]] და დაწვეს მისი წიგნების მაღაზია.<ref>BST, Ruth Gledhill Mon 11 Aug 2014 13:21. [https://www.christiantoday.com/article/gazas-tiny-christian-community-under-siege/3949 "Gaza\'s tiny Christian community under siege"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211123232900/https://www.christiantoday.com/article/gazas-tiny-christian-community-under-siege/3949 |date=2021-11-23 }}. ''www.christiantoday.com''.</ref><ref>[https://www.persecution.org/2007/12/25/gaza-christians-observe-somber-christmas-after "Gaza Christians Observe Somber Christmas after Murder".]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} Retrieved 21 January 2016.</ref><ref>Rizq, Philip (15 October 2007). [http://www.mideastweb.org/Rami_Ayyad_Murder.htm "The murder of Rami Ayyad] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180404074407/http://www.mideastweb.org/Rami_Ayyad_Murder.htm |date=2018-04-04 }}". ''Palestine Chronicle''.</ref> ==== ბეთლემი ==== ქრისტიანული ოჯახები ბეთლემის მიწების უმსხვილესი მესაკუთრეები არიან და ხშირად თავდასხმის მსხვერპლნი ხდებიან. [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემში]] მცხოვრები ქრისტიანი ოჯახები საუბრობენ ქალაქის ტრადიციული რელიგიური იდენტობის ცვლილებაზე, ასევე სოფლებზე, სადაც  <nowiki/>[[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემთან]] ახლოს დომინირებენ [[არაბი ბედუინები|ბედუინთა]] კლანები. [[ისლამი|მუსლიმების]] მიერ ხდება მიწების შესყიდვა, რასაც, როგორც ამბობენ, [[საუდის არაბეთი]] აფინანსებს და ყალბი დოკუმენტების გამოყენებით ადგილი აქვს მიწების ჩამორთმევის შემთხვევებს. როგორც ქრისტიანები მიიჩნევენ, ეს მოვლებენი ძირს უთხრის მათ დემოგრაფიულ ყოფას რეგიონში [[ბეით საჰური|ბეით საჰურის]] გარდა, სადაც ქრისტიანები და მუსლიმები იზიარებენ ადგილობრივი იდენტობის ძლიერ გრძნობას. ქრისტიანები ფრთხილობენ ამ საკითხების საჯაროდ განხილვისას საერთაშორისო მედიაში, რადგან არსებობს დიდი რისკი, რომ მათმა განცხადებებმა შეიძლება გამოიწვიოს [[მუსლიმი]] [[ექსტრემიზმი|ექსტრემისტების]] უარყოფითი რეაქცია.<ref>[https://www.cbn.com/tv/1627252503001?mobile=false "Why Are Christians Really Leaving Bethlehem?".] CBN.</ref> [[ისრაელი|ისრაელსა]] და [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] რამდენიმე მედიასაშუალება ამტკიცებდა, რომ პალესტინელი ქრისტიანები სისტემატიურად არიან დისკრიმინირებული და დევნილნი ძირითადად მუსლიმური მოსახლეობისა და [[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის ავტონომიური რესპუბლიკის]] მთავრობის მიერ, რომელიც ყველაფერზე თვალებს ხუჭავს  ქრისტიანების სამშობლოდან განდევნის მიზნით. [[2015]] წლის 26 სექტემბერს დაიწვა [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემის]] მარ-შარბელის მონასტერი, რის შედეგადაც  დაზიანდა შენობის სხვადასხვა ნაწილი და სხვა  ნაგებობები.  დაიწყო ხანძრის გამომწვევი მიზეზების დასადგენად სისხლის სამართლის გამოძიება.  [[მარონიტები|მარონიტული]] ეკლესიის წარმომადგენლებმა  ცეცხლის წაკიდებაში დაადანაშაულეს [[მუსლიმი]] [[ექსტრემიზმი|ექსტრემისტები]].<ref>[https://web.archive.org/web/20151008020801/http://en.lpj.org/2015/09/30/bethlehem-mar-ch "Bethlehem: Mar Charbel Monastery set on fire"]. ''Latin Patriarchate of Jerusalem''. Archived from the original on 8 October 2015. Retrieved 21 January 2016.</ref> == ქრისტიანი ემიგრანტები == მეზობელი ქვეყნების გარდა, როგორიცაა [[ლიბანი]] და [[იორდანია|იორდანია,]] ბევრი პალესტინელი ქრისტიანი ემიგრაციაში წავიდა [[ლათინური ამერიკა|ლათინური ამერიკის]] ქვეყნებში (განსაკუთრებით [[არგენტინა|არგენტინასა]] და [[ჩილე|ჩილეში]]), ასევე [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებსა]] და [[კანადა|კანადაში]]. Independent– ის ანგარიშის თანახმად, ათასობით ქრისტიანი [[პალესტინელები|პალესტინელი]] ემიგრაციაში წავიდა [[ლათინური ამერიკა|ლათინურ ამერიკაში]] [[1920]] – იან წლებში, როდესაც [[პალესტინა]] განიცდიდა გვალვას და მძიმე ეკონომიკურ დეპრესიას. [[ლევანტი|ლევანტის]] გარეთ მსოფლიოში ყველაზე დიდი პალესტინელი ქრისტიანების თემი [[ჩილე|ჩილეში]]<nowiki/>ა, სადაც ამჟამად ცხოვრობს 450,000 პალესტინელი ქრისტიანი, რომელთა უმეტესობა  არის [[ბეით ჯალა|ბეით ჯალადან]], [[ბეით-ლაჰმი|ბეთლემიდან]] და [[ბეით საჰური|ბეით საჰურიდან.]] გარდა ამისა, [[ელ-სალვადორი|ელ სალვადორში]], [[ჰონდურასი|ჰონდურასში]], [[ბრაზილია|ბრაზილიაში]], [[კოლუმბია|კოლუმბიაში]], [[არგენტინა|არგენტინაში]], [[ვენესუელა|ვენესუელაში]] და [[ლათინური ამერიკა|ლათინური ამერიკის]] სხვა ქვეყნებში არის პალესტინელთა ქრისტიანული თემები, რომელთაგან ზოგი ემიგრაციაში წავიდა თითქმის ერთი საუკუნის წინ [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] პერიოდში.<ref>''Copyright (c) 2006-2011 METAMORF S.A. All Rights Reserved.'' [http://www.vivatravelguides.com/south-america/chile/chile-articles/palestine-in-chile/ Palestine in Chile - Chile, V!VA Travel Guides - Articles about traveling to Chile.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180318183514/http://www.vivatravelguides.com/south-america/chile/chile-articles/palestine-in-chile/ |date=2018-03-18 }} . www.vivatravelguides.com. ციტირების თარიღი<small>: 5 აპრილი 201</small></ref> ქრისტიანებზე გავლენას ახდენს სხვადასხვა ფაქტორი: ქრისტიანების უმეტესობა, რომლებიც ტოვებენ [[პალესტინის ავტონომია|პალესტინის ავტონომიის]] ტერიტორიას, თავს უსაფრთხოდ ვერ გრძნობენ, განიცდიან  შევიწროებას და მუქარას მათი [[მუსლიმი]] მეზობლების მხრიდან. ასევე დამატებითი ფაქტორებია სოციალური არასტაბილურობა და ეკონომიკური შესაძლებლობების ნაკლებობა რაც იწვევს ქრისტიანი მოსახლეობის გადინებას.<ref>[https://books.google.it/books?id=B0Y8o_lAnUAC&pg=PA61#v=onepage&q&f= ''Margaret Cormack.'' Muslims and Others in Sacred Space]. — OUP USA, 2013-01-10. — 252 с. — [[:ru:Служебная:Источники_книг/9780199925063|ISBN 9780199925063.]]</ref> ქრისტიანთა წილი პალესტინის ავტონომიის მთლიან მოსახლეობაში ასევე მცირდება შობადობის შედარებით დაბალი მაჩვენებლის გამო. ქრისტიანების პოზიციას [[პალესტინის ავტონომია|პალესტინის ავტონომიაში]] ამწვავებს ისიც, რომ წამყვანი [[მსოფლიო|მსოფლიოს]] სახელმწიფოები, სადაც [[ქრისტიანობა]] წამყვანი რელიგიაა, უარს ამბობენ ჩარევაზე,  ვინაიდან არ სურთ [[მუსლიმი|მუსლიმურ]] ქვეყნებთან, მათ შორის არაბულ სახელმწიფოებთან ურთიერთობების გაფუჭება. == ლიტერატურა == * Morris, Benny, ''1948: A History of the First Arab-Israeli War'', (2009) Yale University Press. [[ISBN]] 978-0-300-15112-1 * Reiter, Yitzhak, ''National Minority, Regional Majority: Palestinian Arabs Versus Jews in Israel (Syracuse Studies on Peace and Conflict Resolution)'', (2009) Syracuse Univ Press (Sd). [[წიგნის საერთაშორისო სტანდარტული ნომერი|ISBN]] 978-0-8156-3230-6 == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20150811101759/http://en.lpj.org/2014/10/21/palestinian-christian ''Palestinian Christians in the Holy Land and the Diaspora''. Latin Patriarchate of Jerusalem], 21 October 2014 * ''[https://imeu.org/article/palestinian-christians-in-the-holy-land Palestinian Christians in the Holy Land]''. Institute for Middle East Understanding, 17 December 2012 * [https://web.archive.org/web/20100415005256/http://www.al-bushra.org/holyland/sabella.h Palestinian Christians: Challenges and Hopes] by Bernard Sabella == სქოლიო == {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები]] [[კატეგორია:ქრისტიანობა ადგილმდებარეობის მიხედვით]] [[კატეგორია:ქრისტიანობა აზიაში ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:პალესტინელები]] cbxu9vvnsi2anac35ri2b7xv01jure8 0 523516 5428324 4962177 2026-07-06T18:48:40Z ~2026-38609-82 184942 ახალი გუნდი 5428324 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კალათბურთელი | სახელი = სანდრო მამუკელაშვილი | სურათი = Sandro Mamukelashvili.jpg | წარწერა = მამუკელაშვილი 2019 წელს | პოზიცია = [[ცენტრი (კალათბურთი)|ცენტრი]] / [[მძიმე ფორვარდი (კალათბურთი)|მძიმე ფორვარდი]] | სიმაღლე = 2,06 | წონა = 109 | ლიგა =[[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია]] | კლუბი = [[სან-ანტონიო სპურსი]] | დაბადების თარიღი = {{birth date and age|df=yes|1999|5|23}} | დაბადების ადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[აშშ]] | ეროვნება = [[ქართველები|ქართველი]] | უმაღლესი სკოლა = მონტვერდეს აკადემია | კოლეჯი = სეტონ ჰოლი | დრაფტის წელი = 2021 | დრაფტის ეტაპი = 2 | დრაფტის არჩევა = 54-ე | დრაფტის კლუბი = [[ინდიანა პეისერსი]]ს მიერ | კარიერის დასაწყისი = 2021 | კარიერის დასასრული = | წლები1 = 2021–2023 | კლუბი1 = [[მილუოკი ბაქსი]] | წლები2 = 2023–დღემდე | კლუბი2 = [[სან-ანტონიო სპურსი]] }} '''ალექსანდრე „სანდრო“ მამუკელაშვილი''' (დ. [[23 მაისი]], [[1999]]) — [[ქართველები|ქართველი]] პროფესიონალი [[კალათბურთი|კალათბურთელი]], რომელიც თამაშობს [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|ლოს-ანჯელეს ლეიკერსში]], [[ამერიკის საკალათბურთო ასოციაცია]]. [[იტალია|იტალიაში]] ახალგაზრდულ კლუბებში თავის გამოჩენის შემდეგ, სანდრომ ჩააბარა მონტვერდეს აკადემიაში. სეიტონ ჰოლის კოლეჯში თამაშისას, მაჯის დაზიანების გამო რამდენიმე კვირის გამოტოვებისდა მიუხედავად, მამუკელაშვილი მატჩში საშუალოდ 11.9 ქულას აგროვებდა. ==ადრეული წლები და უმაღლესი სკოლა== სანდრო მამუკელაშვილი დაიბადა [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]], ხოლო გაიზარდა [[თბილისი|თბილისში]], [[საქართველო]]. მისი ბებია, ირა გაბაშვილი [[საბჭოთა კავშირი]]ს ქალთა ეროვნული საკალათბურთო ნაკრების კაპიტანი იყო. მამუკელაშვილის ცხოვრებაში [[კალათბურთი]] მისი უფროსი ძმის, დავითის წყალობით გამოჩნდა, მისთვის მისაბაძ კალათბურთელად კი [[ქართველები|ქართველი]] [[ზაზა ფაჩულია]]ა მიჩნეული.<ref name="zagoria">{{cite news |last1=Zagoria |first1=Adam |title=Seton Hall has a player with a ‘big’ NBA future (and it’s not Myles Powell) |url=https://www.nj.com/sports/2019/12/seton-hall-has-a-player-with-a-big-nba-future-and-its-not-myles-powell.html |access-date=February 4, 2020 |work=NJ.com |date=December 4, 2019}}</ref> [[2008]] წლის [[რუსეთ-საქართველოს ომი (2008)|რუსეთ-საქართველოს ომის]] დაწყებისას ქართველი კალათბურთელი [[ჩიკაგო]]ში იმყოფებოდა მის დეიდასთან, ცნობილ [[პიანისტი|პიანისტ]] [[ეთერ ანჯაფარიძე]]სთან.<ref>{{cite news |last1=Phillips |first1=Gary |title=A world away from war, Sandro Mamukelashvili has found a home at Seton Hall |url=https://theathletic.com/154358/2017/11/14/a-world-away-from-war-sandro-mamukelashvili-has-found-a-home-at-seton-hall/ |access-date=February 4, 2020 |work=The Athletic |date=November 14, 2017}}</ref> მისი ძმა, დავითი ამჟამად ინგლისურის მასწავლებელია ბლაირის აკადემიაში, [[ნიუ-ჯერსი]]ში.<ref>{{cite news |last1=Zagoria |first1=Adam |title=After training like Rocky, Seton Hall’s ‘Mamu’ is ready to be ‘The Man’ for Pirates |url=https://www.nj.com/setonhall/2020/10/after-training-like-rocky-seton-halls-mamu-is-ready-to-be-the-man-for-pirates.html |access-date=October 31, 2020 |work=NJ.com |date=October 30, 2020}}</ref> 14 წლის ასაკში მამუკელაშვილი გადავიდა ბიელაში, [[იტალია]] და სწორედ აქ ჩააბარა უმაღლეს სკოლაში. გუნდთან ერთად მამუკელაშვილი მონაწილეობდა 17 წლამდე, 18 წლამდე და 19 წლამდე გუნდებში და ის გუნდს ეროვნულ ჩემპიონატში მესამე ადგილის დაკავებაში დაეხმარა. მამუკელაშვილის თქმით, იტალიაში გადასვლა მისთვის მარტივი არ ყოფილა, მაგრამ კლუბმა და მწვრთნელმა, ფრედერიკო დანამ მისთვის ყველაფერი შესაძლებელი გახადეს. [[2016]] წელს სანდრო მამუკელაშვილი [[აშშ|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] გადავიდა და საკალათბურთო სასწავლებელში, მონტვერდეს აკადემიაში ჩააბარა. კოლეჯში ის [[ნიუ-იორკ ნიქსი]]ს კალათბურთელ არ-ჯეი ბარეტთან ერთად თამაშობდა. მონტვერდეში ყოფნისას [[ზაზა ფაჩულია]] ახალგაზრდა ქართველის მენტორი გახდა და მას [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია|ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის]] არაერთი მოთამაშე, მათ შორის [[სტეფან კარი]] გააცნო.<ref name=zagoria/> გრენსბორო დეის კოლეჯის წინააღმდეგ თამაშში, რომელიც ანგარიშით 72–45 დასრულდა, მამუკელაშვილმა 11 ქულის მოგროვება შეძლო და გუნდს ჩემპიონატის ფინალში გადასვლაში დაეხმარა.<ref>{{cite news |last1=Halley |first1=Jim |title=Third-seeded Montverde earns a trip back to DICK'S title game |url=https://usatodayhss.com/2017/third-seeded-montverde-earns-a-trip-back-to-dicks-title-game |access-date=April 17, 2020 |work=USA Today |date=March 31, 2017}}</ref> [[2017]] წლის [[20 აპრილი|20 აპრილს]] მამუკელაშვილი სეტონ-ჰოლ პირატსის წევრო გახდა და USC-ის, სამხრეთ კაროლინა გეიმკოკსისა და ვანდერბილტ კომოდორესის შეთავაზებებზე უარი განაცხადა.<ref name=zagoria/> მან პირატსი მისი უმაღლესი სკოლის მწვრთნელის, კევინ ბოილის გამო აირიჩია, რომელსაც, თავის მხრივ, სეტონ ჰოლის მწვრთნელთან, კევინ ვილარდთან ჰქონდა კარგი ურთიერთობა. გადაწყვეტილების მიღებაში წვლილი შეიტანა იმ ფაქტმაც, რომ მამუკელაშვილის ძმა, დავითი კოლეჯის მიმდებარედ ცხოვრობდა<ref>{{cite news |last1=Braziller |first1=Zach |title=Seton Hall freshman adds new dimension, ‘will play significant minutes’ |url=https://nypost.com/2017/10/31/seton-hall-freshman-adds-new-dimension-will-play-significant-minutes/ |access-date=February 4, 2020 |work=[[New York Post]] |date=October 31, 2017}}</ref> სანდრო მამუკელაშვილი თავისუფლად საუბრობს [[ინგლისური ენა|ინგლისურად]], [[ქართული ენა|ქართულად]], [[რუსული ენა|რუსულად]] და [[იტალიური ენა|იტალიურად]].<ref name=zagoria/> ==კოლეჯი== როგორც პირველკურსელი, მამუკელაშვილი საშუალოდ 2.6 ქულას, 1.9 მოხსნასა და 0.5 ბლოკს აგროვებდა. ის პირატსს დაეხნარა კოლეჯთა ნაციონალური ათლეტური ასოციაციის მეორე ეტაპზე გასულიყო. მისი საუკეთესო თამაში კსავიერ მუსკეტერსის წინაათმდეგ შედგა [[2018]] წლის [[14 თებერვალი|14 თებერვალს]], სადაც ქართველმა 17 ქულა და შვიდი მოხსნა მოაგროვა.<ref name="summer">{{cite news |title=Mamukelashvili to Represent Georgia This Summer |url=https://shupirates.com/news/2018/6/11/mens-basketball-mamukelashvili-to-represent-georgia-this-summer.aspx |access-date=February 4, 2020 |work=Seton Hall Pirates |date=June 11, 2018}}</ref> როგორც მეორეკურსელი კალათბურთელი თამაშში საშუალოდ 8.9 ქულასა და 7.8 მოხსნას აგროვებდა.<ref>{{cite news |last1=Carino |first1=Jerry |title=Seton Hall basketball: Mamukelashvili 'coming out with an edge' |url=https://www.app.com/story/sports/college/2019/09/27/seton-hall-basketball-sandro-mamukelashvili/3772961002/ |access-date=February 4, 2020 |work=Asbury Park Press |date=September 27, 2019}}</ref> [[19 დეკემბერი|19 დეკემბერს]] მამუკელაშვილმა დააგროვა სეზონის უმაღლესი, 23 ქულა, წარმატებით გამოიყენა 11-დან 8 სროლა და რვა მოხსნა მიითვალა. მატჩი პირატსის გამარჯვებით დასრულდა 90-76 საქრედ ჰარტ პოინერსის წინააღმდეგ.<ref>{{cite news |title=Seton Hall storms past Sacred Heart for fourth straight win |url=https://nypost.com/2018/12/19/seton-hall-storms-past-sacred-heart-for-fourth-straight-win/ |access-date=February 4, 2020 |work=[[New York Post]] |agency=Associated Press |date=December 19, 2018}}</ref> მეორე კურსის შემდეგ, მამუკელაშვილი [[ზაზა ფაჩულია]]სთან მუშაობდა მის აკადემაში, [[თბილისი|თბილისში]] თამაშის გაუმჯობესებაზე, სამქულიანების სროლასა და ჰაერში დაკიდებაზე. <ref name=zagoria/> [[2019]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] [[ბაჰამის კუნძულები|ბაჰამის კუნძულებზე]] გამართლ მატჩში მამუკელაშვილმა მოაგროვა 18 ქულა, წარმატებულად გამოიყენა 7-დან 10 სროლა და 6 მოხსნა მიითვალა. მატჩი პირატსის გამარჯვებით დასრულდა 84–76 აიოოვა სტეიტის წინააღმდეგ.<ref name=zagoria/> Battle 4 Atlantis-ის ჩემპიონატის პეიროდში მამუკელაშვილი მატჩში საშუალოდ 14 ქულას, 5.7 მოხსნასა და 2 გადაცემას ასრულებდა. მოედნიდან მისი წარმატებული სროლის მაჩვენებლი 61 [[პროცენტი]], ხოლო საჯარომო ხაზიდან 60 პროცენტი იყო. მან მისი მარჯვენა მაჯის ძვალი დაიზიანა აიოვა სტეტის წინააღმდეგ თამაშში [[8 დეკემბერი|8 დეკემბერს]] და ამის გამო რამდენიმე კვირა გამოტოვა.<ref>{{cite news |title=Seton Hall loses Sandro Mamukelashvili for up to 2 months |url=https://www.espn.com/mens-college-basketball/story/_/id/28268980/seton-hall-loses-sandro-mamukelashvili-2-months |access-date=February 4, 2020 |work=ESPN |agency=Associated Press |date=December 10, 2019}}</ref> [[2020]] წლის [[29 იანვარი|29 იანვარს]] ის მოედანს დაუბრუნდა და ხუთი წუთი ითამაშა დეპაულ ბლუ დემონსის წინააღმდეგ მატჩში (თამაშში სეიტონ ჰოლის გამარჯვებით 64–57 დასრულდა).<ref>{{cite news |last1=Fonseca |first1=Brian |title=Why Seton Hall’s Kevin Willard was encouraged by Sandro Mamukelashvili’s short return vs. DePaul |url=https://www.nj.com/sports/2020/01/why-seton-halls-kevin-willard-was-encouraged-by-sandro-mamukelashvilis-short-return-vs-depaul.html |access-date=February 4, 2020 |work=NJ.com |date=January 30, 2020}}</ref> [[19 თებერვალი|19 თებერვალს]], მაშინ როდესაც მამუკელაშვილის თამაშს პირველად ესწრებოდა მისი მამა, ზურაბი, მამუკელაშვილმა თამაშში გამარჯვების მომტანი სროლა გამოიყენა და 0.6 წამში ანგარიში 74–72 გახადა ბალტერ ბულდოგის წინააღმდეგ.<ref>{{cite news |last1=Kussoy |first1=Howie |title=Sandro Mamukelashvili buzzer-beater gives Seton Hall thrilling win |url=https://nypost.com/2020/02/19/sandro-mamukelashvili-buzzer-beater-gives-seton-hall-thrilling-win/ |access-date=February 20, 2020 |work=[[New York Post]] |date=February 19, 2020}}</ref> სეზონის უმაღლესი, 26 ქულა მან [[29 თებერვალი|29 თებერვალს]] მოაგროვა, როდესაც მისმა გუნდა მარკეტ გოლდენ იგლზი ანგარიშით 88–79 დაამარცხა.<ref>{{cite news |title=Powell leads No. 13 Seton Hall past Marquette 88–79 |url=https://www.espn.com/mens-college-basketball/recap?gameId=401168421 |access-date=March 4, 2020 |work=ESPN |agency=Associated Press |date=February 29, 2020}}</ref> ამ სეზონის შემდეგ, ქართველმა 2020 წლის [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია|ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის]] დრაფტზე მონაწილეობის მიღება გადაწყვიტა თუმცა სპორტული აგენტი არ დაუქირავებია, რამაც მისი სეტონ ჰოლში დაბრუნების შანსები გაზარდა.<ref>{{cite news |last1=Zagoria |first1=Adam |title=Seton Hall’s Sandro Mamukelashvili to test NBA Draft waters |url=https://www.nj.com/setonhall/2020/03/seton-halls-sandro-mamukelashvili-to-test-nba-draft-waters.html |access-date=March 21, 2020 |work=NJ.com |date=March 20, 2020}}</ref> მეორე რაუნდში მისით დაინტერესების გამო, [[1 აგვისტო|1-ელ აგვისტოს]] მამუკელაშვილმა განაცხადა, რომ დრაფტიდან მოეხსნა და კოლეჯის კარიერას აგრძელებდა.<ref>{{cite news |last1=Braziller |first1=Zach |title=Sandro Mamukelashvili returning to Seton Hall after NBA draft interest |url=https://nypost.com/2020/08/01/sandro-mamukelashvili-returning-to-seton-hall-after-nba-draft-interest/ |access-date=August 2, 2020 |work=[[New York Post]] |date=August 1, 2020}}</ref> ახალი სეზონის დასაწყისში, მამუკელაშვილი დასახელდა აღმოსავლეთ კონფერენციის წინასაზეზონო გუნდის საუკეთესო მოთამაშეებს შორის.<ref>{{cite news |last1=Braziller |first1=Zach |title=Seton Hall’s emerging star is ready to step up with Myles Powell gone |url=https://nypost.com/2020/10/29/sandro-mamukelashvili-is-ready-to-step-up-for-seton-hall/ |access-date=October 31, 2020 |work=[[New York Post]] |date=October 29, 2020}}</ref> [[11 დეკემბერი|11 დეკემბერს]] მან კარიერის უმაღლესი, 32 ქულა მოაგროვა, ასევე 9 მოხსნა და 3 გადაცემა და სენტ ჯონსის წინააღმდეგ 77–68 გამარჯვებაში დიდი წვლილი შეიტანა<ref>{{cite news |last1=O'Brien |first1=Owen |title=St. John's can't handle Sandro Mamukelashvili in loss to Seton Hall |url=https://www.newsday.com/sports/college/st-johns/red-storm-st-john-s-seton-hall-1.50089340 |access-date=August 3, 2021 |work=[[Newsday]] |date=December 11, 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220116100354/https://www.newsday.com/sports/college/st-johns/red-storm-st-john-s-seton-hall-1.50089340 |archivedate=იანვარი 16, 2022 }}</ref> [[2021]] წლის [[16 თებერვალი|16 თებერვალს]] მამუკელაშვილმა მისი კარიერის მე-1000 ქულა მოაგროვა დეპოლის წინააღმდეგ მატჩში (60–52). ამ მატჩში მისი საერთო მაჩვენებელი იყო: 25 ქულა, 11 მოხსნა და 4 გადაცემა.<ref>{{cite news |last1=Carino |first1=Jerry |title=Seton Hall basketball survives DePaul as Mamukelashvili dominates, scores 1,000th point |url=https://www.app.com/story/sports/college/2021/02/17/seton-hall-depaul-basketball/6778364002/ |access-date=August 3, 2021 |work=Asbury Park Press |date=February 17, 2021}}</ref> ამ სეზონში ქართველი მატჩში საშუალოდ 17.5 ქულას, 7.6 მოხსნასა და 3.2 გადაცემას აგროვებდა. სეზონის მიწურულს სანდრო მამუკელაშვილი აღმოსავლეთ კონფერენციის საუკეთესო თანამოთამაშედ დასახელდა. ის ასევე იყო კარლ მალოუნის ჯილდოს ფინალისტი.<ref>{{cite news|url=https://shupirates.com/news/2021/4/27/mens-basketball-sandro-mamukelashvili-wins-2021-haggerty-met-player-of-the-year-award.aspx|title=Sandro Mamukelashvili Wins 2021 Haggerty Met Player of the Year Award|publisher=Seton Hall Pirates|date=April 27, 2021|access-date=April 27, 2021}}</ref> ==პროფესიონალური კარიერა== ===მილუოკი ბაქსი (2021-2023)=== მამუკელაშვილ ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის 2021 წლის დრაფტზე მეორე რაუნდში აირჩია [[ინდიანა პეისერსი|ინდიანა პეისერსმა]] 54-ე ნომრად. ის მოგვიანებით [[მილუოკი ბაქსი|მილუოკი ბაქსში]] გაუშვეს დრაფტის მე-60 ნომერთან, გეორგიოს კალატსაკისთან ერთად. მათ სანაცვლოდ პეისერსს დრაფტის 31-ე ნომერი, აიზაია ტოდი დაემატა.<ref>{{cite news|first=Jerry|last=Carino|title=What to know about Milwaukee Bucks draft pick and Seton Hall grad Sandro Mamukelashvili|url=https://www.app.com/story/sports/nba/2021/07/28/nba-draft-seton-hall-sandro-mamukelashvili-steal/5397909001/|work=[[Asbury Park Press]]|date=July 30, 2021|access-date=August 3, 2021}}</ref> [[2021]] წლის [[4 აგვისტო|4 აგვისტოს]] მამუკელაშვილმა ბაქსთან ორმხრივი კონტრაქტი გააფორმა. კონტრაქტის თანამხმად ქართველის სათამაშო დრო ბაქსსა და [[NBA-ის განვითარების ლიგა]]ში არსებულ ვისკონსინ ჰერდში.<ref>{{cite web|title=Milwaukee Bucks Sign Sandro Mamukelashvili To A Two-way Contract|url=https://www.nba.com/bucks/news/milwaukee-bucks-sign-sandro-mamukelashvili-two-way-contract|website=NBA.com|date=August 4, 2021|access-date=August 14, 2021}}</ref> [[2021]] წლის [[19 ოქტომბერი|19 ოქტომბერს]] შედგა მამუკელაშვილის დებიუტი [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია|ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში]]. [[ბრუკლინ ნეტსი]]ს წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრას ქართველი სათადარიგოთა სკამიდან შეუერთდა და მოხსნა და შედეგიანი გადაცემა მიითვალა (ამ მატჩში [[მილუოკი ბაქსი|მილუოკი ბაქსმა]] 127-ით 104 გაიმარჯვა).<ref>{{cite web|title=Bucks begin title defense with 127-104 victory over Nets|url=https://www.espn.com/nba/recap/_/gameId/401358773|date=October 19, 2021|website=ESPN.com|access-date=October 19, 2021}}</ref> [[26 ოქტომბერი|26 ოქტომბერს]] ის ვისკონსინ ჰერდს შეუერთდა.<ref>{{cite news |last1=Radcliffe |first1=JR |title=How does the G League work for the Milwaukee Bucks and Wisconsin Herd? |url=https://www.jsonline.com/story/sports/nba/bucks/2021/10/26/how-does-g-league-work-milwaukee-bucks-wisconsin-herd/8556275002/ |access-date=October 28, 2021 |work=Milwaukee Journal-Sentinel |date=October 26, 2021}}</ref> [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], ჰერდთან ერთად გამართულ შეხვედრაში მამუკელაშვილმა 28 ქულა, ექვსი მოხსნა, სამი გადაცემა, სამი ბლოკი და ერთი მოპარვა დააგროვა უინდი სიტი ბულზის წინააღმდეგ.<ref>{{cite news |title=Bucks' Sandro Mamukelashvili: Posts 28 points in G League return |url=https://www.cbssports.com/fantasy/basketball/news/bucks-sandro-mamukelashvili-posts-28-points-in-g-league-return/ |access-date=December 29, 2021 |work=CBS Sports |date=December 1, 2021}}</ref> ავად ყოფნის გამო მან [[2021]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ორი მატჩი გამოტოვა.<ref>{{cite news |title=Bucks' Sandro Mamukelashvili: Off injury report |url=https://www.cbssports.com/fantasy/basketball/news/bucks-sandro-mamukelashvili-off-injury-report/ |access-date=December 29, 2021 |work=CBS Sports |date=December 24, 2021}}</ref> 2023 წლის 1 მარტს მილუოკი ბაქსმა მამუკელაშვილი გაუშვა.<ref>{{cite news |title=Milwaukee Bucks Request Waivers on Sandro Mamukelashvili |url=https://www.nba.com/bucks/news/milwaukee-bucks-request-waivers-on-sandro-mamukelashvili |access-date=22 ნოემბერი, 2023 |work=www.nba.com |language=en}}</ref> === სან-ანტონიო სპურსი (2023–) === 2023 წლის 3 მარტს სანდრო მამუკელაშვილი აიყვანა [[სან-ანტონიო სპურსი|სან-ანტონიო სპურსმა]].<ref>{{cite news |title=მამუკელაშვილი პოპოვიჩთან - ქართველი კალათბურთელი „სან ანტონიოში“ ითამაშებს #1TVSPORT |url=https://1tv.ge/news/mamukelashvili-popovichtan-qartveli-kalatburteli-san-antonioshi-itamashebs-1tvsport/ |access-date=22 ნოემბერი, 2023 |work=1TV |language=ka-GE}}</ref> ==ეროვნული ნაკრები== სანდრო მამუკელაშვილის დებიუტი [[საქართველოს ეროვნული საკალათბურთო ნაკრები|საქართველოს ეროვნული საკალათბურთო ნაკრების]] შემადგენლობაში [[2018]] წლის [[ივლისი|ივლისში]] შედგა [[მსოფლიო საკალათბურთო ჩემპიონატი 2019|2019 წლის მსოფლიო საკალათბურთო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე. ის ასევე მონაწილეობდა [[ფიბა]]ს 20 წლამდე ნაკრებთა ევროპის ჩემპიონატზე საქართველოს 20 წლამდე კალათბურთელთა ნაკრებთან ერთად.<ref name="summer"/> ევროპის ჩემპიონატის დროს მამუკელაშვილის საშუალო მაჩვენებელი იყო: 8.7 ქულა, 7.0 მოხსნა და 1.7 გადაცემა.<ref>{{cite web |title=Alexander Mamukelashvili |url=https://www.fiba.basketball/europe/u20b/2018/player/Alexander-Mamukelashvili |website=[[ფიბა]] |access-date=February 4, 2020}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://shupirates.com/sports/mens-basketball/roster/sandro-mamukelashvili/4049 მამუკელაშვილის პროფილი სეტონ-ჰოლ პირატსის გვერდზე] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:მამუკელაშვილი, სანდრო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1999]] [[კატეგორია:დაბადებული 23 მაისი]] [[კატეგორია:ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის კალათბურთელები]] [[კატეგორია:ქართველი კალათბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ნიუ-იორკში დაბადებულები]] hqkf80wj770t64flnqjfo6ika7d7rd7 0 524890 5428369 4323458 2026-07-06T22:05:08Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428369 wikitext text/x-wiki '''პერიფერიული მოწყობილობა''' ({{lang-en|''peripheral''}}) — [[კომპიუტერი|კომპიუტერზე]] მისაერთებელი გარე მოწყობილობა, რომელიც კომპიუტერში [[ინფორმაცია|ინფორმაციის]] შეტანის ან მისგან მიღების საშუალებას იძლევა. ასეთი მოწყობილობები არ ითვლება ძირითადად და მათი გათიშვა კომპიუტერიდან არ იწვევს მისი მუშაობის შეფერხებას. მაგრამ კომპიუტერების უმრავლესობა მუშაობს პერიფერიულ მოწყობილობებთან ერთად (მაგ. [[პრინტერი]], [[სკანერი]], [[პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლი]] და სხვ.) პერიფერიული მოწყობილობები იყოფა სამ ტიპად: * შემტანი მოწყობილობები (თაგუნა, მიკროფონი, სენსორული ეკრანი და ა.შ.) * გამომტანი მოწყობილობები (პრინტერი, დინამიკები, მონიტორი და ა. შ.) * შემნახველი მოწყობილობები ([[HDD]], [[FDD]], [[USB]] და ა. შ.) ზოგჯერ ერთი პერიფერიული მოწყობილობა ერთდროულად მიეკუთვნება სხვადასხვა ტიპს. მაგ. დისკის ჩამწერ-წამკითხველი მოწყობილობა, ინტერაქტიული დაფა, მოდემი და სხვ. == ლიტერატურა == * ა. ბენაშვილი, გ. ბენაშვილი, ს. სულხანიშვილი, კომპიუტერის პერიფერიის ორგანიზაცია (სახელმძღვანელო). თბილისი. საქ.უნ-ტი. 2016. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://bitserv.ru/ka/osnovnye-periferiinye-ustroistva-kompyutera-periferiinye-ustroistva/ კომპიუტერის პერიფერიული მოწყობილობები]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} [[კატეგორია:კომპიუტერების არქიტექტურა]] lw7k70yi2qiw0cbehkizqmd6phfv6bf 0 527349 5428087 4834195 2026-07-06T12:49:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428087 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი | კონფლიქტი = ოხტირკის ბრძოლა | ნაწილი = [[ჩრდილო-აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანია|ჩრდილო-აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანიის]] | სურათი = {{CSS image crop | Image = 2022 Russian invasion of Ukraine.svg | bSize = 3500 | cWidth = 300 | cHeight = 280 | oTop = 460 | oLeft = 2300 | Location = center | Description = | Link = | Alt = }} | სათაური = | თარიღი = 24 თებერვალი, 2022 – დღემდე ({{ასაკი წლებში, თვეებში, კვირებსა და დღეებში|month1=2|day1=24|year1=2022|month2=3|day2=26|year2=2022}}) | მდებარეობა = [[ოხტირკა]], [[სუმის ოლქი]], უკრაინა | სტატუსი = უკრაინის გამარჯვება * გაგრძელდა ქალაქის დაბომბვა<ref>{{cite news |title=Між похоронами, бомбами й весіллями. Як виживає місто-герой Охтирка |url=https://www.pravda.com.ua/articles/2022/03/30/7335794/ |access-date=8 მაისი, 2022 |work=Українська правда |language=uk}}</ref> | მხარე1 = {{დროშა|რუსეთი}} | მხარე2 = {{დროშა|უკრაინა}} | მეთაური1 = | მეთაური2 = | ნაწილები1 = {{დროშანიშანი|რუსეთი|military}} [[რუსეთის შეიარაღებული ძალები]] | ნაწილები2 = {{დროშანიშანი|უკრაინა|military}} [[უკრაინის შეიარაღებული ძალები]] | ძალა1 = | ძალა2 = | დანაკარგები1 = უცნობია<br>'''უკრაინის თანახმად:'''<br>მრავალი დატყვევებული ჯარისკაცი | დანაკარგები2 = '''უკრაინის თანახმად''':<br>70+ დაღუპული,<ref name=":0"/> 32 დაჭრილი<ref name=DANCOR410054>{{Cite news|url=http://dancor.sumy.ua/news/newsline/410054|title=На Сумщині за день близько сотні поранених, 4 – загиблих|work=Данкор онлайн &#124; Сумской информационный портал|language=uk|last=Скакун|first=Сергей|date=26 თებერვალი, 2022|accessdate=26 თებერვალი, 2022|archive-date=27 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220227154234/http://dancor.sumy.ua/news/newsline/410054|url-status=live}}</ref> (26–27 თებ.) | დანაკარგები3 = <span style="text-align:left">'''უკრაინის თანახმად''': * 26–27 თებ.: 12 დაღუპული სამოქალაქო პირი, 30 დაჭრილი<ref name=DANCOR410054 /><ref>{{cite news |url=https://censor.net/ua/video_news/3319763/naslidky_raketnogo_udaru_rosiyeyu_po_ohtyrtsi_26_lyutogo_ye_poraneni_ta_zagybli_video |title=Наслідки ракетного удару Росією по Охтирці 26 лютого: Є поранені та загиблі |website=censor.net |language=uk |date=27 თებერვალი, 2022 |accessdate=27 თებერვალი, 2022 |archive-date=28 თებერვალი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220228003109/https://censor.net/ua/video_news/3319763/naslidky_raketnogo_udaru_rosiyeyu_po_ohtyrtsi_26_lyutogo_ye_poraneni_ta_zagybli_video |url-status=live }}</ref> * 18 მარ.: სულ მცირე 100 დაღუპული<ref>{{cite news |last1=Gumenyuk |first1=Nataliya |title=‘After the victory’: ruined city of Okhtyrka clings to hope of brighter future |url=https://www.theguardian.com/world/2022/mar/19/after-the-victory-ruined-city-of-okhtyrka-clings-to-hope-of-brighter-future |access-date=19 მარტი, 2022 |work=[[the Guardian]] |date=19 მარტი, 2022 |language=en}}</ref></span> | კოორდინატები = {{coord|50|11|30|N|34|57|00|E|region:UA|display=inline}} | კამპანიის დაფა = {{რუსეთის უკრაინაში შეჭრის ბრძოლები}} }} '''ოხტირკის ბრძოლა''' — სამხედრო დაპირისპირება რუსეთ-უკრაინის საზღვართან ახლოს მდებარე ქალაქ ქალაქ [[ახტირკა|ოხტირკაში]]. დაიწყო 2022 წლის 24 თებერვალს როგორც [[რუსეთის შეჭრა უკრაინაში (2022)|რუსეთის უკრაინაში შეჭრის]] [[ჩრდილო-აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანია|ჩრდილო-აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანიის]] ნაწილი. ბრძოლები ქალაქის გარეუბანში გაჩაღდა მაშინ, როდესაც რუსული ძალები შეეცადნენ მის დაპყრობას. თავდაპირველი შეტევა უკრაინელებმა მოიგერიეს, რის შემდეგაც აგრესორებმა საარტილერიო ცეცხლი გახსნეს. რუსეთის თავდასხმას კრიტიკა მოჰყვა მშვიდობიანი მოსახლეობის მსხვერპლისა და [[კასეტური ბომბი|კასეტური ბომბებისა]] და [[თერმობარიული იარაღი|თერმობარიული იარაღის]] გამოყენების გამო, რაც შეიძლება [[ომის დანაშაულები|სამხედრო დანაშაულად]] ჩაითვალოს. == ქრონოლოგია == 24 თებერვალს რუსული ჯარები შეიჭრნენ [[სუმის ოლქი|სუმის ოლქში]] — [[სუმი|სუმის]], [[შოსტკა|შოსტკისა]] და ოხტირკის მახლობლად. 07:30 საათზე ბრძოლები დაიწყო ქალაქის გარეუბანში, [[ველიკა პისარივკა|ველიკა-პისარივკას]] მიმართულებით.<ref>{{Cite news|title=Ведеться бій в Охтирці, можливий артобстріл – Живицький|url=https://www.radiosvoboda.org/a/news-ohtyrka/31722548.html|language=uk|date=25 თებერვალი, 2022|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> რუსებმა ვერ დაიკავეს ქალაქი და მომდევნო დღეს უკან დაიხიეს, ადგილზე დატოვეს ტანკები და აღჭურვილობა.<ref>{{Cite news|url=https://molbuk.ua/news/249470-v-okhtyrci-rosiiski-okupanty-pokydaly-btry-ta-rozbiglysia-gerashchenko.html|title=В Охтирці російські окупанти покидали БТРи та розбіглися — Геращенко|language=uk|date=25 თებერვალი, 2022|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> [[ფაილი:Російські_війська_убили_дітей_в_Охтирці.jpg|220პქ|მინი|მარცხნივ|სკოლამდელი აღზრდის დაწესებულება თავდასხმის შემდეგ.]] 25 თებერვალს [[ბმ-27 ურაგანი|ბმ-27 „ურაგანით“]] დაიბომბა ოხტირკის სკოლამდელი აღზრდის დაწესებულება.<ref>{{Cite news|url=https://zaxid.net/v_ohtirtsi_rosiyani_obstrilyali_dityachiy_sadok_ta_shovishhe_n1536846|title=В Охтирці росіяни обстріляли дитячий садок та сховище з людьми|date=25 თებერვალი, 2022|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> რაკეტებს ემსხვერპლა ბავშვი და ორი ზრდასრული. სავარაუდოდ გამოყენებული იყო [[კასეტური ბომბი|კასეტური ბომბები]], რაც, „''[[Amnesty International]]''“-ის თქმით, შესაძლოა სამხედრო დანაშაულად ჩაითვალოს.<ref>{{Cite news|date=28 თებერვალი, 2022|title=Putin accused of using 'cluster bombs' in strike on pre-school|url=https://www.independent.co.uk/news/world/ukraine-putin-cluster-bombs-child-civilians-preschool-b2025044.html|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> ასევე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ოხტირკასთან რუსულმა ძალებმა სამოქალაქო ავტობუსს ესროლეს.<ref>{{Cite news|date=27 თებერვალი, 2022|title=Enemy tanks shell bus with civilians in Sumy region|publisher=Ukrinform.net|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3414606-enemy-tanks-shell-bus-with-civilians-in-sumy-region.html|url-status=live|access-date=28 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220227131647/https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3414606-enemy-tanks-shell-bus-with-civilians-in-sumy-region.html|archive-date=27 თებერვალი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://t.me/suspilnesumy/2682|title=Суспільне Суми|website=Telegram|access-date=28 თებერვალი, 2022|archive-date=27 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220227171154/https://t.me/suspilnesumy/2682|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|date=27 თებერვალი, 2022|title=In the Sumy region, invaders shot bus with civilian people, didn't allow ambulance to pass|publisher=Pravada|url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2022/02/27/7326450/|url-status=live|access-date=28 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220228091951/https://www.pravda.com.ua/eng/news/2022/02/27/7326450/|archive-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> სუმის ოლქის გუბერნატორმა დმიტრო ჟივიცკიმ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ქალაქში კიდევ 3 მშვიდობიანი მოქალაქე დაიღუპა.<ref>{{Cite news|title=Russian shelling in Ukraine's Okhtyrka kills 6, including 7-year-old girl|url=https://www.indiatoday.in/world/russia-ukraine-war/video/russian-shelling-ukraine-okhtyrka-kills-six-including-girl-1918467-2022-02-27|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> 26 თებერვალს ორი [[დანია|დანიელი]] ჟურნალისტი დაიჭრა, როდესაც მათ მანქანას უცნობმა ძალებმა გაუხსნეს ცეცხლი.<ref>{{Cite news|date=28 თებერვალი, 2022|title=2 Danish Journalists Shot In Ukraine: 'We Are Lucky To Be Alive'|url=https://www.huffpost.com/entry/danish-journalists-shot-ukraine_n_621c381ee4b0d1388f16ece8|access-date=28 თებერვალი, 2022|website=HuffPost|language=en|last=Harvey|first=Josephine}}</ref><ref>{{Cite news|last=|first=|date=27 თებერვალი, 2022|title=Journalists Contributing to WhoWhatWhy Shot in Ukraine|url=https://whowhatwhy.org/politics/international/journalists-contributing-to-whowhatwhy-shot-in-ukraine/|access-date=28 თებერვალი, 2022|website=WhoWhatWhy|language=en|archive-date=28 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220228194616/https://whowhatwhy.org/politics/international/journalists-contributing-to-whowhatwhy-shot-in-ukraine/|url-status=live}}</ref> [[ფაილი:Okhtyrka_after_Russian_shelling,_2_March_2022.webm|thumbtime=0:04|მინი|მარცხნივ|ოხტირკა საარტილერიო ცეცხლის შემდეგ, 2 მარტი.]] 27 თებერვალს უკრაინულმა ძალებმა, სავარაუდოდ, გაანადგურეს რუსული ტანკები, რომლებიც ცდილობდნენ აეღოთ ახლომდებარე ქალაქი [[ტროსტიანეცი (სუმის ოლქი)|ტროსტიანეცი]]. მოგვიანებით ქალაქის მერმა გაავრცელა მიმართვა: „რუსებო, კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება ჯოჯოხეთში! […] ტროსტიანეცისა და მთელი უკრაინის საზოგადოებავ! Ჩვენ გავიმარჯვებთ!“.<ref>{{Cite news|url=https://kontrakty.ua/article/193333|title="Ласкаво просимо в пекло": у Тростянці знищили російську військову техніку|date=27 თებერვალი, 2022|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> ჟივიცკის თქმით, დღისით გამართულ ბრძოლებში რუსი ჯარისკაცები და მშვიდობიანი მოქალაქეები დაიღუპნენ.<ref name=":0">{{Cite news|title=More than 70 Ukrainian soldiers killed after Russian artillery hit Okhtyrka base|url=https://www.washingtontimes.com/news/2022/feb/28/ukrainian-soldiers-killed-after-russian-artillery-/|publisher=[[The Washington Times]]|date=28 თებერვალი, 2022|access-date=1 მარტი, 2022}}</ref> 28 თებერვალს რუსულმა ძალებმა დაბომბეს და გაანადგურეს ოხტირკაში მდებარე ნავთობის საცავი.<ref>{{Cite news|title=Prohibited bombs dropped on Okhtyrka, oil depot on fire|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3415815-prohibited-bombs-dropped-on-okhtyrka-oil-depot-on-fire.html|date=28 თებერვალი, 2022|access-date=28 თებერვალი, 2022|website=www.ukrinform.net|language=en|archive-date=28 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220228145220/https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3415815-prohibited-bombs-dropped-on-okhtyrka-oil-depot-on-fire.html|url-status=live}}</ref> ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენლების ცნობით, 70-ზე მეტი უკრაინელი ჯარისკაცი დაიღუპა რუსების მიერ ოხტირკის სამხედრო ბაზის [[თერმობარიული იარაღი|თერმობარიული იარაღით]] დაბომბვის შედეგად.<ref name=":0"/><ref>{{Cite news|date=1 მარტი, 2022|title=More than 70 Ukrainian soldiers killed in Russian attack on base near Kharkiv|url=https://www.theguardian.com/world/2022/mar/01/fears-of-bloody-fight-for-kyiv-as-huge-russian-army-convoy-gathers-on-outskirts|access-date=1 მარტი, 2022|website=The Guardian|archive-date=3 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220303231907/https://www.theguardian.com/world/2022/mar/01/fears-of-bloody-fight-for-kyiv-as-huge-russian-army-convoy-gathers-on-outskirts|url-status=live}}</ref> [[ფაილი:Okhtyrka heat and power plant after Russian shelling, 4 March 2022 (3).jpg|220პქ|მინი|მარჯვნივ|თბოელექტროსადგური თავდასხმის შემდეგ, 4 მარტი.]] [[File:Okhtyrka City Council after Russian invasion, 14 April 2022.jpg|thumb|right|ოხტირკის საქალაქო რადა (საკრებულო) ბრძოლის შემდეგ, 14 აპრილი.]] 3 მარტს ჟივიცკიმ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ადგილობრივ ელექტროსადგურზე რუსეთის საჰაერო თავდასხმის შედეგად ქალაქს შეეწყვიტა ელექტროენერგიისა და გათბობის მიწოდება.<ref>{{Cite news|last=Jim Heintz|last2=Yuras Karmanau|last3=Mstyslav Chernov|date=March 3, 2022|title=Russian Forces Take Control of Europe's Biggest Nuclear Plant After Shelling It|work=Associated Press|publisher=Time|url=https://time.com/6154672/russian-troops-shell-zaporizhzhia-nuclear-plant/|access-date=March 4, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220310121103/https://time.com/6154672/russian-troops-shell-zaporizhzhia-nuclear-plant/|archivedate=მარტი 10, 2022}}</ref> ჟივიცკი იტყობინებოდა, რომ 10 მარტს „დაახლოებით 00:30 საათზე რუსულმა ავიაციამ ისევ დაბომბა საცხოვრებელი რაიონები“, ქალაქი იბომბებოდა დღისით და ღამით, ნადგურდებოდა ინფრასტრუქტურა, მათ შორის კანალიზაცია და წყალმომარაგების სისტემა.<ref>{{cite news |title=Okhtyrka town being bombed day and night |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3425218-okhtyrka-town-being-bombed-day-and-night.html |access-date=11 მარტი, 2022 |work=www.ukrinform.net |language=en |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220310064953/https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3425218-okhtyrka-town-being-bombed-day-and-night.html |archivedate=2022-03-10 }}</ref> ოხტირკის მერის პავლო კუზმენკოს ცნობით, 14 მარტს ღამით საცხოვრებელ რაიონზე მიტანილი ავიადარტყმის შედეგად სულ მცირე სამი მშვიდობიანი მოქალაქე დაიღუპა.<ref>{{cite news|url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2022/03/14/7331173/|title=Russians bomb Okhtyrka residential neighbourhood: three killed|work=Ukrayinska Pravda|date=14 მარტი, 2022|accessdate=14 მარტი, 2022|language=en}}</ref> 26 მარტისათვის რუსულმა ნაწილებმა ოხტირკიდან უკან დაიხიეს.<ref>{{Cite news |title=Між похоронами, бомбами й весіллями. Як виживає місто-герой Охтирка |url=https://www.pravda.com.ua/articles/2022/03/30/7335794/ |access-date=2022-04-06 |website=Українська правда |language=uk}}</ref> == თერმობარიული (ვაკუუმური) ბომბი == 28 თებერვალს, ოქსანა მარკაროვამ, უკრაინის ელჩმა შეერთებულ შტატებში, განაცხადა, რომ რუსულმა ძალებმა ოხტირკაში გამოიყენეს თერმობარიული (ვაკუუმური) ბომბი.<ref name="Reuters">{{Cite news|title=Ukraine's ambassador to U.S. says Russia used a vacuum bomb on Monday|url=https://www.reuters.com/world/europe/ukraines-ambassador-us-says-russia-used-vacuum-bomb-monday-2022-02-28/|publisher=[[Reuters]]|last=Zengerle|first=Patricia|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|title=Oil depot burns after artillery shelling in Okhtyrka, Sumy Oblast. Mayor Pavlo Kuzmenko reported that Russian occupiers dropped a vacuum bomb. This type of weapon is known as the most deadly non-nuclear bomb, producing high-temperature explosions.|url=https://twitter.com/KyivIndependent/status/1498282971412979713|publisher=[[The Kyiv Independent]]|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|date=28 თებერვალი, 2022|title=Ukraine's ambassador to U.S. says Russia used a vacuum bomb on Monday|language=en|work=National Post|url=https://nationalpost.com/pmn/news-pmn/ukraines-ambassador-to-u-s-says-russia-used-a-vacuum-bomb-on-monday|access-date=1 მარტი, 2022}}</ref> რუსეთის მიერ [[ჩეჩნეთის მეორე ომი|ჩეჩნეთის მეორე ომში]] თერმობარიული იარაღის გამოყენების შესახებ [[Human Rights Watch|Human Rights Watch-]]<nowiki/>ის 2000 წლის თებერვლის ანგარიშის მიხედვით, მიუხედავად იმისა, რომ თერმობარიული იარაღი საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლით აკრძალული არ არის, მისი მოქმედების ფართო რადიუსი მიუთითებს იმაზე, რომ მხარეებმა განსაკუთრებული სიფრთხილე უნდა გამოიჩინონ დასახლებულ პუნქტებთან ახლოს ამ იარაღის განთავსების დროს.<ref>{{Cite news|title=Chechnya Conflict: Use of Vacuum Bombs by Russian Forces|url=https://www.hrw.org/news/2000/02/01/chechnya-conflict-use-vacuum-bombs-russian-forces|publisher=[[Human Rights Watch]]|access-date=1 მარტი, 2022}}</ref> მარკაროვამ ასევე აღნიშნა, რომ თერმობარიული იარაღის გამოყენება [[ჟენევის კონვენციები|ჟენევის კონვენციების]] დარღვევაა.<ref>{{Cite news|title=Live Updates / Russia-Ukraine war live updates: Russia investigated for war crimes as peace talks stall|url=https://www.nbcnews.com/news/world/live-blog/russia-ukraine-war-live-updates-n1290293|publisher=[[NBC News]]|access-date=1 მარტი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|date=28 თებერვალი, 2022|title=Ukraine's ambassador to U.S. says Russia used a vacuum bomb on Monday|work=[[National Post]]|url=https://nationalpost.com/pmn/news-pmn/ukraines-ambassador-to-u-s-says-russia-used-a-vacuum-bomb-on-monday|access-date=1 მარტი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|title=Ukraine's ambassador to the US accused Moscow of using a vacuum bomb in its invasion * Ukrainian President Volodymyr Zelensky said states that commit war crimes shouldn't get a permanent UNSC seat.|url=https://www.jpost.com/international/article-698953|publisher=[[The Jerusalem Post]]|last=Reich|first=Aaron|access-date=1 მარტი, 2022}}</ref> თეთრი სახლის პრესმდივანმა [[ჯენიფერ ფსაკი|ჯენ ფსაკიმ]] განაცხადა, რომ იგი გაეცნო ინფორმაციას, მაგრამ არ ჰქონდა დამადასტურებელი იმისა, რომ რუსეთმა ასეთი იარაღი გამოიყენა. „ეს რომ სიმართლე ყოფილიყო, პოტენციურად ომის დანაშაული იქნებოდა“ — თქვა მან პრესკონფერენციაზე.<ref name="Reuters" /> თავდასხმის შედეგად განადგურდა უკრაინის სამხედრო ბაზა და დაიღუპა 70 ჯარისკაცი.<ref name=":1">{{Cite news|title=Russia used powerful vacuum bomb on Ukraine, envoy says|url=https://www.politico.eu/article/russia-vacuum-bomb-ukraine-invasion/|last=Camille Gijs|publisher=[[Politico]]|access-date=2 მარტი, 2022}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:უკრაინის ბრძოლები]] [[კატეგორია:რუსეთის ბრძოლები]] [[კატეგორია:რუსეთის შეჭრა უკრაინაში (2022)]] [[კატეგორია:2022 წლის ბრძოლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ბრძოლები]] pktibua1h3o9owd6f28z5evbzqvr2by 0 531853 5428451 4704084 2026-07-07T05:34:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428451 wikitext text/x-wiki {{უნივერსიტეტი}} [[ფაილი:Dom_Pracy_Twórczej_PAN_Świnoujście.jpg|მინი| პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის შემოქმედებითი მოღვაწეობის სახლი შვინოუჯშიში]] '''პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია''' ({{lang-pl|Polska Akademia Nauk (PAN)}}) — სახელმწიფო [[მეცნიერება|სამეცნიერო]] დაწესებულება, რომელიც ახორციელებს საქმიანობას, რომელიც მიმართულია მეცნიერების განვითარების, ხელშეწყობის, ინტეგრაციისა და გავრცელებისკენ და ხელს უწყობს განათლების განვითარებას და ეროვნული კულტურის გამდიდრებას. აკადემია თავის მიზნებს ახორციელებს მეცნიერთა კორპორაციის ფარგლებში და ინსტიტუტებისა და კვლევითი ერთეულების ქსელის მეშვეობით, რომლებიც ატარებენ კვლევებს უმაღლეს სამეცნიერო დონეზე. ==პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის ისტორია== პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის დაარსება უკავშირდებოდა 1951 წელს პოლონეთის მეცნიერებათა I კონგრესზე მიღებულ გადაწყვეტილებებს და უკავშირდებოდა პოლონეთის ხელოვნებისა და მეცნიერებათა აკადემიის და ვარშავის სამეცნიერო საზოგადოების ლიკვიდაციას. ამ ტიპის დაწესებულების შექმნა მიზნად ისახავდა პოლიტიკური ავტორიტეტების სამეცნიერო საზოგადოებასთან კონტაქტის ხელშეწყობას და მისი მხარდაჭერის უზრუნველყოფას, ამავდროულად ამ გარემოს გაკონტროლებას. უფრო მეტიც, მიზნად ისახავდა სამეცნიერო კვლევების დაფინანსების ხელშეწყობას და მის ფოკუსირებას სახელმწიფოსთვის ყველაზე მნიშვნელოვან პრობლემებზე, რაშიც მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა დასავლეთის ქვეყნებში სამეცნიერო ორგანიზაციებში მომხდარმა ცვლილებებმა სამეცნიერო და ტექნოლოგიური რევოლუციის გამო. პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია შეიქმნა 1951 წლის 30 ოქტომბრის კანონით „პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის შესახებ“. თავდაპირველად, ეს იყო მხოლოდ მეცნიერთა კორპორაცია, მაგრამ 1960 წელს იგი გადაკეთდა ცენტრალურ სამთავრობო დაწესებულებად, რომელიც პასუხისმგებელია პოლონეთში მეცნიერების მთლიან ზედამხედველობაზე და ინსტიტუტების ქსელის მართვაზე. 1990 წელს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიამ დაკარგა სამთავრობო ინსტიტუტის სტატუსი და კვლავ გახდა მეცნიერთა კორპორაცია და ინსტიტუტების ქსელი. ==აკადემიის სტრუქტურა== პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია, როგორც მეცნიერთა კორპორაცია და როგორც სამეცნიერო ინსტიტუტების ქსელი, ორგანიზებულია შემდეგი სტრუქტურით: * ფაკულტეტები, რომლებიც აჯგუფებენ ცალკეულ სამეცნიერო დისციპლინებს * რეგიონალური ფილიალები (პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის შტაბი მდებარეობს ვარშავაში, კულტურისა და მეცნიერების სასახლეში) * სამეცნიერო, პრობლემური და ეროვნული კომიტეტები - თემატურად დაკავშირებული ფაკულტეტებთან * კვლევითი ერთეულების ქსელი - ფუნქციონირებს ფაკულტეტებზე, ექსტრაფაკულტეტებზე და დამხმარე * საერთაშორისო ინსტიტუტები და კვლევითი სადგურები საზღვარგარეთ * PAN-ის კანცელარია და სხვა ორგანიზაციული ერთეულები. [[ფაილი:Palac_w_Jablonnie_(3).JPG|მინი| Jabłonna Palace<ref>https://www.palacjablonna.pl/index.php/historia</ref> — პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის საკონფერენციო და სასტუმრო ცენტრი]] ===აკადემიის უმაღლესი ორგანოები=== აკადემიის მმართველი ორგანოებია აკადემიის კოლექტიური გენერალური ასამბლეა და პრეზიდიუმი, ასევე პრეზიდენტი და კანცლერი ინდივიდუალურად. აკადემიის უმაღლესი ორგანოა მისი გენერალური ასამბლეა, რომელიც შედგება ყველა ეროვნული წევრისაგან. გენერალური ასამბლეა განსაზღვრავს აკადემიის საქმიანობის ძირითად მიმართულებებს და აკონტროლებს მის ყველა საქმიანობას. გენერალური ასამბლეა წყვეტს ახალი წევრების მიღებას. ასამბლეის დადგენილებები სავალდებულოა აკადემიის სხვა ორგანოებისთვის. გენერალური ასამბლეის სესიები იმართება წელიწადში ორჯერ მაინც. გენერალურ ასამბლეას თავმჯდომარეობს აკადემიის პრეზიდენტი. მას აკადემიის წევრთაგან ირჩევს საერთო კრება ოთხი წლის ვადით (არაუმეტეს ორი ვადისა). გენერალური ასამბლეა ასევე ირჩევს 3-5 ვიცე-პრეზიდენტს, რომელთა კანდიდატურებსაც პრეზიდენტი წარადგენს. აკადემიის პრეზიდიუმში შედიან: პრეზიდენტი, ვიცე-პრეზიდენტები, დეპარტამენტების წარმომადგენლები, რეგიონული განყოფილებების თავმჯდომარეები, ფაკულტეტების ფარგლებში მოქმედი კურატორთა საბჭოს თავმჯდომარეები, სამეცნიერო ერთეულების დირექტორთა წარმომადგენელი და კანცლერი. ==PAN-ის პრეზიდენტები== # იან ბოგდან დემბოვსკი (1952-1956) # [[ტადეუშ კოტარბინსკი]] (1957–1962) # იანუშ გროშკოვსკი (1962-1971) # ვლოდიმირჟ ტრჟებიატოვსკი (1971–1977) # ვიტოლდ ნოვაცკი (1977-1980) # ალექსანდრე გეიზშტორი (1980-1983) # იან კაროლ კოსტრჟევსკი (1984–1990) # ალექსანდრე გეიზშტორი (1990-1992) # ლეშეკ კუზნიცკი (1993–1998) # მიროსლავ მოსაკოვსკი (1999–2001) # ერჟი კოლოძიჟჩაკი (2002–2003) # ანჟეი ლეგოცკი (2003–2006) # მიხალ კლეიბერი (2007–2014) # ერჟი დუშინსკი (2015-დან) ==PAN, როგორც მეცნიერთა კორპორაცია== პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია აერთიანებს ყველაზე გამოჩენილ პოლონელ და უცხოელ მეცნიერებს. ეროვნული წევრები იყოფა ნამდვილ წევრებად და წევრ-კორესპონდენტებად. ეროვნული წევრების საერთო რაოდენობა შეზღუდულია 350-მდე. კორპორაციაში წევრობა უვადოა. პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის უნივერსიტეტებისა და ინსტიტუტების ეროვნულ წევრებს და სამეცნიერო საბჭოებს უფლება აქვთ დაასახელონ წევრ-კორესპონდენტობის კანდიდატები. ნამდვილი წევრები, ადგილების გათავისუფლების გამო, აირჩევიან ყველა რეალური წევრის მიერ წევრ-კორესპონდენტებისგან. ეროვნული წევრები ქმნიან აკადემიის გენერალურ ასამბლეას, რომელიც მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი კოლეგიური ორგანოა. 70 წლის წევრები იღებენ უფროსი წევრების სტატუსს და კარგავენ ხმის უფლებას. ასამბლეის დადგენილებების მიღებისას აუცილებელი კვორუმი დგინდება 75 წლამდე ასაკის წევრთა რაოდენობის მიხედვით. ===პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის ფაკულტეტები=== მეცნიერები თავიანთ საქმიანობას პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიაში განყოფილების სტრუქტურის მეშვეობით ახორციელებენ. აკადემიის დებულების შესაბამისად ფუნქციონირებს შემდეგი ფაკულტეტები: * I ფაკულტეტი — ჰუმანიტარულ და სოციალურ მეცნიერებათა * II ფაკულტეტი — ბიოლოგიურ და სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა * III ფაკულტეტი — ზუსტ მეცნიერებათა და გეომეცნიერებათა * IV ფაკულტეტი — ტექნიკურ მეცნიერებათა * V ფაკულტეტი — სამედიცინო მეცნიერებათა აკადემიის წევრები წევრობაზე მიღებისთანავე აცხადებენ ფაკულტეტზე კუთვნილების შესახებ (დეკლარაცია შეიძლება საჭირო გახდეს ფაკულტეტების ორგანიზაციული სტრუქტურის ცვლილების შემთხვევაშიც). აკადემიის წევრის მიკუთვნება მოცემულ ფაკულტეტზე შეიძლება შეიცვალოს მისი მოთხოვნით, გენერალური ასამბლეის თანხმობით. ფაკულტეტის მუშაობას მართავს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდენტის მიერ დანიშნული დეკანი. ფაკულტეტი შეიძლება დაიყოს განყოფილებებად. ფაკულტეტს ასევე შეუძლია შექმნას დამხმარე კომიტეტები ან მრჩეველთა ჯგუფები. ფაკულტეტის კოლეგიურ ორგანოს წარმოადგენს პლენარული სხდომა. ფაკულტეტების ფარგლებში პრობაციის ოფიცერთა საბჭოები ასევე ფუნქციონირებენ როგორც კოლეგიური ორგანოები. მათი ამოცანაა ზედამხედველობა გაუწიონ პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის ინსტიტუტებისა და სამეცნიერო ერთეულების საქმიანობას, განახორციელონ მათი პერიოდული შეფასება, განახორციელონ საქმიანობა სამეცნიერო ერთეულების სტრუქტურების რეორგანიზაციასთან და კონკურსის ჩატარება სამეცნიერო ერთეულების დირექტორთა თანამდებობაზე. ფაკულტეტებში ფუნქციონირებს სამეცნიერო კომიტეტები. კომიტეტები არის დისციპლინის ან მასთან დაკავშირებული სამეცნიერო დისციპლინების თვითმმართველი წარმომადგენლობები, რომლებიც ემსახურებიან მეცნიერთა ინტეგრაციას მთელი ქვეყნის მასშტაბით. კომიტეტის მუშაობის მმართველი ორგანოები არიან კომიტეტის თავმჯდომარეები და კომიტეტის პრეზიდიუმი. კომიტეტები იქმნება და მათი ფუნქციონირების ლეგიტიმურობას წყვეტს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის გენერალური ასამბლეა. სამეცნიერო კომიტეტის შექმნის საფუძველია სამეცნიერო დისციპლინის ან მასთან დაკავშირებული დისციპლინების განვითარების შესაბამისი დონე და სამეცნიერო საზოგადოების წარმომადგენლობისა და ინტეგრაციის საჭიროება. კომიტეტების მუშაობას აფასებს მოცემული დეპარტამენტის პრობაციის ოფიცერთა საბჭო. [[ფაილი:Dwór_Groblewskich_Bystrzycy_Szymbarskiej.jpg|მინი|240x240პქ| გეოგრაფიისა და სივრცითი ორგანიზაციის ინსტიტუტის სამეცნიერო სადგური შიმბარკში გორლიცის მახლობლად]] ===აკადემიის რეგიონალური ოფისები=== აკადემიის ფარგლებში მოქმედებს რეგიონალური ფილიალები: [[გდანსკი|გდანსკში]], [[კატოვიცე|კატოვიცეში]], [[კრაკოვი|კრაკოვში]], [[ლუბლინი|ლუბლინში]], [[ლოძი|ლოძში]], [[ოლშტინი|ოლშტინში]], [[პოზნანი|პოზნანში]], [[ვროცლავი|ვროცლავში]]. ფილიალები ახორციელებენ აკადემიის ამოცანებს ქვეყნის კონკრეტულ რეგიონებში. საჭიროების შემთხვევაში, გენერალურმა ასამბლეამ შეიძლება გადაწყვიტოს ახალი ფილიალების შექმნა. მოცემული რეგიონალური ფილიალი ძირითადად შედგება აკადემიის წევრებისგან, რომლებიც ცხოვრობენ მოცემულ რეგიონში. ფილიალის მუშაობას მართავს ფილიალის პრეზიდენტი და პრეზიდიუმი. ===ახალგაზრდა მეცნიერთა აკადემია (AMU)=== 2010 წლის პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის შესახებ #38 აქტის მიხედვით, ახალგაზრდა მეცნიერთა აკადემია მუშაობს PAN-ის კორპორაციაში, რომლის მიზანია ხელი შეუწყოს პოლონეთის მეცნიერების გამოჩენილი ახალგაზრდა წარმომადგენლების მიერ განხორციელებულ სამეცნიერო კვლევებსა და განვითარებას. ამ ორგანოს წევრები შეიძლება იყვნენ დოქტორის ხარისხის მქონე მეცნიერები, რომლებიც შერჩევის დროს 38 წლამდე ასაკის არიან და მათი საერთო რაოდენობა არ უნდა აღემატებოდეს 35 ადამიანს. AMU-ს წევრებს ირჩევს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის გენერალური ასამბლეა „პოლონეთის მეცნიერების ახალგაზრდა წარმომადგენლებიდან, რომლებიც გამოირჩევიან სამეცნიერო მიღწევებით“. AMU-ს წევრის უფლებამოსილების ვადა 5 წელია და არის ერთჯერადი. AMU-ს წევრები წარმოადგენენ მოსაზრებებს მეცნიერების შესახებ. ახალგაზრდა მეცნიერთა აკადემიის მმართველი ორგანოებია გენერალური ასამბლეა და თავმჯდომარე. AMU-ს პირველი თავმჯდომარე იყო 2012 წელს ჰაბ. დოქტორი ბარტოშ კარაშევსკი. 2014–2016 წლებში თავმჯდომარე იყო ჰაბ. დოქტორი იაკუბ ფიჩნა. 2016 წლის 1 ოქტომბრიდან 2017 წლის 27 მაისამდე უფლებამოსილების პერიოდში AMU-ს თავმჯდომარეა ჰაბ. დოქტორი კონრად ოსაჟდა ვარშავის უნივერსიტეტის იურიდიული და ადმინისტრაციის ფაკულტეტიდან, და მისი მოადგილეები: პროფესორი, ჰაბ. დოქტორი დარიუშ ჯემიელნიაკი ლეონ კოზმინსკის აკადემიიდან, ჰაბ. დოქტორი კატაჟინა მარჩინიაკი, პროფ. ვარშავის უნივერსიტეტიდან და ჰაბ. დოქტორი მიხალ ვიერშონი [[იაგელონის უნივერსიტეტი]]ს ფილოსოფიის ფაკულტეტის ფსიქოლოგიის ინსტიტუტიდან. ==პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო ერთეულები== პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის ძირითადი ერთეულია კვლევითი ინსტიტუტი. ინსტიტუტის სახელწოდებაში ყოველთვის არის აბრევიატურა „PAN“. გარდა ინსტიტუტებისა, აკადემიის სტრუქტურებში შედის დამხმარე სამეცნიერო ერთეულები, როგორიცაა არქივები, ბიბლიოთეკები, მუზეუმები, ბოტანიკური ბაღები და უცხოური კვლევითი სადგურები. აკადემიის კვლევითი განყოფილებები იქმნება, რეორგანიზაცია ან ლიკვიდაცია ხდება პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდიუმის მიერ აკადემიის პრეზიდენტის მოთხოვნით. ===პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო ინსტიტუტები=== პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო ინსტიტუტების ამოცანები მოიცავს სამეცნიერო კვლევების ჩატარებას, კერძოდ, ქვეყნის განვითარებისთვის აუცილებელ კვლევებს და ამ კვლევის შედეგების გავრცელებას. კვლევით ინსტიტუტს შეუძლია განახორციელოს განვითარების სამუშაოები კონკრეტულ კვლევით სფეროში და ამ კვლევების შედეგების დანერგვა ეკონომიკაში, შეუძლია მოაწყოს სტუმარი სტუდიები უნივერსიტეტების და სხვა კვლევითი ერთეულების თანამშრომლების მიერ კვლევითი ან განვითარების სამუშაოების ჩასატარებლად, ასევე შეუძლია დოქტორანტურა. და ასპირანტურა და სხვა საქმიანობა.განათლების სფეროში. აკადემიაზე ზედამხედველობას მისი ორგანოების ნორმატიულ დებულებებთან და აკადემიის დებულებასთან შესაბამისობაზე ახორციელებს პრემიერ-მინისტრი. პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის ინსტიტუტების უმეტესობას აქვს უფლება მიენიჭოს [[ფილოსოფიის დოქტორი|დოქტორანტურა]] და პოსტდოქტორანტი. 2011 წელს ინსტიტუტებში დასაქმებული იყო 6806 ადამიანი, მათ შორის 4830 კვლევით პოზიციებზე. 2011/12 სასწავლო წელს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის კვლევითმა ინსტიტუტებმა განათლება მიიღეს პოლონეთში ყველა დოქტორანტის 5.3%-ს (დაახლოებით 2100 ადამიანი). 2011 წელს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო ინსტიტუტების კვლევებზე დანახარჯების 80% ეხებოდა საბაზისო კვლევებს, 8,7% — გამოყენებით კვლევებს, ხოლო 11,3% — განვითარების სამუშაოებს. ===პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის კვლევითი სადგურები საზღვარგარეთ=== პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო ერთეულები, რომლებიც მდებარეობს პოლონეთის ფარგლებს გარეთ: * პოლონეთის სამეცნიერო საკონტაქტო სააგენტო PolSCA — [[ბრიუსელი]] * ისტორიული კვლევის ცენტრი [[ბერლინი|ბერლინში]] * პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია — სამეცნიერო სადგური [[კიევი|კიევში]] * პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია — სამეცნიერო სადგური [[მოსკოვი|მოსკოვში]] * პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია — სამეცნიერო სადგური [[პარიზი|პარიზში]] * პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია — კვლევითი სადგური [[რომი|რომში]] * პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია — სამეცნიერო სადგური [[ვენა]]ში ==პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის ბიუჯეტი== აკადემიის საქმიანობა ფინანსდება სახელმწიფო ბიუჯეტიდან და სხვა სახსრებით. აკადემიის პრეზიდენტი ასრულებს აკადემიის ბიუჯეტის მართვის ამოცანებსა და უფლებამოსილებებს. სახელმწიფო ბიუჯეტიდან დაფინანსების კუთხით აკადემიის პრეზიდენტი ანგარიშვალდებულია მეცნიერებაზე პასუხისმგებელი მინისტრის წინაშე. ბიუჯეტთან დაკავშირებული ყველა საკითხი რეგულირდება პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის შესახებ აქტით. 2011 წელს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის საკუთარმა შემოსავლებმა და ბიუჯეტის სუბსიდიებიდან შემოსავლებმა შეადგინა 124,8 მილიონი [[ზლოტი|PLN]]. 2011 წელს პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის ინსტიტუტების საქმიანობის საბიუჯეტო ხარჯებმა შეადგინა 1,252.9 მილიონი ზლოტი, რაც შეადგენს საერთო სამთავრობო სექტორში კვლევისა და განვითარების ხარჯების დაახლოებით 16%. პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო ინსტიტუტებში 1 თანამშრომელზე გაწეული ხარჯი 207,2 ათასი ზლოტი სრულ განაკვეთზე კონვერტაციისთვის, საიდანაც 153,5 ათასი ზლოტი ბიუჯეტის სახსრები იყო. ==საერთაშორისო თანამშრომლობა== პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემია ახორციელებს საერთაშორისო სამეცნიერო თანამშრომლობას, მონაწილეობს საერთაშორისო ორგანიზაციების მუშაობაში და აქვს უცხოური კვლევითი სადგურები. არის ევროპის სამეცნიერო ფონდის საერთაშორისო სამეცნიერო ორგანიზაციებისა და პროგრამების წევრი. ===აკადემიის უცხოელი წევრები=== * [[ვიქტორ გლუშკოვი]] * [[ოგე ბორი]] * [[კარლ ალექსანდერ მიულერი|კარლ მიულერი]] * {{ან3|ჯოზეფ ჰენრი ებერლი|ჯოზეფ ებერლი|en|Joseph H. Eberly}} * [[იან ჯენ-ნინი]] * {{ან3|დანიელ ბოვუა|დანიელ ბოვუა|fr|Daniel Beauvois}} ==რესურსები ინტერნეტში== * {{commons-inline|Polish Academy of Sciences (PAN)}} * http://www.instytucja.pan.pl/index.php/dzieje-instytucji {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140804034745/http://www.instytucja.pan.pl/index.php/dzieje-instytucji |date=2014-08-04 }} * http://www.nik.gov.pl/kontrole/wyniki-kontroli-nik/kontrole,9588.html * http://www.english.pan.pl/index.php?option=com_content&view=category&id=41&Itemid=50 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150717030317/http://www.english.pan.pl/index.php?option=com_content&view=category&id=41&Itemid=50 |date=2015-07-17 }} * http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/gus/NTS_nauka_i_technika_2011.pdf * http://www.instytucja.pan.pl/index.php/wadze-pan/prezydium{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140107023914/http://www.instytucja.pan.pl/index.php/wadze-pan/prezydium |date=2014-01-07 }} * http://www.instytucja.pan.pl/index.php/akademia-modych-uczonych/skad-i-struktura-amu {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160123201027/http://www.instytucja.pan.pl/index.php/akademia-modych-uczonych/skad-i-struktura-amu |date=2016-01-23 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ეროვნული მეცნიერებათა აკადემიები]] [[კატეგორია:1951 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:პოლონეთის ორგანიზაციები]] fy8d5xxsuu40nsl8ed2i0caau0yk0xq 0 539973 5428421 4552086 2026-07-07T03:21:37Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428421 wikitext text/x-wiki [[File:Plaošnik 01.jpg|thumb|right|200px|პლაოშნიკი]] [[File:Sv. Kliment i Pantelejmon Plaošnik 015.JPG|thumb|right|200px|წმინდა კლიმენტის ეკლესია]] [[File:Plaošnik 10.jpg|thumb|right|200px|სანათლავი]] '''პლაოშნიკი''', '''პლაოში''' ({{lang-mk|Плаошник, Плаош}}) — არქეოლოგიური ძეგლი და წმინდა ადგილი [[ოჰრიდი|ოჰრიდში]], [[ჩრდილოეთი მაკედონია]]. [[ოჰრიდის ტბა|ოჰრიდის ტბის]] აღმოსავლეთ სანაპიროზე, [[სამუელის ციხესიმაგრე|სამუელის ციხესიმაგრიდან]] 250 მეტრში. მნიშვნელოვანი სასულიერო, ტურისტული და კულტურული ცენტრი.<ref>[http://www.culture.in.mk/story.asp?id=2305&rub=43 ''Ohrid – "Plaosnik" will look the same as in the time of St. Kliment''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110727034730/http://www.culture.in.mk/story.asp?id=2305&rub=43 |date=27 July 2011 }}</ref> ==ისტორია== [[893]] წელს აღნიშნულ ადგილზე [[კლიმენტ ოჰრიდელი|კლიმენტ ოჰრიდელმა]] ააშენა ტაძარი, რომელიც ქალაქში ყველაზე ძველ ნაგებობად ითვლება. ტაძარი გახდა რეგიონის მნიშვნელოვანი საგანმანათლებლო და კულტურული ცენტრი, სადაც მუშაობდა ცნობილი [[ოჰრიდის ლიტერატურული სკოლა]]. აქ სწავლებისათვის გამოიყენებოდა ახლადშექმნილი ანბანი — [[კირილიცა]]. სკოლამ მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია სლავური დამწერლობისა და ლიტერატურის განვითარებაზე. წმინდა კლიმენტი დაასაფლავეს ტაძრის სიახლოვეს, თავისივე ხელით აგებულ სამარხში. [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] მმართველობის პერიოდში ტაძარი არაერთხელ დაარბიეს და გაძარცვეს. უამრავი რელიქვია და კულტურული ფასეულობა დიაკარგა, კლიმენტ ოჰრიდელის აგებული ტაძარი მთლიანად დაინგრა და მის ფუნდამენტზე ააგეს [[მეჩეთი]].<ref>[https://web.archive.org/web/20110724162807/http://www.stmichaels-audley.org.uk/dc6.htm Journey to Macedonia] Part II: St. Clement of Ohrid, ''Fr Samuel'', December, 2006</ref> ==სარესტავრაციო სამუშაოები== სატაძრო კომპლექსის აღორძინება იწყება 2000 წლის დეკემბრიდან. ამ მიზნით შემუშავდა მასშტაბური პროექტი, რომლის რეალიზიისათვის მუშაობდა ქვეყნის ასობით კვალიფიცირებული სპეციალისტი. 2002 წლისათვის წინანდელი სახით აღადგინეს ტაძარი და იგი აკურთხეს [[პანტელეიმონ მკურნალი]]ს სახელზე, მოგვიანებით აქ დააბრუნეს რამდენიმე რელიქვია. კერძოდ, აქ ინახება მარმარილოს სარკოფაგი წმინდა კლიმენტის ნეშტით, [[XI საუკუნე|XI]]-[[XII საუკუნე|XII]] და [[XIII საუკუნე|XIII]]-[[XIV საუკუნე]]ების ხელნაწერები და სხვა. ტაძარში მინის იატაკია, რომლის საშუალებითაც მნახველებს შეუძლიათ დაათვალიერონ ძველი ტაძრის საძირკველი. დროთა განმავლობაში აღდგა ოჰრიდის ლიტერატურული სკოლაც, ახალ შენობას სლავური უნივერსიტეტი ეწოდა. უნივერსიტეტი მოიცავს დიდ ბიბლიოთეკას, რომელიც განკუთვნილია ძველი ხელნაწერებისა და წიგნების შესანახად, აქვეა 800-ზე მეტი ხატის გალერეა. არქეოლოგიური გათხრების შედეგად აღმოაჩინეს ბაზილიკის საძირკველი, [[V საუკუნე|V]]-[[VI საუკუნე|VI საუკუნის]] მოზაიკა, ორნამენტები, ცხოველებისა და ადამიანის გამოსახულებებით. იგეგმება არქეოლოგიური ძეგლის და მიმდებარე ტერიტორიის სრული რეაბილიტაცია.<ref>[http://culture.in.mk/story.asp?id=21569&rub=43 Culture – Republic of Macedonia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110716134617/http://culture.in.mk/story.asp?id=21569&rub=43 |date=16 ივლისი 2011 }} Archaeology – Depot with Venetian Silver Coins Excavated, ''[[Večer (Skopje)|Večer]]'', 10 October 2007</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ოჰრიდი}} [[კატეგორია:ჩრდილოეთ მაკედონიის არქეოლოგიური ძეგლები]] eq2oo17a4aice9olomjiuibrboxn0zi 0 541524 5428463 4942232 2026-07-07T06:53:18Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428463 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება|სტატუსი=ქალაქი|ქართული სახელი=პორტლენდი|მშობლიური სახელი={{lang-en|Portland}}|ქვეყანა=აშშ|პანორამა=Portland, Maine Montage.jpg|რეგიონი=მეინი|რეგიონის ტიპი=შტატი|lat_deg=43|lat_min=39|lat_sec=36|lat_dir=N|lon_deg=70|lon_min=15|lon_sec=18|lon_dir=W|CoordAddon=type:city()_region:US|რეგიონი ცხრილში=მეინი|კატეგორია ვიკისაწყობში=Portland, ME|დაარსების თარიღი=1632|სტატუსი-დან=1786|ფართობი=179.85|დასახლების ცენტრის სიმაღლე=19|მოსახლეობა=68 408|აღწერის წელი=2020|სიმჭიდროვე=1 226.1|ეთნოქორონიმი=პორტლენდელი|დროის სარტყელი=-5|DST=-4|საიტი=www.portlandmaine.gov|მმართველის ტიპი=ქალაქის მერი|მმართველი=კეიტ სნაიდერი|სატელეფონო კოდი=+1 207|საავტომობილო კოდი=207|საფოსტო ინდექსი=04101-04104, 04108-04109, 04112, 04116, 04122-04124|იდენტიფიკატორის ტიპი=FIPS კოდი|ციფრული იდენტიფიკატორი=23-60545|ოფიციალური ენა=ინგლისური ენა|add1n=მეტსახელი|add1=„ტყის ქალაქი“|add2={{lang-la|„Resurgam“}}|add2n=დევიზი|რაიონის ტიპი=ქაუნთი|რაიონი=კამბერლენდის ქაუნთი}} '''პორტლენდი''' ([[ინგლისური ენა|ინგლ]]. Portland) — ქალაქი [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ში, [[მეინის შტატი|მეინის შტატის]] უდიდესი ქალაქი. 2020 წლის აპრილის მონაცემების მიხედვით, ქალაქში 68,408 ადამიანი ცხოვრობს.<ref name="USCensus2020">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/portlandcitymaine/PST045219|title=Census QuickFacts, Portland city, Maine|access-date=Oct 13, 2021|archive-date=July 8, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210708210814/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/portlandcitymaine/PST045219|url-status=live}}</ref> პორტლენდის ალგომერაციაში ნახევარ მილიონზე მეტი ადამიანი ცხოვრობს, რაც მას შეერთებული შტატების სიდიდით 104-ე ალგომერაციას ხდის, შესაბამისად, პორტლენდის ალგომერაცია მეინის შტატის მოსახლეობის მესამედ მოიცავს. პორტლენდში განვითარებულია ტურიზმი, ხოლო ქალაქის პორტი მე-2 უმსხვილესია [[ახალი ინგლისი|ახალი ინგლისის]] რეგიონში. == ისტორია == ქალაქს სახელი ბრიტანეთის სანაპიროსთან ახლოს მდებარე პორტლენდის კუნძულის მსგავსად დაერქვა,<ref>{{cite web|title=Portland: The Town that was Almost Boston|publisher=Portland Oregon Visitors Association|url=http://www.naosmm.org/confer/port-or/history.html|access-date=March 6, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130727122038/http://www.naosmm.org/confer/port-or/history.html|archive-date=July 27, 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130727122038/http://www.naosmm.org/confer/port-or/history.html|archivedate=ივლისი 27, 2013}}</ref> თუმცა ადგილობრივები მას „მაშიგონს“ ეძახდნენ. ქალაქის ტერიტორიაზე ჩამოსული პირველი ევროპელი კაპიტანი კრისტოფერ ლევეტი იყო, რომელსაც 1623 კასკოს ყურეში დასახლების დასაარსებლად 2,400 ჰა მიწა გადასცეს. ახალი ინგლისის საბჭოს წევრმა და ფერდინანდო გორგესის აგენტმა ლევეტმა ახალ ტერიტორიაზე ქვის სახლი ააშენა სადაც 10 ადამიანი დატოვა, რის შემდეგაც ინგლისში დაბრუნდა თავის მოგზაურობაზე წიგნი დაწერა, რათა დასახლების პოპულარიზაციასთვის შეეწყო ხელი.<ref>{{cite book|url=https://archive.org/details/christopherleve00levegoog|quote=christopher levett.|title=Christopher Levett, of York: The Pioneer Colonist in Casco Bay|first=James Phinney|last=Baxter|date=September 10, 1893|publisher=Gorges Society|access-date=September 10, 2017|via=Internet Archive}}</ref> მიუხედავად ამისა, ეს მცდელობა წარუმატებელი აღმოჩნდა, ხოლო დასახლებაში დარჩენილი კოლონიზატორების შემდგომი ბედი უცნობია. შემდგომში ლევეტი ინგლისიდან მასაჩუსეტსის ყურეში გაემგზავრა, სადაც 1630 ჯონ უინტროპს შეხვდა, მაგრამ მეინში აღარ დაბრუნებულა. დღესდღეობით, პორტლენდში მდებარე ერთ-ერთი ფორტი მის სახლეს ატარებს. [[ფაილი:Fort Casco, Brunswick, Maine by Cyprian Southack, 1720 map inset.png|მარცხნივ|მინი|ფორტი კასკო (დღევანდელი პორტლენდის ტერიტორიაზე), აშენდა ვოლფგანგ უილიამ რომერის მიერ.]] ქალაქის ტერიტორიაზე მდებარე ნახევარკუნძულზე ევროპელები მხოლოდ 1632 მოეწყნენ, სადაც სავაჭრო სოფელი კასკო დააარსეს.<ref name="maineguide">{{citation|title=History of Portland, Maine|publisher=Maine Resource Guide|url=http://maineguide.com/region/southcoast/information/portlandhistory.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130131232824/http://maineguide.com/region/southcoast/information/portlandhistory.html|archive-date=January 31, 2013|df=mdy-all}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130131232824/http://maineguide.com/region/southcoast/information/portlandhistory.html |date=იანვარი 31, 2013 }}</ref> როცა მასაჩუსეტსის ყურის კოლონიამ კასკოს ყურე შემოიერთა, დასახლებას ფალმუთი გადაარქვეს. 1676 წელს [[მეფე ფილიპის ომი|მეფე ფილიპის ომის]] დროს სოფელი [[აბენაკები|აბენაკის]] ხალხმა გაანადგურა. დასახლების აღდგენის შემდეგ, მეფე უილიამის ომის დროს დასახლება ფრანგმა მეომრებმა და მათმა აბორიგენმა მოკავშირეებმა დასახლებას შეუტიეს და კიდევ ერთხელ გაანადგურეს ფორტ ლოიალის ბრძოლის დროს. 1775 წლის 18 ოქტომბერს, დამოუკიდებლობის ომის დროს, სოფელი სამეფო ფლოტმა ჰენრი მოვატის მეთაურობით დაწვა.<ref>{{cite web|url=http://www.mainememory.net/bin/Detail?ln=7479|title=Jedediah Preble letter on Mowat kidnapping, 1775|access-date=April 1, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070928033714/http://www.mainememory.net/bin/Detail?ln=7479|archive-date=September 28, 2007|url-status=dead}}</ref> ომის შემდეგ ფალმუთის სანაპირო სექცია განვითარდა, როგორც კომერციულად შემოსავლიანი პორტი, რომელიც დღითი დღე იზრდებოდა. 1786 წელს ფალმუთის მოსახლეობამ ამ სექციის ტერიტორიაზე ცალკე დასახლება ჩამოაყალიბა, რომელსაც პორტლენდი დაარქვა. ქალაქის ეკონომიკა ძლიერ დაზიანდა 1807 ემბარგოს აქტისა და 1812 წლის ომის შემდეგ. 1820 წელს მეინი ჩამოყალიბდა, როგორც შტატი, ხოლო მისი დედაქალაქი სწორედ პორტლენდი გახდა. 1832 წელს დედაქალაქი პორტლენდის ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარე ქალაქ ოგასტაში გადაიტანეს. 1851 წელს მეინი პირველი შტატი გახდა, რომელმაც თავის ტერიტორიაზე მშრალი კანონი აამოქმედა. ეს კანონი ცნობილი გახდა, როგორც „მეინის კანონი“, რომელიც შემდგომში კიდევ 18 შტატმა მიიღო. ამას 1855 წელს არეულობის პერიოდი მოჰყვა. 1853 წელს, კანადაში დიდი სარკინიგზო მაგისტრალის დასრულებამდე, პორტლენდი კანადისთვის ექსპორტისთვის უმნიშვნელოვანესი პორტი გახდა. ფორ-სტრიტზე მდებარე პორტლენდის კომპანიამ XIX საუკუნეში 600 ლოკომოტივი, ძრავი და სხვა სატრანსპორტო აღრუჭვილობა დაამზადა. იმ დროისთვის პორტლენდის კომპანია ქალაქის უდიდესი კომპანია იყო, სადაც უმეტესად ირლანდიიდან, კანადიდან და იტალიიდან ჩამოსული ემიგრანტები მუშაობდნენ. პორტლენდი XX საუკუნისთვის ასევე სარკინიგზო ცენტრად იქცა, რაც 1911 წელს კიდევ 5 სარკინიგზო რეისის შექმნამ განაპირობა. ეს რეისები ასევე უადვილებდნენ კანადელ მეომრებს [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] შემდეგ სამშობლოში დაბრუნებას. 1923 წელს დიდი სარკინიგზო მაგისტრალის ნაციონალიზაციის შემდეგ, კანადური გემები პორტლენდიდან ჰალიფაქსში გადავიდნენ, რამაც ძლიერ დააზიანა ქალაქის ეკონომიკა, ხოლო შემდგომში [[ყინულმჭრელი|ყინულმჭრელების]] შექმნამ გემებს მონრეალში გასვლის საშუალება მისცა, რამაც პორტლენდის როლი კანადის ეკონომიკაში კიდევ უფრო შეამცირა. [[ფაილი:Longfellow Square, Portland, ME.jpg|მარცხნივ|მინი|ლონგფელოუს სკვერი პორტლენდში, დაახ. 1906 წელი.]] 1853 წლის 26 ივნისს, ქალაქში კაპიტან ჩარლზ რედის მეთაურობით კონფედერატთა ჯარი შევიდა, რასაც პორტლენდის ბრძოლა მოჰყვა, რომელიც ამერიკის სამოქალაქო ომში ერთ-ერთი ყველაზე ჩრდილოეთით ჩატარებული ბრძოლა გახდა. 1866 წლის 4 ივლისს, პორტლენდში [[დამოუკიდებლობის დეკლარაცია|დამოუკიდებლობის დღეს]] ცეცხლი გაჩაღდა, რამაც ქალაქის კომერციული შენობების უმეტესობა, ეკლესიების ნახევარი და ასობით სახლი გაანადგურა, რამაც 10,000-ზე მეტი ადამიანი უსახლკაროდ დატოვა. მეინის ლეგისლატურამ 1899 წელს გამოსცა აქტი, რომლის მიხედვით ქალაქი დირინგი<ref>{{cite book|last1=Maine Secretary of State|title=Private and Special Laws of the State of Maine|date=1899|publisher=Kennebec Journal Print|pages=9–13|url=https://books.google.com/books?id=n3xKAAAAYAAJ&q=portland+deering+annex&pg=RA1-PA9|access-date=30 January 2016|archive-date=February 19, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220219141636/https://books.google.com/books?id=n3xKAAAAYAAJ&q=portland+deering+annex&pg=RA1-PA9|url-status=live}}</ref> პორტლენდის შემადგენლობაში შევიდა, მიუხედავად იმისა, რომ დირინგის მოსახლეობის უმეტესობამ ამ გადაწყვეტილებას მხარი არ დაუჭირა. 1970-იან წლებში სამხრეთ პორტლენდში, ქალაქის ღარიბ რეგიონში, სავაჭრო ცენტრის მშენებლობა დაიწყო. მშენებლობის შემდეგ ეს რაიონი ტურისტებს შორის პოპულარული გახდა. სხვადასხვა კომპანიებმა ქალაქის პორტის ნაწილის აღდგენა დაიწყეს, რომელიც ახლა „ძველი პორტის“ სახელითაა ცნობილი. 1990-იანი წლების შემდეგ, პორტლენდის ისტორიულად ინდუსტრიული სამეზობლოები სწრაფად განვითარდნენ.<ref>{{cite news|date=October 16, 2006|title=Bayside is a journey of many 'next steps'|publisher=Portland Press Herald (Blethen Maine Newspapers, Inc.)|url=http://business.mainetoday.com/news/061016bayside.html|url-status=dead|access-date=November 13, 2006|archive-url=https://web.archive.org/web/20061022053706/http://business.mainetoday.com/news/061016bayside.html|archive-date=October 22, 2006|df=mdy-all}}</ref> == გეოგრაფია == პორტლენდი აშშ-ს ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, მეინის შტატის სახმრეთ-დასავლეთში, კასკოს ყურეს სანაპიროზე მდებარეობს. ქალაქის ფართობი 179.85 კმ²-ს შეადგენს.<ref name="Gazetteer files">{{cite web|title=US Gazetteer files 2010|url=https://www.census.gov/geo/www/gazetteer/files/Gaz_places_national.txt|publisher=[[United States Census Bureau]]|access-date=November 23, 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120702145235/http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/files/Gaz_places_national.txt|archive-date=July 2, 2012}}</ref> === კლიმატი === პორტლენდში ნოტიო კონტინენტური კლიმატია, ხშირია ცივი, ხანგრძლივი ზამთრები და თბილი, შედარებით მოკლე ზაფხულები. ქალაქში საშუალო მაღალი ტემპერატურა იანვარში -1°C-დან ივლისში 27°C-მდე ადის. დღიური მაღალი ტემპერატურა 4 დღის განმავლობაში 32°C-ს აღწევს, ხოლო ზამთარში ტემპერატურა 10 დღის განმავლობაში -18°C-მდე ეცემა. ქალაქის არეალში ზამთრობით ხშირია ჩრდილო-აღმოსავლური ქარიშხლები. წლიური ნალექიანობა 1,200 მმ-ს შეადგენს: ყველაზე მშრალი პერიოდი ზაფხულია. პორტლენდის მიმდებარე ტერიტორია უფრო ნალექიანია, რადგანაც ქალაქის მიმდებარე ტერიტორიაზე გამავალი დინებები თოვლის წვიმად გარდაქმნას იწვევს. სამხრეთ მეინში ხშირია ინტენსიური ქარბუქები, რომლებიც ნოემბრიდან აპრილამდე გრძელდება. {{ინფოდაფა ამინდი|location=პორტლენდის საერთაშორისო ჯეტპორტი|Year_Hi_°C=13.6|Year_Dm_°C=8.6|Year_Lo_°C=3.7|Year_Precip_mm=1222|Jan_Hi_°C=0.2|Feb_Hi_°C=1.7|Mar_Hi_°C=5.7|Apr_Hi_°C=12.1|May_Hi_°C=17.9|Jun_Hi_°C=23.1|Jul_Hi_°C=26.4|Aug_Hi_°C=25.9|Sep_Hi_°C=21.7|Oct_Hi_°C=15.3|Nov_Hi_°C=9.1|Dec_Hi_°C=3.5|Jan_Dm_°C=-4.4|Feb_Dm_°C=-3.2|Mar_Dm_°C=1.2|Apr_Dm_°C=7.0|May_Dm_°C=12.7|Jun_Dm_°C=17.9|Jul_Dm_°C=21.3|Aug_Dm_°C=20.7|Sep_Dm_°C=16.4|Oct_Dm_°C=10.2|Nov_Dm_°C=4.4|Dec_Dm_°C=-0.9|Jan_Lo_°C=-9.1|Feb_Lo_°C=-8.2|Mar_Lo_°C=-3.3|Apr_Lo_°C=1.9|May_Lo_°C=7.5|Jun_Lo_°C=12.8|Jul_Lo_°C=16.2|Aug_Lo_°C=15.4|Sep_Lo_°C=11.2|Oct_Lo_°C=5.0|Nov_Lo_°C=-0.2|Dec_Lo_°C=-5.3|Jan_Precip_mm=89|Feb_Precip_mm=90|Mar_Precip_mm=104|Apr_Precip_mm=112|May_Precip_mm=93|Jun_Precip_mm=105|Jul_Precip_mm=87|Aug_Precip_mm=91|Sep_Precip_mm=96|Oct_Precip_mm=133|Nov_Precip_mm=108|Dec_Precip_mm=114|source=Weather Atlas (UV)<ref name="Weather Atlas - Portland">{{cite web |url=https://www.weather-us.com/en/maine-usa/portland-climate |title=Portland, Maine, USA - Monthly weather forecast and Climate data |publisher=Weather Atlas |access-date=4 ივლისი, 2019 }}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>|accessdate=4 ივლისი, 2019}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აშშ-ის ქალაქები]] 1exz6p30bbs8r2puv7w11tji3stfie4 0 542354 5428184 4680580 2026-07-06T15:34:26Z Jaba1977 3604 5428184 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2022}} 2022 წელი აზერბაიჯანში ქალაქ შუშას წლად გამოცხადდა. == თებერვალი == 22 თებერვალი — მოსკოვის დეკლარაცია რუსეთსა და აზერბაიჯანს შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების 30 წლის იუბილეს პატივსაცემად. == აპრილი == 22—23 აპრილი — მსოფლიო აზერბაიჯანელთა V კონგრესი 22—24 აპრილი — FIG რიტმული ტანვარჯიშის მსოფლიო თასი == მაისი == 3—4 მაისი — ბაქოს რიტმული ტანვარჯიშის 27-ე ჩემპიონატი[4] 20—27 მაისი — საფორტეპიანო საერთაშორისო ფესტივალი "İnternational Baku Piano Festival" 26—29 მაისი — საავიაციო, კოსმოსური და ტექნოლოგიების საერთაშორისო ფესტივალი „Teknofest“ == ივნისი == 1—4 ივნისი — ბაქოს ენერგეტიკის კვირა 2—4 ივნისი — ბაქოს 27 ენერგეტიკული ფორუმი 10—12 ივნისი — [[2022 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი|ფორმულა 1-ის აზერბაიჯანის გრანპრი]] 16—18 ივნისი — [[ბაქოს გლობალური ფორუმი|ბაქოს IX გლობალური ფორუმი]] 26—29 ივნისი — [[ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის]] ტურიზმის მინისტრთა მე-11 კონფერენცია == ივლისი == 25—29 ივლისი — Sea Breeze Summer Fest == აგვისტო == 9—18 აგვისტო — აზერბაიჯანი 2021 წლის ისლამური სოლიდარობის თამაშებზე == სექტემბერი == 15—16 სექტემბერი — შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტში მონაწილეობა 21—24 სექტემბერი — შუშა 2022 (ჭადრაკის ტურნირი) 23 სექტემბერი — ყველაზე მაღალი ტემპერატურა დაფიქსირდა ბაქოსა და აბშერონის ნახევარკუნძულზე სექტემბრის ბოლოს - 37°С == ოქტომბერი == 2—11 ოქტომბერი — მსოფლიო ახალგაზრდული საჭადრაკო ოლიმპიადა 2022 (ნახიჩევანი) 5—6 ოქტომბერი — ურბანული დაგეგმარების I ეროვნული ფორუმი 13 ოქტომბერი — მონაწილეობა აზიაში ურთიერთქმედების და ნდობის აღდგენის ღონისძიებების კონფერენციის მე-6 სამიტში 19 ოქტომბერი — ბაქოს ომბუდსმენთა საერთაშორისო კონფერენცია ისლამური სავაჭრო-სამრეწველო პალატის გამოფენა == ნოემბერი == 1 ნოემბერი — მონაწილეობა არაბული ლიგის 31-ე სამიტში 4—6 ნოემბერი — ძიუდოს დიდი სლემი 11 ნოემბერი — მონაწილეობა თურქულ სახელმწიფოთა ორგანიზაციის სამიტში == კულტურა == 18—26 სექტემბერი — უზეირ ჰაჯიბეილის XIV საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი 27 სექტემბერი —1 ოქტომბერი — IV ეროვნული წიგნის გამოფენა == სპორტი == 23 ოქტომბერი — გოვხარ ბეიდულაევამ და აბდულა გადიმბეილიმ მოიგეს ჭადრაკის მსოფლიო ჩემპიონატი სარდინიაში, იტალია 5—6 ნოემბერი — ჭიდაობის მსოფლიო თასი 2022 (ბაქო) == გარდაიცვალა == === ივლისი === 17 ივლისი —სევდა იბრაგიმოვა, აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი, აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი. === აგვისტო === 16 აგვისტო — ფირანგიზ რაგიმბეკოვა, მსახიობი 27 აგვისტო — ჯამილია ჰასანზადე, ხელოვნებათმცოდნე, ავტორი წიგნისა „თაბრიზის ჯადოსნური ზღაპრები“ === ოქტომბერი === 9 ოქტომბერი — რუჰანგიზ გასიმოვა, კომპოზიტორი == რესურსები ინტერნეტში == * [https://apa.az/ru/oficialniye-novosti/v-azerbaidzane-2022-god-obyavlen-godom-susi-rasporyazenie-466792 В Азербайджане 2022 год объявлен «Годом Шуши»-РАСПОРЯЖЕНИЕ] * [https://1news.az/news/20220816111237143-Skonchalas-Seda-iz-kinofilma-Obruchalnoe-koltso-FOTO Скончалась «Седа» из кинофильма «Обручальное кольцо» - ФОТО] * [https://1news.az/news/20220828121701612-Ushla-iz-zhizni-avtor-knigi-Volshebnye-skazki-Tebriza-Dzhamilya-Gasanzade-FOTO Ушла из жизни автор книги «Волшебные сказки Тебриза» Джамиля Гасанзаде - ФОТО] * [https://1news.az/news/20221009080638837-Skonchalas-Rukhangiz-Gasymova Скончалась Рухангиз Гасымова] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3586561.html В Баку прошла церемония награждения победителей и призеров Кубка мира FIG по художественной гимнастике (ФОТО)] * [https://www.fide.com/news/2049 Abdulla Gadimbayli and Govhar Beydullayeva win FIDE World Junior Championship] * [https://1news.az/news/20220830075703967-V-Azerbaidzhane-proidet-XIV-Mezhdunarodnyi-muzykalnyi-festival-Uzeira-Gadzhibeili В Азербайджане пройдет XIV Международный музыкальный фестиваль Узеира Гаджибейли] * [https://vesti.az/socium/v-bakinskom-dvorce-sporta-startuet-iv-nacionalnaya-kniznaya-vystavka-472916 В бакинском Дворце спорта стартует IV Национальная книжная выставка] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3588142.html Состоится 27-е Первенство Баку по художественной гимнастике] * [https://news.day.az/culture/1463860.html Первый Международный фортепианный фестиваль в Баку открылся выступлением Реми Женье и танго - ФОТО] * [https://www.ijf.org/competition/2311 BAKU GRAND SLAM 2022] * [https://1news.az/news/20221101095421141-Ilkham-Aliev-uchastvuet-v-tseremonii-otkrytiya-31-go-Sammita-Ligi-arabskikh-gosudarstv-FOTO Ильхам Алиев принял участие в церемонии открытия 31-го Саммита Лиги арабских государств - ФОТО] * [https://news.day.az/politics/1504602.html Начала работу Бакинская международная конференция омбудсменов - ФОТО] * [https://president.az/ru/articles/view/57553 Ильхам Алиев принял участие в пленарном заседании 6-го Саммита Совещания по взаимодействию и мерам доверия в Азии в Астане] * [https://vesti.az/socium/v-azerbaidzan-vozvrashhaetsya-zarkaya-pogoda-obnovlen-10-letnii-temperaturnyi-rekord-472861 В Азербайджан возвращается жаркая погода - Обновлен 10-летний температурный рекорд] * [https://bakuenergyforum.az/ 28th Baku Energy Forum 1 - 2 June 2023] * [https://apa.az/ru/turizm/v-baku-zaversilas-11-sessiya-ministrov-turizma-stran-ois-obnovleno-2-foto-video-485921 В Баку завершилась 11 сессия министров туризма стран ОИС-ОБНОВЛЕНО-2-ФОТО-ВИДЕО] * [https://news.day.az/economy/1465165.html В Баку стартовал фестиваль TEKNOFEST - ФОТО - ВИДЕО] [[კატეგორია:2022 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2022]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანი]] 7of73raexwdklplesm8wr8x535u5zpe 5428190 5428184 2026-07-06T15:35:35Z Jaba1977 3604 5428190 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2022}} 2022 წელი აზერბაიჯანში ქალაქ შუშას წლად გამოცხადდა. == თებერვალი == 22 თებერვალი — მოსკოვის დეკლარაცია რუსეთსა და აზერბაიჯანს შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების 30 წლის იუბილეს პატივსაცემად. == აპრილი == 22—23 აპრილი — მსოფლიო აზერბაიჯანელთა V კონგრესი 22—24 აპრილი — FIG რიტმული ტანვარჯიშის მსოფლიო თასი == მაისი == 3—4 მაისი — ბაქოს რიტმული ტანვარჯიშის 27-ე ჩემპიონატი[4] 20—27 მაისი — საფორტეპიანო საერთაშორისო ფესტივალი "İnternational Baku Piano Festival" 26—29 მაისი — საავიაციო, კოსმოსური და ტექნოლოგიების საერთაშორისო ფესტივალი „Teknofest“ == ივნისი == 1—4 ივნისი — ბაქოს ენერგეტიკის კვირა 2—4 ივნისი — ბაქოს 27 ენერგეტიკული ფორუმი 10—12 ივნისი — [[2022 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი|ფორმულა 1-ის აზერბაიჯანის გრანპრი]] 16—18 ივნისი — [[ბაქოს გლობალური ფორუმი|ბაქოს IX გლობალური ფორუმი]] 26—29 ივნისი — [[ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის]] ტურიზმის მინისტრთა მე-11 კონფერენცია == ივლისი == 25—29 ივლისი — Sea Breeze Summer Fest == აგვისტო == 9—18 აგვისტო — აზერბაიჯანი 2021 წლის ისლამური სოლიდარობის თამაშებზე == სექტემბერი == 15—16 სექტემბერი — შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტში მონაწილეობა 21—24 სექტემბერი — შუშა 2022 (ჭადრაკის ტურნირი) 23 სექტემბერი — ყველაზე მაღალი ტემპერატურა დაფიქსირდა ბაქოსა და აბშერონის ნახევარკუნძულზე სექტემბრის ბოლოს - 37°С == ოქტომბერი == 2—11 ოქტომბერი — მსოფლიო ახალგაზრდული საჭადრაკო ოლიმპიადა 2022 (ნახიჩევანი) 5—6 ოქტომბერი — ურბანული დაგეგმარების I ეროვნული ფორუმი 13 ოქტომბერი — მონაწილეობა აზიაში ურთიერთქმედების და ნდობის აღდგენის ღონისძიებების კონფერენციის მე-6 სამიტში 19 ოქტომბერი — ბაქოს ომბუდსმენთა საერთაშორისო კონფერენცია ისლამური სავაჭრო-სამრეწველო პალატის გამოფენა == ნოემბერი == 1 ნოემბერი — მონაწილეობა არაბული ლიგის 31-ე სამიტში 4—6 ნოემბერი — ძიუდოს დიდი სლემი 11 ნოემბერი — მონაწილეობა თურქულ სახელმწიფოთა ორგანიზაციის სამიტში == კულტურა == 18—26 სექტემბერი — უზეირ ჰაჯიბეილის XIV საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი 27 სექტემბერი —1 ოქტომბერი — IV ეროვნული წიგნის გამოფენა == სპორტი == 23 ოქტომბერი — გოვხარ ბეიდულაევამ და აბდულა გადიმბეილიმ მოიგეს ჭადრაკის მსოფლიო ჩემპიონატი სარდინიაში, იტალია 5—6 ნოემბერი — ჭიდაობის მსოფლიო თასი 2022 (ბაქო) == გარდაიცვალა == === ივლისი === 17 ივლისი —სევდა იბრაგიმოვა, აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი, აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი. === აგვისტო === 16 აგვისტო — ფირანგიზ რაგიმბეკოვა, მსახიობი 27 აგვისტო — ჯამილია ჰასანზადე, ხელოვნებათმცოდნე, ავტორი წიგნისა „თაბრიზის ჯადოსნური ზღაპრები“ === ოქტომბერი === 9 ოქტომბერი — რუჰანგიზ გასიმოვა, კომპოზიტორი == რესურსები ინტერნეტში == * [https://apa.az/ru/oficialniye-novosti/v-azerbaidzane-2022-god-obyavlen-godom-susi-rasporyazenie-466792 В Азербайджане 2022 год объявлен «Годом Шуши»-РАСПОРЯЖЕНИЕ] * [https://1news.az/news/20220816111237143-Skonchalas-Seda-iz-kinofilma-Obruchalnoe-koltso-FOTO Скончалась «Седа» из кинофильма «Обручальное кольцо» - ФОТО] * [https://1news.az/news/20220828121701612-Ushla-iz-zhizni-avtor-knigi-Volshebnye-skazki-Tebriza-Dzhamilya-Gasanzade-FOTO Ушла из жизни автор книги «Волшебные сказки Тебриза» Джамиля Гасанзаде - ФОТО] * [https://1news.az/news/20221009080638837-Skonchalas-Rukhangiz-Gasymova Скончалась Рухангиз Гасымова] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3586561.html В Баку прошла церемония награждения победителей и призеров Кубка мира FIG по художественной гимнастике (ФОТО)] * [https://www.fide.com/news/2049 Abdulla Gadimbayli and Govhar Beydullayeva win FIDE World Junior Championship] * [https://1news.az/news/20220830075703967-V-Azerbaidzhane-proidet-XIV-Mezhdunarodnyi-muzykalnyi-festival-Uzeira-Gadzhibeili В Азербайджане пройдет XIV Международный музыкальный фестиваль Узеира Гаджибейли] * [https://vesti.az/socium/v-bakinskom-dvorce-sporta-startuet-iv-nacionalnaya-kniznaya-vystavka-472916 В бакинском Дворце спорта стартует IV Национальная книжная выставка] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3588142.html Состоится 27-е Первенство Баку по художественной гимнастике] * [https://news.day.az/culture/1463860.html Первый Международный фортепианный фестиваль в Баку открылся выступлением Реми Женье и танго - ФОТО] * [https://www.ijf.org/competition/2311 BAKU GRAND SLAM 2022] * [https://1news.az/news/20221101095421141-Ilkham-Aliev-uchastvuet-v-tseremonii-otkrytiya-31-go-Sammita-Ligi-arabskikh-gosudarstv-FOTO Ильхам Алиев принял участие в церемонии открытия 31-го Саммита Лиги арабских государств - ФОТО] * [https://news.day.az/politics/1504602.html Начала работу Бакинская международная конференция омбудсменов - ФОТО] * [https://president.az/ru/articles/view/57553 Ильхам Алиев принял участие в пленарном заседании 6-го Саммита Совещания по взаимодействию и мерам доверия в Азии в Астане] * [https://vesti.az/socium/v-azerbaidzan-vozvrashhaetsya-zarkaya-pogoda-obnovlen-10-letnii-temperaturnyi-rekord-472861 В Азербайджан возвращается жаркая погода - Обновлен 10-летний температурный рекорд] * [https://bakuenergyforum.az/ 28th Baku Energy Forum 1 - 2 June 2023] * [https://apa.az/ru/turizm/v-baku-zaversilas-11-sessiya-ministrov-turizma-stran-ois-obnovleno-2-foto-video-485921 В Баку завершилась 11 сессия министров туризма стран ОИС-ОБНОВЛЕНО-2-ФОТО-ВИДЕО] * [https://news.day.az/economy/1465165.html В Баку стартовал фестиваль TEKNOFEST - ФОТО - ВИДЕО] {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2022 წელი აზერბაიჯანში]] fnzw1hpr97wv4bfqviv35zjgzyl8n11 5428195 5428190 2026-07-06T15:38:06Z Jaba1977 3604 /* რესურსები ინტერნეტში */ 5428195 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2022}} 2022 წელი აზერბაიჯანში ქალაქ შუშას წლად გამოცხადდა. == თებერვალი == 22 თებერვალი — მოსკოვის დეკლარაცია რუსეთსა და აზერბაიჯანს შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების 30 წლის იუბილეს პატივსაცემად. == აპრილი == 22—23 აპრილი — მსოფლიო აზერბაიჯანელთა V კონგრესი 22—24 აპრილი — FIG რიტმული ტანვარჯიშის მსოფლიო თასი == მაისი == 3—4 მაისი — ბაქოს რიტმული ტანვარჯიშის 27-ე ჩემპიონატი[4] 20—27 მაისი — საფორტეპიანო საერთაშორისო ფესტივალი "İnternational Baku Piano Festival" 26—29 მაისი — საავიაციო, კოსმოსური და ტექნოლოგიების საერთაშორისო ფესტივალი „Teknofest“ == ივნისი == 1—4 ივნისი — ბაქოს ენერგეტიკის კვირა 2—4 ივნისი — ბაქოს 27 ენერგეტიკული ფორუმი 10—12 ივნისი — [[2022 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი|ფორმულა 1-ის აზერბაიჯანის გრანპრი]] 16—18 ივნისი — [[ბაქოს გლობალური ფორუმი|ბაქოს IX გლობალური ფორუმი]] 26—29 ივნისი — [[ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის]] ტურიზმის მინისტრთა მე-11 კონფერენცია == ივლისი == 25—29 ივლისი — Sea Breeze Summer Fest == აგვისტო == 9—18 აგვისტო — აზერბაიჯანი 2021 წლის ისლამური სოლიდარობის თამაშებზე == სექტემბერი == 15—16 სექტემბერი — შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტში მონაწილეობა 21—24 სექტემბერი — შუშა 2022 (ჭადრაკის ტურნირი) 23 სექტემბერი — ყველაზე მაღალი ტემპერატურა დაფიქსირდა ბაქოსა და აბშერონის ნახევარკუნძულზე სექტემბრის ბოლოს - 37°С == ოქტომბერი == 2—11 ოქტომბერი — მსოფლიო ახალგაზრდული საჭადრაკო ოლიმპიადა 2022 (ნახიჩევანი) 5—6 ოქტომბერი — ურბანული დაგეგმარების I ეროვნული ფორუმი 13 ოქტომბერი — მონაწილეობა აზიაში ურთიერთქმედების და ნდობის აღდგენის ღონისძიებების კონფერენციის მე-6 სამიტში 19 ოქტომბერი — ბაქოს ომბუდსმენთა საერთაშორისო კონფერენცია ისლამური სავაჭრო-სამრეწველო პალატის გამოფენა == ნოემბერი == 1 ნოემბერი — მონაწილეობა არაბული ლიგის 31-ე სამიტში 4—6 ნოემბერი — ძიუდოს დიდი სლემი 11 ნოემბერი — მონაწილეობა თურქულ სახელმწიფოთა ორგანიზაციის სამიტში == კულტურა == 18—26 სექტემბერი — უზეირ ჰაჯიბეილის XIV საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი 27 სექტემბერი —1 ოქტომბერი — IV ეროვნული წიგნის გამოფენა == სპორტი == 23 ოქტომბერი — გოვხარ ბეიდულაევამ და აბდულა გადიმბეილიმ მოიგეს ჭადრაკის მსოფლიო ჩემპიონატი სარდინიაში, იტალია 5—6 ნოემბერი — ჭიდაობის მსოფლიო თასი 2022 (ბაქო) == გარდაიცვალა == === ივლისი === 17 ივლისი —სევდა იბრაგიმოვა, აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი, აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი. === აგვისტო === 16 აგვისტო — ფირანგიზ რაგიმბეკოვა, მსახიობი 27 აგვისტო — ჯამილია ჰასანზადე, ხელოვნებათმცოდნე, ავტორი წიგნისა „თაბრიზის ჯადოსნური ზღაპრები“ === ოქტომბერი === 9 ოქტომბერი — რუჰანგიზ გასიმოვა, კომპოზიტორი == რესურსები ინტერნეტში == * [https://apa.az/ru/oficialniye-novosti/v-azerbaidzane-2022-god-obyavlen-godom-susi-rasporyazenie-466792 В Азербайджане 2022 год объявлен «Годом Шуши»-РАСПОРЯЖЕНИЕ] * [https://1news.az/news/20220816111237143-Skonchalas-Seda-iz-kinofilma-Obruchalnoe-koltso-FOTO Скончалась «Седа» из кинофильма «Обручальное кольцо» - ФОТО] * [https://1news.az/news/20220828121701612-Ushla-iz-zhizni-avtor-knigi-Volshebnye-skazki-Tebriza-Dzhamilya-Gasanzade-FOTO Ушла из жизни автор книги «Волшебные сказки Тебриза» Джамиля Гасанзаде - ФОТО] * [https://1news.az/news/20221009080638837-Skonchalas-Rukhangiz-Gasymova Скончалась Рухангиз Гасымова] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3586561.html В Баку прошла церемония награждения победителей и призеров Кубка мира FIG по художественной гимнастике (ФОТО)] * [https://www.fide.com/news/2049 Abdulla Gadimbayli and Govhar Beydullayeva win FIDE World Junior Championship] * [https://1news.az/news/20220830075703967-V-Azerbaidzhane-proidet-XIV-Mezhdunarodnyi-muzykalnyi-festival-Uzeira-Gadzhibeili В Азербайджане пройдет XIV Международный музыкальный фестиваль Узеира Гаджибейли] * [https://vesti.az/socium/v-bakinskom-dvorce-sporta-startuet-iv-nacionalnaya-kniznaya-vystavka-472916 В бакинском Дворце спорта стартует IV Национальная книжная выставка] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3588142.html Состоится 27-е Первенство Баку по художественной гимнастике] * [https://news.day.az/culture/1463860.html Первый Международный фортепианный фестиваль в Баку открылся выступлением Реми Женье и танго - ФОТО] * [https://www.ijf.org/competition/2311 BAKU GRAND SLAM 2022] * [https://1news.az/news/20221101095421141-Ilkham-Aliev-uchastvuet-v-tseremonii-otkrytiya-31-go-Sammita-Ligi-arabskikh-gosudarstv-FOTO Ильхам Алиев принял участие в церемонии открытия 31-го Саммита Лиги арабских государств - ФОТО] * [https://news.day.az/politics/1504602.html Начала работу Бакинская международная конференция омбудсменов - ФОТО] * [https://president.az/ru/articles/view/57553 Ильхам Алиев принял участие в пленарном заседании 6-го Саммита Совещания по взаимодействию и мерам доверия в Азии в Астане] * [https://vesti.az/socium/v-azerbaidzan-vozvrashhaetsya-zarkaya-pogoda-obnovlen-10-letnii-temperaturnyi-rekord-472861 В Азербайджан возвращается жаркая погода - Обновлен 10-летний температурный рекорд] * [https://bakuenergyforum.az/ 28th Baku Energy Forum 1 - 2 June 2023] * [https://apa.az/ru/turizm/v-baku-zaversilas-11-sessiya-ministrov-turizma-stran-ois-obnovleno-2-foto-video-485921 В Баку завершилась 11 сессия министров туризма стран ОИС-ОБНОВЛЕНО-2-ФОТО-ВИДЕО] * [https://news.day.az/economy/1465165.html В Баку стартовал фестиваль TEKNOFEST - ФОТО - ВИДЕО] {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2022 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2022 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2022 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2020-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] qfrfaq2mouqptvw4tx6qcm28rumkobe 5428230 5428195 2026-07-06T16:25:46Z Jaba1977 3604 5428230 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2022}} სტატიაში წარმოდგენილია 2022 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[ილჰამ ალიევი]] * [[აზერბაიჯანის ვიცე-პრეზიდენტი|ვიცე-პრეზიდენტი]]: [[მეჰრიბან ალიევა]] * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[ალი ასადოვი]] * [[აზერბაიჯანის პარლამენტი]] სპიკერი: [[საჰიბა გაფაროვა]] == თებერვალი == * 22 თებერვალი — მოსკოვის დეკლარაცია რუსეთსა და აზერბაიჯანს შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების 30 წლის იუბილეს პატივსაცემად. == აპრილი == * 22-23 აპრილი — მსოფლიო აზერბაიჯანელთა V კონგრესი * 22-24 აპრილი — FIG რიტმული ტანვარჯიშის მსოფლიო თასი == მაისი == * 3-4 მაისი — ბაქოს რიტმული ტანვარჯიშის 27-ე ჩემპიონატი * 20-27 მაისი — საფორტეპიანო საერთაშორისო ფესტივალი "İnternational Baku Piano Festival" * 26-29 მაისი — საავიაციო, კოსმოსური და ტექნოლოგიების საერთაშორისო ფესტივალი „Teknofest“ == ივნისი == *1-4 ივნისი — ბაქოს ენერგეტიკის კვირა *2-4 ივნისი — ბაქოს 27 ენერგეტიკული ფორუმი *10-12 ივნისი — [[2022 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი|ფორმულა 1-ის აზერბაიჯანის გრანპრი]] *16-18 ივნისი — [[ბაქოს გლობალური ფორუმი|ბაქოს IX გლობალური ფორუმი]] *26-29 ივნისი — [[ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის]] ტურიზმის მინისტრთა მე-11 კონფერენცია == ივლისი == *25-29 ივლისი — Sea Breeze Summer Fest == აგვისტო == *9-18 აგვისტო — აზერბაიჯანი 2021 წლის ისლამური სოლიდარობის თამაშებზე == სექტემბერი == *15-16 სექტემბერი — შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტში მონაწილეობა *21-24 სექტემბერი — შუშა 2022 (ჭადრაკის ტურნირი) *23 სექტემბერი — ყველაზე მაღალი ტემპერატურა დაფიქსირდა ბაქოსა და აბშერონის ნახევარკუნძულზე სექტემბრის ბოლოს - 37°С == ოქტომბერი == *2-11 ოქტომბერი — მსოფლიო ახალგაზრდული საჭადრაკო ოლიმპიადა 2022 (ნახიჩევანი) *5-6 ოქტომბერი — ურბანული დაგეგმარების I ეროვნული ფორუმი *13 ოქტომბერი — მონაწილეობა აზიაში ურთიერთქმედების და ნდობის აღდგენის ღონისძიებების კონფერენციის მე-6 სამიტში *19 ოქტომბერი — ბაქოს ომბუდსმენთა საერთაშორისო კონფერენცია; ისლამური სავაჭრო-სამრეწველო პალატის გამოფენა == ნოემბერი == *1 ნოემბერი — მონაწილეობა არაბული ლიგის 31-ე სამიტში *4—6 ნოემბერი — ძიუდოს დიდი სლემი *11 ნოემბერი — მონაწილეობა თურქულ სახელმწიფოთა ორგანიზაციის სამიტში == კულტურა == *18-26 სექტემბერი — უზეირ ჰაჯიბეილის XIV საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი *27 სექტემბერი —1 ოქტომბერი — IV ეროვნული წიგნის გამოფენა == სპორტი == *23 ოქტომბერი — გოვხარ ბეიდულაევამ და აბდულა გადიმბეილიმ მოიგეს ჭადრაკის მსოფლიო ჩემპიონატი სარდინიაში, იტალია *5-6 ნოემბერი — ჭიდაობის მსოფლიო თასი 2022 (ბაქო) == გარდაცვალება == * 17 ივლისი — [[სევდა იბრაგიმოვა]], აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი, აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი. * 16 აგვისტო — [[ფირანგიზ რაგიმბეკოვა]], მსახიობი * 27 აგვისტო — [ჯამილია ჰასანზადე]], ხელოვნებათმცოდნე, ავტორი წიგნისა „თაბრიზის ჯადოსნური ზღაპრები“ * 9 ოქტომბერი — [[რუჰანგიზ გასიმოვა]], კომპოზიტორი == რესურსები ინტერნეტში == * [https://apa.az/ru/oficialniye-novosti/v-azerbaidzane-2022-god-obyavlen-godom-susi-rasporyazenie-466792 В Азербайджане 2022 год объявлен «Годом Шуши»-РАСПОРЯЖЕНИЕ] * [https://1news.az/news/20220816111237143-Skonchalas-Seda-iz-kinofilma-Obruchalnoe-koltso-FOTO Скончалась «Седа» из кинофильма «Обручальное кольцо» - ФОТО] * [https://1news.az/news/20220828121701612-Ushla-iz-zhizni-avtor-knigi-Volshebnye-skazki-Tebriza-Dzhamilya-Gasanzade-FOTO Ушла из жизни автор книги «Волшебные сказки Тебриза» Джамиля Гасанзаде - ФОТО] * [https://1news.az/news/20221009080638837-Skonchalas-Rukhangiz-Gasymova Скончалась Рухангиз Гасымова] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3586561.html В Баку прошла церемония награждения победителей и призеров Кубка мира FIG по художественной гимнастике (ФОТО)] * [https://www.fide.com/news/2049 Abdulla Gadimbayli and Govhar Beydullayeva win FIDE World Junior Championship] * [https://1news.az/news/20220830075703967-V-Azerbaidzhane-proidet-XIV-Mezhdunarodnyi-muzykalnyi-festival-Uzeira-Gadzhibeili В Азербайджане пройдет XIV Международный музыкальный фестиваль Узеира Гаджибейли] * [https://vesti.az/socium/v-bakinskom-dvorce-sporta-startuet-iv-nacionalnaya-kniznaya-vystavka-472916 В бакинском Дворце спорта стартует IV Национальная книжная выставка] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3588142.html Состоится 27-е Первенство Баку по художественной гимнастике] * [https://news.day.az/culture/1463860.html Первый Международный фортепианный фестиваль в Баку открылся выступлением Реми Женье и танго - ФОТО] * [https://www.ijf.org/competition/2311 BAKU GRAND SLAM 2022] * [https://1news.az/news/20221101095421141-Ilkham-Aliev-uchastvuet-v-tseremonii-otkrytiya-31-go-Sammita-Ligi-arabskikh-gosudarstv-FOTO Ильхам Алиев принял участие в церемонии открытия 31-го Саммита Лиги арабских государств - ФОТО] * [https://news.day.az/politics/1504602.html Начала работу Бакинская международная конференция омбудсменов - ФОТО] * [https://president.az/ru/articles/view/57553 Ильхам Алиев принял участие в пленарном заседании 6-го Саммита Совещания по взаимодействию и мерам доверия в Азии в Астане] * [https://vesti.az/socium/v-azerbaidzan-vozvrashhaetsya-zarkaya-pogoda-obnovlen-10-letnii-temperaturnyi-rekord-472861 В Азербайджан возвращается жаркая погода - Обновлен 10-летний температурный рекорд] * [https://bakuenergyforum.az/ 28th Baku Energy Forum 1 - 2 June 2023] * [https://apa.az/ru/turizm/v-baku-zaversilas-11-sessiya-ministrov-turizma-stran-ois-obnovleno-2-foto-video-485921 В Баку завершилась 11 сессия министров туризма стран ОИС-ОБНОВЛЕНО-2-ФОТО-ВИДЕО] * [https://news.day.az/economy/1465165.html В Баку стартовал фестиваль TEKNOFEST - ФОТО - ВИДЕО] {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2022 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2022 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2022 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2020-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] 5oa5jtnjyo3bh1j8i95tst0pl8s3jkh 5428231 5428230 2026-07-06T16:25:56Z Jaba1977 3604 /* გარდაცვალება */ 5428231 wikitext text/x-wiki {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|2022}} სტატიაში წარმოდგენილია 2022 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები. ==პიროვნებები== * [[აზერბაიჯანის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]: [[ილჰამ ალიევი]] * [[აზერბაიჯანის ვიცე-პრეზიდენტი|ვიცე-პრეზიდენტი]]: [[მეჰრიბან ალიევა]] * [[აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]: [[ალი ასადოვი]] * [[აზერბაიჯანის პარლამენტი]] სპიკერი: [[საჰიბა გაფაროვა]] == თებერვალი == * 22 თებერვალი — მოსკოვის დეკლარაცია რუსეთსა და აზერბაიჯანს შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების 30 წლის იუბილეს პატივსაცემად. == აპრილი == * 22-23 აპრილი — მსოფლიო აზერბაიჯანელთა V კონგრესი * 22-24 აპრილი — FIG რიტმული ტანვარჯიშის მსოფლიო თასი == მაისი == * 3-4 მაისი — ბაქოს რიტმული ტანვარჯიშის 27-ე ჩემპიონატი * 20-27 მაისი — საფორტეპიანო საერთაშორისო ფესტივალი "İnternational Baku Piano Festival" * 26-29 მაისი — საავიაციო, კოსმოსური და ტექნოლოგიების საერთაშორისო ფესტივალი „Teknofest“ == ივნისი == *1-4 ივნისი — ბაქოს ენერგეტიკის კვირა *2-4 ივნისი — ბაქოს 27 ენერგეტიკული ფორუმი *10-12 ივნისი — [[2022 წლის აზერბაიჯანის გრან-პრი|ფორმულა 1-ის აზერბაიჯანის გრანპრი]] *16-18 ივნისი — [[ბაქოს გლობალური ფორუმი|ბაქოს IX გლობალური ფორუმი]] *26-29 ივნისი — [[ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის]] ტურიზმის მინისტრთა მე-11 კონფერენცია == ივლისი == *25-29 ივლისი — Sea Breeze Summer Fest == აგვისტო == *9-18 აგვისტო — აზერბაიჯანი 2021 წლის ისლამური სოლიდარობის თამაშებზე == სექტემბერი == *15-16 სექტემბერი — შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტში მონაწილეობა *21-24 სექტემბერი — შუშა 2022 (ჭადრაკის ტურნირი) *23 სექტემბერი — ყველაზე მაღალი ტემპერატურა დაფიქსირდა ბაქოსა და აბშერონის ნახევარკუნძულზე სექტემბრის ბოლოს - 37°С == ოქტომბერი == *2-11 ოქტომბერი — მსოფლიო ახალგაზრდული საჭადრაკო ოლიმპიადა 2022 (ნახიჩევანი) *5-6 ოქტომბერი — ურბანული დაგეგმარების I ეროვნული ფორუმი *13 ოქტომბერი — მონაწილეობა აზიაში ურთიერთქმედების და ნდობის აღდგენის ღონისძიებების კონფერენციის მე-6 სამიტში *19 ოქტომბერი — ბაქოს ომბუდსმენთა საერთაშორისო კონფერენცია; ისლამური სავაჭრო-სამრეწველო პალატის გამოფენა == ნოემბერი == *1 ნოემბერი — მონაწილეობა არაბული ლიგის 31-ე სამიტში *4—6 ნოემბერი — ძიუდოს დიდი სლემი *11 ნოემბერი — მონაწილეობა თურქულ სახელმწიფოთა ორგანიზაციის სამიტში == კულტურა == *18-26 სექტემბერი — უზეირ ჰაჯიბეილის XIV საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი *27 სექტემბერი —1 ოქტომბერი — IV ეროვნული წიგნის გამოფენა == სპორტი == *23 ოქტომბერი — გოვხარ ბეიდულაევამ და აბდულა გადიმბეილიმ მოიგეს ჭადრაკის მსოფლიო ჩემპიონატი სარდინიაში, იტალია *5-6 ნოემბერი — ჭიდაობის მსოფლიო თასი 2022 (ბაქო) == გარდაცვალება == * 17 ივლისი — [[სევდა იბრაგიმოვა]], აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი, აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი. * 16 აგვისტო — [[ფირანგიზ რაგიმბეკოვა]], მსახიობი * 27 აგვისტო — [[ჯამილია ჰასანზადე]], ხელოვნებათმცოდნე, ავტორი წიგნისა „თაბრიზის ჯადოსნური ზღაპრები“ * 9 ოქტომბერი — [[რუჰანგიზ გასიმოვა]], კომპოზიტორი == რესურსები ინტერნეტში == * [https://apa.az/ru/oficialniye-novosti/v-azerbaidzane-2022-god-obyavlen-godom-susi-rasporyazenie-466792 В Азербайджане 2022 год объявлен «Годом Шуши»-РАСПОРЯЖЕНИЕ] * [https://1news.az/news/20220816111237143-Skonchalas-Seda-iz-kinofilma-Obruchalnoe-koltso-FOTO Скончалась «Седа» из кинофильма «Обручальное кольцо» - ФОТО] * [https://1news.az/news/20220828121701612-Ushla-iz-zhizni-avtor-knigi-Volshebnye-skazki-Tebriza-Dzhamilya-Gasanzade-FOTO Ушла из жизни автор книги «Волшебные сказки Тебриза» Джамиля Гасанзаде - ФОТО] * [https://1news.az/news/20221009080638837-Skonchalas-Rukhangiz-Gasymova Скончалась Рухангиз Гасымова] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3586561.html В Баку прошла церемония награждения победителей и призеров Кубка мира FIG по художественной гимнастике (ФОТО)] * [https://www.fide.com/news/2049 Abdulla Gadimbayli and Govhar Beydullayeva win FIDE World Junior Championship] * [https://1news.az/news/20220830075703967-V-Azerbaidzhane-proidet-XIV-Mezhdunarodnyi-muzykalnyi-festival-Uzeira-Gadzhibeili В Азербайджане пройдет XIV Международный музыкальный фестиваль Узеира Гаджибейли] * [https://vesti.az/socium/v-bakinskom-dvorce-sporta-startuet-iv-nacionalnaya-kniznaya-vystavka-472916 В бакинском Дворце спорта стартует IV Национальная книжная выставка] * [https://www.trend.az/azerbaijan/society/3588142.html Состоится 27-е Первенство Баку по художественной гимнастике] * [https://news.day.az/culture/1463860.html Первый Международный фортепианный фестиваль в Баку открылся выступлением Реми Женье и танго - ФОТО] * [https://www.ijf.org/competition/2311 BAKU GRAND SLAM 2022] * [https://1news.az/news/20221101095421141-Ilkham-Aliev-uchastvuet-v-tseremonii-otkrytiya-31-go-Sammita-Ligi-arabskikh-gosudarstv-FOTO Ильхам Алиев принял участие в церемонии открытия 31-го Саммита Лиги арабских государств - ФОТО] * [https://news.day.az/politics/1504602.html Начала работу Бакинская международная конференция омбудсменов - ФОТО] * [https://president.az/ru/articles/view/57553 Ильхам Алиев принял участие в пленарном заседании 6-го Саммита Совещания по взаимодействию и мерам доверия в Азии в Астане] * [https://vesti.az/socium/v-azerbaidzan-vozvrashhaetsya-zarkaya-pogoda-obnovlen-10-letnii-temperaturnyi-rekord-472861 В Азербайджан возвращается жаркая погода - Обновлен 10-летний температурный рекорд] * [https://bakuenergyforum.az/ 28th Baku Energy Forum 1 - 2 June 2023] * [https://apa.az/ru/turizm/v-baku-zaversilas-11-sessiya-ministrov-turizma-stran-ois-obnovleno-2-foto-video-485921 В Баку завершилась 11 сессия министров туризма стран ОИС-ОБНОВЛЕНО-2-ФОТО-ВИДЕО] * [https://news.day.az/economy/1465165.html В Баку стартовал фестиваль TEKNOFEST - ФОТО - ВИДЕО] {{წლები აზერბაიჯანში}} [[კატეგორია:2022 წელი აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:2022 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:2022 წელი აზიაში]] [[კატეგორია:2020-იანი წლები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის წლები აზერბაიჯანში]] r1w5c3zd43e7tpq6py60hbb6me94mtx 0 544747 5428502 5391655 2026-07-07T09:41:26Z Irmaguru 118553 5428502 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = ქუთაისის დავით მხეიძის სახელობის ფოტო-კინო მატიანეს მუზეუმი | სურათი = | სურათისზომა = 200px | წარწერა = | დაარსდა = [[1993]] | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = [[ქუთაისი]], ნიუ პორტის ქ. №7 | პოზრუკა = საქართველო | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = ხელოვნების | ექსპონატი = 146 442 | კლასიფიკაცია = | ვიზიტორები = | დირექტორი = | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი = }} '''ქუთაისის დავით მხეიძის სახელობის ფოტო-კინო მატიანეს მუზეუმი''' — [[ქუთაისი|ქუთაისში]], ნიუ პორტის ქ. №7-ში მდებარე ფოტო-კინო მატიანეს მუზეუმი.<ref>[https://kutaisi.travel/2367/the-museum-of-photo-cinema-chronicles-ka/ ფოტო-კინო მატიანეს მუზეუმი]</ref> ==ისტორია== მუზეუმი დაარსდა 1993 წელს. ის სხვადასხვა დროს რამდენიმე ადგილზე ფუნქციონირებდა. 2008 წელს, მუზეუმს, რომელიც ცისფერყანწელთა ქუჩაზე იყო განთავსებული, ქალაქის სარეკონსტრუქციო სამუშაოების გამო დემონტაჟი ჩაუტარდა, რის შემდეგაც მან კიდევ ერთხელ შეიცვალა ადგილმდებარეობა და სამხატვრო სკოლაში გადავიდა. 2014 წლიდან მუზეუმი [[დავით კაკაბაძის სახელობის ქუთაისის სახვითი ხელოვნების მუზეუმი|დავით კაკაბაძის სახელობის სამხატვრო გალერეის]] მცირე საგამოფენო დარბაზში ფუნქციონირებდა. 2016 წელს მუზეუმი ახალ, რეაბილიტირებულ შენობაში გადავიდა.<ref>[https://www.kutaisipost.ge/ka/akhali-ambebi/article/3475-quthaisis-foto-kino-mateanes-muzeums-reabilitirebuli-shenoba-gadaeca ქუთაისის ფოტო-კინო მატეანეს მუზეუმს რეაბილიტირებული შენობა გადაეცა]</ref> ქუთაისის ფოტო-კინო მატიანის მუზეუმი შედის ა(ა)იპ ქუთაისის კულტურულ, სახელოვნებო და საგანმანათლებლო დაწესებულებათა გაერთიანებაში. მუზეუმის ფართობი 93 მ²-ია, რომლიდანაც 40 მ²-ზე მედმივი ექსპოზიციაა განთავსებული, 30 მ² კი პერიოდულ გამოფენებს ეთმობა. მუზეუმში დაცულია 5000-მდე ფოტოსურათი, 300 000 ფოტონეგატივი და სხვადასხვა კინოფირი, რომლებზეც ქუთაისის ისტორია და თანამედროვეობაა ასახული. მუზეუმის დაარსების დღიდან სიცოცხლის ბოლომდე (2021) ხელმძღვანელობდა ხელოვანი რამაზ მორჩაძე. მუზეუმის ახლანდელი თანამშრომლები დიდი სიყვარულით აგრძელებენ მის მიერ დაწყებულ საქმიანობას. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://www.facebook.com/fotokinomuzeumi მუზეუმის გვერდი facebook-ზე] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{იმერეთის მხარის მუზეუმები}} [[კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ქუთაისის მუზეუმები]] [[კატეგორია:ხელოვნების მუზეუმები]] [[კატეგორია:1993 წელს დაარსებულები]] jc77cha39rf9zqx3xomtqh3a70g33rc 0 545654 5428450 4725601 2026-07-07T05:24:56Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428450 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი |კონფლიქტი= პოლონეთ-შვედეთის ომი |ნაწილი= [[პოლონეთ-შვედეთის ომი]]ს |სურათი= [[File:King Gustav II Adolf of Sweden at Stuhm (Carl Wahlbom) - Nationalmuseum - 18244.tif|250პქ]] |სათაური= პოლონეთ-შვედეთის ომი |თარიღი= 1626-1629 წლები |მდებარეობა= [[ბალტიის ზღვა]], [[პრუსია]], [[ლატვია]], [[პოლონეთი]] |შედეგი= ზავი |მხარე1={{დროშა|პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობა}}, |მხარე2= {{დროშა|შვედეთი}} |მეთაური1= [[სიგიზმუნდ III ვაზა]] <br> სტანისლავ კონიეკპოლსკი <br> ალექსანდრე გოსიევსკი <br> იან სტანისლავ საპიეჰა <br> ლევ საპიეჰა <br> ჰანს გეორგ ფონ არნიმ-ბოიცენბურგი <br> სტანისლავ პოტოცკი |მეთაური2=[[გუსტავ II ადოლფი]] <br> აქსელ ოქსენსტიერნა <br> ჰერმან ვრენგელი <br> იაკობ დე ლა გარდი <br> გუსტავ ჰორნი <br> ჯინდრიჩ მატიაშ თურნი }} '''პოლონეთ-შვედეთის ომი''' — დაპირისპირების მეოთხე ეტაპი ([[პოლონეთ-შვედეთის ომი (1600-1611)|1600-1611]], [[პოლონეთ-შვედეთის ომი (1617-1618)|1617-1618]] და [[პოლონეთ-შვედეთის ომი (1621-1625)|1621-1625]]) [[პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობა]]სა და [[შვედეთი|შვედეთს]] შორის. ომი დაიწყო [[1626]] წელს და დამთავრდა 4 წელიწადში [[ალტმარკის ზავი]]თ, მოგვიანებით [[შტუმსდორფის ხელშეკრულება|შტუმსდორფის ხელშეკრულებით]].<ref>Eugeniusz Koczorowski, Bitwa pod Oliwą, Wydawnictwo Morskie, Gdańsk 1976, wydanie II.</ref> == მოვლენები == === 1626 === პირველი შეტაკება მოხდა ლატვიის ვალჰოფთან, სადაც 4 900 კაციანი შვედური არმია [[გუსტავ II ადოლფი]]ს მეთაურობის ქვეშ, ჩაუსაფრდა 2000 კაციან პოლონურ-ლიტვურ ჯარს რომელსაც მეთაურობდა [[იან სტანისლავ საპიეჰა]]. თანამეგობრობის დანაკარგი წარმოადგენ 500-1000 კაცამდე ჯარისკაცს რომლებიც დაიკარგნენ, მოკვდნენ ან ტყვედ ჩაიგდეს. მოგვიანებით პოლონეთ-ლიტვის ჯარების მეთაურმა მიიღო [[ფსიქიკური დაავადება]].<ref name="Podhorodecki">{{cite book|first=Leszek |last=Podhorodecki |title=Rapier i koncerz: z dziejów wojen polsko-szwedzkich |location=Warsaw |publisher= Książka i Wiedza|year=1985 |isbn=83-05-11452-X}}</ref> 1626 წლის მაისში მეფე გუსტავუს ადოლფუსმა დაიწყო შეჭრა პოლონეთის პრუსიაში. 125 გემისგან შემდგარი ფლოტის თანხლებით, შვედური ძალები, რომელთა რიცხვი 8000-ზე მეტ ჯარისკაცს (მათ შორის 1000 კავალერიას) შეადგენდა, დუკა პრუსიაში, პილავას (პილაუ) მახლობლად გადმოსხდნენ ხმელეთზე. დესანტის გადასხმის შესაჩერებლად თანამეგობრობის ძალები მზად არ იყვნენ, მიუხედავად მისი შედარებით მცირე ძალებისა, გუსტავუს ადოლფუსმა სწრაფად დაიპყრო პრუსიის 16 ქალაქი, თითქმის უბრძოლველად (პრუსიის ნეიტრალური საჰერცოგოს პასიური მხარდაჭერით). ამ ქალაქებიდან ბევრგან დასახლებულნი იყვნენ პროტესტანტები და მათ თავისუფლად გააღეს კარიბჭე ლუთერანელი შვედებისთვის. შვედეთის მეფემ, ყველასდა გასაოცრად ვერ დაიპყრო ძალიან მდიდარი ქალაქი [[დანციგი]] (გდანსკი), რომელსაც თავდაცვისთვის მხოლოდამხოლოდ საკუთარი მცირე გარნიზონი და ფლოტი ჰყვადა. დანციგზე მთავარი თავდასხმისთვის მოსამზადებლად, მეფე გუსტავ ადოლფმა თავისი ძალები 22000-მდე გაზარდა. პოლონეთის მეფეს [[სიგიზმუნდ III ვაზა|სიგიზმუნდ III]]-ს არ მიუღია დახმარება პრუსიის საჰერცოგოდან, მიუხედავად იმისა რომ მისთვის იბრძოდა .ის ჩრდილოეთით 11 000 კაციანი არმიით გამაგრდა და გნიევში გამართა ბრძოლა მეფე გუსტვ ადოლფის 8150 ქვეითის, 1750 მხედრის და 74 ქვემეხის წინააღმდეგ. ბრძოლა გაგრძელდა რამდენიმე დღე - 1626 წლის 22 სექტემბრიდან 1 ოქტომბრამდე - სანამ სიგიზმუნდ III-მ არ გაიყვანა თავისი ჯარი და გამოიძახა დამხმარე ძალა მთელი ქვეყნის მასშტაბით. პოლონელი ჰეტმანი (ისტორიული არმიის წოდება ფელდმარშალის ექვივალენტი) სტანისლავ კონიეკპოლსკი სწრაფად მივიდა თავის მეფის დასახმარებლად 4200 მსუბუქი ცხენოსნით, 1000 დრაგუნით და 1000 ქვეითით. ნოემბრის დასაწყისში მეფემ მას ჯარის სარდლობა გადასცა. შემდგომი გაძლიერებით კონიეკპოლსკის მალე 10 000 კაცი შეუგროვდა პრუსიაში, შვედეთის 20 000-ის წინააღმდეგ. მანევრირების ომში ჩართვით - მცირე ზომის მობილური ნაწილები, რომლებიც ურტყამდნენ მტრის საკომუნიკაციო ხაზებს - ჰეტმან კონიეკპოლსკიმ მოახერხა შვედეთის შემდგომი წინსვლის შეჩერება, თუნდაც აიძულა შვედები თავდაცვაზე გადასულიყვნენ. იმავდროულად, სეიმი (თანამეგობრობის პარლამენტი) დათანხმდა თანხების შეგროვებას ომისთვის, მაგრამ პოლონეთის ძალების მდგომარეობა რთული იყო. ლივონის ჯარებმა სერიოზული დამარცხება განიცადეს 1626 წლის დეკემბერში კოკენჰუსენთან ლივონიაში და უკან დაიხიეს მდინარე დუნაის უკან. === 1627 === ჰეტმან კონიეკპოლსკიმ დაიბრუნა ქალაქი პუკი 1627 წლის 2 აპრილს. შვედები აპირებდნენ კონიეკპოლსკიზე შეტევას ორი მხრიდან - ოქსენსტიერნა ვისლას მიმართულებით და იოჰან სტრაიფ ფონ ლაუენშტეინი და მაქსიმილიან ტეუფელი შვედეთის მიერ კონტროლირებადი პომერანიიდან. ვისტულას დატბორვამ ჩაშალა მათი გეგმები და საშუალება მისცა კონიეკპოლსკის შეეფერხებინათ მეზობელი პომერანიიდან მომავალი მტრის ნაწილები. აპრილის შუა რიცხვებში კონიეკპოლსკიმ (2150 ჰუსარით, 3290 კაზაკთა კავალერიით, 2515 დასავლელი ქვეითი მეომრით, 1620 პოლონელი ქვეითი ჯარისკაცით, 1265 დრაგუნით და 2000 უკრაინელი კაზაკით) ალყა შემოარტყა ქალაქს შვედეთის სამხედრო კაზაკებში, სამი დღის შემდეგ შვედები დანებდნენ. შვედეთის ჯარში უმეტესად იბრძოდნენ გამოუცდელი გერმანელი ჯარისკაცები. ამ გამარჯვებამ ასევე დაარწმუნა ჯორჯ უილიამი, ბრანდენბურგის ამომრჩეველი, გამოეცხადებინა თავისი მხარდაჭერა მეფე სიგიზმუნდ III-ისთვის. ამ გამარჯვებამ ასევე დაარწმუნა ჯორჯ უილიამი, ბრანდენბურგის ამომრჩეველი, გამოეცხადებინა თავისი მხარდაჭერა მეფე სიგიზმუნდ III-ისთვის. 1627 წლის ივნისის დასაწყისში მეფე გუსტავუს ადოლფუსი მსუბუქად დაიჭრა მდინარე ვისტულას ნავით გადაკვეთისას და იძულებული გახდა უკან დაეხია დამნციგის სამხრეთით. ივლისში ის ხელმძღვანელობდა ძალებს, რომ მოეხსნათ ბრანიევოს ალყა და ალყა შემოარტყეს ორნეტას (ვორმდიტი). ჰეტმან კონიეკპოლსკიმ უპასუხა მოულოდნელი თავდასხმით და გნიევი დაიპყრო. როგორც ცნობილია, გუსტავუს ადოლფუსზე შთაბეჭდილება მოახდინა კონიეკპოლსკის სწრაფმა მოქმედებებმა. მოგვიანებით დირშაუს ბრძოლაში (თანამედროვე ტჟევი) კონიეკპოლსკიმ დაახლოებით 7800 კაცით (მათ შორის 2500 მხედარი და ჰუსარები) ცადა შეეჩერებინა შვედეთის არმია (10000 კაცი, მათ შორის 5000 ქვეითი) დანციგამდე. მთავარი ბრძოლა გაიმართა 1627 წლის 17-დან 18 აგვისტომდე (ახალი სტილის კალენდრით), შვედეთის ძალები განლაგდნენ მდინარე მოტლავას ჭაობების მახლობლად. შვედებს იმედი ჰქონდათ, რომ პოლონელები უგუნურ თავდასხმაზე გადავიდოდნენ და შემდეგ ქვეითების ცეცხლითა და არტილერიით გაანადგურებდნენ, მაგრამ კონიეკპოლსკიმ სხვაგვარად გადაწყვიტა. ამის შემდეგ შვედებმა აიღეს ინიციატივა და შეუტიეს კავალერიას და მოახერხეს პოლონეთის კავალერიისთვის მძიმე დარტყმის მიყენება, მაგრამ ვერ მიაყენეს დამღუპველი დარტყმა არმიის ძირითად ნაწილს (რომლის მორალი დარჩა მაღალი, ძირითადად კონიეკპოლსკის წყალობით). როდესაც მეფე გუსტავუს ადოლფუსს პოლონელმა სნაიპერმა მხარში ესროლა, შვედებმა გადაწყვიტეს შეეწყვიტათ თავდასხმა. სტანისლავ კონიეკპოლსკიმ გადაწყვიტა ომის ზღვაზე გადატანა და შეკრიბა პატარა პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის საზღვაო ფლოტი 9 გემისგან, ძირითადად ქალაქ დანციგის დახმარებით. მან დაამარცხა შვედური ფლოტილა 1627 წლის 27 ან 28 ნოემბერს (ახალი სტილის კალენდრით), ოლივას ბრძოლაში დანციგის მახლობლად. ზამთარში კონიეკპოლსკიმ აღიარა პოლონეთის არმიის რეფორმირების აუცილებლობა, განსაკუთრებით მისი ქვეითი და არტილერიის ცეცხლსასროლი იარაღის გაძლიერება, შვედური არმიის შესატყვისად. შვედებმა, თავის მხრივ, ისწავლეს პოლონელებისგან, თუ როგორ უნდა გამოეყენებინათ თავიანთი კავალერია უფრო აგრესიული ტაქტიკის გამოყენებით. === 1628 === 1628 წელს პოლონეთის ძალები, რომლებსაც არ ჰქონდათ დაფინანსება, იძულებულნი გახდნენ შეეწყვიტათ შეტევა და გადასულიყვნენ თავდაცვაზე. შვედეთის ჯარებმა აიღეს ქალაქები ნოვი და ბროდნიკა. ჰეტმან კონიეკპოლსკიმ კონტრშეტევა მოახდინა თავისი მცირე ძალების ყველაზე ეფექტურად გამოყენებით - სწრაფი ცხენოსანთა შეტევები ქვეითი და არტილერიის დამხმარე ცეცხლთან ერთად, სიმაგრეებისა და რელიეფის უპირატესობის გამოყენებით. იმ დროისთვის ომი მანევრირების ომად იქცა, არც ერთ მხარეს არ სურდა შეებრძოლებოდა მეორეს კარგი პოზიციების ქონის გარეშე. ეს იყო უბედური წელი შვედეთის საოკუპაციო გარნიზონის ჯარებისთვის, ეპიდემიებმა გაანადგურა უამრავი ადამიანი და ცხენები.<ref>Polskie tradycje wojskowe, tom I, Warszawa 1990.</ref> === 1629 === 2 თებერვალს, როდესაც მეფე გუსტავუს ადოლფუსი იზამთრებდა შვედეთში და ჰეტმან კონიეკპოლსკი ვარშავაში იმყოფებოდა, პოლონეთის ჯარები ძლიერ დამარცხდნენ გორზნოში, სადაც შვედეთის ძალები ფელდმარშალ ჰერმან ვრანგელის მეთაურობით პოლონეთის არმიას შეხვდნენ სტანისლავ პოტოცკის მეთაურობით.<ref name=Frost>Frost, R.I., 2000, The Northern Wars, 1558-1721, Harlow: Pearson Education Limited, {{ISBN|9780582064294}}</ref> დამარცხების გაგონებაზე, პოლონეთის სეიმი დაარწმუნეს გაეზარდა სახსრები ჯარისთვის და მიიღო სამხედრო დახმარება საღვთო რომის იმპერიისგან იმპერიული ჯარების კორპუსის სახით, ფელდმარშალ ჰანს გეორგ ფონ არნიმ-ბოიცენბურგის მეთაურობით. კიდევ ერთი იმპერიული კორპუსი, რომელსაც მეთაურობდა ალბრეხტ ფონ ვალენშტაინი, მოქმედებდა ახლომდებარე პომერანიაში. მიუხედავად ამისა, კონიეკპოლსკი იძულებული გახდა დაეტოვებინა პოლონეთის პრუსიის რამდენიმე სტრატეგიული დასაყრდენი: დროთა განმავლობაში მან მოახერხა პუციგის საზღვაო პორტის დაბრუნება (ახლანდელი პუკი).<ref>Jerzy Teodorczyk, Wyprawa szwedzka z Meklemburgii do Prus Królewskich 1627 r.</ref> შვედეთის მეფე მაისში დიდი დახმარებით დაბრუნდა პოლონეთის პრუსიაში და გაემართა სამხრეთით გრაუდენცისკენ (გრუძიაძი) იმ იმედით, რომ ამოეჭრა არნიმის ახლად ჩამოსული იმპერიული კორპუსი, სანამ ის კონიეკპოლსკის შეუერთდებოდა. მან წარუმატებლად დაიხია უკან ჩრდილოეთით და ბრძოლა მოუწია 1629 წლის 27 ივნისს ჰონიგფელდში, [[ტრზციანას ბრძოლა]]. ამ შეტაკებისას, როდესაც ცდილობდა თავისი ქვეითი ჯარის გაყვანას, შვედურ კავალერიას მოუწია სასტიკი შეტაკებების სერია სოფლებში ჰონიგფელდტში, სტრასევოში და პულკოვიცეში. არნიმის მძიმე კუირასების დახმარებით, პოლონელებმა თავიანთი უფრო სწრაფი "ფრთიანი" ჰუსარებით და დაქირავებული კაზაკებით შეძლეს დიდი უპირატესობის მოპოვება მსუბუქ შვედ მხედრებთან. შვედეთის დანაკარგები ბრძოლაში მძიმე იყო, შეადგენდა 600 ან 700 მოკლულს, თითქმის მთელი კავალერია. თანამეგობრობის დანაკარგები იყო 300-ზე ნაკლები მოკლული და დაჭრილი. თავად შვედეთის მეფე ძლივს გადაურჩა სიცოცხლეს და მოგვიანებით თქვა, რომ არასოდეს მიუღია "ასეთი ცხელი შხაპი". ==ლიტერატურა== * Konstanty Górski, Wojna Rzeczypospolitej ze Szwecją od 1626 do 1629, «Biblioteka Warszawska», 1888. * [[Ясеница, Павел|Paweł Jasienica]], Rzeczpospolita Obojga Narodów. Srebrny Wiek, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1985, ​ISBN 83-06-01093-0​. * Adam Kersten, Stefan Czarniecki, Warszawa 1963. * Eugeniusz Koczorowski, Bitwa pod Oliwą, Wydawnictwo Morskie, Gdańsk 1976, wydanie II. * Leszek Podhorodecki, Rapier i koncerz, Warszawa 1985, ​ISBN 83-05-11452-X​. * Leszek Podhorodecki, Wazowie w Polsce, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1985, ​ISBN 83-205-3639-1​. * [[:pl:Radosław Sikora|Radosław Sikora]], Wojskowość polska w dobie wojny polsko-szwedzkiej 1626—1629. Kryzys mocarstwa., Wydawnictwo Sorus, Poznań. ​ISBN 83-89949-09-1​. * Paweł Skworoda, Hammerstein 1627, Wydawnictwo Bellona 2006, ​ISBN 83-11-10324-0​. * Jerzy Teodorczyk, Wyprawa szwedzka z Meklemburgii do Prus Królewskich 1627 r. * Mała Encyklopedia Wojskowa, 1967, Wydanie I. * Polskie tradycje wojskowe, tom I, Warszawa 1990. * Sveriges krig 1611—1632, vol. 1-2, Generalstaben, Stockholm 1936. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.zum.de/whkmla/military/17cen/swedpol16201629.html პოლონეთ-შვედეთის ომი] *[https://strv102r.tripod.com/gustaf3_.htm გუსტავი და შვედეთი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230203113753/https://strv102r.tripod.com/gustaf3_.htm |date=2023-02-03 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პოლონეთის ისტორია]] [[კატეგორია:პოლონეთის ბრძოლები]] [[კატეგორია:ლიეტუვის ისტორია]] [[კატეგორია:პოლონეთის პოლიტიკური ისტორია]] [[კატეგორია:შვედეთის ისტორია]] 8rz8hvb9qomqzszov6px2q8mfk6uw7g 0 551289 5428534 5346056 2026-07-07T11:14:35Z Irmaguru 118553 5428534 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = წიგნი ფიცისა | სურათი = წიგნი ფიცისა.jpg | წარწერა = | კინოსტუდია = სს „[[ქართული ფილმი]]“ | სცენარის ავტორი = [[ანზორ სალუქვაძე]] | დამდგმელი რეჟისორი = [[გიგა ლორთქიფანიძე]] , [[ამირან დარსაველიძე]] | როლებში = [[თენგიზ არჩვაძე]],<br /> [[ლია ელიავა]],<br />[[ქართლოს მარადიშვილი]],<br />[[ზურაბ ქაფიანიძე]]<br />[[ქეთევან კიკნაძე]] | ოპერატორი = ლევან ნამგალაშვილი | რეჟისორი = | მხატვარი = [[კახი ხუციშვილი]] | კომპოზიტორი = [[ბიძინა კვერნაძე]] | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი = იური რიშკოვი | პროდიუსერი = | მონტაჟი = ზიზო ქურხული,<br />მარინა ქურდიანი | გამოსვლის თარიღი = [[1983]] | ხანგრძლივობა = 406 [[წუთი|წთ.]] | ქვეყანა = {{დროშა|საქართველოს სსრ}},<br />[[სსრკ]] | ენა = [[ქართული ენა|ქართული]] | ბიუჯეტი = | საიტი = | amg_id = | imdb_id = 0830686 }} '''„წიგნი ფიცისა“''' — ქართული მრავალსერიიანი მხატვრული სატელევიზიო ფილმი, გადაღებულია სს „[[ქართული ფილმი]]ს“ მიერ 1983 წელს. რეჟისორები [[გიგა ლორთქიფანიძე]] და [[ამირან დარსაველიძე]]. ფილმი მიეძღვნა [[გეორგიევსკის ტრაქტატი]]ს 200 წლის იუბილეს. ფილმის კონსულტანტი იყო ისტორიკოსი [[ნოდარ ასათიანი]]. ==სიუჟეტი== ფილმი ასახავს XVI-XVIII საუკუნეების საქართველოს ისტორიის ეპიზოდებს. პირველi ნაწილი ეხება კახეთის მეფე [[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|ალექსანდრე II]]-ის მიერ [[რუსეთის სამეფო]]სთან ხელშეკრულების დადებას და [[ქეთევან დედოფალი|ქეთევან დედოფლის]] წამებას. მეორე ნაწილი შეეხება 1783 წელს [[ქართლ-კახეთის სამეფო]]სა და [[რუსეთის იმპერია]]ს შორის „[[გეორგიევსკის ტრაქტატი]]ს“ მომზადებასა და ხელმოწერას. ==როლებში== * [[თენგიზ არჩვაძე]] — <small>[[ერეკლე II|მეფე ერეკლე]], [[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|მეფე ალექსანდრე]]</small> * [[ლია ელიავა]] — <small>დედოფალი თინათინი</small> * [[ქართლოს მარადიშვილი]] — <small>[[დავით I (კახეთის მეფე)|მეფე დავითი]]</small> * [[გიორგი გეგეჭკორი]] — <small>[[ანტონ კათალიკოსი]]</small> * [[ზურაბ ქაფიანიძე]] — <small>პაპაი</small> * [[ლეო ფილფანი|ლეო (ლევან) ფილფანი]] — <small>ყურშიტი</small> * [[გია ბურჯანაძე]] — <small>[[ლევან ბატონიშვილი (ერეკლე II-ის ძე)|ლევან ბატონიშვილი]]</small> * [[ზურაბ ყიფშიძე]] — <small>[[ალექსანდრე ამილახვარი]]</small> * [[კოტე თოლორაია]] — <small>[[დემეტრე ამილახვარი]]</small> * [[მურმან ჯინორია]] — <small>მწირი</small> * [[სოს სარქისიანი]] — <small>მოვსესი</small> * [[ნინო კირთაძე]] — <small>ნანილი</small> * [[ლალი ანდრონიკაშვილი]] — <small>თალალე</small> * ნიკოლოზ (ნიკუშა) შენგელაია — <small>ითაბანი</small> * თეიმურაზ (თემო) დოლიძე — <small>[[ლალა მუსტაფა-ფაშა]]</small> * [[ლიანა ასათიანი]] — <small>[[დარეჯან დედოფალი|დედოფალი დარეჯანი]]</small> * [[გივი თოხაძე]] — <small>ომან ჩოლოყაშვილი</small> * [[ქეთევან კიკნაძე]] — <small>[[ქეთევან დედოფალი]]</small> * [[კახი კავსაძე]] — <small>[[შაჰ აბასი]]</small> * [[რუსლან მიქაბერიძე]] — <small>[[ქერიმ-ხანი]]</small> * [[გიორგი ხარაბაძე]] — <small>ისლაიმ-ბეგი</small> * [[გიორგი ჭიჭინაძე]] — <small>მეფისწული [[კონსტანტინე I (კახეთის მეფე)|კონსტანტინე]]</small> * [[პაატა ბარათაშვილი]] — <small>[[გიორგი ბატონიშვილი (ალექსანდრე II-ის ძე)|უფლისწული გიორგი]]</small> * [[რეზო ჩხიკვიშვილი]] — <small>[[გაიოზ რექტორი]]</small> * [[ლალი ბადურაშვილი]] — <small>ხვარამზე</small> * [[ტარიელ საყვარელიძე]] — <small>[[ზაალ ორბელიანი]]</small> * [[კუკური ლაფერაძე]] — <small>დავით ერისთავი</small> * [[სოსო ლაღიძე]] — <small>[[იოანე ბაგრატიონი]]</small> * [[ზურაბ ლეჟავა]] — <small>[[გარსევან ჭავჭავაძე]]</small> * [[ოთარ მეღვინეთუხუცესი]] — <small>[[იმამყული-ხანი]]</small> * [[ბონდო გოგინავა]] — <small>ზამათა ბესტაუთი</small> * [[გივი ჩუგუაშვილი]] — <small>მუსაბეგი</small> * [[იური სოლომინი]] — <small>მეფე ივანე თევდორეს ძე</small> * [[ნანა ლორთქიფანიძე]] — <small>ფატიმათი</small> * [[ნინო ლორთქიფანიძე]] — <small>აიდე</small> * [[შოთა სხირტლაძე]] <small></small> * [[ალექსეი პეტრენკო]] — <small>[[გოტლიბ კურტ ჰაინრიხ ტოტლებენი|ტოტლებენი]]</small> * [[ალი ისაევ-ავარსკი]] — <small>ყირიმელ თათართა წინამძღოლო</small> * გრიგოლ ნაცვლიშვილი — <small>არქიეპისკოპოსი ნიკოლოზი</small> * ლერი მიშველაძე — <small>იოაკიმე ხუცესი</small> * ნინა იურასოვა — <small>[[ეკატერინე II]]</small> * ანატოლი ბისტროვი — <small>[[ბორის გოდუნოვი]]</small> * იური ნაზაროვი — <small>ანდრეი შჩელკანოვი</small> * [[ეფიმ ბაიკოვსკი]] — <small>პანინი</small> * ვიქტორ ზახაროვი — <small>იგნატ დანილოვი</small> * გივი ხახიძე — <small>აბალო ბეროძე</small> * თინათინ მიქელაძე — <small>შამსათი</small> * [[ლია კაპანაძე]] — <small>ზიდონა</small> * [[ედიშერ გიორგობიანი|ედიშერ (დავით) გიორგობიანი]] — <small>[[გიორგი ბატონიშვილი (ალექსანდრე II-ის ძე)|გიორგი]]</small> * [[აკაკი ხიდაშელი]] — <small>[[კონსტანტინე I (კახეთის მეფე)|კონსტანტინე-მირზა]]</small> * ეკა ჩხეიძე * [[ჯემალ მონიავა]] — <small>ვახტანგი</small> * ლეონიდ პიარნი — <small>ტატიშჩევი</small> * [[დიმიტრი გედევანიშვილი (ოპერატორი)|დიმიტრი გედევანიშვილი]] — <small>ივანოვი</small> * [[ლევან უჩანეიშვილი]] <small>[[თეიმურაზ I|თეიმურაზი]]</small> * [[დოდო აბაშიძე|დავით(დოდო) აბაშიძე]] — <small>[[პაატა ბატონიშვილი]]</small> * [[იოსებ გოგიჩაიშვილი|იოსებ (სოსო) გოგიჩაიშვილი]] — <small>დავით ჯანდიერიშვილი</small> * ვალერი ტორონჯაძე <small></small> * კუკური აბრამიშვილი — <small>გიორგი ხუცესი</small> * [[შალვა ხერხეულიძე]] — <small>ელიზბარ თაქთაქიშვილი</small> ==ჯილდოები== * [[1985]] — [[შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემია]] (გიგა ლორთქიფანიძეს, ანზორ სალუქვაძეს, ლევან ნამგალაშვილს, კახი ხუციშვილს, თენგიზ არჩვაძეს, ქეთევან კიკნაძეს, ზურაბ ქაფიანიძეს)<ref>[https://georgian-cinema.ge/index.php/ge/2015-03-27-12-14-46/101-1983-8 ქართული კინო]</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{Geocinema|506|წიგნი ფიცისა}} * {{imdb title|0830686|წიგნი ფიცისა}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{გიგა ლორთქიფანიძე}} [[კატეგორია:1983 წლის ქართული ფილმები]] [[კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები]] [[კატეგორია:კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ ფილმები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ისტორიული ფილმები]] [[კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:გიგა ლორთქიფანიძის ფილმები]] hri8y271dsl2b1t15yv4a2csh41u62r 0 551837 5428101 4849485 2026-07-06T13:46:41Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428101 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო მოღვაწე |სრული სახელი = პავლე სუდოპლატოვი |ორიგინალური სახელი = {{lang-ru|Павел Анатольевич Судоплатов}} |ცხოვრების პერიოდი = |დაბადების თარიღი = {{OldStyleDate|20|ივლისი|1907|7}} |დაბადების ადგილი = [[მელიტოპოლი]], [[ტავრიკის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] |გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1996|9|24|1907|7|20}} |გარდაცვალების ადგილი = [[მოსკოვი]], [[რუსეთი]] |პორტრეტი = |ხელმოწერა = |მეტსახელი = |ეროვნება = [[უკრაინელი]] |კუთვნილება = {{დროშა|სსრკ}} |სამხედრო სამსახურის წლები = 1919—1953 |წოდება = [[ფაილი:CCCP army Rank general-lejtnant infobox.svg|50პქ]] [[გენერალ-ლეიტენანტი]] |ჯარის სახეობა = |მეთაურობდა = [[შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატი|შინაგან საქმეთა]] და [[სახელმწიფო უშიშროების სახალხო კომისარიატი|სახელმწიფო უშიშროების სახალხო კომისარიატების]] და [[საბჭოთა კავშირის სახელმწიფო უშიშროების სამინისტრო]]ს საგარეო დაზვერვას |ნაწილი = |ბრძოლები/ომები = [[რუსეთის სამოქალაქო ომი]], [[დიდი სამამულო ომი]] |ჯილდოები = {{რიგი |{{ლენინის ორდენი}} |{{წითელი დროშის ორდენი}} |{{წითელი დროშის ორდენი}} |{{წითელი დროშის ორდენი}} }}{{რიგი |{{სუვოროვის II ხარისხის ორდენი}} |{{სამამულო ომის I ხარისხის ორდენი}} |{{წითელი ვარსკვლავის ორდენი}} |{{წითელი ვარსკვლავის ორდენი}} }}{{რიგი |{{მედალი სამამულო ომის პარტიზანს I ხარისხის}} |{{მედალი მოსკოვის დაცვისათვის}} |{{მედალი კავკასიის დაცვისათვის}} |{{მედალი 1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის}} }}{{რიგი |{{მედალი იაპონიაზე გამარჯვებისათვის}} |{{მედალი საბჭოთა არმიისა და ფლოტის 30 წელი}} |{{მედალი მოსკოვის 800 წლისთავის აღსანიშნავად}} }} |კავშირი = |სამსახურიდან გადადგომა = }} '''პავლე ანატოლის ძე სუდოპლატოვი''' ({{ვმ-წყარო}}) — [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] სპეცსამსახურების მოღვაწე, მზვერავი, დივერსანტი, [[გაერთიანებული სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველო|სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველოს]] და მოგვიანებით [[შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატი|შინსახკომის]] თანამშრომელი; დაპატიმრებამდე (1953) — [[საბჭოთა კავშირის შინაგან საქმეთა სამინისტრო|სსრკ შინაგან საქმეთა სამინისტროს]] [[გენერალ-ლეიტენანტი]] . მისი ორგანიზებული იყო [[უკრაინელი ნაციონალისტების ორგანიზაცია|უკრაინელი ნაციონალისტების ორგანიზაციის]] ხელმძღვანელის [[ევჰენ კონოვალეცი|ევჰენ კონოვალეცისა]] და [[ლევ ტროცკი|ლევ ტროცკის]] ლიკვიდაცია. [[დიდი სამამულო ომი|საბჭოთა კავშირის დიდი სამამულო ომის (სსრკ-გერმანიის ომის)]] დროს ხელმძღვანელობდა შინსახკომის მე-4 სამმართველოს, მონაწილეობდა [[მოსკოვის ბრძოლა|მოსკოვის თავდაცვის]] დროს სტრატეგიული ობიექტების დანაღმვის ორგანიზებაში, დივერსიულ საქმიანობას ეწეოდა [[კავკასიისათვის ბრძოლა|კავკასიაში გერმანული ჯარების]] წინააღმდეგ, ჩართული იყო გერმანულ დაზვერვასთან სტრატეგიულ რადიოთამაშებში. სუდოპლატოვი უშუალოდ ხელმძღვანელობდა [[დიმიტრი მედვედევი (პარტიზანი)|დიმიტრი მედვედევის]] სპეცდანიშნულების პარტიზანული რაზმის საქმიანობას, რომელიც იმყოფებოდა გერმანიის ჯარების მიერ ოკუპირებულ დასავლეთ უკრაინაში, ასევე ხელმძღვანელობდა განყოფილებას, რომელიც ამუშავებდა ინფორმაციას [[მანჰეტენის პროექტი|შეერთებულ შტატებში ატომური ბომბის შემუშავების შესახებ.]] ასევე მონაწილეობდა სსრკ-ის ტერიტორიაზე არაერთი სამოქალაქო პირის მკვლელობაში. [[1953]] წელს დააპატიმრეს, მიუსაჯეს 15 წლით თავისუფლების აღკვეთა (დაასახელეს [[ლავრენტი ბერია|ბერიას]] ბანდის წევრად), სასჯელი სრულად მოიხადა. [[1992]] წელს რეაბილიტაცია შეეხო. იგი ფართოდ გახდა ცნობილი მისი მემუარების წყალობით: „დაზვერვა და კრემლი“, „სპეცოპერაციები. ლუბიანკა და კრემლი. 1930–1950 წლები“. == ბავშვობა და მუშაობის დაწყება სპეცსამსახურებში == დაიბადა მეწისქვილის ოჯახში (მამა — უკრაინელი, დედა — რუსი). დოკუმენტების მიხედვით უკრაინული იყო.<ref>{{Cite web|url=https://books.google.com.ua/books?id=_KcgAQAAIAAJ&q=%D0%A1%D1%83%D0%B4%D0%BE%D0%BF%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2+%D1%83%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%86&dq=%D0%A1%D1%83%D0%B4%D0%BE%D0%BF%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2+%D1%83%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%86&hl=ru&sa=X&ved=0CCoQ6AEwAzgKahUKEwjdjOX30ObHAhXinnIKHTHZBL0|title=Внешняя разведка СССР|access-date=2015-09-08}}</ref> 1914-1919 წლებში სწავლობდა ქალაქის სკოლაში. 1919 წლის ივნისში [[წითელი არმია|წითელი არმიის]] პოლკთან ერთად დატოვა მელიტოპოლი, იყო პოლკის აღსაზრდელი, მონაწილეობდა ბრძოლებში. მოგვიანებით დაატყვევეს, მაგრამ გაიქცა. აღმოჩნდა [[თეთრი არმია|თეთრების]] მიერ დაკავებულ [[ოდესა|ოდესაში]], სადაც უსახლკაროდ იყო, ნახევარ განაკვეთზე მუშაობდა პორტში. მას შემდეგ, რაც ქალაქი [[წითელი არმია|წითლებმა]] დაიკავეს, ის კვლავ შეუერთდა წითელ არმიას. 1921 წლიდან მსახურობდა მსროლელი დივიზიის [[განსაკუთრებული განყოფილება|განსაკუთრებულ განყოფილებაში]]: მეტელეფონედ, მშიფრავად. შემდეგ სამსახური გააგრძელა რსფსრ შინსახკომთან არსებულ [[სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველო|სახელმწიფო პოლიტიკურ სამმართველოში]]. 1922 წლიდან მსახურობდა სასაზღვრო ჯარებში. 1923 წლიდან მუშაობდა კომკავშირში; 1925 წლის თებერვალში გაგზავნეს სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველოს მელიტოპოლის საოლქო განყოფილებაში: საინფორმაციო განყოფილების თანამშრომლად, სააღრიცხვო-სტატისტიკური განყოფილების რწმუნებულის თანაშემწედ, უმცროს ოპერატიულ თანამშრომლად. 1928 წლის აგვისტოდან იყო პოლიტიკური სამმართველოს ხარკოვის საოლქო განყოფილების საიდუმლო-პოლიტიკური განყოფილების რწმუნებული, [[უკრაინის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|უკრაინის სსრ-ის]] სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველოს საინფორმაციო განყოფილების რწმუნებული (ხარკოვი). [[საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტია|სკპ(ბ)]] წევრი 1928 წლიდან. 1926 წელს იგი დაქორწინდა ემა კაგანოვაზე (დაბადების სახელი — სულამიფ კრიმკერი; 1905 — 1989), ებრაელ გოგონაზე [[გომელი|გომელიდან]], რომელიც მოგვიანებით შინსახკომის ლეიტენანტი გახდა.<ref>[https://gordonua.com/publications/Iz-memuarov-Karetnikovoy-o-polkovnike-NKVD-Sudoplatovoy-Posle-rasstrela-Berii-ona-zhila-v-kroshechnoy-komnate-bez-prava-rabotat-104413.html Из мемуаров Каретниковой о полковнике НКВД Судоплатовой] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180821122056/https://gordonua.com/publications/Iz-memuarov-Karetnikovoy-o-polkovnike-NKVD-Sudoplatovoy-Posle-rasstrela-Berii-ona-zhila-v-kroshechnoy-komnate-bez-prava-rabotat-104413.html |date=2018-08-21 }} // gordonua.com</ref> 1928–1930 წლებში დაუსწრებლად სწავლობდა მთავარი პოლიტიკური სამმართველოს [[მუშათა ფაკულტეტები|მუშათა ფაკულტეტზე]]. 1932 წლის თებერვალში გადაიყვანეს მოსკოვში, სადაც ჩაირიცხა სსრკ-ის [[გაერთიანებული სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველო|გაერთიანებული სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველოს (გსპს)]] კადრების განყოფილებაში: 1-ელი განყოფილების ინსპექტორი და უფროსი ინსპექტორი. 1933 წლის ოქტომბრიდან მუშაობდა გსპს-ის საგარეო განყოფილებაში: მე-5 განყოფილების ოპერრწმუნებული, მე-8 განყოფილების ოპერრწმუნებული, 1934 წლის ნოემბრიდან — მე-7 განყოფილების ოპერრწმუნებული. ვინაიდან [[რუსული ენა|რუსულის]] გარდა, თავისუფლად მხოლოდ [[უკრაინული ენა|უკრაინულ ენას]] ფლობდა, სპეციალიზებული იყო უკრაინელ ნაციონალისტებზე. 1933 წლის ოქტომბრიდან სპეციალური მივლინებით არაერთხელ გაემგზავრა ევროპის ქვეყნებში. 1935 წელს სუდოპლატოვმა მოახერხა [[ბერლინი|ბერლინში]] უკრაინელ ნაციონალისტთა ორგანიზაციის ხელმძღვანელების ახლო წრეში ჩანერგვა. 1938 წლის 23 მაისს [[იოსებ სტალინი|იოსებ]] [[იოსებ სტალინი|სტალინის]] პირადიბრძანებით მოკლა უკრაინელი ნაციონალისტების ლიდერი კონოვალეცი, რომელსაც [[როტერდამი|როტერდამის]] სასტუმრო „ატლანტას“ რესტორანში შოკოლადის ყუთით შენიღბული [[ბომბი]] გადასცა. == შინსახკომში მუშაობა ომამდელ პერიოდში == 1938 წელს სსრკ-ში დაბრუნების შემდეგ მუშაობდა სსრკ შინსახკომის სახელმწიფო უშიშროების მთავარი სამმართველოს (სუმს) მე-7 განყოფილების უფროსის თანაშემწედ, მე-5 განყოფილების მე-4 (ესპანური) განაყოფის უფროსის თანაშემწის მოვალეობის შემსრულებლად. დაზვერვის ყოფილი ხელმძღვანელების დაპატიმრების, [[ნიკოლაი ეჟოვი|ნიკოლოზ ეჟოვის]] გადაყენების და მისი<nowiki/>[[ლავრენტი ბერია|ლავრენტი ბერიათი]] ჩანაცვლების შემდეგ, 1938 წლის 6 ნოემბრიდან 2 დეკემბრამდე ასრულებდა შინსახკომის საზღვარგარეთის განყოფილების ხელმძღვანელის მოვალეობას. შემდეგ დააქვეითეს ესპანეთის განყოფილების უფროსად. 1938 წლის დეკემბრის ბოლოს სამსახურიდან გაათავისუფლეს და პარტიიდან გარიცხეს „ხალხის მტრებთან კავშირის“ გამო (იგულისხმება [[ზელმან პასოვი|ზ. პასოვი]] და [[სერგეი შპიგელგლასი|ს. შპიგელგლასი]]). შინსახკომის ხელმძღვანელობის ჩარევის შემდეგ 1939 წლის იანვარში ესგადაწყვეტილება გააუქმეს. 1939 წლის იანვრიდან იყო მე-4 განყოფილების უფროსის მოადგილე, 1939 წლის მაისიდან — მე-5 განყოფილების (საგარეო დაზვერვა) უფროსის მოადგილე. 1941 წლის თებერვლიდან — სსრკ სახელმწიფო უშიშროების სახალხო კომისარიატის 1-ლი (დაზვერვის) სამმართველოს უფროსის მოადგილე. ასწავლიდა შინსახკომის განსაკუთრებული დანიშნულების სკოლაში. ამ პერიოდის ყველაზე ცნობილი ოპერაცია იყო ოპერაცია „იხვი“ — [[ლევ ტროცკი|ლევ ტროცკის]] მკვლელობა 1940 წლის აგვისტოში (ოპერაციას სუდოპლატოვი და [[ნაუმ ეიტინგონი]] ხელმძღვანელობდნენ). == მუშაობა ომის დროს == ომის პირველ დღეებში, 1941 წლის ივლისში, სსრკ შინაგან საქმეთა სახალხო კომისრის ბრძანებით, შეიქმნა შინსახკომთან არსებული განსაკუთრებული ჯგუფი (Особая группа), რომელსაც დაევალა სადაზვერვო და დივერსიული სამუშაოებისა და პარტიზანული ომის ორგანიზება ნაცისტური გერმანიის ჯარების ზურგში. ამისათვის მას გადაეცა „განსაკუთრებული ჯგუფის ჯარები“, რომელიც შინსახკომის ჯარების სტრუქტურის ნაწილი იყო. განსაკუთრებული ჯგუფი შეიქმნა სახელმწიფო უშიშროების სახალხო კომისარიატის 1-ელი (სადაზვერვო) სამმართველოს ბაზაზე, მას ხელმძღვანელობდა 1-ელი სამმართველოს უფროსის მოადგილე სუდოპლატოვი.<ref>{{Cite web|url=http://www.academy.fsb.ru/i_hist_6.html|title=Академия ФСБ России — История|access-date=2012-02-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210421092358/http://www.academy.fsb.ru/i_hist_6.html|archivedate=2021-04-21}}</ref> 1941 წლის 3 ოქტომბერს განსაკუთრებული ჯგუფი გადაკეთდა სსრკ შინსახკომის მე-2 განყოფილებად (ფრონტსმიღმა საქმიანობისა): დაზვერვა, დივერსია და ტერორი მტრის ზურგში. განყოფილების უფროსად დაამტკიცეს პავლე სუდოპლატოვი. გამოცდილი კადრების მწვავე უკმარისობის გამო სუდოპლატოვმა და ეიტინგონმა [[ლავრენტი ბერია|ბერიას]] მიმართეს ადრე გათავისუფლებული თანამშრომლების ციხიდან გათავისუფლებისა და დაზვერვის სამსახურში დაბრუნების წინადადებით. «ბერიას საერთოდ არ აინტერესებდა, დამნაშავეები იყვნენ თუ უდანაშაულოები ისინი, ვისაც რეკომენდაციას ვუწევდით, — იხსენებს სუდოპლატოვი. — მან დასვა ერთადერთი კითხვა: „დარწმუნებული ხართ, რომ ჩვენ ისინი გვჭირდება?“ — „სრულიად დარწმუნებული ვარ“, — ვუპასუხე მე. — „მაშინ დაუკავშირდით [[ბოგდან ქობულოვი|ბოგდან ქობულოვს]], გაათავისუფლოს ისინი. და დაუყოვნებლივ გამოიყენეთ ისინი“».<ref>{{Cite web|url=https://lenta.ru/articles/2015/05/10/fitin/|title=Легендарный Алекс|author=Бондаренко, Александр Юльевич|date=2015-05-10|publisher=|accessdate=2020-11-15}}</ref> ბევრი ყოფილი მზვერავი სწერდა სუდოპლატოვს სამსახურში დაბრუნების თხოვნით, რასაც ის დაუყონებლივ პასუხობდა. 1941 წლის 25–27 ივნისს ბერიამ სუდოპლატოვს დაავალა სსრკ-ში [[ბულგარეთი|ბულგარეთის]] ელჩის ივან სტამენოვის მეშვეობით გამოერკვია, თუ რა პირობებით დათანხმდებოდა გერმანია სსრკ-ის წინააღმდეგ ომის დასრულებას, <ref>''Андрей Зубов'' [https://drugoivzgliad.com/zubov-vs-putin/ О новой исторической статье г-на Путина] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201231115726/https://drugoivzgliad.com/zubov-vs-putin/ |date=2020-12-31 }}</ref> სუდოპლატოვის თქმით — „მტრის ''დეზინფორმაციისა'' ''და რესურსების მობილიზაციისათვის დროის მოგების მიზნით''“.<ref>Сам Судоплатов подробно рассказывает об этой истории в книге: ''Судоплатов П. А.'' Разведка и Кремль. Записки нежелательного свидетеля. — М.: Гея, 1997. — С. 173—176.</ref> კერძოდ, სუდოპლატოვი განმარტავდა, რომ ბულგარეთის ელჩი შინსახკომმა ჯერ კიდევ 1934 წელს აიყვანა, დეზინფორმაციას კი ბრიტანელებისა და ამერიკელებისთვის სსრკ-ს უფრო აქტიურად დახმარებისკენ უნდა ებიძგებინა.<ref>[https://www.kommersant.ru/doc/2298093 Полстраны за сталинский «пардон»]</ref> თუმცა, სტალინის სიკვდილის შემდეგ სუდოპლატოვის სამართლებრივი დევნის დროს და სსრკ-ის დაშლის პირველ წლებში, დაინტერესებული მხარეები ამ ფაქტს განმარტავდნენ, როგორც სტალინის მცდელობას ჰიტლერთან ზავის დადების თაობაზე.<ref>Напр.: [https://www.novayagazeta.ru/articles/2016/06/17/68966-stalin-v-1941-godu-byl-gotov-otdat-gitleru-pribaltiku-i-ukrainu Сталин в 1941 году был готов отдать Гитлеру Прибалтику и Украину] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190321235150/https://www.novayagazeta.ru/articles/2016/06/17/68966-stalin-v-1941-godu-byl-gotov-otdat-gitleru-pribaltiku-i-ukrainu |date=2019-03-21 }}</ref> 1941 წლის ოქტომბრიდან 1942 წლის იანვრამდე იყო სსრკ შინსახკომის მე-2 განყოფილების უფროსი, ამავე დროს 1941 წლის ნოემბრიდან 1942 წლის ივნისამდე — კვლავ შინსახკომის 1-ელი სამმართველოს უფროსის მოადგილე (ამ თანამდებობიდან გაათავისუფლეს 1941 წლის ოქტომბერში). 1942 წლის იანვარში პავლე სუდოპლატოვი ხელმძღვანელობდა შინსახკომის მე-4 სამმართველოს, რომელიც ჩამოყალიბდა მე-2 განყოფილებისგან, შინაგან საქმეთა სახალხო კომისრის 1942 წლის 18 იანვრის №00145 ბრძანებით (თანამდებობაზე იყო 1946 წლის აპრილამდე). ომის დროს სუდოპლატოვი პასუხისმგებელი იყო პარტიზანული და სადაზვერვო-დივერსიული ოპერაციების ხელმძღვანელობაზე მტრის ახლო და შორეულ ზურგში, კოორდინაციას უწევდა აგენტური ქსელის მუშაობას გერმანიისა და მისი მოკავშირეების ტერიტორიაზე, მუშაობდა ცნობილ საბჭოთა მზვერავ [[ნიკოლოზ კუზნეცოვი (მზვერავი)|ნიკოლოზ კუზნეცოვთან]] ერთად, ხელმძღვანელობდა დივერსიულ საქმიანობას [[კავკასია|კავკასიაში]]. სუდოპლატოვი უძღვებოდა [[რადიო დაკვრა|რადიოთამაშზე]] დაფუძნებულ ბრწყინვალე ოპერაციებს „მონასტერი“ და „ბერეზინო“. მოსკოვზე გერმანიის შეტევის დროს მას ევალებოდა ყველაზე მნიშვნელოვანი ობიექტების დანაღმვა. შინსახკომის სხვა მაღალჩინოსანთან ვიქტორ ილინთან ერთად მან შეიმუშავა იგორ მიკლაშევსკის ჯგუფის მიერ ჰიტლერის მკვლელობის მცდელობის გეგმა. 1944 წლის თებერვლიდან (სხვა მოვალეობებთან ერთად) იყო ჯგუფ (მოგვიანებით — განყოფილება) „С“-ის უფროსი, რომელიც ეწეოდა ატომური პრობლემატიკის შესახებ მასალების საიდუმლო მოპოვებასა და განზოგადებას. == მუშაობა ომის შემდეგ, პატიმრობა და რეაბილიტაცია == ომის შემდეგ, 1945 წლის მაისიდან აგვისტომდე, იყო სსრკ შინსახკომის განყოფილება „Ф“-ის უფროსი (აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებში მუშაობა და ინფორმაციის შეგროვება ტყვედ ჩავარდნილი ან [[ინტერნირება|ინტერნირებული]] საბჭოთა მოქალაქეებისგან; [[რეპატრიაცია|რეპატრირებული]] საბჭოთა მოქალაქეებისა და მოკავშირე და ნეიტრალური სახელმწიფოების მოქალაქეების შემოწმება და ფილტრაცია). 1947 წლის თებერვლიდან 1950 წლის სექტემბრამდე იყო განყოფილება „ДР“-ის უფროსი (დივერსიული საქმიანობა ევროპაში აშშ-ის, შემდეგ კი [[ჩრდილოატლანტიკური ხელშეკრულების ორგანიზაცია|ნატოს]] სხვა ქვეყნების სამხედრო ბაზების წინააღმდეგ). 1950 წლის სექტემბრიდან — [[საბჭოთა კავშირის სახელმწიფო უშიშროების სამინისტრო|სსრკ სახელმწიფო უშიშროების სამინისტროს]] ბიურო №1-ის უფროსი (დივერსიული საქმიანობა საზღვარგარეთ). 1953 წელს დაუსწრებლად დაამთავრა საბჭოთა არმიის სამხედრო-იურიდიული აკადემია . კგბ-ს თავმჯდომარის მოადგილე, ვლადიმერ პიროჟკოვი 1976 წლის 16 იანვრით დათარიღებულ ცნობაში წერდა:<ref>[https://novayagazeta.ru/articles/2014/02/26/58512-master-individualnogo-terrora Мастер индивидуального террора] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220328230728/https://novayagazeta.ru/articles/2014/02/26/58512-master-individualnogo-terrora |date=2022-03-28 }}/ Новая газета</ref> <blockquote>[[ლავრენტი ბერია|ბერიას]] მითითებით შექმნილი „განსაკუთრებული ჯგუფი“, რომელსაც სუდოპლატოვი და [[ნაუმ ეიტინგონი|ეიტინგონი]] ხელმძღვანელობდნენ, მოქალაქეებს სასამართლოსა და გამოძიების გარეშე უსწორდებოდა. 1946-1947 წლებში მათი ხელმძღვანელობით ჩატარდა ოთხი ოპერაცია, რის შედეგადაც მოკლეს: [[სარატოვი|სარატოვში]] — ალექსანდრე შუმსკი, რომელიც წარსულში პასუხისმგებლიანი პარტიული და საბჭოთა მუშაკი იყო; [[ულიანოვსკი|ულიანოვსკში]] — ინჟინერი სამეტი; [[ზაკარპატია|ზაკარპატიაში]] — უნიტარული ეკლესიის ეპისკოპოსი გვარად რომჟა; ხოლო მოსკოვში — საი ოგინსი, რომელიც წარსულში შინსახკომის საიდუმლო თანამშრომელი იყო. სუდოპლატოვმა და ეიტინგონმა აღიარეს, რომ დასახელებული პირების ლიკვიდაციის ოპერაციები მათი ხელმძღვანელობით განხორციელდა.</blockquote>გამოქვეყნდა სუდოპლატოვის აღიარებითი ჩვენებები, რომლებიც ეხებოდა ამავე მკვლელობებს.<ref>{{Cite web|url=http://www.hrono.ru/biograf/bio_s/sudoplatov.php|title=Павел Анатольевич Судоплатов|access-date=2022-07-12}}</ref> სტალინის გარდაცვალების შემდეგ სადაზვერვო ორგანოებში რეორგანიზაციები დაიწყო, რომლის დროსაც 1953 წლის აპრილში სუდოპლატოვი დაინიშნა [[საბჭოთა კავშირის შინაგან საქმეთა სამინისტრო|სსრკ შინაგან საქმეთა სამინისტროს]] პირველი მთავარი სამმართველოს ([[კონტრდაზვერვა]]) უფროსის მოადგილედ, ხოლო 1953 წლის მაისიდან — ამავე სამინისტროს მე-9 (სადაზვერვო-დივერსიული) განყოფილების უფროსად. 1953 წლის 31 ივლისს ლავრენტი ბერიას დაპატიმრებისა და მე-9 განყოფილების დაშლის შემდეგ, გადაიყვანეს სსრკ შინაგან საქმეთა სამინისტროს მეორე მთავარ სამმართველოში (დაზვერვა) განყოფილების უფროსად. 1953 წლის 21 აგვისტოს გენერალ-ლეიტენანტი სუდოპლატოვი შეთქმულების ბრალდებით საკუთარ კაბინეტში დააკავეს როგორც „ბერიას თანამზრახველი“. [[ზოია ვოსკრესენსკაია]], რომელმაც გავრცელებული აზრის საწინააღმდეგოდ მას მხარი დაუჭირა, არ დააპატიმრეს, მაგრამ „გაგზავნეს“ (გადაასახლეს) [[ვორკუტა|ვორკუტაში]] ბანაკის სპეციალური ნაწილის უფროსად. სუდოპლატოვთან ერთად, 1953 წლის ივნის-დეკემბერში სახელმწიფო უშიშროების ორგანოებიდან გაუშვეს და შემდეგ ნაწილობრივ დააპატიმრეს გენერალ-ლეიტენანტი ბორის ობრუჩნიკოვი, გენერალ-მაიორები [[ნაუმ ეიტინგონი|ნაუმ ეინტინგონი]], სტეპან-ემელიანოვი, ალექსი რუჩკინი. დაპატიმრების შიშით, 1954 წლის 16 აპრილს შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილემ ჯარების საკითხებში, არმიის გენერალმა ივანე მასლენიკოვმა თავი მოიკლა.<ref name=":1">{{რუსული წიგნი|ავტორი=Спицын Евгений Юрьевич|სათაური=Хрущёвская слякоть. Советская держава в 1953-1964 годах|წელი=2020|ადგილი=Москва|გამომცემლობა=Концептуал|გვ=37—38, 135-138|გვერდები=592|isbn=978-5-907172-63-0}}</ref> სუდოპლატოვმა გამოძიების დროს თავი გიჟად მოაჩვენა და 1958 წლამდე ლენინგრადის სპეციალურ ფსიქიატრიულ საავადმყოფოში იმყოფებოდა. 1958 წლის 12 სექტემბერს [[საბჭოთა კავშირის უზენაესი სასამართლოს სამხედრო კოლეგია|სსრკ უზენაესი სასამართლოს სამხედრო კოლეგიამ]] „კონტრრევოლუციური“ 58-1 მუხლის „ბ“ პუნქტით 15 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯა „სამშობლოს მოღალატე ბერიასთან სახელმწიფო გადატრიალების მომზადების, ადამიანებზე ცდების ჩატარების, გატაცებისა და მრავალრიცხოვანი მკვლელობების საქმეებში აქტიურად ხელის შეწყობისთბის“.<ref name="shkuro2">{{სტატია|ბმული=https://www.kommersant.ru/doc/281194|სათაური=Чем Шкуро хуже Судоплатова|ავტორი=Евгений Жирнов|გამოცემა=Коммерсантъ-Власть|სახეობა=журнал|ნომერი=35|წელი=2001}}</ref> მან დანაშაული არ აღიარა. სასჯელი მოიხადა ვლადიმირის ციხეში, სადაც სამი ინფარქტი გადაიტანა, ცალი თვალით დაბრმავდა და მე-2 ჯგუფის ინვალიდობა მიიღო. სასჯელის მოხდის შემდეგ გაათავისუფლეს 1968 წლის 21 აგვისტოს. მოსკოვში დაბრუნებისას სუდოპლატოვმა ლიტერატურული მოღვაწეობა დაიწყო. ანატოლი ანდრეევის ფსევდონიმით გამოსცა სამი წიგნი: „ჰორიზონტები: სტანისლავ კოსიორის ამბავი“ (1977), „სასტიკ ნაპირზე: მარცელია ნოვოტკოს ამბავი“ (1983), „ჩემი ცხენი მირბის...“ (1987); აქტიურად მონაწილეობდა ვეტერანთა მოძრაობაში. 20 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში ის [[იურიდიული რეაბილიტაცია (სსრკ)|რეაბილიტაციისთვის]] იბრძოდა. სრული რეაბილიტაცია შეეხო რუსეთის ფედერაციის მთავარი სამხედრო პროკურატურის 1992 წლის 10 იანვრის დადგენილებით. ცენტრ [[მემორიალი (ორგანიზაცია)|„მემორიალის“]] ზოგიერთი ცალკეული წევრი გამოთქვამს ეჭვს მისი რეაბილიტაციის კანონიერების შესახებ: ნიკიტა პეტროვმა, სამეცნიერო-საინფორმაციო ცენტრის საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილემ, განაცხადა, რომ სუდოპლატოვი მონაწილეობდა სასამართლოს მიერ დამტკიცებულ სისხლის სამართლის დანაშაულებში, ამიტომ მისი რეაბილიტაცია მიუღებელია.<ref name="shkuro2" /> სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე, შვილთან, სპეცსამსახურების ისტორიკოსთან, [[მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის]] დამსახურებულ პროფესორ ანატოლი სუდოპლატოვთან (1943–2005)<ref>{{Cite web|url=http://www.moscow-tombs.ru/2005/sudoplatov_ap.htm|title=Могила Анатолия Судоплатова|access-date=2017-05-01}}</ref> თანაავტორობით გამოსცა მემუარების წიგნი მისი ცხოვრებისა და საქმიანობის შესახებ — „დაზვერვა და კრემლი: არასასურველი მოწმის ჩანაწერები“ (1994 — ინგლისურად<ref>Special Tasks: The Memoirs of an Unwanted Witness — A Soviet Spymaster, by Pavel and Anatoli Sudoplatov. — New York, Little, Brown and Company.</ref> და გერმანულად, 1996 — რუსულად). მისი გარდაცვალებიდან ექვსი თვის შემდეგ გამოიცა წიგნი „სპეცოპერაციები. ლუბიანკა და კრემლი. 1930–1950 წლები“. სსრკ საგარეო დაზვერვის ყოფილი უფროსის, ლეონიდ შებარშინის თქმით, „სუდოპლატოვის წიგნი კარგია, მაგრამ შეიცავს ბევრ რამეს, რამაც შეიძლება ზიანი მიაყენოს ჩვენს უშიშროებას — მას წერდნენ ამერიკელი ჟურნალისტები“.<ref>{{Cite web|url=http://svr.gov.ru/smi/2001/ver20010227.htm|title=Под диктовку спецслужб|access-date=2013-03-14}}</ref> ომამდე ცხოვრობდა მოსკოვში, გორკის ქუჩაზე, №41-ში; 1950-იან წლებში — მარხლევსკის ქუჩაზე, №9-ში; სიცოცხლის ბოლო წლებში — აკადემიკოს კოროლიოვის ქუჩაზე, №9-ში.<ref>{{რუსული წიგნი|ნაწილი=Судоплатов Павел Анатольевич|სათაური=Московская энциклопедия|პასუხისმგებელი=Гл. ред. С. О. Шмидт|ადგილი=М.|წელი=2007—2014|ტომი=I. Лица Москвы: [в 6 кн.]}}</ref> [[ფაილი:Donskoye_Cemetery_-_Tomb_of_Sudoplatov.jpg|მინი|373x373პქ| საფლავი დონის სასაფლაოზე]] გარდაიცვალა [[1996|1996 წლის]] [[24 სექტემბერი|24 სექტემბერს]]. დაკრძალულია [[დონის ახალი სასაფლაო|დონის ახალ სასაფლაოზე]], მოსკოვში. == ჯილდოები == სსრკ უზენაესი სასამართლოს სამხედრო კოლეგიის 1958 წლის 12 სექტემბრის განაჩენის შესაბამისად, სუდოპლატოვს ჩამოერთვა ყველა ჯილდო, 1958 წლის 17 ოქტომბერს კი ჩამოერთვა სამხედრო წოდება. 1998 წლის ოქტომბერში რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა დახურულ{{შენიშვნა|რუსეთის პრეზიდენტის გამოქვეყნებულ ბრძანებებში მსგავსი დოკუმენტი არ ირიცხება, თუმცა პრესაში ის ბევრჯერაა ნახსენები.<ref name=istrodina/><ref>[http://svr.gov.ru/history/person/sudoplatov.htm Судоплатов на сайте СВР]</ref>}} განკარგულებას გენერალ-ლეიტენანტ პ. ა. სუდოპლატოვისათვის სიკვდილის შემდეგ ყველა სახელმწიფო ჯილდოს აღდგენის შესახებ მის რეაბილიტაციასთან დაკავშირებით.<ref name="istrodina">[https://web.archive.org/web/20131231083311/http://www.istrodina.com/rodina_articul.php3?id=3774&n=166 Руководители Внешней разведки страны] // Родина. — 2010. — № 12.</ref> === ორდენები და მედლები === * [[ლენინის ორდენი]] (30.04.1946) * [[წითელი დროშის ორდენი|წითელი დროშის სამი ორდენი]] (13.11.1937, 16.06.1941, 03.11.1944) * [[სუვოროვის ორდენი|სუვოროვის II ხარისხის ორდენი]] (05.11.1944) * [[სამამულო ომის ორდენი|სამამულო ომის I ხარისხის ორდენი]] (24.02.1945) * [[წითელი ვარსკვლავის ორდენი|წითელი ვარსკვლავის ორი ორდენი]] (26.04.1940, 20.09.1943) * მედალი „მოსკოვის დაცვისათვის“ * მედალი „კავკასიის დაცვისათვისს“ * მედალი „1941–1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის“ * მედალი „იაპონიაზე გამარჯვებისათვის“ * სხვა მედლები * ნიშანი „შინსახკომის დამსახურებული მუშაკი“ (04.02.1942) * სახელმწიფო უშიშროების საპატიო თანამშრომელი === სპეციალური და სამხედრო წოდებები === * სახელმწიფო უშიშროების უფროსი ლეიტენანტი (30.12.1936) * სახელმწიფო უშიშროების კაპიტანი (25.09.1938) * სახელმწიფო უშიშროების მაიორი (14.03.1940) * სახელმწიფო უშიშროების უფროსი მაიორი (08.08.1941) * სახელმწიფო უშიშროების მე-3 რანგის კომისარი (14.02.1943) * [[გენერალ-ლეიტენანტი]] (09.07.1945) == მემუარები == {{Refbegin}} * Разведка и Кремль: Записки нежелательного свидетеля . — М.: Гея, 1996. — 510 с. — ISBN 5-85589-024-4. — (Рассекреченные жизни). * Спецоперации. Лубянка и Кремль. 1930—1950 годы. — М.: Олма-Пресс, 1997. — 688 с. — ISBN 5-87322-726-8. — (Досье). * Разные дни тайной войны и дипломатии. 1941 год. Павел Судоплатов. — М.: Олма-Пресс, 2001. — 382 с. — ISBN 5-224-02629-6. — (Досье). * Спецоперации. Лубянка и Кремль. 1930—1950 годы. — М.: Олма-Пресс, 2005. — (ПФ Красный пролетарий). — 700 с. — ISBN 5-224-05022-7. — (Спецслужбы). * Разные дни тайной войны и дипломатии. 1941 год. — М.: Олма-Пресс, 2005. — 382 с. — ISBN 5-224-04960-1. — (Спецслужбы). * Победа в тайной войне. 1941—1945 годы. — М.: Олма-Пресс, 2005. — 544 с. портр. (в пер.) ISBN 5-224-05345-5. — (Спецслужбы). * Разведка и Кремль: Воспоминания опасного свидетеля. М.: Алгоритм, 2016. — 480 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-906880-16-1. — (Мемуары под грифом «Секретно»). * Лубянка и Кремль, 1930—1950 годы. — М.: Алгоритм, 2017. — 480 с.: ил. — Тираж 600 экз. — ISBN 978-5-906979-33-9. * Разведка и Кремль: Воспоминания опасного свидетеля. — М.: Алгоритм, 2017. — 480 с. — Тираж 1500 экз. — ISBN 978-5-906947-20-8. — (Разведка и контрразведка). * Хроника тайной войны и дипломатии, 1938—1941 годы. — М.: Алгоритм, 2017. — 352 с. — Тираж 1500 экз. — ISBN 978-5-906979-69-8. — (Мемуары под грифом «Секретно»). * Победа в тайной войне. 1941—1945 годы. — М.: Алгоритм, 2018. — 496 с. — Тираж 1500 экз. — ISBN 978-5-906995-98-8. — (Мемуары под грифом «Секретно»). {{refend}} == შენიშვნები == {{შენიშვნების სია}} == ლიტერატურა == {{refbegin|2}} * {{დრე წიგნი |სათაური=Судоплатов Павел Анатольевич|id=4172104|ტომი=31 |გვ=394—395}} * {{რუსული წიგნი|ავტორი=Авдеенко С.И.|სათაური=Память. Рассказы о знаменитых мелитопольцах|ადგილი=Мелитополь|გამომცემლობა= «Мелитополь»|წელი=2014|გვ=109-144|გვერდები=288|isbn=978-966-197-292-5}} * {{რუსული წიგნი|ავტორი=Воскресенская З. И., Шарапов Э. П.|სათაური=Тайна Зои Воскресенской|ადგილი=М.|გამომცემლობა=Олма-Пресс|წელი=1998|isbn=5-87322-877-9}} * {{რუსული წიგნი|ავტორი=Петров Н. В.|სათაური=Кто руководил органами госбезопасности. 1941—1954|ადგილი=М.|გამომცემლობა=Звенья|წელი=2010|გვ=825—826}} * {{რუსული წიგნი|ავტორი=Судоплатов П. А.|სათაური=Разведка и Кремль. Записки нежелательного свидетеля|ადგილი=М.|გამომცემლობა=Гея|წელი=1997|ref=Судоплатов}} * {{რუსული წიგნი|Судоплатов А. П.|სათაური=Тайная жизнь генерала Судоплатова. Кн. 1 и 2|ადგილი=М|გამომცემლობა=Олма-Пресс|წელი=1998|isbn=5-224-00136-6}} * {{რუსული წიგნი|Украинские националистические организации в годы Второй мировой войны: Документы. В двух томах |ადგილი=М.|გამომცემლობა=РОССПЭН|წელი=2012|ტომი=2. 1944—1945|გვერდები=1078|isbn=978-5-8243-1677-3}} * {{Cite book|title=Anatoli Sudoplatov, Pavel Sudoplatov, Leona P. Schecter, Jerrold L. Schecter. Special Tasks|url=https://archive.org/details/specialtasksmemo0000sudo|publisher=Back Bay Books|year=1995|isbn=0-316-82115-2}} {{refend}} == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{DEFAULTSORT:სუდოპლატოვი, პავლე}} [[კატეგორია:დაბადებული 20 ივლისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1907]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 24 სექტემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1996]] [[კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:საბჭოთა მზვერავები]] [[კატეგორია:იაპონიაზე გამარჯვებისათვის მედლით დაჯილდოებულები]] [[კატეგორია:1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის მედლით დაჯილდოებულები]] [[კატეგორია:კავკასიის დაცვისათვის მედლით დაჯილდოებულები]] [[კატეგორია:მოსკოვის დაცვისათვის მედლით დაჯილდოებულები]] [[კატეგორია:სამამულო ომის პარტიზანის I ხარისხის მედლით დაჯილდოებულები]] [[კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:სამამულო ომის I ხარისხის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:სუვოროვის II ხარისხის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:წითელი დროშის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები]] bq5haswm7wl06sxrzap19jskpabslm6 0 553952 5428526 5415676 2026-07-07T10:42:55Z Irmaguru 118553 5428526 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = ბორის კაზინეცი | ფოტო = | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = Борис Михайлович Казинец | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[16 ოქტომბერი]], [[1930]] | დაბადგილი = [[მოსკოვი]] | მოინათლა = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 =[[ოსკარი]] | მოდული1 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''ბორის კაზინეცი''' ({{lang-ru|Борис Михайлович Казинец}}; დ. [[16 ოქტომბერი]], [[1930]], [[მოსკოვი]]) — თეატრის [[მსახიობი]], [[საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი|საქართველოს სახალხო არტისტი]] ([[1983]]). ==ბიოგრაფია== 1952 წელს დაამთავრა მოსკოვის ა. ლუნაჩარსკის სახელობის თეატრალური ხელოვნების ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი. ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ, მუშაობა დაიწყო ნოვოჩერკასკის დრამატულ თეატრში. სხვა­და­სხვა წლებში მუ­შა­ობ­და ნოვოჩერკასკის (1952-1953), საბჭოთა არმიის (1954-1955), როსტოვის კომედიის (1955-1958) და მ. გორკის სახელობის დრამატული (1958-1960; 1971-1974), პერმის დრამა­ტუ­ლი (1960-1964), [[გრიბოედოვის თეატრი|თბილისის გრიბოედოვის]] (1964-1968), რიაზანის (1968-1970), მინსკის მ. გორკის სახელობის (1970-1971) თეატრებში. 1974 წლიდან თბილისის გრიბოედოვის სახელობის დრამატული თეატრის მსახიობია. მას განსახიერებული აქვს 200-ზე მეტი როლი. თბილისის გრიბოედოვის სახელობის თეატრის სცენაზე შექმნილი როლებიდან აღსანიშნავია: არისტახი, ჯადოქარი (ვ. შუკშინის „ენერ­გიული ადამიანები“, „თვალსაზრისი“), ქალაქკომის მდივანი (ა. ჩხაიძის „როცა ქალაქს სძინავს“), ზურაბ მოდრეკილაძე (ვ. იაქა­შვი­ლის „ჰორიზონტს იქით“), იოჰან ვილჰელმ მებიუსი (ფ. დიურენმატის „ფიზიკოსები“), შეფი (ა. კოტეტი­შვი­ლის „სამოთხის ვაშლები“), ბურგომისტრი (გ. გორინის „შემწვარი იხვის ფრენა“), ფილიპ ლუტიკოვი (ა. ფადეევის „ახალგაზრდა გვარდია“), იგორ გორჩაკოვი (ი. დვორეცკის „გაცილება“), პეტრე რიზაევი (ა. კაზანცევის „ძველი სახლი“) და სხვა. მსახიობის განსახიერებული დრამატული, სახასიათო და კომედიური როლები მის ფართო სამსახიობო დიაპაზონზე მეტყველებს. 1991 წლიდან ცხოვრობს [[აშშ]]-ში. 7 წლის განმავლობაში იყო რადიო „ამერიკის ხმის“ დიქტორი. მალევე გახდა [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] კომპოზიტორ ალექსანდრე ჟურბინის მიერ გახსნილი თეატრის მსახიობი. ამ თეატრალურ კოლექტივთან ერთად გასტროლებით მოიარა ნახევარი ამერიკა. 1993 წელს ვა­შინგტონის გარეუბანში დაა­ფუძნა მოყვარულთა თეატრი, რომელსაც მოგვიანებით „ბორის კაზინეცის თეატრი“ ეწოდა, ხოლო შემდეგ – „რუსული კლასიკის თეატრი“. 2015 წლის 26 ოქტომბერს, [[გრიბოედოვის თეატრი|გრიბოედოვის თეატრის]] 170 წლის საიუბილეო ღონისძიებების ფარგლებში, სპექტაკლით: „წარსულის ეტლში. მსახიობის მონოლოგი“ აღინიშნა აშშ-ში მცხოვრები საქართველოს სახალხო არტისტის, ბორის კაზინეცის 85 წლის იუბილე. <ref>[http://kvira.ge/213022 გრიბოედოვის თეატრი 170 წლისაა!]</ref> 2016 წელს ნომინაციაში „საუკეთესო რუსული თეატრი საზღვარგარეთ“, „რუსული კლასიკის თეატრი“ ბორის კაზინეცის ხელმძღვანელობით, გამარჯვებული გახდა. მას მოსკოვის ვახტანგოვის სახელობის თეატრის სცენაზე საზეიმო ვითარებაში გადაეცა ჟურნალ „თეატრალის“ მიერ დაწესებული პრესტიჟული პრემია.<ref>{{Cite web |url=http://griboedovtheatremuseum.ge/face_history/110/ |title=Борис Михайлович Казинец |access-date=2023-07-17 |archive-date=2022-08-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220810052219/http://griboedovtheatremuseum.ge/face_history/110/ }}</ref> ==ჯილდოები და აღიარება== * [[1967]] — [[საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი]]<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/284784/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1967_N11.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1967. №11. გვ. 788.]</ref> * [[1983]] — [[საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი]]<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/290159/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1983_N5.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1983. № 5. გვ. 14.]</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{nplg ბიოგრაფია|00015361|ბორის კაზინეცი}} * [https://russian-theater.pro/association/members/kazinetz Казинец Борис Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:კაზინეცი, ბორის}} [[კატეგორია:დაბადებული 16 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1930]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] ld546ugm2iulv6wnqys7vtlulg3q9lb 0 554194 5428521 4561658 2026-07-07T10:33:13Z Irmaguru 118553 5428521 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | ფერი = | სახელი = ნათელა საღარაძე | ფოტო = | ფოტოს სიგანე = 300პქ | წარწერა = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი|1924|12|24}} | დაბადგილი = [[თბილისი]] | გარდთარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2018|11|22|1924|12|24}} | გარდადგილი = | სხვა სახელები= | აქტიურობის წლები = | მეუღლეები= | საქმიანობა= [[მსახიობი]] | მამა = | საიტი= | გამორჩეული როლები = }} '''ნათელა საღარაძე''' (დ. [[24 დეკემბერი]], [[1924]], [[თბილისი]] — გ. [[22 ნოემბერი]], [[2018]]) — [[ქართველი]] [[მსახიობი]], [[საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი]] ([[1963]]), [[საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი]] ([[1990]]), [[ღირსების ორდენი (საქართველო)|ღირსების ორდენის]] კავალერი. ==ბიოგრაფია== დაამთავრა თბილისის მე-20 საშუალო სკოლა. 1942-1944 წლებში სწავლობდა [[თეატრალური ინსტიტუტი|შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტში]]. მისი დებიუტი შედგა [[მარჯანიშვილის თეატრი|მარჯანიშვილის სახელობის თეატრის]] სცენაზე (ელისაბედი, ი ჭავჭავაძის „კაცია-ადამიანი“). სხვადასხვა წლებში მუშაობდა მარჯანიშვილის (1944-1946), სოხუმის (1946-1948), გორის (1948-1952) თეტრებში. 1952 წლიდან [[ქუთაისის დრამატული თეატრი|ქუთაისის ლ. მესხიშვილის სახელობის თეტრის]] მსხიობია. მის მიერ შესრულებული როლებიდან აღსანიშნავია: როზალია (ა. შირვანზადეს „პატიოსნებისათვის“), შუშანა (კ. კალაძის „სოფლის საამო საღამოები“), მისის სიმპსონი (ა. პეტროვის „მშვიდობის კუნძული“), დედოფალი რუსუდანი (გ. ქელბაქიანის „თქმულება დიდ მეგობრობაზე“), გრაფინია ალმავივა (ბომარშეს „ფიგაროს ქორწინება“), ლედი მაკდონალდი (ლ. თაქთაქიშვილის „გრიბოედოვი“), გულქანი (ვაჟა-ფშაველას „მოკვეთილი“), ემილია (უ. შექსპირის „ოტელო“), მისის დაჯენი (ბ. შოუს „ეშმაკის მოწაფე“), მსახიობი ქალი (კ. გოლდონის „სასტუმროს დიასახლისი“), თამარი (ი. ვაკელი „გიორგი სააკაძე“), ვარვარა კარპოვნა (კ. ბუაჩიძის „ეზოში ავი ძაღლია“), ქეთევანი (ა. ჩიჯავაძის „თხუნელა“), გულქანი (ა. სუმბათაშვილის „მოკვეთილი“), ეკვირინე (დ კლდიაშვილის „ქამუშაძის გაჭირვება“), ბერნარდა ალბა (გარსია ლორკას „ბერნარდა ალბას სახლი“) და სხვა. 2014 წლის 14 მაისს ნათელა საღარაძეს ქუთაისის თეატრის წინ ვარსკვლავი გაუხსნეს.<ref>{{Cite web |url=http://meskhishvili-theatre.ge/varskvlavebi.html |title=მესხიშვილის თეატრის ოფიციალური საიტი |accessdate=2023-07-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230331120534/http://meskhishvili-theatre.ge/varskvlavebi.html |archivedate=2023-03-31 }}</ref> ==ჯილდოები და აღიარება== *[[1963]] — [[საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტი]]<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/284096/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1961_N14.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1961. № 14. გვ. 417.]</ref> *[[1990]] — [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი]]<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/290339/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1990_N3.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1990. № 3. გვ. 19.]</ref> *[[ღირსების ორდენი (საქართველო)|ღირსების ორდენი]] ==რესურსები ინტერნეტში== * {{nplg ბიოგრაფია|00010711|ნათელა საღარაძე}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საღარაძე, ნათელა}} [[კატეგორია:ქართველი მსახიობები]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1924]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 22 ნოემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2018]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]] [[კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები]] l3ct4627os2jyqo91cv6q6qjoaem7w9 0 554359 5428525 4616564 2026-07-07T10:39:28Z Irmaguru 118553 5428525 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება |სახელი = ელენე საყვარელიძე |მშობსახელი = |პორტრეტი = |ზომა = |წარწერა = |დაბსახელი = |მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] |დაბ თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1924|12|26}} |დაბ ადგილი = [[ქუთაისი]] |განათლება = |მოქალაქეობა = {{დროშა|სსრკ}}<br />{{დროშა|საქართველო}} |დაკრ ადგილი = |ქვეშევრდომობა = |ეროვნება = |გარდ თარიღი = [[2006]] |გარდ ადგილი = |მამა = |დედა = |მეუღლე = |შვილები = |ჯილდოები = [[საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი|საქართველოს სახალხო არტისტი]] |საიტი = |სხვადასხვა = }} '''ელენე საყვარელიძე''' (დ. [[26 დეკემბერი]], [[1924]], [[ქუთაისი]] — გ. [[2006]]) — [[ქართველი]] [[მსახიობი]]. [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი]] ([[1990]]). ==ბიოგრაფია== დაიბადა ქუთაისში 1924 წლის 26 დეკემბერს. 1942 წელს დაამთავრა თბილისის მე-15 საშ. სკოლა. 1946 წელს კი საქართველოს [[შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტი]]ს სამსახიობო ფაკულტეტი, 1971 წელს — იმავე ინსტიტუტის თეატრმცოდნეობის ფაკულტეტი. 1970–1991 წლებში თბილისის საესტრადო ხელოვნების სასწავლებელში კითხულობდა მსახიობის ოსტატობისა და მეტყველების კურსს. 1946–1953 წლებში მუშაობდა [[სოხუმის სახელმწიფო დრამატული თეატრი|სოხუმის თეატრის ქართულ დასში]], ხოლო 1954 წლიდან [[რუსთაველის თეატრი|თბილისის რუსთაველის თეატრში]]. ==ფილმოგრაფია== *[[1949]] — [[ბედნიერი შეხვედრა]] — <small>მასწავლებელი</small> *[[1966]] — [[შეხვედრა წარსულთან]] — <small>ექთანი</small> *[[1967]] — [[ქალაქი ადრე იღვიძებს]] *[[1969]] — [[დიდოსტატის მარჯვენა (ფილმი)|დიდოსტატის მარჯვენა]] *[[1970]] — [[სემირამიდას ბაღები (ფილმი)|სემირამიდას ბაღები]] *[[1977]] — [[დათა თუთაშხია (ფილმი)|დათა თუთაშხია]] — <small>ივლიტა</small> ==ჯილდოები და აღიარება== * [[1958]] — [[საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი|საქართველოს დამსახურებული არტისტი]]<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/283739/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1958_N2.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1958. № 2. გვ. 22.]</ref> * [[1990]] — [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი|საქართველოს სახალხო არტისტი]]<ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/290360/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1990_N7.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1990. № 7. გვ. 19.]</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{nplg ბიოგრაფია|00008689|ელენე საყვარელიძე}} * [http://geocinema.ge//ka/persons/435 ელენე საყვარელიძე] — [[ეროვნული ფილმოგრაფია]] * {{imdb|id=2195592|name=ელენე საყვარელიძე}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საყვარელიძე, ელენე}} [[კატეგორია:დაბადებული 26 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1924]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2006]] [[კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები]] [[კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები]] [[კატეგორია:ქართველი მსახიობები]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]] qvnb7ssmyjl75p8pawccx4slpthi50a 0 558123 5428506 5346960 2026-07-07T09:50:16Z Irmaguru 118553 5428506 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = ალმათის ბუნების მუზეუმი | სურათი = | სურათისზომა = 270 პქ | წარწერა = <small>მუზეუმის ზოოლოგიური დარბაზი</small> | დაარსდა = 1961 | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = [[ალმათი]] | პოზრუკა = ალმათი | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = ყაზახეთი | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = | ექსპონატი = | კლასიფიკაცია = პალეონტოლოგიური | ვიზიტორები = | დირექტორი = | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი = }} '''ალმათის ბუნების მუზეუმი''' ({{Lang-kk|Табиғат музейі}}) — [[ყაზახეთი]]ს ეროვნული აკადემიის [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგიური]] [[მუზეუმი]] ქალაქ [[ალმათი|ალმათში]], რომელიც მდებარეობს სამეცნიერო-სამუზეუმო კომპლექსში „Ғылым ордасы“ ==მუზეუმის ისტორია== გიგანტური [[მარტორქისებრნი|მარტორქის]] ჩონჩხი, რომელიც 1912 წელს ყაზახეთში იპოვეს, მუზეუმის პირველი პალეონტოლოგიური მონაპოვარი გახდა. ამის შემდეგ კიდევ ათეულობით სამეცნიერო აღმოჩენა განხორციელდა, რომელმაც ყაზახეთი მსოფლიოში ცნობილი გახადა, როგორც უნიკალური ადგილი [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგიური]] კვლევებისთვის. თავისი გეოგრაფიული მდებარეობის, ტერიტორიის ფართობისა და ლანდშაფტის მრავალფეროვნების წყალობით ყაზახეთის ტერიტორია, ისტორიული ეპოქებიდან თანამედროვეობამდე, ცხოველთა სამყაროს მრავალფეროვნებით ხასიათდება. სამუზეუმო კოლექციის მნიშვნელოვანი ნაწილი შეგროვდა ყაზახეთის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ზოოლოგიის ინსტიტუტის მიერ 1932-1957 წლებში.<ref>{{Cite web |url=http://gylymordasy.kz/%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B8/%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%8B/ |title=Музей природы |access-date=2022-07-17 |archive-date=2022-07-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220703182454/http://www.gylymordasy.kz/%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B8/%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%8B/ |deadlink=no |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220703182454/http://www.gylymordasy.kz/%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B8/%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%8B/ |archivedate=2022-07-03 }}</ref> სწორედ ამ კოლექციამ მისცა საფუძველი მუზეუმის შექმნის იდეას. ინიციატივას დროულად დაუჭირა მხარი ყაზახეთის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის პირველმა პრეზიდენტმა, აკადემიკოსმა კ. სატლაევმა. ბუნებისა და პალეონტოლოგიის მუზეუმმა ფუნქციონირება და პირველი დამთვალიერებლების მიღება ფაქტობრივად 1959 წელს დაიწყო ლენინის გამზ. (ახლანდელი დოსტიკის გამზირი) №85-ში. მუზეუმის ოფიციალური გახსნა, ყაზახეთის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდიუმის 1961 წლის 29 აპრილის №44 დადგენილების თანახმად, [[ყაზახეთის სსრ]]-ის 40 წლის იუბილეს მიეძღვნა.<ref>Постановление Президиума АН Казахской ССР от 29 апреля 1961 года № 44 «О мероприятиях, приуроченных к юбилею Казахской ССР»</ref> ყაზახეთის რესპუბლიკის განათლების სამინისტროს სამეცნიერო კომიტეტის 2010 წლის 1 ივნისის №35-ПР ბრძანების თანახმად, მუზეუმისა და კოლექციის შენახვის, შესწავლის და პოპულარიზაციის, სამეცნიერო, ისტორიული და კულტუტული მემკვიდრეობის ფართედ გავრცელების მიზნით; ასევე სამეცნიერო-კვლევითი და კულტურულ-საგანმანათლებლო სამუშაოების ჩატარების მიზნით, „ყაზახეთის ბუნების და პალეონტოლოგიის მუზეუმი“ სამეცნიერო-სამუზეუმო კომპლექს „Ғылым ордасы“-ის დაქვემდებარებაში გადავიდა.<ref>Приказ Комитета по науке Министерства образования и науки Республики Казахстан от 1 июня 2010 года № 35-ПР</ref> 2012 წელს მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა „Ғылым ордасы“ სამუზეუმო კომპლექსის რესტავრაციის შემდეგ ახალ მისამართზე — ყაზახეთის მეცნიერებათა აკადემიაში.<ref>{{Cite web |url=https://www.altyn-orda.kz/muzei-gylym-ordasy-vstrechayut-gostej-v-obnovlennom-vide/ |title=Музеи «Гылым ордасы» встречают гостей в обновленном виде |access-date=2019-03-12 |archive-date=2022-07-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220703183649/https://www.altyn-orda.kz/muzei-gylym-ordasy-vstrechayut-gostej-v-obnovlennom-vide/ |deadlink=no }}</ref> 2012 წლიდან ფუნქციონირება დაიწყო პალეონტოლოგიური დარბაზის ექსპოზიციამ. დაიწყეს მუშაობა ზოოლოგიური დარბაზის ექსპოზიციების შექმნაზეც. ==ექსპოზიცია== მუზეუმი ორი დარბაზისგან შედგება: პალეონტოლოგიური და ზოოლოგიური. ექსპონატებს შორის არის გაქვავებული ცხოველთა და მცენარეთა ნაშთები, ასევე [[დინოზავრები|დინოზავრების]], ტერბოზავრების და უძველესი ფაუნის სხვა წარმომადგენელთა ჩონჩხები. ნიშანდობლივია ის ფაქტი, რომ ყველა ექსპონატი ყაზახეთის ტერიტორიაზეა ნაპოვნი.<ref>{{Cite web |url=https://yvision.kz/post/521462 |title=10 музеев Алматы, которые обязательно нужно посетить |access-date=2019-03-12 |archive-date=2016-11-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161123010626/http://yvision.kz/post/521462 |deadlink=no }}</ref> მუზეუმის ზოოლოგიურ სექციაში დამთვალიერებლებისთვის დემონსტრირებულია რესპუბლიკის მდიდარი და მრავალფეროვანი ფლორა და ფაუნა — ჩიტების, მწერების, ძუძუმწოვრებისა და ქვეწარმავლების ნაირსახეობები, რომლებიც ყაზახეთის ტერიტორიაზე ბინადრობენ.<ref>{{Cite web |url=https://kazakhstan.orexca.com/rus/museums_kazakhstan.shtml |title=Музеи Казахстана. Музей природы и палеонтологии |access-date=2019-03-12 |archive-date=2017-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170723173630/https://kazakhstan.orexca.com/rus/museums_kazakhstan.shtml |deadlink=no }}</ref> მუზეუმის მასალები წარმოდგენილია წიგნების, ფოტოების, ჰერბარიუმების, ფრინველთა და ცხოველთა ფიტულების სახით. აქ შესაძლებელია ცხენის, ცხვრის, ცხენირემის, მგლის, დათვის, თევზების, პეპლების ფიტულების ნახვა. დარბაზები სხვადასხვა კუთხის ბუნების ნახატებით არის გაფორმებული.<ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://sxodim.com/almaty/place/muzej-prirody|title=Музей природы - Музей - фото, цены, адреса, ☎ телефоны|website=sxodim.com|access-date=2021-11-22|archive-date=2021-11-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20211122221555/https://sxodim.com/almaty/place/muzej-prirody|deadlink=no}}</ref> ==თანამედროვეობა== 50 წლის განმავლობაში, თავისი სამეცნიერო-საგანმანათლებლო და ბუნებისდაცვითი მიმართულების წყალობით, მუზეუმმა ფართო პოპულარობა მოიპოვა არა მარტო რესპუბლიკაში, არამედ მის ფარგლებს გარეთ. მუზეუმში ტარდება სტაჟირებები სპეციალისტებისთვის და ლექციები სტედენტებისთვის ისტორიულ გეოლოგიისა და უძველესი ცხოველების შესახებ სპეცკურსებში თვალსაჩინო მასალების გამოყენებით. ექსკურსიებს, რომლებიც მუზეუმში ტარდება, დიდი საგანმანათლებლო და განმავითარებელი მნიშვნელობა აქვს არა მარტო სკოლის მოსწავლეების და ტურისტებისთვის, არამედ ნებისმიერი ასაკობრივი კატეგორიის დამთვალიერებლისთვის. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://www.gylymordasy.kz/%d0%bc%d1%83%d0%b7%d0%b5%d0%b8/%d0%bc%d1%83%d0%b7%d0%b5%d0%b9-%d0%bf%d1%80%d0%b8%d1%80%d0%be%d0%b4%d1%8b/ მუზეუმის ვებ-გვერდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231022181529/https://www.gylymordasy.kz/%d0%bc%d1%83%d0%b7%d0%b5%d0%b8/%d0%bc%d1%83%d0%b7%d0%b5%d0%b9-%d0%bf%d1%80%d0%b8%d1%80%d0%be%d0%b4%d1%8b/ |date=2023-10-22 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ალმათის მუზეუმები}} [[კატეგორია:პალეონტოლოგიური მუზეუმები]] [[კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:1961 წელს დაარსებული მუზეუმები]] [[კატეგორია:XX საუკუნეში დაარსებულები]] [[კატეგორია:ალმათის მუზეუმები]] 9c0plzwjugrhiq5gbluo0vo1yfphucj 0 573527 5428278 4911958 2026-07-06T18:33:21Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428278 wikitext text/x-wiki '''პასანგ ლამუ შერპა აკიტა''' (დ. 1984) — [[ნეპალი|ნეპალელი]] [[შერპები|შერპა]] [[ალპინისტი]]. პირველი ნეპალელი ქალი, რომელიც ნეპალში გახდა ალპინიზმის ინსტრუქტორი და ერთ-ერთი პირველი ნეპალელი ქალი, რომელმაც მწვერვალი [[კ2|K2]] დალაშქრა.<ref>[https://web.archive.org/web/20161103182027/http://www.nationalgeographic.com/adventure/adventurers-of-the-year/2016/pasang-lhamu-sherpa-akita/ Mountaineer Pasang Lhamu Sherpa Akita]</ref> 2016 წელს, [[National Geographic (ჟურნალი)|National Geographic]]-ის მიერ წლის ავანტიურისტად დასახელდა<ref>[https://web.archive.org/web/20160208144208/http://adventureblog.nationalgeographic.com/2016/02/04/pasang-lhamu-sherpa-akita-adventurer-of-the-year/ This Sherpa Woman Is the New Face of Adventure]</ref><ref>[http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2016-06-19/pasang-lhamu-sherpa-akita-receives-nat-geos-award.html Pasang Lhamu Sherpa Akita receives Nat Geo’s awrd]</ref> და გადაეცა 45-ე საერთაშორისო ალპური სოლიდარობის ჯილდო [[იტალია|იტალიის]] ქალაქ, [[პინზოლო|პინზოლოში]]. == ექსპედიცია == 2006 წელს, აკიტა გახდა პირველი ქალი, რომელიც ავიდა გოსუმ II-ზე.<ref>[https://www.newyorker.com/magazine/2015/12/21/medical-mountaineers Medical Mountaineers]</ref> [[2007]] წელს, ავიდა [[ევერესტი|ევერესტზე]],<ref>[http://www.climbing.com/people/trail-blazer-nepals-first-female-mountaineering-instructor/ Trail Blazer: Nepal's First Female Mountaineering Instructor ]</ref> 14 წლით ადრე მისივე სეხინია, პასანგ ლამუ შერპა, გახდა პირველი ნეპალელი ქალი რომელიც ევერესტზე ავიდა, თუმცა გზაში გარდაიცვალა.<ref>[https://books.google.ge/books?id=r-Wlg6VAzJUC&pg=PT116&redir_esc=y One Mountain Thousand Summits: The Untold Story of Tragedy and True Heroism on K2]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20161218125716/http://www.rockandice.com/climbing-news/snowball-fight-on-k2-interview-with-pasang-lhamu-sherpa-akita Snowball Fight on K2: Interview with Pasang Lhamu Sherpa Akita ]</ref> 2014 წელს, ნეპალელი ალპინისტებისგან შემდგარმა სამქალიანმა გუნდმა, ისტორიაში პირველად დალაშქრა K2, რომლის შემადგენლობაშიც აკიტა შედიოდა.<ref>[http://www.rockandice.com/climbing-news/first-all-female-nepalese-team-summits-k2 "First All-Female Nepalese Team Summits K2"]</ref> აკიტასთან ერთად ასვლა მაია შერპა და დავა იანგზუმ შერპა; ისინი შეიოდნენ შედარებით დიდი ექსპედიციის გუნდში სადაც მათთან ერთად მამაკაცებიც იყვნენ.<ref>[https://web.archive.org/web/20140811051607/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/08/140807-k2-women-nepal-pakistan-mountain-summit-controversy/ "Controversy Over "All-Female" Summit of K2—Men Aided Climb"]</ref> == აქტივიზმი == 2013 წელს, აკიტა შეუერთდა Nomads Clinic-ის, სამედიცინო სერვისს ჰიმალაის შორეული რეგიონებისთვის. 2015 წლის აპრილში ნეპალში მომხდარი მიწისძვრის ცენტრში, ის მოხალისეობრივად შეუერთდა სამედიცინო დახმარების ცენტრს, აკიტა ეხმარებოდა უსახლკაროებს თავშესაფრის აშენებაში და მათ ამარაგებდა საჭირო საყოფაცხოვრებო ნივთებით, კოორდინაციას უწევდა დაზარალებურებს და მათთვის მოაწყო სამედიცინო დახმარების ცენტრი.<ref>[https://www.newyorker.com/magazine/2015/12/21/medical-mountaineers Delivering basic care to the remote Himalayas.]</ref> აკიტა ხელს უწყობს განათლების ფონდის განვითარებას, რომლის მთავარი მიზანიც ნეპალელი ქალების განათლების დონის ამაღლებაა.<ref>[https://www.climbing.com/people/trail-blazer-nepals-first-female-mountaineering-instructor/ Trail Blazer: Nepal's First Female Mountaineering Instructor]</ref> == პირადი ცხოვრება == აკიტა დაიბადა ხუმჯუნგში და გაიზარდა ლუკლაში. მამამისი გარდაიცვალა როდესაც ის ჯერ კიდევ არასრულწლოვანი იყო, ის და მისი და დაობლდნენ მას შემდეგ რაც დედამისი გარდაიცვალა, როდესაც აკიტა 15 წლის იყო. საცხოვრებლად [[კატმანდუ|კატმანდუში]] გადავიდნენ სადაც მიიღო საშუალო განათლება და მუშაობა დაიწყო მთამსვლელად. ოთხი წლის შემდეგ, აკიტამ ჩააბარა კონრად ანკერის ხუმბოს ალპინისტთა ცენტრში. აკიტამ მთამსვლელის დიპლომი აიღო სათხილამურო და მთამსვლელობის სკოლაში (ENSA), ჩამონში. მისი ოჯახი ფლობს რესტორანს ლუისვილში, სადაც ის შეთავსებით მუშაობდა მთამსვლელობის ექსპედიციებს შორის.<ref>[https://www.elevationoutdoors.com/climbing/pasang-lhamu-sherpa-akita/ Pasang Lhamu Sherpa Akita Speaks]</ref> მისი პირველი სახელი, პასანგი, ნეპალური სიტყვაა და პარასკევს ნიშნავ, ის სწორედ ამ დღეს დაიბადა.<ref>[https://www.vaildaily.com/news/worlds-greatest-mountaineers-gather-for-sherpa-community-losar-celebration/ World’s greatest mountaineers gather for Sherpa community Losar celebration]</ref> მას სრული სახელი დაარქვეს ადრინდელი პასანგ ლჰამუ შერპას, პირველი ნეპალელი ევერესტზე ასული ქალის, საპატივსაცემოდ, რომელსაც იგი სამაგლითო ადამიანად უყურებს. გვარი, აკიტა, მომდინარეობს მისი მეუღლისგან, იაპონური წარმოშობის ნეპალში მომუშავე ფიზიოთერაპევტისგან, რომელსაც იგი შეხვდა ბარძაყზე მკურნალობის კურსის გავლის დროს და დაქორწინდა 2010 წელს.<ref>[https://www.newyorker.com/magazine/2015/12/21/medical-mountaineers Delivering basic care to the remote Himalayas.]</ref> == ჯილდო == 2016 წელი - ჯორჯ მელორის ჯილდო - Wasatch სამთო კინოფესტივალი<ref>{{Cite web |url=https://wasatchfilmfestival.org/awards/george-mallory-award/ |title=George Mallory Award |access-date=2024-11-02 |archive-date=2024-06-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240614033718/https://wasatchfilmfestival.org/awards/george-mallory-award/ }}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1984]] [[კატეგორია:შერპები]] [[კატეგორია:მთამსვლელები]] [[კატეგორია:მთამსვლელები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ნეპალელი მთამსვლელები]] [[კატეგორია:ნეპალელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 73sairwqpvljzl159lga5tsl6sf6u6f 0 574195 5428531 4765843 2026-07-07T11:08:16Z Irmaguru 118553 5428531 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | ფერი = | სახელი = როლანდ ოქროპირიძე | ფოტო = | ფოტოს სიგანე = | წარწერა = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1983|3|8}} | დაბადგილი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | სხვა სახელები= | აქტიურობის წლები = | საქმიანობა= [[მსახიობი]] | გამორჩეული როლები = | მეუღლეები = სოფო გო­რე­ლაშ­ვილი<br />სალომე გვენეტაძე | პარტნიორები = | შვილები = | საცხოვრებელი ადგილი= | საიტი= }} '''როლანდ ოქროპირიძე''' (დ. [[8 მარტი]], [[1983]]) — [[ქართველი]] თეატრისა და კინოს [[მსახიობი]]. ==ბიოგრაფია== 2005 წლიდან მარჯანიშვილის თეატრში მოღვაწეობს. შესრულებული აქვს როლები: ლაერტი ([[უილიამ შექსპირი]]ს „ჰამლეტი“ რეჟ.: თემურ კუპრავა), დიეგო ([[ალბერ კამიუ]] „ქალაქი ალყაში“, რეჟ. [[დავით დოიაშვილი]]), იოველი ([[კარლ გუცკოვი]]ს „ურიელ აკოსტა“ დადგმა [[კოტე მარჯანიშვილი]]ს. აღადგინა [[სოფიკო ჭიაურელი|სოფიკო ჭიაურელმა]]), ჯეკბრაუნი ([[ბერტოლტ ბრეხტი|ბერტოლდ ბრეხტი]]ს „სამგროშიანი ოპერა“, რეჟ. [[გიზო ჟორდანია]]), მცველი (ჟან ანუი „ანტიგონე“, რეჟ.: [[თემურ ჩხეიძე]]), მოსამართლე („ფიგაროს ქორწინება ანუ შეშლილი დღე" რეჟისორები: ლევან წულაძე, თემო კუპრავა) და სხვა. გადაღებულია ქართულ მხატვრულ ფილმებსა და სერიალებში. ==ფილმოგრაფია== * 2008 — „პატარა კინო ისტორიები“ * 2009 — „ტრილოგია“, რეჟ. შოთა კალანდაძე * 2010 — „[[ომი და ქორწილი]]“ * 2011 — „გარიგება 2 (გარიგება 20 წლის შემდეგ)“ * 2011 — „დარჩი ჩემთან“ * 2014 — „ტაქსი“ ===სერიალები=== *2003-2013 — „[[ცხელი ძაღლი]]“ (4 სეზონი) — გია მგალობლიშვილი *2010 — „[[აქ ცხოვრობენ გუნცაძეები]]“ *2013 — „[[ჩვენი ამბავი]]“ *2022 — „სიყვარულს მიღმა“ *2020 — „თესეა“ ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://geocinema.ge//ka/persons/7123 როლანდ ოქროპირიძე] — [[ეროვნული ფილმოგრაფია]] *{{imdb|id=4299186|name=როლანდ ოქროპირიძე}} *[https://marjanishvili.com/ge/68?i=72&b=38 როლანდ ოქროპირიძე მარჯანიშვილის თეატრის საიტზე] {{DEFAULTSORT:ოქროპირიძე, როლანდ}} [[კატეგორია:დაბადებული 8 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1983]] [[კატეგორია:თბილისის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები]] [[კატეგორია:ქართველი მსახიობები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] rv68bzec7g16aeuje71xqrzecun0bh2 0 578590 5428499 4747454 2026-07-07T09:31:21Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428499 wikitext text/x-wiki '''პროგრამისტების დღე''', ასევე ცნობილი როგორც '''პროგრამისტთა დღე''' — საერთაშორისო პროფესიული დღე, რომელიც აღინიშნება ყოველი წლის 256-ე ([[თექვსმეტი|თექვსმეტობით]] სისტემაში 100-ე, ან 28-ე) დღეს [[13 სექტემბერი|(13 სექტემბერს]] ჩვეულებრივ წლებში და [[12 სექტემბერი|12 სექტემბერს]] [[ნაკიანი წელიწადი|ნაკიან წლებში]]). რიცხვი [[256]] (2⁸) შეირჩა იმიტომ, რომ ეს არის განსხვავებული მნიშვნელობების რაოდენობა, რომელიც შეიძლება წარმოდგენილი იყოს ერთი [[ბაიტი|ბაიტით]] — მნიშვნელობა, რომელიც კარგად არის ცნობილი [[პროგრამისტი|პროგრამისტებისთვის]]. 256 ასევე არის ორის უმაღლესი ხარისხი, რომელიც ნაკლებია 365-ზე, ანუ დღეების რაოდენობაზე ჩვეულებრივ წელიწადში. == ოფიციალური აღიარება == ეს კონკრეტული დღე შემოთავაზებული იყო [[ვალენტინ ბალტი]]სა და [[მიხაილ ჩერვიაკოვი]]ს (ცნობილი როგორც htonus) მიერ, რომლებიც იყვნენ „Parallel Technologies“-ის (პროგრამული უზრუნველყოფის კომპანია) თანამშრომლები. ჯერ კიდევ [[2002]] წელს, მათ სცადეს ხელმოწერების შეგროვება პეტიციისთვის [[რუსეთის მთავრობა|რუსეთის მთავრობისადმი]], რათა ეს დღე ოფიციალურად ეღიარებინათ [[პროგრამისტი|პროგრამისტის]] დღედ.<ref>{{Cite web |url=http://www.vecherka.ru/articleprint/4847 |title=«Праздник 256-го дня» |access-date=2012-06-30 |archive-date=2012-06-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120630150913/http://www.vecherka.ru/articleprint/4847 }}</ref> [[2009]] წლის [[24 ივლისი|24 ივლისს]], რუსეთის კომუნიკაციებისა და მასმედიის სამინისტრომ გამოსცა აღმასრულებელი ბრძანების პროექტი ახალი პროფესიული დღესასწაულის, [[პროგრამისტი|პროგრამისტის]] დღის შესახებ.<ref>[http://minkomsvjaz.ru/news/xPages/entry.8809.html «У программистов может появиться свой официальный праздник»] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090928005427/http://minkomsvjaz.ru/news/xPages/entry.8809.html |date=2009-09-28 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.kommersant.ru/news.aspx?DocsID=1210696 |title=Ъ-Новости - Российские программисты получат профессиональный праздник |work=Kommersant.ru |date= |accessdate=2011-09-13|archiveurl=https://archive.today/20120630150922/http://www.kommersant.ru/News/1210696|archivedate=2012-06-30}}</ref> 2009 წლის [[11 სექტემბერი|11 სექტემბერს]] რუსეთის პრეზიდენტმა [[დიმიტრი მედვედევი|დიმიტრი მედვედევმა]] ხელი მოაწერა ბრძანებულებას.<ref name="Kremlin">{{cite web |url=http://archive.kremlin.ru/eng/text/news/2009/09/221572.shtml |title=Dmitry Medvedev issued an executive order establishing a new professional holiday, the Day of the Programmer. |publisher=Kremlin.ru |date=2009-09-12 |accessdate=2009-09-12 |quote=Day of the Programmer will be celebrated on the 256th day of each year, that is on September 13 or 12 depending on whether the year is a leap year. |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100916182426/http://archive.kremlin.ru/eng/text/news/2009/09/221572.shtml |archivedate=2010-09-16 }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://minsvyaz.ru/ru/news/index.php?id_4=40366 |title=Президент России подписал указ об утверждении Дня программиста |access-date=2011-07-18 |archive-url=https://archive.today/20120711020648/http://minsvyaz.ru/ru/news/index.php?id_4=40366 |archive-date=2012-07-11 |url-status=dead }}</ref> == ჩინეთში პროგრამისტთა დღე == ჩინეთში [[პროგრამისტი|პროგრამისტთა]] დღეს განსხვავებული თარიღით ღნიშნავენ. ჩინეთში პროგრამისტის დღე აღინიშნება [[24 ოქტომბერი|24 ოქტომბერს]],<ref>{{Cite web|url=http://www.cnblogs.com/cmt/archive/2010/10/08/1845636.html|title=中国程序员节，10月24日，你同意吗？|accessdate=2018-02-05|author=|date=|publisher=}}</ref> რაც უკვე მრავალი წელია დამკვიდრებულია.<ref>{{Cite web|url=https://blog.longwin.com.tw/2015/10/10-24-programmer-holiday-2015/|title=中國將10月24日 暫定為 程式設計師節(非官方認定) Tsung's Blog|accessdate=2018-07-02|author=|date=|work=blog.longwin.com.tw|publisher=|language=zh-TW}}</ref> ეს თარიღი შეირჩა იმიტომ, რომ მისი ჩაწერა ასევე შესაძლებელია როგორც 1024, რაც უდრის 2¹⁰-ს და შეესაბამება Ki ბინარულ პრეფიქსს. ეს ასევე არის მუდმივი თარიღი, მიუხედავად იმისა, [[ნაკიანი წელიწადი|ნაკიანი წელია]] თუ არა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კომპიუტერული კულტურა]] io9z8vu6jfm6086iaoom3bkxp4vo8lh 0 579484 5428500 4807885 2026-07-07T09:31:55Z Irmaguru 118553 5428500 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = ანა პავლოვა | ფოტო = Pharaoh's_Daughter_-Anna_Pavlova_-1910.jpg | ფოტოს სიგანე = 222პქ | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი|1881|2|12}} | დაბადგილი = [[სანქტ-პეტერბურგი]], [[რუსეთის იმპერია]] | მოინათლა = | გარდთარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1931|1|23|1881|2|12}} | გარდადგილი = [[ჰააგა]], [[ნიდერლანდები]] | გარდაცვალების მიზეზი = [[პნევმონია]] | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[რუსი]] | მოქალაქეობა = [[რუსეთის იმპერია]] | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[ბალერინა]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ცნობილია როგორც = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | მოძრაობა = | რელიგია = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = }} '''ანა პავლეს (მატვეის) ასული პავლოვა''' ({{lang-ru|А́нна Па́вловна Па́влова}}; დ. [[12 თებერვალი]], [[1881]], [[სანქტ-პეტერბურგი]], [[რუსეთის იმპერია]] — გ. [[23 იანვარი]] [[1931]], [[ჰააგა]], [[ნიდერლანდები]]) — რუსი [[ბალერინა|ბალეტის არტისტი]], [[მარიინსკის თეატრი|მარიას თეატრის]] პრიმა ბალერინა 1930-1936 წლებში. [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] უდიდესი ბალერინებიდან ერთ-ერთი. [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] დაწყების შემდეგ იგი დასახლდა [[გაერთიანებული სამეფო|დიდ ბრიტანეთში]], მუდმივად ატარებდა ტურებს მთელ მსოფლიოში, გამოდიოდა 40-ზე მეტ ქვეყანაში და ბევრ მათგანში პირველად წარმოადგენდა ბალეტის ხელოვნებას. ანა პავლოვას გასტროლებმა ხელი შეუწყო რუსული ბალეტის მსოფლიო სახელის ჩამოყალიბებას. ბალერინას მიერ შესრულებული ქორეოგრაფიული მინიატურა-მონოლოგი „მომაკვდავი გედი“ რუსული საბალეტო სკოლის ერთ-ერთ მაღალ სტანდარტად იქცა. ==ბიოგრაფია== [[ფაილი:Theatre_du_Chatelet._Saison_russe._Mai-Juin.jpg|მინი|227x227პქ| ვალენტინ სეროვი. ანა პავლოვას სილფიდა, როგორც დიაგილევის 1909 წლის რუსული ბალეტის სავიზიტო ბარათი.]] ===წარმოშობა=== ანა პავლოვა დაიბადა [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]] [[1881]] წლის [[12 თებერვალი|12 თებერვალს]], კიროჩნაიას ქუჩაზე მდებარე მაშველთა პრეობრაჟენსკის პოლკის საავადმყოფოში, სადაც მსახურობდა მისი მამა, მატვეი პავლეს ძე პავლოვი. ანას დაბადებიდან რამდენიმე წელიწადში მამა გარდაიცვალა. ===სწავლის წლები=== ბავშვობაში ანა დედასთან ერთად ცხოვრობდა პეტერბურგში და სააგარაკე სოფელ ლიგოვოში, სადაც პავლოვებს ხის სახლი ჰქონდათ. ბალეტის „მძინარე მზეთუნახავის“ ყურების შემდეგ გოგონამ მტკიცედ გადაწყვიტა ბალერინა გამხდარიყო. 10 წლის ასაკში, მომავალმა ბალეტის ვარსკვლავმა პირველი ნაბიჯები გადადგა მიზნისკენ, საიმპერატორო თეატრალურ სკოლაში შესვლით, სადაც მის მასწავლებლებს შორის იყვნენ ალექსანდრე ობლაკოვი, ეკატერინა ვაზემი და პავლე გერდტი. 1899 წელს, გამოსაშვები გამოცდის შემდეგ, ანა პავლოვა მიიღეს [[მარიინსკის თეატრი|მარიას თეატრის]] დასში. როგორც სწავლის დროს, ასევე მისი დასრულების შემდეგ, უკვე მარიას თეატრის სცენაზე, ახალგაზრდა მოცეკვავეს ეწოდა „პავლოვა II“, რათა განესხვავებინათ ის მისი მოგვარის — ვარვარა პავლოვასგან: ის უფროსი იყო, მაგრამ მოგვიანებით აღმოჩნდა, რომ გაცილებით ნაკლებად ცნობილი იყო. [[მარიუს პეტიპა]] თავის მოგონებებში ახსენებს მასწავლებელს ევგენია სოკოლოვას, რომლის კლასში 1902-1904 წლებში სწავლობდნენ ქალბატონი პავლოვა II, იულია სედოვა და ვერა ტრეფილოვა, რომლებმაც პედაგოგის დამსახურებით დიდ წარმატებას მიაღწიეს. მ. ი. პეტიპა დღიურში პავლოვაზე საუბრობს, როგორც ე. პ. სოკოლოვას მოსწავლეზე. პავლოვა პეტიპას სტუმრობდა, რათა მასთან ერთად გაევლო საბალეტის სცენების რეპეტიციები, რჩევისთვის მიმართავდა ქორეოგრაფს მთავარი პარტიის შესრულების გასაუმჯობესებლად „ჟიზელში“, ასევე „კორსარში“ მისი როლის მომზადებისას. ===საიმპერატორო თეატრში=== [[ფაილი:Павлова_II_Анна_Павловна,руская_актриса_балета.(отк.148)~1905г_247610791.0_e1.jpg|მარცხნივ|მინი| ანა პავლოვა 1905 წელს]] კორდებალეტის გვერდის ავლით, პავლოვამ მაშინვე დაიწყო მნიშვნელოვანი „სააფიშო“ როლების მიღება კლასიკურ ბალეტებში. მისი სასცენო დებიუტი, როგორც საიმპერატორო თეატრების არტისტისა, შედგა 1899 წლის 19 სექტემბერს, „ფუჭი სიფრთხილით“, სადაც მან შეასრულა პა დე ტრუა სტასია ბელინსკაიასა და გეორგი კიაკშტთან ერთად. მალევე მოჰყვა ზულმა „ჟიზელში“, დიანა „მეფე კანდაულში“, პა დე ტრუა და თოვლის ვარიაცია „კამარგოში“, ფერია კანდიდა „მძინარე მზეთუნახავში“. პავლოვას პარტნიორები იყვნენ მიხეილ ობუხოვი, სერგეი ლეგატი, ნიკოლაი ლეგატი. ბალერინას შემოქმედებითი კარიერის დასაწყისშივე, მისი ერთ-ერთი პარტნიორი იყო [[მიხეილ ფოკინი]] — მათი პირველი ერთობლივი სპექტაკლი შედგა 1899 წლის 29 დეკემბერს ბალეტში „მარკო“ და დადასტურდა წარმატება 1900 წლის 10 სექტემბერს „ფლორას გამოღვიძებაში“. მომდევნო სეზონებში პავლოვას ახალ როლებს შორის იყო როლები „კორსარში“, „მძინარე მზეთუნახავში“, „პახიტაში“ (ყველა - 1901), „დონ-კიხოტში (1902). 1902 წელს მან მიიღო პირველი ბალერინას როლი, შეასრულა ნიკიას როლი „ბაიადერაში“. ამას მოჰყვა მთავარი როლი „ჟიზელში“ და რამზეი „ფარაონის ასულში“ (1903), პახიტა ამავე სახელწოდების ბალეტში და მედორა „კორსარში“ (1904), ასპიჩია „ფარაონის ასულში“ (1906), ოდეტა და ოდილია [[გედების ტბა|„გედების ტბაში“]] და ნიზია „მეფე კანდავლში" (1909). კლასიკური როლების გარდა, პავლოვას ასევე უყვარდა სახასიათო ცეკვებით გამოსვლები. მის რეპერტუარში შედიოდა პანადეროები „რაიმონდაში“ (1906), ფანდანგო [[კარმენი (ოპერა)|„კარმენში“]] (1908) და სხვა. 1906 წელს, გახდა რა დასის ერთ-ერთი წამყვანი მოცეკვავე, პავლოვამ მიიღო ბალერინას წოდება და ბრწყინავდა XX საუკუნის დასაწყისის პეტერბურგის საბალეტო სცენის საუკეთესო შემსრულებლებს შორის, როგორებიცაა კესინსკაია, პრეობრაჟენსკაია, კარსავინა. ამასთან, მ. პეპიტამ, 1907 წლის 2 მაისს ინტერვიუში, უპასუხა კითხვას, თუ რომელ ამჟამინდელ ბალერინას თვლის საუკეთესოდ, თქვა: „მე არ ვიღებ ვალდებულებას გამოვყო ვინმე. პავლოვა II-ს აქვს თავისი დამსახურება, პრეობრაჟენსკაიას აქვს სხვა და ა. შ.“ ანა პავლოვას საშემსრულებლო სტილზე დიდი გავლენა იქონია მისმა თანამშრომლობამ ქორეოგრაფებთან ალექსანდრე გორსკისთან და განსაკუთრებით მიხეილ ფოკინთან. იმ წლებში მის პირად ცხოვრებაში ერთადერთი ადამიანი, რომელსაც პავლოვამ დაიახლოვა, იყო მდიდარი ბარონი ვიქტორ დანდრე. ის იყო განათლებული, უყვარდა ხელოვნება და ახერხებდა ბალერინას გულის მოგებას. პავლოვას შეუყვარდა იგი და დასთანხმდა ეცხოვრა მასთან ერთად ნაქირავებ ბინაში, რომელიც დანდრესთვის იყო გამოყოფილი დედაქალაქში. მასში განთავსებული იყო დიდი საცეკვაო დარბაზი ბალერინების რეპეტიციებისთვის. მაგრამ პავლოვა მაშინ თვლიდა, რომ დანდრე არ მოიყვანდა მას ცოლად მისი წარმოშობის გამო და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში დაშორდა მას. ===თანამშრომლობა მიხეილ ფოკინთან=== [[ფაილი:Anna_Pavlova_as_the_Dying_Swan.jpg|მარცხნივ|მინი|263x263პქ| ანა პავლოვა მინიატურაში „გედი“, რომელიც მისთვის დადგა მიხეილ ფოკინმა]] თეატრალურ სკოლაში ფოკინი პავლოვაზე მაღალ კურსზე სწავლობდა. ფოკინის ერთ-ერთი პირველი სპექტაკლი, ზედიზედ მეხუთე - დივერსიფიკაცია „ვაზი“ [[ანტონ რუბინშტეინი]]ს მუსიკაზე, რომელშიც დამწყებმა ქორეოგრაფმა პავლოვასთან ერთად [[პა-დე-დე]] იცეკვა, დაჯილდოვდა წამახალისებელი შექებით მარიუს პეტიპას ჩანაწერებში. თავის მოგონებებში ბალეტის „ეგვიპტური ღამეების“ შექმნის შესახებ, ფოკინმა აღწერა „გველთან ცეკვის“ ისტორია, რომელიც პავლოვასთვის დადგმული იყო ცოცხალი ქვეწარმავლით. 1907 წლის 22 იანვარს [[მარიინსკის თეატრი|მარიას თეატრში]] გამართულ საქველმოქმედო საღამოზე, ანა პავლოვამ პირველად შეასრულა მ. ფოკინის მიერ მისთვის დადგმული ქორეოგრაფიული მინიატურა „გედი“ (რამდენიმე წლის შემდეგ გავრცელდა სახელი „[[მომაკვდავი გედი]]“), რომელიც შემდგომში XX საუკუნის რუსული ბალეტის ერთ-ერთ სიმბოლოდ იქცა. ვერა კრასოვსკაია ციტირებდა ერთ-ერთი პირველი რეცენზენტის სიტყვებს: „თუ სცენაზე ბალერინას შეუძლია კეთილშობილი ფრინველების მოძრაობების მიბაძვა, მაშინ ეს მიღწეულია: თქვენს წინაშე არის გედი“.<ref>Красовская В. М. Анна Павлова // Павлова. Нижинский. Ваганова : Три балетные повести. — М.: Аграф, 1999. — С. 6—106. — 576 с. — (Волшебная флейта. Из кладовой истории). — ISBN 5-7784-0074-8.</ref> 1913 წელს ბერლინში, დიაგილევის ანტრეპრიზიდან წასვლის შემდეგ, მიხეილ ფოკინმა შექმნა ორი ბალეტი ანა პავლოვას დასისთვის: „პრელუდიები“ [[ფერენც ლისტი|ფერენც ლისტის]] ამავე სახელწოდების სიმფონიური პოემის მუსიკაზე და „მთის მეფის შვიდი ქალიშვილი“ [[ალექსანდრე სპენდიარიანი]]ს მუსიკაზე. პავლოვამ არმიდას პარტია იცეკვა 1909 წლის 19 მაისს [[სერგეი დიაგილევი]]ს „[[ბალე-რუსი|რუსულ სეზონებში]]“ პარიზში სპექტაკლში „არმიდას პავილიონის“ პრემიერაზე, ხოლო 2 ივნისს მან შეასრულა პარიზის პრემიერაზე. ბალეტები „სილფიდა“ და „კლეოპატრა“ (სათაური „ეგვიპტური ღამეების“ მე-2 გამოცემა)<ref>Фокин М. М. Против течения. Воспоминания балетмейстера / Ред. Г. Н. Добровольская; составление Ю. В. Слонимского, Г. Н. Добровольской. — 2-е изд., доп. и испр. — Л.: Искусство, 1981. — 510 с.</ref>. 1909 წლის დიაგილევის სეზონის შესახებ თავის მოგონებებში [[სერგეი გრიგორიევი|ს. ლ. გრიგორიევი]] წერდა: „ანა პავლოვა საუკეთესო იყო. იგი განასახიერებდა რომანტიულის, ჰაეროვანი, არამიწიერის არსს, იყო სილფის პერსონიფიკაცია და თუ ნიჟინსკი შეადარეს ვესტრისს, მაშინ პავლოვა შეედარება მარია ტალიონის“. დიაგილევის ანტრეპრიზაში მონაწილეობით დაიწყო ბალერინას მსოფლიო პოპულარობა. ამრიგად, [[მეტროპოლიტენის ოპერის თეატრი|მეტროპოლიტენის ოპერის]] დირექტორმა რომელიც ესწრებოდა პავლოვას სპექტაკლებს, გააფორმა მასთან ყოველთვიური კონტრაქტი [[ვალენტინ სეროვი]]ს პლაკატი პავლოვასთან ერთად გაყინული არაბესკში გახდა „რუსული სეზონების“ ერთ-ერთი ემბლემა. პარიზში პირველი რუსული სეზონის შემდეგ, ანა პავლოვას, მიხეილ ფოკინს, ვაცლავ ნიჟინსკის და სერგეი გრიგორიევს მიენიჭათ [[აკადემიური პალმების ორდენი]]ს კომანდორის წოდება.<ref>Мариус Петипа. Материалы. Воспоминания. Статьи / Отв ред. Ю. И. Слонимский; составитель и автор примечаний А. Н. Нехендзи. — Л. : Искусство, 1971. — 446 с. — 40 000 экз.</ref> სხვადასხვა მიზეზების გამო პავლოვამ დატოვა დიაგილევის დასი, მაგრამ დასთანხმდა „ჟიზელში“ მთავარი როლის შესრულებას რუსული ბალეტის გასტროლებზე ლონდონში. 1911 წლის ოქტომბერში ამ სპექტაკლის შესახებ ს. გრიგორიევი წერდა: „ბოლო წლებში პავლოვა მთავარ მუსიკალურ სცენებზე ძირითადად საკონცერტო ნომრებით ჩნდებოდა და ყველა ელოდა დიდ არტისტს მის ღირსეულ როლში. საზოგადოებას იმედი არ გაცრუებია. რთული იყო იმის დადგენა, რომელ აქტში იყო პავლოვა უკეთესი. პირველში გამოვლინდა მისი უზარმაზარი დრამატული ნიჭი, მეორეში კი მისი უზადო შერწყმა მუსიკასთან. ეს იყო იშვიათი კომბინაცია, რომელიც უზარმაზარი წარმატების მომტანი გახდა. მამაკაცის მთავარი პარტია შესანიშნავად შეასრულა ნიჟინსკიმ. ამ ორი ოსტატის ხელოვნების წყალობით „ჟიზელი“ მტკიცედ დამკვიდრდა ჩვენს რეპერტუარში“.<ref>Григорьев С. Л. Балет Дягилева, 1909—1929 = The Diaghilev Ballet. 1909—1929 / Предисл. В. В. Чистяковой; пер. с англ. Н. А. Чистяковой. — М.: APT СТД РФ, 1993. — 383 с. — (Ballets Russes). — 5000 экз. — ISBN 5-87334-002-1.</ref> ===გასტროლები=== 1907 წელს ანა პავლოვა და [[ადოლფ ბოლმი]] 20 ხელოვანისგან შემდგარ მცირე დასს ხელმძღვანელობდნენ საზღვარგარეთ გასტროლებზე, რომელშიც შედიოდნენ: ელზა ვილი, მარია გორშკოვა, ევგენია ედუარდოვა, მიხეილ ობუხოვი, ი ნესლუხოვსკაია, ე. პოლიაკოვა, ი. კუსოვი, ა. შირიაევი. პირველი ტური შედგა ევროპის ქალაქებში 1908 წლის გაზაფხულზე. მაშინ პავლოვას პარტნიორი იყო ბოლმი. რეპერტუარში შედიოდა ბალეტები „ჟიზელი“, „პახიტა“, „ჯადოსნური ფლეიტა“, „[[გედების ტბა|გედების ტბის]]“ მეორე მოქმედება და დივერსიფიკაცია. სხვა წლებში გასტროლებზე პავლოვა სხვადასხვა პარტნიორთან ერთად გამოდიოდა. მსოფლიო პოპულარობა მოიპოვა [[ალექსანდრე გლაზუნოვი|ა. გლაზუნოვის]] ბალეტიდან „წლის სეზონები“ ცეკვამ „ვაკჰანალიამ“ მიხეილ მორდკინთან ერთად. პავლოვამ საკუთარ დასთან ერთად მოიარა მსოფლიოს მრავალი ქვეყანა, ჰქონდა უზარმაზარი საკონცერტო რეპერტუარი და დატვირთული სასცენო გრაფიკი. 1909 წლიდან მან დაიწყო საკუთარი ლირიკული მინიატურების შედგენა ფოკინის „გედებით“ შთაგონებული. ტურნემ ხელი შეუწყო ბალერინას საკუთარი ჟანრის შექმნას, რომელსაც ი. დ. ბელიაევმა „ქორეოგრაფიული მელოდიური დეკლამაცია“ უწოდა. ასეთ ნომრებში შედის „ჭრიჭინა“ კრეისლერის მუსიკაზე, „პეპელა“ დრიგოს მუსიკაზე, „ღამე“, „კალიფორნიის ყაყაჩო“. 1910-იან წლებში სამშობლოში დაბრუნება უკვე შეიძლება ჩაითვალოს „რუსულ ტურად“. ბალერინას ბოლო სპექტაკლი მარიას თეატრში შედგა 1913 წელს, ხოლო რუსეთში - 1914 წელს: 31 მაისს სანკტ-პეტერბურგში, 3 ივნისს მოსკოვში, 7 ივნისს პავლოვსკის სადგურზე, როდესაც პავლოვამ პარტნიორად აირჩია ა. ნ. ობუხოვი. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებისთანავე იგი დასახლდა ინგლისში და აღარ დაბრუნებულა რუსეთში. 1921-1925 წლებში აშშ-ში ანა პავლოვას გასტროლის ორგანიზატორი იყო რუსული წარმოშობის ამერიკელი იმპრესარიო სოლომონ იუროკი. 1921 წელს ანა პავლოვა ასევე გამოვიდა [[ინდოეთი|ინდოეთში]], მიიპყრო მაყურებლის ყურადღება [[დელი|დელიში]], [[მუმბაი|ბომბეიში]] და [[კოლკატა|კალკუტაში]].<ref>«Синтез искусств. Зрелищные искусства индии» М. П. Котова</ref> პავლოვას სახელი ლეგენდარული გახდა ბალერინას სიცოცხლეში.<ref>Красовская В. М. Павлова Анна Павловна (Матвеевна) // Балет : энциклопедия / Гл. ред. Ю. Н. Григорович. — М.: Советская энциклопедия, 1981. — 623 с.</ref> * 1908 წლის გაზაფხული — პავლოვას პირველი უცხოური ტური. ევროპა: [[ჰელსინკი|ჰელსინგფორსი]], [[სტოკჰოლმი]], [[კოპენჰაგენი]], [[პრაღა]], [[ბერლინი]]. პარტნიორი - ადოლფ ბოლმი<ref>Красовская В. М. А. П. Павлова // Русский балетный театр начала XX века. 2. Танцовщики. — Л.: Искусство, 1972. — С. 229—275. — 456 с. — 30 000 экз.</ref> * 1909 წლის 22 აპრილიდან 7 მაისამდე - ბერლინი. პარტნიორი - ნიკოლაი ლეგატი. შემდეგ კონცერტები [[პრაღა|პრაღასა]] და პარიზში * 1910 წლის 16 თებერვალს დებიუტი [[ნიუ-იორკი|ნიუ იორკში]], რასაც მოჰყვა სპექტაკლები [[ბოსტონი|ბოსტონში]], [[ფილადელფია|ფილადელფიასა]] და [[ბალტიმორი|ბალტიმორში]]. აპრილი-მაისი - [[ლონდონი|ლონდონში]]. პარტნიორი - მიხეილ მორდკინი.<ref>Красовская В. М. А. П. Павлова // Русский балетный театр начала XX века. 2. Танцовщики. — Л.: Искусство, 1972. — С. 229—275. — 456 с. — 30 000 экз.</ref> * 1911 წლის ზაფხული - ლონდონში, სადაც, როგორც ვ. მ. კრასოვსკაია წერდა, „პავლოვა გამოდიოდა მუსიკ-ჰოლის პროგრამით, მაგრამ მის საკუთარ ნომრებს მაღალი მხატვრული ღირებულება ჰქონდა“.<ref>Красовская В. М. Русский балетный театр начала XX века. 1. Хореографы. — Л.: Искусство, 1971. — 526 с. — 22 000 экз.</ref> რეპერტუარში შედიოდა მიხეილ მორდკინის მიერ დადგმული „ვაკხანალია“. ნოემბერში გაიმართა ტური ინგლისის, ირლანდიისა და შოტლანდიის ქალაქებში. პარტნიორი - მოსკოვის მოცეკვავე ლ. ნოვიკოვი * 1922 — [[იაპონია]], [[ჩინეთი]], [[მანილა]], [[მალაიზია|მალაიზიის კუნძულები]], ინდოეთი, [[ეგვიპტე]] * 1925-1926 — [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთ ამერიკა]], [[ავსტრალია]], [[ახალი ზელანდია]] * 1928 — ეგვიპტე, ინდოეთი, [[მიანმარი|ბირმა]], [[სინგაპური]], [[იავა]]<ref>Красовская В. М. Анна Павлова // Павлова. Нижинский. Ваганова : Три балетные повести. — М.: Аграф, 1999. — С. 6—106. — 576 с. — (Волшебная флейта. Из кладовой истории). — ISBN 5-7784-0074-8.</ref> * 1929 — ავსტრალია 1925 წელს ანა პავლოვა ეწვია ოლგა პრეობრაჟენსკაიას სკოლას და სტუდენტებს შორის აირჩია ირინა გრჟებინა, ნინა ტიხონოვა და ნინა იუშკევიჩი 1925 წლის 8 ივნისს [[შაიოს სასახლე]]ში გალა კონცერტში მონაწილეობის მისაღებად. ანა პავლოვასთან დებიუტი პრეობრაჟენსკაიას ყველაზე უმცროსი აღსაზრდელის - დიდი იმედების მომცემი მოცეკვავე [[თამარა თუმანოვა|თამარა თუმანოვასთვის]], ცხოვრების საგზური გახდა.<ref>Васильев А. А. Терпсихора пакетботов // Анна Павлова. Жизнь и легенда / Виктор Дандре ; предисловие А. А. Васильева, статья А. Я. Левинсона (пер с фр. Л. М. Цывьяна). — СПб. : Вита Нова, 2003. — 592 с. — 3000 экз. — ISBN 5-93898-043-7.</ref> 1926 წელს რუსული რომანტიკული თეატრის დაშლის შემდეგ, პავლოვას დასში ქორეოგრაფი ბორის რომანოვი იყო. ქორეოგრაფი კი ივან ხლიუსტინი. ===ბოლო წლები=== [[ფაილი:The_ashes_of_Anna_Pavlova,_above_those_of_Victor_Dandre,_Golders_Green_Crematorium.jpg|მარჯვნივ|მინი|225x225პქ| ურნა ანა პავლოვას ფერფლით]] 1931 წლის იანვარში მატარებელმა, რომლითაც პავლოვა საფრანგეთის სანაპიროდან პარიზში ბრუნდებოდა, [[დიჟონი]]ს მახლობლად კატასტროფა განიცადა. თავად პრიმა ძალიან არ დაშავებულა, მაგრამ მას მოუწია ზამთრის ცივ დილას პიჟამოთი და მსუბუქი ხალათით უახლოეს სადგურამდე ფეხით სიარული და იქ თორმეტი საათის განმავლობაში ლოდინი შემდეგი მატარებლისათვის. პავლოვა გაცივდა, რომელიც შემდეგ მძიმე პლევრიტში გადაიზარდა. ამ მდგომარეობაში გაემგზავრა ის ჰოლანდიაში. წასვლამდე ცოტა ხნით ადრე, უკვე საკმაოდ ავადმყოფი, სამეცადინოდ მივიდა ვერა ტრეფილოვას პარიზულ სტუდიაში. იქ მან ძლიერი ცხელება იგრძნო და მაინც გადაწყვიტარომ ტური არ გაეუქმებინა. 1931 წლის 17 იანვარს ცნობილი ბალერინა გასტროლებზე ჩავიდა [[ნიდერლანდები|ნიდერლანდებში]], სადაც მას კარგად იცნობდნენ და უყვარდათ. „რუსი გედის“ პატივსაცემად, ჰოლანდიელებმა გამოიყვანეს თეთრი ტიტების განსაკუთრებული სახეობა და „ანა პავლოვა“ დაარქვეს. პავლოვას საბალეტო სპექტაკლის პროგრამაში, რომელიც ჰოლანდიაში მის გარდაცვალებამდე ორი დღით ადრე გამოქვეყნდა, ბალერინას სახელი არ ეწერა მსახიობებში. ის უკვე სასტუმროს აპარტამენტებიდან აღარ გამოსულა. ამასობაში დასი ბრიუსელში გასტროლისთვის მზადებას აგრძელებდა. მაგრამ ტური არ შედგა. დიდი ბალერინას მოულოდნელმა გარდაცვალებამ 1931 წლის 23 იანვრის ღამის პირველ საათზე, ჰააგაში, სასტუმრო „des Indes“-ში, შოკში ჩააგდო მთელი მსოფლიო.<ref>[https://www.belcanto.ru/pavlova.html დ. ტრუსკინოვსკაიას სტატია]</ref> გარდაცვალებამდე ცოტა ხნით ადრე გამოძახებულმა ექიმმა აღმოაჩინა, რომ ბალერინას ფილტვები სითხით იყო სავსე და სასწრაფო ოპერაცია შესთავაზა, მაგრამ მას არ დაუჯერეს. მოგვიანებით, ექიმებმა პავლოვას სადრენაჟო მილი ჩაუდგეს, მაგრამ უკვე დაგვიანებული იყო. ბალერინა გარდაიცვალა [[პნევმონია|ჩირქოვანი პლევრიტით]]. ბიოგრაფების თქმით, გარდაცვალებამდე მან თქვა: „მოამზადეთ ჩემი გედის კოსტუმი!“ პავლოვას სურდა კრემაცია ძველი ინდური რიტუალის მიხედვით და ვიქტორ დანდრემ, რომელიც მასთან ერთად იმყოფებოდა [[ჰააგა]]ში, შეასრულა მისი ანდერძი. ურნა, რომელშიც ანა პავლოვას ფერფლია, მდებარეობს [[ლონდონი|ლონდონის]] Golders Green Crematorium-ის დახურულ კოლუმბარიუმში. მის გვერდით არის ურნა მისი სამოქალაქო მეუღლისა და იმპრესარიოს ვიქტორ დანდრეს ფერფლით. [[ფაილი:Anna_pavlova_-c._1905.jpg|მარცხნივ|მინი|ანა პავლოვა]] [[ვალერიან სვეტლოვი|ვ. ი. სვეტლოვი]] ესწრებოდა მოსწავლე პავლოვას პირველ გამოჩენას საზოგადოების წინაშე [[მიხეილის თეატრი]]ს სცენაზე და ჰაეროვან და ეფემერულ, მყიფე და მოხდენილს, როგორც სევრის ფიგურას, ახალგაზრდა [[დრიადა]]ს „სამხრეთელი ესპანელის გულუბრყვილო სახით“, რომლის პოზებში „იგრძნობოდა რაღაც კლასიკური“, უმაღლესი შეფასება - თორმეტი დაუწერა, მაშინვე პლიუსიც დაუმატა. უკვე მაშინვე წერდა კრიტიკოსი, რომ რაღაც „ამ მყიფე მოცეკვავეში მომავალი დიდი არტისტის დანახვის“ შესაძლებლობას იძლეოდა. პავლოვა დაჯილდოუბული იყო „მიზიდულობის კანონების დარღვევისა და ჰაერში არაჩვეულებრივი სიმარტივით ფრქვევის იშვიათი საიდუმლოთი“, მაგრამ არტისტის კლასიკური ცეკვებიდან მიღებული ზოგადი შთაბეჭდილება ხიბლი იყო. პავლოვას შესახებ „ბაიადერაში“ სვეტლოვმა შემდეგი დაწერა: „ეს არის თავად მუზა — [[ტერფსიქორა]], რომელიც განასახიერებულია ჩვენს ახალგაზრდა მოცეკვავეში. მისი თითოეული ცეკვა, თითოეული კოსტიუმი, მისი პოზების თითოეული ხაზი, მისი თითოეული მოძრაობა და თითოეული გაჩერება სიმსუბუქის, სილამაზისა და სკულპტურული პლასტიურობის შედევრია; მის ამაღლებაზე, ჰაეროვნებაზე და ფრენაზე უკვე ვისაუბრე - ეს ყველაფერი კონკურსს მიღმაა. მისი სახის გამომეტყველება ამ ბალეტში სავსეა განწყობითა და ექსპრესიულობით. მის მსახიობობასა და ცეკვაში არის უდაო „feu sacré“ („წმინდა ცეცხლი“), ხელოვნების ის წმინდა ნაპერწკალი, რომელიც ათბობს და ანათებს ნამდვილი ხელოვანის შემოქმედებას. მას აქვს რაღაც საკუთარი, რაღაც ორიგინალური, რაც მხოლოდ მას ეკუთვნის და რუტინის, ბანალურობისა და შაბლონის სრული არარსებობაა“. პავლოვას პირველი გამოჩენა „ბაიადერაში“ მარიას თეატრის სცენაზე „მღელვარე და ენთუზიაზმით სავსე ოვაციებით“ შეფასდა.<ref>Светлов В. Я. Павлова А. П. // Терпсихора. Статьи. Очерки. Заметки. — СПб.: Артистическое заведение А. Ф. Маркса, 1906. — С. 295—320. — 351 с.</ref> ფ. ვ. ლოპუხოვის თქმით, ანა პავლოვა იყო როგორც უფროსი, ისე ახალგაზრდა თაობის კერპი და ბალეტის იდეალი: „ის მართლაც პირველი იყო რუსული ბალეტის ოსტატთა სიაში“. თავის მოგონებებში ქორეოგრაფი ცდილობდა უარეყო გავრცელებული მოსაზრება, რომელსაც ის ადრე იზიარებდა „რომ ბალერინას კლასიფიცირებდა არა XIX საუკუნის 30-იანი წლების ფრანგული რომანტიზმის მემკვიდრედ, არამედ უფრო რუსული რომანტიკის წარმომადგენლად, XX საუკუნის საბალეტო რომანტიკის ინიციატორად. ფ. ლოპუხოვი წერდა: „მას ჰქონდა რბილი, თუმცა არც თუ ისე დიდი ნახტომი. პავლოვას ''développés'' და არაბესკები ფორმაში ლამაზია. ის ზედმეტად არ იყენებდა ბრუნვებს, აკეთებდა ყველა პირუეტს და ბრუნვას თითქმის ფუეტემდე, აფერადებდა მათ რუსული რომანტიკით და ლირიზმით. პავლოვას გარეგნობას არაფერი ჰქონდა საერთო სლავურთან, მაგრამ მისი სახე უფრო ებრაელს წააგავდა, პავლოვას სული კი სლავური იყო“. ლოპუხოვის თქმით, ბალერინას ტყუილად აიგივებენ „მომაკვდავ გედთან“, რადგან „პავლოვა სიხარულს უფრო უმღეროდა, ვიდრე მწუხარებას; ბედნიერების და არა ტანჯვის თემა იყო მისი მთავარი თემა“.<ref>Лопухов Ф. В. Шестьдесят лет в балете. Воспоминания и записки балетмейстера / Литературная ред. и вступ. статья Ю. В. Слонимского. — М.: Искусство, 1966. — 368 с. — 15 000 экз.</ref> ლათინოამერიკული პოეზიის კლასიკოსმა რამონ ლოპეს ველარდემ ბალერინას მიუძღვნა ლექსი „ანა პავლოვა“, რომელიც მთავრდება სიტყვებით: „ღმერთი გველაპარაკება შენი ფეხების ენაზე!“ („говорит с нами Бог на языке твоих ног!“ რუსულად თარგმანი ვ. ანდრეევის).<ref>Поэзия латиноамериканского модернизма / Сост. В. Н. Андреев. — СПб.: Наука, 2014. — С. 396.</ref> ==ჯილდოები და აღიარება== * აკადემიური პალმების ორდენი - კომანდორის ხარისხი<ref>Мариус Петипа. Материалы. Воспоминания. Статьи / Отв ред. Ю. И. Слонимский; составитель и автор примечаний А. Н. Нехендзи. — Л. : Искусство, 1971. — 446 с. — 40 000 экз. - Нехендзи А. Н. Примечание 136.</ref> * მედალი „Ingenio et Arti“ (1927, [[დანია]]) * ლიტერატურისა და ხელოვნების მედალი (1930, [[შვედეთი]]) [[ფაილი:Anna_Pavlova_1912.jpg|მინი|313x313პქ| ანა პავლოვა, 1912 წ]] [[ფაილი:Anna_Pavlova.jpg|მინი|273x273პქ| ანა პავლოვა ბალეტში „რაიმონდა“, [[ბერლინი]], 1908-1909.]] ==ხსოვნა== * [[ავსტრალია]]სა და [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]] მოგზაურობისას ანა პავლოვამ ისეთი შთაბეჭდილება მოახდინა საზოგადოებაზე, რომ მისი სახელი დაარქვეს ტორტს, რომელიც ამ ქვეყნებში ტრადიციულ სადღესასწაულო დესერტად იქცა. * ჰაპტოფიტის წყალმცენარეების ჯგუფს ანა პავლოვას სახელი ჰქვია. * ნიდერლანდების ეროვნული ავიაკომპანიის KLM Royal Dutch Airlines-ის ერთ-ერთი თვითმფრინავი MD-11 (რეგისტრაციის ნომერი PH-KCH) „ანა პავლოვას“ სახელს ატარებს. * პავლოვას პატივსაცემად [[ვენერა|ვენერაზე]] დასახელებულია გვირგვინი. * მუსიკალური ეპიზოდი „მომაკვდავი გედი“ გამოჩნდა ანდრეი დენიკოვის მონოსპექტაკლში „ხულიგანის აღსარება“ ([[მოსკოვის თოჯინების თეატრი|ობრაზცოვის თეატრი]], 2002-2011), რაც როგორც თავად ანა პავლოვას იმიჯის, ასევე პოსტრევოლუციური რუსული ემიგრაციის ბედის სიმბოლოა. * ლონდონის სასახლის თეატრში ჯერ კიდევ არის ორი ადგილი, რომელზეც ბილეთები არ იყიდება. ისინი დაცულია ანა პავლოვასა და მსახიობ [[აივორ ნოველო]]ს მოჩვენებებისთვის. * 1988 წლის 31 მაისს [[ასტეროიდი|ასტეროიდს]] #3055, რომელიც აღმოაჩინა 1978 წელს საბჭოთა ასტრონომმა ტ. სმირნოვამ, დაარქვეს ანა პავლოვა * 2009 წელს ლომონოსოვში (სანქტ-პეტერბურგი) გამოჩნდა ანა პავლოვას ქუჩა ===კინოხელოვნებაში=== * 1983 წელს რეჟისორმა [[ემილ ლოტიანუ|ემილ ლოტიანუმ]] გადაიღო ფილმი „[[ანა პავლოვა (ფილმი)|ანა პავლოვა]]“, სადაც მთავარ როლს [[გალინა ბელიაევა]] ასრულებს. * რუსულ მინი-სერიალში „იმპერიის ვარსკვლავი“ (2007) ანა პავლოვას როლი ევა ავეევამ შეასრულა * ბრიტანულ სერიალში „მისტერ სელფრიჯი“ (2013) პავლოვას როლი ნატალია კრემენმა შეასრულა ==ლიტერატურა== *Васильев А. А. Терпсихора пакетботов // Анна Павлова. Жизнь и легенда / Виктор Дандре ; предисловие А. А. Васильева, статья А. Я. Левинсона (пер с фр. Л. М. Цывьяна). — СПб. : Вита Нова, 2003. — 592 с. — 3000 экз. — ISBN 5-93898-043-7. *Григорьев С. Л. Балет Дягилева, 1909—1929 = The Diaghilev Ballet. 1909—1929 / Предисл. В. В. Чистяковой; пер. с англ. Н. А. Чистяковой. — М.: APT СТД РФ, 1993. — 383 с. — (Ballets Russes). — 5000 экз. — ISBN 5-87334-002-1. *Красовская В. М. Анна Павлова // Павлова. Нижинский. Ваганова : Три балетные повести. — М.: Аграф, 1999. — С. 6—106. — 576 с. — (Волшебная флейта. Из кладовой истории). — ISBN 5-7784-0074-8. *Соколов-Каминский А. А.. Павлова Анна Павловна. Электронный словарь. «Меч и трость». Православный монархический журнал. Дата обращения: 13 мая 2017. *Фокин М. М. Против течения. Воспоминания балетмейстера / Ред. Г. Н. Добровольская; составление Ю. В. Слонимского, Г. Н. Добровольской. — 2-е изд., доп. и испр. — Л.: Искусство, 1981. — 510 с. ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat|Anna Pavlova}} {{imdb|id=0667816|name=ანა პავლოვა}} *[https://gallery-mt.narod.ru/pages-b/pavlova_a_p.html ანა პავლოვას ფოტოები] *[https://web.archive.org/web/20141106011439/http://www.newlookmedia.ru/?p=12781 НЕУМИРАЮЩИЙ ЛЕБЕДЬ] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:პავლოვა, ანა}} [[კატეგორია:დაბადებული 12 თებერვალი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1881]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1931]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 23 იანვარი]] [[კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგში დაბადებულები]] [[კატეგორია:რუსი ბალერინები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ბალერინები]] sou50xow5yi3f9yfxeo64zmvgtbxxpw 0 579929 5428532 5395323 2026-07-07T11:10:01Z ~2026-38596-78 184959 5428532 wikitext text/x-wiki {{გასაწმენდი}} <gallery widths="200" heights="130"> წვიმუან ამინდში დენს ურტყამს ფაილი:Tesla_Model_3_(2023)_Autofrühling_Ulm_IMG_9324.jpg|ალტ=2023 refresh, rear| 2023 წლის განახლება, უკანა ფაილი:Tesla_Model_3_Performance_(Facelift)_–_f_01012025.jpg|ალტ=2023 refresh, Performance trim, front| 2023 წლის განახლება, Performance, წინა ფაილი:Tesla_Model_3_Performance_(Facelift)_–_h_01012025.jpg|ალტ=2023 refresh, Performance trim, rear| 2023 წლის განახლება, Performance, უკანა ფაილი:Tesla_Model_3_(2023)_Auto_Zuerich_2023_1X7A1315.jpg|ალტ=2023 refresh, interior| 2023 წლის განახლება, ინტერიერი </gallery>'''Tesla Model 3''' არის ფასტბეკის ძარის სტილის საშუალო ზომის სედანი. იგი 2017 წელს პირველად წარადგინა [[Tesla, Inc.|Tesla, Inc.-ის]]. .ეს ავტომობილი უფრო ხელმისაწვდომია, ვიდრე Tesla-ს წინა მოდელები. 2018 წლიდან 2020 წლამდე, Model 3 იყო მსოფლიოში ყველაზე გაყიდვადი დატენვადი ელექტრომობილი სანამ კროსოვერი Tesla Model Y პირველ ადგილს დაიკავებდა. 2021 წლის ივნისში, Model 3 გახდა პირველი ელექტრომობილი, რომელის გაყიდვებმაც1&nbsp;მილიონს გადააჭარბა. Model 3-ის ფეისლიფტი 2023 წლის ბოლოს Gigafactory Shanghai- ის მიერ იქნა წარმოებული, ხოლო 2024 წლის დასაწყისში ჩრდილოეთ ამერიკაში და სხვა ქვეყნებში Tesla Fremont Factory- ის მიერ გამოშვებული მოდელების გაყიდვა დაიწყეს. === 2020 ცვლილებები === [[ფაილი:2021_Tesla_Model_3,_front_11.10.21.jpg|მინი| 2020 წლის სტილის ცვლილებები]] 2020 წლის ნოემბერში Model 3-მა მიიღო ექსტერიერისა და ინტერიერის სტილის ცვლილებები, ამ ცვილებებიდან ბევრი გადავიდა მაშინდელ ახალ Model Y-ზე. ყველაზე შესამჩნევი კოსმეტიკური ცვლილება იყო ის, რომ კარის სახელურების, გვერდითი სარკის, ფანჯრის და კამერის ქრომირებული დეტალები გახდა შავი ფერის. <ref>{{Cite news|last=Capparella|first=Joey|date=October 16, 2020|title=Tesla Model 3 Gets Design Changes Inside and Out, Increased Range|work=[[Car and Driver]]|url=https://www.caranddriver.com/news/a34396306/tesla-model-3-design-updates/|access-date=January 22, 2024}}</ref> === სხვა ცვლილებები === ასევე გარკვეული აპარატურა იქნა ამოღებული ავტომობილიდან: ადაპტაციური საკრუიზო კონტროლის [[რადარი|რადარის სენსორი]] გაუქმდა 2021 წლის აპრილში, წინა მგზავრის სავარძლის ზურგის საყრდენი ამოიღეს 2021 წლის მაისში <ref>{{Cite news|last=Yekikian|first=Nick|date=June 7, 2021|title=Tesla Model 3 and Y Lose Adjustable Lumbar Due to "Almost No Usage"|work=[[MotorTrend]]|url=https://www.motortrend.com/news/tesla-model-3-y-lumbar/|access-date=September 1, 2023}}</ref> და ულტრაბგერითი სენსორები, რომლებიც გამოყენებოდა პარკინგის დროს გააუქმეს 2022 წლის ოქტომბერში და შეიცვალა Tesla Vision-ით, Tesla-ს ხედვაზე დაფუძნებული პარკინგის სისტემით. === 2023 განახლება === 2023 წლის 1 სექტემბერს Tesla-მ გამოაცხადა Model 3-ის დიზაინის განახლება: უფრო მეტი მანძილის გავლა, წარმოების დაბალი ხარჯები, ტექნიკური გაუმჯობესებები და განახლებული ექსტერიერი და ინტერიერი. <ref name="Yan, Jin, Leussink & Goh 2023">{{Cite news|last=Yan|first=Zhang|last2=Jin|first2=Hyunjoo|last3=Leussink|first3=Daniel|last4=Goh|first4=Brenda|date=2023-09-01|title=Tesla releases refreshed Model 3 with longer driving range in China|language=en|work=Reuters|editor-last=Schmollinger|editor-first=Christian|url=https://www.reuters.com/business/autos-transportation/tesla-releases-refreshed-version-model-3-china-website-2023-09-01/|access-date=2023-09-01}}</ref> პროექტირების დროს განახლებას ეწოდა კოდური სახელი "Project Highland". <ref>{{Cite news|last=Yan|first=Zhang|last2=White|first2=Joe|last3=Guilluame|first3=Gilles|last4=Krolicki|first4=Kevin|date=November 28, 2022|title=Exclusive: Tesla readies revamped Model 3 with project 'Highland' -sources|language=en|work=[[Reuters]]|editor-last=Nicolaci da Costa|editor-first=Ana|url=https://www.reuters.com/business/autos-transportation/tesla-readies-revamped-model-3-with-project-highland-sources-2022-11-28/|access-date=August 28, 2023}}</ref> იგი წარადგინეს 2023 წლის მიუნხენის საავტომობილო შოუზე. Gigafactory Shanghai იყო Tesla-ს პირველი ქარხნა, რომელმაც დაიწყო განახლებული Model 3-ის დამზადება, მანქანა იყიდება ჩინეთში და იმ ბაზრებზე, რომლებშიც Tesla ახორციელებს ექსპორტს ჩინეთიდან, მათ შორის ევროპა, ახლო აღმოსავლეთი, ავსტრალია და იაპონია. <ref name="Yan, Jin, Leussink & Goh 2023"/> განახლებული Model 3 ხელმისაწვდომი გახდა შეკვეთისთვის ჩრდილოეთ ამერიკაში 2024 წლის 10 იანვარიდან, ამ მოდელების წარმოება ხორციელდება Tesla Fremont Factory-ში. <ref>{{Cite news|last=Kalia|first=Shubham|last2=Sriram|first2=Akash|date=January 10, 2024|title=Tesla launches restyled Model 3 in North America|work=[[Reuters]]|url=https://www.reuters.com/business/autos-transportation/tesla-launches-updated-model-3-north-america-2024-01-10/|access-date=January 22, 2024}}</ref><gallery widths="200" heights="130"> ფაილი:Tesla_Model_3_(2023)_Auto_Zuerich_2023_1X7A1313.jpg|ალტ=2023 refresh, front| 2023 წლის განახლება, წინა ფაილი:Tesla_Model_3_(2023)_Autofrühling_Ulm_IMG_9324.jpg|ალტ=2023 refresh, rear| 2023 წლის განახლება, უკანა ფაილი:Tesla_Model_3_Performance_(Facelift)_–_f_01012025.jpg|ალტ=2023 refresh, Performance trim, front| 2023 წლის განახლება, Performance, წინა ფაილი:Tesla_Model_3_Performance_(Facelift)_–_h_01012025.jpg|ალტ=2023 refresh, Performance trim, rear| 2023 წლის განახლება, Performance, უკანა ფაილი:Tesla_Model_3_(2023)_Auto_Zuerich_2023_1X7A1315.jpg|ალტ=2023 refresh, interior| 2023 წლის განახლება, ინტერიერი </gallery> == წარმოება == Gigafactory Shanghai აწარმოებს Model 3-ს 2019 წლის დეკემბრიდან რომელიც ადგილობრივი ჩინეთის ბაზრისთვისაა განკუთვნილი, ასევე აშშ-ის გარდა სხვა რაიონებში ექსპორტისთვის. == უსაფრთხოება == 2019 წელს ავარიის ტესტირების შემდეგ, Model 3-მა ძალიან კარგი შედეგები აჩვენა, მიიღო ხუთი ვარსკვლავი ყველა კატეგორიაში საავტომობილო გზების მოძრაობის უსაფრთხოების ეროვნული ადმინისტრაციისგან <ref name="lambert-20180920">{{Cite news|last=Lambert|first=Fred|date=September 20, 2018|title=Tesla Model 3 gets perfect 5-star safety rating in every category from NHTSA|work=Electrek|url=https://electrek.co/2018/09/20/tesla-model-3-5-star-safety-rating-nhtsa/|url-status=live|access-date=September 20, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180920130126/https://electrek.co/2018/09/20/tesla-model-3-5-star-safety-rating-nhtsa/|archive-date=September 20, 2018}}</ref> და 94% Euro NCAP ქულა აქტიურ უსაფრთხოებაში . <ref>{{Cite web|date=July 3, 2019|title=Tesla, Mercedes and Škoda Score a Touchdown in Euro NCAP's Latest Safety Tests|url=https://www.euroncap.com/en/press-media/press-releases/tesla-mercedes-and-skoda-score-a-touchdown-in-euro-ncap-s-latest-safety-tests-1/|url-status=live|access-date=July 4, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190704070332/https://www.euroncap.com/en/press-media/press-releases/tesla-mercedes-and-skoda-score-a-touchdown-in-euro-ncap-s-latest-safety-tests-1/|archivedate=ივლისი 4, 2019}}</ref> <ref>{{Cite web|last=Schmidt|first=Bridie|date=July 4, 2019|title=Tesla Model 3 smashes European NCAP tests with best safety assist|url=https://thedriven.io/2019/07/04/tesla-model-3-smashes-european-ncap-tests-with-best-safety-assist/|url-status=live|access-date=July 4, 2019|quote=(Table sorted ny Safety Assist)}}</ref> მოდელმა 3-მა 2026 წელს შესაძლოა დაკარგოს Euro NCAP ხუთ ვარსკვლავიანი რეიტინგი ფიზიკური ღილაკების არარსებობის გამო. == საიმედოობა == 2024 წლის ნოემბერში Tesla Model 3-მა ბოლო ადგილი დაიკავა ტექნიკური ინსპექტირების ასოციაციის (TÜV) ანალიზში ახალი მანქანების საგზაო ინსპექტირების შედეგების ანალიზში გერმანიასა და ავსტრიაში. გერმანიაში ეს შემოწმება სავალდებულოა. <ref>{{Cite news|last=Chilton|first=Chris|date=2024-11-23|title=Tesla Model 3 Ranks Dead Last In TUV Reliability Tests For Newer Cars|work=Car Scoops|location=|url=https://www.carscoops.com/2024/11/tesla-model-3-comes-bottom-in-german-tuv-reliability-test-again/|access-date=2024-12-31}}</ref> TÜV-ის თანახმად, მდაზიანების შედარებით მაღალი მაჩვენებელი ნაწილობრივ შეიძლება აიხსნას იმით, რომ Tesla არ საჭიროებს რეგულარულ მოვლას. დანიაში 2024 წელს Tesla Model 3-ის 2020 წლის მოდელის 23%-მა ვერ შეძლო პირველი შემოწმების გავლა, ხოლო სხვა ბრენდების ელექტრო მანქანების 9%-მა ვერ შეძლეს შემოწმების გავლა. <ref>{{Cite news|last=Bregenov-Pedersen|first=Mads|date=2025-01-24|title=Populær Tesla-model dumper med et brag til syn|trans-title=Popular Tesla model dumps with a bang|work=FDM|location=Denmark|url=https://fdm.dk/nyheder/bilist/2025-01-populaer-tesla-model-dumper-med-et-brag-til-syn|access-date=2025-02-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250201081406/https://fdm.dk/nyheder/bilist/2025-01-populaer-tesla-model-dumper-med-et-brag-til-syn|archivedate=2025-02-01}}</ref> <references /> ng1d9z0gsypnsu90xqjp9pxa4rkuaqx 0 580066 5428388 4774112 2026-07-07T01:09:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428388 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი =პიმაჩიოვინ-აკი |სურათი = [[ფაილი:Woodland_Caribou_Provincial_Park.jpg|250პქ]] |სურათის წარწერა= |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|კანადა}} |ტიპი= შერეული |კრიტერიუმი= iii, vi, ix |ID = |ბმული = |რეგიონი= ჩრდილოეთი ამერიკა |კოორდინატები= |წელი= 2018 |სესია= |ნომერი = 1415 |გაფართოება = }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|1415}} '''პიმაჩიოვინ-აკი''' — [[იუნესკო]]ს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი, რომელიც მდებარეობს კანადის ტაიგაში [[მანიტობა]]სა და [[ონტარიო]]ს ტერიტორიაზე. ადგილის ფართობი 29,000 კვადრატულ კილომეტრზე მეტია (11,000 კვ. მილი) და მოიცავს [[კანადელი ინდიელები|ოთხი პირველი ერის]] წინაპართა მიწებს, მათ შორის პოპლარ-რივერის, ლითლ-გრანდ-რაპიდსის, პაუინგასის და ბლადვეინის პირველი ერის ტერიტორიებს.<ref>{{cite web|url=http://www.pimachiowinaki.org/the-land|title=Pimachiowin Aki - The Land|access-date=December 1, 2010|archive-date=ოქტომბერი 2, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181002222448/http://pimachiowinaki.org/the-land}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.pimachiowinaki.org/the-people|title=Pimachiowin Aki - The People|access-date=December 1, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20180912175542/http://pimachiowinaki.org/the-people|archive-date=September 12, 2018|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180912175542/http://pimachiowinaki.org/the-people|archivedate=სექტემბერი 12, 2018}}</ref> ამ ტერიტორიაში ასევე შედის [[მანიტობა]]ს პროვინციული ველური ბუნების პარკსა და [[ონტარიო]]ს [[ვუდლანდ-კარიბუს პროვინციული პარკი|ვუდლანდ-კარიბუს პროვინციულ პარკს]]. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლის ნომინაცია მოხდა დაცული ტერიტორიებისა და პირველი ერის რესურსების მეურვეობის შეთანხმების ხელმოწერით [[2002]] წელს.<ref name="Fact Sheet" /> სახელი ოჯიბვეს ენაზე ნიშნავს „მიწა, რომელიც სიცოცხლეს იძლევა“ (ᐱᒪᒋᐅᐃᐧᓂ ᐊᑭ).<ref>{{cite web|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/pimachiowin-aki|title=Pimachiowin Aki|access-date=October 2, 2020}}</ref> ==სარგებელი== პიმაჩიოვინ-აკის პარტნიორობა მიიჩნევს, რომ [[იუნესკო]]ს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლს მრავალი სარგებელი მოაქვს. მსოფლიოს მასშტაბით იუნესკოს ძეგლების მახლობლად მცხოვრებ თემებში განვითარდა სიამაყის გრძნობა ასეთი უნიკალური და განსაკუთრებული ადგილების დაცვისადმი და გაჩნდა ადგილობრივი ეკონომიკური განვითარებისა და დასაქმების შესაძლებლობები. სხვა პოტენციურ სარგებელს წარმოადგენს გაზრდილი მხარდაჭერა და დახმარება სხვა ორგანიზაციების, მთავრობების, ბიზნესებისა და მოხალისეების მხრიდან.<ref name="Fact Sheet">{{cite web|url=http://www.pimachiowinaki.org/sites/default/files/docs/A3e-Fact-Sheet.pdf|title=Pimachiowin Aki Fact Sheet|access-date=December 1, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303215753/http://www.pimachiowinaki.org/sites/default/files/docs/A3e-Fact-Sheet.pdf|archive-date=March 3, 2016|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303215753/http://www.pimachiowinaki.org/sites/default/files/docs/A3e-Fact-Sheet.pdf|archivedate=მარტი 3, 2016}}</ref> ==ისტორია== ===სამთავრობო მხარდაჭერა=== თავდაპირველად Manitoba Hydro-მ დაგეგმა ჰიდროენერგიის სადენების მთავარი მარშრუტი ამ ტერიტორიაზე. თანამდებობიდან გადადგომამდე რამდენიმე დღით ადრე, პრემიერ-მინისტრმა [[გარი დოერი|გარი დოერმა]] განაცხადა, რომ მთავრობა 10 მილიონ დოლარს შესწირავდა ფონდს, რომელიც განკუთვნილი იყო იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლისთვის [[უინიპეგი|ვინიპეგის ტბის]] აღმოსავლეთით.<ref name="Trust fund">{{cite news |title = Doer announces $10-M UNESCO trust fund |publisher = [[Winnipeg Free Press]] |date =13 October 2009 |url = http://www.winnipegfreepress.com/breakingnews/Doer-announces-10-M-UNESCO-trust-fund-64158862.html|access-date=2010-11-25}}</ref> [[მანიტობის ახალი დემოკრატიული პარტია|მანიტობის ახალმა დემოკრატიულმა პარტიამ]] (NDP) განაცხადა, რომ Bipole III-ის აღმოსავლეთის მარშრუტი საფრთხეს შეუქმნიდა იუნესკოს ძეგლს და აცხადებდა, რომ ძეგლი უფრო მეტ სარგებელს მოუტანდა პირველ ერებს.<ref name="Critics say">{{cite news |author = Ethan Cable|title = West-side line is a $1.4 billion mistake, critics say |publisher = [[The Uniter]] |date =25 November 2009 |url = http://uniter.ca/view/2465/ |access-date=2010-11-25}}</ref> NDP-მ შესთავაზა უფრო გრძელი და ძვირადღირებული ალტერნატიული ხაზი მანიტობას დასავლეთით, რათა შეენარჩუნებინათ [[აღმოსავლეთი]]ს მხარის გარემოს მთლიანობა და მხარი დაეჭირათ იუნესკოს ძეგლისთვის. ===მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი=== [[2004]] წელს კანადის პარკებმა ფედერალური მთავრობის სახელით მსოფლიო მემკვიდრეობის საცდელ სიაში წარადგინეს (v), (vii), (ix) და (x) კრიტერიუმების მიხედვით.<ref>{{cite web |title=UNESCO World Heritage Centre - Tentative Lists |url=https://whc.unesco.org/en/tentativelists/?action=listtentative&state=ca&order=states |website=UNESCO World Heritage Centre |publisher=UNESCO |access-date=7 February 2024 |language=en}}</ref> [[2013]] წელს ძეგლი განსახილველად წარადგინეს. [[მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტი|მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტმა]] გადადო შეტანა, რათა ნომინატორებს დრო მისცემოდათ განაცხადის გარკვეული ასპექტების გასაუმჯობესებლად, ამავდროულად განაცხადეს, რომ კომიტეტს სჭირდებოდა შერეული ადგილების ნომინაციის პროცესის გაუმჯობესება, რადგან ამჟამად პროცესში არსებობდა სტრუქტურული პრობლემები, რაც შერეული ნომინაციების დამტკიცებას ართულებდა. [[2016]] წელს, განაცხადის მოდიფიკაციის შემდეგ, რომელიც ფოკუსირებული იყო ოჯიბვეს კულტურულ ტრადიციაზე, კომიტეტი მზად იყო ადგილი სიაში შეეტანა. თუმცა, [[კანადა]]მ მოითხოვა და მიიღო გადადება მას შემდეგ, რაც პიკანგიკუმის პირველმა ერმა ონტარიოში უკან გაიწვია თავისი მხარდაჭერა.<ref>[http://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/unesco-bid-hits-setback-1.3682811 UNESCO bid for Manitoba-Ontario boreal forest suffers major blow], CBC News Manitoba, July 17, 2016</ref> [[2018]] წელს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტმა ძეგლი შეიტანა იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში თავისი 42-ე სესიის დროს [[მანამა]]ში, [[ბაჰრეინი|ბაჰრეინში]].<ref>{{cite web|url=http://whc.unesco.org/archive/2018/whc18-42com-inf8B1-en.pdf|title=''Evaluations of Nominations of Cultural and Mixed Properties'' WHC-18/42.COM/INF.8B1|publisher=World Heritage Convention}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/1415|title=Pimachiowin Aki|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|website=whc.unesco.org|language=en|access-date=2018-07-01}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.cbc.ca/news/indigenous/unesco-heritage-site-pimachiowin-aki-1.4728561|title=Newest UNESCO World Heritage Site is boreal forest important to First Nations cultures|first= Rhiannon|last= Johnson|publisher= CBC News|language=en|date=2018-07-01|access-date=2018-07-03}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები კანადაში}} [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები კანადაში]] at1abqymlrdcmofu3s2tlaizmoly6fx 0 580902 5428415 4774137 2026-07-07T03:00:59Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428415 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მთა | სახელი = პიჩინჩა | სურათი = Rucu Pichincha and Trail.jpg | სურათის_წარწერა = | ქვეყანა = [[ეკვადორი]] | ტერიტორიული ერთეული = | სიმაღლე = 4 784 მ. | შეფარდებითი სიმაღლე = |lat_dir = S |lat_deg = 0 |lat_min = 10 |lat_sec = 16 |lon_dir = W |lon_deg = 78 |lon_min = 35 |lon_sec = 53 | პოზრუკა = ეკვადორი | პოზრუკა2 = | იზოლაცია = | დაკავშირებული მთა = [[ანდები]] | სია = | მთის მასივი = | ქედი = | ლანდშაფტი = | ტიპი = [[სტრატოვულკანი]] | ვულკანური რკალი = ჩრდილოეთ ვულკანური ზონა | ვულკანური სარტყელი = | ამგებელი ქანები = | ასაკი = [[მეოთხეული გეოლოგია|მეოთხეული]] | პირველი ასვლა = 1582 წელს ხოსე ორტიგერასა და სხვების მიერ | უმარტივესი მარშრუტი = | ბოლო ამოფრქვევა = 2002 წლის ოქტომბრიდან დეკემბრამდე | საიტი = }} '''პიჩინჩა''' — [[სტრატოვულკანი]] [[ეკვადორი|ეკვადორში]]. დედაქალაქი [[კიტო]] მის აღმოსავლეთ ფერდობებზე მდებარეობს. მთის ორი უმაღლესი მწვერვალია ვავა პიჩინჩა ([[კიჩუა (ენა)|კიჩუა]] ვავა — ბავშვი, ჩვილი <ref name=kichwa>{{cite book|last=Fabián Potosí|first=C|display-authors=etal|publisher=Ministerio de Educación del Ecuador|title=Kichwa Yachakukkunapa Shimiyuk Kamu, Runa Shimi - Mishu Shimi, Mishu Shimi - Runa Shimi|location=Quito|year=2009|type=Kichwa-Spanish dictionary}}</ref> [[ესპანური ენა|ესპანურად]] გუაგუა პიჩინჩა) (4 784 მეტრი) და რუკუ პიჩინჩა (კიჩუა — რუკუ მოხუცი, <ref name=kichwa/> ესპანურად რუკუ პიჩინჩა) (4 698 მეტრი). აქტიური კალდერა მდებარეობს ვავა პიჩინჩაზე მთის დასავლეთ მხარეს.<ref>{{cite book|title=El Volcanismo en el Ecuador|last=Hall|first=Minard|publisher=Sección Nacional del Ecuador|year=1977|language=es}}</ref> ==აღწერა== ორივე მწვერვალი ჩანს ქალაქ [[კიტო|კიტოდან]] და პოპულარული აკლიმატიზაციის მარშრუტია ალპინისტებისთვის. ვავა პიჩინჩაზე ჩვეულებრივ შესვლა ხდება კიტოს გარეუბნის სოფელ ლოადან, რუკუზე კი ჩვეულებრივ ადიან კიტოს დასავლეთ მხარეს მდებარე ტელეფერიკოდან. [[1999]] წლის ოქტომბერში ვულკანი ამოიფრქვა და ქალაქი რამდენიმე სანტიმეტრი ფერფლით დაიფარა. ბოლო მნიშვნელოვანი ამოფრქვევები მოხდა [[1553]]<ref>{{cite book|title=Climate and Weather|last=Kington|first=John A.|publisher=Harper Collins|location=London|year=2010|isbn=9780007185016}}</ref> და [[1660]] წლებში, როდესაც ქალაქი დაახლოებით 30 სმ-ის ფერფლმა დაფარა. [[პროვინცია|პროვინციას]], რომელიც აქ მდებარეობს ამ [[მთა|მთის]] მიხედვით დაერქვა სახელი. ასევეა ეკვადორის სხვა პროვინციების შემთხვევაშიც (მათ შორის კოტოპაქსი, [[ჩიმბორასოს პროვინცია|ჩიმბორასო]] და [[იმბაბურის პროვინცია|იმბაბურა]]). ==გეოგრაფია== ''Dracula vampira'', [[ორქიდეა|ორქიდეის]] ტიპია, რომელიც გვხვდება ვულკანზე. ზღვის დონიდან 1 900-2 200 მ სიმაღლეზე. ==ამოფრქვევები== [[1660]] წელს [[პიჩინჩის პროვინცია|პიჩინჩამ]] განიცადა პლინიანური ამოფრქვევა, <ref>{{cite web|url=https://www.volcanodiscovery.com/guagua_pichincha.html|title=Guagua Pichincha Volcano|publisher=Volcano Discovery|access-date=2018-04-19}}</ref> რის შედეგადაც ფერფლი 1 000 კილომეტრის მანძილზე გავრცელდა, ხოლო კიტოზე 30 სანტიმეტრზე მეტი ფერფლი გავრცელდა.<ref name=si>{{cite gvp|vn=352020|name=Guagua Pichincha}}</ref> ბოლო მნიშვნელოვანი ამოფრქვევა დაიწყო [[1998]] წლის აგვისტოში.<ref name=si/> [[2000]] წლის 12 მარტს ფრეატულმა ამოფრქვევამ იმსხვერპლა ორი ვულკანოლოგი, რომლებიც ლავის გუმბათზე მუშაობდნენ. ==ისტორია== [[ფაილი:Batalla de Pichincha.jpg|მინი|პიჩინჩის პრძოლა]] ვულკანი წმინდად ითვლებოდა მრავალი კულტურისთვის, რომლებსაც მიეკუთვნებოდნენ მკვიდრი მოსახლეობა, ისინი ამ რეგიონში ათასობით წლის განმავლობაში ცხოვრობდნენ ესპანელებისა და სხვა ევროპელების გამოჩენემდე. გუაგუა პიჩინჩაზე პირველი დაფიქსირებული ასვლა 1582 წელს მოხდა ხოსე ორტიგერას მიერ, რომელიც იყო ადგილობრივი ჯგუფის ხელმძღვანელი. 1737 წელს ეკვატორზე ფრანგული გეოდეზიური მისიის რამდენიმე წევრი, მათ შორის შარლ-მარი დე ლა კონდამინი, [[პიერ ბუგერი]] და ანტონიო დე ულოა, 23 დღის განმავლობაში იმყოფებოდნენ რუკუ პიჩინჩას მწვერვალზე. მათი ტრიანგულაციის სამუშაოების ნაწილი იყო განედის ერთი გრადუსის სიგრძის გამოთვლა.<ref>{{cite book |last=Ulloa |first=Antonio de |title=A voyage to South America: describing at large the Spanish cities, towns, provinces, &c. on that extensive continent |publisher=John Stockdale, R. Faulder, Longman, Lackington and J. Harding |date=1806 |page=214 |url= http://darwin-online.org.uk/content/frameset?pageseq=2&itemID=A556.1&viewtype=text |access-date=November 9, 2017 }}</ref> 1742 წლის 17 ივნისს, იმავე მისიის დროს, ლა კონდამინმა და ბუგერი ავიდნენ პიჩინდაზე და ჩაიხედეს ვულკანის კრატერში, რომელიც ბოლოს 1660 წელს იყო ამოფრქვეული. ლა კონდამინმა ის, რაც იხილა, ქვესკნელს შეადარა.<ref>{{cite book|last=Ferreiro|first=Larrie|title=Measure of the Earth: The Enlightenment Expedition that Reshaped Our World|url=https://archive.org/details/measureofearthen0000ferr|publisher=Basic Books|year=2011|page=[https://archive.org/details/measureofearthen0000ferr/page/n238 215]}}</ref> 1802 წლის ზაფხულში [[ალექსანდერ ჰუმბოლდტი|ალექსანდერ ფონ ჰუმბოლდტი]] ავიდა და გაზომა ამ მთის და რეგიონის სხვა რამდენიმე ვულკანის სიმაღლე.<ref>{{Cite book|last=Wolf|first=Andrea|title=The Invention of Nature|publisher=Vintage Books|year=2015}}</ref> ჰუმბოლდტის ნაწერებმა შთააგონა მხატვარი ფრედერიკ ედვინ ჩერჩი მოენახულებინა და დაეხატა პიჩინჩა და სხვა [[ანდები|ანდების]] მწვერვალები.<ref>{{Cite book|last=Howat|first=John K.|title=Frederic Church|publisher=Yale University Press|year=2015|isbn=9780300109887|location=New Haven|pages=55}}</ref> 1822 წლის 24 მაისს, გენერალ სუკრეს სამხრეთის კამპანია ესპანეთ-ამერიკის დამოუკიდებლობისთვის ომში კულმინაციას მიაღწია, როდესაც მისმა ძალებმა დაამარცხეს ესპანეთის კოლონიური არმია ამ ვულკანის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ფერდობებზე. ეს შეტაკება, ცნობილი როგორც [[პიჩინჩის ბრძოლა]], უზრუნველყოფდა ესპანეთისგან დამოუკიდებლობას იმ ტერიტორიებისთვის, რომლებიც დღეს [[ეკვადორი|ეკვადორის]] შემადგენლობაშია. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://vulcan.wr.usgs.gov/Volcanoes/Ecuador/description_ecuador_volcanoes.html CVO Website - Ecuador Volcanoes and Volcanics]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130225065825/http://vulcan.wr.usgs.gov/Volcanoes/Ecuador/description_ecuador_volcanoes.html |date=2013-02-25 }} * [http://www.ecuador365.com/ Photographs of the Andes] * [https://web.archive.org/web/20080915104247/http://www.osei.noaa.gov/guagua.html "Eruptions of Guagua Pichincha (1999)" NOAA Operational Significant Event Imagery] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ეკვადორის ვულკანები]] 8fhigpcv2k5nm8049u8r0xw02jfonz5 0 582583 5428334 4813545 2026-07-06T18:56:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428334 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = პატარა ინგლისი | ორიგინალური სახელი = ''Μικρά Αγγλία'' | სურათი = | აღწერა = კინოფილმის აფიშა | რეჟისორი = [[პანტელის ვულგარისი]] | პროდიუსერი = იანის იაკოვიდისი | სცენარის ავტორი = [[იოანა კარისტიანი]] | ეფუძნება = ''Μικρά Αγγλία'', [[იოანა კარისტიანი]] | მთავარი როლები = * [[პინელოპი ცილიკა]] * [[სოფია კოკკალი]] * ანეზა პაპადოპულუ * [[ანდრეას კონსტანტინუ]] * მაქსიმოს მუმურისი * ვასილის ვასილაკისი * ქრისტოს კალავრუზოსი | მუსიკა = კატერინა პოლემი | ოპერატორი = სიმოს სარქეტზისი | მონტაჟი = ტაკის იანნოპულოსი | სტუდია = * Mikra Anglia * Black Orange * [[OTE TV]] | დისტრიბუტორი = Feelgood Entertainment | პრემიერა = {{თარიღი|2013|12|5}} ([[საბერძნეთი]]) | ხანგრძლივობა = 160 წუთი | ქვეყანა = [[საბერძნეთი]] | ენა = ბერძნული | შემოსავალი = $3,078,029 }} '''''პატარა ინგლისი''''' ({{lang-el|Μικρά Αγγλία|italic=yes|translit=Mikra Anglia}}) — [[2013]] წლის [[საბერძნეთი|ბერძნული]] [[ისტორია|ისტორიული]] [[დრამა]] [[რომანტიკული დრამა]] ფილმი, რომლის [[რეჟისორი]]ა [[პანტელის ვულგარისი]]. ფილმი ეფუძნება ამავე სახელწოდების რომანს, რომელიც ეკუთვნის [[იოანა კარისტიანა]]ს — ვულგარისის მეუღლეს, რომელმაც სცენარიც დაწერა.<ref>{{Cite book|title=Ελληνικός κινηματογράφος και λογοτεχνικές μεταφορές: μελέτη περιπτώσεων|language=Greek|first=Ekaterini |last=Boukala|publisher=[[დასავლეთ მაკედონიის უნივერსიტეტი]]|origyear=2020|page=68}}</ref> ფილმში მონაწილეობენ [[პინელოპი ცილიკა]], [[სოფია კოკკალი]], ანეზა პაპადოპულუ და [[ანდრეას კონსტანტინუ]]. სიუჟეტი მოგვითხრობს ორი დის — ორსასა და მოშას შესახებ, რომლებიც კუნძულ [[ანდროსზე]] ცხოვრობენ. ეს კუნძული ცნობილია როგორც ''„პატარა ინგლისი“'' თავისი სიუხვითა და ბრწყინვალებით. ორივე და ერთსა და იმავე კაცს — სპიროსს — ეტანჯება სიყვარულით. მოქმედება [[ინტერვალური პერიოდი|ინტერვალური პერიოდიდან]] იწყება და [[1950-იანები|1950-იან]] წლებში სრულდება. ფილმმა მნიშვნელოვანი კომერციული წარმატება მოიპოვა საბერძნეთში — [[2013]] წელს გახდა ყველაზე მაღალშემოსავლიანი ბერძნული ფილმი და მეორე ყველაზე შემოსავლიანი ზოგად ჩარტში. ''პატარა ინგლისი'' წარმატებული აღმოჩნდა როგორც კრიტიკოსებისთვის, ისე მაყურებლისთვის. ფილმი ნომინირებული იყო თორმეტ [[საბერძნეთის კინემატოგრაფიის აკადემიის ჯილდოები|ბერძნულ კინოჯილდოზე]], რომელთაგან ექვსი მოიპოვა, მათ შორის — საუკეთესო ფილმის ჯილდო. საერთაშორისო ასპარეზზე მან წარმატება [[2014]] წლის შანხაის საერთაშორისო კინოფესტივალზე მოიპოვა, სადაც მიიღო სამი ოქროს თასი — [[საუკეთესო ფილმი]], [[საუკეთესო რეჟისორი]] და [[საუკეთესო მსახიობი ქალი]]. ასევე იყო [[სათელიტის ჯილდო|სათელიტის ჯილდოზე]] [[საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმი|საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმის]] კატეგორიაში ნომინირებული. ''პატარა ინგლისი'' წარადგინა საბერძნეთმა [[ოსკარი უცხოენოვანი ფილმისთვის|ოსკარის]] უცხოენოვანი ფილმის კატეგორიაში [[87-ე ოსკარის დაჯილდოება|87-ე დაჯილდოებაზე]], თუმცა ნომინაცია ვერ მოიპოვა. == სიუჟეტი == მოქმედება ვითარდება კუნძულ [[ანდროსზე]], სადაც 20 წლის ორსა და მისი უმცროსი და — მოშა ცხოვრობენ. ორსა ძლიერადაა შეყვარებული კაპიტნის თანაშემწე სპიროს მალტაბეზე, თუმცა ამის შესახებ არავის უმხელს. მოშა კი ოცნებობს დააღწიოს თავი ანდროსს და ქალების ტრადიციულ ბედს — მეზღვაურებზე დაქორწინებას, რომლებიც დიდხანს რჩებიან ზღვაში. მათი დედა — მინა, რომელიც თავადაც კაპიტნის მეუღლეა, სიყვარულს საზიანოდ მიიჩნევს და ცდილობს, ქალიშვილებს ისეთ ქორწინებებში შეუყვანოს, რომლებიც მატერიალურ უზრუნველყოფას უზრუნველყოფს. შედეგად, ორსა ქორწინდება კაპიტან ნიკოს ვატოკუზიზე, ხოლო მოშა — სპიროს მალტაბეზე, რომელიც იმ დროისთვის უკვე კაპიტანია. ისინი ერთ ოჯახურ დუპლექსში ცხოვრობენ და აკრძალული სიყვარული თანდათან ანგრევს მათ ცხოვრებას. == საერთაშორისო აღიარება და კინემატოგრაფიული ღირებულებები == „პატარა ინგლისი“ (ბერძნ. Μικρά Αγγλία) — [[2013]] წლის ბერძნული ისტორიული რომანტიკული დრამაა, რომლის რეჟისორია [[პანტელის ვულგარისი]]. ფილმი ეფუძნება იოანა კარისტიანის ამავე სახელწოდების რომანს, რომელმაც ასევე დაწერა სცენარი. ფილმი მოგვითხრობს ორ დასზე, ორსასა და მოსხაზე, რომლებიც [[ანდროსი|ანდროსის]] კუნძულზე ცხოვრობენ და ორივე ერთსა და იმავე მამაკაცს, სპიროსს, უყვართ. მათი ისტორია ვითარდება [[1930-იანები|1930-იან]] და [[1950-იანები|1950-იან]] წლებში. ფილმმა დიდი წარმატება მოიპოვა როგორც ბერძნულ, ასევე საერთაშორისო კინემატოგრაფიულ წრეებში. ის იყო [[2013]] წელს ბერძნულ კინოთეატრებში ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი, ხოლო საერთო შემოსავალმა შეადგინა 3,078,029 აშშ დოლარი. ფილმმა მიიღო 13 ნომინაცია ბერძნული კინემატოგრაფიის აკადემიის ჯილდოზე და მოიგო 6, მათ შორის საუკეთესო ფილმისთვის. ასევე, ფილმმა გაიმარჯვა [[შანხაის საერთაშორისო კინოფესტივალი|შანხაის საერთაშორისო კინოფესტივალზე]] და მიიღო სამი ოქროს თასი: საუკეთესო ფილმისთვის, საუკეთესო რეჟისორისთვის (პანტელის ვულგარისი) და საუკეთესო მსახიობისთვის (პინელოპი ცილიკა) . კინოკრიტიკოსებმა ფილმი შეაფასეს როგორც ემოციურად მდიდარი და ვიზუალურად შთამბეჭდავი ნამუშევარი. The Hollywood Reporter-ის ბოიდ ვან ჰოეიჯმა აღნიშნა, რომ ეს არის "ქალების ფილმი საუკეთესო გაგებით", რომელიც "მშვენივრად არის დადგმული და უმაღლესი ხარისხის შესრულებით" . ფილმის კინემატოგრაფია, რომელსაც ხელმძღვანელობდა სიმოს სარკეცისი, გამოირჩევა ფართო ეკრანის კომპოზიციებითა და ლოკაციის სილამაზის გადმოცემით. მუსიკალური გაფორმება, რომელიც ეკუთვნის კატერინა პოლემის, ხაზს უსვამს ფილმის ემოციურ ტონალობას. ფილმში ასახულია ბერძნული საზოგადოების ტრადიციები, ქალთა როლი და სიყვარულის ტრაგიკული ასპექტები. ფილმი ასევე წარმოადგენს ბერძნული კინოს მნიშვნელოვან წარმომადგენელს, რომელიც წარმატებით აერთიანებს ისტორიულ კონტექსტს და პირად დრამას. == მსახიობები == *[[პინელოპი ცილიკა]] — ორსა სალტაფერუ *[[სოფია კოკკალი]] — მოშა სალტაფერუ *[[ანეზა პაპადოპულუ]] — მინა სალტაფერუ *[[ანდრეას კონსტანტინუ]] — სპიროს მალტაბე *მაქსიმოს მუმურისი — ნიკოს ვატოკუზი *ვასილის ვასილაკისი — სავას სალტაფეროსი *ქრისტოს კალავრუზოსი — ბიძა ემილიოსი == გამოშვება == ფილმი გამოვიდა [[საბერძნეთი|საბერძნეთში]] [[2013]] წლის [[5 დეკემბერი|5 დეკემბერს]]. იგი ორჯერ იქნა ნაჩვენები დახურვის ფილმად [[კაიროს საერთაშორისო კინოფესტივალი|კაიროს 36-ე საერთაშორისო კინოფესტივალზე]] [[2014]] წლის [[17 ნოემბერი|17]] და [[18 ნოემბერი|18 ნოემბერს]].<ref>{{cite web|url=http://www.ciff.org.eg/downloads/English_Program_final.pdf|title=36th Cairo International Film Festival Programme|website=[[Cairo International Film Festival]]|accessdate=29 November 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141127125938/http://www.ciff.org.eg/downloads/English_Program_final.pdf|archivedate=27 ნოემბერი 2014}}</ref> == შეფასება == === სალაროებში === ''პატარა ინგლისი'' დიდი ჰიტი აღმოჩნდა საბერძნეთში, სადაც შემოსავალმა $3,078,029 შეადგინა და [[2013]] წლის მეორე ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი გახდა, მხოლოდ ''[[ჰობიტი: სმაუგის უდაბნოს]]'' შემდეგ. გახსნის კვირაში შემოსავალმა $537,314 შეადგინა, ფილმი ლიდერობდა ბოქსოფისს და შემდეგი ექვსი კვირის განმავლობაში დარჩა ტოპ-ოთხეულში. === კრიტიკული მიმოხილვები === ''The Hollywood Reporter''-ის ბოიდ ვან ჰოეის შეფასებით, ფილმი არის „ქალების ისტორია საუკეთესო გაგებით“ და „ფილმი, რომელიც შესრულებულია ხელოვნურად და ბრწყინვალედ გათამაშებულია“.<ref>{{cite web|url=http://www.hollywoodreporter.com/review/little-england-mikra-anglia-shanghai-716411|title='Little England' ('Mikra Anglia'): Shanghai Review|last=van Hoeij|first=Boyd|work=[[The Hollywood Reporter]]|date=3 July 2014|accessdate=25 November 2014}}</ref> === ჯილდოები === ''პატარა ინგლისმა'' ტრიუმფი მოიპოვა ბერძნული კინემატოგრაფიის აკადემიის [[2014]] წლის დაჯილდოებაზე, სადაც მიიღო ცამეტი ნომინაცია და საბოლოოდ ექვს ნომინაციაში გაიმარჯვა, მათ შორის — [[საუკეთესო ფილმი|საუკეთესო ფილმისთვის]].<ref>{{cite web|url=http://www.kathimerini.gr/762780/article/politismos/kinhmatografos/mikra-agglia-megalh-nikhtria|script-title=el:«Μικρά Αγγλία» μεγάλη νικήτρια|trans-title="პატარა ინგლისი" — დიდი გამარჯვებული|last=Bouras|first=Dimitris|language=Greek|work=[[Kathimerini]]|date=16 April 2014|accessdate=29 November 2014}}</ref> ფილმმა ასევე დიდ წარმატებას მიაღწია 2014 წლის შანხაის საერთაშორისო კინოფესტივალზე, სადაც მან მოიპოვა ოქროს თასი საუკეთესო ფილმისთვის და კიდევ ორი ოქროს თასი.<ref>{{cite web|url=http://www.filmbiz.asia/news/little-england-wins-big-in-shanghai|title=Little England wins big in Shanghai|last=Cremin|first=Stephen|website=[[Film Business Asia]]|date=22 June 2014|accessdate=29 November 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140714075829/http://www.filmbiz.asia/news/little-england-wins-big-in-shanghai|archivedate=14 July 2014|df=dmy-all}}</ref> იგი ასევე არჩეული იქნა საბერძნეთის წარმომადგენლად 87-ე ოსკარის დაჯილდოებისთვის უცხოენოვანი ფილმის კატეგორიაში.<ref name="Greece">{{cite web |url=http://www.screendaily.com/awards/greece-enters-oscar-race-with-little-england/5077336.article? |title=Greece enters Oscar race with Little England |last=Grivas |first=Alexis |date=9 September 2014 |accessdate=25 November 2014 |work=[[Screen International|Screendaily]] |publisher=[[Emap International Limited]]}}</ref> {| class="wikitable" style="font-size: 95%;" |- ! ჯილდო ! დაჯილდოების თარიღი ! კატეგორია ! ნომინირებული პირები / ფილმი ! შედეგი |- | rowspan="13" | [[ბერძნული კინემატოგრაფიის აკადემიის ჯილდოები]]<ref>{{cite web|url=http://www.hellenicfilmacademy.gr/awards/results|script-title=el:Βραβεία 2014|trans-title=ჯილდოები 2014|work=[[Hellenic Film Academy]]|language=Greek|accessdate=29 November 2014|title=დაარქივებული ასლი|archive-date=31 მაისი 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230531011010/https://hellenicfilmacademy.gr/awards/results/}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.athinorama.gr/cinema/article.aspx?id=1003673|script-title=el:Η «Μικρά Αγγλία» πρωταγωνίστρια στις υποψηφιότητες των βραβείων της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου |trans-title="პატარა ინგლისი" ლიდერობს ნომინაციებში|last=Antiochos|first=Giagos|language=Greek|work=Athinorama|accessdate=29 November 2014}}</ref> | rowspan="13" | 2014 წლის 14 აპრილი | საუკეთესო ფილმი | ''პატარა ინგლისი'' | მოგებული |- | საუკეთესო სცენარი | იოანა კარისტიანი | ნომინაცია |- | rowspan="2" | საუკეთესო მსახიობი ქალი | პინელოპი ცილიკა | ნომინაცია |- | სოფია კოკკალი | ნომინაცია |- | საუკეთესო მსახიობი კაცი მეორეხარისხოვან როლში | ქრისტოს კალავრუზოსი | ნომინაცია |- | საუკეთესო ოპერატორული ნამუშევარი | სიმოს სარქეტზისი | მოგებული |- | საუკეთესო მონტაჟი | ტაკის იანნოპულოსი | ნომინაცია |- | საუკეთესო მუსიკა | კატერინა პოლემი | ნომინაცია |- | საუკეთესო მხატვრული გაფორმება | ანტონის დაგლიდისი | მოგებული |- | საუკეთესო კოსტიუმების დიზაინი | გიულა ზოიოპულუ | მოგებული |- | საუკეთესო ხმის გაფორმება | სტეფანოს ეფთიმიუ, კოსტას ვარიბობიოტისი, ტაკის იანნოპულოსი | მოგებული |- | საუკეთესო გრიმი | ევი ზაფიროპულუ | მოგებული |- | სპეციალური ეფექტები და კინემატოგრაფიული ინოვაცია | ანტონის კოციასი, ანტონის ნიკოლაუ | ნომინაცია |- | [[სათელიტის ჯილდოები]]<ref>{{cite web|url=http://www.pressacademy.com/award_cat/current-nominees/|title=Current nominees|work=[[International Press Academy]]|accessdate=12 December 2014}}</ref> | 2015 წლის 15 თებერვალი | საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმი | ''პატარა ინგლისი'' | ნომინაცია |- | rowspan="3" | [[შანხაის საერთაშორისო კინოფესტივალი]]<ref>{{cite web|url=http://www.siff.com/InformationEn/ViewDetail.aspx?ParentCategoryID=94f5c83e-0220-4455-b464-254554e66063&InfoGuid=2c96457e-fd36-442c-8301-699a40e124ef|title=17th SIFF in Numbers|work=[[Shanghai International Film Festival]]|accessdate=25 November 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140701124318/http://www.siff.com/informationen/ViewDetail.aspx?ParentCategoryID=94f5c83e-0220-4455-b464-254554e66063&InfoGuid=2c96457e-fd36-442c-8301-699a40e124ef|archive-date=1 July 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140701124318/http://www.siff.com/informationen/ViewDetail.aspx?ParentCategoryID=94f5c83e-0220-4455-b464-254554e66063&InfoGuid=2c96457e-fd36-442c-8301-699a40e124ef|archivedate=1 ივლისი 2014}}</ref> | rowspan="3" | 2014 წლის 22 ივნისი | საუკეთესო ფილმი (ოქროს თასი) | ''პატარა ინგლისი'' | მოგებული |- | საუკეთესო რეჟისორი (ოქროს თასი) | პანტელის ვულგარისი | მოგებული |- | საუკეთესო მსახიობი ქალი (ოქროს თასი) | პინელოპი ცილიკა | მოგებული |} == იხილეთ აგრეთვე == *[[87-ე ოსკარის დაჯილდოების უცხოენოვანი ფილმის ნომინანტთა სია]] *[[საბერძნეთის წარდგენილი ფილმები ოსკარისთვის]] == რესურსები ინტერენტში == *{{IMDb title}} ფილმი IMDb-ზე *{{Mojo title}} Box Office Mojo-ზე *[https://www.cine.gr/film.asp?id=714505 Μικρά Αγγλία] — ფილმი ვებსაიტზე Cine.gr {{lang-el}} [[კატეგორია:2013 წლის რომანტიკული დრამები]] [[კატეგორია:2013 წლის ფილმები]] [[კატეგორია:ფილმები ბერძნულ რომანებზე დაყრდნობით]] [[კატეგორია:პანტელის ვულგარისის ფილმები]] [[კატეგორია:ფილმები საბერძნეთში]] [[კატეგორია:ბერძნული რომანტიკული დრამები]] [[კატეგორია:2010-იანი წლების ბერძნულენოვანი ფილმები]] [[კატეგორია:2010-იანი წლების ბერძნული ფილმები]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} 6qopbyhm1uvam5omulpidri7f3q8zhl 0 583122 5428326 4778719 2026-07-06T18:49:39Z გიო ოქრო 84301 5428326 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = მარტოკბილასებრნი | სურათის ფაილი = Monodon_monoceros_NOAA.jpg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = [[მარტოკბილა]] | სურათის ფაილი2 = Oceanogràfic_29102004.jpg | სურათის აღწერა2 = [[თეთრი ვეშაპი]] | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[ძუძუმწოვრები]] | რიგი = [[წყვილჩლიქოსნები]] | ინფრარიგი = [[ვეშაპისნაირნი]] | ზეოჯახი = [[დელფინისნაირნი]] | ოჯახი = '''მარტოკბილასებრნი''' | ლათ = {{Btname|Monodontidae|([[J. E. Gray]], 1821)}} | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = }} '''მარტოკბილასებრნი''',<ref name="ბიო">{{BioDict|64827|Monodontidae|access-date=12 აპრილი, 2025}}</ref> ''ნარვალისებრნი''<ref name="ბიო"/> ({{lang-la|Monodontidae}}) — ზღვის ძუძუმწოვართა ოჯახი [[ვეშაპისნაირნი|ვეშაპისნაირთა]] რიგისა. აერთიანებს ორ თანამედროვე სახეობას: [[მარტოკბილა|მარტოკბილას]] ანუ ნარვალს (''Monodon monoceros'') და [[თეთრი ვეშაპი|თეთრ ვეშაპს]] (''Delphinapterus leucas''). აქვთ მაღალი და მომრგვალებული შუბლი, არ გააჩნიათ ზურგის ფარფლი, ფარფლ-თათები მოკლე და მომრგვალებულია, კუდის ფარფლი უკანა კიდეზე ამოკვეთილი. თეთრ ვეშაპს თითო ყბაზე 8–10 კბილი აქვს, მარტოკბილას კი სულ ორი (ზედა ყბაზე), მამრს ერთი (თითქმის ყოველთვის მარცხენა) და იშვიათად ორივე კბილი შეიძლება წინ გამოეზარდოს სპირალური ეშვის სახით, რომლის სიგრძე 2,5 მეტრამდე აღწევს. მარტოკბილა რუხი ფერისაა შავი ლაქებით, ზრდასრული თეთრი ვეშაპი კი სრულად თეთრი ან მოთეთროა. ორივე სახეობის ზრდასრული ინდივიდის სიგრძე დაახლოებით 6 მეტრს აღწევს. იკვებებიან [[ფსკერის თევზები|ფსკერის]] და [[პელაგიური თევზები|პელაგიური თევზებით]], ასევე [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]]. გავრცელებული არიან [[არქტიკა|არქტიკის]] წყლებში, შედიან [[ჩრდილოეთის პოლარული წრე|ჩრდილოეთის პოლარული წრის]] შიგნით მდებარე დიდ მდინარეებში.<ref>{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A Dictionary of Zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Monodontidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-5525 |chapter-url-access=subscription}}</ref> == ტაქსონომია == *ოჯახი '''''Monodontidae''''', მარტოკბილასებრნი **გვარი †''[[Haborodelphis]]'' ***''Haborodelphis japonicus'' **გვარი † ''[[Denebola brachycephala|Denebola]]'' ***''Denebola brachycephala'' **ქვეოჯახი ''[[Delphinapterinae]]'' ***გვარი ''Delphinapterus'' ****''[[Delphinapterus leucas]]'', თეთრი ვეშაპი ***გვარი †''[[Casatia]]'' ****''Casatia thermophila'' **ქვეოჯახი ''[[Monodontinae]]'' ***გვარი † ''[[Bohaskaia]]<ref name=Bohaskaia>{{Cite journal|author=Jorge Vélez-Juarbe|author2=Nicholas D. Pyenson|name-list-style=amp |year=2012 |title=''Bohaskaia monodontoides'', a new monodontid (Cetacea, Odontoceti, Delphinoidea) from the Pliocene of the western North Atlantic Ocean |journal=Journal of Vertebrate Paleontology |volume=32 |issue=2 |pages=476–484 |doi=10.1080/02724634.2012.641705 |bibcode=2012JVPal..32..476V |s2cid=55606151}}</ref> ****''Bohaskaia monodontoides'' ***გვარი ''Monodon'' ****''[[Monodon monoceros]]'', მარტოკბილა == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მარტოკბილასებრნი| ]] 2cgyqv4nqjxy03a8wd2jf0rjhd4j4wg 0 583408 5428496 4785121 2026-07-07T09:16:10Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428496 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Klagenfurt Landhaus Großer Wappensaal Fürstenstein 19072006 6295.jpg|250px|მინი|ალტ=პრინცის ქვა|პრინცის ქვა]] '''პრინცის ქვა''' ({{lang-de|Fürstenstein}}, {{lang-sl| knežji kamen}}) — უძველესი [[იონიური ორდერი|იონური]] სვეტის (ორდერის) ამობრუნებული ფუძე, რომელმაც მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა [[კარანტანია|კარანტანიის]] მთავრების ინაუგურაციის ცერემონიალში ადრეულ შუა საუკუნეებში. [[ფრანკთა იმპერია|ფრანკთა იმპერიასთან]] შეერთების შემდეგ, [[სლოვენური ენა|სლოვენურ ენაზე]] ჩატარებული პროცედურა გაგრძელდა როგორც [[კარინტიის საჰერცოგო|კარინტიის]] ჰერცოგების კორონაციის პირველი ნაწილი. მას მოსდევდა წირვა მარია ზაალის კათედრალში და ინაუგურაცია ჰერცოგის სკამზე, სადაც ის [[გერმანული ენა|გერმანულ ენაზე]] დებდა ფიცს და იღებდა მამულების პატივისცემას. ==ქვა== სვეტი, სავარაუდოდ, ახლომდებარე რომაული ქალაქიდან, [[ვირუნუმი|ვირუნუმიდანაა]],<ref>{{cite book |last1=Baier |first1=Wilhelm Richard |last2=Kramer |first2=Diether |title=Karantanien: Mutter von Kärnten und Steiermark |date=2004 |publisher=Hermagoras |location=Klagenfurt |page=139 |quote=Der Fürstenstein, die umgestülpte Basis einer ionischen Säule, vermutlich aus dem nahen Virunum, befand sich in Karnburg.}}</ref><ref>{{cite book |last1=Krawarik |first1=Hans |title=Siedlungsgeschichte Österreichs Siedlungsanfänge, Siedlungstypen, Siedlungsgenese |date=2006 |publisher=Lit |location=Vienna |page=401 |quote=Der Fürstenstein war eine verkehrt angebrachte Basis einer ionischen Säule aus dem nahen Virunum.}}</ref> რომელიც დაარსდა როგორც [[ნორიკუმი|ნორიკუმის პროვინციის]] დედაქალაქი იმპერატორ [[კლავდიუსი|კლავდიუსის]] მმართველობის დროს (ახ.წ. [[41]]-[[54]]). შუა საუკუნეებში [[კარინტიის საჰერცოგო|კარინტიის საჰერცოგოს]] [[გერბი]] ამოკვეთეს მის ზედა ზედაპირზე.<ref>Elizabeth FitzPatrick. ''Royal Inauguration in Gaelic Ireland c. 1100-1600''. {{ISBN|1-84383-090-6}}. Page 107.</ref> [[1862]] წლამდე, როდესაც ის გადაიტანეს [[კლაგენფურტი|კლაგენფურტის]] [[ლანდჰაუსი|ლანდჰაუსის]] პროვინციულ ასამბლეაში, ის იდგა კარნბურგის იმპერატორის რეზიდენციის ({{lang-sl|Krnski grad}}) ჩრდილო-დასავლეთით [[ცოლფელდი|ცოლფელდის]] ვაკეზე, რომელიც ააშენა იმპერატორმა [[არნულფ კარინტიელი|არნულფ კარინტიელმა]].<ref name="Nitze1956">{{cite journal |last1=Nitze |first1=William A. |title=The Siege Perilleux and the Lia Fáil or "Stone of Destiny" |url=https://archive.org/details/sim_speculum_1956-04_31_2/page/n28 |journal=Speculum |volume=31 |issue=2 |year=1956 |pages=258–262 |issn=0038-7134 |doi=10.2307/2849412 |jstor=2849412}}</ref> ==დემოკრატიული იდეა== ამ ცნებასთან დაკავშირებული [[ცერემონია]] დადასტურებულია რამდენიმე წყაროთი, მათ შორის შუა საუკუნეების ანგარიშებით და პაპ [[პიუს II|პიუს II-ის]] ნაწერებით [[1509]] წელს. ის ასევე აღწერილია ჟან ბოდენის მიერ „ტრაქტატში რესპუბლიკური მმართველობის შესახებ“ (1576), როგორც „უბადლო მთელ მსოფლიოში“, თუმცა არსებობს მტკიცებულებები, რომ სკონის ქვა [[შოტლანდია|შოტლანდიაში]] და [[ლია ფაილი]] [[ირლანდია|ირლანდიაში]] მსგავსი წესით გამოიყენებოდა.<ref name="Slovene_Democracy">Angelique van Engelen (2005) [http://www.globalpolitician.com/print.asp?id=698 Ancient Slavic Democracy Amounted To Some Magnificent Drama] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121124114407/http://www.globalpolitician.com/print.asp?id=698 |date=2012-11-24 }}, Global Politician.</ref> სამეფო ქვის იდეის გამოძახილი გვხვდება [[ევროპული ლიტერატურა|ევროპულ ლიტერატურაში]] არტურიანული მოტივის - სახიფათო ტახტის სახით, რომელიც, თავის მხრივ, უძველესი ირლანდიური მეფობის კონცეფციიდან მომდინარეობს. ==დემოკრატიული პროცედურა== გლეხი, რომელიც ქვაზე იჯდა, ცერემონიის დროს ხალხს წარმოადგენდა და მას უნდა ეკითხა სლოვენურად: „ვინ არის ის, ვინც წინ მოდის?“ მის გარშემო მსხდომნი უპასუხებდნენ: „ის არის ქვეყნის მთავარი“. „არის ის სამართლიანი მსაჯული, რომელიც ქვეყნის კეთილდღეობას ეძებს? არის ის თავისუფლად დაბადებული და ღირსეული? არის ის ქრისტიანული რწმენისთვის მზრუნველი და მისი დამცველი?“ — უნდა ეკითხა ხალხის წარმომადგენელს, და ისინი უპასუხებდნენ: „არს და იყოს“. „რა უფლებით შეუძლია მას ამ ჩემი ადგილიდან გამომაძევოს?“ — უნდა ეკითხა მას, და ისინი უპასუხებდნენ: „ის გადაგიხდის სამოც დენარს და მოგცემს შენს სახლს თავისუფლად და ხარკის გარეშე“. შემდეგ გლეხი ჰერცოგს სახეზე მსუბუქ ალიყურს გაარტყამდა (un petit soufflet), რის შემდეგაც ჰერცოგს უფლება ეძლეოდა, ეშიშვლა ხმალი, ასულიყო ქვაზე და სრული წრე შემოეხაზა, რათა რიტუალურად ყველა მიმართულებით შეეხედა. ამ დროს ყველას უნდა ემღერა სლოვენური [[კირიე ელეისონ|კირიე]] და ხოტბა შეესხა თვთისთვის ახალი მმართველის ბოძებისთვის, მისი ღვთიური ნების შესაბამისად. ბოლოს, მმართველი უნდა დაესვათ ცხენზე და სამჯერ შემოეტარებინათ ქვის გარშემო.<ref name="Nitze1956"/> ==შემდგომი ალუზიები და გავლენები== სპონჰაიმელი ჰერმან II-ის [[ინაუგურაცია|ინაუგურაციის]] დროს, [[1161]] წელს, სედეს კარინთანი დუკატუსის პირველი ხსენება, შესაძლოა, მთავრის ქვას გულისხმობდა. ცერემონია აღწერა [[1341]] წლის ახლოხანებში მემატიანე [[იოანე ვიკტრინგელი|იოანე ვიკტრინგელმა]] თავის „''ლიბერ ცერტარუმ ჰისტორიარუმში''“ 1286 წელს [[გორიცია-ტიროლი]]ს [[მაინჰარდ II]]-ის კორონაციის ხსენებისას: როდესაც ჰერცოგი მიუახლოვდა, მან ქვაზე მჯდომი თავისუფალი გლეხი ნახა. მხოლოდ მას შემდეგ, რაც მაინჰარდმა დაარწმუნა ის, რომ ღირსი იყო ტახტზე ასვლისა და სამართლიანი მმართველი იქნებოდა, გლეხმა დატოვა თავისი პოზიცია.<ref>{{Cite web |title=Slovenians, Thomas Jefferson, and the Declaration of Independence |url=https://readtheplaque.com/plaque/slovenians-thomas-jefferson-and-the-declaration-of-independence |access-date=2023-11-09 |website=Read the Plaque}}</ref> [[თომას ჯეფერსონი|თომას ჯეფერსონის]] პირად ასლში ბოდენის წიგნისა, ჯეფერსონის ინიციალები გამოჩნდა ცერემონიის აღწერის გვერდით. არსებობს მითი, რომ ეს აღწერა იყო ინსპირატორი [[ტომას ჯეფერსონი|ჯეფერსონისთვის]] ამერიკის შეერთებული შტატების კონსტიტუციის შექმნის დროს. [[კლივლენდი|კლივლენდში]] არსებულ მემორიალურ დაფაზე აღნიშნულია, რომ ამ რიტუალმა, შესაძლოა, გავლენა მოახდინა ამერიკის რევოლუციაზე.<ref>Carmichael, Cathie, & James Gow. 2000. ''Slovenia and the Slovenes: A Small State in the New Europe''. Bloomington, IN: Indiana University Press, p. 12.</ref><ref>Luthar, Oto. 2005. Slovenia: History between Myths and Reality. ''Slovene Studies'' 27(1–2): 109–119, p. 115.</ref><ref>Vodopivec, Peter. 2009. Politics of History Education in Slovenia and Slovene History Textbooks since 1990. In: Augusta Dimou (ed.), ''Transition and the Politics of History Education in Southeast Europe'', pp. 47–70. Göttingen: V&R unipress, p. 65.</ref> თუმცა, ამ თეორიის პირდაპირი მტკიცებულება არ არსებობს და ის უარყოფილია მეინსტრიმული მეცნიერების მიერ. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ [[კარინტიის საჰერცოგო|კარინტიის]] დაყოფამ მთავრის ქვა [[კარანტანია|კარანტანიის]] საერთო და, შესაბამისად, სადავო მემკვიდრეობის ნაწილად აქცია. როდესაც 2005 წელს სლოვენიის მთავრობამ გადაწყვიტა მთავრის ქვის გამოსახვა სლოვენურ ორცენტიან მონეტაზე, ამან გარკვეული შეშფოთება გამოიწვია [[ავსტრია]]ში. [[2006]] წელს კარინტიის გუბერნატორმა [[იერგ ჰაიდერი|იერგ ჰაიდერმა]] (ავსტრია) ქვა, რომელიც 1905 წლიდან კარინტიის სახელმწიფო მუზეუმში იყო გამოფენილი, კვლავ გადაიტანა ჰერალდიკის დარბაზში კლაგენფურტის ლანდჰაუსში. ==ასევე იხილეთ== {{Commons category}} *[[Duke's Chair]] *[[Stone of Scone]] *[[Lia Fail]] *[[Conn of the Hundred Battles]] *[[Stones of Mora]] *[[Coronation Stone, Kingston upon Thames]] *[[List of individual rocks]] ==სქოლიო== [[კატეგორია:სლოვენია]] jaitlts9hflt59arzrovbyfqn7bbywv 0 601782 5428377 5406295 2026-07-06T22:24:10Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428377 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სახელმწიფო უწყება |უწყების_სახელი = პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახური |მშობლიური_სახელი = |მშობლიური_სახელი_a = |მშობლიური_სახელი_r = |ლოგო = |ლოგოს_სიგრძე = 250პქ |ლოგოს_წარწერა = ლოგო |ბეჭედი = |ბეჭედის_სიგრძე = |ბეჭედის_წარწერა = |სურათი = |სურათის_სიგრძე = |სურათის_წარწერა = |შეიქმნა = [[1 მარტი]], [[2022]] |წინამორბედი1 = [[სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახური]] |წინამორბედი2 = |გაუქმდა = |მომდევნო = |იურისდიქცია = |მთავარი_სამმართველო = [[თბილისი]], ნ. ვაჩნაძის №9 |latd= |latm= |lats= |latNS= |longd= |longm= |longs= |longEW= |რეგიონის_კოდი = |თანამშრომლები = |ბიუჯეტი = |უფროსი1_სახელი = [[ლელა ჯანაშვილი]] |უფროსი1_თანამდებობა = სამსახურის უფროსი |უფროსი2_სახელი = |უფროსი2_თანამდებობა = |უწყების_ტიპი = |ზემდგომი_უწყება = |ქვეუწყება1 = |ქვეუწყება2 = |მთავარი_დოკუმენტი1= |ვებ_საიტი = {{URL|https://pdps.ge}} |შენიშვნა = }} '''პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახური''' — [[საქართველო]]ს სახელმწიფო უწყება, არ ექვემდებარება არცერთ ორგანოს და თანამდებობის პირს. სამსახურის ფუნქციებია: პერსონალურ მონაცემთა დაცვასთან დაკავშირებულ საკითხებზე კონსულტაციის გაწევა, პერსონალურ მონაცემთა დაცვასთან დაკავშირებული განცხადებების განხილვა, პერსონალურ მონაცემთა დამუშავების კანონიერების შემოწმება (ინსპექტირება), საქართველოში პერსონალურ მონაცემთა დაცვის მდგომარეობისა და მასთან დაკავშირებული მნიშვნელოვანი მოვლენების შესახებ ინფორმაციის საზოგადოებისთვის მიწოდება და მისი ცნობიერების ამაღლება, ფარული საგამოძიებო მოქმედებებისა და ელექტრონული კომუნიკაციის მაიდენტიფიცირებელ მონაცემთა ცენტრალურ ბანკში განხორციელებული აქტივობების კონტროლის სფეროში სამსახურის ფუნქციებია: საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 136-ე−138-ე მუხლებით გათვალისწინებული საგამოძიებო მოქმედებების ზედამხედველობა, [[საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსი]]ს 143¹ მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული ფარული საგამოძიებო მოქმედების ზედამხედველობა/კონტროლი, ელექტრონული კომუნიკაციის მაიდენტიფიცირებელ მონაცემთა ცენტრალურ ბანკში განხორციელებული აქტივობების კონტროლი. სამსახურის უფროსია ლელა ჯანაშვილი. პერსონალურ მონაცემთა სამსახური გაუქმდება [[2026]] წლის [[2 მარტი|2 მარტს]]. <ref> [https://www.etaloni.ge/geo/main/index/120379 პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახური უქმდება - ცნობილია, კიდევ რომელ 2 უწყებას აუქმებს მთავრობა] </ref> ==ისტორია== [[2021]] წლის 31 დეკემბერს [[საქართველოს პარლამენტი|საქართველოს პარლამენტმა]] 81 ხმით დაუჭირა მხარი სახელმწიფო ინსპეტორის სამასხურის გაუქმებას, რომლის ბაზაზეც შეიქმნა პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახური. <ref>{{cite web |url= https://formulanews.ge/News/%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%9B%E1%83%90_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%9D_%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%AE%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A5%E1%83%9B%E1%83%90/62441 |title= პარლამენტმა სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახური გააუქმა |accessdate= 26-09-2025 |author= [[ფორმულა (ტელეკომპანია)|ფორმულა]] |date= |work= |publisher= |archiveurl= |archivedate= }}</ref> ==საერთაშორისო ურთიერთობები== [[2022]] წელს სამსახურს მიენიჭა „ინფორმაციული კომისრების საერთაშორისო კონფერენციის“ დამკვირვებლის სტატუსი. ამავე წელს სამსახური გაწევრიანდა [[ევროპის საბჭო]]ს „ხელოვნური ინტელექტის ექსპერტთა კომიტეტში“. [[2023]] წელს პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახურმა მოიპოვა „მონაცემთა დაცვის ევროპული საბჭოს“ (“EDPB”) დამკვირვებლის სტატუსი. სამსახური არის „მონაცემთა დაცვის საზედამხედველო ორგანოების ევროპული კონფერენციის“ აკრედიტირებული წევრი და 2023 წლიდან ატარებს მისი სამუშაო ჯგუფის კოორდინატორის სტატუსს. 2025 წელს სამსახურმა კონფერენციას [[ბათუმი|ბათუმში]] უმასპინძლა. უწყების თანამშრომლები მონაწილეობენ „მონაცემთა დაცვის საზედამხედველო ორგანოების ევროპული კონფერენციის“ ერთ-ერთი სამუშაო ჯგუფის შეხვედრებში: „ევროპული საქმისწარმოების სამუშაო შეხვედრებში“. სამსახური 2023 წლიდან არის „პერსონალურ მონაცემთა დაცვის ორგანოთა ფრანკოფონიის ასოციაციის“ წევრი. [[2024]] წელს სამსახურმა [[თბილისი|თბილისში]] უმასპინძლა „ცენტრალურ და აღმოსავლეთ ევროპის პერსონალურ მონაცემთა დაცვის საზედამხედველო ორგანოების გაერთიანების“ კონფერენციას. <ref>{{cite web |url= https://pdps.ge/ka/content/1040/saerTaSoriso-TanamSromloba |title= საერთაშორისო თანამშრომლობა |accessdate= 26-09-2025 |author= პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახური |date= |work= |publisher= |archiveurl= https://web.archive.org/web/20250814032004/https://pdps.ge/ka/content/1040/saerTaSoriso-TanamSromloba |archivedate= 14-08-2025 }}</ref> ==სამსახურის სტრუქტურა== * სამსახურის უფროსის აპარატი; * საჯარო სექტორზე ზედამხედველობის დეპარტამენტი; * სამართალდამცავ ორგანოებზე ზედამხედველობის დეპარტამენტი; * კერძო სექტორზე ზედამხედველობის დეპარტამენტი; * გეგმური ინსპექტირების დეპარტამენტი; * ინფორმაციული ტექნოლოგიებისა და მონიტორინგის დეპარტამენტი; * ადმინისტრაციული და ეკონომიკური უზრუნველყოფის დეპარტამენტი; * იურიდიული დეპარტამენტი; * საერთაშორისო ურთიერთობების, ანალიტიკისა და სტრატეგიული განვითარების დეპარტამენტი; * საზოგადოებასთან ურთიერთობის დეპარტამენტი. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://pdps.ge/ka პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახურის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250926100648/https://www.pdps.ge/ka |date=2025-09-26 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო უწყებები]] tk8rfiths1qq3cnsz6zpowasqiyyexf 3 607385 5428251 5360873 2026-07-06T17:31:59Z Jaba1977 3604 /* განხილვის გვერდები */ ახალი სექცია 5428251 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 16:09, 9 ნოემბერი 2025 (UTC) == სექციები == გამარჯობა, სექციებს შორის დაშორება უნდა იყოს მხოლოდ ერთი ხაზი, თქვენ არასწორად აკეთებთ, გთხოვთ გაასწოროთ. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 15:35, 19 აპრილი 2026 (UTC) == განხილვის გვერდები == გამარჯობა, გთხოვთ დაიცვათ წესები: სტატიის განხილვის გვერდები უნდა შექმნათ აუცილებლად. [[მომხმარებელი:Jaba1977|<span style="color:#006400;">'''''Wiki -'''''</span>]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|<span style="color:#006400">'''''ჯაბა'''''</span>]] 17:31, 6 ივლისი 2026 (UTC) gwgrh0iyerhn31m3tmp7wislrt2j8rs 0 608295 5428088 5352174 2026-07-06T12:50:15Z Jaba1977 3604 5428088 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = 300px | სახელი = მიპ გიზი | ფოტო = Miep Gies, contemplative.jpg | ფოტოს სიგანე = 250px |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = ჰერმინე სანტროუშცი | დაბთარიღი = [[15 თებერვალი]], [[1909]] | დაბადგილი = [[ვენა]], [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთი]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[11 იანვარი]], [[2010]] | გარდადგილი = [[ჰოორნი]], [[ნიდერლანდები]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = [[იან გიზი]] | პარტნიორები = | შვილები = 1 | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''ჰერმინე (მიპ) გიზი''' (დ. [[15 თებერვალი]], [[1909]] – გ. [[11 იანვარი]], [[2010]]) — სამოქალაქო აქტივისტი, რომელიც ებრძოდა [[ნაციზმი|ნაციზმ]]ს. ქორწინებამდე ცნობილი, როგორც ჰერმინე სანტროუშცი. ერთ-ერთი იმ [[ჰოლანდია (ისტორიული რეგიონი)|ჰოლანდი]]ელ მოქალაქეთაგან, რომელმაც [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დროს ნაცისტებისგან დამალა [[ანა ფრანკი]], მისი ოჯახი (ოტო, მარგო, ედიტი) და ოთხი სხვა ჰოლანდიელი [[ებრაელები|ებრაელი]] (ფრიც ფეფერ, ჰერმან ვან პელსი, ოგიუსტ ვან პელსი, პიტერ ვან პელსი) [[ოტო ფრანკი]]ს ბიზნეს შენობის დამატებით ნაწილში. გიზი დაბადებით [[ავსტრია|ავსტრი]]ელი იყო, მაგრამ 1920 წელს, თერთმეტი წლის ასაკში, გაემგზავრა ნიდერლანდებში, კერძოდ [[ჰოლანდია (ისტორიული რეგიონი)|ჰოლანდიაში]] ქალაქ [[ლეიდენი|ლეიდენ]]ში მიიღეს აღსაზრდელად. მიუხედავად იმისა, რომ გიზი მხოლოდ ექვსი თვის განმავლობაში უნდა დარჩენილიყო, ჯანმრთელობის გაუარესების გამო ეს ვადა ერთი წლით გახანგრძლივდა, რის შემდეგაც გიზმა არჩევანი გააკეთა დარჩენილიყო ოჯახთან და მთელი ცხოვრება [[ნიდერლანდები|ნიდერლანდებ]]ში გაატარებინა. 1933 წელს გიზმა მუშაობა დაიწყო [[ოტო ფრანკი|ოტო ფრანკთან]], [[ებრაელები|ებრაელ]] ბიზნესმენთან, რომელიც ოჯახთან ერთად [[გერმანია|გერმანიიდან]] ნიდერლანდებში გადავიდა იმ იმედით, რომ ოჯახი დაეხსნა ნაცისტური დევნისგან. მიპ გიზი გახდა ფრანკების ოჯახის ახლო, სანდო მეგობარი და დიდი მხარდამჭერი იყო იმ ოცდახუთი თვის განმავლობაში, რომელიც ოჯახმა სამალავში გაატარა. ოჯახის დაპატიმრების შემდეგ თავის კოლეგასთან, ბეპ ვოსკუილთან ერთად, გიზმა აღმოაჩინა [[ანა ფრანკის დღიური]], რომელიც შეინახა უსაფრთხოდ. ოტო ფრანკი [[1945]] წლის ივნისში [[აუშვიცი|აუშვიციდან]] დაბრუნდა და მალევე შეიტყო უმცროსი ქალიშვილის გარდაცვალების შესახებ. გიზს ანა ფრანკის ჩანაწერები შენახული ჰქონდა იმ იმედით, რომ გოგონას დაუბრუნებდა, მაგრამ საბოლოოდ გადასცა ოტო ფრანკს, რომელმაც ჩანაწერები დღიურში გააერთიანა. ანეს დღიეური პირველად 1947 წლის ივნისში გამოიცა. <ref>{{Cite web |last=Luther |first=Claudia |date=2010-01-12 |title=Miep Gies dies at 100; gave protection to Anne Frank |url=https://www.latimes.com/local/obituaries/la-me-miep-gies12-2010jan12-story.html |access-date=2024-08-01 |website=[[Los Angeles Times]] |language=en-US}}</ref><ref>Obituary in the ''[[Washington Post]]'', 12 January 2010.</ref><ref>Obituary in ''[[The Times]]'', 13 January 2010.</ref><ref>{{Cite news |last=Ezard |first=John |date=2010-01-12 |title=Miep Gies obituary |url=https://www.theguardian.com/world/2010/jan/12/miep-gies-obituary |access-date=2024-08-01 |work=[[The Guardian]] |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref><ref>{{Cite web |date=2010-01-14 |title=Miep Gies: Office secretary who helped to hide the Frank family from the Nazis before rescuing Anne's diary |url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/miep-gies-office-secretary-who-helped-to-hide-the-frank-family-from-the-nazis-before-rescuing-anne-s-diary-1867078.html |access-date=2024-07-31 |website=[[The Independent]]}}</ref><ref name="BBC100">{{cite news |date=15 February 2009 |title=Anne Frank guardian reaches 100 |url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7891056.stm |access-date=31 July 2024 |work=[[BBC News]] |publisher=}}</ref><ref name="LATimes">{{cite news |author=Carolyn Kellogg |date=17 February 2009 |title=Miep Gies, Anne Frank's custodian, turns 100 |url=http://latimesblogs.latimes.com/jacketcopy/2009/02/miep-geis-anne.html |access-date=31 July 2024 |newspaper=[[Los Angeles Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Goldstein |first=Richard |date=2010-01-12 |title=Miep Gies, Protector of Anne Frank, Dies at 100 |url=https://www.nytimes.com/2010/01/12/world/europe/12gies.html |access-date=2024-08-01 |work=[[The New York Times]] |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> 1987 წელს[[ელისონ ლესლი გოლდი|ელისონ ლესლი გოლდთან]] თანამშრომლობით, გიზმა დაწერა წიგნი ანა ფრანკი - გახსენება .<ref name="Anne Frank Remembered Book, 2010" /> მიპი გარდაიცვალა 2010 წელს, 100 წლის ასაკში. ==ადრეული ცხოვრება== ჰერმინე "მიპ" გიზი დაიბადა [[ვენა]]ში, [[ავსტრია|ავსტრიაში]], 1909 წლის 15 თებერვალს, კაროლინ მარია სანტროუშცის<ref name="auto">{{Cite web |last=Santrouschitz |first=Hermine |title=Taufbuch - 01-213 {{!}} 08., Alservorstadtkrankenhaus {{!}} Wien/Niederösterreich (Osten): Rk. Erzdiözese Wien {{!}} Österreich {{!}} Matricula Online |url=https://data.matricula-online.eu/de/oesterreich/wien/08-alservorstadtkrankenhaus/01-213/?pg=212 |access-date=18 June 2021 |website=data.matricula-online.eu}}</ref><ref>{{Cite web|last=Santruschitz|first=Karoline Maria|title=Taufbuch - 01-10 {{!}} 15., Fuenfhaus {{!}} Wien/Niederösterreich (Osten): Rk. Erzdiözese Wien {{!}} Österreich {{!}} Matricula Online|url=https://data.matricula-online.eu/de/oesterreich/wien/15-fuenfhaus/01-10/?pg=228|access-date=18 June 2021|website=data.matricula-online.eu}}</ref> ოჯახში. 1920 წლის დეკემბერში მიპი [[ვენა|ვენ]]იდან [[ლეიდენი|ლეიდენ]]ში გაგზავნეს, რათა თავი დაეღწია [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ ავსტრიაში არსებული საკვების დეფიციტისთვის. ნიდერლანდებში ჰერმინე აღზარდა ნიუვენბურგების ოჯახმა, სწორედ ნიუვენბურგებმა შეარქვეს სახელი "მიპი". 1922 წელს გიზი თავის აღმზრდელ ოჯახთან ერთად გადავიდა გაასპსტრაატ 25-ში<ref name="Anne Frank Remembered Book, 2010">''Anne Frank Remembered'' book, 2010</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Person Card: Hermine Santrouschitz |url=https://archief.amsterdam/indexen/deeds/f33cb3b9-6e4d-4ad1-a2ba-cf2aa3725d06 |access-date=18 June 2021 |website=archief.amsterdam}}</ref>, [[ამსტერდამი|ამსტერდამ]]ში. გიზი იყო წარჩინებული მოსწავლე და საკუთარ თავს აღწერდა, როგორც „თავშეკავებულს და ძალიან დამოუკიდებელს“; სკოლის დამთავრების შემდეგ ის მუშაობდა [[ბუღალტერია|ბუღალტრად]], ხოლო 1933 წელს კი მდივნად გერმანული სანელებლების ფირმა Opekta-ს ჰოლანდიურ ფილიალში დაიწყო. გიზმა დაწერა: „ოფისი არ იყო ერთადერთი რამ ჩემს ცხოვრებაში. ჩემი სოციალური ცხოვრება ამ დროს ძალიან აქტიური იყო. მიყვარდა ცეკვა და ბევრი ახალგაზრდა ჰოლანდიელი გოგოს მსგავსად, საცეკვაო კლუბის წევრი ვიყავი“.<ref>Gies M., Gold A.L. Anne Frank remembered. The story of the woman who helped to hide the Frank family, London, 2009. p.26.</ref> ოტო ფრანკი ახალი გადასული იყო გერმანიიდან და დაინიშნა Opekta-ს ახლად გაფართოებული ჰოლანდიური ოპერაციების მმართველ დირექტორად. გიზი, ფრანკის თანამშრომელი, ოჯახის ახლო მეგობარი გახდა, ისევე როგორც მისი საქმრო, [[იან გიზი]]. მას შემდეგ, რაც მიპ გიზმა უარი თქვა [[ნაცისტური ქალთა ასოციაცია|ნაცისტურ ქალთა ასოციაციაში]] გაწევრიანებაზე, პასპორტი გაუუქმეს და უბრძანეს, 90 დღის განმავლობაში ავსტრიაში გაეშვათ (რომელიც იმ დროისთვის გერმანიას ჰქონდა ანექსირებული, რის გამოც მიპი გერმანიის მოქალაქედ ითვლებოდა).<ref>Gies M., Gold A.L. Anne Frank remembered. The story of the woman who helped to hide the Frank family, London, 2009. p.77.</ref> წყვილს გარკვეული სირთულეები შეექმნა, მაგრამ დაქორწინდნენ 1941 წლის 16 ივლისს, რათა მიპს ჰოლანდიის მოქალაქეობა მიეღო და ამით დეპორტაციას თავი დაეღწია. „ანა აღფრთოვანებული იყო ჩემი ოქროს ბეჭდით. ის მას ოცნებით უყურებდა. რადგან დრო რთული იყო, ჩვენ მხოლოდ ერთი ბეჭედი გვქონდა, თუმცა წესით წყვილს ორი უნდა ჰქონოდა. [[იან გიზი|ჰენკმა]] და მე ძლივს მოვაგროვეთ საკმარისი ფული ერთი ოქროს ბეჭდისთვის. მან დაჟინებით მოითხოვა, რომ მე უნდა მეტარებინა ის“. გიზის თავისუფალი ფლობა ჰოლანდიური და გერმანული ენების დაეხმარა ფრანკების ოჯახს ჰოლანდიურ საზოგადოებაში ინტეგრირებაში, მიპი და იანი რეგულარული სტუმრები გახდნენ ფრანკების სახლში. საინტერესო ის არის, რომ წიგნში მიპმა იანს ჰენკი უწოდა, რადგან ანა ფრანკმა ეს ფსევდონიმი გამოიყენა თავის დღიურში ==ოჯახების დამალვა== იან გიზთან და Opekta-ს სხვა თანამშრომლებთან (ვიქტორ კუგლერი, იოჰანეს კლეიმანი და ბეპ ვოსკუილი) ერთად, მიპ გიზი ეხმარებოდა ოტო და ედიტ ფრანკებს; თანამშრომლების ქალიშვილებს მარგოს და ანას; ჰერმან, ოგიუსტ და პიტერ ვან პელსებს; და ფრიც ფეფერტს დამალვაში. გიზი ებრაელებს მალავდა კომპანიის საოფისე შენობის ზედა ოთახებში ამსტერდამის Prinsengracht-ზე, 1942 წლის 6 ივლისიდან 1944 წლის 4 აგვისტომდე. <ref>{{Cite web |last=Romagnoli |first=María Mercedes |others=Translated by Josefina Prytyka |title=The guardians of Holland |url=https://www.raoulwallenberg.net/saviors/others/guardians-holland/ |access-date=2024-08-01 |website=The International Raoul Wallenberg Foundation |language=en-US}}</ref>ერთ-ერთ ინტერვიუში გიზმა თქვა, რომ უხაროდა ოჯახებისთვის დახმარება, რადგან უკიდურესად შეშფოთებული იყო [[ამსტერდამი|ამსტერდამში]] ებრაელების მიმართ განვითარებული მოვლენების ნახვის შემდეგ. მიპ გიზი ყოველდღე ხედავდა სატვირთო მანქანებს, რომლებიც დატვირთული იყო ებრაელებით და მიემართებოდა რკინიგზის სადგურისკენ, ნაცისტური საკონცენტრაციო ბანაკებისკენ. ჰერმანემ არავის უთხრა, მათ შორის არც თავის აღმზრდელ მშობლებს, ადამიანების შესახებ, რომლებსაც დახმარებას უწევდა. სამალავში მყოფი ადამიანებისთვის საკვების შეძენისას გიზი ეჭვს თავიდან იცილებდა უამრავი გზით, მაგალითად: დღეში რამდენიმე სხვადასხვა მომწოდებელთან ვიზიტით. მიპი არასოდეს ატარებდა იმაზე მეტს, ვიდრე ერთ სავაჭრო ჩანთას შეეძლო დაეტია, ან რისი დამალვაც შეეძლო თავისი ქურთუკის ქვეშ. რათა Opekta-ს თანამშრომლებში ეჭვი არ აღეძრა, გიზი ცდილობდა სამალავში საათების განმავლობაში არ შესულიყო. მიპ გიზის ქმარმიც, იანი, დაეხმარა რაციონის ბარათების მიწოდებით, რომლებიც "ჰენკმა" უკანონოდ მოიპოვა. მაღაზიებსა და ბაზრებში რეგულარული ვიზიტების წყალობით, გიზს განუვითარდა კარგი წარმოდგენა მომარაგების მდგომარეობაზე. წყვილის ბინაში, მერვედეპლეინის მახლობლად, სადაც ფრანკები ცხოვრობდნენ სამალავში წასვლამდე, გიზმა და იანმა (რომელიც ჰოლანდიის წინააღმდეგობის მოძრაობის წევრი იყო) ასევე დამალეს ანტინაცისტური უნივერსიტეტის სტუდენტი.<ref name="goldstein">{{Cite news|journal=The New York Times|title=Miep Gies, Protector of Anne Frank, Dies at 100|date=11 January 2010|last=Goldstein|first=Richard|url=https://www.nytimes.com/2010/01/12/world/europe/12gies.html|access-date=18 August 2012}}</ref> ==დაპატიმრება== 1944 წლის 4 აგვისტოს დილით, მაგიდასთან მჯდომ გიზს, ვოსკუილთან და კლეიმანთან ერთად, მიუახლოვდა შეიარაღებული მამაკაცი, რომელმაც უბრძანა: "ადგილზე დარჩით! არ იმოძრაოთ! ხმა არ ამოიღოთ!" ოჯახებს უღალატეს და გრიუნე პოლიციამ დააპატიმრა 263 Prinsengracht-ზე დამალული ადამიანები, ისევე როგორც კუგლერი და კლეიმანი. მეორე დღეს გიზი [[გერმანია|გერმანი]]ის პოლიციის ოფისში მივიდა, რათა დაკავებულების პოვნა ეცადა. გიზმა ფული შესთავაზა ფრანკების გამოსასყიდად, მაგრამ უშედეგოდ. გიზი და სხვა დამხმარეები სიკვდილით დასჯილები იქნებოდნენ, თუ ებრაელების დამალვაში გამოიჭერდნენ; თუმცა, არ დააკავეს, რადგან პოლიციელი, რომელიც გიზის გამოსაკითხად მივიდა, ვენიდან, ჰერმანეს მშობლიური ქალაქიდან იყო. პოლიციელმა იცნო გიზის აქცენტი და უთხრა, რომ ერთი და იგივე მშობლიური ქალაქიდან იყვნენ. პოლიციელი გაოცდა, შემდეგ დაიწყო სიარული და ლანძღვა, ბოლოს კი გადაწყვიტა, რომ ჰერმინე დაეტოვებინა. <ref>{{Cite web |title=Video |url=https://www.youtube.com/watch?v=aDU34fvA9C4 |url-access=subscription |website=[[YouTube]]}}</ref> გიზი ქმართან ერთად ამსტერდამში უსაფრთხოდ დარჩა ომის ბოლომდე. სანამ სამალავი გაიწმინდებოდა ხელისუფლებას მიერ, გიზმა და ახალგაზრდა მდივანმა ბეპ ვოსკუილმა შეაგროვეს ანა ფრანკის დღიურების ნაწილები და შეინახეს თავიანთი მაგიდის უჯრაში. გიზს მტკიცედ იყო გადაწყვეტილი, რომ დღიური ანასთვის დაებრუნებინა. მას შემდეგ, რაც ომი დასრულდა და დადასტურდა, რომ ანა ფრანკი გარდაიცვალა [[ბერგენ-ბელსენის საკონცენტრაციო ბანაკი|ბერგენ-ბელსენის საკონცენტრაციო ბანაკში]], გიზმა ფურცლებისა და რვეულების კოლექცია გადასცა საიდუმლო სამალავის ერთადერთ გადარჩენილს, ოტო ფრანკს.<ref name="BBC100"/> ოტომ ოჯახისთვის რამდენიმე ნაწილი გადაწერა, ოტო ფრანკი დაარწმუნეს ანას ჩანაწერების ღირებულებაში, ოჯახის განსაცდელის შესახებ და მოაწყო წიგნის გამოცემა 1947 წელს. გიზს დღიურები ოტოსთვის გადაცემამდე არ წაუკითხავს და მოგვიანებით აღნიშნა, რომ ასე რომ მოქცეულიყო, ჩანაწერების განადგურება მოუწევდა, რადგან ჩანაწერებში მოხსენიებული იყო ხუთივე დამხმარისა და შავი ბაზრის მომწოდებლების სახელები. ოტო ფრანკმა დაარწმუნა გიზი, რომ დღიური მეორე გამოცემისას წაეკითხა. 1947 წელს მიპ და იან გიზი გადავიდნენ Jekerstraat 65-ში, მერვედეპლეინის მახლობლად, ოტო ფრანკთან ერთად. <ref name="Anne Frank Remembered Book, 2010" /> მიპ გიზი არაერთხელ არწმუნებდა ანა ფრანკის ბიოგრაფს, მელისა მიულერს, რომ თავად გიზს არ ეგონა, რომ მთავარი ეჭვმიტანილი, ვილემ ვან მაარენი, იყო ღალატის ჩამდენი.<ref>Melissa Müller: ''Anne Frank: The Biography''. Metropolitan Books, Henry Holt and Company, New York, 1998 (revised edition 2013), Foreword to the revised edition, page XV.</ref> ==ჯილდოები და აღიარება== მიპ და იან გიზი იად ვაშემმა "ერთა შორის მართლებად" აღიარა 1972 წლის 8 მარტს. <ref>[https://www.yadvashem.org/righteous/stories/gies.html Yad Vashem website]</ref> 1994 წელს გიზს მიენიჭა [[გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკა (1949-1990)|გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკ]]ის ღირსების ორდენი და [[უოლენბერგის მედალი]] [[მიჩიგანის უნივერსიტეტი|მიჩიგანის უნივერსიტეტის]] მიერ. 1997 წელს მას ნიდერლანდების დედოფალმა [[ბეატრიქსი|ბეატრიქსმა]] ნარინჯისფერ-ნასაუს ორდენის რაინდის წოდება მიანიჭა. მცირე პლანეტას „99949 Miep Gies“ მიპის პატივსაცემად დაერქვა სახელი. ყოველთვის ამტკიცებდა, რომ მიუხედავად იმისა, რომ აფასებდა ჯილდოებს, ჯილდოები აბნევდნენ მას: „მე გმირი არ ვარ. მე განსაკუთრებული პიროვნება არ ვარ. ყურადღება არ მინდა. მე გავაკეთე ის, რასაც ნებისმიერი წესიერი ადამიანი გააკეთებდა.“ 2009 წლის 30 ივლისს ავსტრიის ელჩმა ნიდერლანდებში, [[ვოლფგანგ პაული|ვოლფგანგ პაულმა]], გიზს სახლში გადასცა ავსტრიის რესპუბლიკისთვის გაწეული მომსახურებისთვის დიდი საპატიო ნიშანი.<ref>{{cite web |title=Grand Decoration of Honour for Services |url=http://www.miepgies.nl/en/615.html |access-date=27 September 2012 |website=Miep Gies}}</ref> ==გარდაცვალება და მემკვიდრეობა== მიპ გიზი გარდაიცვალა 2010 წლის 11 იანვარს, 100 წლის ასაკში, ქალაქ [[ჰოორნი|ჰოორნში]], დაცემის შედეგად მიღებული დაზიანებების შემდეგ. <ref name="goldstein" /><ref name="bbc-died">{{cite news |date=12 January 2010 |title=Anne Frank diary guardian Miep Gies dies aged 100 |url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/8453331.stm |access-date=12 January 2010 |work=[[BBC News]] |publisher=}}</ref> გიზი ინფორმირებული იყო ფრანკების ოჯახის დამალვის შესახებ თავისი მოგონებებისთვის 1995 წლის დოკუმენტურ ფილმში „[[ანა ფრანკი - გახსენება]]“ (Anne Frank Remembered), ჯონ ბლეირის მიერ. მიპ გიზის ამბავი ადაპტირებული იქნა 2023 წლის მინისერიალში „[[პატარა სინათლე]]“ (A Small Light), სადაც გიზის როლს ბელ პაული ასრულებს. გიზის როლი ასევე შეასრულა მსახიობმა და კომიკოსმა პეტ ქეროლმა 2007 წლის ფილმში „[[თავისუფლების მწერლები]]“ (Freedom Writers), ჰილარი სუონკის მონაწილეობით<ref>{{Cite web |last=Miller |first=Caroline |date=2022-02-06 |title=A Small Light Miniseries to Tell the Story of Anne Frank's Protectors on Disney+ |url=https://movieweb.com/disney-orders-a-small-light-miniseries/ |access-date=2024-07-25 |website=MovieWeb |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Franklin |first=Garth |date=2007-01-05 |title=Review: "Freedom Writers" |url=https://www.darkhorizons.com/review-freedom-writers/ |access-date=2025-05-11 |website=Dark Horizons |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Travers |first=Peter |date=2007-01-08 |title=Freedom Writers |url=https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-reviews/freedom-writers-255877/ |access-date=2025-05-11 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1909]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 11 იანვარი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2010]] [[კატეგორია:აქტივისტები]] [[კატეგორია:ვენაში დაბადებულები]] b3456b2pnoz9kzq58dd9n5e5kewpr3o 0 609148 5428260 5427669 2026-07-06T17:55:41Z Glebushko0703 184939 5428260 wikitext text/x-wiki ==ნილს ივარ ბოლინი== '''ნილს ივარ ბოლინი''' (დ. [[17 ივლისი]], [[1920]], [[ჰერნეშანდი]], [[შვედეთი]] — გ. [[21 სექტემბერი]], [[2002]], [[შვედეთი]]) — [[შვედეთი|შვედი]] მექანიკოსი ინჟინერი და გამომგონებელი, სამპუნქტიანი უსაფრთხოების ღვედის შემქმნელი, რომელიც ბოლინმა კომპანია [[ვოლვო]]ში მუშაობისას გამოიგონა. ==ბიოგრაფია== ბოლინი დაიბადა [[ჰერნეშანდი|ჰერნეშანდში]], შვედეთში. 1939 წელს ბოლინმა მიიღო მექანიკური ინჟინერიის დიპლომი ჰერნეშანდის სასწავლო დაწესებულებიდან (Härnösand Läroverk). 1942 წელს ბოლინმა დაიწყო მუშაობა თვითმფრინავების მწარმოებელ კომპანია სააბში (SAAB) თვითმფრინავების დიზაინერად და მონაწილეობდა კატაპულტირებადი სავარძლების შემუშავებაში. 1958 წელს ბოლინი შეუერთდა კომპანია [[Volvo|ვოლვო]]ს უსაფრთხოების ინჟინრის თანამდებობაზე. ბოლინს მიეწერება თანამედროვე [[სამპუნქტიანი უსაფრთხოების ღვედი]]ს გამოგონება, რომელიც დღეს ყველა ავტომობილის სტანდარტულ უსაფრთხოების ფუნქციას წარმოადგენს. ბოლინმა უსაფრთხოების ღვედზე დაახლოებით ერთი წლის განმავლობაში იმუშავა, გამოიყენა სააბში კატაპულტირებადი სავარძლების შემუშავებისას მიღებული გამოცდილება და ძირითადად კონცენტრირებული იყო მძღოლის უსაფრთხოების უზრუნველყოფაზე საავტომობილო ავარიის დროს. სამპუნქტიანი უსაფრთხოების ღვედის ტესტირების შემდეგ, ბოლინმა წარადგინა თავისი გამოგონება კომპანია ვოლვოში 1959 წელს და მიიღო პირველი პატენტი (ნომერი 3,043,625). ათი წლის შემდეგ, 1969 წელს, ბოლინმა ხელმძღვანელობა გაუწია [[ვოლვოს ცენტრალური კვლევათა და განვითარების დეპარტამენტი|ვოლვოს ცენტრალურ კვლევათა და განვითარების დეპარტამენტ]]ს. 1974 წელს ბოლინს მიენიჭა [[რალფ ისბრანდტის საავტომობილო უსაფრთხოების ინჟინერიის ჯილდო]], ხოლო 1989 წელს ბოლინი შეყვანილი იქნა [[უსაფრთხოებისა და ჯანმრთელობის დიდების დარბაზი|უსაფრთხოებისა და ჯანმრთელობის დიდების დარბაზ]]ში. 1995 წელს ბოლინმა მიიღო ოქროს მედალი [[შვედეთის სამეფო საინჟინრო მეცნიერებათა აკადემია|შვედეთის სამეფო საინჟინრო მეცნიერებათა აკადემი]]ისგან,<ref name="AHF=Bohlin">{{cite web |url=http://www.automotivehalloffame.org/inductee/nils-bohlin/8/ |title=Nils Bohlin |work=Hall of Fame Inductees |publisher=Automotive Hall of Fame |year=1999 |accessdate=March 9, 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160308034826/http://www.automotivehalloffame.org/inductee/nils-bohlin/8/ |archivedate=March 8, 2016 }}</ref> ხოლო 1999 წელს ბოლინი შეყვანილი იქნა [[საავტომობილო დიდების დარბაზი|საავტომობილო დიდების დარბაზშ]]ი. 1985 წელს ბოლინმა დატოვა ვოლვოს უფროსი ინჟინრის თანამდებობიდა საპენსიო ასაკში და სიკვდილის შემდგომ შეირჩა [[გამომგონებელთა ეროვნული დიდების დარბაზი|გამომგონებელთა ეროვნულ დიდების დარბაზ]]ში. ბოლინი გარდაიცვალა 2002 წლის 21 სექტემბერს, 82 წლის ასაკში, გულის შეტევის შედეგად და დაკრძალულია [[ტორპა]]ს ეკლესიაში რამფალში, იდრეს მუნიციპალიტეტი, შვედეთი. ==პირადი ცხოვრება== ზრდასრულ ასაკში ბოლინი ქორწინებაში იყო მაი-ბრიტ ბოლინთან. ბოლინი იყო მაი-ბრიტის ორი შვილის მამინაცვალი, შემდეგ კი ბოლინსა და მაი-ბრიტს ერთად ჰყავდათ ორი შვილი და ცამეტი შვილიშვილი. ==გავლენა ისტორიაზე== სამპუნქტიანმა უსაფრთხოების ღვედმა შეცვალა სამყარო საავტომობილო ავარიების დროს მიღებული დაზიანებების პრევენციით. [[აშშ-ს გზათა უსაფრთხოების ეროვნული ადმინისტრაცია|აშშ-ს გზათა უსაფრთხოების ეროვნული ადმინისტრაციი]]ს (National Highway Traffic Safety Administration) მონაცემებით, <ref>{{cite web |title=Seat Belts |url=https://www.nhtsa.gov/risky-driving/seat-belts |publisher=NHTSA |accessdate=9 October 2019 |archive-date=2 ოქტომბერი 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191002215845/https://www.nhtsa.gov/risky-driving/seat-belts }}</ref>უსაფრთხოების ღვედი წელიწადში დაახლოებით 15 000 ადამიანის სიცოცხლეს არჩენს მხოლოდ შეერთებულ შტატებში. ეფექტური სამპუნქტიანი ღვედის შექმნის გარდა, ბოლინმა დაამტკიცა ღვედის ეფექტურობა შვედეთში 28 000 ავარიის შესწავლის საფუძველზე და წარადგინა ნაშრომი მე-11 [[სტაპის საავტომობილო ავარიების კონვენციაზე]]. ღვედის გარეშე მგზავრებს სასიკვდილო დაზიანებები მიღებული ჰქონდათ სიჩქარის მთელ დიაპაზონში, მაშინ როდესაც ღვედით შეკრული მგზავრებიდან არცერთი არ დაშავებულა სასიკვდილოდ 60 მილ/სთ-ზე დაბალ სიჩქარეზე. <ref>{{cite conference |url = http://papers.sae.org/670925 |title = A Statistical Analysis of 28,000 Accidents with Emphasis on Occupant Restraint Value |first = Nils | last = Bohlin |year = 1967 |conference = 11th Stapp Car Crash Conference |publisher = Society of Automotive Engineers |id = SAE Technical Paper 670925 |doi = 10.4271/670925 |quote = |access-date = 2012-03-30 |archive-url = https://web.archive.org/web/20131106011114/http://papers.sae.org/670925/ |archive-date = 2013-11-06 |url-status = dead |url-access= subscription }}</ref> არცერთი ღვედით შეკრული მგზავარი სასიკვდილოდ არ დაშავდა, თუ სამგზავრო განყოფილება დარჩა ხელუხლებელი. კვლევის შედეგად აშშ-ს ტრანსპორტის დეპარტამენტმა სავალდებულო გახადა სამპუნქტიანი უსაფრთხოების ღვედების დამონტაჟება ამერიკულ ავტომობილებში. 1968 წელს უსაფრთხოების ღვედის ახალი დიზაინი თავისუფლად ხელმისაწვდომი გახდა საზოგადოებისთვის. განვითარებულ ქვეყნებში მგზავრებს კანონით ევალებათ უსაფრთხოების ღვედების გამოყენება. ==რესურსები ინტერნეტში== * Dredge, Richard. ''Volvo''. Haynes Publishing: Sparkford, UK, November 2003 ==სქოლიო== [[კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1920]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 21 სექტემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2002]] [[კატეგორია:შვედი ინჟინრები]] [[კატეგორია:გამომგონებლები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:მექანიკური ინჟინერია]] ddi7r3k9z2f80ss0zplcnd2djgbwm7q 1 618496 5428398 4980815 2026-07-07T02:19:13Z Emperor of Emperors 107960 მომხმარებელმა Emperor of Emperors გვერდი „[[განხილვა:თამარი (თეიმურაზ II-ის მეუღლე)]]“ გადაიტანა გვერდზე „[[განხილვა:თამარ II]]“: მეფობდა 4980815 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 653176 5428232 5279798 2026-07-06T16:27:11Z Eletskh-QR 175175 5428232 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Emilio Vedova.jpg|მინი|მარჯვნივ|ემილიო ვედოვა]] '''ემილიო ვედოვა'''(დ. [[1919]] წლის [[9 აგვისტო]] – გ. [[2006]] წლის [[25 ოქტომბერი]]) — თანამედროვე იტალიელი [[მხატვარი]]. ==ადრეული ცხოვრება== ემილიო ვედოვა დაიბადა [[ვენეცია]]ში. ხელოვნების ნიჭი მამისგან ერგო.მესამე შვილია შვიდ შვილს შორის. ადრეული ასაკიდან დაიწყო მუშაობა, ძირითადად მუშაობდა ქარხანაში. მოგვიანებით მუშაობდა სამუშაო ფოტოგრაფიისა და რესტავრაციის სტუდიაში. ==კარიერა== ემილიო ვედოვა მეტწილად თვითნასწავლი ხელოვანი იყო.<ref name=guard>{{cite news|last=Masters|first=Christopher|title=Emilio Vedova Obituary|url=https://www.theguardian.com/news/2006/nov/28/guardianobituaries.italy?INTCMP=SRCH |access-date=23 March 2013|newspaper=The Guardian|date=27 November 2006}}</ref> მეორე მსოფლიო ომის დროს,ექსპრესიონიზმის ეპოქაში მცირე გამოცდილების დაგროვების შემდეგ, შეუერთდა ჯგუფ "კორენტეს" (1942–1943), რომელშიც შედიოდნენ სხვა ხელოვანები, როგორიცაა [[რენატო გუტუზო]] და [[რენატო ბიროლი]]. მხატვარმა წინარე გამოცდილება ნახატებშიც ასახა. ვენეციაში დაბრუნდა ომის დასრულებისას და გადამწყვეტი როლი ითამაშა ომისშემდგომი იტალიური ხელოვნების განვითარებაში, რომელიც უკავშირდებოდა ევროპულ [[ავანგარდიზმი|ავანგარდიზმ]]ს. ვედოვას ნამუშევრები ბევრად უფრო აბსტრაქტული გახდა. 1946 წელს ხელი მოაწერა მანიფესტს სახელად "გერნიკის მიღმა", სადაც შედიოდა რამდენიმე იტალიელი ხელოვანი, რომლებიც მოგვიანებით გახდნენ ცნობილი. 1947 წელს დააარსა Fronte Nuovo delle Arti (ხელოვნების ახალი ფრონტი). 1951 წელს გამართა პირველი ინდივიდუალური გამოფენა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებ]]ში, Catherine Viviano-ს გალერეაში [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკ]]ში. სწორედ ეს გამოფენა იყო ადგილი, სადაც მხატვარმა დაიწყო კოლექციონერების მოზიდვა, მათ შორის [[პეგი გუგენჰაიმი|პეგი გუგენჰაიმის]]. 1952 წელს გახდა გავლენიანი Gruppo degli Otto-ს (რვიანების ჯგუფი) წევრი, რომელიც ორგანიზებული იყო კრიტიკოს [[ლიონელო ვენტური]]ს მიერ. ცნობილია, რომ სწორედ ამ გამოფენამ წამოიწყო ხელოვნების ახალი მიმდინარეობა, რომელიც ცნობილია როგორც [[ინფორმალიზმი]]. აგრეთვე მხატვრის ნამუშევრებმა მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა ხელოვნების მიმდინარეობაზე სახელად Arte Povera (ღარიბი ხელოვნება) .<ref name=tel>[s.n.] (20 November 2006). [https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/1534613/Emilio-Vedova.html Emilio Vedova] (obituary). ''The Telegraph''. Accessed July 2013.</ref> მოგვიანებით დაამყარა ნაყოფიერი თანამშრომლობა კომპოზიტორ [[ლუიჯი ნონოსი|ლუიჯი ნონოს]]თან, შექმნა დეკორაციები და კოსტიუმები ოპერისთვის სახელად Intolleranza 1960. 1984 წელს შექმნა ორიგინალური განათება ნონოს ოპერისთვის [[ოპერის თეატრი ლა ფენიჩე|ოპერის თეატრ ლა ფენიჩე]]ში. ჰქონდა მრავალი გალერეისა და მუზეუმის გამოფენა, ისეთ ადგილებში, როგორიცა [[თანამედროვე ხელოვნების ეროვნული გალერეა|თანამედროვე ხელოვნების ეროვნული გალერეა რომში]].<ref name=chiv>[[Alain Chivilò]] (2008). [http://www.eugeniodavenezia.eu/en/amici_pittori.php?id=6 Vedova Emilio]. eugeniodavenezia.eu. Accessed July 2013.</ref> ვედოვას ნამუშევრები ძალიან წარმატებული აღმოჩნდა აუქციონებზე. მხატვარმა ცხოვრების უმეტესი ნაწილი გაატარა ვენეციაში, სადაც ასწავლიდა [[სახვითი ხელოვნების აკადემია]]ში. ==ჯილდოები== ვედოვას წვლილი ხელოვნებაში აღიარებული იქნა ჯილდოებითა და ინდივიდუალური გამოფენებით. [[1951]] წელს პირველ [[სან-პაულოს ბიენალე]]ზე მიენიჭა პრიზი ახალგაზრდა მხატვრებისთვის. [[1956]] წელს მოიგო [[გუგენჰაიმის საერთაშორისო ჯილდო.]] [[1960]] წელს ვენეციის ბიენალეზე მიიღო გრანდ პრიზი მხატვრობისთვის. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვედოვა, ემილიო}} [[კატეგორია:იტალიელი მხატვრები]] [[კატეგორია:დაბადებული 9 აგვისტო]] [[კატეგორია:დაბადებული 1919]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2006]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ოქტომბერი]] nbnvzk7udlytnvaati5ktf4rcg1tkol 0 864233 5428264 5408230 2026-07-06T18:03:32Z GiorgiXIII 62215 5428264 wikitext text/x-wiki [[სურათი:MTKP.JPG|thumb|ლიანდაგმზომი ავტომოტრისა МТКП]] [[სურათი:Автомотриса АГД-1А с грузовым прицепом УП-4.jpg|thumb|ავტომოტრისა [[АГД-1А]]]] [[სურათი:J40 735 Vossloh-Schienenschleifmaschine.jpg|thumb|რელსგამხეხი მანქანა HSG-2]] [[სურათი:Планировщик балласта ПБ-01.JPG|thumb|ბალასტის გამასწორებელი [[ПБ-01]]]] '''სპეციალური თვითმავალი მოძრავი შემადგენლობა''' (შემოკლ. '''სთმშ''') — [[რკინიგზის ტრანსპორტი|რკინიგზის]] [[რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა|მოძრავი შემადგენლობა]] ([[ავტომოტრისა|ავტომოტრისები]], [[მოტომავალი|მოტომავლები]], [[დრეზინა|დრეზინები]] და სხვა [[თვითმავალი მანქანა|თვითმავალი მანქანები]]) მოწყობილობებისა და აღჭურვილობების მომსახურებისათვის: [[რკინიგზის ლიანდაგი|ლიანდაგი]], [[საკონტაქტო ქსელი]] და ენერგომომარაგების მოწყობილობები, კავშირგაბმულობის, ცენტრალიზაციის და ბლოკირების მოწყობილობები. ''სთმშ''-ს აუცილებელი მახასიათებელია საკუთარი [[წევის ენერგეტიკული დანადგარი|წევის ენერგეტიკული დანადგარების]] არსებობა. სთმშ [[მგზავრი|მგზავრთა]] [[კაბინა|კაბინებით]] ასევე გამოიყენება ადამიანთა გადასაყვანად სამუშაოს წარმოების ადგილზე. სთმშ-ზე შესაძლებელია დაყენდეს დახრილი კრანები, ელექტროგენერატორები, როგორც მექანიზირებული [[სალიანდაგო ინსტრუმენტი|სალიანდაგო ინსტრუმენტების]] დენის წყარო, შესადუღებელი გენერატორები, მანიპულატორები, საბურღი აპარატები. სთმშ-ს ასევე მიეკუთვნება ავტონომიური თოვლმწმენდი მატარებლები, თვითმავალი [[ლიანდაგდამგები|ლიანდაგდამგებები]], თვითმავალი [[ღორღმწმენდი მანქანა|ღორღმწმენდი მანქანები]]. [[სურათი:SM3-003 (locomotive).jpg|thumb|თვითმავალი თოვლმწმენდი მატარებელი СМ3]] სთმშ-ს წევის ენერგეტიკული დანადგარი შეიძლება იყოს როგორც [[კარბურატორის ძრავი|კარბურატორის ძრავიანი]] ([[ავტოდრეზინა]]), ასევე [[დიზელის ძრავი|დიზელის]]. წევის გადამყვანი მექანიზმი შეიძლება იყოს ელექტრული (ძრავა-გენერატორი), ჰიდრავლიკური, მექანიკური. სთმშ-ს ძარა გაანგარიშებულია უმნიშვნელო წევის ძალის აღქმაზე, ამიტომ სთმშ-ში შეიძლება ჩაერთოს ერთი — ორი [[ვაგონი]] (მაგალითად, [[ბაქანი (ვაგონი)|ბაქანი]] ლიანდაგის ზედნაშენის მასალებით). მოძრავი შემადგენლობის სხვა ერთეულების ჩასაბმელად სთმშ-ზე ორივე ბოლოდან ყენდება [[ავტოგადასაბმელი СА-3|ავტოგადასაბმელები]]. XX საუკუნის ოცდაათიანი წლების დასაწყისში საკონტაქტო ქსელზე სამუშაოები სრულდებოდა [[Уа (ავტოდრეზინა)|Уа]] ტიპის დრეზინების გამოყენებით, რომლებიც აღჭურვილები იყვნენ უძრავი მუშა მოედნით და დამატებითი კიბით. დრეზინის კონსტრუქციული სიჩქარე ადგენდა 50 კმ/სთ-ს. შემდგომ წლებში სალიანდაგო დისტანციები მარაგდებოდა [[ИД-1]] და [[ТД-5]] ტიპის [[მისაბმელი]]ანი ასაღები [[მოტოდრეზინა|მოტოდრეზინებით]], რომლებიც XX საუკუნის 60-იან წლებამდე გამოიყენებოდა, როგორც სატრანსპორტო საშუალება. 1950 წელს Уа-ს ტიპის დრეზინები შეიცვალა ДМ ტიპის იზოლირებული და ასაწევი მუშა მოედნებიანი დრეზინებით. დრეზინა გამოდიოდა ორღერძიან პლატფორმაზე, აღჭურვილი კაუჭის სამაგრით; პლატფორმაზე განლაგებული იყო კაბინა ბენზინის ძრავით ([[ლიხაჩოვის სახელობის ქარხანა|ЗИС-120]]) და ასაწევ-შემოსატრიალებელი იზოლირებული მუშა მოედანი, რომელიც საშუალებას იძლეოდა ემუშავა საკონტაქტო ხაზზე 3,3 კილოვოლტი ძაბვის ქვეშ. 1965 წელს [[საბჭოთა კავშირის გზათა მიმოსვლის სამინისტრო]]ს ელექტროფიკაციისა და ელექტრომომარაგების მეურნეობის მთავარი სამმართველოს საპროექტო-საკონსტრუქტორო ბიურომ შეიმუშავა ДМ დრეზინის მოდერნიზაციის პროექტი. 1967 წელს მოცემული პროექტის შესაბამისად საბჭოთა კავშირის გზათა მიმოსვლის სამინისტროს პერმის ქარხანაში დაიწყო ДМ დრეზინის დაგეგმილი მოდერნიზაცია. XX საუკუნის 60-იან წლებში რკინიგზის ელექტროფიკაციის საპროექტო-საკონსტრუქტორო ბიურომ ტიხორეცკის მანქანათმშენებლობის ქარხანასთან ერთად შეიმუშავა ავტომოტრისა [[АГВ]]-ს პროექტი ჰიდრომექანიკური გადამცემით, რომელიც საშუალებას იძლეოდა განევითარებინა სიჩქარე 80 კმ/სთ-მდე, ხოლო 1980-იან წლებში ავტომოტრისა [[АДМ]]-ის პროექტი. АДМ-ის ძალოვანი დანადგარის სიმძლავრე საშუალებას იძლეოდა განევითარებინა სიჩქარე 100 კმ/სთ-მდე და ემუშავა მისაბმელი მასით 60 ტონამდე. საკონტაქტო ქსელის ბოძებისა და ფუნდამენტის დასაყენებლად, სხვადასხვა დასატვირთ-დასაცლელი სამუშაოების ჩასატარებლად, ასევე სხვა სახის სამუშაოებისთვის ავტომოტრისა აღიჭურვა ტელესკოპიური ისრის ჰიდრავლიკური კრანით. მუშა მოედნის მართვა ხდებოდა დიტანციურად, მისი მოხვევის ზღვრული კუთხე იყო 210° ლიანდაგის ღერძიდან 6,5 მეტრის მანძილზე მუშაობის შესაძლებლობით. ძრავი — დიზელის, მდებარეობს კაბინის ფარგლებს გარეთ, რომელშიც შესაძლებელია განთავსდეს 11 ადამიანი. დღეისათვის ავტომოტრისა АДМ-ს გააჩნია სხვადასხვა მოდიფიკაციები და (სახეობაზე დამოკიდებული) აღჭურვილია სამონტაჟო კალათებით ([[1АДМ-1,3]]), ტელესკოპიური კოშკებით, საბურღი მოწყობილობებით ([[АДМ1С|АДМ-1С]]), კრან-მანიპულატორით ([[АДМ-1,3 см]]) და სხვა მოწყობილობებით. საშუალო კლასის ავტომოტრისა [[АРВ-1]] დამზადდა 1995 წელს ღია სააქციო საზოგადოება „[[მურომთბომავალი]]ს“ მიერ. ის აღიჭურვა ასაწევ-მოსაბრუნებელი არაიზოლირებული მუშა მოედნით, რომელზეც მდებარეობდა მავთულის გამოსასვლელი ხელის პნევმოინსტრუმენტის ჩასართავად. ავტომოტისა აღჭურვილი იყო ჯალამბარით სამონტაჟო ისრის მავთულის გასაჭიმად. დღეისათვის სპეციალური მოძრავი შემადგენლობა მათ მიერ შესრულებული ფუნქციების მიხედვით შეიძლება დავყოთ შემდეგ სახეობებად: * რკინიგზის თოვლმწმენდი ტექნიკა * მშენებლობის, რკინიგზის დიაგნოსტიკის და რემონტის, ასევე სალიანდაგო აღჭურვილობის სალიანდაგო მანქანები * სპეციალური სამეცნიერო და სამხედრო მოძრავი შემადგენლობები * სასარგებლო წიაღისეულის მომპოვებელი მაღაროებისა და კარიერების მოძრავი შემადგენლობები * თვითმავალი მანქანები, დრეზინები. [[კატეგორია:რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა]] 69uqzxeqifhfzu194p3fl7nm8gcumn0 0 870261 5428389 5326944 2026-07-07T01:14:42Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428389 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = პინარ დენიზი | ფოტო = | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[4 ნოემბერი]], [[1993]] | დაბადგილი =[[ადანა]], [[თურქეთი|თურქეთი]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[თურქი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = [[სტამბოლის უნივერსიტეტი|სტამბოლის უნივერსიტეტი]] | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[მსახიობი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = 1.67 მ. | წონა = 60 კგ. | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = ქაან ილდირიმი | პარტნიორები = | შვილები = 1 | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }}'''პინარ დენიზი''' (დ.[[4 ნოემბერი]], წ. [[1993]]) — [[თურქი]] [[მსახიობი]], რომელიც საზოგადოებისთვის ყველაზე მეტად ცნობილია როლებით პროექტებში: „ღალატი და ერთგულება“ ([[2016]]–[[2018]]), „სიყვარული 101“ (2020–2021) და „მართლმსაჯულება“ (2021–2024) — სერიალით, რომელმაც ემის საერთაშორისო ჯილდო მოიპოვა. „მართლმსაჯულებაში“ შესრულებული როლისთვის მან [[2022]] და [[2023]] წლებში საუკეთესო მსახიობი ქალის ნომინაციაში „ოქროს პეპლის“ ჯილდო დაიმსახურა. გარდა ამისა, დენიზი ორჯერ იყო ნომინირებული თურქ კინოკრიტიკოსთა ასოციაციის ჯილდოზე ფილმებში — ,,Two Types of People" (2020) და ,,Black Night"(2022) — შესრულებული როლებისთვის. ==ადრეული ცხოვრება და კარიერა== პინარ დენიზი [[1993]] წლის 4 ნოემბერს [[ადანა|ადანაში]] დაიბადა. მისი ოჯახი ლიბანური წარმოშობისაა<ref>{{Cite web |date=2021 |title=Pinar Deniz: The Indispensable Name of Great Productions |url=https://www.doyouknowturkey.com/pinar-deniz-the-indispensable-name-of-great-productions/ |website=Doyouknowturkey.com |access-date=2026-02-21 |archive-date=2026-02-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260225160129/https://www.doyouknowturkey.com/pinar-deniz-the-indispensable-name-of-great-productions/ }}</ref> და ერთ-ერთი არაბული ოჯახია უძველესი და მულტიკულტურული ქალაქ [[მარდინი|მარდინიდან]]. მსახიობი აღნიშნავს, რომ ბავშვობაში არაბულად<ref>{{cite web | url=https://www.bolgegundem.com/guzelligiyle-goz-kamastiran-pinar-denizin-arapca-itirafi-saskinlik-yaratti-otekilestir-9304g.htm | title=Güzelliğiyle göz kamaştıran Pınar Deniz'in 'Arapça' itirafı şaşkınlık yarattı! "Ötekileştirilmemek için" }}</ref> საუბრობდა, თუმცა ახლა ენა დავიწყებული აქვს. მოგვიანებით ის ოჯახთან ერთად [[სტამბოლი|სტამბოლში]], თარაბიაში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც ის გაიზარდა.<ref>{{cite web | url = http://www.hurriyet.com.tr/kelebek/hurriyet-cumartesi/dunyayi-kurtarmam-lazim-durtusune-kapildim-40656489 | title = Mardinliyim. Aslen Arap kökenliyiz..Tarabya'da sokak kültürüyle büyüdüm | newspaper = [[Hürriyet]] | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200125143518/http://www.hurriyet.com.tr/kelebek/hurriyet-cumartesi/dunyayi-kurtarmam-lazim-durtusune-kapildim-40656489 | archivedate = 25 January 2020 | accessdate = 25 January 2020}}</ref><ref>{{cite web | url = https://www.posta.com.tr/pinar-deniz-cephede-savasmak-isterdim-1264354 | title = Adana'da doğdum | newspaper = [[Posta (newspaper)|Posta]] | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200125132553/https://www.posta.com.tr/pinar-deniz-cephede-savasmak-isterdim-1264354 | archivedate = 25 January 2020 | accessdate = 25 January 2020}}</ref> მას [[სტამბოლის უნივერსიტეტი|სტამბოლის უნივერსიტეტის]] საზოგადოებასთან ურთიერთობისა და რეკლამირების ფაკულტეტი აქვს დაამთავრებული. თურქეთში COVID-19-ის<ref>{{cite web | url = https://www.hurriyet.com.tr/kelebek/magazin/anneannesi-corona-virusten-hayatini-kaybetmisti-pinar-deniz-once-sakin-olmak-gerek-41486697 | title = Anneannesi corona virüsten hayatını kaybetmişti! Pınar Deniz: Önce sakin olmak gerek | newspaper = [[Hürriyet]] | date = 5 April 2020 | accessdate = 12 June 2020}}</ref> პანდემიის დროს მან დედის მხრიდან ბებია დაკარგა. მისი სატელევიზიო დებიუტი [[2014]] წელს შედგა სასკოლო სერიალში ,,Sil Baştan", სადაც ევრიმის პერსონაჟი განასახიერა, მოგვიანებით კი [[მურატ დალქილიჩის]] სიმღერის „Yani“ კლიპში გამოჩნდა. მისი კარიერული წინსვლა სერიალს „ღალატი და ერთგულება” უკავშირდება, რომელშიც ილდიზის როლი შეასრულა. 2021 წელს მან მთავარი როლი [[ქაან ურგანჯიოღლუ|ქაან ურგანჯიოღლუსთან]] ერთად შეასრულა სერიალში „მართლმსაჯულება“, რომელთან ერთადაც მანამდე ნეთფლიქსის სერიალში „სიყვარული 101“<ref>{{cite web |title=Disney Plus Türkiye'de yer alacak üç yerli dizi daha açıklandı (Turkish) |url=https://boxofficeturkiye.com/haber/disney-plus-turkiye-de-yer-alacak-uc-yerli-dizi-daha-aciklandi--4241 |access-date=3 July 2022 |website=Box Office Turkiye}}</ref> ითამაშა. ==პერსონალური ცხოვრება== 2022 წლის ზაფხულიდან დენიზს ურთიერთობა ჰქონდა მსახიობ [[ქაან ილდირიმთან]]. წყვილი 2024 წლის 17 სექტემბერს იტალიაში დაქორწინდა. == რესურსები ინტერნეტში== * {{IMDb name|8496758}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:დენიზი, პინარ}} [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:დაბადებული 4 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1993]] [[კატეგორია:თურქი მსახიობები]] [[კატეგორია:სტამბოლის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები]] pn2viiukpbtt30mr8lpde41ttf7ynfg 0 874082 5428358 5383792 2026-07-06T20:31:10Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428358 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი | სახელი= | მშობლიური სახელი= | სურათი= | სურათის ზომა= | წარწერა= | დაბადების სახელი= | ფსევდონიმი= | დაბადების თარიღი= | დაბადების ადგილი= | გარდაცვალების თარიღი= | გარდაცვალების ადგილი= | მოქალაქეობა= | განათლება= | სამეცნიერო ხარისხი= | ეროვნება= | რელიგია= | პარტია= | ძირითადი იდეები= | საქმიანობა= | მამა= | დედა= | მეუღლე= | შვილები= | ნათესავები = | ჯილდოები= | ხელმოწერა= | საიტი= }} '''პედრო ფრანსისკო კარმონა ესტანგა''' (დ. [[6 ივლისი]], [[1941]]) — [[ვენესუელელები|ვენესუელელი]] [[პოლიტიკოსი]], [[ეკონომისტი (მრავალმნიშვნელოვანი)|ეკონომისტი]] და [[ბიზნესმენი]]. კარმონა იყო ბიზნეს ფედერაციის „ფედეკამარასის“ [[პრეზიდენტი]] და [[2002]] წლის სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობის შემდეგ 47 საათის განმავლობაში [[ვენესუელის პრეზიდენტის]] თანამდებობას იკავებდა.<ref name ="bbc">[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/americas/2009907.stm Venezuelan coup leader given asylum] - BBC News, 27 May 2002</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/hi/spanish/latin_america/newsid_1925000/1925185.stm En imágenes: el "día negro" de Chávez] BBC Mundo, 12 April 2002</ref> ==აკადემიური წარსული და ბიზნეს კარიერა== კარმონა დაიბადა [[ბარკისიმეტო|ბარკისიმეტოში]], [[ლარას შტატი|ლარას შტატში]], 1941 წლის 6 ივლისს. [[1964]] წელს დაამთავრა [[ანდრეს ბელოს კათოლიკური უნივერსიტეტი]] [[ეკონომიკა|ეკონომიკის]] სპეციალობით და ასპირანტურა [[ბრიუსელის თავისუფალ უნივერსიტეტი|ბრიუსელის თავისუფალ უნივერსიტეტში]] გაიარა. ის [[2001]] წლის [[ივლისი|ივლისში]] აირჩიეს ფედეკამარასის პრეზიდენტად 2001-[[2003]] წლების ვადით. მანამდე იგი სხვადასხვა საჯარო და კერძო თანამდებობაზე მუშაობდა, განსაკუთრებით კერძო ნავთობქიმიური კომპანიების დირექტორად, მათ შორის ''Aditivos Orinoco''-ში ([[1989]]–[[1993]]), ''Química Venoco''-ში (1989–[[2000]]), ''Industrias Venoco''-ში ([[1990]]–2000) და ''Promotora Venoco''-ში (2001). ის იყო ცნობილი ბიზნესის ადმინისტრირების მოწინავე კვლევების ინსტიტუტის (''IESA''), ანდების განვითარების კორპორაციის (''CAF''), საგარეო სავაჭრო ინსტიტუტის (''ICE'') და [[ლათინური ამერიკა|ლათინური ამერიკისა]] და [[კარიბის ზღვა|კარიბის ზღვის]] აუზის ეკონომიკური სისტემის (''SELA'') დირექტორთა საბჭოს წევრი. იგი აქვეყნებდა სტატიებს [[კარაკასი|კარაკასის]] გაზეთ ''„El Universal“''-ში, სადაც აშკარად გამოხატავდა თავის ანტი-ჩავესურ პოზიციას. მან მიიღო ლათინური ამერიკის მნიშვნელოვანი ჯილდოები: [[პერუ|პერუს]] მზის ორდენი, [[კოლომბია|კოლომბიის]] ეროვნული დამსახურების ორდენი და [[ჩილე|ჩილეს]] ბერნარდო ო’ჰიგინსის ორდენი. ==2002 წლის სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობა და პრეზიდენტობა== [[File:Pedro Carmona Juramentándose.png|thumb|კარმონა ვენესუელის პრეზიდენტად ფიცის დადებისას გადატრიალების მცდელობის დროს.]] [[2002]] წლის დასაწყისში [[უგო ჩავესი|უგო ჩავესის]] მოწინააღმდეგეებმა მასობრივი საპროტესტო აქციები და საყოველთაო გაფიცვა მოაწყვეს. 2002 წლის [[11 აპრილი|11 აპრილს]], ჩავესის მომხრეებსა და მოწინააღმდეგეებს შორის შეტაკებების შემდეგ, [[ვენესუელის შეიარაღებული ძალები|ვენესუელის შეიარაღებული ძალების]] მთავარსარდალმა, [[ლუკას რინკონი|ლუკას რინკონმა]], მთელი ქვეყნის მასშტაბით ტელევიზიით გამოაცხადა, რომ ჩავესმა პრეზიდენტის თანამდებობიდან გადადგომა დააანონსა.<ref name="bbc20020412">{{Cite web|url=http://news.bbc.co.uk/hi/spanish/latin_america/newsid_1925000/1925476.stm|title=Nuevo gobierno en Venezuela|accessdate=2008-02-23|publisher=[[BBC]] |date= April 12, 2002 |quote= Tras los incidentes entre opositores y partidarios de Chávez, en medio de disparos de francotiradores y de una "cadena" nacional de radio y televisión en la que Chávez aseguraba que el país estaba en paz, Molina Tamayo exigió públicamente a la FAN actuar y derrocar al gobierno.|language=es}}</ref> სანამ ჩავესი სამხედრო ბაზაზე გადაიყვანეს და იქ აკავებდნენ, სამხედრო ლიდერებმა პედრო კარმონა ვენესუელის დროებით პრეზიდენტად დანიშნეს.<ref>[https://web.archive.org/web/20120904041036/http://www.pbs.org/newshour/bb/latin_america/jan-june02/venezuela_4-12.html ww.pgs.org]. URL last accessed October 29, 2006.</ref> ქუჩებში გამოსული ჩავესის მხარდამჭერების ბრბოსა და სამხედროების ზოგიერთი წრის ზეწოლის ფონზე,<ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/americas/1929498.stm news.bbc.co.uk]: ''Analysis: After the would-be coup''. URL last accessed October 29, 2006.</ref> ჩავესი თანამდებობაზე აღადგინეს. კარმონას 36-საათიანი მთავრობის დროს სამხედრო ოფიცრებმა ჩავესი დააკავეს და მისი იძულებით გადასახლება სცადეს. გარდა ამისა, უსაფრთხოების ძალებმა სასამართლო ორდერის გარეშე ჩაატარეს ჩხრეკები და უკანონოდ დააკავეს ჩავესის რამდენიმე მხარდამჭერი, მათ შორის [[ვენესუელის ეროვნული ასამბლეა|ეროვნული ასამბლეის]] დეპუტატი [[ტარეკ უილიამ სააბი]], მას შემდეგ, რაც მისი სახლის გარშემო დიდი ბრბო შეიკრიბა და მასსა და მის ოჯახს ემუქრებოდა, უსაფრთხოების ძალებმა იგი „დაცვის მიზნით“ დააკავეს და რამდენიმე საათის განმავლობაში იზოლირებული იმყოფებოდა.<ref>[https://2001-2009.state.gov/g/drl/rls/hrrpt/2002/18348.htm United States Department]. Country Reports on Human Rights Practices - 2002; released by the Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor. Dated: March 31, 2003. URL last accessed August 13, 2006.</ref> გადატრიალების შემდეგ კარმონა სამხედრო პოლიციამ დააკავა და [[ფორტ-ტიუნა|ფორტ-ტიუნაში]] გადაიყვანეს, შემდეგ კი შინაპატიმრობა მიუსაჯეს, საიდანაც გაიქცა და კოლომბიის საელჩოს შეაფარა თავი, რომელმაც მოგვიანებით მას თავშესაფარი მისცა.<ref>Kozloff (2007:30)</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://news.bbc.co.uk/hi/english/world/americas/newsid_2009000/2009907.stm BBC: Venezuelan coup leader given asylum] *[https://www.cbsnews.com/news/venezuelan-coup-leader-exits/ CBS: Venezuelan Coup Leader Exits] *[http://news.bbc.co.uk/hi/spanish/news/newsid_1925000/1925832.stm BBC Mundo: Pedro Carmona, presidente por un día] {{in lang|es}} *[http://english.eluniversal.com/2006/04/24/en_pol_art_24A698197.shtml Venezuela's Attorney General Office requests formal charges of civilian rebellion against Pedro Carmona Estanga] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110525124236/http://english.eluniversal.com/2006/04/24/en_pol_art_24A698197.shtml |date=2011-05-25 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:კარმონა, პედრო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1941]] [[კატეგორია:დაბადებული 6 ივლისი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ვენესუელელები]] [[კატეგორია:ეკონომისტები]] [[კატეგორია:ბიზნესმენები]] [[კატეგორია:ვენესუელის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:ვენესუელის პოლიტიკა]] b2fp5npobc7pgcowey7mbt6z81q7thk 0 875007 5428408 5372855 2026-07-07T02:41:19Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428408 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = პიტერ მარტინ კრისტიანი | სურათი = President Peter M. Christian.jpg | სურათის ზომა = 180px | წარწერა სურათის ქვეშ = ოფიციალური პორტრეტი | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[16 ოქტომბერი]] [[1947]] | დაბადების ადგილი = [[პონპეი]], [[წყნარი ოკეანის კუნძულების ნდობის ტერიტორია]]<br>{{small|(ახლა [[მიკრონეზიის ფედერაციული შტატები]])}} | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | მოქალაქეობა = მიკრონეზიის ფედერაციული შტატები | ეროვნება = მიკრონეზიელი | საარჩევნო ოლქი = | მეუღლე = მაურინა ვაილბაჩერი | შვილები = | მამაკაცი = | პროფესია = პოლიტიკოსი | საქმიანობა = | რელიგია = | პარტია = [[დამოუკიდებელი პოლიტიკოსი|დამოუკიდებელი]] | ვებ-საიტი = | რიგი = [[მიკრონეზიის ფედერაციული შტატები]]ის პრეზიდენტი | თანამდებობა დაიკავა = 11 მაისი 2015 | თანამდებობა დატოვა = 11 მაისი 2019 | ვიცე-პრეზიდენტი = [[იოსივო ჯორჯი]] | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = | წინამორბედი = [[მენნი მორი]] | მემკვიდრე = [[დევიდ პანუელო]] }} '''პიტერ მარტინ კრისტიანი''' ([[16 ოქტომბერი]] [[1947]], [[პონპეი]]) — მიკრონეზიელი პოლიტიკოსი, რომელიც იყო [[მიკრონეზიის ფედერაციული შტატები|მიკრონეზიის ფედერაციული შტატების]] მე-8 პრეზიდენტი 2015 წლის 11 მაისიდან 2019 წლის 11 მაისამდე. მანამდე კი კონგრესის სპიკერი (2003–2007) და კონგრესის წევრი. ==ადრეული ცხოვრება== პიტერ მარტინ კრისტიანი დაიბადა 1947 წლის 16 ოქტომბერს [[პონპეი]]. მან დაამთავრა [[ქსავიეს საშუალო სკოლა (მიკრონეზია)|ქსავიერის სკოლა]], შემდეგ სწავლა განაგრძო [[ჰავაის უნივერსიტეტში]] და ასევე დაესწრო კურსებს [[შიდლერის ბიზნესის კოლეჯი|ჰონოლულუს ბიზნეს კოლეჯში]]. პიტერ მარტინ კრისტიანი დაქორწინებულია [[მაურინა ვაილბაჩერი|მაურინა ვაილბაჩერზე]].<ref name="6th FSM Congress Bio">{{cite news|editor-last=Johnson|editor-first=Ketson|title=FSM Congress Special Issue|newspaper=The National Union|publisher=The Federated States of Micronesia|date=July 15, 1989|volume=10|number=7|pages=1, 3|url=http://shark.comfsm.fm/library/digitallibrary/V10N71989.pdf|url-status=dead|archive-date=January 11, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190111055137/http://shark.comfsm.fm/library/digitallibrary/V10N71989.pdf}}</ref> ==პოლიტიკური კარიერა== პიტერ მარტინ კრისტიანი იყო [[პონპეი (შტატი)|პონპეის შტატის]] საკანონმდებლო ორგანოს წევრი.<ref name="6th FSM Congress Bio"/> 1979 წელს იგი იყო პირველი კონგრესის მიერ [[მიკრონეზიის ფედერაციული შტატების კონგრესი|მიკრონეზიის ფედერაციული შტატების კონგრესში]] არჩეულ თოთხმეტი მთავარი წარმომადგენლიდან ერთ-ერთი. ის იყო კონგრესის თავმჯდომარე 2003 წლის მაისიდან 2007 წლის მაისამდე.<ref>{{cite web |url=http://www.fsmpio.fm/president.html |title=President Christian |website=www.fsmpio.fm |accessdate=11 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161031163700/http://www.fsmpio.fm/president.html |archive-date=31 October 2016 |url-status=dead }}</ref> 2007 წელს იგი აირჩიეს [[პონპეი (შტატი)|პონპეის შტატის]] გენერალურ სენატორად და ამ პოზიციაზე ის ხელახლა აირჩიეს 2011 წელს.<ref>{{cite press release |title=Seventeenth Congress of the FSM Elects the President and Vice President of the FSM |url=http://www.fsmpio.fm/RELEASES/2011/may/05_06_11.html |website=www.fsmpio.fm |accessdate=12 May 2015 |date=12 May 2011 |location=[[Palikir]], [[Pohnpei]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304210948/http://www.fsmpio.fm/RELEASES/2011/may/05_06_11.html |archive-date=4 March 2016 |url-status=dead }}</ref> 2007 წლის მოწვევი კონგრესის პერიოდში იგი იყო ტრანსპორტისა და კომუნიკაციების კომიტეტის თავმჯდომარე.<ref>{{cite press release |url=http://www.fsmcongress.fm/CFSM%20news/18thCFSM/CFSM%20News%20No.07-13.html |title=Halbert new speaker of FSMs' Eighteenth Congress |date=11 May 2013 |accessdate=12 May 2015 |website=Public Information Center |publisher=Congress of the Federated States of Micronesia |location=[[Palikir]], [[Pohnpei]] |archive-date=18 May 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518095056/http://www.fsmcongress.fm/CFSM%20news/18thCFSM/CFSM%20News%20No.07-13.html}} </ref> 2019 წლის მარტში კრისტიანმა წააგო პონპეის გენერალური სენატორის არჩევნები. მიკრონეზიის კანონმდებლობის მიხედვით პრეზიდენტი აირჩევა ოთხი გენერალურ სენატორს შორის, ამიტომ კრისტიანმა ფაქტობრივად დაკარგა პრეზიდენტობის ხელახლა არჩევის შანსი.<ref>{{cite news |last1=Ngirairikl |first1=Oyaol |title=FSM President Christian loses bid for re-election |url=https://www.postguam.com/news/local/fsm-president-christian-loses-bid-for-re-election/article_70665b14-4548-11e9-b87b-834a429462e0.html |accessdate=22 March 2019 |work=The Guam Daily Post |date=14 March 2019 |language=en}}</ref> ზოგი წყარო<ref>{{cite news |last1=Toves |first1=Jolene |title=FSM president likely to lose seat |url=https://pacificnewscenter.com/fsm-president-likely-to-lose-seat/ |accessdate=22 March 2019 |work=PNC News First |publisher=Pacific News Center |archive-date=6 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210806155346/https://pacificnewscenter.com/fsm-president-likely-to-lose-seat/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |last1=Daranciang |first1=Nelson |title=Micronesian official to plead guilty in bribery scandal |url=https://www.staradvertiser.com/2019/03/22/hawaii-news/micronesian-official-to-plead-guilty-in-bribery-scandal/ |accessdate=22 March 2019 |work=[[Honolulu Star-Advertiser]] |date=22 March 2019}}</ref> მიზეზად ასახელებდნენ სკანდალს, რომელიც დაკავშირებული იყო კრისტიანის სიძე, მასტერ ჰალბერტის დანაშაულებრივ ბრალდებებთან [[ჰავაი|ჰავაიში]], რომელიც ფედერალური ტრანსპორტის, კომუნიკაციების და ინფრასტრუქტურის დეპარტამენტის თანამშრომელი იყო და ქრთამის აღებას აბრალებდნენ.<ref>{{cite news |title=Top 10 International Anti-Corruption Developments for February 2019 |url=https://www.jdsupra.com/legalnews/top-10-international-anti-corruption-69399/ |accessdate=22 March 2019 |work=JD Supra |publisher=[[Morrison & Foerster LLP]] |date=20 March 2019 |language=en}}</ref> კრისტიანი წარმოშობით [[მოლუკის კუნძულები|მოლუკის კუნძულებიდანაა]]. იგი მიკრონეზიაში მოღვაწე ოჯახის მესამე თაობას წარმოადგენს, მისი წინაპრები იყვნენ კუნძულ [[საპარუა|საპარუაზე]] მდებარე სოფელ [[ჰარია (საპარუა)|ჰარიადან]].<ref>{{cite web |url=http://www.lelemuku.com/2018/07/jokowi-appreciates-peter-christian.html |title=Jokowi Appreciates Peter Christian Commitment to Respect Indonesia Territorial Integrity |accessdate=26 July 2018 |website=Lelemuku.com |date=19 July 2018}}</ref> ==პრეზიდენტობა== მისი პრეზიდენტობის პერიოდში მასშტაბური და რადიკალური შიდა რეფორმები არ განხორციელებულა, თუმცა მნიშვნელოვანი პოლიტიკური მიმართულებები და ინსტიტუციური პროცესები განმტკიცდა და გაგრძელდა. მისი მმართველობის ერთ-ერთი მთავარი სტრატეგიული საკითხი იყო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებთან]] თავისუფალი ასოციაციის შეთანხმების (Compact of Free Association) განახლებისთვის მზადება, რომლის ფინანსური მექანიზმების ვადა 2023 წელს იწურებოდა. ადმინისტრაცია მუშაობდა შემდგომი პერიოდის ფინანსურ დაგეგმვაზე, მოლაპარაკებების შესაძლებლობების გაძლიერებაზე და ქვეყნის გრძელვადიანი ეკონომიკური სტაბილურობის უზრუნველყოფაზე. კრისტიანის მმართველობისას გაგრძელდა საჯარო ფინანსების მართვის გაუმჯობესებისკენ მიმართული რეფორმებიც. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ფისკალური გამჭვირვალობის გაზრდას, საგადასახადო ადმინისტრირების გაძლიერებას და შტატების ბიუჯეტების უფრო ეფექტიან მართვას. ეს ნაბიჯები მნიშვნელოვანი იყო, რადგან მიკრონეზია მნიშვნელოვნად არის დამოკიდებული საერთაშორისო დახმარებასა და საგარეო პარტნიორების ნდობაზე.<ref>{{cite web |title=Readout of Meeting Between U.S. Interior Secretary Ryan Zinke and Federated States of Micronesia President Peter Christian |url=https://www.doi.gov/oia/press/oia/readout-meeting-between-us-interior-secretary-ryan-zinke-and-federated-states-micronesia-president-peter-christian |website=U.S. Department of the Interior |publisher=Office of Insular Affairs |access-date=1 March 2026 }}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> პრეზიდენტობის პერიოდში ასევე გაძლიერდა ქვეყნის [[კლიმატის ცვლილება|კლიმატის ცვლილებასთან]] დაკავშირებული პოლიტიკა. როგორც დაბლობზე მდებარე კუნძულოვანი სახელმწიფო, მიკრონეზია განსაკუთრებით მოწყვლადია ზღვის დონის მატების მიმართ. კრისტიანის ხელმძღვანელობით ქვეყანა აქტიურად მონაწილეობდა საერთაშორისო დიპლომატიაში, მათ შორის გაეროს ტრიბუნიდან, სადაც ყურადღება გამახვილდა კლიმატის ცვლილებით გამოწვეულ საფრთხეებზე და ადაპტაციისა და მდგრადობის პროექტების დაფინანსების აუცილებლობაზე. მისი ადმინისტრაცია ასევე მხარს უჭერდა ინფრასტრუქტურულ და განვითარების პროექტებს, მათ შორის პორტებისა და აეროპორტების გაუმჯობესებას, განახლებადი ენერგიის ინიციატივების მხარდაჭერას და განათლებისა და ჯანდაცვის სექტორების დაფინანსების სტაბილიზაციას.<ref>{{cite web |title=FSM warns countries could disappear without climate action |url=https://www.rnz.co.nz/international/pacific-news/367526/fsm-warns-countries-could-disappear-without-climate-action |website=Radio New Zealand (RNZ) |access-date=1 March 2026 }}</ref> ===საერთაშორისო ურთიერთობები=== პერისტიანის მმართველობის პერიოდში მნიშვნელოვანი აქცენტი კეთდებოდა საერთაშორისო ურთიერთობებზე და დიპლომატიაზე. ის აქტიურად თანამშრომლობდა რეგიონულ და გლობალურ პარტნიორებთან, იცავდა მიკრონეზიის ინტერესებს საერთაშორისო ასპარეზზე და მკვეთრად წარმოაჩენდა ქვეყნის სუვერენიტეტს. მისი მმართველობის განმავლობაში განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო [[იაპონია|იაპონიის]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-სა და სხვა წყნარ ოკეანის სახელმწიფოებთან ურთიერთობებს. მაგალითად, 2015 წელს მან ესწრო [[წყნარი ოკეანის ქვეყნების ლიდერთა შეხვედრა|წყნარი ოკეანის ქვეყნების ლიდერთა შეხვედრას]] (PALM7) [[იაპონია|იაპონიაში]], სადაც შეხვედრები გამართა იაპონიის პრემიერ მინისტრთან თანამშრომლობის გაძლიერების მიზნით. ფედერაციული მიკრონეზია აგრძელებდა ურთიერთობებს აშშ-სთან, განსაკუთრებით თავდაცვისა და ეკონომიკური დახმარების სფეროში, რაც მიკრონეზიისა და აშშ-ს შორის სპეციალური თავისუფალი ასოციაციის შეთანხმებით იყო განსაზღვრული.<ref>{{cite web |title=The 7th Pacific Islands Leaders Meeting (PALM7) |url=https://www.mofa.go.jp/a_o/ocn/page3e_000313.html |website=Ministry of Foreign Affairs of Japan |publisher=Government of Japan |access-date=1 March 2026 }}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიკრონეზიის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 16 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1947]] [[კატეგორია:მიკრონეზიის ფედერაციული შტატები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] c7s2msnhtjpvysdjjb2r4u43mhflppq 0 875724 5428471 5336613 2026-07-07T07:45:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 2 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428471 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = პოჩატკი |პანორამა = |წარწერა = |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ვისოჩინის მხარე |პირველი ხსენება = 1289 |ფართობი = 30,84 |რაიონის ტიპი=ქაუნთი }} '''პოჩატკი''' ({{lang-cs|Počátky}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ვისოჩინის მხარე|ვისოჩინის მხარეში]], ქალაქი [[პელჰრჟიმოვის რაიონი|პელჰრჟიმოვის რაიონში]] მდებარეობს. პოჩატკს ჰკვეთს ისტორიული [[ბოჰემია|ბოჰემიისა]] და [[მორავია|მორავიის]] საზღვარი და მისი მუნიციპალიტეტის ტერიტორია ორივე რეგიონში მდებარეობს. ისტორიული ცენტრი კარგად არის შემონახული და [[ჩეხეთის კულტურული ძეგლი|ჩეხეთის კულტურული ძეგლის]] სტატუსი აქვს. ==ადმინისტრაციული დაყოფა== პოჩატკი 6 ადმინისტრაციული ერთეულისგან შედგება:<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data|url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO|work=Public Database|publisher=[[Czech Statistical Office]]|language=cs|date=2022}}</ref> {{div col|colwidth=12em}} *პოჩატკი *[[ჰერჟმანეჩი (პოჩატკი)|ჰერჟმანეჩი]] *[[ჰორნი-ვილიმეჩი (პოჩატკი)|ჰორნი-ვილიმეჩი]] *[[ლესკოვეცი (პოჩატკი)|ლესკოვეცი]] *[[პროსტი (პოჩატკი)|პროსტი]] *[[ვესცე (პოჩატკი)|ვესცე]] {{div col end}} ==ეტიმოლოგია== პოჩატკის მიდამოებში მრავალი პატარა მდინარე იღებს სათავეს. სახელწოდება Počátky (ჩეხურად სიტყვასიტყვით ნიშნავს „სათავეს“) და ეს სახელწოდება სწორედ აქ არსებული მდინარეების სათავეებს უკავშირდება. ==გეოგრაფია== [[File:Počátky, Tovární pond.jpg|thumb|ტოვარნის სათევზაო ტბორი]] პოჩატკი [[პელჰრჟიმოვი|პელჰრჟიმოვიდან]] სამხრეთ-დასავლეთით, დაახლოებით 18 კილომეტრში მდებარეობს. ქალაქი [[კრჟემეშნიკის მთიანეთი|კრჟემეშნიკის მთიანეთში]]ა განლაგებული. მისი მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარე ყველაზე მაღალი წერტილის სიმაღლე 714 მეტრია ზღვის დონიდან. პოჩატკიში მიედინება პატარა პოჩატეცკი-პოტოკის ღელე. მისი ტერიტორია მდიდარია სათევზაო [[ტბორი|ტბორებით]]. მათ შორის ყველაზე დიდია ველკი-კლატუს ტბორი. ტოვარნის ტბორი კი უშუალოდ ქალაქის ტერიტორიაზე მდებარეობს. მუნიციპალიტეტის ტერიტორია გადაჭიმულია [[ბოჰემია|ბოჰემიასა]] და [[მორავია|მორავიას]] შორის არსებულ საზღვარზე. ბოჰემიის ნაწილი მოიცავს [[ჰერჟმანეჩი (პოჩატკი)|ჰერჟმანეჩს]], [[ლესკოვეცი (პოჩატკი)|ლესკოვეცსა]] და პოჩატკის (სამხრეთში არსებული აგრო-სატყეო მიწების გამოკლებით). მორავიის ნაწილი კი შედგება [[პროსტი (პოჩატკი)|პროსტისგან]], [[ვესცე (პოჩატკი)|ვესცესგან]] და [[ჰორნი-ვილიმეჩი (პოჩატკი)|ჰორნი-ვილიმეჩის]]მნიშვნელოვანი ნაწილისგან. პოჩატკიდან [[კალიშტე (პელჰრჟიმოვის რაიონი)|კალიშტე]]სკენ მიმავალი გზის გასწვრივ გაშენებულია ქვეყნის ყველაზე გრძელი [[იარხი]]ს ხეივანი. იგი XX საუკუნის დასაწყისში გაშენდა და 280 ხეს მოიცავს.<ref>{{Cite web |url=https://www.sozo.sk/wp/pressf/english-term/healing-springs/ |title=Počátky – town description and geography |website=sozo.sk |language=cs |access-date=2026-03-12}}</ref> ==ისტორია== შედარებით მაღალი მდებარეობის გამო პირველი დასახლება აქ მხოლოდ [[XIII საუკუნე|XIII]] საუკუნის მეორე ნახევარში დაარსდა. პოჩატკი ისტორიულ წყაროებში პირველად [[1289]] წელს არის მოხსენიებული. თავდაპირველად იგი საბაზრო სოფელი იყო. მისი პირველი ცნობილი მფლობელი იყო ვიტეკ შვაბენიცელი, რომელმაც ეს მიწები კარლოვანების პერხტაზე ქორწინების შემდეგ მიიღო. [[1389]] წელს პოჩატკი ჰრადეცის დიდგვაროვნებმა შეიძინეს. [[ჰუსიტური ომები]]ს დროს ქალაქმა ქვის გალავნის აგების უფლება მოიპოვა. ეკონომიკური განვითარება განსაკუთრებით გაძლიერდა XIX საუკუნის მეორე ნახევარში, ინდუსტრიალიზაციის პერიოდში. იმ დროის ზოგიერთი ქარხანა დღემდე ფუნქციონირებს. XX საუკუნის დასაწყისში დაარსდა სამკურნალო წყაროებით ცნობილი კურორტი სვატა-კატერჟინა და პოჩატკი ტურისტულ ცენტრად ჩამოყალიბდა.<ref name="mistopisy.cz History">{{cite web |title=Počátky – Historie obce |url=https://www.mistopisy.cz/pruvodce/obec/896/pocatky/historie/ |website=mistopisy.cz |access-date=2026-03-12 |quote=Podle archeologických nálezů i písemných zpráv osídlení Počátecka nesahá dále než do 2. pol. 13. stol. Nejstarší písemná zpráva se váže k roku 1289 a prvním známým majitelem Počátek byl Vítek ze Švábenic.}}</ref> ==კულტურა== 2011 წელს ყოფილი კინოთეატრის შენობა მრავალფუნქციურ კომპლექსად გადააკეთეს. აქ განთავსებულია ქალაქის [[ბიბლიოთეკა]], დარბაზი, რომელიც კინოსა და თეატრისთვის გამოიყენება, გალერეა, მოხალისეთა გაერთიანებების შეხვედრის ადგილი და ტურისტული საინფორმაციო ცენტრი.<ref name="mistopisy.cz Kino2011">{{cite web |title=2011 Reconstruction of the former cinema in Počátky |url=https://www.mistopisy.cz/pruvodce/obec/896/pocatky/historie/ |website=mistopisy.cz |access-date=2026-03-12 |quote=Culture in Počátky.}}</ref> ==განათლება== [[File:Počátky, elementary school.jpg|thumb|დაწყებითი სკოლა]] პოჩატკიში ფუნქციონირებს რეგიონული მნიშვნელობის საგანმანათლებლო დაწესებულებები, რომლებიც მოიცავს ქცევითი პრობლემების მქონე გოგონების საგანმანათლებლო ინსტიტუტს, ბავშვთა სახლს სკოლით, საშუალო სკოლასა და დაწყებით სკოლას. ქალაქში ასევე არის საბავშვო ბაღი და [[ოტოკარ ბრჟეზინა|ოტოკარ ბრჟეზინას]] სახელობის დაწყებითი სკოლა.<ref name="EducationPočátky">{{cite web |title=Education in Počátky |url=https://www.mistopisy.cz/pruvodce/obec/896/pocatky/skoly/ |website=mistopisy.cz |access-date=2026-03-12 }}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ==ღირსშესანიშნაობები== [[File:Počátky, Czech Republic - panoramio.jpg|thumb|პალაცკის მოედანი]] პოჩატკის ისტორიული ცენტრი კარგად არის შენარჩუნებული და რამდენიმე მცირე მოედანი აქვს. ქალაქის მთავარი და ყველაზე დიდი [[ფრანტიშეკ პალაცკის|პალაცკის]] მოედანია. მის ირგვლივ განლაგებულია ძვირფასი ბურგერული ისტორიული სახლები. მოედნის მთავარი ღირსშესანიშნაობაა [[პოჩატკის წმინდა იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია|წმინდა იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია]], რომლის სამრეკლო ღიაა დამთვალიერებლებისთვის. მოედნის შუაგულში დგას შადრევანი წმინდა [[წმინდა იან ნეპომუცკი|იან ნეპომუცკის]] ქანდაკებით. მოედანზე მდებარეობს [[პოჩატკის მუზეუმი|ქალაქის მუზეუმი]] [[ეთნოგრაფია|ეთნოგრაფიული]] და [[ნუმიზმატიკა|ნუმიზმატიკური]] კოლექციებით. იგი [[1892]] წელს დაარსდა და რეგიონში ყველაზე ძველი მუზეუმია. ქალაქის მუზეუმი ასევე მართავს [[ოტოკარ ბრჟეზინა]]ს სახლმუზეუმს, სადაც წარმოდგენილია ქალაქის ყველაზე ცნობილი მკვიდრის ცხოვრების და შემოქმედების ექსპოზიცია. ქალაქის სხვა ღირსშესანიშნაობებს შორისაა სასაფლაოს კორპუს-ქრისტეს ეკლესია, რომელიც [[1705]]–[[1711]] წლებში [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილში განაახლეს, აგრეთვე [[დიდმოწამე ეკატერინე|წმინდა ეკატერინეს]] ეკლესია სამკურნალო წყაროს მახლობლად.<ref name="SightsPočátky">{{cite web |title=Sights and Landmarks in Počátky |url=https://www.mistopisy.cz/pruvodce/obec/896/pocatky/pamatky/ |website=mistopisy.cz |access-date=2026-03-12 }}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ==ცნობილი ადამიანები== *[[ოტოკარ ბრჟეზინა]] (1868–1929) — პოეტი და ესეისტი *[[ვიტეზსლავ ნოვაკი]] (1870–1949) — კომპოზიტორი; აქ ცხოვრობდა 1872–1882 წლებში *[[მილოშ ტიხი]] (დ. 1966) — ასტრონომი *[[იაროსლავ დრობნი (ფეხბურთელი)|Jaroslav Drobný]] (დ. 1979) — ფეხბურთელი ==დაძმობილებული ქალაქები== {{See also|List of twin towns and sister cities in the Czech Republic}} პოჩატკი დაძმობილებულია შემდეგ ქალაქებთან: *{{flagicon|SUI}} [[კონოლფინგენი]], [[შვეიცარია]] *{{flagicon|SVK}} [[ლოკცა]], [[სლოვაკეთი]] ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Počátky}} *{{official|www.pocatky.cz}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ვისოჩინის მხარის ქალაქები]] kiuscgadrtkjnivllsc6qre0fij04ei 0 877966 5428223 5406140 2026-07-06T16:08:26Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 3 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428223 wikitext text/x-wiki '''პანამის ჩემპიონატი ჭადრაკში''' — ინდივიდუალური ეროვნული ტურნირი [[ჭადრაკი|ჭადრაკში]]. პირველი ჩემპიონატი 1945 წელს გაიმართა და მასში [[რუბენ დარიო კაბრერა|რუბენ დარიო კაბრერამ]] გაიმარჯვა. თავდაპირველად ტურნირი ორ წელიწადში ერთხელ ტარდებოდა: 1945-1961 წლებში ჩატარდა ექვსი ჩემპიონატი, ხოლო 1962-1971 წლებში — რვა. 1972 წლიდან 1976 წლამდე ტურნირი ყოველწლიური გახდა, თუმცა 1977 წლის გათამაშება ვერ დასრულდა პანამურ ჭადრაკში დაწყებული ხანგრძლივი განხეთქილების გამო. 1978 წლიდან 1988 წლამდე ჩემპიონატი კვლავ ყოველწლიურად იმართებოდა. == ისტორია == 1982 და 1989 წლებში, ასევე 1991-2004 წლებში, ორი სხვადასხვა ორგანიზაცია ატარებდა ცალკეულ ტურნირებს, რის გამოც ქვეყანას ერთდროულად ორი ჩემპიონი ჰყავდა. გამონაკლისი იყო 1990 წელი, როდესაც ჩატარდა ერთიანი შეჯიბრება. 2004 წელს ფედერაციები შერიგდნენ და 2005 წლიდან კვლავ ერთი ოფიციალური ჩემპიონატი ტარდება. 1970-იანი წლების ბოლოს საფუძველი ჩაეყარა ქალთა პირველ ჩემპიონატს, რომელიც 2002 წლიდან ყოველწლიურ მოვლენად იქცა. პანამა მსოფლიოში ერთადერთი ქვეყანაა, სადაც მამა და ქალიშვილი ერთსა და იმავე წელს ორჯერ გახდნენ ჩემპიონები (2004 და 2008 წლებში). პანამური ჭადრაკის აღმავლობის დასტურია 2008 წელი, როდესაც ქვეყნის ისტორიაში პირველმა საერთაშორისო ოსტატმა, [[ხორხე ბაულესი|ხორხე ბაულესმა]], მოიგო ცენტრალური ამერიკის ერთ-ერთი ტურნირი.<ref>[https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=15473 Campeonato Subzonal Masculino 2008] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210915181909/https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=15473 |date=2021-09-15 }}. FIDE.</ref> 2010 წელს ჩემპიონატი არ ჩატარებულა სახელმწიფო სპორტული უწყების, „Pandeportes“-ის ფინანსური პრობლემების გამო, რის გამოც ტურნირი 2011 წლის დასაწყისში გაიმართა. 2014 წლის ჩემპიონატის ფინალურ რაუნდში ორმა მოთამაშემ დააგროვა ქულების თანაბარი რაოდენობა და ორივე ჩემპიონად გამოცხადდა. == ჩემპიონები == {| class="sortable wikitable" ! წელი !! გამარჯვებული (კაცები) !! გამარჯვებული (ქალები) !! უნივერსიტეტის ჩემპიონი !! ჩემპიონი ახალგაზრდებს შორის (ბიჭები) !! ჩემპიონი ახალგაზრდებს შორის (გოგონები) !! სკოლის მოსწავლეთა ჩემპიონი (ბიჭები) !! სკოლის მოსწავლეთა ჩემპიონი (გოგონები) |- | 1945 || [[რუბენ დარიო კაბრერა]]<ref>[https://mega.nz/#F!pVsVwBDA!R-rTOBxKXphxE6JiihXfzw!8A1HQbqa Rubén Darío Cabrera, გვ. 16]</ref> || || || || || || |- | 1947 || [[ენრიკე ლინარესი]]<ref>[https://mega.nz/#F!pVsVwBDA!R-rTOBxKXphxE6JiihXfzw!8A1HQbqa Enrique Linares, გვ. 17]</ref> || || || || || || |- | 1953 || ხუან ევანსი<ref>[https://mega.nz/#F!pVsVwBDA!R-rTOBxKXphxE6JiihXfzw!8A1HQbqa Juan Evans, გვ. 21]</ref> || || || || || || |- | 1956 || ფრანსისკო დენისი<ref>[https://mega.nz/#F!pVsVwBDA!R-rTOBxKXphxE6JiihXfzw!8A1HQbqa Francisco Denis, გვ. 23]</ref> || || || || || || |- | 1958 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]]<ref>[https://mega.nz/#F!pVsVwBDA!R-rTOBxKXphxE6JiihXfzw!8A1HQbqa Francisco Pérez Arauz, გვ. 28]</ref> || || || || || || |- | 1960 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1961 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1962 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1964 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1965 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1966 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1967 || [[ფრანსისკო პერეს არაウスი]] || || || || || || |- | 1969 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1970 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1971 || [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1972 || [[ხუან რამონ მარტინეს დ'ეტორე]] || || || || || || |- | 1973 || [[ხუან რამონ მარტინეს დ'ეტორე]] || || || ადრიან მირანდა (აბს) || || || |- | 1974 || [[ბოლივარ ფაბრეგა ა.]] || || || მარიო ჰეი (აბს) || || || |- | 1975 || [[ბოლივარ ფაბრეგა ა.]] || || || || || || |- | 1976 || [[ბოლივარ ფაბრეგა ა.]] || || ბოლივარ ფაბრეგა ა. || ელიო ორტისი (აბს) || || ხორხე ლამი (U17) || |- | 1977 || || || ბოლივარ ფაბრეგა ა. || სესარ კონსეფსიონი (U13)<ref>[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/4778733334/ IMG_2100]. Flickr. 2010.</ref> || || || |- | 1978 || [[ივან საუსედო]] || || || || || || |- | 1979 || [[პაბლო კუელიარი]] || ლიდია ფერერი || || || || || |- | 1980 || [[მარიო ჰეი]] || || || აგუსტინ კანტილო-პასი (აბს) || || || |- | 1981 || [[ბლას ბარია]] || || || || || || |- | 1982 || [[ბლას ბარია]], <br /> [[ალბერტო ლომბანა]]<ref>[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/3188427913/ Alberto Lombana blitz 1982]. Flickr. 2009.</ref> || || || ბოლივარ კონტე პონსე (აბს) || || || |- | 1983 || [[ნესტორ სოსა]] || || || ხოსე გვარდიოლა (U13) || || || |- | 1984 || [[ბლას ბარია]] || || || იასერ ვალდესი (U13) || || || |- | 1985 || [[ხორხე ლუის აროსემენა]] || || აგუსტინ კანტილო-პასი || ტონჩი კორსანო (აბს), კარლოს ტუნიონი (U13)<ref>[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/4778734918/ IMG_2106]. Flickr. 2010.</ref> || || ჯ. ვონგი (U17) || |- | 1986 || [[ელიო ორტისი]] || || || ლუდვიგ მარტინესი || || || |- | 1987 || [[ხავიერ დე ლეონი]] || || || || || || |- | 1988 || [[ხავიერ დე ლეონი]], [[ბენჟამინ რივერა სილვერა]] || || || || || || |- | 1989 || [[ხავიერ დე ლეონი]], [[ფრანსისკო პერეს არაუსი]] || || || || || || |- | 1990 || [[ბლას ბარია]] || || || || || || მიშელ აისპურუა მარტინისი |- | 1991 || [[აგუსტინ კანტილო-პასი]] || || ხორხე ლუის აროსემენა || || || || მიშელ აისპურუა მარტინისი |- | 1992 || || || || || მიშელ აისპურუა მარტინისი || || მიშელ აისპურუა მარტინისი |- | 1993 || [[ხავიერ დე ლეონი]] || || || || მიშელ აისპურუა მარტინისი || || მიშელ აისპურუა მარტინისი |- | 1994 || [[მარიო ჰეი]], [[ნესტორ სოსა]] || || გაბრიელ კინტერო გარსოლა || || მიშელ აისპურუა მარტინისი || || მიშელ აისპურუა მარტინისი |- | 1995 || [[მიგელ გამბოა]], [[რიკარდო ჰილი]] || || || || მიშელ აისპურუა მარტინისი || ფრანსისკო კასტროვერდე (U17) || მიშელ აისპურუა მარტინისი |- | 1996 || [[მარიო ჰეი]] || || || ჰექტორ დიასი (აბს) || მიშელ აისპურუა მარტინისი || ლუის აკიხე (U17) || მიშელ აისპურუა მარტინისი |- | 1997 || [[მარიო ჰეი]] || || ჰექტორ დიასი || ლუის ა. იდალგო (აბს) || || ლუის ა. იდალგო (U17) || ანჯელინი ბატისტა (U17) |- | 1998 || ვაკანტური || || || || || რამირო როსასი (U17) || იოლანდა ვილიარეალი (U17) |- | 1999 || [[ხორხე ლუის აროსემენა]] || || || || || ლუის ა. იდალგო (U17) || ამადა ბირბრაგერი (U17) |- | 2000 || [[ხორხე ლუის აროსემენა]] || || || ხორხე სანჩესი (აბს) || || ლუის ესკიველ გოლჩერი (U17) || |- | 2001 || ხორხე ბაულესი, ვალტერ ალვარესი || || || ლუის ა. იდალგო || იარიბეთ გონსალესი (აბს) || რანსეს ვალდესი (U17) || რაისა ბარია (U17) |- | 2002 || [[ჰექტორ დიასი]] || [[რაისა ბარია]] || || ხორხე ბაულესი || რაისა ბარია (აბს) || ჟილბერტო მადრიდი (U17) || რაისა ბარია (U17) |- | 2003 || [[მარიო ჰეი]] || [[რაისა ბარია]] || || ლუის ესკიველ გოლჩერი (აბს) || || ჟილბერტო მადრიდი (U17) || |- | 2004 || [[ხორხე ლუის აროსემენა]], [[მარიო ჰეი]] || [[ბეტი აროსემენა]] || || რანსეს ვალდესი || || || |- | 2005 || [[ხავიერ დე ლეონი]]<ref>[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/21643347611/ IMG_1071]. Flickr. 2005.</ref> || [[იარიბეთ გონსალესი]]<ref>[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/21623261532/ IMG_1061]. Flickr. 2005.</ref> || || რამსეს ჩავესი (U14)<ref name="flickr_8127">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/3710853584/ IMG_8127]. Flickr. 2009.</ref> || ანჯელიკა ლამი (U14)<ref name="flickr_8127"/> || || |- | 2006 || [[მარიო ჰეი]] || [[ბეტი აროსემენა]] || || || || ლუის პანი (U17)<ref name="auto2">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/3717099302/ DSC_3064]. Flickr. 2009.</ref> || ალბა მუნიოსი (U17)<ref name="auto2"/> |- | 2007 || [[ხორხე ლუის აროსემენა]]<ref name="auto15">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/3716477775/ IMG_6140]. Flickr. 2007.</ref> || [[იარიბეთ გონსალესი]]<ref name="auto15"/> || || კარლოს ნეირა (აბს) || || || |- | 2008 || [[ხორხე ლუის აროსემენა]]<ref name="auto9">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/2598880811/ IMG_8839]. Flickr. 2008.</ref> || [[ბეტი აროსემენა]]<ref name="auto9"/> || || პატრიკ აისპურუა (აბს)<ref name="auto13">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/2714314560/ IMG_9185]. Flickr. 2008.</ref> || ალბა მუნიოსი (აბს)<ref name="auto13"/> || პატრიკ აისპურუა (U17)<ref name="auto4">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/2578369719/ IMG_8445]. Flickr. 2008.</ref> || ალბა მუნიოსი (U17)<ref name="auto4"/> |- | 2009 || [[ხორხე ბაულესი]]<ref name="auto">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/4125866497/ Barria y Baules]. Flickr. 2009.</ref> || [[რაისა ბარია]]<ref name="auto"/> || || ხოსე პიტი (U20)<ref name="auto7">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/2401787169/ Alexei Tapia]. Flickr. 2008.</ref> || ალბა მუნიოსი (აბს)<ref name="auto7"/> || ალჰან კერერა დიუბუა (U17)<ref name="auto8">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/3746427221/ Kristy y Alhan]. Flickr. 2009.</ref> || კრისტი იანგი (U17)<ref name="auto8"/> |- | 2010 || არ გამართულა || არ გამართულა || || ალექსეი ტაპია ო. (U14)<ref name="auto5">[https://www.chess-results.com/ Chess-Results Server] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260317095809/https://chess-results.com/ |date=2026-03-17 }}.</ref> || კატრინ იანგი (U14)<ref name="auto5"/> || რამსეს ჩავესი (U17)<ref name="auto17">[https://www.flickr.com/photos/rupertomiller/4886316609/ IMG_3330]. Flickr. 2010.</ref> || კრისტინა აროსემენა (U17)<ref name="auto17"/> |- | 2011 || [[რანსეს ვალდესი]]<ref>[https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=59084 Panama Campeonato 2011] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210915190456/https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=59084 |date=2021-09-15 }}. FIDE.</ref> || [[რაისა ბარია]]<ref>[http://chess-results.com/tnr47482.aspx?lan=2&art=1 Femenino Fase Final]. Chess-Results.</ref> || || || || პატრიკ აისპურუა (17)<ref>[http://chess-results.com/tnr52356.aspx?lan=2&art=1 Intercolegial Masculino]. Chess-Results.</ref> || კრისტინა აროსემენა (U17)<ref>[http://chess-results.com/tnr52357.aspx?lan=2&art=1 Intercolegial Femenino]. Chess-Results.</ref> |- | 2012 || [[ხორხე ბაულესი]]<ref>[http://chess-results.com/tnr75039.aspx?lan=2&art=1 Final Campeonato 2012]. Chess-Results.</ref> || [[იარიბეთ გონსალესი]]<ref>[http://chess-results.com/tnr73196.aspx?lan=2&art=4 Femenino 2012]. Chess-Results.</ref> || || || || ალექსეი ტაპია ო. (U17)<ref>[http://chess-results.com/tnr78680.aspx?lan=2&art=1 Intercolegial 2012]. Chess-Results.</ref> || ჯუნი ჯანგ ნგ (U17)<ref>[http://chess-results.com/tnr78678.aspx?lan=2&art=1 Intercolegial 2012]. Chess-Results.</ref> |- | 2013 || [[ხორხე ბაულესი]]<ref>[http://chess-results.com/tnr102780.aspx?lan=2&art=1 Final Campeonato Mayor]. Chess-Results.</ref> || || || ალექსეი ტაპია ო. (აბს) || კატრინ იანგი (აბს) || რობერტ სანი (U12) || |- | 2014 || ეფრენ რამოსი / ალექსეი ტაპია ო.<ref>[http://chess-results.com/tnr157948.aspx?lan=2&art=1 Fase Final 2014]. Chess-Results.</ref> || [[იარიბეთ გონსალესი]]<ref>[http://chess-results.com/tnr150277.aspx?lan=2&art=1 Femenino 2014]. Chess-Results.</ref> || [[პატრიკ აისპურუა]]<ref>[http://chess-results.com/tnr146493.aspx?lan=2&art=4 Interuniversitario 2014]. Chess-Results.</ref> || რუბენ ულოა (U20)<ref>[http://chess-results.com/tnr150279.aspx?lan=2&art=4 Juvenil 2014]. Chess-Results.</ref> || კათია ლაფორი (აბს) || ალექსეი ტაპია (U17) || |- | 2015 || [[ხორხე ბაულესი]] || [[იარიბეთ გონსალესი]] || [[პატრიკ აისპურუა]] || ალექს დელგადო (U20)<ref>[http://chess-results.com/tnr183500.aspx?lan=2&art=4 IV Juegos Juveniles]. Chess-Results.</ref> || ნოელის ალვარადო (აბს)<ref>[http://chess-results.com/tnr183499.aspx?lan=2&art=4 IV Juegos Juveniles]. Chess-Results.</ref> || რობერტ სან ჩინი (U15) || ნოელის ბატისტა (U12) |- | 2016 || [[ხორხე ბაულესი]]<ref>[http://chess-results.com/tnr222980.aspx?lan=2&art=4 Final Campeonato 2016]. Chess-Results.</ref> || [[რაისა ბარია]]<ref>[http://chess-results.com/tnr219508.aspx?lan=2&art=1 Femenino 2016]. Chess-Results.</ref> || || || || რობერტ სან ჩინი (U17)<ref>[http://chess-results.com/tnr224433.aspx?lan=2&art=1 Sub-12]. Chess-Results.</ref> || ფატიმა დელგადო როსასი (U17)<ref>[http://chess-results.com/tnr224437.aspx?lan=2&art=4 Sub-12 Femenino]. Chess-Results.</ref> |- | 2017 || [[ხორხე ბაულესი]]<ref>[http://chess-results.com/tnr283797.aspx?lan=2&art=4 Absoluto 2017]. Chess-Results.</ref> || [[რაისა ბარია]]<ref>[http://chess-results.com/tnr278066.aspx?lan=2&art=4 Femenino 2017]. Chess-Results.</ref> || || [[რობერტ სან ჩინი]] (აბს)<ref name="auto20">[http://chess-results.com/tnr270728.aspx?lan=2&art=4 V Juegos Juveniles]. Chess-Results.</ref> || [[ეისი ჰარდი რობინსონი]] (აბს)<ref name="auto20"/> || ალექს ხ. ესკობარი (U12) || ანია ნ. როსალესი (U12) |- | 2018 || რობერტო კარლოს სანჩეს ალვარესი<ref>[https://impresa.prensa.com/deportes/Sanchez-imponen-torneo-nacional-ajedrez_0_5044745512.html Sanchez imponen]. La Prensa.</ref> || [[რაისა ბარია]]<ref>[http://chess-results.com/tnr349495.aspx?lan=2&art=1 Femenino 2018]. Chess-Results.</ref> || || [[რობერტ სან ჩინი]] (აბს)<ref name="auto18">[http://chess-results.com/tnr353260.aspx?lan=2&art=1 VI Juegos Juveniles]. Chess-Results.</ref> || [[ფატიმა დელგადო როსასი]] (აბს)<ref name="auto18"/> || [[რობერტ სან ჩინი]] (U17)<ref name="auto11">[http://chess-results.com/tnr368661.aspx?lan=2&art=1 Interolegial 2018]. Chess-Results.</ref> || ფატიმა დელგადო როსასი<ref name="auto11"/> |- | 2019 || [[ხორხე ბაულესი]]<ref>[https://chess-results.com/tnr434554.aspx?lan=2&art=1 Absoluto 2019]. Chess-Results.</ref> || [[რაისა ბარია]]<ref>[http://chess-results.com/tnr434553.aspx?lan=2&art=1 Femenino 2019]. Chess-Results.</ref> || || [[ალდაირ ფერეირა არაუხო]] (U20)<ref name="auto3">[http://chess-results.com/tnr423156.aspx?lan=2&art=1 Categorias 2019]. Chess-Results.</ref> || ენი ჯანგ ნგ (U20)<ref name="auto3"/> || || |- | 2020 || [[რობერტო კარლოს სანჩეს ალვარესი]]<ref>[https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=246580 Absoluto 2020]{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}. FIDE.</ref> || [[რაისა ბარია]]<ref>[https://chess-results.com/tnr516268.aspx?lan=2&art=1 Femenino Final 2020]. Chess-Results.</ref> || || || || || |- | 2021 || [[რობერტო კარლოს სანჩეს ალვარესი]]<ref>[https://chess-results.com/tnr571211.aspx?lan=2&art=4 Absoluto 2021]. Chess-Results.</ref> || [[რაისა მელისა ბარია ბეიკერი]]<ref>[https://chess-results.com/tnr571210.aspx?lan=2&art=4 Femenino 2021]. Chess-Results.</ref> || || || || || |- | 2022 || [[რობერტო კარლოს სანჩეს ალვარესი]]<ref>[https://chess-results.com/tnr629927.aspx?lan=2&art=1 Absoluto 2022]. Chess-Results.</ref> || [[ლურდეს ლორენა ვასკეს ხაენი]]<ref>[https://chess-results.com/tnr629926.aspx?lan=2&art=1 Femenino 2022]. Chess-Results.</ref> || || [[ნიკოლას არტურო ბატისტა როსასი]] (U18)<ref>[https://chess-results.com/tnr688948.aspx?lan=2&art=1 U18 Absoluto 2022]. Chess-Results.</ref> || || || |- | 2023 || [[რობერტო კარლოს სანჩეს ალვარესი]]<ref name="auto22">[https://chess-results.com/tnr756695.aspx?lan=2&art=1 Absoluto 2023]. Chess-Results.</ref> || [[რაისა მელისა ბარია ბეიკერი]]<ref name="auto22"/> || || || || || |} == ლიტერატურა == * {{cite book |author=Luis Farrugia |title=Finales y Problemas Elementales de Ajedrez |publisher=Editora de la Nacion |year=1977 |location=პანამა |note=შეგროვებული ხუან რამონ მარტინეს დ'ეტორეს მიერ; საავტორო უფლება №1636}} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://www.facebook.com/federaciondeajedrezdepanama/ პანამის ჭადრაკის ფედერაციის ოფიციალური საიტი] * [https://web.archive.org/web/20090221114510/http://www.ajedrezpanama.org/ პანამის ჭადრაკის ფედერაციის ძველი ვებ-გვერდი (არქივი)] * [http://www.ajedrezataque.com/informacion/palmares/panama.htm გამარჯვებულთა ნაწილობრივი სია - Ajedrez Ataque]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * [http://www.ajedrezpanama.org/resultados.htm 2003-2005 წლების ჩემპიონატების დეტალური შედეგები]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * [https://impresa.prensa.com/deportes/Sanchez-imponen-torneo-nacional-ajedrez_0_5044745512.html სანსესი იმარჯვებს ჭადრაკის ეროვნულ ტურნირში - La Prensa] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში}} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://www.facebook.com/federaciondeajedrezdepanama/ პანამის ჭადრაკის ფედერაციის ოფიციალური საიტი] * [http://www.ajedrezataque.com/informacion/palmares/panama.htm გამარჯვებულთა სია - Ajedrez Ataque]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} [[კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში]] [[კატეგორია:ჭადრაკი პანამაში]] j85qz82t09oek0q59610pqtuawfku65 0 879651 5428406 5395385 2026-07-07T02:36:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428406 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი}} '''პიტერ ბოტა''' (<ref>{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=5FOOMtCLJyM|access-date=30 September 2024|title=This Day In History {{!}} PW Botha succeeds Vorster to become SA's Prime Minister|via=YouTube|date=28 September 2023|time=0:15}}</ref> დ. [[12 იანვარი]], [[1916]] – გ. [[31 ოქტომბერი]], [[2006]]) – [[სამხრეთ აფრიკა|სამხრეთ აფრიკელი]] პოლიტიკოსი, რომელიც გახლდათ სამხრეთ აფრიკის ბოლო პრემიერ-მინისტრი [[1978]] წლიდან [[1984]] წლამდე და სამხრეთ აფრიკის პირველი აღმასრულებელი სახელმწიფო პრეზიდენტი [[1984]] წლიდან [[1989]] წელს გადადგომამდე. თავისი მკაცრი პოლიტიკური პოზიციის გამო ზედმეტსახელად „Die Groot Krokodil“ (აფრიკაანსზე — „დიდი ნიანგი“) წოდებული,<ref>{{Cite news |last=Oliver |first=Mark |date=1 November 2006 |title=Few tears for 'Groot Krokodil' Botha |url=https://www.theguardian.com/news/blog/2006/nov/01/fewtearsfrom |access-date=21 January 2006 |work=[[The Guardian]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lee |first=Doug |title=A rare photograph of former South African president PW Botha after retirement at his homestead, Die Anker, in the Wilderness in the Southern Cape in May 2003. |url=https://aodl.org/oralnarratives/militaryops/object/167-606-15/n/ |access-date=21 January 2025 |website=African Oral Narratives}}</ref> იგი ითვლებოდა სამხრეთ აფრიკის ბოლო „მყარი ხაზის“ ლიდერად აპარტეიდის ეპოქაში. დაიბადა 1916 წელს [[ორანჟი|ორანჟის]] თავისუფალი შტატის პატარა ფერმაში. ბოტა გაიზარდა კონსერვატიულ აფრიკანერულ ოჯახში, რომელსაც ძლიერი ნაციონალისტური რწმენა ჰქონდა. ბოტა სამართალს სწავლობდა გრეის საუნივერსიტეტო კოლეჯში, მაგრამ ხარისხის მიღებამდე დატოვა სწავლა პოლიტიკური კარიერის გასაგრძელებლად. იგი ჩაერთო „ეროვნული პარტიის“ (NP) ახალგაზრდულ ფრთაში და მუშაობდა პოლიტიკურ ორგანიზატორად, რითაც საფუძველი ჩაუყარა თავის დაწინაურებას პარტიაში. იგი მხარს უჭერდა ეროვნული პარტიის ოპოზიციას სამხრეთ აფრიკის ჩართვაზე [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომში]] [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთის]] მხარეს. ამასთან ის აქტიურ კამპანიას ეწეოდა [[გერმანია|გერმანიის]] გამარჯვებისთვის. [[1948]] წლის საყოველთაო არჩევნებში იგი ასამბლეის პალატაში ჯორჯის ოლქის დეპუტატად აირჩიეს — ამ პოზიციას იგი ოთხ ათწლეულზე მეტი ხნის განმავლობაში იკავებდა. მისი გავლენა პარტიაში გაიზარდა და [[1958]] წელს პრემიერ-მინისტრმა ჰენდრიკ ფერვორდმა იგი შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილედ დანიშნა. [[1961]] წელს ბოტა გახდა თემთა განვითარებისა და ფერადკანიანთა საქმეების მინისტრი, სადაც ზედამხედველობდა იძულებით გასახლებებს, მათ შორის „მეექვსე ოლქის“ (District Six) სკანდალურ გასუფთავებას. მისი როლი გაფართოვდა [[1966]] წელს, როდესაც პრემიერ-მინისტრმა ჯონ ფორსტერმა იგი თავდაცვის მინისტრად დანიშნა. თავისი მოღვაწეობის პერიოდში მან გარდაქმნა სამხრეთ აფრიკის თავდაცვის ძალები: გაზარდა სამხედრო ხარჯები, შემოიღო სავალდებულო სამხედრო სამსახური და წამოიწყო ფარული ოპერაციები ანტიაპარტეიდული მოძრაობების წინააღმდეგ. ბოტამ ასევე საკვანძო როლი ითამაშა სამხრეთ აფრიკის ბირთვული იარაღის პროგრამაში და მის სამხედრო ინტერვენციებში [[ანგოლა|ანგოლასა]] და [[ნამიბია|ნამიბიაში]] ცივი ომის დროს. ჯონ ფორსტერის გადადგომის შემდეგ, [[1978]] წლის 4 სექტემბერს, ბოტა „ეროვნული პარტიის“ ლიდერად აირჩიეს და პრემიერ-მინისტრის თანამდებობა დაიკავა. მისი მმართველობა გამოირჩეოდა აპარტეიდის შენარჩუნებაზე ფოკუსირებით სამხედრო გაფართოებისა და შიდა უსაფრთხოების ზომების მეშვეობით, პარალელურად კი შეზღუდული რეფორმების გატარებით; მაგალითად, [[1983]] წლის „სამპალატიანი პარლამენტით“, რომელმაც შეზღუდული პოლიტიკური წარმომადგენლობა მიანიჭა სამხრეთ აფრიკელ ფერადკანიანებსა და ინდოელებს, მაგრამ გამორიცხა შავკანიანი სამხრეთ აფრიკელები. [[1983]] წლის რეფერენდუმი სამპალატიანი პარლამენტის შესახებ თეთრკანიანი ამომრჩევლების მხარდაჭერით გაბათილდა. [[1984]] წელს ბოტა გახდა სამხრეთ აფრიკის პირველი აღმასრულებელი სახელმწიფო პრეზიდენტი, რითაც მოახდინა აღმასრულებელი ხელისუფლების კონსოლიდაცია და გააგრძელა აპარტეიდის პოლიტიკა. მისი პრეზიდენტობა მზარდი შიდა არეულობის, პროტესტებისა და საერთაშორისო სანქციების წინაშე აღმოჩნდა. [[1989]] წელს გადატანილი [[ინსულტი|ინსულტის]] შემდეგ, იგი გადადგა „ეროვნული პარტიის“ ლიდერის, მოგვიანებით კი სახელმწიფო პრეზიდენტის თანამდებობიდან და მისი მემკვიდრე ფ. ვ. დე კლერკი გახდა. სახელმწიფო პრეზიდენტის თანამდებობიდან გადადგომის შემდეგ ბოტა სამხრეთ აფრიკის პოლიტიკაში გავლენიან ფიგურად დარჩა. იგი ეწინააღმდეგებოდა მისი მემკვიდრის, ფ. ვ. დე კლერკის მიერ ინიცირებულ რეფორმებს, განსაკუთრებით მოლაპარაკებებს აპარტეიდის დემონტაჟის შესახებ და „აფრიკის ეროვნული კონგრესის“ (ANC) აკრძალვის გაუქმებას; ასევე [[1992]] წლის რეფერენდუმზე „არა“-ს მიცემის პროპაგანდას ეწეოდა. ბოტა გახდა დემოკრატიისკენ გადადგმული ნაბიჯების მკაცრი კრიტიკოსი და ინარჩუნებდა რწმენას აპარტეიდის აუცილებლობის შესახებ. 1990-იანი წლების ბოლოს იგი იურიდიული გამოწვევების წინაშე დადგა აპარტეიდის ეპოქის პოლიტიკაში მისი როლის გამო, განსაკუთრებით „ჭეშმარიტებისა და შერიგების კომისიის“ მოსმენებისას, სადაც მას მოუწოდეს პასუხი გაეცა თავის ქმედებებზე, თუმცა მან სრულ თანამშრომლობაზე უარი განაცხადა. ბოტას ჯანმრთელობა კვლავ უარესდებოდა და იგი [[2006]] წლის 31 ოქტომბერს, 90 წლის ასაკში გარდაიცვალა. ==პირადი ცხოვრება== ===ადრეული ცხოვრება და განათლება=== პიტერ ვილემ ბოტა დაიბადა 1916 წლის 12 იანვარს, ორანჟის თავისუფალი შტატის პროვინციის (ამჟამინდელი თავისუფალი შტატის პროვინცია) პოლ რუქსის რაიონის პატარა ფერმაში. აფრიკანერი მშობლების ვაჟი, მამამისი, პიტერ ვილემ ბოტა უფროსი, კომანდოსის რიგებში ბრიტანელების წინააღმდეგ იბრძოდა ბურების მეორე ომში. დედამისი, ჰენდრინა კრისტინა ბოტა (დე ვეტი), ომის დროს ბრიტანეთის საკონცენტრაციო ბანაკში იყო ინტერნირებული.<ref>[https://www.theguardian.com/news/2006/nov/02/guardianobituaries.southafrica PW Botha] ''The Guardian''. 2 November 2006</ref> ბოტას აღზრდაზე დიდი გავლენა იქონია აფრიკანერულმა კულტურამ და კალვინისტურმა რელიგიურმა სწავლებებმა. მისი მშობლები ხაზს უსვამდნენ დისციპლინას, მძიმე შრომასა და აფრიკანერული საქმისადმი ერთგულებას. [[ბურები|ბურების]] მეორე ომის შემდგომ პერიოდში და მზარდი აფრიკანერული ნაციონალიზმის გარემოში გაზრდილმა, მან შეითვისა გაბატონებული რწმენა იმის შესახებ, რომ აფრიკანერებს სჭირდებოდათ სამხრეთ აფრიკაზე პოლიტიკური და ეკონომიკური კონტროლის დამყარება. ამ გარემომ ხელი შეუწყო მისი შემდგომი პოლიტიკური იდეოლოგიისა და აპარტეიდის პოლიტიკისადმი ერთგულების ჩამოყალიბებას. ბოტა თავდაპირველად პოლ რუქსის სკოლაში დადიოდა, ხოლო საშუალო განათლება ბეთლემ ვორტრეკერის უმაღლეს სკოლაში დაასრულა.<ref name=mg>[https://mg.co.za/article/2006-11-01-pw-botha-was-kragdadige-autocrat/ PW Botha was ‘kragdadige’ autocrat] ''The Mail & Guardian''. 1 November 2006</ref> [[1934]] წელს იგი ბლუმფონტეინის გრეის საუნივერსიტეტო კოლეჯში (ამჟამინდელი თავისუფალი შტატის უნივერსიტეტი) სამართლის შესასწავლად შევიდა, თუმცა ოცი წლის ასაკში სწავლა ნაადრევად მიატოვა პოლიტიკური კარიერის გასაგრძელებლად.<ref name=mg/> მან მუშაობა დაიწყო „ეროვნულ პარტიაში“, როგორც პოლიტიკურმა ორგანიზატორმა მეზობელ [[კაპის პროვინცია|კაპის პროვინციაში]]. ბოტა შეუერთდა Ossewabrandwag-ს, აფრიკანერ ნაციონალისტთა ჯგუფს, რომელიც სიმპათიით იყო განწყობილი გერმანიის ნაცისტური პარტიის მიმართ და [[1939]] წელს დაეხმარა მისი კეიპტაუნის ფილიალის დაარსებაში. [[სსრკ]]-ზე გერმანიის თავდასხმის შემდეგ, [[1941]] წლის აგვისტოში ბოტამ დაგმო Ossewabrandwag, შეიცვალა იდეოლოგიური კუთვნილება „ქრისტიანული ნაციონალიზმისკენ“ და მალევე გარიცხეს ორგანიზაციიდან.<ref>[https://www.nytimes.com/2006/11/01/world/africa/01botha.html P. W. Botha, Defender of Apartheid, Is Dead at 90], ''The New York Times'', 1 November 2006</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.sahistory.org.za/people/pieter-willem-botha|title=Pieter Willem Botha|last=sahoboss|date=17 February 2011|work=South African History Online|access-date=9 January 2018}}</ref> ===ოჯახი=== [[1943]] წელს ბოტამ ცოლად შეირთო ანა ელისაბედ როსოუ (ელიზე).<ref>[https://www.washingtonpost.com/archive/local/2006/11/01/pw-botha/f6ccd19b-225b-4212-9965-cf46611d68f7/ P.W. Botha; President of Apartheid-Era South Africa] ''The Washington Post''. 31 October 2006</ref> წყვილს ხუთი შვილი შეეძინა: ორი ვაჟი (პიტი და როსოუ) და სამი ქალიშვილი (ელსა, ამელია და როზანი).<ref>[https://www.independent.co.uk/news/obituaries/p-w-botha-422534.html P. W. Botha] ''The Independent''. 2 November 2006</ref><ref>[https://www.news24.com/news24/pws-sons-might-quit-sa-20050123 PW's sons might quit SA ] ''News24''. 23 January 2005</ref> 1980-იან წლებში როზან ბოტა ქვეყანაში მცირე ცნობილ ფიგურად იქცა. იგი უშვებდა აფრიკაანსზე პოპ-სიმღერებს და ჩნდებოდა ისეთი ჟურნალების გარეკანებზე, როგორიცაა Sarie და Style, სადაც მას „ქვეყნის პირველ ქალიშვილს“ უწოდებდნენ.<ref>[https://www.frontlinemissionsa.org/in-memorium/rozanne-visage-has-finished-her-race Rozanne Visagie has Finished her Race] Frontline Mission SA. 3 October 2022</ref><ref name=west/> [[1998]] წელს, წინა წელს ელიზეს გარდაცვალების შემდეგ, მან ცოლად შეირთო ბარბარა რობერტსონი, მასზე 25 წლით უმცროსი იურიდიული მდივანი.<ref name=ind/> [[2022]] წელს მისი ორი ქალიშვილი გარდაიცვალა. ამელია პაშკე ავტოკატასტროფაში დაიღუპა ბეტის-ბეიდან დაბრუნებისას.<ref>[https://www.timeslive.co.za/news/south-africa/2022-01-21-pw-bothas-daughter-amelia-dies-in-car-accident/ PW Botha’s daughter Amelia dies in car accident] ''The Times''. 21 January 2022</ref> იმავე წელს როზანიც გარდაიცვალა კიბოთი.<ref name=west>[https://thewest.com.au/news/obituaries/rozanne-visagie-obituary-faith-helped-daughter-of-south-african-national-leader-pw-botha-through-obstacles-c-8786262 Rozanne Visagie obituary: Faith helped daughter of South African national leader P.W. Botha through obstacles] ''The West Australian''. 7 October 2022</ref> ==საპარლამენტო კარიერა== ბოტა პარლამენტში 1948 წელს აირჩიეს, როგორც „ეროვნული პარტიის“ დეპუტატი ჯორჯის საარჩევნო ოლქიდან. მისი პოლიტიკაში შესვლა დაემთხვა „ეროვნული პარტიის“ ხელისუფლებაში მოსვლას პრემიერ-მინისტრ დ.ფ. მალანის ხელმძღვანელობით, რომლის მთავრობამაც ოფიციალურად დაამკვიდრა აპარტეიდის პოლიტიკა. როგორც აფრიკანერული ნაციონალიზმის მტკიცე მხარდამჭერი, ბოტა პარტიის baasskap (თეთრკანიანთა ბატონობის მომხრე) ფრაქციას მიემხრო, რომელიც მკაცრი რასობრივი პოლიტიკისა და თეთრკანიანი უმცირესობის მმართველობის განმტკიცების მომხრე იყო. ბოტამ მოიპოვა მკაცრი და დაუნდობელი რიტორიკის მქონე ადამიანის რეპუტაცია; იგი ხშირად აფრთხილებდა კომუნიზმის, შავკანიანთა განმათავისუფლებელი მოძრაობებისა და აპარტეიდის წინააღმდეგ მიმართული საერთაშორისო ზეწოლის საფრთხეებზე. მისი გამოსვლები პარლამენტში გამოირჩეოდა აგრესიული ენით, რაც ხაზს უსვამდა თეთრკანიანთა მმართველობის დასაცავად ძლიერი ლიდერობის საჭიროებას. მან გამოავლინა ავტორიტარული მიდრეკილებები და მხარს უჭერდა სახელმწიფო ძალაუფლების გაზრდას ოპოზიციის ჩასახშობად და აპარტეიდის პოლიტიკის გასატარებლად. მისი უდიდესი ოპონენტები საპარლამენტო კარიერის განმავლობაში იყვნენ ჰელენ სუზმანი და ჰარი შვარცი, რომლებსაც იგი ხშირად სიტყვიერად ესხმოდა თავს პარლამენტში. [[1953]] და [[1958]] წლის არჩევნებში ადგილის შენარჩუნების შემდეგ, პრემიერ-მინისტრმა ჰენდრიკ ფერვორდმა იგი შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილედ დანიშნა. ამ თანამდებობაზე ის ეხმარებოდა ადმინისტრაციას „მოსახლეობის რეგისტრაციის აქტის“ აღსრულებაში, რომელმაც ყველა სამხრეთ აფრიკელი ოთხი რასობრივი ჯგუფიდან ერთ-ერთში გააერთიანა. [[1961]] წელს იგი დაინიშნა თემთა განვითარებისა და ფერადკანიანთა საქმეების მინისტრად,<ref>{{Cite news|url=http://www.sahistory.org.za/people/pieter-willem-botha|title=Pieter Willem Botha|date=3 September 2019|work=South African History Online|access-date=3 February 2021}}</ref><ref>{{cite news| url=https://www.nytimes.com/2006/11/01/world/africa/01botha.html | work=The New York Times | first=Joseph R. | last=Gregory | title=P. W. Botha, Defender of Apartheid, Is Dead at 90 | date=1 November 2006}}</ref> პოზიციაზე, რომელმაც მას პირდაპირი კონტროლი მიანიჭა ურბანულ სეგრეგაციასთან და იძულებით გასახლებებთან დაკავშირებულ პოლიტიკაზე. იგი პასუხისმგებელი იყო ფართომასშტაბიანი განსახლების პროგრამების განხორციელებაზე, რომლებმაც არათეთრკანიანი თემები იძულებით გადაასახლეს ურბანული ცენტრებიდან სპეციალურად გამოყოფილ ადგილებში „ჯგუფური ზონების აქტის“ საფუძველზე. [[1966]] წელს ბოტა დაინიშნა თავდაცვის მინისტრად — ამ თანამდებობას ის 15 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში იკავებდა. როგორც თავდაცვის მინისტრმა, მან სწრაფად გააფართოვა სახელმწიფოს სამხედრო შესაძლებლობები, რაც იყო პასუხი აპარტეიდისადმი მზარდ წინააღმდეგობაზე და მოსალოდნელ გარე საფრთხეებზე მეზობელი აფრიკული ქვეყნებისა და საერთაშორისო სანქციების მხრიდან. მან დაიწყო სამხრეთ აფრიკის ბირთვული იარაღის პროგრამა „სტრატეგიული შეკავების“ დოქტრინის მეშვეობით, რომლის მიზანი იყო სამხრეთ აფრიკაში საბჭოთა მხარდაჭერის მქონე ძალების ინტერვენციის აღკვეთა. მან გადამწყვეტი როლი ითამაშა „ტოტალური შეტევის“ პოლიტიკის ჩამოყალიბებაში, რაც სამხრეთ აფრიკის რასობრივ პოლიტიკას წარმოაჩენდა, როგორც კომუნიზმისა და შავკანიანთა განმათავისუფლებელი მოძრაობების წინააღმდეგ მიმართული უფრო ფართო ცივი ომის ნაწილს. სამინისტროს სათავეში მისი 15-წლიანი ყოფნისას, სამხრეთ აფრიკის თავდაცვის ძალებმა (SADF) ზენიტს მიაღწიეს; ზოგჯერ ის ეროვნული ბიუჯეტის 20%-ს მოიხმარდა (1968 წლის 1,3%-თან შედარებით) და ჩართული იყო სამხრეთ აფრიკის სასაზღვრო ომში.<ref>{{cite news| url=https://www.nytimes.com/2006/11/01/world/africa/01botha.html?pagewanted=all | work=The New York Times | first=Joseph R. | last=Gregory | title=P. W. Botha, Defender of Apartheid, Is Dead at 90 | date=1 November 2006}}</ref> ===პრემიერ-მინისტრი (1978–1984)=== როდესაც პრემიერ-მინისტრი ჯონ ფორსტერი გადადგა [[1978]] წელს „მულდერგეიტის სკანდალში“ (Muldergate Scandal) მისი მონაწილეობის შესახებ ბრალდებების გამო, ბოტა „ეროვნული პარტიის“ ფრაქციის მიერ მის მემკვიდრედ აირჩიეს. მან დაამარცხა ამომრჩეველთა ფავორიტი, 45 წლის საგარეო საქმეთა მინისტრი პიკ ბოტა. საბოლოო შიდა კენჭისყრაში მან 78–72 ხმით სძლია კონი მულდერს, რომლის სახელსაც უკავშირდებოდა სკანდალი. 1978 წლის 5 დეკემბერს სასამართლო დასკვნით იგი სკანდალში ბრალეულობისგან გათავისუფლდა.<ref>Burns, John F. (6 December 1978).[https://www.nytimes.com/1978/12/06/archives/scandal-confirmed-by-south-africans-but-a-panel-absolves-vorster.html?searchResultPosition=8 Scandal Confirmed by South Africans] ''The New York Times''. 6 December 1978</ref> პრემიერ-მინისტრად გახდომისას ბოტამ შეინარჩუნა თავდაცვის პორტფელი [[1980]] წლის ოქტომბრამდე, სანამ თავის მემკვიდრედ სამხრეთ აფრიკის თავდაცვის ძალების (SADF) მეთაურს, გენერალ მაგნუს მალანს დანიშნავდა. კაბინეტში მოსვლის დღიდან ბოტა ატარებდა ამბიციურ სამხედრო პოლიტიკას, რომელიც მიზნად ისახავდა სამხრეთ აფრიკის სამხედრო შესაძლებლობების გაზრდას. იგი ცდილობდა დასავლეთთან — განსაკუთრებით [[აშშ]]-სთან — ურთიერთობების გაუმჯობესებას, თუმცა არაერთგვაროვანი შედეგებით. იგი ამტკიცებდა, რომ აპარტეიდის მთავრობის შენარჩუნება, მიუხედავად მისი არაპოპულარობისა, გადამწყვეტი იყო აფრიკული კომუნიზმის ტალღის შესაკავებლად, რომელმაც ფეხი მოიკიდა მეზობელ ანგოლასა და [[მოზამბიკი|მოზამბიკში]] მას შემდეგ, რაც ამ ორმა ყოფილმა პორტუგალიურმა კოლონიამ დამოუკიდებლობა მოიპოვა. თავის ერთ-ერთ პირველ ნაბიჯად, როგორც პრემიერ-მინისტრმა, პიეტ კოორნჰოფი დანიშნა შავკანიანთა საქმეებზე პასუხისმგებელ მინისტრად. კოორნჰოფი, რომელიც პოსტ-აპარტეიდის ეპოქაში „აფრიკის ეროვნულ კონგრესს“ (ANC) შეუერთდა, მთავრობაში ერთ-ერთ ყველაზე რეფორმატორ მინისტრად ითვლებოდა.<ref>Burns, John F. (15 November 1978). [https://www.nytimes.com/1978/11/15/archives/new-south-africa-premier-picks-moderate-as-blackaffairs-chief.html?searchResultPosition=2 New South Africa Premier Picks Moderate as Black‐Affairs Chief] ''The New York Times''. Retrieved on 5 February 2025</ref> ბოტა 1978 წელს ხელმძღვანელობდა კამპანიას [[კეიპტაუნი|კეიპტაუნში]] მჭიდროდ დასახლებული დასახლების, კროსროუდსის (Crossroads) დასანგრევად. მნიშვნელოვანი წინააღმდეგობის ფონზე, ბოტა და კოორნჰოფი შეთანხმდნენ დემონტაჟის „განუსაზღვრელი ვადით გადადებაზე“.<ref>Burns, John F. (12 December 1978). [https://www.nytimes.com/1978/12/12/archives/south-africas-impulsive-but-flexible-new-prime-minister-pieter.html?searchResultPosition=12 South Africa's Impulsive but Flexible New Prime Minister] ''The New York Times'', Retrieved on 5 February 2025</ref><ref>Burns, John F. (29 November 1978). [https://www.nytimes.com/1978/11/29/archives/20000-south-africa-blacks-fight-regimes-effort-to-uproot-them.html?searchResultPosition=5 20,000 South Africa Blacks Fight Regime's Effort to Uproot Them] ''The New York Times''. Retrieved on 5 February 2025</ref> თანამდებობაზე ყოფნის პირველი ორი თვის განმავლობაში მის წინაშე არსებული გამოწვევა იყო ენდრის ტრეურნიხტის არჩევა ტრანსვაალის პროვინციის ლიდერად. ტრეურნიხტი აშკარად ეწინააღმდეგებოდა აპარტეიდის რეფორმებს და ახლა უკვე გააჩნდა ძალაუფლების ბაზა, რომელიც აკონტროლებდა ხმების მყარ უმრავლესობას მხოლოდ თეთრკანიანთაგან შემდგარ პარლამენტში.<ref name=tale>Burns, John F. (19 December 1978). [https://www.nytimes.com/1978/12/19/archives/afrikaner-tale-of-2-provinces-transvaal-and-cape-treurnichis.html?searchResultPosition=15 Afrikaner Tale of 2 Provinces: Transvaal and Cape] ''The New York Times''. Retrieved on 5 February 2025</ref> არჩევნებმა ხაზი გაუსვა განსხვავებებს ბოტას კაპის პროვინციისა და ტრეურნიხტის აფრიკანერებს შორის. პირველში სხვა რასობრივი ჯგუფების მიმართ ტოლერანტობის დონე უფრო მაღალი იყო, რაც ძირითადად ჩამოყალიბებული იყო კაპის ფერადკანიანებთან კონტაქტით.<ref name=tale/> ბოტამ 1974 წელს თქვა, რომ ნიკო მალანის თეატრი ღია უნდა ყოფილიყო ყველა რასის წარმომადგენლისთვის.<ref name=tale/> თუმცა, იგი ეწინააღმდეგებოდა დასავლეთ კაპში შავკანიანთა უმრავლესობად ქცევას და ცდილობდა დაუგეგმავი შავკანიანი დასახლებების დემონტაჟს.<ref name=tale/> 1979 წლის იანვარში იგი გახდა პირველი პრემიერი, რომელიც ეწვია რობენ-აილენდს (Robben Island), რომელიც ძირითადად ცნობილია როგორც ციხე უმეტესად შავკანიანი პოლიტპატიმრებისთვის. მან უარი თქვა პასუხზე, შეხვდა თუ არა რომელიმე პატიმარს და აღნიშნა, რომ ეს იყო „გეგმიური“ ვიზიტი.<ref>Burns, John F. (28 January 1979). [https://www.nytimes.com/1979/01/28/archives/among-afrikaners-liberal-means-only-less-conservative.html?searchResultPosition=16 Prime Minister's Trip Last Week Could Be an Omen] ''The New York Times''. Retrieved on 5 February 2025</ref> იმავე წლის აპრილში ბოტამ სამხედრო და ეკონომიკური მხარდაჭერა შესთავაზა აბელ მუზორევას მომავალ მთავრობას [[ზიმბაბვე]]-[[როდეზია|როდეზიისთვის]].<ref>Burns, John F. (28 April 1979). [https://www.nytimes.com/1979/04/28/archives/south-africans-are-said-to-offer-allout-aid-to-bishop-muzorewa.html?searchResultPosition=32 South Africans Are Said to Offer All‐Out Aid to Bishop Muzorewa] ''The New York Times''. Retrieved on 9 February 2025</ref>ბოტამ მაღალი დონის მოლაპარაკებები გამართა მუზორევასთან 1979 წლის ივნისში.<ref>[https://www.nytimes.com/1979/06/20/archives/muzorewa-holds-parley-with-the-south-africans.html?searchResultPosition=37 Muzorewa Holds Parley With the South Africans] ''The New York Times''. 20 June 1979</ref> [[1981]] წლის სამხრეთ აფრიკის საყოველთაო არჩევნების წინა კვირებში მას დაუპირისპირდნენ რადიკალი აფრიკანერები, რომელთა ნაწილი „აღდგენილი ეროვნული პარტიის“ (Herstigte Nasionale Party) მხარდამჭერი იყო და ეწინააღმდეგებოდა აპარტეიდის სტატუს-კვოს ცვლილებას.<ref name=leyl>Lelyveld, Joseph (19 April 1981). [https://www.nytimes.com/1981/04/19/magazine/anxiety-over-apartheid.html?searchResultPosition=29 Anxiety Over Apartheid] ''The New York Times Magazine''. Retrieved on 9 February 2025</ref><ref>[https://www.nytimes.com/1981/03/19/world/botha-face-down-afrikaner-hecklers.html?searchResultPosition=16 Both face down Afrikaner hecklers] ''The New York Times''. 19 March 1981</ref> წინასაარჩევნო კამპანიის ბოლო ღამეს ბოტამ პირობა დადო: „სანამ არსებობს ეროვნული პარტიის მთავრობა, ჩვენ არ გადავცემთ სამხრეთ-დასავლეთ აფრიკას SWAPO-ს (ნამიბიის განმათავისუფლებელი მოძრაობა) ხელმძღვანელობას“.<ref>Lelyveld, Joseph (29 April 1981).[https://www.nytimes.com/1981/04/29/world/botha-vows-rebels-won-t-get-namibia.html?searchResultPosition=32 Botha Vows Rebels Won't Get Namibia] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2025</ref> არჩევნებში მისმა პარტიამ მხოლოდ თეთრკანიანთა ხმების 58% და 131 ადგილი მოიპოვა. ეს იყო კლება 1977 წლის არჩევნების 65%-თან და 134 ადგილთან შედარებით; პარტიამ ხმები „აღდგენილი ეროვნული პარტიის“ სასარგებლოდ დაკარგა.<ref>Lelyveld, Joseph (9 August 1981). [https://www.nytimes.com/1981/08/09/weekinreview/reforming-apartheid-may-be-a-promise-botha-can-t-keep.html?searchResultPosition=46 Reforming Apartheid May Be A Promise Botha Can't Keep] ''The New York Times''. Retrieved on 9 February 2025</ref> 1981 წლის აპრილში დესმონდ ტუტუს პასპორტი ჩამოართვეს. ტუტუ ხალხს ევროპასა და აშშ-ში ვიზიტებისას სამხრეთ აფრიკაზე ეკონომიკური ზეწოლისკენ მოუწოდებდა, რათა ბოტას მთავრობას მოლაპარაკებები დაეწყო ქვეყნის ხელმძღვანელობასთან. ბოტა განარისხა ამ ვიზიტებმა და პირობა დადო, რომ ტუტუს პასპორტს ჩამოართმევდა.<ref>[https://www.nytimes.com/1981/04/17/world/south-africa-seizes-tutu-s-passport.html?searchResultPosition=26 SOUTH AFRICA SEIZES TUTU'S PASSPORT] ''The New York Times''. 17 April 1981</ref> იმავე წელს მან ნება დართო ოპერაცია „ბინბეგის“ (Operation Beanbag) ჩატარებაზე — ეს იყო სამხრეთ აფრიკის თავდაცვის ძალების რეიდების სერია მოზამბიკში ANC-ის შეიარაღებული ფრთის, „უმკონტო ვე სიზვეს“ (MK) სამალავების წინააღმდეგ.<ref name=leyl/> [[1982]] წლის თებერვალში მან გაუძლო ენდრის ტრეურნიხტის მხრიდან მისი ლიდერობის წინააღმდეგ მიმართულ სერიოზულ გამოწვევას. მან მოახერხა 172 ხმის მოპოვება 36-ის წინააღმდეგ მისი ლიდერობისა და სხვა რასობრივ ჯგუფებთან ძალაუფლების განაწილების გზის მხარდასაჭერად.<ref>Lelyveld, Joseph (28 February 1982). [https://www.nytimes.com/1982/02/28/world/pretoria-premier-defeats-his-rival.html?searchResultPosition=80 Pretoria Premier Defeats His Rival] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2025</ref> [[1983]] წლის 22 აპრილს ბოტამ გამოაცხადა სპეციალური კომისიის შექმნა „ამორალურობის შესახებ აქტისა“ და „შერეული ქორწინებების აკრძალვის შესახებ 1949 წლის აქტის“ გაუქმების განსახილველად. ბოტამ განაცხადა: „მე პირადად ვეწინააღმდეგები ამორალურ პრაქტიკას, მაგრამ მთავრობა ამ ორ კანონს არ განიხილავს სამხრეთ აფრიკის გადარჩენის გარანტიად“.<ref>(22 April 1983). [https://www.nytimes.com/1983/04/22/world/around-the-world-south-africans-to-review-interracial-sex-laws.html?searchResultPosition=3 Around The World; South Africans to Review Interracial Sex Laws] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2025</ref> 1983 წლის 19 მაისს სამხრეთ აფრიკა გახდა „პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტის“ რეზოლუციების სამიზნე, რომლებიც გმობდნენ სამხრეთ აფრიკაში მედიის „მუდმივ შევიწროებასა და დევნას“.<ref name=IPI>(19 May 1983). [https://www.nytimes.com/1983/05/19/world/press-group-assails-south-africa.html?searchResultPosition=12 Press Groups Assails South Africa] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2025</ref> ინსტიტუტმა მოუწოდა ბოტას: „აღიარეთ პრესის თავისუფლება, როგორც წინაპირობა იმ ქვეყნისთვის, რომელიც თავს დემოკრატიული სამყაროს ნაწილად მიიჩნევს“.<ref name=IPI/> ინსტიტუტმა ასევე აღნიშნა უცხოელი ჟურნალისტებისთვის ვიზების მიღების მზარდი სირთულე სამხრეთ აფრიკიდან რეპორტაჟებისა და მუშაობისთვის.<ref name=IPI/> რეზოლუციამ ასევე ხაზი გაუსვა ჟურნალისტების — ალისტერ სპარკსის, მისი მეუღლის სიუზანის და ბერნარდ სიმონის მომავალ სასამართლო პროცესებს.<ref name=IPI/> სამივე მათგანის წინააღმდეგ ბრალდებები 1984 წლის მარტში მოიხსნა.<ref>(10 March 1984). [https://www.nytimes.com/1984/03/10/world/around-the-world-south-africa-to-drop-case-against-journalists.html Around The World; South Africa to Drop Case Against Journalists] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2025</ref> 1983 წლის მაისში მან დაგმო პრეტორიაში, ჩერჩ-სტრიტზე მომხდარი აფეთქება, რომელიც „უმკონტო ვე სიზვეს“ მიერ იყო მოწყობილი და განაცხადა, რომ ეს ადასტურებდა იმას, რომ „ჩვენ საქმე გვაქვს კომუნისტების მიერ შთაგონებულ ტოტალურ შეტევასთანo“.<ref>Freudenheim, Milt (22 May 1983)[https://www.nytimes.com/1983/05/22/weekinreview/the-world-deadlier-tactics-against-pretoria.html?searchResultPosition=10 Deadlier Tactics Against Pretoria] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2024</ref> 1983 წელს ბოტამ წამოაყენა ახალი კონსტიტუციის პროექტი, რომელიც 2 ნოემბერს თეთრკანიან მოსახლეობას კენჭისყრაზე წარედგინა.<ref name=jorre/> კონსტიტუციას თეთრკანიანმა ამომრჩევლებმა მხარი დაუჭირეს.<ref name=jorre>de st. Jorre, John (7 November 1983) [https://www.nytimes.com/1983/11/07/opinion/a-vote-to-modernize-apartheids-edifice.html?searchResultPosition=1 A Vote to Modernize Apartheid's Edifice] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2025</ref> მიუხედავად იმისა, რომ მას ფედერალური სისტემა არ დაუნერგავს, მან განახორციელა ის, რაც გარეგნულად ძალაუფლების განაწილების შეთანხმება იყო ფერადკანიანებთან და ინდოელებთან.<ref name=jorre/> ახალმა კონსტიტუციამ შექმნა პარლამენტის ორი ახალი პალატა არსებული თეთრკანიანთა ასამბლეის პალატის გვერდით — წარმომადგენელთა პალატა ფერადკანიანებისთვის და დელეგატთა პალატა ინდოელებისთვის.<ref>Lelyveld, Joseph (7 August 1983). [https://www.nytimes.com/1983/08/07/weekinreview/botha-s-attempt-to-dilute-white-rule-may-end-his.html?searchResultPosition=7 Botha's Attempt to Dilute White Rule May End His] ''The New York Times''. Retrieved on 10 February 2025</ref> ახალი სამპალატიან პარლამენტს გააჩნდა ექსკლუზიური იურისდიქცია მათ შესაბამის თემებთან დაკავშირებულ საკითხებზე. კანონმდებლობა, რომელიც ეხებოდა „ზოგად საქმეებს“, როგორიცაა საგარეო პოლიტიკა და რასობრივი ურთიერთობები, უნდა გაევლო სამივე პალატას ერთობლივი მუდმივი კომიტეტების მიერ განხილვის შემდეგ. იმ დროს თეთრკანიანი სამხრეთ აფრიკელები რაოდენობრივად აღემატებოდნენ ერთად აღებულ ფერადკანიანებსა და ინდოელებს, რითაც ნარჩუნდებოდა თეთრკანიანთა დომინირება „ძალაუფლების განაწილების“ სისტემის ფარგლებში.<ref name=jorre/> გეგმა არ მოიცავდა არც პალატას და არც წარმომადგენლობის რაიმე სისტემას შავკანიანი უმრავლესობისთვის. თითოეულ შავკანიან ეთნო-ლინგვისტურ ჯგუფს გამოეყო „სამშობლო“ (ჰოუმლენდი), რომელიც თავდაპირველად იქნებოდა ნახევრად ავტონომიური ტერიტორია. თუმცა, შავკანიანები იურიდიულად ითვლებოდნენ ბანტუსტანების და არა სამხრეთ აფრიკის მოქალაქეებად და მათ პოლიტიკური უფლებები იქ უნდა განეხორციელებინათ. მოსალოდნელი იყო, რომ ბანტუსტანები თანდათან გადავიდოდნენ დამოუკიდებლობის უფრო მაღალ საფეხურზე, სადაც საბოლოო მიზანი სუვერენული ერის სტატუსი იქნებოდა. ბოტას მმართველობის პერიოდში სისკეიმ, ბოფუტატსვანამ და ვენდამ მიაღწიეს ნომინალურ სუვერენიტეტსა და სახელმწიფოებრიობას, რაც მხოლოდ ერთმანეთისა და სამხრეთ აფრიკის მიერ იყო აღიარებული. ამ ახალმა ქვეყნებმა, რომლებიც სამხრეთ აფრიკის საზღვრებში შეიქმნა, ვერასოდეს მოიპოვეს საერთაშორისო აღიარება და ეკონომიკურად ყველა მათგანი ძლიერ დამოკიდებული რჩებოდა სამხრეთ აფრიკაზე. ბანტუსტანების ნახევარზე მეტმა, განსაკუთრებით მანგოსუთუ ბუთელეზის მეთაურობით კვაზულუმ, უარი თქვა დამოუკიდებლობაზე მათი ლიდერების გადაწყვეტილების გამო, შიგნიდან დაპირისპირებოდნენ აპარტეიდს. ახალმა კონსტიტუციამ ასევე შეცვალა აღმასრულებელი შტო საპარლამენტო სისტემიდან, რომელიც ამა თუ იმ ფორმით მოქმედებდა [[1910]] წლიდან, საპრეზიდენტო სისტემაზე. პრემიერ-მინისტრის თანამდებობა გაუქმდა და მისი ფუნქციები შეერწყა სახელმწიფო პრეზიდენტის ფუნქციებს, რომელიც გახდა აღმასრულებელი თანამდებობა ფართო უფლებამოსილებებით. ზოგადი საპრეზიდენტო სისტემებისგან განსხვავებით, პრეზიდენტი უნდა აერჩიათ არა საყოველთაო კენჭისყრით (ან თეთრკანიანთა კენჭისყრით), არამედ საარჩევნო კოლეგიის მიერ, რომლის წევრებსაც პარლამენტის სამი პალატა ირჩევდა. სახელმწიფო პრეზიდენტს და კაბინეტს გააჩნდათ ექსკლუზიური იურისდიქცია „ზოგად საქმეებზე“. „ზოგად საქმეებთან“ დაკავშირებით სამ პალატას შორის არსებული დავები წყდებოდა პრეზიდენტის საბჭოს მიერ, რომელიც შედგებოდა სამი პალატის წევრებისგან და უშუალოდ სახელმწიფო პრეზიდენტის მიერ დანიშნული პირებისგან. პრაქტიკაში, პრეზიდენტის საბჭოსა და საარჩევნო კოლეგიის შემადგენლობა შეუძლებელს ხდიდა იმას, რომ ფერადკანიანთა და ინდოელთა პალატებს ხმათა უმრავლესობით გადაეწონათ თეთრკანიანთა პალატა ნებისმიერ არსებით საკითხზე, მაშინაც კი, თუ ისინი ბლოკად მისცემდნენ ხმას. ამგვარად, რეალური ძალაუფლება რჩებოდა თეთრკანიანთა ხელში — პრაქტიკაში კი ბოტას „ეროვნული პარტიის“ ხელში, რომელიც თეთრკანიანთა პალატაში დიდ უმრავლესობას ფლობდა მაჟორიტარული საარჩევნო სისტემის გამო. მხოლოდ „კონსერვატიული პარტიის“ მხრიდან წამოსულმა გამოწვევამ, რომელიც აპარტეიდის დაშლის შიშით რეფორმების წინააღმდეგი იყო, დააყენა ბოტას პოზიცია ეჭვქვეშ. ახალი კონსტიტუცია შავკანიანმა უმრავლესობამ გააკრიტიკა იმის გამო, რომ მათ არანაირი ფორმალური როლი არ მიენიჭათ მმართველობაში.<ref name=jorre/> მის ოპონენტებს შორის იყვნენ „აფრიკის ეროვნული კონგრესი“ და ბელადი ბუთელეზი.<ref name=jorre/> მათ პოზიციას მხარს უჭერდა ბევრი ფერადკანიანი, თეთრკანიანი და ინდოელი ჯგუფი, მათ შორის ოფიციალური ოპოზიცია — „პროგრესული ფედერალური პარტია“.<ref name=jorre/> მიუხედავად იმისა, რომ ბევრი საერთაშორისო კომენტატორი, მათ შორის რეიგანის ადმინისტრაცია, მას აქებდა, როგორც „პირველ ნაბიჯს“ რეფორმების სერიაში.<ref name=jorre/> ===სახელმწიფო პრეზიდენტი (1984–1989)=== 1984 წლის 14 სექტემბერს ბოტა ახლად დამტკიცებული კონსტიტუციის შესაბამისად პირველ სახელმწიფო პრეზიდენტად აირჩიეს. საპრეზიდენტო სისტემის დანერგვა ბოტას პირადი ძალაუფლების კონსოლიდაციის საკვანძო ნაბიჯად იქნა მიჩნეული. წინა წლებში მან მოახერხა პარლამენტის მეშვეობით ისეთი მკაცრი კანონების გატარება, რომლებიც ზღუდავდა სიტყვის თავისუფლებას და ამგვარად ახშობდა სამთავრობო გადაწყვეტილებების კრიტიკას. საგანგებო მდგომარეობა ხშირი მოვლენა გახდა, მათ შორის სასამართლოს გარეშე მკვლელობები არეულობების დროს ან სპეციალური ძალების, როგორიცაა Koevoet-ის მეშვეობით. ბევრ დასავლურ ქვეყანაში, როგორებიცაა შეერთებული შტატები, გაერთიანებული სამეფო (სადაც ბაზირებული იყო „აპარტეიდის საწინააღმდეგო მოძრაობა“) და სხვა, ბევრი კამათი მიმდინარეობდა ეკონომიკური სანქციების დაწესების შესახებ, რათა დაესუსტებინათ ბოტა და შეერყიათ თეთრკანიანთა რეჟიმი. 1980-იანი წლების ბოლოსთვის, როდესაც სამხრეთ აფრიკაში უცხოური ინვესტიციები შემცირდა, დეზინვესტიციამ (ინვესტიციების გატანამ) სერიოზული გავლენა მოახდინა ქვეყნის ეკონომიკაზე. სახელმწიფო პრეზიდენტ ბოტას გავლენის დაკარგვა შეიძლება პირდაპირ მიეწეროს აშშ-ისა და საბჭოთა კავშირის ლიდერების — [[რონალდ რეიგანი|რონალდ რეიგანისა]] და [[მიხეილ გორბაჩოვი|მიხეილ გორბაჩოვის]] მოსკოვის სამიტზე (1988 წლის 29 მაისი – 1 ივნისი) მიღებულ გადაწყვეტილებებს, რომლებმაც გზა გაუხსნეს ნამიბიის პრობლემის მოგვარებას. საგარეო საქმეთა მინისტრ პიკ ბოტას თქმით, ეს პრობლემა დესტაბილიზაციას უწევდა რეგიონს და „სერიოზულად ართულებდა“ იმ მთავარ საკითხს, რომელსაც სამხრეთ აფრიკა თავად მალე შეეჯახებოდა.<ref>{{Cite web|url=http://www.klausdierks.com/Chronology/130.htm|title=130-1988|website=klausdierks.com|access-date=9 January 2018}}</ref>საბჭოთა სამხედრო დახმარება შეწყდებოდა და კუბური ჯარები მას ანგოლადან გაიყვანდნენ, როგორც კი სამხრეთ აფრიკა დაემორჩილებოდა გაეროს უშიშროების საბჭოს 435-ე რეზოლუციას ნამიბიაზე კონტროლის დათმობით და იქ გაეროს მეთვალყურეობით არჩევნების ჩატარებით. რეიგანისა და გორბაჩოვის სამიტის გადაწყვეტილებების აღმსრულებელ „სამმხრივი შეთანხმებას“ გაეროს ნიუ-იორკის შტაბ-ბინაში 1988 წლის 22 დეკემბერს ხელი მოაწერეს ანგოლას, კუბისა და სამხრეთ აფრიკის წარმომადგენლებმა.<ref>[http://www.usip.org/library/pa/angola/angola_cuba_sa_12221988.html New York Accords signed by Angola, Cuba and South Africa] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090114185621/http://www.usip.org/library/pa/angola/angola_cuba_sa_12221988.html |date=14 January 2009 }}</ref> 1989 წლის 18 იანვარს ბოტამ (მაშინ 73 წლის) მსუბუქი ინსულტი გადაიტანა, რამაც ხელი შეუშალა დასწრებოდა ნამიბიელ პოლიტიკურ ლიდერებთან 1989 წლის 20 იანვარს დაგეგმილ შეხვედრას. ბოტას ადგილი დროებითმა პრეზიდენტმა ჯ. კრისტიან ჰეუნისმა დაიკავა.<ref>{{cite news |title=Botha Is Expected to Be Discharged Soon |url=https://www.nytimes.com/1989/01/22/world/botha-is-expected-to-be-discharged-soon.html |work=The New York Times |date=22 January 1989}}</ref> 1989 წლის 2 თებერვალს ბოტა გადადგა „ეროვნული პარტიის“ (NP) ლიდერის თანამდებობიდან, იმ მოლოდინით, რომ მისი კანდიდატი — ფინანსთა მინისტრი ბარენდ დუ პლესი — შეცვლიდა მას. ამის ნაცვლად, NP-ის საპარლამენტო ფრაქციამ ლიდერად აირჩია განათლების მინისტრი ფ. ვ. დე კლერკი, რომელმაც სწრაფად იმოქმედა პარტიაში თავისი პოზიციის, როგორც რეფორმატორის გასამყარებლად, მაშინ როცა „მყარი ხაზის“ მომხრეები ბოტას უჭერდნენ მხარს. 1989 წლის მარტში NP-მ დე კლერკი სახელმწიფო პრეზიდენტად აირჩია, მაგრამ ბოტამ გადადგომაზე უარი თქვა. სატელევიზიო მიმართვაში მან განაცხადა, რომ კონსტიტუცია უფლებას აძლევდა თანამდებობაზე დარჩენილიყო 1990 წლის მარტამდე და ის განიხილავდა კიდეც კიდევ ერთი ხუთწლიანი ვადით არჩევას. კეიპტაუნში გამართული მწვავე შეხვედრების სერიის შემდეგ, და ნამიბიაში UNSCR 435-ის იმპლემენტაციიდან ხუთი დღის შემდეგ, 1989 წლის 1 აპრილს, ბოტამ და დე კლერკმა კომპრომისს მიაღწიეს: ბოტა პენსიაზე გავიდოდა სექტემბერში საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, რაც დე კლერკს სახელმწიფო პრეზიდენტად მუშაობის დაწყების საშუალებას მისცემდა. თუმცა, ბოტა მოულოდნელად გადადგა სახელმწიფო პრეზიდენტის თანამდებობიდან 1989 წლის 14 აგვისტოს და უჩივლა, რომ დე კლერკმა არ გაუწია კონსულტაცია ზამბიის პრეზიდენტ კენეტ კაუნდასთან მისი დაგეგმილი ვიზიტის შესახებ:„ANC სარგებლობს პრეზიდენტ კაუნდას მფარველობით და ლუსაკადან გეგმავს აჯანყებით საქმიანობას სამხრეთ აფრიკის წინააღმდეგ“, — განაცხადა ბოტამ საქვეყნოდ, ტელევიზიით. მან თქვა, რომ ჰკითხა კაბინეტს, რა მიზეზი უნდა მიეცა საზოგადოებისთვის მოულოდნელი გადადგომის შესახებ. „მათ უპასუხეს, რომ შემიძლია ჯანმრთელობის მდგომარეობა გამოვიყენო საბაბად. მე კი ვუპასუხე, რომ არ ვარ მზად, ტყუილით წავიდე. ჩემთვის ნათელია, რომ ამდენი წლის განმავლობაში ეროვნული პარტიისთვის, ამ ქვეყნის მთავრობისა და ჩვენი ქვეყნის უსაფრთხოებისთვის გაღებული ჩემი საუკეთესო ძალისხმევის მიუხედავად, ჩემს კაბინეტში მომსახურე მინისტრები უგულებელყოფენ ჩემს პოზიციას“.<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/wp-srv/inatl/longterm/s_africa/stories/botha0889.htm|title=Washingtonpost.com: South Africa Report|newspaper=The Washington Post|access-date=9 January 2018}}</ref> დე კლერკი სახელმწიფო პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებლად 1989 წლის 14 აგვისტოს დამტკიცდა, ხოლო მომდევნო თვეში საარჩევნო კოლეგიამ იგი ბოტას მემკვიდრედ აირჩია სახელმწიფო პრეზიდენტის ხუთწლიან ვადაზე.<ref>{{Cite web|url=http://www.country-studies.com/south-africa/limited-reforms.html|title=South Africa Limited Reforms|website=country-studies.com|access-date=9 January 2018|archive-date=15 აპრილი 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220415182531/https://www.country-studies.com/south-africa/limited-reforms.html}}</ref> დე კლერკმა მალევე გამოაცხადა აპარტეიდის საწინააღმდეგო ჯგუფების — მათ შორის „აფრიკის ეროვნული კონგრესის“ — წინააღმდეგ მიმართული კანონმდებლობის გაუქმება და ნელსონ მანდელას გათავისუფლება. დე კლერკის მმართველობის პერიოდში აპარტეიდის სისტემის დემონტაჟი მოხდა და მიმდინარეობდა მოლაპარაკებები, რამაც საბოლოოდ [[1994]] წლის 27 აპრილს სამხრეთ აფრიკაში პირველი რასობრივად ინკლუზიური დემოკრატიული არჩევნები განაპირობა. [[2006]] წელს ბოტას გარდაცვალებასთან დაკავშირებით გაკეთებულ განცხადებაში დე კლერკმა აღნიშნა:„პირადად ჩემი და პ. ვ. ბოტას ურთიერთობა ხშირად დაძაბული იყო. მე არ მომწონდა მისი თავზეხელაღებული ლიდერობის სტილი და ვეწინააღმდეგებოდი „სახელმწიფო უსაფრთხოების საბჭოს“ სისტემის შეჭრას მთავრობის თითქმის ყველა ასპექტში. მას შემდეგ, რაც [[1989]] წლის თებერვალში „ეროვნული პარტიის“ ლიდერი გავხდი, ყველაფერი გავაკეთე იმისთვის, რომ პ. ვ. ბოტას პრეზიდენტობის ვადა სრული ღირსებითა და ეტიკეტით დაესრულებინა. სამწუხაროდ, ეს ასე არ მოხდა“.<ref>) {{Cite web |url=http://www.fwdklerk.org.za/download_docs/06_11_01_PW_Botha_C.pdf |title=Statement by F W de Klerk on the death of former president P W Botha (Issued by the F W de Klerk Foundation, Cape Town, 1 November 2006 |access-date=11 April 2008 |archive-date=14 April 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080414071227/http://www.fwdklerk.org.za/download_docs/06_11_01_PW_Botha_C.pdf |url-status=bot: unknown }}</ref> ==აპარტეიდის მთავრობა== ბოტამ აპარტეიდის პრაქტიკაში გარკვეული ცვლილებები განახორციელა, თუმცა ბევრმა ისინი ზედაპირულად და არასაკმარისად მიიჩნია. მან დააკანონა რასათაშორისი ქორწინება და მისაგანაცია (სხვადასხვა რასის წარმომადგენელთა სექსუალური კავშირი), რომლებიც 1940-იანი წლების ბოლოდან სრულად იყო აკრძალული. გაუქმდა მრავალრასობრივი პოლიტიკური პარტიების კონსტიტუციური აკრძალვა. მან ასევე შეარბილა „ჯგუფური ზონების აქტი“, რომელიც არათეთრკანიანებს გარკვეულ ტერიტორიებზე ცხოვრებას უკრძალავდა. [[1988]] წელს ახალმა კანონმა შექმნა „ღია ჯგუფური ზონები“ ანუ რასობრივად შერეული უბნები, თუმცა ამ უბნებს მთავრობის ნებართვა უნდა მიეღოთ, უნდა ჰქონოდათ უშუალოდ დაინტერესებული ადგილობრივი თეთრკანიანების მხარდაჭერა და ნებართვის მისაღებად ეს უნდა ყოფილიყო მსხვილი ქალაქის მაღალი კლასის უბანი. [[1983]] წელს ზემოხსენებულმა კონსტიტუციურმა რეფორმებმა „ფერადკანიანებსა“ და „ინდოელებს“ შეზღუდული პოლიტიკური უფლებები მიანიჭა. ბოტა ასევე გახდა სამხრეთ აფრიკის მთავრობის პირველი ლიდერი. თუნდაც ეს მწირი რეფორმები ზედმეტად რადიკალური აღმოჩნდა „ეროვნული პარტიის“ (NP) მყარი ხაზის მომხრე ჯგუფისთვის, რომელსაც ყოფილი განათლების მინისტრი ენდრის ტრეურნიხტი ხელმძღვანელობდა. [[1982]] წელს ეს ჯგუფი გამოეყო პარტიას და ჩამოაყალიბა „კონსერვატიული პარტია“. თუმცა, მათ ოპოზიციის მოთხოვნები არც კი დაუკმაყოფილებიათ. მზარდი უკმაყოფილებისა და ძალადობის ფონზე, ბოტამ უარი თქვა შავკანიანებისთვის პოლიტიკური ძალაუფლების გადაცემაზე და გააძლიერა უსაფრთხოების ზომები აპარტეიდის მოწინააღმდეგე აქტივისტების წინააღმდეგ. ბოტამ ასევე უარი განაცხადა ANC-თან მოლაპარაკებებზე. [[1985]] წელს ბოტამ წარმოთქვა „რუბიკონის სიტყვა“ (Rubicon speech), პოლიტიკური მიმართვა, რომელშიც უარი თქვა შავკანიანი მოსახლეობის მოთხოვნების დაკმაყოფილებაზე, მათ შორის მანდელას გათავისუფლებაზე.<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/1985/08/17/world/botha-speech-2-signals.html|title=BOTHA SPEECH: 2 SIGNALS| author=Alan Cowell |work=The New York Times |date=17 August 1985 |access-date=28 June 2018}}</ref> საერთაშორისო აზრისადმი ბოტას დაუმორჩილებლობამ სამხრეთ აფრიკა კიდევ უფრო იზოლირებული გახადა, რამაც გამოიწვია ეკონომიკური სანქციები და რანდის ღირებულების სწრაფი ვარდნა. მომდევნო წელს, როდესაც შეერთებულმა შტატებმა „აპარტეიდის საწინააღმდეგო ყოვლისმომცველი აქტი“ შემოიღო, ბოტამ ქვეყნის მასშტაბით საგანგებო მდგომარეობა გამოაცხადა. ამ პერიოდში მისი ცნობილი ნათქვამია: „ეს აჯანყება ჩვენში მხეცს გააღვიძებს“.<ref>{{cite news|last1=Moshenberg|first1=Dan|title=Margaret Thatcher: no fond farewells from Africa|url=https://www.theguardian.com/world/2013/apr/09/margaret-thatcher-africa-fela-kuti|work=The Guardian|date=9 April 2013}}</ როდესაც სამხრეთ აფრიკის წინააღმდეგ ეკონომიკური და დიპლომატიური ქმედებები გაიზარდა, შავკანიან მოსახლეობაში გავრცელდა სამოქალაქო არეულობა, რომელსაც მხარს უჭერდა ANC და მეზობელი შავკანიანი უმრავლესობის მთავრობები. [[1986]] წლის 16 მაისს ბოტამ საჯაროდ გააფრთხილა მეზობელი სახელმწიფოები სამხრეთ აფრიკის საქმეებში „არასასურველი ჩარევისგან“ თავის შეკავების შესახებ.<ref>{{cite news|last1=Sparks|first1=Allister|title=Moves by Botha Telegraph Pullback From Compromise|url=https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1986/08/17/moves-by-botha-telegraph-pullback-from-compromise/f0e4bba1-7bca-4dbc-a045-293624781ff2/|newspaper=The Washington Post|date=17 August 1986}}</ref> ოთხი დღის შემდეგ ბოტამ გასცა ბრძანება საჰაერო დარტყმების შესახებ ლუსაკაში, ჰარარესა და გაბორონეში მდებარე არჩეულ სამიზნეებზე, მათ შორის გადასახლებაში მყოფი ANC-ის აქტივისტების ოფისებზე. ბოტამ განაცხადა, რომ ეს რეიდები მხოლოდ „პირველი ნაწილი“ იყო და აჩვენა, რომ „სამხრეთ აფრიკას აქვს [ANC-ის] გატეხვის უნარიც და ნებაც“.<ref>{{cite news|last1=Cowell|first1=Alan|title=South African President Warns of Further Raids|url=https://www.nytimes.com/1986/05/22/world/south-african-president-warns-of-further-raids.html|newspaper=The New York Times|date=22 May 1986}}</ref> ბოტას მიერ გაკეთებული დათმობების მიუხედავად, მისი მმართველობა კვლავ ძალიან რეპრესიული იყო. ბოტას მოღვაწეობის პერიოდში ათასობით ადამიანი დააპატიმრეს სასამართლო განხილვის გარეშე, ზოგი კი აწამეს და მოკლეს. „ჭეშმარიტებისა და შერიგების კომისიამ“ (TRC) დაადგინა, რომ ბოტა პასუხისმგებელი იყო ადამიანის უფლებების უხეშ დარღვევებზე.<ref>[https://www.theguardian.com/obituaries/story/0,,1936843,00.html Obituary] [[Dan van der Vat]]. ''The Guardian'' 2 November 2006</ref> ასევე დადგინდა, რომ მან პირდაპირ გასცა ნებართვა „უკანონო ქმედებებზე, მათ შორის მკვლელობებზე“.<ref>{{cite web |url=http://www.info.gov.za/otherdocs/2003/trc/3_1.pdf |title=Truth and Reconciliation Commission of South Africa Report|volume=6|at=Section 3, pp. 252–3, para. 326 (e), 327, and 328 |access-date=31 July 2011 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120513103921/http://www.info.gov.za/otherdocs/2003/trc/3_1.pdf |archive-date=13 May 2012 }}</ref> ბოტამ უარი თქვა აპარტეიდის გამო ბოდიშის მოხდაზე. 2006 წლის ინტერვიუში, რომელიც მისი 90 წლის იუბილეს მიეძღვნა, მან აღნიშნა, რომ არაფერს ნანობდა იმასთან დაკავშირებით, თუ როგორ მართავდა ქვეყანას.<ref>[https://web.archive.org/web/20070926234828/http://www.mweb.co.za/home/?p=portalfeatures&i=58414 The Groot Krokodil speaks], ''MWeb'', 2 November 2006</ref> ბოტამ უარყო, რომ ოდესმე მიაჩნდა შავკანიანი სამხრეთ აფრიკელები თეთრკანიანებზე რაიმე მხრივ ნაკლებად ღირებულად, თუმცა აღიარა, რომ „ზოგიერთ“ თეთრკანიანს ნამდვილად ჰქონდა ეს შეხედულება. მან ასევე განაცხადა, რომ აპარტეიდის რასობრივი სეგრეგაციის კანონები „ლორდ მილნერის დროიდან დაიწყო“ და „ეროვნულმა პარტიამ“ ისინი უბრალოდ მემკვიდრეობით მიიღო; თუმცა, ბოტამ აღნიშნა, რომ აფრიკანერ მოსახლეობას „უხაროდა [აპარტეიდის] შენარჩუნება“, რადგან ბევრი მათგანი „იყო და ზოგიერთი მათგანი დღემდე არის... 'გულით რასისტი'“.<ref>{{cite news|last1=MacLennan|first1=Ben|title=PW Botha on the 'so-called apartheid policy'|url=http://mg.co.za/article/2006-03-19-pw-botha-on-the-socalled-apartheid-policy|work=Mail & Guardian|date=19 March 2006}}</ref> ნელსონ მანდელა „პროექტ კოსტის“ (Project Coast) დაგეგმილი სამიზნე იყო, რომლის მიზანიც გახლდათ მისი მოწამვლა ტოქსიკური აგენტებით, რათა დაზიანებოდა გონებრივი შესაძლებლობები, სანამ ის ბოტას რეჟიმის პატიმრობაში იმყოფებოდა.<ref>{{cite book |last1=Jones |first1=Susan D. |title=Death in a Small Package: A Short History of Anthrax |date=15 October 2010 |publisher=Johns Hopkins University Press+ORM |isbn=978-1-4214-0252-9 |page=210 |url=https://www.google.co.uk/books/edition/Death_in_a_Small_Package/mK72X-XkIKgC?hl=en&gbpv=1&dq=project+coast+nelson+mandela&pg=PA210&printsec=frontcover |language=en}}</ref> დოქტორ ვოუტერ ბასონის [[2002]] წლის სასამართლო პროცესის მოწმეების თანახმად, თავდაპირველი გეგმა იყო მანდელას მოწამვლა თალიუმით, [[1990]] წელს მისი გათავისუფლებიდან ცოტა ხნით ადრე.<ref>{{cite book |last1=Emsley |first1=John |title=The Elements of Murder: A History of Poison |date=13 July 2006 |publisher=OUP Oxford |isbn=978-0-19-280600-0 |pages=331–332 |url=https://www.google.co.uk/books/edition/The_Elements_of_Murder/xXVEKN79diAC?hl=en&gbpv=1&dq=project+coast+nelson+mandela+poison&pg=PA332&printsec=frontcover |language=en}}</ref> ==პრეზიდენტობის შემდგომი პერიოდი== ბოტა და მისი მეუღლე ელიზე პენსიაზე გავიდნენ თავიანთ სახლში, Die Anker, ქალაქ უაილდერნესში, რომელიც ქალაქ ჯორჯიდან 16 კილომეტრში (9,9 მილი), დასავლეთ კაპის [[ინდოეთის ოკეანე|ინდოეთის ოკეანის]] სანაპიროზე მდებარეობდა.<ref>[https://www.dailymaverick.co.za/article/2018-06-27-through-a-lens-darkly-david-goldblatt-1930-2018/ Through a Lens Darkly: David Goldblatt (1930-2018)] ''The Daily Maverick''. 27 June 2018</ref><ref>[https://mg.co.za/article/2006-01-11-former-president-pw-botha-turns-90/ Former president PW Botha turns 90] ''The Mail & Guardian''. 11 January 2006</ref> ელიზე [[1997]] წელს გულის შეტევით გარდაიცვალა.<ref>[https://www.washingtonpost.com/archive/local/1997/06/08/deaths/322224be-d299-4a40-a843-800e9d6145ea/ Deaths] ''The Washington Post''. 7 June 1997</ref>ბოტა მცირე ხნით დანიშნული იყო რეინეტ უოტერ ნაუდეზე, მასზე 31 წლით უმცროს, დამოუკიდებლად მდიდარ ქალზე.<ref>[https://mg.co.za/article/1997-08-08-pw-bothas-bawdy-new-bride/ PW Botha’s bawdy new bride] ''The Mail & Guardian''. 8 August 1997</ref><ref name=ind/> თუმცა, [[1998]] წლის 22 ივნისს მან ცოლად შეირთო ბარბარა რობერტსონი, მასზე 25 წლით უმცროსი იურიდიული მდივანი.<ref name=ind>[https://www.independent.co.uk/news/botha-makes-mind-up-over-wife-1166918.html Botha makes mind up over wife] ''The Independent''. 22 June 1998</ref> ბოტა ძირითადად მედიის ყურადღების მიღმა რჩებოდა და საყოველთაოდ სჯეროდათ, რომ იგი აგრძელებდა ფ. ვ. დე კლერკის მრავალი რეფორმისთვის წინააღმდეგობის გაწევას. მან დატოვა ორგანიზაცია Afrikaner Broederbond. მაშინდელმა პრეზიდენტმა [[ნელსონ მანდელა|ნელსონ მანდელამ]] სადილი მოაწყო ბოტას ქალიშვილების, როზანისა და ელსას და მათი მეუღლეების მონაწილეობით. მანდელას იმედი ჰქონდა, რომ ოჯახზე გავლენას მოახდენდა, რათა მათ დაერწმუნებინათ ბოტა, მიეცა ჩვენება ახალი მთავრობის „ჭეშმარიტებისა და შერიგების კომისიისთვის“ (TRC), რომელიც შექმნილი იყო აპარტეიდის ეპოქის დანაშაულების გამოსავლენად და რომელსაც მისი კულტურული და პოლიტიკური მეტოქე, არქიეპისკოპოსი [[დესმონდ ტუტუ]] ხელმძღვანელობდა. ოჯახში ერთსულოვანი შეთანხმება არ არსებობდა; როზანი ხმამაღლა გამოხატავდა წინააღმდეგობას და თვლიდა, რომ მამამისს სასამართლოში სისხლისსამართლებრივი დევნა ან/და დამცირება ელოდა.<ref>{{cite book | last = La Grange | first = Zelda | author-link = | date = 2014 | title = Good Morning, Mr Mandela | url = https://archive.org/details/goodmorningmrman0000lagr | location = London | publisher = Penguin Books | page = <!-- or pages: --> | isbn = }}</ref> TRC-მ დაადგინა, რომ მან გასცა [[1988]] წელს იოჰანესბურგში „სამხრეთ აფრიკის ეკლესიათა საბჭოს“ შტაბ-ბინის აფეთქების ბრძანება. 1998 წლის აგვისტოში მას დაეკისრა ჯარიმა და მიესაჯა პირობითი პატიმრობა ადამიანის უფლებების დარღვევებსა და ძალადობაზე ჩვენების მიცემაზე უარის თქმის გამო, რასაც სანქციას უწევდა „სახელმწიფო უსაფრთხოების საბჭო“ (SSC), რომელსაც იგი, როგორც პრეზიდენტი, 1989 წლამდე ხელმძღვანელობდა.<ref>[https://news.bbc.co.uk/2/hi/special_report/1998/10/98/truth_and_reconciliation/203927.stm TRC findings: P W Botha], BBC News, 29 October 1998</ref> [[1999]] წლის ივნისში ბოტამ წარმატებით გაასაჩივრა თავისი მსჯავრი და განაჩენი უმაღლეს სასამართლოში. მოსამართლე სელიკოვიცის (მოსამართლე ფოქსკროფტის თანხმობით) მიერ გამოტანილმა სასამართლოს გადაწყვეტილებამ დაადგინა, რომ TRC-ის წინაშე წარდგომის თაობაზე ბოტასთვის გაგზავნილი შეტყობინება ტექნიკურად ბათილი იყო.<ref> "The Citizen", 2 June 1999</ref> ===გარდაცვალება და დაკრძალვა=== ბოტა გარდაიცვალა ბუნებრივი მიზეზებით<ref>{{cite news |last1=Beresford |first1=David |title='Great crocodile' of apartheid dies at 90 |url=https://www.theguardian.com/world/2006/nov/01/southafrica.davidberesford |access-date=17 September 2025 |work=The Guardian |date=1 November 2006}}</ref><ref>{{cite news |title=P.W. Botha dies at 90 |url=https://www.nbcnews.com/id/wbna15500869 |access-date=17 September 2025 |agency=Associated Press |publisher=[[NBC News]] |date=31 October 2006 |language=en |quote=Botha died at home, peacefully}}</ref><ref>{{cite web |title=PW Botha |url=https://www.southafrica.to/history/Apartheid/PW_Botha/PW_Botha.php |website=www.southafrica.to |access-date=17 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Die Groot Krokodil |url=https://www.news24.com/die-groot-krokodil-20061031 |access-date=17 September 2025 |work=News24}}</ref> უაილდერნესში მდებარე თავის სახლში სამშაბათს, 2006 წლის 31 ოქტომბერს, 90 წლის ასაკში.<ref>[https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6104332.stm Former South Africa leader dies], BBC News, 1 November 2006</ref> მის სიკვდილს ბევრი ყოფილი ოპონენტი კეთილშობილებით შეხვდა. გავრცელებული ინფორმაციით, ყოფილმა პრეზიდენტმა ნელსონ მანდელამ თქვა: „მიუხედავად იმისა, რომ ბევრისთვის ბატონი ბოტა აპარტეიდის სიმბოლოდ დარჩება, ჩვენ მას ასევე ვიხსენებთ იმ ნაბიჯებისთვის, რომელიც გადადგა ჩვენს ქვეყანაში საბოლოო მშვიდობიანი მოლაპარაკებების გზის გასახსნელად“.<ref>[https://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/6105178.stm PW Botha: Reaction in quotes], BBC News, 1 November 2006</ref> პრეზიდენტმა ტაბო მბეკიმ გამოაცხადა, რომ ყოფილი სახელმწიფო მეთაურის გარდაცვალების აღსანიშნავად დროშები დაეშვებოდა.<ref>{{cite web |title=The Presidency on state funeral for PW Botha {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/presidency-state-funeral-pw-botha-01-nov-2006 |website=www.gov.za |publisher=National Government of South Africa |access-date=4 August 2025 |date=1 November 2006}}</ref> სახელმწიფო დაკრძალვის შეთავაზებაზე ბოტას ოჯახმა უარი განაცხადა,<ref name="MG Funeral">{{cite news |title=PAC takes issue with offer to give PW state funeral |url=https://mg.co.za/article/2006-11-02-pac-takes-issue-with-offer-to-give-pw-state-funeral/ |access-date=4 August 2025 |work=The Mail & Guardian |date=2 November 2006 |language=en-ZA}}</ref> <ref>{{cite web |title=Pieter Willem Botha {{!}} South African History Online |url=https://sahistory.org.za/people/pieter-willem-botha#:~:text=Though%20his%20memorial%20service%20was%20opened%20for%20public%20attendance%2C%20his%20burial%2C%20was%20a%20private%20occassion.%20It%20took%20place%20on%208%20November%202006%20at%20Hoekwil%2C%20a%20settlement%20above%20Wilderness. |website=sahistory.org.za |access-date=4 August 2025}}</ref>ხოლო 8 ნოემბერს ქალაქ ჯორჯში ჩატარდა კერძო დაკრძალვა, სადაც ბოტას ცხედარი დაკრძალეს. დაკრძალვას მბეკი დაესწრო.<ref>{{cite news |last1=Hutchings |first1=Mike |title=South Africa buries Botha |url=https://www.reuters.com/article/world/uk/south-africa-buries-botha-idUSL0846880/ |access-date=4 August 2025 |work=Reuters |date=9 August 2007}}</ref> თუმცა, ბოტას ოფიციალური ჟესტებით პატივის მიგების გადაწყვეტილებას — როგორიცაა ეროვნული დროშის დაშვება და სახელმწიფო დაკრძალვის შეთავაზება — საზოგადოებრივი კრიტიკა მოჰყვა. ორგანიზაციებმა, მათ შორის „პან-აფრიკულმა კონგრესმა“ (PAC) და COSATU-მ, გამოხატეს ძლიერი წინააღმდეგობა და განაცხადეს, რომ აპარტეიდის ჩაგვრის სიმბოლოდ მიჩნეულმა ადამიანმა ეროვნული აღიარება არ უნდა მიიღოს.<ref name="MG Funeral"/><ref>{{cite news |title=Apartheid-era SA president dies |url=https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6104332.stm |access-date=4 August 2025 |publisher=BBC News |date=1 November 2006}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ბოტა, პ. ვ.}} [[კატეგორია:დაბადებული 1916]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2006]] iki1uazynfpxiceax1ow42u8ww4gdff 0 883844 5428464 5425173 2026-07-07T06:59:08Z Mariam Gogolashvili 181262 დაემატა ინფორმაცია თანამედროვე ტექნოლოგიურ სტანდარტებზე (MRL, VVVF), შშმ პირთა ადაპტაციასა (EN 81) და საქართველოს საკანონმდებლო რეგულაციებზე (№41 დადგენილება) 5428464 wikitext text/x-wiki '''ლიფტი''' ({{lang-en|lift||აწევა}}) — წყვეტილი მოქმედების სტაციონალური საწეველა ადამიანებისა და ტვირთის შვეული ტრანსპორტირებისათვის შენობის, ნაგებობის, გემის ან სხვა სტრუქტურის სართულებს შორის, კაბინის ან პლატფორმის გადაადგილებით ხისტი მიმმართველების მეშვეობით. ლიფტი, როგორც წესი, იკვებება ელექტროძრავებისაგან, რომლებსაც მოძრაობაში მოჰყავთ ბაგირები, საპირწონე სისტემები ან ჰიდრავლიკური დომკრატები. არქიტექტორ ვიტრუვის მიხედვით პირველი შვეულად გადაადგილებადი საწეველა შექმნა [[ძვ. წ. 236]] წელს [[არქიმედე]]მ; უფრო მოგვიანებით ლიფტის ხსენება თარიღდება VI საუკუნით ([[წმინდა ეკატერინეს მონასტერი]], ეგვიპტის არაბული რესპუბლიკა). პირველი სამგზავრო ლიფტი დამონტაჟებული იქნა ლითონის კარკასის მქონე ცათამბჯენში [[ნიუ იორკი|ნიუ იორკში]] (აშშ), რომელიც აღჭურვილი იყო ე. ოტისის გამოგონებული უსაფრთხოების სისტემით (საავარიო დამჭერებით); [[ენერგიის წყარო]]დ გამოყენებული იყო [[ორთქლის მანქანა]]. [[1867]] წელს პარიზის გამოფენაზე წარადგინეს ჰიდრავლიკურ ლიფტი, რომელიც მალევე დამონტაჟებული იქნა [[ეიფელის კოშკი|ეიფელის კოშკზე]]. პირველი ელექტრული („ოტისის“ ფირმის) ლიფტი კი [[1889]] წელს ამუშავდა ერთ-ერთ ცათამბჯენზე ნიუ იორკში. დანიშნულების მიხედვით არსებობს ლიფტის სახეები: სამგზავრო, სატვირთო, სატვირთო-სამგზავრო, საავადმყოფოს, სამრეწველო და სატვირთო პლატფომა; კონსტრუქციის მიხედვით: სატვირთო მონორელსით, პნევმოლიფტი, ჰიდრავლიკური, საინვალიდო, სამშენებლო, მაკრატელისებრი, ავტომანქანების პარკირების სისტემის, პანორამული, საოჯახო, გემისა და სხვა; მდებარეობის მიხედვით: შენობის შიგა და გარეთა; ამძრავის კონსტრუქციის მიხედვით (რედუქტორით ან რედუქტორის გარეშე): ელექტრული, ჰიდრავლიკური და პნევმატიკური. ელექტროამძრავიანი ლიფტის ძირითადი შემადგენელი ნაწილებია: კაბინა, ბაგირი, ელექტროძრავა, საპირწონე, ხისტი მიმმართველები, შახტი, საავარიო დამჭერები, ბუფერი, ელექტრონული მოწყობილობა (უსაფრთხოება, განათება), სამართავი პუნქტი. საშუალოდ ლიფტების სამსახურის ვადაა დაახლოებით 25 წელი. ვადის ამოწურვის შემდეგ აუცილებელია ლიფტმა გაიაროს დიგნოსტკური ტექნიკური კონტროლი. ლიფტის სავალი ნაწილის ცვეთის დამახასიათებელი ნიშნებია: ლითონის ნაწილების ზედაპირების ხახუნის ხმა, კაბინის გამოსვლა შვეული მდგომარეობიდან (გადახრა), კაბინის გადაადგილების (მოძრაობის) უთანაბრობა, ვიბრაცია კაბინის მოძრაობისას, სართულებზე გაჩერების საპროექტო დონის დარღვევა (არ უნდა არემატებოდეს 35 მმ-ს), კაბინის ან შახტის მთლიანობის დარღვევა და სხვა. სამგზავრო ლ. მოძრაობის სიჩქარეა დაახლოებით 0.5-5 მ/წმ, სატვირთოსი — 0.18-0.5 მ/წმ. 2017 წლისთვის ყველაზე სწრაფია Mitsubishi Electric Corporation-ის (იაპონია) წარმოების ლიფტი, რომელიც დამონტაჟებულია შანხაის მსოფლიო ფინანსური ცენტრის შენობაში (ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა) — სიჩქარე 20.5 მ/წმ (დამონტაჟდა 2016 წლის 7 ივლისს. აღსანიშნავია, რომ მსოფლიოში ყველაზე მაღალი შენობის, [[ბურჯ-ხალიფა]]ს (დუბაი, არაბთა გაერთიანებული საამიროები) ლიფტების სიჩქარეა 10 მ/წმ. ლიფტების მექანიკური და ელეტრონული დაპროექტება ხდება შესაბამისი სტანდარტების მიხედვით, რომლებიც შეიძლება იყოს საერთაშორისო, ნაციონალური, სახელმწიფო, რეგიონალური ან საქალაქო. ლიფტის ვარგისიანობაზე პასუხისმგებლობა მთლიანად ეკისრება დამპროექტებელს. თანამედროვე ურბანისტიკაში განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა ლიფტების ენერგოეფექტურობას (მაგალითად, VVVF ინვერტორული სისტემებისა და MRL — სამანქანო განყოფილების გარეშე მქონე მოდელების გამოყენებას) და მათ ადაპტაციას შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე (შშმ) პირთათვის, რაც არეგულირებს საერთაშორისო EN 81 სტანდარტებით. საქართველოში ლიფტების უსაფრთხო ექსპლუატაციასა და პერიოდულ ტექნიკურ ინსპექტირებას განსაზღვრავს საქართველოს მთავრობის №41 დადგენილება ==ლიტერატურა== {{ქსე|6|268-269}} *{{წიგნი| ავტორი= ხმელიძე თ., გურგენიძე დ., კლიმიაშვილი ლ., ხმელიძე კ.| series=| სათაური=„სამშენებლო ენციკლოპედიური ლექსიკონი“| გამომცემლობა=საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი|ადგილი=თბილისი |წელი=2019| isbn=978-9941-28-496-0| ტომი=II|გვერდი=634-635|ბმული=https://construction.gtu.ge/wp-content/uploads/2019/11/II.pdf|ადგილი=თბილისი|გამომცემლობა=„ტექნიკური უნივერსიტეტი“|ref=}} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://clc.ge/ ლიფტების კომპანია CLC Elevator] * [https://clc.ge/liftebis-teqnikuri-inspeqtireba/ ლიფტების პერიოდული ტექნიკური ინსპექტირების წესები და უსაფრთხოების ნორმები] * [https://clc.ge/sshm-liftis-motkhovnebi-da-standartebi/ შშმ პირებზე ადაპტირებული ლიფტების მოწყობის სახელმწიფო სტანდარტები] [[კატეგორია:ლიფტები| ]] f5veb1115a2yn0htygpe10w1xwaxrqx 0 884688 5428384 5406340 2026-07-07T00:37:02Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428384 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მხატვარი | სახელი = პიეტრო ანიგონი | სრული სახელი = Pietro Annigoni | სურათი = Vittorio Miele con Pietro Annigoni.jpg | წარწერა = პიეტრო ანიგონი | დაბ. თარიღი = [[7 ივნისი]], [[1910]] | დაბ. ადგილი = [[მილანი]], [[იტალია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[28 ოქტომბერი]], [[1988]] | გარდაცვალების ადგილი = [[ფლორენცია]], იტალია | ჯილდოები = | სფერო = [[ფრესკა]], [[ზეთის მხატვრობა]], [[პორტრეტული მხატვრობა]], [[ხატვა]], [[სკულპტურა]] | განათლება = [[Accademia di Belle Arti di Firenze|სახვითი ხელოვნების აკადემია]], [[ფლორენცია]], იტალია | მიმდინარეობა = [[რეალიზმი]] }} '''პიეტრო ანიგონი''' ({{lang-it|Pietro Annigoni}}; [[7 ივნისი]], [[1910]] – [[28 ოქტომბერი]], [[1988]]) — [[იტალია|იტალიელი]] მხატვარი, პორტრეტისტი, ფრესკების ავტორი და არაერთი ჯილდოს მფლობელი, ყველაზე მეტად ცნობილი გახდა დედოფალ [[ელისაბედ II|ელიზაბედ II]]-ის პორტრეტებით.<ref>{{cite web |url=https://numismatica-italiana.lamoneta.it/ricerca.php?parole=Pietro+Annigoni&category=&byear=&eyear=&minpeso=&maxpeso=&mindia=&maxdia=&mymat=-&mynominale=&myzecca=&type=- |title=About Pietro Annigoni |publisher=laMoneta.it |access-date=2019-08-17 |archive-date=2022-10-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221009135337/https://numismatica-italiana.lamoneta.it/ricerca.php?parole=Pietro+Annigoni&category=&byear=&eyear=&minpeso=&maxpeso=&mindia=&maxdia=&mymat=-&mynominale=&myzecca=&type=- }}</ref> მისი შემოქმედება ეყრდნობოდა [[რენესანსი|რენესანსის]] ტრადიციას და ეწინააღმდეგებოდა იმ დროისთვის გავრცელებულ [[მოდერნიზმი|მოდერნისტულ]] სტილს. == ბიოგრაფია == დაიბადა [[მილანი|მილანში]] [[1910]] წელს. ანიგონი ძლიერ იყო შთაგონებული [[იტალიური რენესანსი|იტალიური რენესანსით]]. 1920-იანი წლების ბოლოდან იგი ძირითადად ცხოვრობდა [[ფლორენცია|ფლორენციაში]], სადაც სწავლობდა [[პიარისტები|პიარისტ]] მამათა კოლეჯში. [[1927]] წელს ჩაირიცხა [[ფლორენციის სახვითი ხელოვნების აკადემია|ფლორენციის სახვითი ხელოვნების აკადემიაში]], სადაც [[ფელისე კარენა]]სთან სწავლობდა ფერწერას, [[ჯუზეპე გრაციოზი]]სთან სკულპტურას და [[სელესტინო სელესტინი]]სთან გრავიურას. ასევე სწავლობდა შიშველი ფიგურის ხატვას [[ფლორენცია|ფლორენციის]] მხატვართა წრეებში და აკადემიის ღია კლასებში. ანიგონიმ პირველად თავისი ნამუშევრები [[1930]] წელს ფლორენციაში ჯგუფურ გამოფენაზე წარადგინა. პირველი პერსონალური გამოფენა ჰქონდა [[1932]] წელს ფერონის სასახლეში მდებარე ბელინის გალერეაში. იგივე წელს ჟურნალისტმა უგო ოჯეტიმ ანიგონი გააშუქა გაზეთ ''[[საღამოს კურიერი]]''-ს ხელოვნების განყოფილებაში. ასევე [[1932]] წელს მან მოიპოვა ტრენტაკოსტეს პრემია. === ოჯახი === ანიგონი დაქორწინდა ანა ჯუზეპა მაჯინიზე [[1937]] წელს, რომელიც გარდაიცვალა [[1969]] წლის ივლისში. მათ ჰყავდათ ორი შვილი — ბენედეტო (დ. [[1939]]) და მარია რიჩარდა. [[1976]] წელს იგი ხელმეორედ დაქორწინდა როსელა სეგრეტოზე, რომელიც ასევე მისი საყვარელი მოდელი იყო. === გარდაცვალება === [[1988]] წლის მაისში ანიგონის გადაუდებელი ოპერაცია ჩაუტარდა კუჭის წყლულის გამო, რის შემდეგაც სრულად ვერ გამოჯანმრთელდა. [[27 ოქტომბერი|27 ოქტომბერს]] იგი საავადმყოფოში გადაიყვანეს [[ფლორენცია|ფლორენციაში]] და [[28 ოქტომბერი|28 ოქტომბერს]] გარდაიცვალა თირკმლის უკმარისობით. დაკრძალულია ''Porte Sante''-ს სასაფლაოზე, [[წმინდა მინიატოს ბაზილიკა მთაზე|წმინდა მინიატოს ბაზილიკაში]], რომელიც გადაჰყურებს მის საყვარელ ფლორენციას. == ტრადიციულობა == [[1945]]-დან [[1950]] წლამდე ანიგონიმ შექმნა მნიშვნელოვანი და წარმატებული ნამუშევრები. [[1947]] წელს ხელი მოაწერა ''თანამედროვე რეალისტი მხატვრები''-ს მანიფესტს, რომელიც ეწინააღმდეგებოდა აბსტრაქტულ ხელოვნებასა და იმდროინდელ ახალ მიმდინარეობებს. ეს მოვლენა მოგვიანებით გახდა მნიშვნელოვანი ფაქტორი მისი შემოქმედების შეფასებაში. მანიფესტს ასევე ხელი მოაწერეს [[გრეგორი სკილტიანი|გრეგორი სკილტიანმა]] და ძმებმა [[ანტონიო ბუენო]]მ და [[ხავიერ ბუენო|ხავიერ ბუენომ]]. [[1949]] წლის მარტში [[ხელოვნების სამეფო აკადემია (ლონდონი)|ხელოვნების სამეფო აკადემიის]] კომიტეტმა მიიღო ანიგონის ნამუშევრები წლიურ გამოფენაზე. ეს იყო მისი პირველი კონტაქტი [[ინგლისი|ინგლისთან]] და მისი საერთაშორისო წარმატების დასაწყისი.<ref>{{cite web |url=https://rompedas.blogspot.com/2009/11/italys-greatest-misunderstood-artist.html |title=Annigoni: Italy's Most Misunderstood Artist |date=2009-11-26 |access-date=2026-05-02 |archive-date=2019-08-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190823054119/http://rompedas.blogspot.com/2009/11/italys-greatest-misunderstood-artist.html }}</ref> == გამოფენები == 1950-იანი წლებიდან ანიგონიმ დაიწყო საერთაშორისო გამოფენებში მონაწილეობა. ლონდონში მისი ნამუშევრები გამოიფინა ვილდენსტეინში (1950, 1954), აგნიუსში (1952, 1956), [[ბრიტანელ მხატვართა ფედერაცია]]ში (1961), აპერ გროსვენორის გალერეებში (1966) და სამეფო აკადემიის მრავალ გამოფენაზე. [[1953]] წელს [[პარიზის სახვითი ხელოვნების გალერეა|პარიზის სახვითი ხელოვნების გალერეაში]] გაიმართა მისი სპეციალური გამოფენა. [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] ვილდენსტეინმა მას უმასპინძლა [[1957]]–[[1958]] წლებში. [[1969]] წლისთვის მისი ნამუშევრები გამოიფინა [[ბრუკლინის მუზეუმი|ბრუკლინის მუზეუმში]]. მისი ნამუშევრები ასევე გამოიფინა [[იტალია|იტალიის]] მრავალ ქალაქში, მათ შორის [[ტურინი|ტურინში]], [[რომი|რომში]], [[ფლორენცია|ფლორენციაში]], [[ვერონა|ვერონაში]], [[ბრეშა|ბრეშაში]], [[მონტეკატინი-ტერმე|მონტეკატინი-ტერმეში]], [[პიზა|პიზაში]], [[ბერგამო|ბერგამოში]], [[როვერეტო|როვერეტოსა]] და [[მილანი|მილანში]].<ref>{{cite web |url=http://annigoni.info/cronologia.htm |title=Pietro Annigoni Cronologia |access-date=2026-05-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100306081342/http://annigoni.info/cronologia.htm |archive-date=2010-03-06 |url-status=dead }}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:იტალიელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:დაბადებული 1910]] [[კატეგორია:დაბადებული 7 ივნისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1988]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 28 ოქტომბერი]] d5srsg9qdo77csjav7lti24i3xvvfs5 0 884832 5428244 5427776 2026-07-06T16:52:19Z ლაზარე ზანგური 170233 /* ეკოსისტემა */ 5428244 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ლაზარე ზანგური|ლაზარე ზანგური]].|5|07|2026}}{{ტაქსოდაფა | სახელი =ედმონტოზავრი | სურათის ფაილი =Edmontosaurus Family Clean.png | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | სურათის ფაილი2 = | სურათის წარწერა2 = | სურათის აღწერა2 = | დომენი = ეუკარიოტები | სამეფო = ცხოველები | ქვესამეფო = | განყოფილება = | განყოფილება_რანგის_გარეშე = | ქვეგანყოფილება = | ზეტიპი = | ტიპი = [[ქორდიანები]] | ტიპი_რანგის_გარეშე = | ქვეტიპი = | ზეკლასი = | კლასი = ქვეწარმავლები | კლასი_რანგის_გარეშე = | ქვეკლასი = დიაპსიდები | ინფრაკლასი = | ზერიგი = დინოზავრები | რიგი =ფრინველმენჯა დინოზავრები | რიგი_რანგის_გარეშე = | ქვერიგი =ორნითოპოდები | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = | ოჯახი_რანგის_გარეშე = | ქვეოჯახი = ლამბეოზავრები | ზეტრიბა =ჰადროზავრიდები | ტრიბა =საუროლოფინები | ქვეტრიბა = | გვარი =საუროლოფინები | გვარი_რანგის_გარეშე = | ქვეგვარი = | sectio = | სახეობა = ედმონტოზავრი | ქვესახეობა =ედმონტოზავრი რეგალისი | ლათ = | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | სექციის სახელი2 = | სექციის ტექსტი2 = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | დაცვის სტატუსი = | ვიკისახეობები = | commons = | iucn = | itis = | ncbi = | eol = | grin = | რანგი = | ipni = | tpl = | mb = | fw = }} '''ედმონტოზავრი''' — ცნობილი როგორც ანატოზავრი ან ანატოტიტანი (რაც ნიშნავს „ იხვის ხვლიკს“ ან „გიგანტურ იხვს“), ჰადროზავრიდების (იხვის ნისკარტის მქონე) დინოზავრის გვარი. იგი შეიცავს ორ ცნობილ სახეობას: Edmontosaurus regalis და Edmontosaurus annectens. E.regalis- ის ნამარხები აღმოჩენილია დასავლეთ [[ჩრდილოეთ ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] ქანებში, რომლებიც თარიღდება [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდის]] გვიანი [[კამპანიური ხანა|კამპანიური ხანით]], 73 მილიონი წლის წინ, ხოლო E. annectens-ის ნამარხები ნაპოვნია იმავე გეოგრაფიულ რეგიონში, მაასტრიხტული ხანის ბოლოთი, 66 მილიონი წლის წინანდელი ქანებიდან. ედმონტოზავრი ერთ-ერთი უკანასკნელი [[დინოზავრი]] იყო, რომელიც ოდესმე არსებობდა. ის ისეთ დინოზავრებთან ერთად ცხოვრობდა, როგორებიც არიან [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოპსი]], [[ტირანოზავრი]], [[ანკილოზავრები|ანკილოზავრი]] და [[პაქიცეფალოსავრი]] [[ცარცულ-პალეოგენური გადაშენება|ცარცულ-პალეოგენური]] გადაშენებამდე ცოტა ხნით ადრე. ედმონტოზავრი მოიცავდა [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდების]] ორ უდიდეს სახეობას, რომელთაგან E.annectens-ის სიგრძე 12 მეტრს (39 ფუტი) აღწევდა და საშუალო ასიმპტოტური სხეულის მასა დაახლოებით 5.6 მეტრიკულ ტონას (6.2 მოკლე ტონა) შეადგენდა. E.annectens-ის განსაკუთრებით დიდი ნიმუშების სიგრძე დაახლოებით 15 მეტრს (49 ფუტი) შეადგენდა და წონა დაახლოებით 15.9 მეტრიკულ ტონას (17.5 მოკლე ტონა) შეადგენდა. ცნობილია რამდენიმე კარგად შემონახული ნიმუში, რომლებიც მოიცავს მრავალ ძვალს, ასევე კანის ვრცელ ანაბეჭდებს და შესაძლო ნაწლავურ შიგთავსს. ედმონტოზავრი კლასიფიცირდება, როგორც [[საუროლოფინი]]<nowiki/>ს (ან [[ჰადროზაურინი]]<nowiki/>ს) [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდების]] გვარი, რომელიც ჰადროზავრიდების ჯგუფის წევრია. ედმონტოზავრის სახელით ცნობილი პირველი ნამარხები აღმოაჩინეს [[ალბერტა|სამხრეთ ალბერტაში]] (რომელსაც სახელი დედაქალაქ [[ედმონტონი|ედმონტონის]], მიხედვით დაერქვა), ცხენის კანიონის ფორმაციაში (ადრე ედმონტონის ქვედა ფორმაცია ერქვა). ამ სახეობას, E.regalis-ს, სახელი [[ლოურენს ლამბე|ლოურენს ლამბემ]] [[1917]] წელს დაარქვა, თუმცა რამდენიმე სხვა სახეობა, რომლებიც ამჟამად ედმონტოზავრის სახელით კლასიფიცირდება, უფრო ადრეც დასახელდა. მათგან ყველაზე ცნობილია E. annectens, რომელსაც [[ოთნიელ ჩარლზ მარშა|ოთნიელ ჩარლზ მარშმა]] [[1892]] წელს დაარქვა. ეს სახეობა თავდაპირველად ცნობილი იყო, როგორც [[კლაოზავრი|კლაოზავრის]] სახეობა, მრავალი წლის განმავლობაში ცნობილი, როგორც [[ტრაქოდონი|ტრაქოდონის]] სახეობა, ხოლო მოგვიანებით ცნობილი იყო, როგორც Anatosaurus annectens. Anatosaurus, Anatotitan და, სავარაუდოდ, Ugrunaaluk ამჟამად, ზოგადად, ედმონტოზავრის სინონიმებად ითვლება. ედმონტოზავრი ფართოდ იყო გავრცელებული [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] დასავლეთ ნაწილში, [[კოლორადო (არგენტინა)|კოლორადოდან]] [[ალასკა|ალასკის]] ჩრდილოეთ კალთებამდე. ედმონტოზავრის ნამარხების გავრცელება იმაზე მიუთითებს, რომ ის უპირატესობას ანიჭებდა სანაპიროებსა და სანაპირო ვაკეებს. ის იყო ბალახისმჭამელი, რომელსაც შეეძლო გადაადგილება როგორც ორ, ასევე ოთხ ფეხზე. ითვლება, რომ ედმონტოზავრი ჯგუფებად ცხოვრობდა და შესაძლოა, მიგრირებადიც ყოფილიყო. ნამარხების სიმრავლემ მკვლევარებს საშუალება მისცა, დეტალურად შეესწავლათ მისი პალეობიოლოგია, მათ შორის მისი ტვინი, მისი შესაძლო კვების წესი და მისი დაზიანებები და პათოლოგიები, როგორიცაა [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრების]] თავდასხმების მტკიცებულებები რამდენიმე ნიმუშზე. ედმონტოზავრის ნამარხში, ტუინსტრამ და სხვებმა ([[2025]]) პირველად აღმოაჩინეს დინოზავრის ორგანული მასალა, რამაც აჩვენა ნამარხში უძველესი [[ჰიდროქსიპროლინი|ჰიდროქსიპროლინის]] (კოლაგენის საშენი მასალა) არსებობა და უარყო ჰიპოთეზა, რომ ნამარხებში არსებული ორგანული ნივთიერება დაბინძურებით უნდა იყოს გამოწვეული.<ref>{{Cite web |last=Koumoundouros |first=Tessa |date=2025-02-05 |title='Beyond Doubt': Proteins in Fossil From Actual Dinosaur, Claim Scientists |url=https://www.sciencealert.com/beyond-doubt-proteins-in-fossil-from-actual-dinosaur-claim-scientists |access-date=2025-02-05 |website=ScienceAlert |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Tuinstra |first1=Lucien |last2=Thomas |first2=Brian |last3=Robinson |first3=Steven |last4=Pawlak |first4=Krzysztof |last5=Elezi |first5=Gazmend |last6=Faull |first6=Kym Francis |last7=Taylor |first7=Stephen |date=2025-01-17 |title=Evidence for Endogenous Collagen in Edmontosaurus Fossil Bone |journal=Analytical Chemistry |volume=97 |issue=5 |pages=2618–2628 |doi=10.1021/acs.analchem.4c03115 |issn=0003-2700|doi-access=free | ||bibcode=2025AnaCh..97.2618T }}</ref> ==აღმოჩენა და ისტორია== ===კლაოზავრი ანექტენსი=== [[ფაილი:Large marsh claosaurus.jpg|მინი|მარცხნივ|E. annectens-ის (მაშინდელი კლაოზავრის) ჰოლოტიპის ჩონჩხის რესტავრაცია, ოთნიელ ჩარლზ მარშის მიერ.]] ედმონტოზავრს [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგიაში]] ძალიან გრძელი და რთული ისტორია აქვს, რადგან ათწლეულების განმავლობაში სხვადასხვა სახეობასთან ერთად ცხოვრობდა, რომლებიც სხვა გვარებში კლასიფიცირდებოდა. მისი ტაქსონომიური ისტორია სხვადასხვა ეტაპზე გადაჯაჭვულია Agathaumas, Anatosaurus, Anatotitan, Claosaurus, Hadrosaurus, Thespesius და Trachodon გვარებთან.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref name=BSC07>{{cite book |last=Creisler |first=Benjamin S. |year=2007 |chapter=Deciphering duckbills: a history in nomenclature |editor=Carpenter Kenneth|title=Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs |publisher=Indiana University Press |location=Bloomington and Indianapolis |pages=185–210 |isbn=978-0-253-34817-3}}</ref> [[1980-იანები|1980-იან]] წლებამდე არსებული წყაროებით, ედმონტოზავრების ნამარხებისთვის (გარდა E.regalis-ისთვის მიკუთვნებული ნამარხებისა) როგორც წესი, გამოყენებულია Anatosaurus, Claosaurus, Thespesius ან Trachodon, ავტორისა და თარიღის მიხედვით. მიუხედავად იმისა, რომ ედმონტოზავრი მხოლოდ [[1917]] წელს დასახელდა, მისი უძველესი, კარგად შენარჩუნებული სახეობა (E.annectens) [[1892]] წელს დასახელდა, როგორც Claosaurus-ის სახეობა. ედმონტოზავრის პირველი სახეობა [[1892]] წელს [[ოთნიელ ჩარლზ მარში|ოთნიელ ჩარლზ მარშმა]] აღწერა და მას Claosaurus annectens უწოდა. ეს სახეობა დაფუძნებული იყო ნიმუშზე [[USNM 2414]], რომელიც თავის ქალის ნაწილსა და ჩონჩხს მოიცავდა. მასთან ერთად არსებობდა მეორე ნიმუშიც — [[YPM 2182]], რომელიც პარატიპად ითვლებოდა. ორივე ნამარხი [[ჯონ ბელ ჰეჩერი|ჯონ ბელ ჰეჩერმა]] [[1891]] წელს აღმოაჩინა ვაიომინგის ნიობრარას ოლქში, გვიანი [[მაასტრიხტის ხელშეკრულება|მაასტრიხტის ხანის]] ლენსის ფორმაციაში.<ref> Marsh, Othniel Charles (1892). "Notice of new reptiles from the Laramie Formation". American Journal of Science. 43 (257): 449–453. Bibcode:1892AmJS...43..449M. doi:10.2475/ajs.s3-43.257.449. S2CID 131291138. Archived from the original on August 31, 2021. Retrieved June 29, 2019.</ref> ამ სახეობას განსაკუთრებული ისტორიული მნიშვნელობა აქვს, რადგან ის ერთ-ერთი პირველი დინოზავრია, რომლის თითქმის სრული ჩონჩხის აღდგენა მოხერხდა.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref><ref> Marsh, Othniel Charles (1892). "Restorations of Claosaurus and Ceratosaurus". American Journal of Science. 44 (262): 343–349. Bibcode:1892AmJS...44..343M. doi:10.2475/ajs.s3-44.262.343. hdl:2027/hvd.32044107356040. S2CID 130216318. Archived from the original on July 22, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> [[YPM 2182]] და [[USNM 2414]] შესაბამისად პირველი და მეორე თითქმის სრული, დამონტაჟებული დინოზავრის ჩონჩხებია, რომლებიც [[შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] გამოიფინა.<ref>Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref> YPM 2182 მუზეუმში [[1901]] წელს განათავსეს,<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> ხოლო USNM 2414 — [[1904]] წელს.<ref> Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref> [[ფაილი:Mounted Edmontosaurus.jpg|მინი|მარჯვნივ|იელის უნივერსიტეტის მუზეუმში დაცული E. annectens-ის პარატიპი YPM 2182 — პირველი თითქმის სრული დინოზავრის ჩონჩხი, რომელიც შეერთებულ შტატებში დაამონტაჟეს.<ref> Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref>]] იმ პერიოდში [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდები]] ჯერ კიდევ ცუდად იყო შესწავლილი. ამიტომ, [[1897]] წელს მარშის გარდაცვალების შემდეგ, Claosaurus annectens სხვადასხვა მეცნიერის მიერ ხან Claosaurus-ის, ხან Thespesius-ის, ხანაც Trachodon-ის სახეობად მიიჩნეოდა. სახელმძღვანელოებსა და ენციკლოპედიებში ხშირად ერთმანეთისგან განასხვავებდნენ „[[იგუანოდონისებრნი|იგუანოდონის]] მსგავს“ Claosaurus annectens-სა და „[[იხვნისკარტა|იხვისნისკარტა]]“ [[ჰადროზავრიდი|ჰადროზავრიდს]], რომლის ნაშთებიც დღეს უკვე ზრდასრულ Edmontosaurus annectens-ს მიეკუთვნება. ამავე დროს, ჰეჩერი C. annectens-ს სწორედ ამ იხვისნისკარტა ჰადროზავრიდის სინონიმად მიიჩნევდა.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> [[1902]] წელს ჰეჩერმა ჰადროზავრიდების დიდი გადახედვა გამოაქვეყნა. მან იმ დროისთვის ცნობილი თითქმის ყველა ჰადროზავრიდის გვარი Trachodon-ის სინონიმად გააერთიანა. ამ სიაში შედიოდა Cionodon, Diclonius, Hadrosaurus, Ornithotarsus, Pteropelyx და Thespesius, ასევე Claorhynchus და Polyonax, რომლებიც დღეს უკვე [[ცერატოპსიები|ცერატოპსიებად]] ითვლებიან.<ref> Hatcher, John B. (1902). "The genera and species of the Trachodontidae (Hadrosauridae, Claosauridae) Marsh". Annals of the Carnegie Museum. 1 (14): 377–386. Bibcode:1902AnCM....1..377H. doi:10.5962/p.331063. S2CID 251485258. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved April 8, 2014.</ref> ჰეჩერის ეს კლასიფიკაცია გარკვეული დროით ფართოდ მიიღეს, თუმცა [[1910]] წლის შემდეგ კანადასა და მონტანაში აღმოჩენილმა ახალმა ნამარხებმა აჩვენა, რომ ჰადროზავრიდები ბევრად უფრო მრავალფეროვანი ჯგუფი იყო, ვიდრე ადრე ეგონათ.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> [[ჩარლზ ვ. გილმორი|ჩარლზ ვ. გილმორმა]] [[1915]] წელს ხელახლა შეისწავლა ჰადროზავრიდები და დაასკვნა, რომ Thespesius კვლავ დამოუკიდებელ გვარად უნდა აღდგენილიყო ლენსის ფორმაციის ჰადროზავრიდებისთვის. მისი აზრით, Trachodon მხოლოდ უფრო ძველ, ჯუდითის მდინარის ფორმაციის ნაშთებზე უნდა გავრცელებულიყო. Claosaurus annectens კი მან Thespesius occidentalis-ის იდენტურ სახეობად მიიჩნია.<ref> Gilmore, Charles W. (1915). "On the genus Trachodon". Science. 41 (1061): 658–660. Bibcode:1915Sci....41..658G. doi:10.1126/science.41.1061.658. PMID 17747979.</ref> [[ფაილი:Edmontosaurusmummy.jpg|მინი|მარცხნივ|AMNH 5060 — E. annectens კანის ანაბეჭდებით]] [[1902]]–[[1915]] წლებში C. annectens-ის კიდევ ორი მნიშვნელოვანი ნიმუში აღმოაჩინეს. პირველი იყო ე.წ. „მუმიფიცირებული“ ნიმუში [[AMNH 5060]], რომელიც [[1908]] წელს [[ჩარლზ ჰეზელიუს]] სტერნბერგმა და მისმა ვაჟებმა ლენსის ფორმაციაში, [[ვაიომინგის შტატი|ვაიომინგში]], აღმოაჩინეს. სტერნბერგი იმ დროს ბრიტანეთის ბუნების ისტორიის მუზეუმისთვის მუშაობდა, თუმცა ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმის წარმომადგენელმა [[ჰენრი ფერფილდ ოსბორნი|ჰენრი ფერფილდ ოსბორნმა]] ნიმუშის შეძენა 2000 დოლარად შეძლო.<ref> Norell, M. A.; Gaffney, E. S.; Dingus, L. (1995). Discovering Dinosaurs in the American Museum of Natural History. New York: Knopf. pp. 154–155. ISBN 978-0-679-43386-6.</ref> სტერნბერგებმა იმავე ტერიტორიაზე [[1910]] წელს მეორე მსგავსი ნიმუშიც აღმოაჩინეს.<ref> Dal Sasso, Cristiano; Brillante, Giuseppe (2004). Dinosaurs of Italy. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. p. 112. ISBN 978-0-253-34514-1.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ეს ნიმუში ნაკლებად კარგად იყო შემონახული, მასაც კანის ანაბეჭდები ჰქონდა. ნიმუში [[SM 4036]] გერმანიის სენკენბერგის მუზეუმს მიჰყიდეს.<ref> Norell, M. A.; Gaffney, E. S.; Dingus, L. (1995). Discovering Dinosaurs in the American Museum of Natural History. New York: Knopf. pp. 154–155. ISBN 978-0-679-43386-6.</ref> დამატებით, Trachodon selwyni, რომელიც [[ლოურენს ლამბე|ლოურენს ლამბემ]] [[1902]] წელს აღწერა, როგორც ქვედა ყბის ნაშთი ალბერტას დინოზავრების პარკის ფორმაციიდან,<ref> Lambe, Lawrence M. (1902). "On Vertebrata of the mid-Cretaceous of the Northwest Territory. 2. New genera and species from the Belly River Series (mid-Cretaceous)". Contributions to Canadian Paleontology. 3: 25–81.</ref> მოგვიანებით დონალდ გლუტმა ([[1997]]) შეცდომით მიაკუთვნა Edmontosaurus regalis-ს.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref> სინამდვილეში ასე არ ყოფილა — ეს ნაშთი „ძალიან საეჭვო ვალიდურობის“ სახეობად მიიჩნიეს.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 220–221.</ref> ამ მოსაზრებას თანამედროვე კვლევებიც ეთანხმება.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> ===კანადური აღმოჩენები=== თავად ტერმინი „ედმონტოზავრი“ [[1917]] წელს ლოურენს ლამბემ [[სამხრეთ ალბერტა|სამხრეთ ალბერტაში]], წითელი ირმის მდინარის გასწვრივ, ცხენის კანიონის ფორმაციაში (ყოფილი ედმონტონის ქვედა ფორმაცია) ნაპოვნი ორი ნაწილობრივი ჩონჩხის გამო შემოიღო.<ref>Lambe, Lawrence M. (1917). "A new genus and species of crestless hadrosaur from the Edmonton Formation of Alberta" (pdf (entire volume, 18 mb)). The Ottawa Naturalist. 31 (7): 65–73. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved March 8, 2009.</ref> ეს ქანები უფრო ძველია, ვიდრე ის ქანები, რომლებშიც [[კლაოზავრი ანექტენსი]] იპოვეს.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ედმონტონის ფორმაციამ ედმონტოზავრის სახელი მოჰგვარა.<ref>Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> სახეობა, E.regalis (რაც ნიშნავს „მეფეს“ ან, უფრო თავისუფლად, „მეფის ზომის“),<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> დაფუძნებულია NMC 2288-ზე, რომელიც შედგება თავის ქალასგან, სახსრიანი ხერხემლისგან მეექვსე კუდის მალამდე, ნეკნებისგან, თეძოების ნაწილობრივი ნაწილისგან, ზედა მკლავის ძვლისგან და ფეხის უმეტესი ნაწილისგან. ის [[1912]] წელს [[ლევი სტერნბერგი|ლევი სტერნბერგმა]] აღმოაჩინა. მეორე ნიმუში, პარატიპი NMC 2289, შედგება თავის ქალისა და [[ჩონჩხის თავის ქალა სიგარეტით|ჩონჩხისგან]], რომელსაც არ აქვს ნისკარტი, კუდის უმეტესი ნაწილი და ტერფების ნაწილი. ის [[1916]] წელს ჯორჯ ფ. სტერნბერგმა აღმოაჩინა. ლამბემ აღმოაჩინა, რომ მისი ახალი დინოზავრი საუკეთესოდ შეედრებოდა Diclonius mirabilis-ს (ნიმუშები, რომლებიც ამჟამად Edmontosaurus annectens-ს მიეკუთვნება) და ყურადღება გაამახვილა Edmontosaurus- ის ზომასა და სიმტკიცეზე.<ref> Lambe, Lawrence M. (1917). "A new genus and species of crestless hadrosaur from the Edmonton Formation of Alberta" (pdf (entire volume, 18 mb)). The Ottawa Naturalist. 31 (7): 65–73. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved March 8, 2009.</ref> თავდაპირველად, ლამბემ მხოლოდ ორი ჩონჩხის თავის ქალები აღწერა, მაგრამ გვარს [[1920]] წელს დაუბრუნდა NMC 2289-ის ჩონჩხის აღსაწერად.<ref>Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> ამ ტიპის ნიმუშის პოსტკრანია დღემდე აღუწერელია და დღემდე თაბაშირის გარსშია.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref> [[ფაილი:Edmontosaurus annectens specimen.jpg|მინი|მარჯვნივ|CMNFV 8399 ნიმუში, E.edmontoni-ს ჰოლოტიპი, ამჟამად ახალგაზრდა E.regalis-ად ითვლება.]] კიდევ ორი ​​სახეობა, რომლებიც ედმონტოზავრს შეუერთდა, [[1920]]-იან წლებში კანადური ნაშთებიდან დასახელდა, თუმცა თავდაპირველად ორივე სახეობა [[თესპესიუსი|თესპესიუსს]] მიეკუთვნებოდა. გილმორმა პირველ სახეობას, Thespesius edmontoni, [[1924]] წელს დაარქვა. T.edmontoni ასევე წარმოიშვა ცხენის კანიონის ფორმაციიდან. ის დაფუძნებული იყო NMC 8399-ზე, კიდევ ერთ თითქმის სრულყოფილ ჩონჩხზე, რომელსაც კუდის უმეტესი ნაწილი აკლდა. NMC 8399 [[1912]] წელს წითელ ირმის მდინარეზე აღმოაჩინეს სტერნბერგების ჯგუფის მიერ.<ref>Gilmore, Charles W. (1924). A new species of hadrosaurian dinosaur from the Edmonton Formation (Cretaceous) of Alberta. Bulletin. Vol. 38. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 13–26.</ref> მისი მკლავები, გაქვავებული მყესები და კანის ანაბეჭდები მოკლედ აღწერა [[1913]] და [[1914]] წლებში ლამბემ, რომელმაც თავდაპირველად იფიქრა, რომ ეს იყო იმ სახეობის მაგალითი, რომელსაც მან Trachodon marginatus უწოდა,<ref>Lambe, Lawrence M. (1913). "The manus in a specimen of Trachodon from the Edmonton Formation of Alberta". The Ottawa Naturalist. 27: 21–25.</ref> მაგრამ შემდეგ გადაიფიქრა.<ref>Lambe, Lawrence M. (1914). "On the fore-limb of a carnivorous dinosaur from the Belly River Formation of Alberta, and a new genus of Ceratopsia from the same horizon, with remarks on the integument of some Cretaceous herbivorous dinosaurs". The Ottawa Naturalist. 27: 129–135.</ref> ეს ნიმუში გახდა პირველი [[დინოზავრები|დინოზავრის]] ჩონჩხი, რომელიც [[კანადა|კანადის]] მუზეუმში გამოფენისთვის იქნა განთავსებული. გილმორმა აღმოაჩინა, რომ მისი ახალი სახეობა ახლოს იყო იმ სახეობასთან, რომელსაც ის Thespesius annectens უწოდებდა, თუმცა ხელებისა და ტერფების დეტალების გამო ისინი ერთმანეთისგან ცალ-ცალკე დატოვა. მან ასევე აღნიშნა, რომ მის სახეობას ზურგსა და კისერში მარშთან შედარებით მეტი მალთაშუა ხერხემალი ჰქონდა, თუმცა ივარაუდა, რომ მარში ცდებოდა, როდესაც ვარაუდობდა, რომ ანექტენსის ნიმუშები ამ რეგიონებში სრული იყო.<ref>Gilmore, Charles W. (1924). A new species of hadrosaurian dinosaur from the Edmonton Formation (Cretaceous) of Alberta. Bulletin. Vol. 38. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 13–26.</ref> [[1926]] წელს [[ჩარლზ მორტრამ სტერნბერგი|ჩარლზ მორტრამ სტერნბერგმა]] Thespesius saskatchewanensis-ს NMC 8509 უწოდა, რომელიც სამხრეთ [[სასკაჩევანი|სასკაჩევანის]] [[ვუდ მაუნტინის პლატო|ვუდ მაუნტინის პლატოზე]] აღებულ თავის ქალას და ჩონჩხის ნაწილს წარმოადგენს. მან ეს ნიმუში [[1921]] წელს შეაგროვა ქანებიდან, რომლებიც ლენსის ფორმაციას მიეკუთვნებოდა,<ref>Sternberg, Charles M. (1926). A new species of Thespesius from the Lance Formation of Saskatchewan. Bulletin. Vol. 44. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 77–84.</ref> ამჟამად ფრენჩმენის ფორმაციას.<ref>Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> NMC 8509 მოიცავდა თითქმის სრულ თავის ქალას, მრავალრიცხოვან მალებს, მხრისა და თეძოს სარტყლების ნაწილობრივ ნაწილებს და ფეხებს, რაც სასკაჩევანიდან აღმოჩენილი პირველი მნიშვნელოვანი [[დინოზავრები|დინოზავრის]] ნიმუშია. სტერნბერგმა ის Thespesius- ს მიაკუთვნა, რადგან ეს იყო ერთადერთი [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდების]] გვარი, რომელიც იმ დროს ლენსის ფორმაციიდან იყო ცნობილი.<ref>Sternberg, Charles M. (1926). A new species of Thespesius from the Lance Formation of Saskatchewan. Bulletin. Vol. 44. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 77–84.</ref> იმ დროს T.saskatchewanensis უჩვეულო იყო მისი მცირე ზომის გამო, რომლის სიგრძე დაახლოებით 7-დან 7.3 მეტრამდე (23-დან 24 ფუტამდე) მერყეობდა.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ===ანატოზავრიდან დღემდე=== [[ფაილი:Anatotitan copei.jpg|მინი|მარცხნივ|მოძველებული E. annectens-ის ჩონჩხის არსებები, რომლებსაც ადრე ანატოზავრს უწოდებდნენ.]] [[1942]] წელს ლულმა და რაიტმა სცადეს უღელტეხილო ჰადროზავრიდების რთული ტაქსონომიის გადაჭრა ახალი გვარის, Anatosaurus-ის, დასახელებით, რათა შეეტანათ რამდენიმე სახეობა, რომლებიც კარგად არ ჯდებოდა მათ წინა გვარებში. Anatosaurus-ს, რაც ნიშნავს „იხვის ხვლიკს“, მისი ფართო, იხვის მსგავსი ნისკარტის (ლათინური anas „იხვი“ + ბერძნული sauros „ ხვლიკი “) გამო, ტიპურ სახეობად მარშის ძველი Claosaurus annectens ჰქონდა. ამ გვარს ასევე მიეკუთვნებოდა Thespesius edmontoni, T.saskatchewanensis, დიდი ქვედა ყბა, რომელსაც მარშმა [[1890]] წელს Trachodon longiceps დაარქვა, და ახალი სახეობა, სახელწოდებით Anatosaurus copei, [[ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმი|ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმში]] გამოფენილი ორი [[ჩონჩხი|ჩონჩხის]] გამო, რომელიც დიდი ხნის განმავლობაში ცნობილი იყო როგორც Diclonius mirabilis (ან მისი ვარიაციები). ამგვარად, სხვადასხვა სახეობა გახდა Anatosaurus annectens, A.copei, A.edmontoni, A.longiceps და A.saskatchewanensis.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> [[აპატოზავრი|ანატოზავრს]] მოგვიანებით „კლასიკურ იხვისნავისებრ დინოზავრს“ უწოდებდნენ.<ref>Glut, Donald F. (1982). The New Dinosaur Dictionary. Secaucus, NJ: Citadel Press. p. 57. ISBN 978-0-8065-0782-8.</ref> ეს მდგომარეობა რამდენიმე ათწლეულის განმავლობაში გაგრძელდა, სანამ მაიკლ კ. ბრეტ-სურმანმა ხელახლა არ გადახედა შესაბამის მასალას თავისი სამაგისტრო ნაშრომისთვის [[1970-იანები|1970]]-იან და [[1980-იანები|1980]]-იან წლებში. მან დაასკვნა, რომ ანატოზავრის ტიპიური სახეობა, A.annectens, სინამდვილეში ედმონტოსავრის სახეობა იყო და რომ A.copei საკმარისად განსხვავებული იყო იმისთვის, რომ საკუთარი გვარი დაემკვიდრებინა.<ref> Brett-Surman, Michael K. (1989). A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. Ph.D. dissertation. Washington, D.C.: George Washington University.</ref><ref>Brett-Surman, Michael K. (1975). The appendicular anatomy of hadrosaurian dinosaurs. M.A. thesis. Berkeley: University of California.</ref><ref> Brett-Surman, Michael K. (1979). "Phylogeny and paleobiogeography of hadrosaurian dinosaurs" (PDF). Nature. 277 (5697): 560–562. Bibcode:1979Natur.277..560B. doi:10.1038/277560a0. S2CID 4332144. Archived (PDF) from the original on August 19, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ორგანიზმების სახელწოდების მარეგულირებელი [[ზოოლოგიური ნომენკლატურა|ზოოლოგიური ნომენკლატურის]] საერთაშორისო კომისიის მიერ თეზისები და დისერტაციები ოფიციალურ პუბლიკაციებად არ ითვლება, მისი დასკვნები სხვა [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგებისთვისაც]] ცნობილი იყო და იმ დროის რამდენიმე პოპულარულ ნაშრომში იქნა გაზიარებული.<ref>Glut, Donald F. (1982). The New Dinosaur Dictionary. Secaucus, NJ: Citadel Press. pp. 49, 53. ISBN 978-0-8065-0782-8.</ref><ref> Lambert, David; the Diagram Group (1983). A Field Guide to Dinosaurs. New York: Avon Books. pp. 156–161. ISBN 978-0-380-83519-5.</ref> [[ბრეტ-სურმანი|ბრეტ-სურმანმა]] და [[რალფ ჩეპმენი|რალფ ჩეპმენმა]] [[1990]] წელს A. copei-სთვის (Anatotitan) ახალი გვარი დაასახელეს.<ref>Chapman, Ralph E.; Brett-Surman, Michael K. (1990). "Morphometric observations on hadrosaurid ornithopods". In Carpenter, Kenneth; Currie Philip J. (eds.). Dinosaur Systematics: Perspectives and Approaches. Cambridge: Cambridge University Press. pp. 163–177. ISBN 978-0-521-43810-0.</ref> დარჩენილი სახეობებიდან A. saskatchewanensis და A. edmontoni ასევე Edmontosaurus- ს მიეკუთვნა,<ref>Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> ხოლო A. longiceps Anatotitan-ს მეორე სახეობად<ref> Olshevsky, George. (1991). A Revision of the Parainfraclass Archosauria Cope, 1869, Excluding the Advanced Crocodylia. Mesozoic Meanderings No. 2. San Diego: Publications Requiring Research.</ref> ან A. copei- ს სინონიმად გადაეცა.<ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> იმის გამო, რომ Anatosaurus-ის (A.annectens) ტიპიური სახეობა ედმონტოზავრში იყო ჩანერგილი, სახელი Anatosaurus მიტოვებულია, როგორც ედმონტოზავრის უმცროსი სინონიმი. [[ფაილი:Dakota skin impression.jpg|მინი|მარჯვნივ|1999 წელს ნაპოვნი „დაკოტას“ მეტსახელით ცნობილი ნიმუშის კანის ანაბეჭდი.]] ედმონტოზავრის კონცეფცია, რომელიც გაჩნდა, მოიცავდა სამ ვალიდურ სახეობას: ტიპურ სახეობებს E.regalis, E.annectens (მათ შორის Anatosaurus edmontoni, შესწორებული edmontonensis-ად) და E.saskatchewanensis.<ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> A.copei-ს ნიმუშების სათანადო ტაქსონომიის შესახებ დებატები დღემდე გრძელდება. ჰეჩერის [[1902]] წლის არგუმენტს რომ დავუბრუნდეთ, [[ჯეკ ჰორნერი|ჯეკ ჰორნერმა]], [[დევიდ ბ.ვეიშამპელი|დევიდ ბ. ვეიშამპელმა]] და [[კეტრინ პორტერი|კეტრინ ფორსტერმა]] Anatotitan copei Edmontosaurus annectens-ის დაქუცმაცებული თავის ქალების მქონე ნიმუშებად მიიჩნიეს.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[2007]] წელს კიდევ ერთი „მუმია“ გამოცხადდა. მეტსახელად „დაკოტა“, იგი [[1999]] წელს ტაილერ ლაისონმა აღმოაჩინა და ჩრდილოეთ დაკოტას ჰელ კრიკის წარმონაქმნიდან მოდის.<ref> "Mummified Dinosaur Unveiled". National Geographic News. December 3, 2007. Archived from the original on October 31, 2012. Retrieved December 3, 2007.</ref><ref>Lee, Christopher (December 3, 2007). "Scientists Get Rare Look at Dinosaur Soft Tissue". Washington Post. Archived from the original on October 13, 2008. Retrieved December 3, 2007.</ref> ნიკოლას კამპიონესა და დევიდ ევანსის მიერ [[2011]] წელს ჩატარებულ კვლევაში ავტორებმა ჩაატარეს პირველი მორფომეტრიული ანალიზი ედმონტოზავრისთვის მიკუთვნებული სხვადასხვა ნიმუშების შესადარებლად. მათ დაასკვნეს, რომ მხოლოდ ორი სახეობაა ვალიდური: E.regalis, გვიანი კამპანიური პერიოდიდან და E.annectens, გვიანი [[მაასტრიხტული პერიოდი|მაასტრიხტული პერიოდიდან]]. მათმა კვლევამ დამატებითი მტკიცებულება მოგვაწოდა, რომ Anatotitan copei E.annectens-ის სინონიმია. კერძოდ, A.copei-ს გრძელი, დაბალი თავის ქალა ონტოგენეტიკური ცვლილების შედეგია და წარმოადგენს E.annectens-ის მომწიფებულ ინდივიდებს.<ref>Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ==სახეობები და გავრცელება== [[ფაილი:Edmontosaurus skulls.png|მინი|მარცხნივ|ყველაზე ცნობილი სრული Edmontosaurus annectens-ის და Edmontosaurus regalis-ის თავის ქალები.]] ამჟამად ედმონტოზავრი ორ ნამდვილ სახეობად ითვლება: ტიპური სახეობები E.regalis და E.annectens.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> E.regalis ცნობილია მხოლოდ ალბერტას Horseshoe Canyon ფორმაციიდან, რომელიც თარიღდება გვიანი კამპანიური ხანით, გვიანი [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდით]]. ​​ცნობილია სულ მცირე ათეული ინდივიდი,<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> მათ შორის შვიდი თავის ქალა ასოცირებული პოსტკრანიათი და ხუთიდან შვიდამდე სხვა თავის ქალა.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> სახეობა, რომელიც ადრე ცნობილი იყო როგორც Thespesius edmontoni ან Anatosaurus edmontoni, წარმოადგენს E.regalis- ის მოუმწიფებელ ინდივიდებს.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref><ref> Hopson, James A. (1975). "The evolution of cranial display structures in hadrosaurian dinosaurs". Paleobiology. 1 (1): 21–43. Bibcode:1975Pbio....1...21H. doi:10.1017/S0094837300002165. S2CID 88689241.</ref><ref>Campione, N.E. (2009). "Cranial variation in Edmontosaurus (Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of North America." North American Paleontological Convention (NAPC 2009): Abstracts, p. 95a. PDF link Archived May 5, 2019, at the Wayback Machine</ref> E.annectens ცნობილია სასკაჩევანის ფრენჩმენის ფორმაციიდან, მონტანას ჰელ კრიკის ფორმაციიდან, სამხრეთ დაკოტასა და ვაიომინგის ლენსის ფორმაციიდან. ის შემოიფარგლება გვიანი მაასტრიხტის ქანებით და წარმოდგენილია მინიმუმ ოცი თავის ქალა, რომელთაგან ზოგიერთს პოსტკრანიალური ნაშთები აქვს.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ერთ-ერთმა ავტორმა, [[კრეიგ დერსტლერი|კრეიგ დერსტლერმა]], E. annectens აღწერა, როგორც „შესაძლოა, დღემდე ყველაზე კარგად ცნობილი დინოზავრი [1994]“.<ref>Derstler, Kraig (1994). "Dinosaurs of the Lance Formation in eastern Wyoming". In Nelson Gerald E. (ed.). The Dinosaurs of Wyoming. Wyoming Geological Association Guidebook, 44th Annual Field Conference. Wyoming Geological Association. pp. 127–146.</ref> Anatosaurus copei და E. saskatchewanensis ამჟამად E.annectens-ის ზრდის ეტაპებად ითვლება, სადაც A.copei ზრდასრულ ინდივიდებად და E.saskatchewanensis ახალგაზრდებად ითვლებიან.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> Trachodon longiceps ასევე შეიძლება იყოს E.annectens-ის სინონიმი.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> Anatosaurus edmontoni შეცდომით იყო ჩამოთვლილი, როგორც E.annectens-ის სინონიმი Dinosauria-ს ორივე მიმოხილვაში,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> მაგრამ როგორც ჩანს, ეს ასე არ არის.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref><ref>Campione, N.E. (2009). "Cranial variation in Edmontosaurus (Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of North America." North American Paleontological Convention (NAPC 2009): Abstracts, p. 95a. PDF link Archived May 5, 2019, at the Wayback Machine</ref> [[ფაილი:Edmontosaurus sp. reconstruction.PNG|მინი|მარჯვნივ|ედმონტოზავრის რეკონსტრუქცია (კანის ნიმუში NDGS 2000- ის მიხედვით )]] E.annectens განსხვავდებოდა E.regalis-ისგან უფრო გრძელი, დაბალი და ნაკლებად მტკიცე თავის ქალათი.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref><ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ [[ბრეტ-სურმანი]] E.regalis-ს და E. annectens-ს პოტენციურად ერთი და იგივე სახეობის მამრებისა და მდედრების წარმომადგენლად მიიჩნევდა,<ref> Brett-Surman, Michael K. (1989). A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. Ph.D. dissertation. Washington, D.C.: George Washington University.</ref> E.regalis-ის ყველა ნიმუში უფრო ძველი წარმონაქმნებიდან მოდის, ვიდრე E. annectens-ის ნიმუშები.<ref>Campione, N.E. (2009). "Cranial variation in Edmontosaurus (Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of North America." North American Paleontological Convention (NAPC 2009): Abstracts, p. 95a. PDF link Archived May 5, 2019, at the Wayback Machine</ref> [[ალასკა|ალიასკის]] [[პრინც-კრიკის წარმონაქმნი|პრინც-კრიკის წარმონაქმნიდან]] აღებულ ედმონტოზაურინის ნიმუშებს, რომლებიც ადრე Edmontosaurus sp.-ს მიეკუთვნებოდა, [[2015]] წელს მიენიჭათ საკუთარი გვარი და სახეობის სახელი, Ugrunaaluk kuukpikensis.<ref> Mori, Hirotsugu; Druckenmiller, Patrick S.; Erickson, Gregory M. (2015). "A new Arctic hadrosaurid from the Prince Creek Formation (lower Maastrichtian) of northern Alaska". Acta Palaeontologica Polonica. 61. doi:10.4202/app.00152.2015.</ref> თუმცა, Ugrunaaluk-ის ცალკე გვარად იდენტიფიცირება ეჭვქვეშ დადგა ჰაი სინგის და მისი კოლეგების [[2017]] წლის კვლევამ, რომლებმაც ის საეჭვო სახელად მიიჩნიეს, რომელიც სხვა ედმონტოზავრებისგან განურჩეველი იყო.<ref> Xing, H.; Mallon, J.C.; Currie, M.L. (2017). "Supplementary cranial description of the types of Edmontosaurus regalis (Ornithischia: Hadrosauridae), with comments on the phylogenetics and biogeography of Hadrosaurinae". PLOS ONE. 12 (4) e0175253. Bibcode:2017PLoSO..1275253X. doi:10.1371/journal.pone.0175253. PMC 5383305. PMID 28384240.</ref> [[2020]] წელს [[რიუჯი ტაკასაკი]] და მისი კოლეგები შეთანხმდნენ, რომ პრინს კრიკის ნაშთები უნდა კლასიფიცირებულიყო, როგორც ედმონტოზავრი, თუმცა სახეობის აღნიშვნა გაურკვეველია, რადგან ნიმუშები არასრულწლოვნები არიან.<ref> Takasaki, R.; Fiorillo, A. R.; Tykoski, R. S.; Kobayashi, Y. (2020). "Re-examination of the cranial osteology of the Arctic Alaskan hadrosaurine with implications for its taxonomic status". PLOS ONE. 15 (5) e0232410. Bibcode:2020PLoSO..1532410T. doi:10.1371/journal.pone.0232410. PMC 7202651. PMID 32374777.</ref> კიდევ ერთმა კვლევამ აჩვენა, რომ [[ალასკა|ალიასკური]] მასალა შეიძლება მიეკუთვნებოდეს Edmontosaurus cf. regalis-ს თავის ქალასქვეშა ანატომიის საფუძველზე.<ref> Sharpe, Henry S.; Powers, Mark J.; Dyer, Aaron D.; Rhodes, Matthew M.; McIntosh, Annie P.; Garros, Christiana W.; Currie, Philip John; Funston, Gregory F. (September 3, 2023). "Craniomandibular anatomy of a juvenile specimen of Edmontosaurus regalis Lambe, 1917 clarifies issues in ontogeny and biogeography". Journal of Vertebrate Paleontology. 43 (5) e2326644. Bibcode:2023JVPal..43E6644S. doi:10.1080/02724634.2024.2326644. ISSN 0272-4634. Archived from the original on April 17, 2024. Retrieved August 12, 2024 – via Taylor and Francis Online.</ref> ედმონტოზავრი ასევე იქნა აღმოჩენილი დასავლეთ ტეხასის ბიგ ბენდის ეროვნული პარკის ჯაველინას წარმონაქმნიდან TMM 41442-1-ის მიხედვით,<ref>Davies, K.L., 1983, Hadrosaurian dinosaurs of Big Bend National Park [M.A. thesis]: Austin, University of Texas, 231 p.</ref> მაგრამ მოგვიანებით ვაგნერმა ([[2001]]) იგი Kritosaurus cf. navajovius- ად მოიხსენია, სანამ ლემანი და სხვები ([[2016]]) მას Kritosaurus sp.-ს მიაკუთვნებდნენ.<ref> Weishampel, David B.; Barrett, Paul M.; Coria, Rodolfo A.; Le Loueff, Jean; Xu Xing; Zhao Xijin; Sahni, Ashok; Gomani, Elizabeth M.P.; Noto, Christopher N. (2004). "Dinosaur distribution". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 517–606. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref>Wagner, J.R. 2001. The hadrosaurian dinosaurs (Ornithischia: Hadrosauria) of Big Bend National Park, Brewster County, Texas, with implications for Late Cretaceous Paleozoogeography. M.Sc. thesis, Texas Tech University, Austin, Tex.</ref><ref> Lehman, Thomas M.; Wick, Steven L.; Wagner, Jonathan R. (2016). "Hadrosaurian dinosaurs from the Maastrichtian Javelina Formation, Big Bend National Park, Texas". Journal of Paleontology. 90 (2): 1–24. Bibcode:2016JPal...90..333L. doi:10.1017/jpa.2016.48. S2CID 133329640.</ref> ==აღწერა== ედმონტოზავრი დეტალურად არის აღწერილი მრავალი ნიმუშიდან. <ref> Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref><ref> Gilmore, Charles W. (1924). A new species of hadrosaurian dinosaur from the Edmonton Formation (Cretaceous) of Alberta. Bulletin. Vol. 38. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 13–26.</ref><ref>Sternberg, Charles M. (1926). A new species of Thespesius from the Lance Formation of Saskatchewan. Bulletin. Vol. 44. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 77–84.</ref><ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref><ref> Sereno, Paul C.; Saitta, Evan T.; Vidal, Daniel; Myhrvold, Nathan; Real, María Ciudad; Baumgart, Stephanie L.; Bop, Lauren L.; Keillor, Tyler M.; Eriksen, Marcus; Derstler, Kraig (December 18, 2025). "Duck-billed dinosaur fleshy midline and hooves reveal terrestrial clay-template "mummification"". Science. 391 (6780) eadw3536. doi:10.1126/science.adw3536.</ref><ref>Tamisiea, Jack (October 23, 2025). "Two New Dinosaur Fossils Emerge From the 'Mummy Zone'". The New York Times. ISSN 0362-4331. Retrieved October 25, 2025.</ref> ტრადიციულად, E.regalis ყველაზე დიდ სახეობად ითვლებოდა, თუმცა ეს ეჭვქვეშ დადგა ჰიპოთეზის გამო, რომ უფრო დიდი [[ჰადროზავრიდი]] Anatotitan copei არის Edmontosaurus annectens-ის სინონიმი, რომელიც წამოაყენეს [[ჯეკ ჰორნერი|ჯეკ ჰორნერმა]] და მისმა კოლეგებმა [[2004]] წელს<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> და დაადასტურეს კამპიონესა და ევანსის მიერ [[2011]] წელს ჩატარებულმა კვლევებმა.<ref>Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ===ზომა=== [[File:Edmontosaurus scale.png|thumb|left|Scale diagram comparing large adult specimens of ''E. regalis'' (gray) and ''E. annectens'' (green) to a human]] ედმონტოზავრი ოდესმე არსებულ უდიდეს ჰადროზავრიდებს შორის იყო. სხვა ჰადროზავრიდების მსგავსად, ის იყო მოცულობითი ცხოველი გრძელი, გვერდით გაბრტყელებული კუდით და გაფართოებული, [[იხვისებრნი|იხვის]] მსგავსი [[ნისკარტი|ნისკარტით]]. ხელები ისეთი მძიმე აგებულების არ იყო, როგორც ფეხები, მაგრამ საკმარისად გრძელი იყო დგომისთვის ან ოთხფეხა მოძრაობისთვის. სახეობიდან გამომდინარე, წინა შეფასებებით, სრულად ზრდასრული ადამიანი შეიძლება ყოფილიყო 9-12 მეტრის (30-39 ფუტი) სიგრძის და ზოგიერთი უფრო დიდი ეგზემპლარი 12-13 მეტრს (39-43 ფუტი) აღწევდა,<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref><ref> Lambert, David; the Diagram Group (1990). The Dinosaur Data Book. New York: Avon Books. p. 60. ISBN 978-0-380-75896-8.</ref><ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. p. 225.</ref> სხეულის მასით დაახლოებით 4 მეტრული ტონის (4.4 მოკლე ტონა).<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[File:Edmontosaurus annectens Multiview Skeletal.png|thumb|Multiview skeletal restoration of ''E. annectens''.]] E.annectens ხშირად უფრო პატარა ზომისაა. ორი ამხედრებული ჩონჩხი, USNM 2414 და YPM 2182, შესაბამისად, 8.00 მეტრის (26.25 ფუტი) და 8.92 მეტრის (29.3 ფუტი) სიგრძისაა.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. p. 225.</ref><ref> Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref> თუმცა, ეს, სავარაუდოდ, ზრდასრული ინდივიდები არ არიან.<ref>Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872. </ref> ასევე არსებობს მინიმუმ ერთი ცნობა E. annectens-ის გაცილებით დიდი პოტენციური ნიმუშის შესახებ, რომელიც თითქმის 12 მეტრის (39 ფუტი) სიგრძისაა.<ref>Morris, William J. (1970). "Hadrosaurian dinosaur bills — morphology and function". Contributions in Science (Los Angeles County Museum of Natural History). 193: 1–14.</ref> კლდოვანი მთების მუზეუმის კოლექციაში არსებული ორი ნიმუში, რომლებიც ჯერ კიდევ შესწავლის პროცესშია - 7.5 მეტრის (25 ფუტი) სიგრძის კუდი, რომელიც მონიშნულია როგორც MOR 1142 და მეორე, მონიშნულია როგორც MOR 1609 - მიუთითებს, რომ Edmontosaurus annectens შესაძლოა გაცილებით დიდი ზომის ყოფილიყო და სიგრძეში თითქმის 15 მეტრს (49 ფუტი) აღწევდეს,<ref> Horner, John R.; Goodwin, Mark B.; Myhrvold, Nathan (2011). "Dinosaur Census Reveals Abundant Tyrannosaurus and Rare Ontogenetic Stages in the Upper Cretaceous Hell Creek Formation (Maastrichtian), Montana, USA". PLOS ONE. 6 (2) e16574. Bibcode:2011PLoSO...616574H. doi:10.1371/journal.pone.0016574. PMC 3036655. PMID 21347420.</ref><ref> Prieto-Márquez, A. (2014). "A juvenile Edmontosaurus from the late Maastrichtian (Cretaceous) of North America: Implications for ontogeny and phylogenetic inference in saurolophine dinosaurs". Cretaceous Research. 50: 282–303. Bibcode:2014CrRes..50..282P. doi:10.1016/j.cretres.2014.05.003.</ref>და წონა 15.87 მეტრულ ტონამდე (17.49 მოკლე ტონა) ყოფილიყო, <ref>Jiménez-Moreno, Francisco Javier; Ramírez-Velasco, Ángel Alejandro; Ocampo-Cornejo, Patricio; Velázquez-Castro, Jorge; Palomino-Merino, Rodolfo (July 2, 2025). "First Population Analysis in Hadrosauroid dinosaurs (Ornithopoda: Iguanodontia: Hadrosauroidea)". Evolving Earth. 3 (in press) 100072. doi:10.1016/j.eve.2025.100072. ISSN 2950-1172.</ref> თუმცა ასეთი დიდი ინდივიდები, სავარაუდოდ, ძალიან იშვიათი იყო.<ref> Horner, John R.; Goodwin, Mark B.; Myhrvold, Nathan (2011). "Dinosaur Census Reveals Abundant Tyrannosaurus and Rare Ontogenetic Stages in the Upper Cretaceous Hell Creek Formation (Maastrichtian), Montana, USA". PLOS ONE. 6 (2) e16574. Bibcode:2011PLoSO...616574H. doi:10.1371/journal.pone.0016574. PMC 3036655. PMID 21347420.</ref> [[2022]] წელს E.annectens-ის ოსტეოჰისტოლოგიისა და ზრდის შესახებ ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ წინა შეფასებებით, შესაძლოა, ამ [[დინოზავრები|დინოზავრის]] ზომა არასაკმარისად ან გადაჭარბებულად იყო შეფასებული და ივარაუდებოდა, რომ სრულად ზრდასრული E.annectens-ის სიგრძე 11-12 მეტრს (36-39 ფუტი) და საშუალო ასიმპტოტური სხეულის მასა დაახლოებით 5.6 მეტრიკულ ტონას (6.2 მოკლე ტონა) აღწევდა, ხოლო ყველაზე დიდი ინდივიდების წონა 6 მეტრიკულ ტონაზე (6.6 მოკლე ტონა) მეტი იყო და 6.6-7 მეტრიკულ ტონასაც (7.3-7.7 მოკლე ტონა) კი, რუთ მეისონის [[დინოზავრები|დინოზავრების]] კარიერიდან აღებული სხვადასხვა ზომის ნიმუშებისა და სხვადასხვა ადგილიდან აღებული სხვა ნიმუშების შედარების საფუძველზე. ამ ანალიზის თანახმად, E.regalis შესაძლოა უფრო მძიმე ყოფილიყო, მაგრამ არ არსებობს საკმარისი ნიმუშები მისი [[ოსტეოჰისტოლოგია|ოსტეოჰისტოლოგიისა]] და ზრდის შესახებ ვალიდური შეფასებისა და გამოკვლევის უზრუნველსაყოფად, ამიტომ E.regalis-ის შედეგები სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი არ არის.<ref> Wosik, M.; Evans, D.C. (2022). "Osteohistological and taphonomic life-history assessment of Edmontosaurus annectens (Ornithischia: Hadrosauridae) from the Late Cretaceous (Maastrichtian) Ruth Mason dinosaur quarry, South Dakota, United States, with implication for ontogenetic segregation between juvenile and adult hadrosaurids". Journal of Anatomy. 241 (2): 272–296. doi:10.1111/joa.13679. PMC 9296034. PMID 35801524. S2CID 250357069.</ref> ===თავის ქალა=== [[File:Edmontosaurus regalis skull CMN 2288.png|thumb|left|Labelled skull of ''E. regalis'' (specimen CMN 2288)]] ზრდასრული ედმონტოზავრის თავის ქალა შეიძლება ერთ მეტრზე მეტი ყოფილიყო. E.annectens-ის (ყოფილი ანატოტიტანი) ერთი თავის ქალას სიგრძე 3.87 ფუტია (1.18 მ).<ref>Cope, Edward D. (1883). "On the characters of the skull in the Hadrosauridae". Proceedings of the Philadelphia Academy of Natural Sciences. 35: 97–107.</ref> თავის ქალა პროფილით დაახლოებით სამკუთხა იყო,<ref>Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> ძვლოვანი თავის ქალას ქედის გარეშე. <ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ზემოდან დანახვისას, თავის ქალას წინა და უკანა მხარეები გაფართოებული იყო, ფართო წინა მხარე კი [[იხვისებრნი|იხვის]] [[ნისკარტი|ნისკარტის]] ან კოვზის ნისკარტის ფორმას ქმნიდა. ნისკარტი უკბილო იყო და ზედა და ქვედა ნისკარტები [[კრეატინი|კერატინით]] იყო დაგრძელებული.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> კერატინით დაფარული ზედა ნისკარტის მნიშვნელოვანი ნაშთები ცნობილია სენკენბერგის მუზეუმში დაცული „მუმიიდან“.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref> ამ ნიმუშში, ნისკარტის შემონახული არაძვლოვანი ნაწილი ძვლის მიღმა მინიმუმ 8 სანტიმეტრით (3.1 ინჩით) იყო გადაჭიმული, ვერტიკალურად ქვემოთ იყო გამოწეული.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 110–117.</ref> ედმონტოზავრის ცხვირის ღიობები წაგრძელებული იყო და ღრმა ჩაღრმავებებში იყო განლაგებული, რომლებიც ზემოდან, უკნიდან და ქვემოდან განსხვავებული ძვლოვანი კიდეებით იყო გარშემორტყმული.<ref> Hopson, James A. (1975). "The evolution of cranial display structures in hadrosaurian dinosaurs". Paleobiology. 1 (1): 21–43. Bibcode:1975Pbio....1...21H. doi:10.1017/S0094837300002165. S2CID 88689241.</ref> სულ მცირე ერთ შემთხვევაში (სენკენბერგის ნიმუში), თვალის ბუდეებში იშვიათად შემონახული სკლერული რგოლები იყო შემონახული.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 128–130.</ref> ედმონტოზავრის ნიმუშში ასევე აღმოაჩინეს კიდევ ერთი იშვიათად შესამჩნევი ძვალი, ღეროსებრი ძვალი ([[ქვეწარმავლები|ქვეწარმავლების]] ყურის ძვალი).<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ვარაუდობენ, რომ ედმონტოზავრს შესაძლოა ბინოკულარული ხედვა ჰქონოდა E. regalis- ის (CMN 2289) თითქმის სრული თავის ქალის 3D სკანირების საფუძველზე.<ref>Sullivan, C.; Sissons, R.; Sharpe, H.; Nguyen, K.; Theurer, B. (2024). "Skeletal reconstruction of fossil vertebrates as a process of hypothesis testing and a source of anatomical and palaeobiological inferences". Comptes Rendus Palevol. 23 (5): 69–83. doi:10.5852/cr-palevol2024v23a5.</ref> [[File:Edmontosaurus regalis CMN 2289 teeth.png|thumb|Dentition close-ups of ''E. regalis'' (specimen CMN 2289)]] კბილები მხოლოდ ზედა ყბაში (ლოყების ზედა ნაწილში) და კბილანებში (ქვედა ყბის მთავარი ძვალი) იყო. კბილების განახლება მუდმივად ხდებოდა, ფორმირებას დაახლოებით ნახევარი წელი სჭირდებოდა.<ref>Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> ისინი შედგებოდა ქსოვილის ექვსი ტიპისგან, რაც კონკურენციას უწევდა [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვრების]] კბილების სირთულეს.<ref>Erickson, Gregory M.; Krick, Brandon A.; Hamilton, Matthew; Bourne, Gerald R.; Norell, Mark A.; Lilleodden, Erica; Sawyer, W. Gregory. (2012). "Complex dental structure and wear biomechanics in hadrosaurid dinosaurs". Science. 338 (6103): 98–101. Bibcode:2012Sci...338...98E. doi:10.1126/science.1224495. PMID 23042891. S2CID 35186603. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> ისინი სვეტებად იზრდებოდა, თითოეულში მაქსიმუმ ექვსი დაფიქსირდა და სვეტების რაოდენობა ცხოველის ზომის მიხედვით იცვლებოდა.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> ორივე სახეობისთვის სვეტების ცნობილი რაოდენობაა: E.regalis-ისთვის 51-დან 53-მდე სვეტი ზედა ყბაზე და 48-დან 49-მდე კბილანზე (ზედა ყბის კბილები ოდნავ ვიწროა, ვიდრე ქვედა ყბის); და E.annectens-ისთვის (E. saskatchewanensis-ის ნიმუში) 52 სვეტი ზედა ყბაზე და 44 კბილანზე.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ===პოსტკრანიალური ჩონჩხი=== [[File:Edmontosaurus pelvis left.jpg|thumb|left|Hip bones of ''E. annectens'']] ხერხემლის რაოდენობა ნიმუშებს შორის განსხვავებულია. E.regalis-ს ჰქონდა ცამეტი კისრის ხერხემალი, თვრამეტი უკანა ხერხემალი, ცხრა თეძოს ხერხემალი და უცნობი რაოდენობის კუდის ხერხემალი.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ერთ ნიმუშს, რომელიც ოდესღაც Anatosaurus edmontoni-ს ეკუთვნოდა (ახლა იგივედ ითვლება, რაც E.regalis), აღენიშნებოდა დამატებითი უკანა ხერხემალი და 85 კუდის ხერხემალი, აღდგენის რაოდენობის შესახებ ინფორმაცია არ ვრცელდება.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164. </ref> სხვა [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდებს]] მხოლოდ 50-დან 70-მდე კუდის ხერხემალი აქვთ,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ამიტომ, როგორც ჩანს, ეს გადაჭარბებული შეფასება იყო. ზურგის წინა ნაწილი მიწისკენ იყო მოხრილი, კისერი ზემოთ იყო მოხრილი, ზურგისა და კუდის დანარჩენი ნაწილი კი ჰორიზონტალურად იყო დაჭერილი.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[ზურგი|ზურგისა]] და კუდის უმეტესი ნაწილი გამაგრებული იყო გაძვლოვანი მყესებით, რომლებიც განლაგებული იყო ბადისებრ ძაფებად ხერხემლის ნერვული ეკლების გასწვრივ. ეს მდგომარეობა აღწერილია, როგორც ზურგის და კუდის სულ მცირე ნაწილის „რამროდის“ გასწორება.<ref>Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref><ref> Galton, Peter M. (1970). "The posture of hadrosaurian dinosaurs". Journal of Paleontology. 44 (3): 464–473. JSTOR 1302582.</ref> გაძვლოვანებული მყესები განიმარტება, როგორც ხერხემლის სვეტის გამაგრება გრავიტაციული სტრესის მიმართ, რაც გამოწვეულია დიდი ცხოველის ჰორიზონტალური ხერხემლის სვეტით, რომელიც ძირითადად უკანა ფეხებითა და თეძოებით არის დაყრდნობილი.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref> {{multiple image | align = right | ჯამური სიგანე = 480 | ფაილი1 = Edmontosaurus AMNH 5060 manus.png | წარწერა1 = [[AMNH 5060|AMNH 5060-ის]] ეტიკეტირებული მანუსი | ფაილი2 = Senckenberg mummy hand.png | width2 = 900 | height2 = 900 | წარწერა2 = [[SMF R 4036|SMF R 4036-ის]] ეტიკეტირებული მანუსი | ფაილი3 = Edmontosaurus NDGS 2000 right manus.png | width3 = 100 | height3 = 200 | წარწერა3 =[[NDGS 2000|NDGS 2000-ის]] ეტიკეტირებული მანუსები | ფაილი4 = | width4 = 200 | height4 = 100 | წარწერა4 = | footer = All images have been rendered with the same height except for image3, which is 100/200 = 1/2 the height of the other images. Image4 is 200/100 = 2 times the height of image1, so only its top half is visible. Total width set to 480px. }} მხრის პირები გრძელი, ბრტყელი, პირის მსგავსი ძვლები იყო, რომლებიც დაახლოებით ხერხემლის სვეტის პარალელურად იყო განლაგებული. თეძოები სამი ელემენტისგან შედგებოდა: წაგრძელებული თეძოს ძვალი ფეხთან სახსრის ზემოთ, ქვედა და უკანა საზარდულის ძვალი გრძელი, თხელი ჯოხით და წინ მდებარე ბოქვენის ძვალი, რომელიც ფირფიტისებრ სტრუქტურად იყო გაშლილი. თეძოს სტრუქტურა ცხოველს ზურგზე გამართულად დგომაში ხელს უშლიდა, რადგან ასეთ მდგომარეობაში [[ბარძაყის ძვალი]] თეძოსა და ბოქვენის ძვლის სახსარს მიაწვებოდა და არა მხოლოდ მყარ თეძოს ძვალს. ცხრა შერწყმული თეძოს მალა თეძოს საყრდენს უზრუნველყოფდა.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> წინა ფეხები უკანა ფეხებთან შედარებით უფრო მოკლე და ნაკლებად მძიმე აგებულების იყო. ზედა მკლავს კუნთების მიმაგრებისთვის დიდი დელტოპექტორული ქედი ჰქონდა, ხოლო იდაყვის ძვალი და [[სხივის ძვალი]] წვრილი იყო. ზედა მკლავი და წინამხარი მსგავსი სიგრძის იყო. მაჯა მარტივი იყო, მხოლოდ ორი პატარა ძვლით. თითოეულ ხელს ოთხი თითი ჰქონდა, ცერა თითის (პირველი თითი) გარეშე. საჩვენებელი (მეორე), მესამე და მეოთხე თითები დაახლოებით ერთი სიგრძის იყო და ხორციან საფარში იყო გაერთიანებული. მიუხედავად იმისა, რომ მეორე და მესამე თითებს ჩლიქის მსგავსი ჩლიქები ჰქონდათ, ეს ძვლებიც კანში იყო და გარედან არ ჩანდა. ნეკა თითი დანარჩენი სამისგან განსხვავდებოდა და გაცილებით მოკლე იყო. [[ბარძაყის ძვალი]] მყარი და სწორი იყო, უკანა მხარის დაახლოებით ნახევარზე გამოწეული ფლანგით.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> ეს ქედი თეძოებსა და კუდზე მიმაგრებული ძლიერი კუნთებისთვის იყო განკუთვნილი, რომლებიც ბარძაყებს (და შესაბამისად, უკანა ფეხებს) უკან წევდნენ და ხელს უწყობდნენ კუდის, როგორც ბალანსის ორგანოს გამოყენებას.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 98–110.</ref> თითოეულ ტერფს სამი თითი ჰქონდა, დიდი და პატარა თითის გარეშე. თითებს ჩლიქის მსგავსი წვერები ჰქონდათ.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> ===რბილი ქსოვილი=== [[ფაილი:Edmontosaurus mummy AMNH 5060 skin back of skull.png|მინი|მარცხნივ|ალტ=AMNH 5060 -ის თავის უკანა ნაწილის კანის ანაბეჭდები|AMNH 5060 -ის კისრის ფრიალა კანის ანაბეჭდები]] Edmontosaurus annectens- ის მრავალი ნიმუში აღმოჩენილია შენახული [[კანი|კანის]] ანაბეჭდებით. რამდენიმე მათგანი ფართოდ არის გახმაურებული, მაგალითად, XX საუკუნის დასაწყისის „<nowiki/>[[ტრაქოდონის მუმია]]<nowiki/>“ <ref> Osborn, Henry Fairfield (1909). "The epidermis of an iguanodont dinosaur". Science. 29 (750): 793–795. Bibcode:1909Sci....29..793F. doi:10.1126/science.29.750.793. PMID 17787819.</ref><ref>Osborn, Henry Fairfield (1912). "Integument of the iguanodont dinosaur Trachodon". Memoirs of the American Museum of Natural History. 1: 33–54. hdl:2246/49. </ref> და „დაკოტას“ მეტსახელად ცნობილი ნიმუში,<ref> "Mummified Dinosaur Unveiled". National Geographic News. December 3, 2007. Archived from the original on October 31, 2012. Retrieved December 3, 2007.</ref><ref>Lee, Christopher (December 3, 2007). "Scientists Get Rare Look at Dinosaur Soft Tissue". Washington Post. Archived from the original on October 13, 2008. Retrieved December 3, 2007.</ref><ref> Manning, Phillip L.; Morris, Peter M.; McMahon, Adam; Jones, Emrys; Gize, Andy; Macquaker, Joe H. S.; Wolff, G.; Thompson, Anu; Marshall, Jim; Taylor, Kevin G.; Lyson, Tyler; Gaskell, Simon; Reamtong, Onrapak; Sellers, William I.; van Dongen, Bart E.; Buckley, Mike; Wogelius, Roy A. (2009). "Mineralized soft-tissue structure and chemistry in a mummified hadrosaur from the Hell Creek Formation, North Dakota (USA)". Proceedings of the Royal Society B. 276 (1672): 3429–3437. doi:10.1098/rspb.2009.0812. PMC 2817188. PMID 19570788. </ref> რომელიც, როგორც ჩანს, კანიდან ნარჩენ [[ორგანული ქიმია|ორგანულ ნაერთებს]] შეიცავს.<ref> Manning, Phillip L.; Morris, Peter M.; McMahon, Adam; Jones, Emrys; Gize, Andy; Macquaker, Joe H. S.; Wolff, G.; Thompson, Anu; Marshall, Jim; Taylor, Kevin G.; Lyson, Tyler; Gaskell, Simon; Reamtong, Onrapak; Sellers, William I.; van Dongen, Bart E.; Buckley, Mike; Wogelius, Roy A. (2009). "Mineralized soft-tissue structure and chemistry in a mummified hadrosaur from the Hell Creek Formation, North Dakota (USA)". Proceedings of the Royal Society B. 276 (1672): 3429–3437. doi:10.1098/rspb.2009.0812. PMC 2817188. PMID 19570788. </ref> ამ აღმოჩენების გამო, Edmontosaurus annectens-ის აქერცვლა ცნობილია სხეულის უმეტეს ნაწილზე. კანის ანაბეჭდები ნაკლებად ცნობილია E. regalis-ისთვის. ვაპიტის ფორმაციიდან მუმიფიცირებული ნიმუში ([[UALVP 53722]]), რომელიც თავზე ინარჩუნებს რბილქსოვილოვან თავის ქალას ქედის ან ნაკეცის ფორმას, ფილ რ. ბელმა და მისმა კოლეგებმა [[2014]] წელს E.regalis-ს მიაკუთვნეს,<ref> Bell, P. R.; Fanti, F.; Currie, P. J.; Arbour, V.M. (2013). "A Mummified Duck-Billed Dinosaur with a Soft-Tissue Cock's Comb". Current Biology. 24 (1): 70–75. doi:10.1016/j.cub.2013.11.008. PMID 24332547.</ref> თუმცა [[ჰენრი შარპის]] და მისი კოლეგების მიერ [[2025]] წელს ჩატარებულმა ხელახალმა კვლევამ აჩვენა, რომ ეს ნიმუში ვერ იქნება დარწმუნებით მიკუთვნებული ედმონტოზავრის არცერთ ცნობილ სახეობას და, შესაბამისად, ის, სავარაუდოდ, წარმოადგენს ედმონტოზაურის კუთვნილ ცალკეულ ტაქსონს, რაც იწვევს E.sp.-ზე სავარაუდოდ მინიჭებას.<ref> Sharpe, H. S.; Bell, P. R.; Baylatry, I.; Sissons, R.; Sullivan, C. (2025). "Re-evaluation of a soft crested Edmontosaurin, with implications for hadrosaurid life appearance and diversity". The Anatomical Record ar.70098. doi:10.1002/ar.70098. PMID 41316906. </ref> [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესის]] ოლქის მუზეუმში დაცული E.annectens-ის [[LACM 23502]] ნიმუშში არსებული შემონახული რამფოთეკა მიუთითებს, რომ ედმონტოზავრის [[ნისკარტი]] უფრო კაუჭის ფორმის და ფართო იყო, ვიდრე ადრე იყო გამოსახული სამეცნიერო და საზოგადოებრივ მედიაში გამოქვეყნებულ მრავალ ილუსტრაციაზე. ამჟამად უცნობია, შეინარჩუნა თუ არა ამ ნიმუშმა ნამდვილი რამფოთეკა თუ მხოლოდ [[ძვალი|ძვალზე]] მიმაგრებული შიდა სტრუქტურის ანაბეჭდს წარმოადგენს.<ref> "Enough with the "Duck-Billed Dinosaurs"". Archived from the original on April 18, 2018. Retrieved April 18, 2018.</ref><ref> "Shovel-Beaked, Not Duck-Billed". Archived from the original on April 18, 2018. Retrieved April 18, 2018.</ref><ref>Morris, William J. (1970). "Hadrosaurian dinosaur bills — morphology and function". Contributions in Science (Los Angeles County Museum of Natural History). 193: 1–14.</ref> ==კლასიპიკაცია== ედმონტოზავრი იყო [[ჰადროზავრიდი]] (იხვისნისკარტა დინოზავრი), [[დინოზავრები|დინოზავრების]] ოჯახის წევრი, რომელიც დღემდე მხოლოდ გვიანი [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდიდან]] არის ცნობილი. ის კლასიფიცირდება [[საუროლოფინები|საუროლოფინებში]] (მონაცვლეობით ჰადროზავრინებში), ჰადროზავრიდების კლადაში, რომლებსაც ღრუ ქედები არ ჰქონდათ. ჯგუფის სხვა წევრები არიან [[ბრაქილოფოსაურუსი]], [[გრიპოსაურუსი]], [[ლოფორჰოთონი]], [[მაიასაურა დინოზავრი|მაიასაურა]], [[ნააშოიბიტოსაურუსი]], [[პროსაუროლოფუსი]] და [[საუროლოფუსი]].<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ჯგუფი მოიცავს სახეობას Anatosaurus annectens (მონაცვლეობით Edmontosaurus annectens),<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> დიდი ჰადროზავრიდი დასავლეთ [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] სხვადასხვა უახლესი [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდის]] წარმონაქმნიდან. გიგანტური [[ჩინეთი|ჩინური]] [[ჰადროზავრინი]] Shantungosaurus giganteus ანატომიურად ასევე მსგავსია ედმონტოზავრისა. [[მ.კ. ბრეტ-სურმანი|მ.კ. ბრეტ-სურმანმა]] აღმოაჩინა, რომ ეს ორი სახეობა მხოლოდ [[შანტუნგოზავრი|შანტუნგოზავრის]] უფრო დიდ ზომასთან დაკავშირებულ დეტალებში განსხვავდებოდა, რაც ამ უკანასკნელი გვარის შესახებ აღწერილ მონაცემებზე დაყრდნობით იყო დაფუძნებული.<ref>Brett-Surman, Michael K. (1989). A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. Ph.D. dissertation. Washington, D.C.: George Washington University.</ref> [[File: Hadrosaurinae premaxillae.jpg|მინი|მარჯვნივ]] რამდენიმე ჰადროზავრინის პრემახილისებრი უბნები შედარებულია (ედმონტოზავრის C და E მოდელებში).მიუხედავად იმისა, რომ ედმონტოზავრის, როგორც [[საუროლოფინი|საუროლოფინის]] სტატუსი სადავო არ გამხდარა, მისი ზუსტი განთავსება კლადში გაურკვეველია. ადრეული ფილოგენეზი, რომელიც წარმოდგენილია [[რ.ს. ლალისა]] და [[ნელდა რაიტი|ნელდა რაიტის]] [[1942]] წლის გავლენიან მონოგრაფიაში, ედმონტოზავრს და [[ანატოზავრუსი|ანატოზავრუსის]] სხვადასხვა სახეობას (რომელთა უმეტესობა მოგვიანებით ედმონტოზავრის დამატებით სახეობებად ან ნიმუშებად ჩაითვლებოდა) „ბრტყელთავიანი“ ჰადროზავრების რამდენიმე შტოს შორის ერთ შტოდ მოიხსენიებდა.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. p. 48.</ref> კლადისტური მეთოდების გამოყენებით ჩატარებულმა ერთ-ერთმა პირველმა ანალიზმა აჩვენა, რომ ის დაკავშირებული იყო ანატოზავრთან (ანატოტიტანი) და [[შანტუნგოსავრუსი|შანტუნგოსავრუსთან]] არაფორმალურ „ედმონტოზავრების“ კლადაში, რომელიც დაწყვილებული იყო წვერქუშიან „<nowiki/>[[საუროლოფები|საუროლოფებთან]]<nowiki/>“ და უფრო შორეულად ენათესავებოდა „<nowiki/>[[ბრაქილოფოსავრები|ბრაქილოფოსავრებს]]<nowiki/>“ და თაღოვან „<nowiki/>[[გრიპოზავრები|გრიპოზავრებს]]<nowiki/>“<ref>Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> [[ტერი გეითსი|ტერი გეითსის]] და [[სკოტ სემპსონი|სკოტ სემპსონის]] [[2007]] წელს ჩატარებულმა კვლევამ მსგავსი შედეგები აჩვენა იმით, რომ ედმონტოზავრი Saurolophus-თან და Prosaurolophus-თან ახლოს დარჩა და Gryposaurus-ისგან, ხოლო Brachylophosaurus-ისგან და Maiasaura-სგან შედარებით დაშორებული იყო.<ref> Gates, Terry A.; Sampson, Scott D. (2007). "A new species of Gryposaurus (Dinosauria: Hadrosauridae) from the late Campanian Kaiparowits Formation, southern Utah, USA". Zoological Journal of the Linnean Society. 151 (2): 351–376. doi:10.1111/j.1096-3642.2007.00349.x.</ref> თუმცა, Hadrosauridae-ს უახლესი მიმოხილვა, რომელიც [[ჯეკ ჰორნერი|ჯეკ ჰორნერმა]] და მისმა კოლეგებმა ([[2004]]) ჩაატარეს, შესამჩნევად განსხვავებულ შედეგს იძლევა: ედმონტოზავრი Gryposaurus-სა და „brachylophosaurus“-ს შორის იყო მოქცეული და Saurolophus- ისგან დაშორებით იყო.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ედმონტოზავრი [[საუროლოფიანები|საუროლოფიანების]] ტომ Edmontosaurini-ს თანამოძმე გვარია, რომელიც ასევე მოიცავს ისეთ ტაქსონებს, როგორიცაა Shantungosaurus, Kerberosaurus და Laiyangosaurus.<ref> Kobayashi, Yoshitsugu; Nishimura, Tomohiro; Takasaki, Ryuji; Chiba, Kentaro; Fiorillo, Anthony R.; Tanaka, Kohei; Chinzorig, Tsogtbaatar; Sato, Tamaki; Sakurai, Kazuhiko (September 5, 2019). "A New Hadrosaurine (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Marine Deposits of the Late Cretaceous Hakobuchi Formation, Yezo Group, Japan". Scientific Reports. 9 (1): 12389. Bibcode:2019NatSR...912389K. doi:10.1038/s41598-019-48607-1. PMC 6728324. PMID 31488887.</ref> {{clade|style=font-size:85%; line-height:85%; |label1=[[Hadrosaurinae]] |1={{clade |1=''[[Hadrosaurus]]'' |2={{clade |1=[[Brachylophosaurini]] <span style="{{MirrorH}}">[[File:Brachylophosaurus canadensis.png|60 px]]</span> |2={{clade |1=[[Kritosaurini]] <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kritosaurus navajovius.png|60 px]]</span> |2={{clade |1=[[Saurolophini]] <span style="{{MirrorH}}">[[File:Saurolophus osborni.png|60 px]]</span> |2={{clade |label1=[[Edmontosaurini]] |1={{clade |1={{clade |1=''[[Kamuysaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kamuysaurus japonicus.png|60 px]]</span> |2={{clade |1=''[[Kerberosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kerberosaurus manakini.png|60 px]]</span> |2=''[[Laiyangosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Laiyangosaurus youngi.png|60 px]]</span>}} }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Shantungosaurus giganteus.png|60 px]]</span> |2={{clade |label1='''''Edmontosaurus''''' |1={{clade |1='''''Edmontosaurus annectens''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Edmontosaurus annectens.png|60 px]]</span> |2='''''Edmontosaurus regalis''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Life reconstruction of Edmontosaurus regalis.png|60 px]]</span>}} }} }} }} }} }} }} }} }} }} ==კლადოგრამა== {{clade| style=font-size:85%;line-height:85% |label1='''Saurolophinae''' |1={{clade |label1=Brachylophosaurini |1={{clade |1={{clade |1=''[[Wulagasaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Wulagasaurus dongi.png|60px]]</span> |2=''[[Acristavus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Acristavus gagslarsoni.png|60px]]</span> }} |2={{clade |1=''[[Maiasaura]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Maiasaura peeblesorum.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Probrachylophosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Probrachylophosaurus bergei.png|60px]]</span> |2=''[[Brachylophosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Brachylophosaurus canadensis.png|60px]]</span> }} }} }} |2={{clade |1={{clade |label1=Austrokritosauria |1={{clade |1=''[[Secernosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Secernosaurus koerneri.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Bonapartesaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Bonapartesaurus rionegrensis.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Kelumapusaura]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kelumapusaura machi.png|60px]]</span> |2=''[[Huallasaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Huallasaurus australis.png|60px]]</span> }} }} }} |label2=Kritosaurini |2={{clade |1=''[[Kritosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kritosaurus navajovius.png|60px]]</span> |2={{clade |1={{clade |1=''[[Rhinorex]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Rhinorex condrupus.png|60px]]</span> |2=''[[Gryposaurus latidens]]'' }} |3={{clade |1=''Gryposaurus notabilis'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Gryposaurus notabilis.png|60px]]</span> |2=''Gryposaurus monumentensis'' }} }} }} }} |2={{clade |1=''[[Kamuysaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kamuysaurus japonicus.png|60px]]</span> |2={{clade |label1=Saurolophini |1={{clade |1=''[[Prosaurolophus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Prosaurolophus maximus.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Saurolophus osborni]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Saurolophus osborni.png|60px]]</span> |2=''Saurolophus angustirostris'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Saurolophus angustirostris.png|60px]]</span>}} }} |label2=Edmontosaurini |2={{clade |1={{clade |1=''[[Laiyangosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Laiyangosaurus youngi.png|60px]]</span> |2=''[[Kerberosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kerberosaurus manakini.png|60px]]</span> }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Shantungosaurus giganteus.png|60px]]</span> |2={{clade |1='''''Edmontosaurus regalis''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Life reconstruction of Edmontosaurus regalis.png|60px]]</span> |2='''''Edmontosaurus annectens''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Edmontosaurus annectens.png|60 px]]</span> }} }} }} }} }} }} }} }} {{clade |style=font-size:95%; line-height:95% |label1=[[Saurolophinae]] |1={{clade |label1=[[Brachylophosaurini]] |1={{clade |1=''[[Acristavus|Acristravus gagstarsoni]]'' |2={{clade |1=''[[Brachylophosaurus canadensis]]'' |2=''[[Maiasaura peeblesorum]]'' }} }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus giganteus]]'' |2={{clade |label1='''''Edmontosaurus''''' |1={{clade |1='''''Edmontosaurus regalis''''' |2='''''Edmontosaurus annectens''''' }} |2={{clade |label1=[[Saurolophini]] |1={{clade |1=''[[Kerberosaurus manakini]]'' |2={{clade |1=Sabinas OTU |2={{clade |1=''[[Prosaurolophus maximus]]'' |label2=''[[Saurolophus]]'' |2={{clade |1=''[[Saurolophus morrisi]]'' |2={{clade |1=''[[Saurolophus osborni]]'' |2=''[[Saurolophus angustirostris]]'' }} }} }} }} }} |label2=[[Kritosaurini]] |2={{clade |1=''[[Wulagasaurus dongi]]'' |2={{clade |1=''[[Kritosaurus navajovius]]'' |2={{clade |1={{clade |1= ''[[Aquilarhinus]]'' |2={{clade |1=''[[Secernosaurus koerneri]]'' |2=''[[Willinakaqe salitralensis]]'' }} }} |label2=''[[Gryposaurus]]'' |2={{clade |1=''[[Gryposaurus latidens]]'' |2={{clade |1=''[[Gryposaurus notabilis]]'' |2=''[[Gryposaurus monumentensis]]'' }} }} }} }} }} }} }} }} }} }} {{clade| style=font-size:90%;line-height:85% |label1=[[Saurolophinae]] |1={{clade |1={{clade |1={{clade |1=''[[Wulagasaurus]]''[[File:Wulagasaurus dongi.png|60px]] |2=''[[Acristavus]]''[[File:Acristavus gagslarsoni.png|60px]] }} |2={{clade |1=''[[Maiasaura]]'' [[File:Maiasaura peeblesorum.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Probrachylophosaurus]]'' [[File:Probrachylophosaurus bergei.png|60px]] |2=''[[Brachylophosaurus]]'' [[File:Brachylophosaurus canadensis.png|60px]] }} }} }} |2={{clade |1={{clade |label1=[[Austrokritosauria]] |1={{clade |1=''[[Secernosaurus]]'' [[File:Secernosaurus koerneri.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Bonapartesaurus]]'' [[File:Bonapartesaurus rionegrensis.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Kelumapusaura]]'' [[File:Kelumapusaura machi.png|60px]] |2=''[[Huallasaurus]]'' [[File:Huallasaurus australis.png|60px]] }} }} }} |label2=[[Kritosaurini]] |2={{clade |1=''[[Kritosaurus]]'' [[File:Kritosaurus navajovius.png|60px]] |2={{clade |1={{clade |1=''[[Rhinorex]]'' [[File:Rhinorex condrupus.png|60px]] |2=''[[Gryposaurus latidens]]'' }} |3={{clade |1=''[[Gryposaurus notabilis]]'' [[File:Gryposaurus notabilis.png|60px]] |2=''[[Gryposaurus monumentensis]]'' }} }} }} }} |2={{clade |1=''[[Kamuysaurus]]'' [[File:Kamuysaurus japonicus.png|60px]] |2={{clade |1={{clade |1=''[[Prosaurolophus]]'' [[File:Prosaurolophus maximus.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Saurolophus osborni]]'' [[File:Saurolophus osborni.png|60px]] |2=''Saurolophus angustirostris'' [[File:Saurolophus angustirostris.png|60px]]}} }} |2={{clade |1={{clade |1=''[[Laiyangosaurus]]'' [[File:Laiyangosaurus youngi.png|60px]] |2=''[[Kerberosaurus]]'' [[File:Kerberosaurus manakini.png|60px]] }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus]]'' [[File:Shantungosaurus giganteus.png|60px]] |2={{clade |1='''''Edmontosaurus regalis''''' <div style="{{MirrorH}}">[[File:Edmontosaurus BW.jpg|60px]]</div> |2=''''Edmontosaurus annectens''''[[File:Anatotitan BW.jpg|60px]] }} }} }} }} }} }} }} }} ==პალეონტოლოგია== ===დიეტა და კვება=== [[File:Knight hadrosaurs.jpg|thumb|left|1897 restoration by [[Charles R. Knight]] of ''E. annectens'' as semi-aquatic animals that could only chew soft water plants, a popular idea at the time which is now outdated]] როგორც [[ჰადროზავრიდი]], ედმონტოზავრი დიდი ხმელეთის [[ბალახისმჭამელები|ბალახისმჭამელი]] იყო. მისი [[კბილი|კბილები]] მუდმივად იცვლებოდა და იფუთებოდა სტომატოლოგიურ ბატარეებში, რომლებიც ასობით კბილს შეიცავდა, რომელთაგან მხოლოდ მცირე ნაწილი იყო ნებისმიერ დროს გამოყენებული.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ის თავის ფართო [[ნისკარტი|ნისკარტს]] იყენებდა ფხვიერი საკვების დასაჭრელად, შესაძლოა მოჭრით,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ან ყბების ნიჟარისებრი ფორმით დახურვით ტოტებსა და ტოტებზე და შემდეგ უფრო მკვებავი ფოთლებისა და ყლორტების მოცილებით.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref> იმის გამო, რომ კბილების რიგები ღრმად არის ჩაღრმავებული ყბების გარედან და სხვა ანატომიური დეტალების გამო, ვარაუდობენ, რომ ედმონტოზავრს და სხვა ორნითიშების უმეტესობას ჰქონდა ლოყის მსგავსი სტრუქტურები, კუნთოვანი ან არაკუნთოვანი. ლოყების ფუნქცია იყო საკვების პირის ღრუში შენარჩუნება.<ref>Galton, Peter M. (1973). "The cheeks of ornithischian dinosaurs". Lethaia. 6 (1): 67–89. Bibcode:1973Letha...6...67G. doi:10.1111/j.1502-3931.1973.tb00873.x.</ref><ref> Fastovsky, D.E., and Smith, J.B. (2004). "Dinosaur paleoecology." The Dinosauria. pp. 614–626.</ref> ცხოველის კვების დიაპაზონი უნდა ყოფილიყო მიწის დონიდან დაახლოებით 4 მეტრამდე (13 ფუტი) სიმაღლეზე.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[1960-იანები|1960]]-იან და [[1970-იანები|1970]]-იან წლებამდე, ედმონტოზავრის მსგავსი ჰადროზავრების გაბატონებული ინტერპრეტაცია იყო ის, რომ ისინი წყლის მცენარეები იყვნენ და წყლის მცენარეებით იკვებებოდნენ. <ref> Barrett, Paul M. (2005). "The diet of ostrich dinosaurs (Theropoda: Ornithomimosauria)". Palaeontology. 48 (2): 347–358. Bibcode:2005Palgy..48..347B. doi:10.1111/j.1475-4983.2005.00448.x.</ref> ამის მაგალითია [[უილიამ მორისი|უილიამ მორისის]] [[1970]] წლის ინტერპრეტაცია ედმონტოზავრის თავის ქალას შესახებ, რომელსაც [[ნისკარტი|ნისკარტის]] უძვლო ნარჩენები ჰქონდა. მან ივარაუდა, რომ ცხოველის რაციონი თანამედროვე [[იხვები|იხვების]] მსგავსი იყო, წყლიდან [[მცენარეები|მცენარეების]] და წყლის [[უხერხემლოები|უხერხემლოების]], როგორიცაა [[მოლუსკები]] და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირები]], ფილტრავდა და წყალს ზედა ნისკარტის შიდა ზედაპირის გასწვრივ V-ფორმის ღარებით გამოყოფდა.<ref> Morris, William J. (1970). "Hadrosaurian dinosaur bills — morphology and function". Contributions in Science (Los Angeles County Museum of Natural History). 193: 1–14.</ref> ნისკარტის ეს ინტერპრეტაცია უარყოფილია, რადგან ღარები და ქედები უფრო [[ბალახისმჭამელები|ბალახისმჭამელი]] [[კუ|კუს]] ნისკარტების მსგავსია, ვიდრე ფილტრით მკვებავი [[ფრინველები|ფრინველების]] მოქნილი სტრუქტურების მსგავსი.<ref> Barrett, Paul M. (2005). "The diet of ostrich dinosaurs (Theropoda: Ornithomimosauria)". Palaeontology. 48 (2): 347–358. Bibcode:2005Palgy..48..347B. doi:10.1111/j.1475-4983.2005.00448.x.</ref> რადგან [[კბილი|კბილების]] მიკროცვეთის ტექსტურაზე ნაკაწრები დომინირებს, უილიამსი და სხვები ვარაუდობდნენ, რომ ედმონტოზავრი მძოვდა და არა მჭრელი, რომელსაც, სავარაუდოდ, ნაკლები ნაკაწრი ექნებოდა ნაკლები აბრაზიული მასალების მოხმარების გამო. გადაყლაპული აბრაზივების კანდიდატებს შორისაა [[სილიციუმი|სილიციუმით]] მდიდარი [[მცენარეები]], როგორიცაა [[ცხენიკუდა|ცხენის კუდი]] და ნიადაგი, რომელიც შემთხვევით გადაყლაპეს მიწის დონეზე კვების გამო.<ref>Williams, Vincent S.; Barrett, Paul M.; Purnell, Mark A. (2009). "Quantitative analysis of dental microwear in hadrosaurid dinosaurs, and the implications for hypotheses of jaw mechanics and feeding". Proceedings of the National Academy of Sciences. 106 (27): 11194–11199. Bibcode:2009PNAS..10611194W. doi:10.1073/pnas.0812631106. PMC 2708679. PMID 19564603.</ref> თუმცა, სხვა ჰადროზავრიდების კბილის მიკროცვეთის ტექსტურებთან შედარებით, ედმონტოზავრის მონაცემები არ მიუთითებს იმაზე, რომ მის მიერ მოხმარებული საკვების აბრაზიულობა მნიშვნელოვნად მეტი იყო, ვიდრე სხვა ჰადროზავრიდების მიერ მოხმარებული.<ref> Kubo, Tai; Kubo, Mugino O.; Sakamoto, Manabu; Winkler, Daniela E.; Shibata, Masateru; Zheng, Wenjie; Jin, Xingsheng; You, Hai-Lu (December 1, 2023). "Dental microwear texture analysis reveals a likely dietary shift within Late Cretaceous ornithopod dinosaurs". Palaeontology. 66 (6) e12681. doi:10.1111/pala.12681. ISSN 0031-0239. Retrieved August 12, 2025 – via Wiley Online Library.</ref> მაღალი განედის რეგიონებში, როგორიცაა [[ალასკა|ალიასკა]], [[წიწვოვანი მცენარეები]] იქნებოდა დომინანტური საკვების წყარო, თუმცა ედმონტოზავრის დიეტა სეზონურად ცვალებადი იქნებოდა.<ref> Fiorillo, Anthony Ricardo (March 11, 2011). "Microwear patterns on the teeth of northern high latitude hadrosaurs with comments on microwear patterns in hadrosaurs as a function of latitude and seasonal ecological constraints" (PDF). Palaeontologia Electronica. 14 (3): 1–17. Retrieved March 16, 2026.</ref> კბილის სტრუქტურა მიუთითებს დაჭრისა და დაფქვის კომბინირებულ შესაძლებლობებზე.<ref>Erickson, Gregory M.; Krick, Brandon A.; Hamilton, Matthew; Bourne, Gerald R.; Norell, Mark A.; Lilleodden, Erica; Sawyer, W. Gregory. (2012). "Complex dental structure and wear biomechanics in hadrosaurid dinosaurs". Science. 338 (6103): 98–101. Bibcode:2012Sci...338...98E. doi:10.1126/science.1224495. PMID 23042891. S2CID 35186603. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> ჰადროზავრიდ კლაოზავრში გასტროლიტების, ანუ კუჭის ქვების, შესახებ ცნობები სინამდვილეში სავარაუდოდ ორმაგ არასწორ იდენტიფიკაციას ეფუძნება. პირველ რიგში, ნიმუში სინამდვილეში Edmontosaurus annectens-ს ეკუთვნის. [[ბარნუმ ბრაუნი|ბარნუმ ბრაუნმა]], რომელმაც ნიმუში [[1900]] წელს აღმოაჩინა, მას კლაოზავრი უწოდა, რადგან იმ დროს E.annectens კლაოზავრის სახეობად ითვლებოდა. გარდა ამისა, უფრო სავარაუდოა, რომ სავარაუდო გასტროლიტები დაკრძალვის დროს ჩარეცხილი ხრეშის ნაყოფია.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> ===ნაწლავის შიგთავსი=== [[File:Pasta - mummified trachodon - AmMusNatHist.jpg|thumb|Possible gut contents were reported from the "Trachodon mummy" at the American Museum of Natural History, but were never described.]] შტერნბერგების მიერ შეგროვებული ორივე „მუმიის“ ნიმუშს, სავარაუდოდ, ნაწლავების შიგთავსი ჰქონდა. [[ჩარლზ ჰ. შტერნბერგი|ჩარლზ ჰ. შტერნბერგმა]] ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმის ნიმუშში კარბონიზებული ნაწლავების შიგთავსის არსებობის შესახებ განაცხადა,<ref>Sternberg, Charles H. (1909). "A new Trachodon from the Laramie Beds of Converse County, Wyoming". Science. 29 (749): 753–54. Bibcode:1909Sci....29..747G. doi:10.1126/science.29.749.747. PMID 17840008.</ref> თუმცა ეს მასალა აღწერილი არ არის.<ref>Currie, Philip J.; Koppelhus, Eva B.; Muhammad, A. Fazal (1995). ""Stomach" contents of a hadrosaurid from the Dinosaur Park Formation (Campanian, Upper Cretaceous) of Alberta, Canada". In Sun Ailing; Wang Yuangqing (eds.). Sixth Symposium on Mesozoic Terrestrial Ecosystems and Biota, Short Papers. Beijing: China Ocean Press. pp. 111–114. ISBN 978-7-5027-3898-3.</ref> სენკენბერგის მუზეუმის ნიმუშში მცენარეული ნაშთები აღწერილია, მაგრამ მათი ინტერპრეტაცია რთული აღმოჩნდა. ჩონჩხში ნაპოვნი მცენარეები მოიცავდა წიწვოვანი Cunninghamites elegans-ის წიწვებს, წიწვოვანი და ფართოფოთლოვანი ხეების ტოტებს და მრავალ პატარა თესლს ან ნაყოფს.<ref>Kräusel, R. (1922). "Die Nahrung von Trachodon". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 80. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> [[1922]] წელს მათი აღწერის შემდეგ, ისინი გერმანულენოვან ჟურნალ Paläontologische Zeitschrift-ში დებატების საგანი გახდა. კროუსელმა, რომელმაც აღწერა მასალა, ის ცხოველის ნაწლავების შიგთავსად განმარტა,<ref>Kräusel, R. (1922). "Die Nahrung von Trachodon". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 80. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> ხოლო აბელს არ შეეძლო გამორიცხა, რომ მცენარეები სიკვდილის შემდეგ ჩონჩხში იყო გარეცხილი.<ref> Abel, O. (1922). "Diskussion zu den Vorträgen R. Kräusel and F. Versluys". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 87. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> იმ დროს ჰადროზავრიდები წყლის ცხოველებად ითვლებოდა და კროუსელმა აღნიშნა, რომ ნიმუში არ გამორიცხავდა ჰადროზავრიდების მიერ წყლის მცენარეებით კვებას.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref><ref>Kräusel, R. (1922). "Die Nahrung von Trachodon". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 80. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> ნაწლავების შესაძლო შიგთავსის აღმოჩენამ ინგლისურენოვან წრეებში მცირე გავლენა მოახდინა, გარდა წყლისა და ხმელეთის [[დიქოტომია (აპორია)|დიქოტომიის]] კიდევ ერთი მოკლე ხსენებისა,<ref>Wieland, G. R. (1925). "Dinosaur feed". Science. 61 (1589): 601–603. Bibcode:1925Sci....61..601W. doi:10.1126/science.61.1589.601. PMID 17792714.</ref> სანამ [[ჯონ ოსტრომი]] არ წამოჭრიდა ამ საკითხს სტატიაში, რომელშიც ხელახლა აფასებდა ჰადროზავრიდების წყალთან დაკავშირებული ძველი ინტერპრეტაციას. აღმოჩენის წყლის მოდელთან ადაპტაციის მცდელობის ნაცვლად, მან ეს გამოიყენა მტკიცებულებად, რომ [[ჰადროზავრიდები]] ხმელეთის [[ბალახისმჭამელები]] იყვნენ.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ჰადროზავრიდების ხმელეთის ცხოველებად მისეული ინტერპრეტაცია ზოგადად მიღებულია,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> სენკენბერგის მცენარეული ნამარხები კვლავ ორაზროვანია. [[კენეტ კარპენტერი]] ვარაუდობს, რომ ისინი შეიძლება სინამდვილეში წარმოადგენდნენ მშიერი ცხოველის ნაწლავების შიგთავსს და არა ტიპიურ დიეტას.<ref> Carpenter, Kenneth (1987). "Paleoecological significance of droughts during the Late Cretaceous of the Western Interior". In Currie, Philip J.; Koster, Emlyn H. (eds.). Fourth Symposium on Mesozoic Terrestrial Ecosystems, Drumheller, August 10–14, 1987. Occasional Paper of the Tyrrell Museum of Palaeontology. Vol. 3. Drumheller, Alberta: Royal Tyrrell Museum of Palaeontology. pp. 42–47. ISBN 978-0-7732-0047-0.</ref><ref> Carpenter, Kenneth (2007). "How to make a fossil: part 2 – Dinosaur mummies and other soft tissue" (PDF). The Journal of Paleontological Sciences. online. Archived from the original (PDF) on August 23, 2009. Retrieved March 8, 2009.</ref> სხვა ავტორებმა აღნიშნეს, რომ რადგან [[მცენარეები|მცენარეული]] ნამარხები ნიმუშში მათი თავდაპირველი კონტექსტიდან იყო ამოღებული და ინტენსიურად იყო მომზადებული, აღარ არის შესაძლებელი თავდაპირველი ნაშრომის შემდგომი შესწავლა, რაც ღიად ტოვებს შესაძლებლობას, რომ [[მცენარეები]] წყალში ჩაძირული ნარჩენები იყო.<ref>Currie, Philip J.; Koppelhus, Eva B.; Muhammad, A. Fazal (1995). ""Stomach" contents of a hadrosaurid from the Dinosaur Park Formation (Campanian, Upper Cretaceous) of Alberta, Canada". In Sun Ailing; Wang Yuangqing (eds.). Sixth Symposium on Mesozoic Terrestrial Ecosystems and Biota, Short Papers. Beijing: China Ocean Press. pp. 111–114. ISBN 978-7-5027-3898-3.</ref><ref>Tweet, Justin S.; Chin, Karen; Braman, Dennis R.; Murphy, Nate L. (2008). "Probable gut contents within a specimen of Brachylophosaurus canadensis (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Upper Cretaceous Judith River Formation of Montana". PALAIOS. 23 (9): 624–635. Bibcode:2008Palai..23..624T. doi:10.2110/palo.2007.p07-044r. S2CID 131393649.</ref> ===იზოტოპური კვლევები=== [[File:Edmontosaurus regalis CMN 2289 maxillae.png|thumb|''E. regalis'' maxillae with teeth (specimen CMN 2289)]] ედმონტოზავრის დიეტა და ფიზიოლოგია შესწავლილია კბილის ემალში ჩაწერილი [[ნახშირბადი|ნახშირბადისა]] და [[ჟანგბადი|ჟანგბადის]] სტაბილური [[იზოტოპები|იზოტოპების]] გამოყენებით. კვების, სმისა და სუნთქვის დროს ცხოველები იღებენ ნახშირბადსა და ჟანგბადს, რომლებიც ძვლებში ინტეგრირდება. ამ ორი ელემენტის [[იზოტოპები]] განისაზღვრება სხვადასხვა შინაგანი და გარე ფაქტორებით, როგორიცაა შეჭმული მცენარეების ტიპი, ცხოველის [[ფიზიოლოგია]], მარილიანობა და [[კლიმატი]]. თუ ნამარხებში იზოტოპების თანაფარდობა არ იცვლება გაქვავებით და შემდგომი ცვლილებებით, მათი შესწავლა შესაძლებელია საწყისი ფაქტორების შესახებ ინფორმაციის მისაღებად; [[თბილსისხლიანი ცხოველები|თბილსისხლიან]] ცხოველებს ექნებათ გარკვეული იზოტოპური შემადგენლობა მათ გარემოსთან შედარებით, ცხოველებს, რომლებიც მიირთმევენ გარკვეული ტიპის [[მცენარეები|მცენარეებს]] ან იყენებენ გარკვეულ საჭმლის მომნელებელ პროცესებს, ექნებათ განსხვავებული იზოტოპური შემადგენლობა და ა.შ. მინანქარი ჩვეულებრივ გამოიყენება, რადგან მინანქრის შემქმნელი მინერალის სტრუქტურა მას ჩონჩხის ქიმიური ცვლილებების მიმართ ყველაზე მდგრად მასალად აქცევს.<ref> Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> [[2004]] წელს კეტრინ თომასისა და სანდრა კარლსონის მიერ ჩატარებულ კვლევაში გამოყენებული იქნა სამი ინდივიდის ზედა ყბის [[კბილი|კბილები]], რომლებიც აღიქმებოდა როგორც არასრულწლოვანი, სუბზრდასრული და ზრდასრული, რომლებიც აღებული იყო სამხრეთ დაკოტას კორსონის ოლქის ჰელ კრიკის ფორმაციაში ძვლოვანი საწოლიდან. ამ კვლევაში, ედმონტოზავრების კბილის ბატარეებში სვეტებში განლაგებული კბილების ნიმუშები აღებული იქნა თითოეული კბილის გასწვრივ მრავალი ადგილიდან მიკრობურღვის სისტემის გამოყენებით. შერჩევის ეს მეთოდი იყენებს ჰადროზავრიდების კბილის ბატარეების ორგანიზებას, რათა დადგინდეს კბილების იზოტოპების ვარიაცია გარკვეული პერიოდის განმავლობაში. მათი ნაშრომიდან ჩანს, რომ ედმონტოზავრების კბილების ფორმირებას დაახლოებით 0,65 წელზე ნაკლები დრო დასჭირდა, ოდნავ უფრო სწრაფად ახალგაზრდა ედმონტოზავრებში. სამივე ინდივიდის კბილებს, როგორც ჩანს, აჩვენეს ჟანგბადის იზოტოპების თანაფარდობის ვარიაცია, რაც შეიძლება შეესაბამებოდეს თბილ/მშრალ და გრილ/სველ პერიოდებს; თომასმა და კარლსონმა განიხილეს შესაძლებლობა, რომ ცხოველები მიგრირებდნენ, მაგრამ უპირატესობა მიანიჭეს ადგილობრივ სეზონურ ვარიაციებს, რადგან მიგრაცია უფრო მეტად გამოიწვევდა თანაფარდობის ჰომოგენიზაციას, რადგან ბევრი ცხოველი მიგრირებს კონკრეტული ტემპერატურის დიაპაზონში ან კონკრეტული საკვების წყაროების მახლობლად დარჩენისთვის.<ref> Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> ედმონტოზავრებმა ასევე აჩვენეს გამდიდრებული [[ნახშირბადი|ნახშირბადის]] [[იზოტოპები|იზოტოპის]] შემცველობა, რაც თანამედროვე ძუძუმწოვრებისთვის შეიძლება განიმარტოს, როგორც C3 მცენარეების (მცენარეების უმეტესობა) და C4 მცენარეების (ბალახების) შერეული დიეტა; თუმცა, C4 მცენარეები გვიან ცარცულ პერიოდში უკიდურესად იშვიათი იყო, თუ საერთოდ არსებობდა. თომასმა და კარლსონმა წამოჭრეს რამდენიმე ფაქტორი, რომელიც შესაძლოა მოქმედებდა და დაადგინეს, რომ ყველაზე სავარაუდოა, რომ მოიცავდეს გიმნოსპერმებით მდიდარ დიეტას, დასავლეთის შიდა ზღვის გზის მიმდებარე სანაპირო ზოლიდან მარილით დაძაბული მცენარეების მოხმარებას და დინოზავრებსა და ძუძუმწოვრებს შორის ფიზიოლოგიურ განსხვავებას, რამაც გამოიწვია [[დინოზავრები|დინოზავრების]] [[ქსოვილი (ბიოლოგია)|ქსოვილის]] წარმოქმნა ნახშირბადის განსხვავებული თანაფარდობით, ვიდრე ეს [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვრებისთვის]] იქნებოდა მოსალოდნელი. ასევე შესაძლებელია ფაქტორების კომბინაცია.<ref> Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> ===ღეჭვა=== [[ფაილი:Edmontosaurus beak right.jpg|მინი|მარცხნივ]] [[1980]]-იანი წლების შუა პერიოდიდან [[2000]]-იან წლებამდე, ჰადროზავრიდების მიერ საკვების გადამუშავების გაბატონებული ინტერპრეტაცია დევიდ ბ. ვაიშამპელის მიერ [[1984]] წელს წამოყენებულ მოდელს მიჰყვებოდა. მან ივარაუდა, რომ თავის ქალის სტრუქტურა ძვლებს შორის მოძრაობის საშუალებას იძლეოდა, რაც ქვედა ყბის წინ და უკან მოძრაობას და ზედა ყბის კბილების მატარებელი ძვლების გარეთ მოხრას იწვევდა პირის დახურვისას. ზედა ყბის კბილები ჩხირებივით აკაკუნებდა ქვედა ყბის კბილებს და ამუშავებდა მათ შორის მოქცეულ მცენარეულ მასალას.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref>Weishampel, David B. (1984). Evolution in jaw mechanics in ornithopod dinosaurs. Advances in Anatomy, Embryology, and Cell Biology. Vol. 87. Berlin; New York: Springer-Verlag. pp. 1–109. doi:10.1007/978-3-642-69533-9. ISBN 978-0-387-13114-6. ISSN 0301-5556. PMID 6464809. S2CID 12547312.</ref>ასეთი მოძრაობა ძუძუმწოვრებში ღეჭვის ეფექტების პარალელურად იქნებოდა, თუმცა ეფექტებს სრულიად განსხვავებული გზით მიიღწევდა.<ref> Rybczynski, Natalia; Tirabasso, Alex; Bloskie, Paul; Cuthbertson, Robin; Holliday, Casey (2008). "A three-dimensional animation model of Edmontosaurus (Hadrosauridae) for testing chewing hypotheses". Palaeontologia Electronica. 11 (2): online publication. Archived from the original on October 5, 2008. Retrieved August 10, 2008.</ref> [[2000]]-იანი წლების დასაწყისში ჩატარებულმა კვლევებმა ვაიშამპელის მოდელი ეჭვქვეშ დააყენა. [[2008]] წელს [[კეისი ჰოლიდეი|კეისი ჰოლიდეის]] და [[ლოურენს ვიტმერი|ლოურენს ვიტმერის]] მიერ გამოქვეყნებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ [[ორნითოპოდები|ორნითოპოდებს]], როგორიცაა ედმონტოზავრი, არ ჰქონდათ ისეთი ტიპის [[თავის ქალა|თავის ქალას]] სახსრები, რომლებიც გვხვდება თანამედროვე ცხოველებში, რომლებსაც აქვთ კინეტიკური [[თავის ქალა|თავის ქალები]] (თავის ქალები, რომლებიც საშუალებას იძლევიან მოძრაობას მათ შემადგენელ ძვლებს შორის), მაგალითად, [[ბრტყელძირიანები|ბრტყელძირიანებსა]] და [[ფრინველები|ფრინველებში]]. მათ ივარაუდეს, რომ სახსრები, რომლებიც ინტერპრეტირებული იყო, როგორც მოძრაობის დაშვება [[დინოზავრები|დინოზავრის]] თავის ქალებში, სინამდვილეში ხრტილოვანი ზრდის ზონები იყო.<ref>Holliday, Casey M.; Witmer, Lawrence M. (2008). "Cranial kinesis in dinosaurs: intracranial joints, protractor muscles, and their significance for cranial evolution and function in diapsids". Journal of Vertebrate Paleontology. 28 (4): 1073–1088. Bibcode:2008JVPal..28.1073H. doi:10.1671/0272-4634-28.4.1073. S2CID 15142387.</ref> [[ვაიშამპელი|ვაიშამპელის]] მოდელის მნიშვნელოვანი მტკიცებულებაა კბილებზე ნაკაწრების ორიენტაცია, რომელიც აჩვენებს ყბის მოქმედების მიმართულებას. თუმცა, სხვა მოძრაობებმა შეიძლება გამოიწვიოს მსგავსი ნაკაწრები, როგორიცაა ქვედა ყბის ორი ნახევრის ძვლების მოძრაობა. ყველა მოდელი არ არის შესწავლილი ამჟამინდელი ტექნიკით.<ref>Holliday, Casey M.; Witmer, Lawrence M. (2008). "Cranial kinesis in dinosaurs: intracranial joints, protractor muscles, and their significance for cranial evolution and function in diapsids". Journal of Vertebrate Paleontology. 28 (4): 1073–1088. Bibcode:2008JVPal..28.1073H. doi:10.1671/0272-4634-28.4.1073. S2CID 15142387.</ref> ვინსენტ უილიამსმა და მისმა კოლეგებმა ([[2009]]) გამოაქვეყნეს დამატებითი ნაშრომი ჰადროზავრიდის კბილების მიკროცვეთის შესახებ. მათ აღმოაჩინეს ნაკაწრების ოთხი კლასი ედმონტოზავრის კბილებზე. ყველაზე გავრცელებული კლასი განიმარტა, როგორც ირიბი მოძრაობის შედეგი და არა მარტივი ზევით-ქვევით ან წინ-უკან მოძრაობა, რაც შეესაბამება ვაიშამპელის მოდელს. ითვლება, რომ ეს მოძრაობა საკვების დაფქვის ძირითადი მოძრაობა იყო. ორი ნაკბენის კლასი განიმარტა, როგორც ყბების წინ ან უკან მოძრაობის შედეგი. მეორე კლასი ცვალებადი იყო და, სავარაუდოდ, ყბების გახსნის შედეგი იყო. მოძრაობების კომბინაცია უფრო რთულია, ვიდრე ადრე იყო პროგნოზირებული.<ref>Williams, Vincent S.; Barrett, Paul M.; Purnell, Mark A. (2009). "Quantitative analysis of dental microwear in hadrosaurid dinosaurs, and the implications for hypotheses of jaw mechanics and feeding". Proceedings of the National Academy of Sciences. 106 (27): 11194–11199. Bibcode:2009PNAS..10611194W. doi:10.1073/pnas.0812631106. PMC 2708679. PMID 19564603.</ref> [[File:Edmontosaurus jaw.jpg|thumb|Close up of teeth in the lower jaw]] ვაიშამპელმა თავისი მოდელი კომპიუტერული სიმულაციის დახმარებით შეიმუშავა. ნატალია რიბჩინსკიმ და მისმა კოლეგებმა ეს ნამუშევარი გაცილებით დახვეწილი სამგანზომილებიანი ანიმაციური მოდელით განაახლეს, ლაზერებით E.regalis-ის [[თავის ქალა|თავის ქალის]] სკანირებით. მათ შეძლეს შემოთავაზებული მოძრაობის რეპლიკაცია თავიანთი მოდელით, თუმცა აღმოაჩინეს, რომ სხვა ძვლებს შორის დამატებითი მეორადი მოძრაობები იყო საჭირო, ღეჭვის ციკლის დროს ზოგიერთ ძვალს შორის მაქსიმალური დაშორებით 1.3-დან 1.4 სანტიმეტრამდე (0.51-დან 0.55 ინჩამდე). რიბჩინსკი და მისი კოლეგები არ იყვნენ დარწმუნებულნი ვაიშამპელის მოდელის სიცოცხლისუნარიანობაში, მაგრამ აღნიშნეს, რომ მათ ანიმაციაში რამდენიმე გაუმჯობესება აქვთ შესატანი. დაგეგმილი გაუმჯობესებები მოიცავს რბილი ქსოვილებისა და კბილების ცვეთის კვალისა და ნაკაწრების ჩართვას, რამაც უკეთ უნდა შეზღუდოს მოძრაობები. ისინი აღნიშნავენ, რომ ასევე არსებობს რამდენიმე სხვა ჰიპოთეზა შესამოწმებლად.<ref> Rybczynski, Natalia; Tirabasso, Alex; Bloskie, Paul; Cuthbertson, Robin; Holliday, Casey (2008). "A three-dimensional animation model of Edmontosaurus (Hadrosauridae) for testing chewing hypotheses". Palaeontologia Electronica. 11 (2): online publication. Archived from the original on October 5, 2008. Retrieved August 10, 2008.</ref> რობინ კატბერტსონის და მისი კოლეგების მიერ [[2012]] წელს გამოქვეყნებულმა შემდგომმა კვლევამ ვაიშამპელის მოდელისთვის საჭირო მოძრაობები ნაკლებად სავარაუდოდ მიიჩნია და უპირატესობა მიანიჭა მოდელს, რომელშიც ქვედა ყბის მოძრაობები ქმნიდა ხრაშუნა მოქმედებას. ქვედა ყბის ზედა ყბასთან შეერთება ჩვეულებრივ ბრუნვასთან ერთად წინა-უკანა მოძრაობის საშუალებას იძლეოდა, ხოლო ქვედა ყბის ორი ნახევრის წინა შეერთება ასევე მოძრაობის საშუალებას იძლეოდა; კომბინაციაში, ქვედა ყბის ორ ნახევარს შეეძლო ოდნავ წინ და უკან მოძრაობა, ასევე მცირე ბრუნვა მათი გრძელი ღერძის გასწვრივ. ეს მოძრაობები ხსნიდა დაკვირვებულ [[კბილი|კბილების]] ცვეთას და უფრო მყარად აგებულ თავის ქალას, ვიდრე ვაიშამპელის მიერ იყო მოდელირებული.<ref>Cuthbertson, Robin S.; Tirabasso, Alex; Rybczynski, Natalia; Holmes, Robert B. (2012). "Kinetic limitations of intracranial joints in Brachylophosaurus canadensis and Edmontosaurus regalis (Dinosauria: Hadrosauridae), and their implications for the chewing mechanics of hadrosaurids". The Anatomical Record. 295 (6): 968–979. doi:10.1002/ar.22458. PMID 22488827. S2CID 33114056.</ref> ===ზრდა=== [[File:Edmontosaurus_skull_ontogeny.png|left|thumb|Skull growth series of ''Edmontosaurus'' (''E. regalis'' top, and ''E. annectens'' bottom)]] [[2011]] წელს ჩატარებულ კვლევაში, კამპიონემ და ევანსმა ჩაწერეს მონაცემები კამპანიური და მაასტრიხტული პერიოდის ყველა ცნობილი „ედმონტოზავრის“ [[თავის ქალა|თავის ქალიდან]] და გამოიყენეს ისინი მორფომეტრიული გრაფიკის შესაქმნელად, რომელშიც შედარდა თავის ქალის ცვალებადი მახასიათებლები თავის ქალის ზომასთან. მათმა შედეგებმა აჩვენა, რომ ორივე აღიარებულ ედმონტოზავრის სახეობაში, მრავალი მახასიათებელი, რომელიც ადრე გამოიყენებოდა დამატებითი სახეობების ან გვარების კლასიფიკაციისთვის, პირდაპირ კორელაციაში იყო თავის ქალის ზომასთან. კამპიონემ და ევანსმა ეს შედეგები განმარტეს, როგორც მტკიცე მითითება იმისა, რომ ედმონტოზავრების [[თავის ქალა|თავის ქალების]] ფორმა მკვეთრად შეიცვალა მათი ზრდისას. ამან წარსულში გამოიწვია კლასიფიკაციის რამდენიმე აშკარა შეცდომა. კამპანიური სახეობა Thespesius edmontoni, რომელიც ადრე E.annectens-ის სინონიმად ითვლებოდა მისი მცირე ზომისა და [[თავის ქალა|თავის ქალის]] ფორმის გამო, უფრო სავარაუდოა, რომ თანამედროვე E. regalis-ის სუბალდუტური ნიმუშია. ანალოგიურად, ადრე აღიარებული მაასტრიხტული ედმონტოზავრების სამი სახეობა, სავარაუდოდ, ერთი სახეობის ზრდის ეტაპებს წარმოადგენს, სადაც E. saskatchewanensis წარმოადგენს ახალგაზრდა ინდივიდებს, E.annectens სუბალდუტურ ინდივიდებს და Anatotitan copei-ს სრულად მომწიფებულ ზრდასრულებს. ცხოველების ზრდასთან ერთად თავის ქალები უფრო გრძელი და ბრტყელი ხდებოდა.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> [[2014]] წელს ჩატარებულ კვლევაში მკვლევარებმა ივარაუდეს, რომ E.regalis-ი სიმწიფეს 10-15 წლის ასაკში აღწევდა.<ref>Vanderven, E.; Burns, M.E.; Currie, P.J. (2014). "Histologic growth dynamic study of Edmontosaurus regalis (Dinosauria: Hadrosauridae) from a bonebed assemblage of the Upper Cretaceous Horseshoe Canyon Formation, Edmonton, Alberta, Canada". Canadian Journal of Earth Sciences. 51 (11): 1023–1033. Bibcode:2014CaJES..51.1023V. doi:10.1139/cjes-2014-0064. </ref> [[2022]] წელს ჩატარებულ კვლევაში, ვოსიკი და ევანსი სხვადასხვა ლოკაციიდან აღებული სხვადასხვა ნიმუშის ანალიზის საფუძველზე, ივარაუდეს, რომ E.annectens-ი სიმწიფეს 9 წლის ასაკში აღწევდა. მათ აღმოაჩინეს, რომ შედეგი სხვა ჰადროზავრების შედეგის მსგავსი იყო.<ref>Wosik, M.; Evans, D.C. (2022). "Osteohistological and taphonomic life-history assessment of Edmontosaurus annectens (Ornithischia: Hadrosauridae) from the Late Cretaceous (Maastrichtian) Ruth Mason dinosaur quarry, South Dakota, United States, with implication for ontogenetic segregation between juvenile and adult hadrosaurids". Journal of Anatomy. 241 (2): 272–296. doi:10.1111/joa.13679. PMC 9296034. PMID 35801524. S2CID 250357069.</ref> === ტვინი და ნერვული სისტემა=== [[File:Pasta - triceratops brain.jpg|thumb|A 1905 chart showing the relatively small brains of a ''[[Triceratops]]'' (top) and ''E. annectens'']] ედმონტოზავრის ტვინი აღწერილია რამდენიმე ნაშრომსა და რეფერატში ღრუს ენდოკასტების გამოყენებით, სადაც ტვინი იყო. ამ გზით შესწავლილია E.annectens<ref> Marsh, Othniel Charles (1893). "The skull and brain of Claosaurus". American Journal of Science. 45 (265): 83–86. Bibcode:1893AmJS...45...83M. doi:10.2475/ajs.s3-45.265.83. S2CID 131740074.</ref><ref> Marsh, Othniel Charles (1896). "The dinosaurs of North America". Sixteenth Annual report of the United States Geological Survey to the Secretary of the Interior, 1894–1895: Part 1. Washington, D.C.: U.S. Geological Survey. pp. 133–244. doi:10.3133/ar16_1. Archived from the original on May 9, 2009. Retrieved March 8, 2009.</ref> და E.regalis,<ref> Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> ასევე სახეობების იდენტიფიცირებადი ნიმუშები.<ref>Brown, Barnum (1914). "Anchiceratops, a new genus of horned dinosaurs from the Edmonton Cretaceous of Alberta, with discussion of the ceratopsian crest and the brain casts of Anchiceratops and Trachodon". Bulletin of the American Museum of Natural History. 33: 539–548.</ref><ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref><ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> ტვინი განსაკუთრებით დიდი არ იყო ედმონტოზავრის ზომის ცხოველისთვის. მისი სივრცე თავის ქალის სიგრძის მხოლოდ მეოთხედს შეადგენდა<ref> Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> და სხვადასხვა ენდოკასტების მოცულობა 374 მილილიტრიდან (13 აშშ სითხ. უნცია)<ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> 450 მილილიტრამდე (15 აშშ სითხ. უნცია)<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref> მერყეობდა, რაც არ ითვალისწინებს იმ ფაქტს, რომ ტვინს შესაძლოა ენდოკასტის სივრცის მხოლოდ 50% ეკავა, დანარჩენი სივრცე კი ტვინის გარშემო არსებულმა მაგარი გარსმა დაიკავა.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref><ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> მაგალითად, 374 მილილიტრიანი ენდოკასტით აღებული ნიმუშის ტვინის მოცულობა, სავარაუდოდ, 268 მილილიტრი იყო (9 აშშ სითხის უნცია).<ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> ტვინი წაგრძელებული სტრუქტურა იყო,<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref> და სხვა არაძუძუმწოვრების მსგავსად, მას ნეოკორტექსი არ ჰქონდა.<ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> სტეგოზავრის მსგავსად, ნერვული არხი გაფართოებული იყო თეძოებში, მაგრამ არა იმავე ხარისხით: სტეგოზავრის ენდოსაკრალური სივრცე მის ენდოკრანიალურ კასეტაზე 20-ჯერ დიდი იყო, მაშინ როცა ედმონტოსავრის ენდოსაკრალური სივრცე მხოლოდ 2.59-ჯერ დიდი იყო მოცულობით.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref> ===პათოლოგიები და ჯანმრთელობა=== [[File:Edmontosaurus bite.jpg|thumb|left|Damaged and partially healed tail spine of ''E. annectens'' as evidence of failed attack by ''[[Tyrannosaurus]].'']] [[2003]] წელს ედმონტოზავრის ძვლებში აღწერილი იქნა სიმსივნეების, მათ შორის ჰემანგიომების, დესმოპლასტიკური ფიბრომის, მეტასტაზური კიბოს და [[ოსტეობლასტომია|ოსტეობლასტომის]] ნიშნები. როტშილდმა და სხვებმა [[დინოზავრები|დინოზავრის]] [[ხერხემალი|ხერხემლის]] მალთაშორისი გამოკვლევა ჩაატარეს კომპიუტერული ტომოგრაფიისა და ფლუოროსკოპიული სკრინინგის გამოყენებით. რამდენიმე სხვა ჰადროზავრიდსაც, მათ შორის [[ბრაქილოფოსავრი|ბრაქილოფოსავრს]], [[გილმორეოზავრი|გილმორეოზავრს]] და [[ბაქტროზავრი|ბაქტროზავრს]], ასევე დადებითი შედეგი ჰქონდათ. მიუხედავად იმისა, რომ ამ მეთოდით 10 000-ზე მეტი ნამარხი იქნა გამოკვლეული, სიმსივნეები შემოიფარგლებოდა ედმონტოზავრით და მისი მსგავსი გვარებით. [[სიმსივნე|სიმსივნეები]] შესაძლოა გამოწვეული ყოფილიყო გარემო ფაქტორებით ან გენეტიკური მიდრეკილებით.<ref> Rothschild, B.M.; Tanke, D. H.; Helbling II, M.; Martin, L.D. (2003). "Epidemiologic study of tumors in dinosaurs" (PDF). Naturwissenschaften. 90 (11): 495–500. Bibcode:2003NW.....90..495R. doi:10.1007/s00114-003-0473-9. PMID 14610645. S2CID 13247222.</ref> ედმონტოზავრის შემთხვევაში ასევე ცნობილია [[ოსტეოპოროზი]], ანუ ძვლებში ზედაპირული ორმოები ძვლების შეერთების ადგილებში. ეს მდგომარეობა, რომელიც გამოწვეულია ზრდის დროს ხრტილის ძვლით ჩანაცვლების შეუძლებლობით, ედმონტოზავრის 224 თითის ძვლის 2.2%-ში აღმოჩნდა. მდგომარეობის გამომწვევი მიზეზი უცნობია. ვარაუდობენ გენეტიკურ მიდრეკილებას, ტრავმას, კვების ინტენსივობას, სისხლის მიწოდების ცვლილებებს, [[ფარისებრი ჯირკვალი|ფარისებრი ჯირკვლის]] ჰორმონების სიჭარბეს და სხვადასხვა ზრდის ფაქტორების დეფიციტს. [[დინოზავრები|დინოზავრებში]] [[ოსტეოპოროზი]] (სიმსივნეების მსგავსად) ყველაზე ხშირად [[ჰადროზავრიდებში]] გვხვდება.<ref> Rothschild, Bruce; Tanke, Darren H. (2007). "Osteochondrosis is Late Cretaceous Hadrosauria". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 171–183. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> ===ლოკომოტივაცია=== [[File:Edmontosaurus regalis.PNG|thumb|''E. regalis'' in a quadrupedal pose.]] სხვა ჰადროზავრიდების მსგავსად, ედმონტოზავრი ფაკულტატურ ორფეხა ფრინველად ითვლება, რაც იმას ნიშნავს, რომ ის ძირითადად ოთხ ფეხზე მოძრაობდა, მაგრამ საჭიროების შემთხვევაში შეეძლო ორფეხა პოზიციის დაკავება. ის, სავარაუდოდ, ოთხზე მოძრაობდა უძრავად დგომისას ან ნელა მოძრაობისას და უფრო სწრაფი მოძრაობისას მხოლოდ უკანა ფეხების გამოყენებაზე გადადიოდა.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[2007]] წელს კომპიუტერული მოდელირებით ჩატარებული კვლევა ვარაუდობს, რომ ედმონტოზავრს შეეძლო მაღალი სიჩქარით სირბილი, შესაძლოა საათში 45 კილომეტრამდე (28 მილი/სთ).<ref> "Mummified Dinosaur Unveiled". National Geographic News. December 3, 2007. Archived from the original on October 31, 2012. Retrieved December 3, 2007.</ref> 715 კილოგრამ (1,576 ფუნტი) წონის მქონე ქვეზრდასრულ ეგზემპლარზე ჩატარებულმა შემდგომმა სიმულაციებმა სიცოცხლის განმავლობაში შექმნა მოდელი, რომელსაც შეეძლო ორფეხა სირბილი ან ხტომა, ტროტის, ტემპის ან ერთფეხიანი სიმეტრიული ოთხფეხა სიარულის გამოყენება ან გალოპით მოძრაობა. მკვლევრებმა, გასაკვირად, აღმოაჩინეს, რომ ყველაზე სწრაფი სიარული კენგურუს მსგავსი ხტუნვა იყო (მაქსიმალური სიმულირებული სიჩქარე 17.3 მეტრი წამში (62 კმ/სთ; 39 მილი/სთ)), რაც მათ ნაკლებად სავარაუდოდ მიიჩნიეს ცხოველის ზომისა და ნამარხ ჩანაწერებში ხტუნვის კვალის არარსებობის გამო და ამის ნაცვლად შედეგი განმარტეს, როგორც მათი სიმულაციის უზუსტობის მანიშნებელი. ყველაზე სწრაფი არა-ხტუნვის სიარული იყო გალოპობა (მაქსიმალური სიმულირებული სიჩქარე 15.7 მეტრი წამში (57 კმ/სთ; 35 მილი/სთ)) და ორფეხა სირბილი (მაქსიმალური სიმულირებული სიჩქარე 14.0 მეტრი წამში (50 კმ/სთ; 31 მილი/სთ)). მიუხედავად იმისა, რომ მათ 10 გამეორება არასაკმარისად მიიჩნიეს მაღალსიჩქარიანი ოთხფეხა მოძრაობის ანალიზისთვის, ნაშრომში ხაზგასმულია, რომ მაღალსიჩქარიანი ოთხფეხა სიარული არ შეიძლება გამოირიცხოს ჰადროზავრებისთვის.<ref>Sellers, W. I.; Manning, P. L.; Lyson, T.; Stevens, K.; Margetts, L. (2009). "Virtual palaeontology: gait reconstruction of extinct vertebrates using high performance computing". Palaeontologia Electronica. 12 (3): unpaginated. Archived from the original on December 18, 2009. Retrieved December 13, 2009.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ დიდი ხნის განმავლობაში ითვლებოდა, რომ ჰადროზავრიდები წყლის ან ნახევრად წყლის ბინადრები იყვნენ, ისინი ცურვისთვის ისეთივე შესაფერისები არ იყვნენ, როგორც სხვა დინოზავრები (განსაკუთრებით თეროპოდები, რომლებიც ერთ დროს ფიქრობდნენ, რომ ვერ ახერხებდნენ ჰადროზავრიდების წყალში დევნას). ჰადროზავრიდებს ჰქონდათ წვრილი ხელები მოკლე თითებით, რაც მათ წინა კიდურებს მოძრაობისთვის არაეფექტურს ხდიდა, ხოლო კუდი ასევე არ იყო გამოსადეგი მოძრაობისთვის გაძვირებული მყესების გამო, რაც ზრდიდა მის სიმყარეს და კუნთების ცუდად განვითარებული მიმაგრების წერტილების გამო, რომლებიც კუდს გვერდიდან გვერდზე ამოძრავებდა.<ref> Bakker, Robert T. (1986). "The case of the duckbill's hand". The Dinosaur Heresies: New Theories Unlocking the Mystery of the Dinosaurs and their Extinction. New York: William Morrow. pp. 146–159. ISBN 978-0-8217-2859-8.</ref><ref> Brett-Surman, M. K. (1997). "Ornithopods". In James O. Farlow; M. K. Brett-Surman (eds.). The Complete Dinosaur. Bloomington: Indiana University Press. pp. 330–346. ISBN 978-0-253-33349-0.</ref> ===სოციალური ქცევა=== ედმონტოზავრების ძვლების ვრცელი ფენები ცნობილია და ჰადროზავრების ასეთი ჯგუფები გამოიყენება იმის საჩვენებლად, რომ ისინი ჯგუფურად ცხოვრობდნენ და ერთობოდნენ.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[2007]] წელს [[ალბერტა|ალბერტადან]] (ჰორსშუს კანიონის ფორმაცია), სამხრეთ დაკოტადან (ჰელ კრიკის ფორმაცია) და [[ვაიომინგი|ვაიომინგიდან]] (ლენსის ფორმაცია) ნამარხი ძვლების ფენების მონაცემთა ბაზაში იდენტიფიცირებულია ედმონტოზავრების ნაშთების შემცველი სამი კარიერი. ედმონტოზავრების ერთი ძვლის ფენები, რომელიც აღმოსავლეთ ვაიომინგში, ლენსის ფორმაციის თიხის ქვისა და ტალახისგან არის დამზადებული, ერთ კვადრატულ კილომეტრზე მეტ ფართობს მოიცავს, თუმცა ედმონტოზავრების ძვლები ყველაზე მეტად ამ ადგილის 40 ჰექტარზე (0.15 კვ. მილი) არის კონცენტრირებული. ვარაუდობენ, რომ აქ 10,000-დან 25,000-მდე ედმონტოზავრის ცალკეული ნაშთებია წარმოდგენილი.<ref>Chadwick, Arthur; Spencer, Lee; Turner, Larry (2006). "Preliminary depositional model for an Upper Cretaceous Edmontosaurus bonebed". Journal of Vertebrate Paleontology. 26 (3, suppl): 49A. doi:10.1080/02724634.2006.10010069. S2CID 220413406.</ref> სხვა ჰადროზავრებისგან განსხვავებით, ედმონტოზავრს ძვლოვანი ქედი არ ჰქონდა. შესაძლოა, მას [[თავის ქალა|თავის ქალაში]] რბილი [[ქსოვილი (ბიოლოგია)|ქსოვილების]] შემცველი სტრუქტურები ჰქონოდა: [[ცხვირი|ცხვირის]] ღიობების გარშემო ძვლებს ღიობების გარშემო ღრმა ჩაღრმავებები ჰქონდა. ვარაუდობენ, რომ ამ წყვილ ჩაღრმავებაში გასაბერი ჰაერის პარკები იყო განთავსებული, რაც შესაძლოა, როგორც ვიზუალური, ასევე სმენითი სიგნალიზაციის საშუალებას იძლეოდა.<ref> Hopson, James A. (1975). "The evolution of cranial display structures in hadrosaurian dinosaurs". Paleobiology. 1 (1): 21–43. Bibcode:1975Pbio....1...21H. doi:10.1017/S0094837300002165. S2CID 88689241.</ref> ედმონტოზავრი შესაძლოა დიმორფული ყოფილიყო, უფრო მყარი და მსუბუქი აგებულების ფორმებით, მაგრამ დადგენილი არ არის, დაკავშირებულია თუ არა ეს სქრსობრივ დიმორფიზმთან.<ref>Gould, Rebecca; Larson, Robb; Nellermoe, Ron (2003). "An allometric study comparing metatarsal IIs in Edmontosaurus from a low-diversity hadrosaur bone bed in Corson Co., SD". Journal of Vertebrate Paleontology. 23 (3, suppl): 56A–57A. doi:10.1080/02724634.2003.10010538. S2CID 220410105.</ref> ზოგიერთი ავტორი ედმონტოზავრს შესაძლოა მიგრირებად ჰადროზავრიდად მიიჩნევს. [[ფილ რ.ბელისა]] და [[ერიკ სნაივლი|ერიკ სნაივლის]] მიერ [[დინოზავრები|დინოზავრების]] მიგრაციის კვლევების [[2008]] წელს ჩატარებულმა მიმოხილვამ ივარაუდა, რომ E.regalis-ს შეეძლო წელიწადში 2600 კილომეტრის (1600 მილი) ორმხრივი მოგზაურობის გავლა, იმ პირობით, რომ მას ექნებოდა საჭირო [[მეტაბოლიზმი]] და [[ცხიმი|ცხიმის]] დაგროვების სიჩქარე. ასეთი მოგზაურობისთვის საჭირო იქნებოდა საათში დაახლოებით 2-დან 10 კილომეტრამდე (1-დან 6 მილი/სთ-მდე) სიჩქარე და შესაძლებელი იქნებოდა მისი [[ალასკა|ალასკიდან]] [[ალბერტა|ალბერტაში]] ჩაყვანა.<ref>Bell, Phil R.; Snively, E. (2008). "Polar dinosaurs on parade: a review of dinosaur migration". Alcheringa. 32 (3): 271–284. Bibcode:2008Alch...32..271B. doi:10.1080/03115510802096101.</ref><ref> Lloyd, Robin (December 4, 2008). "Polar Dinosaurs Endured Cold Dark Winters". LiveScience.com. Imaginova. Retrieved December 11, 2008.</ref> ბელისა და სნაივლისგან განსხვავებით, ანუსუია ჩინსამიმ და მისმა კოლეგებმა ძვლის მიკროსტრუქტურის შესწავლის საფუძველზე დაასკვნეს, რომ პოლარული ედმონტოზავრი იზამთრებდა.<ref>Chinsamy, A.; Thomas, D. B.; Tumarkin-Deratzian, A. R.; Fiorillo, A. R. (2012). "Hadrosaurs were perennial polar residents". The Anatomical Record. online preprint (4): 610–614. doi:10.1002/ar.22428. PMID 22344791. S2CID 42235761.</ref> ==პალეოეკოლოგია== ===განაწილება=== [[File:Horseshoe Canyon Alberta Nov 1988.jpg|thumb|left|Horseshoe Canyon Formation near [[Drumheller]]. The dark bands are coal seams.]] ედმონტოზავრი დროსა და სივრცეში ფართო გვარს წარმოადგენდა. მისი გავრცელების სამხრეთ არეალში, კლდოვანი ერთეულები, საიდანაც ის ცნობილია, ასაკის მიხედვით შეიძლება ორ ჯგუფად დაიყოს: ძველი ჰორსშუ კანიონისა და სენტ-მერი-რივერის წარმონაქმნები და ახალგაზრდა ფრენჩმენის, ჰელ-კრიკისა და ლენსის წარმონაქმნები. ჰორსშუ კანიონის წარმონაქმნითა და მისი ეკვივალენტებით დაფარული დროის მონაკვეთი ასევე ცნობილია, როგორც ედმონტონური, ხოლო ახალგაზრდა ერთეულებით დაფარული დროის მონაკვეთი ასევე ცნობილია, როგორც ლანსური. ედმონტონურ და ლანსურ დროის ინტერვალებს განსხვავებული [[დინოზავრები|დინოზავრების]] ფაუნა ჰქონდა.<ref> Campagna, Tony (2000). "The PT interview: Michael Triebold". Prehistoric Times. 40: 18–19.</ref> ჩრდილოეთ არეალში ედმონტოზავრი ცნობილია პრინს-კრიკის წარმონაქმნის ლისკომბის ბონებედიდან.<ref>Takasaki, R.; Fiorillo, A. R.; Tykoski, R. S.; Kobayashi, Y. (2020). "Re-examination of the cranial osteology of the Arctic Alaskan hadrosaurine with implications for its taxonomic status". PLOS ONE. 15 (5) e0232410. Bibcode:2020PLoSO..1532410T. doi:10.1371/journal.pone.0232410. PMC 7202651. PMID 32374777.</ref> ედმონტონის ხმელეთის ხერხემლიანთა ასაკი განისაზღვრება ნამარხ ჩანაწერებში Edmontosaurus regalis-ის პირველი გამოჩენით.<ref> Sullivan, Robert M.; Lucas, Spencer G. (2006). "The Kirtlandian land-vertebrate "age" – faunal composition, temporal position and biostratigraphic correlation in the nonmarine Upper Cretaceous of western North America" (pdf). In Lucas, Spencer G.; Sullivan, Robert M. (eds.). Late Cretaceous Vertebrates from the Western Interior. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin. Vol. 35. Albuquerque, New Mexico: New Mexico Museum of Natural History and Science. pp. 7–29. Archived from the original on November 19, 2018. Retrieved September 21, 2017.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ზოგჯერ მხოლოდ ადრეული მაასტრიხტის ხანის პერიოდად მოიხსენიება,<ref> Weishampel, David B.; Barrett, Paul M.; Coria, Rodolfo A.; Le Loueff, Jean; Xu Xing; Zhao Xijin; Sahni, Ashok; Gomani, Elizabeth M.P.; Noto, Christopher N. (2004). "Dinosaur distribution". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 517–606. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[ცხენის კანიონი|ცხენის კანიონის]] ფორმაცია გარკვეულწილად უფრო ხანგრძლივი იყო. დეპონირება დაახლოებით 73 მილიონი წლის წინ, გვიან [[კამპანილიის რაიონი|კამპანურში]] დაიწყო და 68.0-დან 67.6 მილიონ წლამდე დასრულდა.<ref> Wu, X-C.; Brinkman, D.B.; Eberth, D.A.; Braman, D.R. (2007). "A new ceratopsid dinosaur (Ornithischia) from the uppermost Horseshoe Canyon Formation (upper Maastrichtian), Alberta, Canada". Canadian Journal of Earth Sciences. 44 (9): 1243–1265. Bibcode:2007CaJES..44.1243W. doi:10.1139/E07-011.</ref> Edmontosaurus regalis ცნობილია ცხენის კანიონის ფორმაციის ხუთი ერთეულიდან ყველაზე დაბალიდან, მაგრამ არ გვხვდება სულ მცირე მეორედან ყველაზე მაღალიდან.<ref> Eberth, David A. (2002). "Review and comparison of Belly River Group and Edmonton Group stratigraphy and stratigraphic architecture in the southern Alberta Plains" (PDF). Canadian Society of Petroleum Geology Diamond Jubilee Convention, Programs and Abstracts. 117: (cd). Archived from the original (PDF) on November 13, 2007. Retrieved March 8, 2009.</ref> ალბერტას დრამჰელერის მახლობლად მდებარე უნაყოფო მიწებიდან [[დინოზავრები|დინოზავრების]] ნიმუშების სამი მეოთხედი შეიძლება ედმონტოზავრს ეკუთვნოდეს.<ref>Russell, Dale A. (1989). An Odyssey in Time: Dinosaurs of North America. Minocqua, Wisconsin: NorthWord Press, Inc. pp. 170–171. ISBN 978-1-55971-038-1.</ref> ===ეკოსისტემა=== [[File:Hell Creek Formation Fauna.png|thumb|upright=1.4|''E. annectens'' (in green, left) compared to other dinosaur paleofauna from the [[Hell Creek Formation]].]] ლანსური დროის ინტერვალი იყო ბოლო ინტერვალი [[ცარცულ-პალეოგენური გადაშენება|ცარცულ-პალეოგენური გადაშენების]] მოვლენამდე, რომელმაც გაანადგურა არაფრინველი [[დინოზავრები]]. ედმონტოზავრი ამ ინტერვალის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული [[დინოზავრი]] იყო. [[რობერტ ტ. ბაკერი|რობერტ ტ. ბაკერის]] ცნობით, ის შეადგენდა დიდი დინოზავრების ნიმუშის ერთ მეშვიდედს, დანარჩენის უმეტესი ნაწილი (ხუთი მეექვსედი) კი რქიანი დინოზავრის, [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოფსისგან]] შედგებოდა.<ref> Bakker, Robert T. (1986). [[The Dinosaur Heresies]]. p. 438.</ref> სანაპირო ზოლის დაბლობის ტრიცერატოპს - ედმონტოზავრის ასოციაცია, რომელშიც დომინირებს [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოპსი]], ვრცელდებოდა დღევანდელი [[კოლორადო (არგენტინა)|კოლორადოდან]] [[სასკაჩევანი|სასკაჩევანამდე]].<ref name=DJC01>{{cite book |last=Lehman |first=Thomas M. |year=2001 |chapter=Late Cretaceous dinosaur provinciality |editor=Tanke, Darren |editor2=Carpenter, Kenneth |title=Mesozoic Vertebrate Life |publisher=Indiana University Press |location=Bloomington and Indianapolis |pages=[https://archive.org/details/mesozoicvertebra0000unse/page/310 310–328] |isbn=978-0-253-33907-2 |chapter-url=https://archive.org/details/mesozoicvertebra0000unse/page/310 }}</ref> [[ლენსის ფორმაცია]], რომელიც დამახასიათებელია [[აღმოსავლეთ ვაიომინგი|აღმოსავლეთ ვაიომინგში]], ფორტ ლარამიდან ჩრდილოეთით დაახლოებით 100 კილომეტრში (62 მილი) მდებარეობით, განმარტებულია, როგორც [[ლუიზიანა|ლუიზიანას]] სანაპირო ვაკის მსგავსი ბაიუს გარემო . ის უფრო ახლოს იყო დიდ დელტასთან, ვიდრე ჩრდილოეთით მდებარე [[ჰელ კრიკის ფორმაცია|ჰელ კრიკის ფორმაციის]] დანალექი გარემო და გაცილებით მეტ ნალექს იღებდა. ტროპიკული არაუკარიული [[წიწვოვნები|წიწვოვანი]] და [[პალმები|პალმის]] [[ხე|ხეები]] მოფენილი იყო ფოთლოვან ტყეებში, რაც ფლორას განასხვავებდა ჩრდილოეთ სანაპირო ვაკისგან.<ref name=DAR89c>Russell, Dale A. (1989). ''An Odyssey in Time: Dinosaurs of North America''. pp. 180–181.</ref> კლიმატი [[ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატი|ნოტიო]] და [[სუბტროპიკული კლიმატი|სუბტროპიკული]] იყო, ჭაობებში წიწვოვანი, პალმეტტო და გვიმრა იყო, ტყეებში კი [[წიწვოვნები|წიწვოვანი]], [[იფანი]], ცოცხალი [[მუხა]] და [[ბუჩქი|ბუჩქები]].<ref> Derstler, Kraig (1994). "Dinosaurs of the Lance Formation in eastern Wyoming". In Nelson Gerald E. (ed.). The Dinosaurs of Wyoming. Wyoming Geological Association Guidebook, 44th Annual Field Conference. Wyoming Geological Association. pp. 127–146.</ref> [[დინოზავრები|დინოზავრების]] გვერდით ცხოვრობდნენ მტკნარი წყლის [[თევზები]], [[სალამანდრისებრნი|სალამანდრები]], [[კუები]], მრავალფეროვანი [[ხვლიკები]], [[გველები]], სანაპირო [[ფრინველები]] და პატარა [[ძუძუმწოვრები]]. პატარა [[დინოზავრები]] აქ ისეთი სიმრავლით არ არიან ცნობილი, როგორც ჰელ კრიკის კლდეებში, მაგრამ [[თესცელოზავრი]] კვლავ შედარებით გავრცელებული ჩანს. [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოპსის]] თავის ქალა ცნობილია მრავალი თავის ქალიდან, რომლებიც, როგორც წესი, უფრო პატარაა, ვიდრე უფრო ჩრდილოელი ინდივიდების თავის ქალა. ლენსის ფორმაცია ორი ედმონტოზავრის „მუმიის“ ადგილსამყოფელია.<ref name=DAR89c/> ===მტაცებელ-მსხვერპლის ურთიერთობები=== [[File:Edmontosaurus & Tyrannosaurus HMNS.jpg|thumb|left|''E. annectens'' mounted as being hunted by a ''Tyrannosaurus'', which would have preyed on the species in life]] ედმონტოზავრის დროისა და გეოგრაფიული დიაპაზონი ემთხვეოდა [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრს]] და [[დენვერის ბუნებისა და მეცნიერების მუზეუმი|დენვერის ბუნებისა და მეცნიერების მუზეუმში]] გამოფენილი E.annectens-ის ზრდასრული ნიმუში კუდში [[თეროპოდები|თეროპოდის]] ნაკბენის კვალს ავლენს. თეძოდან უკან თუ გადავხედავთ, მეცამეტე-მეჩვიდმეტე მალებს დაზიანებული აქვთ [[ხერხემალი]], რაც ცხოველის მარჯვენა უკანა მხრიდან თავდასხმას შეესაბამება. ერთ ხერხემალს ნაწილი მოჭრილი აქვს, დანარჩენებს კი - დაგრეხილი; სამს აშკარად აღენიშნება კბილის ჩხვლეტის კვალი. კუდის ზედა ნაწილი მინიმუმ 2.9 მეტრის (9.5 ფუტის) სიმაღლის იყო და იმავე კლდოვანი წარმონაქმნიდან ცნობილი ერთადერთი თეროპოდის სახეობა, რომელიც საკმარისად მაღალი იყო ასეთი შეტევის განსახორციელებლად, არის [[ტირანოზავრი|T. rex]]. ძვლები ნაწილობრივ შეხორცებულია, მაგრამ ედმონტოზავრი დაზიანების კვალის სრულად გაქრობამდე გარდაიცვალა. დაზიანებაზე ასევე ჩანს ძვლის ინფექციის ნიშნები. [[კენეტ კარპენტერი|კენეტ კარპენტერმა]], რომელმაც შეისწავლა ნიმუში, აღნიშნა, რომ მარცხენა თეძოში, როგორც ჩანს, შეხორცებული მოტეხილობაც არსებობს, რომელიც შეტევამდე მოხდა, რადგან ის უფრო სრულად იყო შეხორცებული. მან ივარაუდა, რომ ედმონტოზავრი სამიზნე იყო, რადგან შესაძლოა, ამ ადრეული ტრავმის გამო კოჭლობდა. იმის გამო, რომ შეტევას გადაურჩა, კარპენტერმა ივარაუდა, რომ შესაძლოა, მანევრირება გაუწია ან თავდამსხმელს გაუსწრო, ან რომ კუდის დაზიანება [[ჰადროზავრიდი|ჰადროზავრიდმა]] მიიყენა [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრის]] წინააღმდეგ იარაღად მისი გამოყენების გამო.<ref name=carpenter1998>{{cite journal|last=Carpenter |first=Kenneth |author-link=Kenneth Carpenter |year=1998 |title=Evidence of predatory behavior by theropod dinosaurs |journal=Gaia |volume=15 |pages=135–144 |url=http://vertpaleo.org/publications/jvp/15-576-591.cfm |access-date=March 8, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071117132451/http://vertpaleo.org/publications/jvp/15-576-591.cfm |archive-date=November 17, 2007 }} [not printed until 2000]</ref> თუმცა, უფრო თანამედროვე კვლევები კამათობენ თავდასხმის იდეაზე, არამედ სხვა ფაქტორებზე, რომლებიც არ არის დაკავშირებული [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრის]] თავდასხმასთან.<ref>{{cite journal |journal=PALAIOS |date=2020 |volume=35 |issue=4 |doi=10.2110/palo.2019.079 |url=https://pubs.geoscienceworld.org/sepm/palaios/article-abstract/35/4/201/584648/SKELETAL-TRAUMA-WITH-IMPLICATIONS-FOR-INTRATAIL?redirectedFrom=fulltext-- |title=Skeletal Trauma with Implications for Intratail Mobility in Edmontosaurus Annectens from a Monodominant Bonebed, Lance Formation (Maastrichtian), Wyoming USA |last1=Siviero |first1=ART V. |last2=Brand |first2=Leonard R. |last3=Cooper |first3=Allen M. |last4=Hayes |first4=William K. |last5=Rega |first5=Elizabeth |last6=Siviero |first6=Bethania C.T. |s2cid=218503493 |pages=201–214 |bibcode=2020Palai..35..201S |url-access=subscription |archive-date=July 4, 2020 |access-date=January 6, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200704084853/https://pubs.geoscienceworld.org/sepm/palaios/article-abstract/35/4/201/584648/SKELETAL-TRAUMA-WITH-IMPLICATIONS-FOR-INTRATAIL?redirectedFrom=fulltext-- |url-status=live }}</ref> E.annectens-ის კიდევ ერთი ნიმუში, რომელიც [[სამხრეთ დაკოტა|სამხრეთ დაკოტადან]] 7.6 მეტრის (25 ფუტი) სიგრძის ინდივიდს ეკუთვნის, ქვედა ყბაზე პატარა თეროპოდების კბილის კვალის კვალი ავლენს. ზოგიერთი კვალი ნაწილობრივ შეხორცებულია. [[მაიკლ ტრიბოლდი|მაიკლ ტრიბოლდმა]], ნიმუშზე არაფორმალურად მოხსენებისას, ვარაუდობს სცენარს, სადაც პატარა [[თეროპოდები]] ედმონტოზავრის ყელს თავს დაესხნენ; ცხოველი თავდაპირველ შეტევას გადაურჩა, მაგრამ მალევე გარდაიცვალა.<ref name=CT00>{{cite journal |last=Campagna |first=Tony |year=2000 |title=The PT interview: Michael Triebold |journal=Prehistoric Times |volume=40 |pages=18–19}}</ref> ედმონტოზავრების ზოგიერთი ძვლის საწოლი ნარჩენების მოპოვების ადგილი იყო. ალბერტას ერთ-ერთ ძვლის საწოლზე ალბერტას კბილის კვალი გვხვდება.<ref name=JR99>{{cite journal |last=Jacobsen |first=Aase Roland |author2=Ryan, Michael J. |year=2000 |title=Taphonomic aspects of theropod tooth-marked bones from an ''Edmontosaurus'' bone bed (Lower Maastrichtian), Alberta, Canada |journal=Journal of Vertebrate Paleontology |volume=19 |issue=3, suppl |pages=55A | doi = 10.1080/02724634.1999.10011202 }}</ref> თუმცა, ბოლოდროინდელი კვლევები ვარაუდობენ, რომ [[დასპლეტოზავრი|დასპლეტოზავრის]] ცხენის კანიონის ფორმაციაში არსებობის ყველა მტკიცებულება ალბერტოზავრს უკავშირდება.<ref>{{cite journal|last1=Torices |first1=A. |last2=Reichel |first2=M. |last3=Currie |first3=P.J. |title=Multivariate analysis of isolated tyrannosaurid teeth from the Danek Bonebed, Horseshoe Canyon Formation, Alberta, Canada. |year=2014 |journal=[[Canadian Journal of Earth Sciences]] |volume=51 |issue=11 |pages=1045–1051 |doi=10.1139/cjes-2014-0072|bibcode=2014CaJES..51.1045T }}</ref><ref>{{cite journal |last1=Mallon |first1=J.C. |last2=Bura |first2=J.R. |last3=Currie |first3=P.J. |title=A Problematic Tyrannosaurid (Dinosauria: Theropoda) Skeleton and Its Implications for Tyrannosaurid Diversity in the Horseshoe Canyon Formation (Upper Cretaceous) of Alberta |year=2019 |journal=[[The Anatomical Record]] |volume=303 |issue=4 |pages=673–690 |doi=10.1002/ar.24199|doi-access=free |pmid=31254458 |pmc=7079176 }}</ref> [[2026]] წელს გამოქვეყნებულ ნაშრომში აღწერილი იყო E.annectens-ის ნიმუში, რომლის ცხვირშიც [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრიდის]] კბილი იყო ჩადგმული ცხოველის სიკვდილის დროს, რაც, სავარაუდოდ, მტაცებლობის მცდელობის დროს ცხოველის ცხვირში ნაკბენის შედეგი იყო.<ref> Wyenberg-Henzler, Taia C.A.; Scannella, John B. (February 17, 2026). "Behavioral implications of an embedded tyrannosaurid tooth and associated tooth marks on an articulated skull of Edmontosaurus from the Hell Creek Formation, Montana". PeerJ. 14 e20796. doi:10.7717/peerj.20796. ISSN 2167-8359.</ref> {{clade| style=font-size:85%;line-height:85% |1={{clade |1=''[[Bactrosaurus]]'' |label2=[[Hadrosauridae]] |2={{clade |label1=[[Hadrosaurinae]] |1={{clade |1=''[[Hadrosaurus]]'' |2=''[[Lophorhothon]]'' }} |label2=[[Saurolophidae]] |2={{clade |1=[[Lambeosaurinae]] |label2=[[Saurolophinae]] |2={{clade |1=''[[Wulagasaurus]]'' |2={{clade |label1=[[Brachylophosaurini]] |1={{clade |1=''[[Acristavus]]'' |2={{clade |1=''[[Maiasaura]]'' |2=''[[Brachylophosaurus]]'' }} }} |2={{clade |1=''[[Kritosaurus]]'' |2={{clade |1={{clade |1=''[[Gryposaurus latidens]]'' |2={{clade |1=''[[Gryposaurus notabilis]]'' |2=''[[Gryposaurus monumentensis]]'' }} }} |2={{clade |label1=[[Saurolophini]] |1={{clade |1=''[[Prosaurolophus]]'' |2={{clade |1=''[[Saurolophus angustirostris]]'' |2=''[[Saurolophus osborni]]'' }} }} |label2='''''Edmontosaurini''''' |2={{clade |1={{clade |1=''[[Kerberosaurus]]'' |2=''[[Kundurosaurus]]'' }} |2={{clade |1=†'''''Edmontosaurus annectens''''' |2=†'''''Edmontosaurus regalis''''' }} }} }} }} }} }} }} }} }} }} }} ==ლიტერატურა== * Michael Keith Brett-Surman. A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. — Washington, D.C.: George Washington University, 1989. — (Ph.D. dissertation). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დინოზავრები]] [[კატეგორია:პრეისტორიული არსებები]] [[კატეგორია:გარდამავალი ფორმები]] su7swj2y8a9dwdyemuz6av2nhoxexps 5428247 5428244 2026-07-06T17:00:19Z ლაზარე ზანგური 170233 /* მტაცებელ-მსხვერპლის ურთიერთობები */ 5428247 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ლაზარე ზანგური|ლაზარე ზანგური]].|5|07|2026}}{{ტაქსოდაფა | სახელი =ედმონტოზავრი | სურათის ფაილი =Edmontosaurus Family Clean.png | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | სურათის ფაილი2 = | სურათის წარწერა2 = | სურათის აღწერა2 = | დომენი = ეუკარიოტები | სამეფო = ცხოველები | ქვესამეფო = | განყოფილება = | განყოფილება_რანგის_გარეშე = | ქვეგანყოფილება = | ზეტიპი = | ტიპი = [[ქორდიანები]] | ტიპი_რანგის_გარეშე = | ქვეტიპი = | ზეკლასი = | კლასი = ქვეწარმავლები | კლასი_რანგის_გარეშე = | ქვეკლასი = დიაპსიდები | ინფრაკლასი = | ზერიგი = დინოზავრები | რიგი =ფრინველმენჯა დინოზავრები | რიგი_რანგის_გარეშე = | ქვერიგი =ორნითოპოდები | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = | ოჯახი_რანგის_გარეშე = | ქვეოჯახი = ლამბეოზავრები | ზეტრიბა =ჰადროზავრიდები | ტრიბა =საუროლოფინები | ქვეტრიბა = | გვარი =საუროლოფინები | გვარი_რანგის_გარეშე = | ქვეგვარი = | sectio = | სახეობა = ედმონტოზავრი | ქვესახეობა =ედმონტოზავრი რეგალისი | ლათ = | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | სექციის სახელი2 = | სექციის ტექსტი2 = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | დაცვის სტატუსი = | ვიკისახეობები = | commons = | iucn = | itis = | ncbi = | eol = | grin = | რანგი = | ipni = | tpl = | mb = | fw = }} '''ედმონტოზავრი''' — ცნობილი როგორც ანატოზავრი ან ანატოტიტანი (რაც ნიშნავს „ იხვის ხვლიკს“ ან „გიგანტურ იხვს“), ჰადროზავრიდების (იხვის ნისკარტის მქონე) დინოზავრის გვარი. იგი შეიცავს ორ ცნობილ სახეობას: Edmontosaurus regalis და Edmontosaurus annectens. E.regalis- ის ნამარხები აღმოჩენილია დასავლეთ [[ჩრდილოეთ ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] ქანებში, რომლებიც თარიღდება [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდის]] გვიანი [[კამპანიური ხანა|კამპანიური ხანით]], 73 მილიონი წლის წინ, ხოლო E. annectens-ის ნამარხები ნაპოვნია იმავე გეოგრაფიულ რეგიონში, მაასტრიხტული ხანის ბოლოთი, 66 მილიონი წლის წინანდელი ქანებიდან. ედმონტოზავრი ერთ-ერთი უკანასკნელი [[დინოზავრი]] იყო, რომელიც ოდესმე არსებობდა. ის ისეთ დინოზავრებთან ერთად ცხოვრობდა, როგორებიც არიან [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოპსი]], [[ტირანოზავრი]], [[ანკილოზავრები|ანკილოზავრი]] და [[პაქიცეფალოსავრი]] [[ცარცულ-პალეოგენური გადაშენება|ცარცულ-პალეოგენური]] გადაშენებამდე ცოტა ხნით ადრე. ედმონტოზავრი მოიცავდა [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდების]] ორ უდიდეს სახეობას, რომელთაგან E.annectens-ის სიგრძე 12 მეტრს (39 ფუტი) აღწევდა და საშუალო ასიმპტოტური სხეულის მასა დაახლოებით 5.6 მეტრიკულ ტონას (6.2 მოკლე ტონა) შეადგენდა. E.annectens-ის განსაკუთრებით დიდი ნიმუშების სიგრძე დაახლოებით 15 მეტრს (49 ფუტი) შეადგენდა და წონა დაახლოებით 15.9 მეტრიკულ ტონას (17.5 მოკლე ტონა) შეადგენდა. ცნობილია რამდენიმე კარგად შემონახული ნიმუში, რომლებიც მოიცავს მრავალ ძვალს, ასევე კანის ვრცელ ანაბეჭდებს და შესაძლო ნაწლავურ შიგთავსს. ედმონტოზავრი კლასიფიცირდება, როგორც [[საუროლოფინი]]<nowiki/>ს (ან [[ჰადროზაურინი]]<nowiki/>ს) [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდების]] გვარი, რომელიც ჰადროზავრიდების ჯგუფის წევრია. ედმონტოზავრის სახელით ცნობილი პირველი ნამარხები აღმოაჩინეს [[ალბერტა|სამხრეთ ალბერტაში]] (რომელსაც სახელი დედაქალაქ [[ედმონტონი|ედმონტონის]], მიხედვით დაერქვა), ცხენის კანიონის ფორმაციაში (ადრე ედმონტონის ქვედა ფორმაცია ერქვა). ამ სახეობას, E.regalis-ს, სახელი [[ლოურენს ლამბე|ლოურენს ლამბემ]] [[1917]] წელს დაარქვა, თუმცა რამდენიმე სხვა სახეობა, რომლებიც ამჟამად ედმონტოზავრის სახელით კლასიფიცირდება, უფრო ადრეც დასახელდა. მათგან ყველაზე ცნობილია E. annectens, რომელსაც [[ოთნიელ ჩარლზ მარშა|ოთნიელ ჩარლზ მარშმა]] [[1892]] წელს დაარქვა. ეს სახეობა თავდაპირველად ცნობილი იყო, როგორც [[კლაოზავრი|კლაოზავრის]] სახეობა, მრავალი წლის განმავლობაში ცნობილი, როგორც [[ტრაქოდონი|ტრაქოდონის]] სახეობა, ხოლო მოგვიანებით ცნობილი იყო, როგორც Anatosaurus annectens. Anatosaurus, Anatotitan და, სავარაუდოდ, Ugrunaaluk ამჟამად, ზოგადად, ედმონტოზავრის სინონიმებად ითვლება. ედმონტოზავრი ფართოდ იყო გავრცელებული [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] დასავლეთ ნაწილში, [[კოლორადო (არგენტინა)|კოლორადოდან]] [[ალასკა|ალასკის]] ჩრდილოეთ კალთებამდე. ედმონტოზავრის ნამარხების გავრცელება იმაზე მიუთითებს, რომ ის უპირატესობას ანიჭებდა სანაპიროებსა და სანაპირო ვაკეებს. ის იყო ბალახისმჭამელი, რომელსაც შეეძლო გადაადგილება როგორც ორ, ასევე ოთხ ფეხზე. ითვლება, რომ ედმონტოზავრი ჯგუფებად ცხოვრობდა და შესაძლოა, მიგრირებადიც ყოფილიყო. ნამარხების სიმრავლემ მკვლევარებს საშუალება მისცა, დეტალურად შეესწავლათ მისი პალეობიოლოგია, მათ შორის მისი ტვინი, მისი შესაძლო კვების წესი და მისი დაზიანებები და პათოლოგიები, როგორიცაა [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრების]] თავდასხმების მტკიცებულებები რამდენიმე ნიმუშზე. ედმონტოზავრის ნამარხში, ტუინსტრამ და სხვებმა ([[2025]]) პირველად აღმოაჩინეს დინოზავრის ორგანული მასალა, რამაც აჩვენა ნამარხში უძველესი [[ჰიდროქსიპროლინი|ჰიდროქსიპროლინის]] (კოლაგენის საშენი მასალა) არსებობა და უარყო ჰიპოთეზა, რომ ნამარხებში არსებული ორგანული ნივთიერება დაბინძურებით უნდა იყოს გამოწვეული.<ref>{{Cite web |last=Koumoundouros |first=Tessa |date=2025-02-05 |title='Beyond Doubt': Proteins in Fossil From Actual Dinosaur, Claim Scientists |url=https://www.sciencealert.com/beyond-doubt-proteins-in-fossil-from-actual-dinosaur-claim-scientists |access-date=2025-02-05 |website=ScienceAlert |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Tuinstra |first1=Lucien |last2=Thomas |first2=Brian |last3=Robinson |first3=Steven |last4=Pawlak |first4=Krzysztof |last5=Elezi |first5=Gazmend |last6=Faull |first6=Kym Francis |last7=Taylor |first7=Stephen |date=2025-01-17 |title=Evidence for Endogenous Collagen in Edmontosaurus Fossil Bone |journal=Analytical Chemistry |volume=97 |issue=5 |pages=2618–2628 |doi=10.1021/acs.analchem.4c03115 |issn=0003-2700|doi-access=free | ||bibcode=2025AnaCh..97.2618T }}</ref> ==აღმოჩენა და ისტორია== ===კლაოზავრი ანექტენსი=== [[ფაილი:Large marsh claosaurus.jpg|მინი|მარცხნივ|E. annectens-ის (მაშინდელი კლაოზავრის) ჰოლოტიპის ჩონჩხის რესტავრაცია, ოთნიელ ჩარლზ მარშის მიერ.]] ედმონტოზავრს [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგიაში]] ძალიან გრძელი და რთული ისტორია აქვს, რადგან ათწლეულების განმავლობაში სხვადასხვა სახეობასთან ერთად ცხოვრობდა, რომლებიც სხვა გვარებში კლასიფიცირდებოდა. მისი ტაქსონომიური ისტორია სხვადასხვა ეტაპზე გადაჯაჭვულია Agathaumas, Anatosaurus, Anatotitan, Claosaurus, Hadrosaurus, Thespesius და Trachodon გვარებთან.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref name=BSC07>{{cite book |last=Creisler |first=Benjamin S. |year=2007 |chapter=Deciphering duckbills: a history in nomenclature |editor=Carpenter Kenneth|title=Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs |publisher=Indiana University Press |location=Bloomington and Indianapolis |pages=185–210 |isbn=978-0-253-34817-3}}</ref> [[1980-იანები|1980-იან]] წლებამდე არსებული წყაროებით, ედმონტოზავრების ნამარხებისთვის (გარდა E.regalis-ისთვის მიკუთვნებული ნამარხებისა) როგორც წესი, გამოყენებულია Anatosaurus, Claosaurus, Thespesius ან Trachodon, ავტორისა და თარიღის მიხედვით. მიუხედავად იმისა, რომ ედმონტოზავრი მხოლოდ [[1917]] წელს დასახელდა, მისი უძველესი, კარგად შენარჩუნებული სახეობა (E.annectens) [[1892]] წელს დასახელდა, როგორც Claosaurus-ის სახეობა. ედმონტოზავრის პირველი სახეობა [[1892]] წელს [[ოთნიელ ჩარლზ მარში|ოთნიელ ჩარლზ მარშმა]] აღწერა და მას Claosaurus annectens უწოდა. ეს სახეობა დაფუძნებული იყო ნიმუშზე [[USNM 2414]], რომელიც თავის ქალის ნაწილსა და ჩონჩხს მოიცავდა. მასთან ერთად არსებობდა მეორე ნიმუშიც — [[YPM 2182]], რომელიც პარატიპად ითვლებოდა. ორივე ნამარხი [[ჯონ ბელ ჰეჩერი|ჯონ ბელ ჰეჩერმა]] [[1891]] წელს აღმოაჩინა ვაიომინგის ნიობრარას ოლქში, გვიანი [[მაასტრიხტის ხელშეკრულება|მაასტრიხტის ხანის]] ლენსის ფორმაციაში.<ref> Marsh, Othniel Charles (1892). "Notice of new reptiles from the Laramie Formation". American Journal of Science. 43 (257): 449–453. Bibcode:1892AmJS...43..449M. doi:10.2475/ajs.s3-43.257.449. S2CID 131291138. Archived from the original on August 31, 2021. Retrieved June 29, 2019.</ref> ამ სახეობას განსაკუთრებული ისტორიული მნიშვნელობა აქვს, რადგან ის ერთ-ერთი პირველი დინოზავრია, რომლის თითქმის სრული ჩონჩხის აღდგენა მოხერხდა.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref><ref> Marsh, Othniel Charles (1892). "Restorations of Claosaurus and Ceratosaurus". American Journal of Science. 44 (262): 343–349. Bibcode:1892AmJS...44..343M. doi:10.2475/ajs.s3-44.262.343. hdl:2027/hvd.32044107356040. S2CID 130216318. Archived from the original on July 22, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> [[YPM 2182]] და [[USNM 2414]] შესაბამისად პირველი და მეორე თითქმის სრული, დამონტაჟებული დინოზავრის ჩონჩხებია, რომლებიც [[შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] გამოიფინა.<ref>Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref> YPM 2182 მუზეუმში [[1901]] წელს განათავსეს,<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> ხოლო USNM 2414 — [[1904]] წელს.<ref> Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref> [[ფაილი:Mounted Edmontosaurus.jpg|მინი|მარჯვნივ|იელის უნივერსიტეტის მუზეუმში დაცული E. annectens-ის პარატიპი YPM 2182 — პირველი თითქმის სრული დინოზავრის ჩონჩხი, რომელიც შეერთებულ შტატებში დაამონტაჟეს.<ref> Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref>]] იმ პერიოდში [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდები]] ჯერ კიდევ ცუდად იყო შესწავლილი. ამიტომ, [[1897]] წელს მარშის გარდაცვალების შემდეგ, Claosaurus annectens სხვადასხვა მეცნიერის მიერ ხან Claosaurus-ის, ხან Thespesius-ის, ხანაც Trachodon-ის სახეობად მიიჩნეოდა. სახელმძღვანელოებსა და ენციკლოპედიებში ხშირად ერთმანეთისგან განასხვავებდნენ „[[იგუანოდონისებრნი|იგუანოდონის]] მსგავს“ Claosaurus annectens-სა და „[[იხვნისკარტა|იხვისნისკარტა]]“ [[ჰადროზავრიდი|ჰადროზავრიდს]], რომლის ნაშთებიც დღეს უკვე ზრდასრულ Edmontosaurus annectens-ს მიეკუთვნება. ამავე დროს, ჰეჩერი C. annectens-ს სწორედ ამ იხვისნისკარტა ჰადროზავრიდის სინონიმად მიიჩნევდა.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> [[1902]] წელს ჰეჩერმა ჰადროზავრიდების დიდი გადახედვა გამოაქვეყნა. მან იმ დროისთვის ცნობილი თითქმის ყველა ჰადროზავრიდის გვარი Trachodon-ის სინონიმად გააერთიანა. ამ სიაში შედიოდა Cionodon, Diclonius, Hadrosaurus, Ornithotarsus, Pteropelyx და Thespesius, ასევე Claorhynchus და Polyonax, რომლებიც დღეს უკვე [[ცერატოპსიები|ცერატოპსიებად]] ითვლებიან.<ref> Hatcher, John B. (1902). "The genera and species of the Trachodontidae (Hadrosauridae, Claosauridae) Marsh". Annals of the Carnegie Museum. 1 (14): 377–386. Bibcode:1902AnCM....1..377H. doi:10.5962/p.331063. S2CID 251485258. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved April 8, 2014.</ref> ჰეჩერის ეს კლასიფიკაცია გარკვეული დროით ფართოდ მიიღეს, თუმცა [[1910]] წლის შემდეგ კანადასა და მონტანაში აღმოჩენილმა ახალმა ნამარხებმა აჩვენა, რომ ჰადროზავრიდები ბევრად უფრო მრავალფეროვანი ჯგუფი იყო, ვიდრე ადრე ეგონათ.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> [[ჩარლზ ვ. გილმორი|ჩარლზ ვ. გილმორმა]] [[1915]] წელს ხელახლა შეისწავლა ჰადროზავრიდები და დაასკვნა, რომ Thespesius კვლავ დამოუკიდებელ გვარად უნდა აღდგენილიყო ლენსის ფორმაციის ჰადროზავრიდებისთვის. მისი აზრით, Trachodon მხოლოდ უფრო ძველ, ჯუდითის მდინარის ფორმაციის ნაშთებზე უნდა გავრცელებულიყო. Claosaurus annectens კი მან Thespesius occidentalis-ის იდენტურ სახეობად მიიჩნია.<ref> Gilmore, Charles W. (1915). "On the genus Trachodon". Science. 41 (1061): 658–660. Bibcode:1915Sci....41..658G. doi:10.1126/science.41.1061.658. PMID 17747979.</ref> [[ფაილი:Edmontosaurusmummy.jpg|მინი|მარცხნივ|AMNH 5060 — E. annectens კანის ანაბეჭდებით]] [[1902]]–[[1915]] წლებში C. annectens-ის კიდევ ორი მნიშვნელოვანი ნიმუში აღმოაჩინეს. პირველი იყო ე.წ. „მუმიფიცირებული“ ნიმუში [[AMNH 5060]], რომელიც [[1908]] წელს [[ჩარლზ ჰეზელიუს]] სტერნბერგმა და მისმა ვაჟებმა ლენსის ფორმაციაში, [[ვაიომინგის შტატი|ვაიომინგში]], აღმოაჩინეს. სტერნბერგი იმ დროს ბრიტანეთის ბუნების ისტორიის მუზეუმისთვის მუშაობდა, თუმცა ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმის წარმომადგენელმა [[ჰენრი ფერფილდ ოსბორნი|ჰენრი ფერფილდ ოსბორნმა]] ნიმუშის შეძენა 2000 დოლარად შეძლო.<ref> Norell, M. A.; Gaffney, E. S.; Dingus, L. (1995). Discovering Dinosaurs in the American Museum of Natural History. New York: Knopf. pp. 154–155. ISBN 978-0-679-43386-6.</ref> სტერნბერგებმა იმავე ტერიტორიაზე [[1910]] წელს მეორე მსგავსი ნიმუშიც აღმოაჩინეს.<ref> Dal Sasso, Cristiano; Brillante, Giuseppe (2004). Dinosaurs of Italy. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. p. 112. ISBN 978-0-253-34514-1.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ეს ნიმუში ნაკლებად კარგად იყო შემონახული, მასაც კანის ანაბეჭდები ჰქონდა. ნიმუში [[SM 4036]] გერმანიის სენკენბერგის მუზეუმს მიჰყიდეს.<ref> Norell, M. A.; Gaffney, E. S.; Dingus, L. (1995). Discovering Dinosaurs in the American Museum of Natural History. New York: Knopf. pp. 154–155. ISBN 978-0-679-43386-6.</ref> დამატებით, Trachodon selwyni, რომელიც [[ლოურენს ლამბე|ლოურენს ლამბემ]] [[1902]] წელს აღწერა, როგორც ქვედა ყბის ნაშთი ალბერტას დინოზავრების პარკის ფორმაციიდან,<ref> Lambe, Lawrence M. (1902). "On Vertebrata of the mid-Cretaceous of the Northwest Territory. 2. New genera and species from the Belly River Series (mid-Cretaceous)". Contributions to Canadian Paleontology. 3: 25–81.</ref> მოგვიანებით დონალდ გლუტმა ([[1997]]) შეცდომით მიაკუთვნა Edmontosaurus regalis-ს.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref> სინამდვილეში ასე არ ყოფილა — ეს ნაშთი „ძალიან საეჭვო ვალიდურობის“ სახეობად მიიჩნიეს.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 220–221.</ref> ამ მოსაზრებას თანამედროვე კვლევებიც ეთანხმება.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> ===კანადური აღმოჩენები=== თავად ტერმინი „ედმონტოზავრი“ [[1917]] წელს ლოურენს ლამბემ [[სამხრეთ ალბერტა|სამხრეთ ალბერტაში]], წითელი ირმის მდინარის გასწვრივ, ცხენის კანიონის ფორმაციაში (ყოფილი ედმონტონის ქვედა ფორმაცია) ნაპოვნი ორი ნაწილობრივი ჩონჩხის გამო შემოიღო.<ref>Lambe, Lawrence M. (1917). "A new genus and species of crestless hadrosaur from the Edmonton Formation of Alberta" (pdf (entire volume, 18 mb)). The Ottawa Naturalist. 31 (7): 65–73. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved March 8, 2009.</ref> ეს ქანები უფრო ძველია, ვიდრე ის ქანები, რომლებშიც [[კლაოზავრი ანექტენსი]] იპოვეს.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ედმონტონის ფორმაციამ ედმონტოზავრის სახელი მოჰგვარა.<ref>Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> სახეობა, E.regalis (რაც ნიშნავს „მეფეს“ ან, უფრო თავისუფლად, „მეფის ზომის“),<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> დაფუძნებულია NMC 2288-ზე, რომელიც შედგება თავის ქალასგან, სახსრიანი ხერხემლისგან მეექვსე კუდის მალამდე, ნეკნებისგან, თეძოების ნაწილობრივი ნაწილისგან, ზედა მკლავის ძვლისგან და ფეხის უმეტესი ნაწილისგან. ის [[1912]] წელს [[ლევი სტერნბერგი|ლევი სტერნბერგმა]] აღმოაჩინა. მეორე ნიმუში, პარატიპი NMC 2289, შედგება თავის ქალისა და [[ჩონჩხის თავის ქალა სიგარეტით|ჩონჩხისგან]], რომელსაც არ აქვს ნისკარტი, კუდის უმეტესი ნაწილი და ტერფების ნაწილი. ის [[1916]] წელს ჯორჯ ფ. სტერნბერგმა აღმოაჩინა. ლამბემ აღმოაჩინა, რომ მისი ახალი დინოზავრი საუკეთესოდ შეედრებოდა Diclonius mirabilis-ს (ნიმუშები, რომლებიც ამჟამად Edmontosaurus annectens-ს მიეკუთვნება) და ყურადღება გაამახვილა Edmontosaurus- ის ზომასა და სიმტკიცეზე.<ref> Lambe, Lawrence M. (1917). "A new genus and species of crestless hadrosaur from the Edmonton Formation of Alberta" (pdf (entire volume, 18 mb)). The Ottawa Naturalist. 31 (7): 65–73. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved March 8, 2009.</ref> თავდაპირველად, ლამბემ მხოლოდ ორი ჩონჩხის თავის ქალები აღწერა, მაგრამ გვარს [[1920]] წელს დაუბრუნდა NMC 2289-ის ჩონჩხის აღსაწერად.<ref>Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> ამ ტიპის ნიმუშის პოსტკრანია დღემდე აღუწერელია და დღემდე თაბაშირის გარსშია.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref> [[ფაილი:Edmontosaurus annectens specimen.jpg|მინი|მარჯვნივ|CMNFV 8399 ნიმუში, E.edmontoni-ს ჰოლოტიპი, ამჟამად ახალგაზრდა E.regalis-ად ითვლება.]] კიდევ ორი ​​სახეობა, რომლებიც ედმონტოზავრს შეუერთდა, [[1920]]-იან წლებში კანადური ნაშთებიდან დასახელდა, თუმცა თავდაპირველად ორივე სახეობა [[თესპესიუსი|თესპესიუსს]] მიეკუთვნებოდა. გილმორმა პირველ სახეობას, Thespesius edmontoni, [[1924]] წელს დაარქვა. T.edmontoni ასევე წარმოიშვა ცხენის კანიონის ფორმაციიდან. ის დაფუძნებული იყო NMC 8399-ზე, კიდევ ერთ თითქმის სრულყოფილ ჩონჩხზე, რომელსაც კუდის უმეტესი ნაწილი აკლდა. NMC 8399 [[1912]] წელს წითელ ირმის მდინარეზე აღმოაჩინეს სტერნბერგების ჯგუფის მიერ.<ref>Gilmore, Charles W. (1924). A new species of hadrosaurian dinosaur from the Edmonton Formation (Cretaceous) of Alberta. Bulletin. Vol. 38. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 13–26.</ref> მისი მკლავები, გაქვავებული მყესები და კანის ანაბეჭდები მოკლედ აღწერა [[1913]] და [[1914]] წლებში ლამბემ, რომელმაც თავდაპირველად იფიქრა, რომ ეს იყო იმ სახეობის მაგალითი, რომელსაც მან Trachodon marginatus უწოდა,<ref>Lambe, Lawrence M. (1913). "The manus in a specimen of Trachodon from the Edmonton Formation of Alberta". The Ottawa Naturalist. 27: 21–25.</ref> მაგრამ შემდეგ გადაიფიქრა.<ref>Lambe, Lawrence M. (1914). "On the fore-limb of a carnivorous dinosaur from the Belly River Formation of Alberta, and a new genus of Ceratopsia from the same horizon, with remarks on the integument of some Cretaceous herbivorous dinosaurs". The Ottawa Naturalist. 27: 129–135.</ref> ეს ნიმუში გახდა პირველი [[დინოზავრები|დინოზავრის]] ჩონჩხი, რომელიც [[კანადა|კანადის]] მუზეუმში გამოფენისთვის იქნა განთავსებული. გილმორმა აღმოაჩინა, რომ მისი ახალი სახეობა ახლოს იყო იმ სახეობასთან, რომელსაც ის Thespesius annectens უწოდებდა, თუმცა ხელებისა და ტერფების დეტალების გამო ისინი ერთმანეთისგან ცალ-ცალკე დატოვა. მან ასევე აღნიშნა, რომ მის სახეობას ზურგსა და კისერში მარშთან შედარებით მეტი მალთაშუა ხერხემალი ჰქონდა, თუმცა ივარაუდა, რომ მარში ცდებოდა, როდესაც ვარაუდობდა, რომ ანექტენსის ნიმუშები ამ რეგიონებში სრული იყო.<ref>Gilmore, Charles W. (1924). A new species of hadrosaurian dinosaur from the Edmonton Formation (Cretaceous) of Alberta. Bulletin. Vol. 38. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 13–26.</ref> [[1926]] წელს [[ჩარლზ მორტრამ სტერნბერგი|ჩარლზ მორტრამ სტერნბერგმა]] Thespesius saskatchewanensis-ს NMC 8509 უწოდა, რომელიც სამხრეთ [[სასკაჩევანი|სასკაჩევანის]] [[ვუდ მაუნტინის პლატო|ვუდ მაუნტინის პლატოზე]] აღებულ თავის ქალას და ჩონჩხის ნაწილს წარმოადგენს. მან ეს ნიმუში [[1921]] წელს შეაგროვა ქანებიდან, რომლებიც ლენსის ფორმაციას მიეკუთვნებოდა,<ref>Sternberg, Charles M. (1926). A new species of Thespesius from the Lance Formation of Saskatchewan. Bulletin. Vol. 44. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 77–84.</ref> ამჟამად ფრენჩმენის ფორმაციას.<ref>Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> NMC 8509 მოიცავდა თითქმის სრულ თავის ქალას, მრავალრიცხოვან მალებს, მხრისა და თეძოს სარტყლების ნაწილობრივ ნაწილებს და ფეხებს, რაც სასკაჩევანიდან აღმოჩენილი პირველი მნიშვნელოვანი [[დინოზავრები|დინოზავრის]] ნიმუშია. სტერნბერგმა ის Thespesius- ს მიაკუთვნა, რადგან ეს იყო ერთადერთი [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდების]] გვარი, რომელიც იმ დროს ლენსის ფორმაციიდან იყო ცნობილი.<ref>Sternberg, Charles M. (1926). A new species of Thespesius from the Lance Formation of Saskatchewan. Bulletin. Vol. 44. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 77–84.</ref> იმ დროს T.saskatchewanensis უჩვეულო იყო მისი მცირე ზომის გამო, რომლის სიგრძე დაახლოებით 7-დან 7.3 მეტრამდე (23-დან 24 ფუტამდე) მერყეობდა.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ===ანატოზავრიდან დღემდე=== [[ფაილი:Anatotitan copei.jpg|მინი|მარცხნივ|მოძველებული E. annectens-ის ჩონჩხის არსებები, რომლებსაც ადრე ანატოზავრს უწოდებდნენ.]] [[1942]] წელს ლულმა და რაიტმა სცადეს უღელტეხილო ჰადროზავრიდების რთული ტაქსონომიის გადაჭრა ახალი გვარის, Anatosaurus-ის, დასახელებით, რათა შეეტანათ რამდენიმე სახეობა, რომლებიც კარგად არ ჯდებოდა მათ წინა გვარებში. Anatosaurus-ს, რაც ნიშნავს „იხვის ხვლიკს“, მისი ფართო, იხვის მსგავსი ნისკარტის (ლათინური anas „იხვი“ + ბერძნული sauros „ ხვლიკი “) გამო, ტიპურ სახეობად მარშის ძველი Claosaurus annectens ჰქონდა. ამ გვარს ასევე მიეკუთვნებოდა Thespesius edmontoni, T.saskatchewanensis, დიდი ქვედა ყბა, რომელსაც მარშმა [[1890]] წელს Trachodon longiceps დაარქვა, და ახალი სახეობა, სახელწოდებით Anatosaurus copei, [[ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმი|ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმში]] გამოფენილი ორი [[ჩონჩხი|ჩონჩხის]] გამო, რომელიც დიდი ხნის განმავლობაში ცნობილი იყო როგორც Diclonius mirabilis (ან მისი ვარიაციები). ამგვარად, სხვადასხვა სახეობა გახდა Anatosaurus annectens, A.copei, A.edmontoni, A.longiceps და A.saskatchewanensis.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> [[აპატოზავრი|ანატოზავრს]] მოგვიანებით „კლასიკურ იხვისნავისებრ დინოზავრს“ უწოდებდნენ.<ref>Glut, Donald F. (1982). The New Dinosaur Dictionary. Secaucus, NJ: Citadel Press. p. 57. ISBN 978-0-8065-0782-8.</ref> ეს მდგომარეობა რამდენიმე ათწლეულის განმავლობაში გაგრძელდა, სანამ მაიკლ კ. ბრეტ-სურმანმა ხელახლა არ გადახედა შესაბამის მასალას თავისი სამაგისტრო ნაშრომისთვის [[1970-იანები|1970]]-იან და [[1980-იანები|1980]]-იან წლებში. მან დაასკვნა, რომ ანატოზავრის ტიპიური სახეობა, A.annectens, სინამდვილეში ედმონტოსავრის სახეობა იყო და რომ A.copei საკმარისად განსხვავებული იყო იმისთვის, რომ საკუთარი გვარი დაემკვიდრებინა.<ref> Brett-Surman, Michael K. (1989). A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. Ph.D. dissertation. Washington, D.C.: George Washington University.</ref><ref>Brett-Surman, Michael K. (1975). The appendicular anatomy of hadrosaurian dinosaurs. M.A. thesis. Berkeley: University of California.</ref><ref> Brett-Surman, Michael K. (1979). "Phylogeny and paleobiogeography of hadrosaurian dinosaurs" (PDF). Nature. 277 (5697): 560–562. Bibcode:1979Natur.277..560B. doi:10.1038/277560a0. S2CID 4332144. Archived (PDF) from the original on August 19, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ორგანიზმების სახელწოდების მარეგულირებელი [[ზოოლოგიური ნომენკლატურა|ზოოლოგიური ნომენკლატურის]] საერთაშორისო კომისიის მიერ თეზისები და დისერტაციები ოფიციალურ პუბლიკაციებად არ ითვლება, მისი დასკვნები სხვა [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგებისთვისაც]] ცნობილი იყო და იმ დროის რამდენიმე პოპულარულ ნაშრომში იქნა გაზიარებული.<ref>Glut, Donald F. (1982). The New Dinosaur Dictionary. Secaucus, NJ: Citadel Press. pp. 49, 53. ISBN 978-0-8065-0782-8.</ref><ref> Lambert, David; the Diagram Group (1983). A Field Guide to Dinosaurs. New York: Avon Books. pp. 156–161. ISBN 978-0-380-83519-5.</ref> [[ბრეტ-სურმანი|ბრეტ-სურმანმა]] და [[რალფ ჩეპმენი|რალფ ჩეპმენმა]] [[1990]] წელს A. copei-სთვის (Anatotitan) ახალი გვარი დაასახელეს.<ref>Chapman, Ralph E.; Brett-Surman, Michael K. (1990). "Morphometric observations on hadrosaurid ornithopods". In Carpenter, Kenneth; Currie Philip J. (eds.). Dinosaur Systematics: Perspectives and Approaches. Cambridge: Cambridge University Press. pp. 163–177. ISBN 978-0-521-43810-0.</ref> დარჩენილი სახეობებიდან A. saskatchewanensis და A. edmontoni ასევე Edmontosaurus- ს მიეკუთვნა,<ref>Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> ხოლო A. longiceps Anatotitan-ს მეორე სახეობად<ref> Olshevsky, George. (1991). A Revision of the Parainfraclass Archosauria Cope, 1869, Excluding the Advanced Crocodylia. Mesozoic Meanderings No. 2. San Diego: Publications Requiring Research.</ref> ან A. copei- ს სინონიმად გადაეცა.<ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> იმის გამო, რომ Anatosaurus-ის (A.annectens) ტიპიური სახეობა ედმონტოზავრში იყო ჩანერგილი, სახელი Anatosaurus მიტოვებულია, როგორც ედმონტოზავრის უმცროსი სინონიმი. [[ფაილი:Dakota skin impression.jpg|მინი|მარჯვნივ|1999 წელს ნაპოვნი „დაკოტას“ მეტსახელით ცნობილი ნიმუშის კანის ანაბეჭდი.]] ედმონტოზავრის კონცეფცია, რომელიც გაჩნდა, მოიცავდა სამ ვალიდურ სახეობას: ტიპურ სახეობებს E.regalis, E.annectens (მათ შორის Anatosaurus edmontoni, შესწორებული edmontonensis-ად) და E.saskatchewanensis.<ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> A.copei-ს ნიმუშების სათანადო ტაქსონომიის შესახებ დებატები დღემდე გრძელდება. ჰეჩერის [[1902]] წლის არგუმენტს რომ დავუბრუნდეთ, [[ჯეკ ჰორნერი|ჯეკ ჰორნერმა]], [[დევიდ ბ.ვეიშამპელი|დევიდ ბ. ვეიშამპელმა]] და [[კეტრინ პორტერი|კეტრინ ფორსტერმა]] Anatotitan copei Edmontosaurus annectens-ის დაქუცმაცებული თავის ქალების მქონე ნიმუშებად მიიჩნიეს.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[2007]] წელს კიდევ ერთი „მუმია“ გამოცხადდა. მეტსახელად „დაკოტა“, იგი [[1999]] წელს ტაილერ ლაისონმა აღმოაჩინა და ჩრდილოეთ დაკოტას ჰელ კრიკის წარმონაქმნიდან მოდის.<ref> "Mummified Dinosaur Unveiled". National Geographic News. December 3, 2007. Archived from the original on October 31, 2012. Retrieved December 3, 2007.</ref><ref>Lee, Christopher (December 3, 2007). "Scientists Get Rare Look at Dinosaur Soft Tissue". Washington Post. Archived from the original on October 13, 2008. Retrieved December 3, 2007.</ref> ნიკოლას კამპიონესა და დევიდ ევანსის მიერ [[2011]] წელს ჩატარებულ კვლევაში ავტორებმა ჩაატარეს პირველი მორფომეტრიული ანალიზი ედმონტოზავრისთვის მიკუთვნებული სხვადასხვა ნიმუშების შესადარებლად. მათ დაასკვნეს, რომ მხოლოდ ორი სახეობაა ვალიდური: E.regalis, გვიანი კამპანიური პერიოდიდან და E.annectens, გვიანი [[მაასტრიხტული პერიოდი|მაასტრიხტული პერიოდიდან]]. მათმა კვლევამ დამატებითი მტკიცებულება მოგვაწოდა, რომ Anatotitan copei E.annectens-ის სინონიმია. კერძოდ, A.copei-ს გრძელი, დაბალი თავის ქალა ონტოგენეტიკური ცვლილების შედეგია და წარმოადგენს E.annectens-ის მომწიფებულ ინდივიდებს.<ref>Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ==სახეობები და გავრცელება== [[ფაილი:Edmontosaurus skulls.png|მინი|მარცხნივ|ყველაზე ცნობილი სრული Edmontosaurus annectens-ის და Edmontosaurus regalis-ის თავის ქალები.]] ამჟამად ედმონტოზავრი ორ ნამდვილ სახეობად ითვლება: ტიპური სახეობები E.regalis და E.annectens.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> E.regalis ცნობილია მხოლოდ ალბერტას Horseshoe Canyon ფორმაციიდან, რომელიც თარიღდება გვიანი კამპანიური ხანით, გვიანი [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდით]]. ​​ცნობილია სულ მცირე ათეული ინდივიდი,<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> მათ შორის შვიდი თავის ქალა ასოცირებული პოსტკრანიათი და ხუთიდან შვიდამდე სხვა თავის ქალა.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> სახეობა, რომელიც ადრე ცნობილი იყო როგორც Thespesius edmontoni ან Anatosaurus edmontoni, წარმოადგენს E.regalis- ის მოუმწიფებელ ინდივიდებს.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref><ref> Hopson, James A. (1975). "The evolution of cranial display structures in hadrosaurian dinosaurs". Paleobiology. 1 (1): 21–43. Bibcode:1975Pbio....1...21H. doi:10.1017/S0094837300002165. S2CID 88689241.</ref><ref>Campione, N.E. (2009). "Cranial variation in Edmontosaurus (Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of North America." North American Paleontological Convention (NAPC 2009): Abstracts, p. 95a. PDF link Archived May 5, 2019, at the Wayback Machine</ref> E.annectens ცნობილია სასკაჩევანის ფრენჩმენის ფორმაციიდან, მონტანას ჰელ კრიკის ფორმაციიდან, სამხრეთ დაკოტასა და ვაიომინგის ლენსის ფორმაციიდან. ის შემოიფარგლება გვიანი მაასტრიხტის ქანებით და წარმოდგენილია მინიმუმ ოცი თავის ქალა, რომელთაგან ზოგიერთს პოსტკრანიალური ნაშთები აქვს.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ერთ-ერთმა ავტორმა, [[კრეიგ დერსტლერი|კრეიგ დერსტლერმა]], E. annectens აღწერა, როგორც „შესაძლოა, დღემდე ყველაზე კარგად ცნობილი დინოზავრი [1994]“.<ref>Derstler, Kraig (1994). "Dinosaurs of the Lance Formation in eastern Wyoming". In Nelson Gerald E. (ed.). The Dinosaurs of Wyoming. Wyoming Geological Association Guidebook, 44th Annual Field Conference. Wyoming Geological Association. pp. 127–146.</ref> Anatosaurus copei და E. saskatchewanensis ამჟამად E.annectens-ის ზრდის ეტაპებად ითვლება, სადაც A.copei ზრდასრულ ინდივიდებად და E.saskatchewanensis ახალგაზრდებად ითვლებიან.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> Trachodon longiceps ასევე შეიძლება იყოს E.annectens-ის სინონიმი.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> Anatosaurus edmontoni შეცდომით იყო ჩამოთვლილი, როგორც E.annectens-ის სინონიმი Dinosauria-ს ორივე მიმოხილვაში,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref> Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> მაგრამ როგორც ჩანს, ეს ასე არ არის.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref><ref>Campione, N.E. (2009). "Cranial variation in Edmontosaurus (Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of North America." North American Paleontological Convention (NAPC 2009): Abstracts, p. 95a. PDF link Archived May 5, 2019, at the Wayback Machine</ref> [[ფაილი:Edmontosaurus sp. reconstruction.PNG|მინი|მარჯვნივ|ედმონტოზავრის რეკონსტრუქცია (კანის ნიმუში NDGS 2000- ის მიხედვით )]] E.annectens განსხვავდებოდა E.regalis-ისგან უფრო გრძელი, დაბალი და ნაკლებად მტკიცე თავის ქალათი.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref><ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ [[ბრეტ-სურმანი]] E.regalis-ს და E. annectens-ს პოტენციურად ერთი და იგივე სახეობის მამრებისა და მდედრების წარმომადგენლად მიიჩნევდა,<ref> Brett-Surman, Michael K. (1989). A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. Ph.D. dissertation. Washington, D.C.: George Washington University.</ref> E.regalis-ის ყველა ნიმუში უფრო ძველი წარმონაქმნებიდან მოდის, ვიდრე E. annectens-ის ნიმუშები.<ref>Campione, N.E. (2009). "Cranial variation in Edmontosaurus (Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of North America." North American Paleontological Convention (NAPC 2009): Abstracts, p. 95a. PDF link Archived May 5, 2019, at the Wayback Machine</ref> [[ალასკა|ალიასკის]] [[პრინც-კრიკის წარმონაქმნი|პრინც-კრიკის წარმონაქმნიდან]] აღებულ ედმონტოზაურინის ნიმუშებს, რომლებიც ადრე Edmontosaurus sp.-ს მიეკუთვნებოდა, [[2015]] წელს მიენიჭათ საკუთარი გვარი და სახეობის სახელი, Ugrunaaluk kuukpikensis.<ref> Mori, Hirotsugu; Druckenmiller, Patrick S.; Erickson, Gregory M. (2015). "A new Arctic hadrosaurid from the Prince Creek Formation (lower Maastrichtian) of northern Alaska". Acta Palaeontologica Polonica. 61. doi:10.4202/app.00152.2015.</ref> თუმცა, Ugrunaaluk-ის ცალკე გვარად იდენტიფიცირება ეჭვქვეშ დადგა ჰაი სინგის და მისი კოლეგების [[2017]] წლის კვლევამ, რომლებმაც ის საეჭვო სახელად მიიჩნიეს, რომელიც სხვა ედმონტოზავრებისგან განურჩეველი იყო.<ref> Xing, H.; Mallon, J.C.; Currie, M.L. (2017). "Supplementary cranial description of the types of Edmontosaurus regalis (Ornithischia: Hadrosauridae), with comments on the phylogenetics and biogeography of Hadrosaurinae". PLOS ONE. 12 (4) e0175253. Bibcode:2017PLoSO..1275253X. doi:10.1371/journal.pone.0175253. PMC 5383305. PMID 28384240.</ref> [[2020]] წელს [[რიუჯი ტაკასაკი]] და მისი კოლეგები შეთანხმდნენ, რომ პრინს კრიკის ნაშთები უნდა კლასიფიცირებულიყო, როგორც ედმონტოზავრი, თუმცა სახეობის აღნიშვნა გაურკვეველია, რადგან ნიმუშები არასრულწლოვნები არიან.<ref> Takasaki, R.; Fiorillo, A. R.; Tykoski, R. S.; Kobayashi, Y. (2020). "Re-examination of the cranial osteology of the Arctic Alaskan hadrosaurine with implications for its taxonomic status". PLOS ONE. 15 (5) e0232410. Bibcode:2020PLoSO..1532410T. doi:10.1371/journal.pone.0232410. PMC 7202651. PMID 32374777.</ref> კიდევ ერთმა კვლევამ აჩვენა, რომ [[ალასკა|ალიასკური]] მასალა შეიძლება მიეკუთვნებოდეს Edmontosaurus cf. regalis-ს თავის ქალასქვეშა ანატომიის საფუძველზე.<ref> Sharpe, Henry S.; Powers, Mark J.; Dyer, Aaron D.; Rhodes, Matthew M.; McIntosh, Annie P.; Garros, Christiana W.; Currie, Philip John; Funston, Gregory F. (September 3, 2023). "Craniomandibular anatomy of a juvenile specimen of Edmontosaurus regalis Lambe, 1917 clarifies issues in ontogeny and biogeography". Journal of Vertebrate Paleontology. 43 (5) e2326644. Bibcode:2023JVPal..43E6644S. doi:10.1080/02724634.2024.2326644. ISSN 0272-4634. Archived from the original on April 17, 2024. Retrieved August 12, 2024 – via Taylor and Francis Online.</ref> ედმონტოზავრი ასევე იქნა აღმოჩენილი დასავლეთ ტეხასის ბიგ ბენდის ეროვნული პარკის ჯაველინას წარმონაქმნიდან TMM 41442-1-ის მიხედვით,<ref>Davies, K.L., 1983, Hadrosaurian dinosaurs of Big Bend National Park [M.A. thesis]: Austin, University of Texas, 231 p.</ref> მაგრამ მოგვიანებით ვაგნერმა ([[2001]]) იგი Kritosaurus cf. navajovius- ად მოიხსენია, სანამ ლემანი და სხვები ([[2016]]) მას Kritosaurus sp.-ს მიაკუთვნებდნენ.<ref> Weishampel, David B.; Barrett, Paul M.; Coria, Rodolfo A.; Le Loueff, Jean; Xu Xing; Zhao Xijin; Sahni, Ashok; Gomani, Elizabeth M.P.; Noto, Christopher N. (2004). "Dinosaur distribution". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 517–606. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref>Wagner, J.R. 2001. The hadrosaurian dinosaurs (Ornithischia: Hadrosauria) of Big Bend National Park, Brewster County, Texas, with implications for Late Cretaceous Paleozoogeography. M.Sc. thesis, Texas Tech University, Austin, Tex.</ref><ref> Lehman, Thomas M.; Wick, Steven L.; Wagner, Jonathan R. (2016). "Hadrosaurian dinosaurs from the Maastrichtian Javelina Formation, Big Bend National Park, Texas". Journal of Paleontology. 90 (2): 1–24. Bibcode:2016JPal...90..333L. doi:10.1017/jpa.2016.48. S2CID 133329640.</ref> ==აღწერა== ედმონტოზავრი დეტალურად არის აღწერილი მრავალი ნიმუშიდან. <ref> Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref><ref> Gilmore, Charles W. (1924). A new species of hadrosaurian dinosaur from the Edmonton Formation (Cretaceous) of Alberta. Bulletin. Vol. 38. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 13–26.</ref><ref>Sternberg, Charles M. (1926). A new species of Thespesius from the Lance Formation of Saskatchewan. Bulletin. Vol. 44. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 77–84.</ref><ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref><ref> Sereno, Paul C.; Saitta, Evan T.; Vidal, Daniel; Myhrvold, Nathan; Real, María Ciudad; Baumgart, Stephanie L.; Bop, Lauren L.; Keillor, Tyler M.; Eriksen, Marcus; Derstler, Kraig (December 18, 2025). "Duck-billed dinosaur fleshy midline and hooves reveal terrestrial clay-template "mummification"". Science. 391 (6780) eadw3536. doi:10.1126/science.adw3536.</ref><ref>Tamisiea, Jack (October 23, 2025). "Two New Dinosaur Fossils Emerge From the 'Mummy Zone'". The New York Times. ISSN 0362-4331. Retrieved October 25, 2025.</ref> ტრადიციულად, E.regalis ყველაზე დიდ სახეობად ითვლებოდა, თუმცა ეს ეჭვქვეშ დადგა ჰიპოთეზის გამო, რომ უფრო დიდი [[ჰადროზავრიდი]] Anatotitan copei არის Edmontosaurus annectens-ის სინონიმი, რომელიც წამოაყენეს [[ჯეკ ჰორნერი|ჯეკ ჰორნერმა]] და მისმა კოლეგებმა [[2004]] წელს<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> და დაადასტურეს კამპიონესა და ევანსის მიერ [[2011]] წელს ჩატარებულმა კვლევებმა.<ref>Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> ===ზომა=== [[File:Edmontosaurus scale.png|thumb|left|Scale diagram comparing large adult specimens of ''E. regalis'' (gray) and ''E. annectens'' (green) to a human]] ედმონტოზავრი ოდესმე არსებულ უდიდეს ჰადროზავრიდებს შორის იყო. სხვა ჰადროზავრიდების მსგავსად, ის იყო მოცულობითი ცხოველი გრძელი, გვერდით გაბრტყელებული კუდით და გაფართოებული, [[იხვისებრნი|იხვის]] მსგავსი [[ნისკარტი|ნისკარტით]]. ხელები ისეთი მძიმე აგებულების არ იყო, როგორც ფეხები, მაგრამ საკმარისად გრძელი იყო დგომისთვის ან ოთხფეხა მოძრაობისთვის. სახეობიდან გამომდინარე, წინა შეფასებებით, სრულად ზრდასრული ადამიანი შეიძლება ყოფილიყო 9-12 მეტრის (30-39 ფუტი) სიგრძის და ზოგიერთი უფრო დიდი ეგზემპლარი 12-13 მეტრს (39-43 ფუტი) აღწევდა,<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref><ref> Lambert, David; the Diagram Group (1990). The Dinosaur Data Book. New York: Avon Books. p. 60. ISBN 978-0-380-75896-8.</ref><ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. p. 225.</ref> სხეულის მასით დაახლოებით 4 მეტრული ტონის (4.4 მოკლე ტონა).<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[File:Edmontosaurus annectens Multiview Skeletal.png|thumb|Multiview skeletal restoration of ''E. annectens''.]] E.annectens ხშირად უფრო პატარა ზომისაა. ორი ამხედრებული ჩონჩხი, USNM 2414 და YPM 2182, შესაბამისად, 8.00 მეტრის (26.25 ფუტი) და 8.92 მეტრის (29.3 ფუტი) სიგრძისაა.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. p. 225.</ref><ref> Lucas, Frederic A. (1904). "The dinosaur Trachodon annectens". Smithsonian Miscellaneous Collections. 45: 317–320.</ref> თუმცა, ეს, სავარაუდოდ, ზრდასრული ინდივიდები არ არიან.<ref>Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872. </ref> ასევე არსებობს მინიმუმ ერთი ცნობა E. annectens-ის გაცილებით დიდი პოტენციური ნიმუშის შესახებ, რომელიც თითქმის 12 მეტრის (39 ფუტი) სიგრძისაა.<ref>Morris, William J. (1970). "Hadrosaurian dinosaur bills — morphology and function". Contributions in Science (Los Angeles County Museum of Natural History). 193: 1–14.</ref> კლდოვანი მთების მუზეუმის კოლექციაში არსებული ორი ნიმუში, რომლებიც ჯერ კიდევ შესწავლის პროცესშია - 7.5 მეტრის (25 ფუტი) სიგრძის კუდი, რომელიც მონიშნულია როგორც MOR 1142 და მეორე, მონიშნულია როგორც MOR 1609 - მიუთითებს, რომ Edmontosaurus annectens შესაძლოა გაცილებით დიდი ზომის ყოფილიყო და სიგრძეში თითქმის 15 მეტრს (49 ფუტი) აღწევდეს,<ref> Horner, John R.; Goodwin, Mark B.; Myhrvold, Nathan (2011). "Dinosaur Census Reveals Abundant Tyrannosaurus and Rare Ontogenetic Stages in the Upper Cretaceous Hell Creek Formation (Maastrichtian), Montana, USA". PLOS ONE. 6 (2) e16574. Bibcode:2011PLoSO...616574H. doi:10.1371/journal.pone.0016574. PMC 3036655. PMID 21347420.</ref><ref> Prieto-Márquez, A. (2014). "A juvenile Edmontosaurus from the late Maastrichtian (Cretaceous) of North America: Implications for ontogeny and phylogenetic inference in saurolophine dinosaurs". Cretaceous Research. 50: 282–303. Bibcode:2014CrRes..50..282P. doi:10.1016/j.cretres.2014.05.003.</ref>და წონა 15.87 მეტრულ ტონამდე (17.49 მოკლე ტონა) ყოფილიყო, <ref>Jiménez-Moreno, Francisco Javier; Ramírez-Velasco, Ángel Alejandro; Ocampo-Cornejo, Patricio; Velázquez-Castro, Jorge; Palomino-Merino, Rodolfo (July 2, 2025). "First Population Analysis in Hadrosauroid dinosaurs (Ornithopoda: Iguanodontia: Hadrosauroidea)". Evolving Earth. 3 (in press) 100072. doi:10.1016/j.eve.2025.100072. ISSN 2950-1172.</ref> თუმცა ასეთი დიდი ინდივიდები, სავარაუდოდ, ძალიან იშვიათი იყო.<ref> Horner, John R.; Goodwin, Mark B.; Myhrvold, Nathan (2011). "Dinosaur Census Reveals Abundant Tyrannosaurus and Rare Ontogenetic Stages in the Upper Cretaceous Hell Creek Formation (Maastrichtian), Montana, USA". PLOS ONE. 6 (2) e16574. Bibcode:2011PLoSO...616574H. doi:10.1371/journal.pone.0016574. PMC 3036655. PMID 21347420.</ref> [[2022]] წელს E.annectens-ის ოსტეოჰისტოლოგიისა და ზრდის შესახებ ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ წინა შეფასებებით, შესაძლოა, ამ [[დინოზავრები|დინოზავრის]] ზომა არასაკმარისად ან გადაჭარბებულად იყო შეფასებული და ივარაუდებოდა, რომ სრულად ზრდასრული E.annectens-ის სიგრძე 11-12 მეტრს (36-39 ფუტი) და საშუალო ასიმპტოტური სხეულის მასა დაახლოებით 5.6 მეტრიკულ ტონას (6.2 მოკლე ტონა) აღწევდა, ხოლო ყველაზე დიდი ინდივიდების წონა 6 მეტრიკულ ტონაზე (6.6 მოკლე ტონა) მეტი იყო და 6.6-7 მეტრიკულ ტონასაც (7.3-7.7 მოკლე ტონა) კი, რუთ მეისონის [[დინოზავრები|დინოზავრების]] კარიერიდან აღებული სხვადასხვა ზომის ნიმუშებისა და სხვადასხვა ადგილიდან აღებული სხვა ნიმუშების შედარების საფუძველზე. ამ ანალიზის თანახმად, E.regalis შესაძლოა უფრო მძიმე ყოფილიყო, მაგრამ არ არსებობს საკმარისი ნიმუშები მისი [[ოსტეოჰისტოლოგია|ოსტეოჰისტოლოგიისა]] და ზრდის შესახებ ვალიდური შეფასებისა და გამოკვლევის უზრუნველსაყოფად, ამიტომ E.regalis-ის შედეგები სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი არ არის.<ref> Wosik, M.; Evans, D.C. (2022). "Osteohistological and taphonomic life-history assessment of Edmontosaurus annectens (Ornithischia: Hadrosauridae) from the Late Cretaceous (Maastrichtian) Ruth Mason dinosaur quarry, South Dakota, United States, with implication for ontogenetic segregation between juvenile and adult hadrosaurids". Journal of Anatomy. 241 (2): 272–296. doi:10.1111/joa.13679. PMC 9296034. PMID 35801524. S2CID 250357069.</ref> ===თავის ქალა=== [[File:Edmontosaurus regalis skull CMN 2288.png|thumb|left|Labelled skull of ''E. regalis'' (specimen CMN 2288)]] ზრდასრული ედმონტოზავრის თავის ქალა შეიძლება ერთ მეტრზე მეტი ყოფილიყო. E.annectens-ის (ყოფილი ანატოტიტანი) ერთი თავის ქალას სიგრძე 3.87 ფუტია (1.18 მ).<ref>Cope, Edward D. (1883). "On the characters of the skull in the Hadrosauridae". Proceedings of the Philadelphia Academy of Natural Sciences. 35: 97–107.</ref> თავის ქალა პროფილით დაახლოებით სამკუთხა იყო,<ref>Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> ძვლოვანი თავის ქალას ქედის გარეშე. <ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ზემოდან დანახვისას, თავის ქალას წინა და უკანა მხარეები გაფართოებული იყო, ფართო წინა მხარე კი [[იხვისებრნი|იხვის]] [[ნისკარტი|ნისკარტის]] ან კოვზის ნისკარტის ფორმას ქმნიდა. ნისკარტი უკბილო იყო და ზედა და ქვედა ნისკარტები [[კრეატინი|კერატინით]] იყო დაგრძელებული.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> კერატინით დაფარული ზედა ნისკარტის მნიშვნელოვანი ნაშთები ცნობილია სენკენბერგის მუზეუმში დაცული „მუმიიდან“.<ref> Glut, Donald F. (1997). "Edmontosaurus". Dinosaurs: The Encyclopedia. Jefferson, North Carolina: McFarland & Co. pp. 389–396. ISBN 978-0-89950-917-4.</ref> ამ ნიმუშში, ნისკარტის შემონახული არაძვლოვანი ნაწილი ძვლის მიღმა მინიმუმ 8 სანტიმეტრით (3.1 ინჩით) იყო გადაჭიმული, ვერტიკალურად ქვემოთ იყო გამოწეული.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 110–117.</ref> ედმონტოზავრის ცხვირის ღიობები წაგრძელებული იყო და ღრმა ჩაღრმავებებში იყო განლაგებული, რომლებიც ზემოდან, უკნიდან და ქვემოდან განსხვავებული ძვლოვანი კიდეებით იყო გარშემორტყმული.<ref> Hopson, James A. (1975). "The evolution of cranial display structures in hadrosaurian dinosaurs". Paleobiology. 1 (1): 21–43. Bibcode:1975Pbio....1...21H. doi:10.1017/S0094837300002165. S2CID 88689241.</ref> სულ მცირე ერთ შემთხვევაში (სენკენბერგის ნიმუში), თვალის ბუდეებში იშვიათად შემონახული სკლერული რგოლები იყო შემონახული.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 128–130.</ref> ედმონტოზავრის ნიმუშში ასევე აღმოაჩინეს კიდევ ერთი იშვიათად შესამჩნევი ძვალი, ღეროსებრი ძვალი ([[ქვეწარმავლები|ქვეწარმავლების]] ყურის ძვალი).<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ვარაუდობენ, რომ ედმონტოზავრს შესაძლოა ბინოკულარული ხედვა ჰქონოდა E. regalis- ის (CMN 2289) თითქმის სრული თავის ქალის 3D სკანირების საფუძველზე.<ref>Sullivan, C.; Sissons, R.; Sharpe, H.; Nguyen, K.; Theurer, B. (2024). "Skeletal reconstruction of fossil vertebrates as a process of hypothesis testing and a source of anatomical and palaeobiological inferences". Comptes Rendus Palevol. 23 (5): 69–83. doi:10.5852/cr-palevol2024v23a5.</ref> [[File:Edmontosaurus regalis CMN 2289 teeth.png|thumb|Dentition close-ups of ''E. regalis'' (specimen CMN 2289)]] კბილები მხოლოდ ზედა ყბაში (ლოყების ზედა ნაწილში) და კბილანებში (ქვედა ყბის მთავარი ძვალი) იყო. კბილების განახლება მუდმივად ხდებოდა, ფორმირებას დაახლოებით ნახევარი წელი სჭირდებოდა.<ref>Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> ისინი შედგებოდა ქსოვილის ექვსი ტიპისგან, რაც კონკურენციას უწევდა [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვრების]] კბილების სირთულეს.<ref>Erickson, Gregory M.; Krick, Brandon A.; Hamilton, Matthew; Bourne, Gerald R.; Norell, Mark A.; Lilleodden, Erica; Sawyer, W. Gregory. (2012). "Complex dental structure and wear biomechanics in hadrosaurid dinosaurs". Science. 338 (6103): 98–101. Bibcode:2012Sci...338...98E. doi:10.1126/science.1224495. PMID 23042891. S2CID 35186603. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> ისინი სვეტებად იზრდებოდა, თითოეულში მაქსიმუმ ექვსი დაფიქსირდა და სვეტების რაოდენობა ცხოველის ზომის მიხედვით იცვლებოდა.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> ორივე სახეობისთვის სვეტების ცნობილი რაოდენობაა: E.regalis-ისთვის 51-დან 53-მდე სვეტი ზედა ყბაზე და 48-დან 49-მდე კბილანზე (ზედა ყბის კბილები ოდნავ ვიწროა, ვიდრე ქვედა ყბის); და E.annectens-ისთვის (E. saskatchewanensis-ის ნიმუში) 52 სვეტი ზედა ყბაზე და 44 კბილანზე.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ===პოსტკრანიალური ჩონჩხი=== [[File:Edmontosaurus pelvis left.jpg|thumb|left|Hip bones of ''E. annectens'']] ხერხემლის რაოდენობა ნიმუშებს შორის განსხვავებულია. E.regalis-ს ჰქონდა ცამეტი კისრის ხერხემალი, თვრამეტი უკანა ხერხემალი, ცხრა თეძოს ხერხემალი და უცნობი რაოდენობის კუდის ხერხემალი.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164.</ref> ერთ ნიმუშს, რომელიც ოდესღაც Anatosaurus edmontoni-ს ეკუთვნოდა (ახლა იგივედ ითვლება, რაც E.regalis), აღენიშნებოდა დამატებითი უკანა ხერხემალი და 85 კუდის ხერხემალი, აღდგენის რაოდენობის შესახებ ინფორმაცია არ ვრცელდება.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 151–164. </ref> სხვა [[ჰადროზავრიდები|ჰადროზავრიდებს]] მხოლოდ 50-დან 70-მდე კუდის ხერხემალი აქვთ,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ამიტომ, როგორც ჩანს, ეს გადაჭარბებული შეფასება იყო. ზურგის წინა ნაწილი მიწისკენ იყო მოხრილი, კისერი ზემოთ იყო მოხრილი, ზურგისა და კუდის დანარჩენი ნაწილი კი ჰორიზონტალურად იყო დაჭერილი.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[ზურგი|ზურგისა]] და კუდის უმეტესი ნაწილი გამაგრებული იყო გაძვლოვანი მყესებით, რომლებიც განლაგებული იყო ბადისებრ ძაფებად ხერხემლის ნერვული ეკლების გასწვრივ. ეს მდგომარეობა აღწერილია, როგორც ზურგის და კუდის სულ მცირე ნაწილის „რამროდის“ გასწორება.<ref>Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref><ref> Galton, Peter M. (1970). "The posture of hadrosaurian dinosaurs". Journal of Paleontology. 44 (3): 464–473. JSTOR 1302582.</ref> გაძვლოვანებული მყესები განიმარტება, როგორც ხერხემლის სვეტის გამაგრება გრავიტაციული სტრესის მიმართ, რაც გამოწვეულია დიდი ცხოველის ჰორიზონტალური ხერხემლის სვეტით, რომელიც ძირითადად უკანა ფეხებითა და თეძოებით არის დაყრდნობილი.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref> {{multiple image | align = right | ჯამური სიგანე = 480 | ფაილი1 = Edmontosaurus AMNH 5060 manus.png | წარწერა1 = [[AMNH 5060|AMNH 5060-ის]] ეტიკეტირებული მანუსი | ფაილი2 = Senckenberg mummy hand.png | width2 = 900 | height2 = 900 | წარწერა2 = [[SMF R 4036|SMF R 4036-ის]] ეტიკეტირებული მანუსი | ფაილი3 = Edmontosaurus NDGS 2000 right manus.png | width3 = 100 | height3 = 200 | წარწერა3 =[[NDGS 2000|NDGS 2000-ის]] ეტიკეტირებული მანუსები | ფაილი4 = | width4 = 200 | height4 = 100 | წარწერა4 = | footer = All images have been rendered with the same height except for image3, which is 100/200 = 1/2 the height of the other images. Image4 is 200/100 = 2 times the height of image1, so only its top half is visible. Total width set to 480px. }} მხრის პირები გრძელი, ბრტყელი, პირის მსგავსი ძვლები იყო, რომლებიც დაახლოებით ხერხემლის სვეტის პარალელურად იყო განლაგებული. თეძოები სამი ელემენტისგან შედგებოდა: წაგრძელებული თეძოს ძვალი ფეხთან სახსრის ზემოთ, ქვედა და უკანა საზარდულის ძვალი გრძელი, თხელი ჯოხით და წინ მდებარე ბოქვენის ძვალი, რომელიც ფირფიტისებრ სტრუქტურად იყო გაშლილი. თეძოს სტრუქტურა ცხოველს ზურგზე გამართულად დგომაში ხელს უშლიდა, რადგან ასეთ მდგომარეობაში [[ბარძაყის ძვალი]] თეძოსა და ბოქვენის ძვლის სახსარს მიაწვებოდა და არა მხოლოდ მყარ თეძოს ძვალს. ცხრა შერწყმული თეძოს მალა თეძოს საყრდენს უზრუნველყოფდა.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> წინა ფეხები უკანა ფეხებთან შედარებით უფრო მოკლე და ნაკლებად მძიმე აგებულების იყო. ზედა მკლავს კუნთების მიმაგრებისთვის დიდი დელტოპექტორული ქედი ჰქონდა, ხოლო იდაყვის ძვალი და [[სხივის ძვალი]] წვრილი იყო. ზედა მკლავი და წინამხარი მსგავსი სიგრძის იყო. მაჯა მარტივი იყო, მხოლოდ ორი პატარა ძვლით. თითოეულ ხელს ოთხი თითი ჰქონდა, ცერა თითის (პირველი თითი) გარეშე. საჩვენებელი (მეორე), მესამე და მეოთხე თითები დაახლოებით ერთი სიგრძის იყო და ხორციან საფარში იყო გაერთიანებული. მიუხედავად იმისა, რომ მეორე და მესამე თითებს ჩლიქის მსგავსი ჩლიქები ჰქონდათ, ეს ძვლებიც კანში იყო და გარედან არ ჩანდა. ნეკა თითი დანარჩენი სამისგან განსხვავდებოდა და გაცილებით მოკლე იყო. [[ბარძაყის ძვალი]] მყარი და სწორი იყო, უკანა მხარის დაახლოებით ნახევარზე გამოწეული ფლანგით.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> ეს ქედი თეძოებსა და კუდზე მიმაგრებული ძლიერი კუნთებისთვის იყო განკუთვნილი, რომლებიც ბარძაყებს (და შესაბამისად, უკანა ფეხებს) უკან წევდნენ და ხელს უწყობდნენ კუდის, როგორც ბალანსის ორგანოს გამოყენებას.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 98–110.</ref> თითოეულ ტერფს სამი თითი ჰქონდა, დიდი და პატარა თითის გარეშე. თითებს ჩლიქის მსგავსი წვერები ჰქონდათ.<ref> Lull, Richard Swann; Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. Geological Society of America Special Paper 40. Geological Society of America. pp. 50–93.</ref> ===რბილი ქსოვილი=== [[ფაილი:Edmontosaurus mummy AMNH 5060 skin back of skull.png|მინი|მარცხნივ|ალტ=AMNH 5060 -ის თავის უკანა ნაწილის კანის ანაბეჭდები|AMNH 5060 -ის კისრის ფრიალა კანის ანაბეჭდები]] Edmontosaurus annectens- ის მრავალი ნიმუში აღმოჩენილია შენახული [[კანი|კანის]] ანაბეჭდებით. რამდენიმე მათგანი ფართოდ არის გახმაურებული, მაგალითად, XX საუკუნის დასაწყისის „<nowiki/>[[ტრაქოდონის მუმია]]<nowiki/>“ <ref> Osborn, Henry Fairfield (1909). "The epidermis of an iguanodont dinosaur". Science. 29 (750): 793–795. Bibcode:1909Sci....29..793F. doi:10.1126/science.29.750.793. PMID 17787819.</ref><ref>Osborn, Henry Fairfield (1912). "Integument of the iguanodont dinosaur Trachodon". Memoirs of the American Museum of Natural History. 1: 33–54. hdl:2246/49. </ref> და „დაკოტას“ მეტსახელად ცნობილი ნიმუში,<ref> "Mummified Dinosaur Unveiled". National Geographic News. December 3, 2007. Archived from the original on October 31, 2012. Retrieved December 3, 2007.</ref><ref>Lee, Christopher (December 3, 2007). "Scientists Get Rare Look at Dinosaur Soft Tissue". Washington Post. Archived from the original on October 13, 2008. Retrieved December 3, 2007.</ref><ref> Manning, Phillip L.; Morris, Peter M.; McMahon, Adam; Jones, Emrys; Gize, Andy; Macquaker, Joe H. S.; Wolff, G.; Thompson, Anu; Marshall, Jim; Taylor, Kevin G.; Lyson, Tyler; Gaskell, Simon; Reamtong, Onrapak; Sellers, William I.; van Dongen, Bart E.; Buckley, Mike; Wogelius, Roy A. (2009). "Mineralized soft-tissue structure and chemistry in a mummified hadrosaur from the Hell Creek Formation, North Dakota (USA)". Proceedings of the Royal Society B. 276 (1672): 3429–3437. doi:10.1098/rspb.2009.0812. PMC 2817188. PMID 19570788. </ref> რომელიც, როგორც ჩანს, კანიდან ნარჩენ [[ორგანული ქიმია|ორგანულ ნაერთებს]] შეიცავს.<ref> Manning, Phillip L.; Morris, Peter M.; McMahon, Adam; Jones, Emrys; Gize, Andy; Macquaker, Joe H. S.; Wolff, G.; Thompson, Anu; Marshall, Jim; Taylor, Kevin G.; Lyson, Tyler; Gaskell, Simon; Reamtong, Onrapak; Sellers, William I.; van Dongen, Bart E.; Buckley, Mike; Wogelius, Roy A. (2009). "Mineralized soft-tissue structure and chemistry in a mummified hadrosaur from the Hell Creek Formation, North Dakota (USA)". Proceedings of the Royal Society B. 276 (1672): 3429–3437. doi:10.1098/rspb.2009.0812. PMC 2817188. PMID 19570788. </ref> ამ აღმოჩენების გამო, Edmontosaurus annectens-ის აქერცვლა ცნობილია სხეულის უმეტეს ნაწილზე. კანის ანაბეჭდები ნაკლებად ცნობილია E. regalis-ისთვის. ვაპიტის ფორმაციიდან მუმიფიცირებული ნიმუში ([[UALVP 53722]]), რომელიც თავზე ინარჩუნებს რბილქსოვილოვან თავის ქალას ქედის ან ნაკეცის ფორმას, ფილ რ. ბელმა და მისმა კოლეგებმა [[2014]] წელს E.regalis-ს მიაკუთვნეს,<ref> Bell, P. R.; Fanti, F.; Currie, P. J.; Arbour, V.M. (2013). "A Mummified Duck-Billed Dinosaur with a Soft-Tissue Cock's Comb". Current Biology. 24 (1): 70–75. doi:10.1016/j.cub.2013.11.008. PMID 24332547.</ref> თუმცა [[ჰენრი შარპის]] და მისი კოლეგების მიერ [[2025]] წელს ჩატარებულმა ხელახალმა კვლევამ აჩვენა, რომ ეს ნიმუში ვერ იქნება დარწმუნებით მიკუთვნებული ედმონტოზავრის არცერთ ცნობილ სახეობას და, შესაბამისად, ის, სავარაუდოდ, წარმოადგენს ედმონტოზაურის კუთვნილ ცალკეულ ტაქსონს, რაც იწვევს E.sp.-ზე სავარაუდოდ მინიჭებას.<ref> Sharpe, H. S.; Bell, P. R.; Baylatry, I.; Sissons, R.; Sullivan, C. (2025). "Re-evaluation of a soft crested Edmontosaurin, with implications for hadrosaurid life appearance and diversity". The Anatomical Record ar.70098. doi:10.1002/ar.70098. PMID 41316906. </ref> [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესის]] ოლქის მუზეუმში დაცული E.annectens-ის [[LACM 23502]] ნიმუშში არსებული შემონახული რამფოთეკა მიუთითებს, რომ ედმონტოზავრის [[ნისკარტი]] უფრო კაუჭის ფორმის და ფართო იყო, ვიდრე ადრე იყო გამოსახული სამეცნიერო და საზოგადოებრივ მედიაში გამოქვეყნებულ მრავალ ილუსტრაციაზე. ამჟამად უცნობია, შეინარჩუნა თუ არა ამ ნიმუშმა ნამდვილი რამფოთეკა თუ მხოლოდ [[ძვალი|ძვალზე]] მიმაგრებული შიდა სტრუქტურის ანაბეჭდს წარმოადგენს.<ref> "Enough with the "Duck-Billed Dinosaurs"". Archived from the original on April 18, 2018. Retrieved April 18, 2018.</ref><ref> "Shovel-Beaked, Not Duck-Billed". Archived from the original on April 18, 2018. Retrieved April 18, 2018.</ref><ref>Morris, William J. (1970). "Hadrosaurian dinosaur bills — morphology and function". Contributions in Science (Los Angeles County Museum of Natural History). 193: 1–14.</ref> ==კლასიპიკაცია== ედმონტოზავრი იყო [[ჰადროზავრიდი]] (იხვისნისკარტა დინოზავრი), [[დინოზავრები|დინოზავრების]] ოჯახის წევრი, რომელიც დღემდე მხოლოდ გვიანი [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდიდან]] არის ცნობილი. ის კლასიფიცირდება [[საუროლოფინები|საუროლოფინებში]] (მონაცვლეობით ჰადროზავრინებში), ჰადროზავრიდების კლადაში, რომლებსაც ღრუ ქედები არ ჰქონდათ. ჯგუფის სხვა წევრები არიან [[ბრაქილოფოსაურუსი]], [[გრიპოსაურუსი]], [[ლოფორჰოთონი]], [[მაიასაურა დინოზავრი|მაიასაურა]], [[ნააშოიბიტოსაურუსი]], [[პროსაუროლოფუსი]] და [[საუროლოფუსი]].<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ჯგუფი მოიცავს სახეობას Anatosaurus annectens (მონაცვლეობით Edmontosaurus annectens),<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> დიდი ჰადროზავრიდი დასავლეთ [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] სხვადასხვა უახლესი [[ცარცული პერიოდი|ცარცული პერიოდის]] წარმონაქმნიდან. გიგანტური [[ჩინეთი|ჩინური]] [[ჰადროზავრინი]] Shantungosaurus giganteus ანატომიურად ასევე მსგავსია ედმონტოზავრისა. [[მ.კ. ბრეტ-სურმანი|მ.კ. ბრეტ-სურმანმა]] აღმოაჩინა, რომ ეს ორი სახეობა მხოლოდ [[შანტუნგოზავრი|შანტუნგოზავრის]] უფრო დიდ ზომასთან დაკავშირებულ დეტალებში განსხვავდებოდა, რაც ამ უკანასკნელი გვარის შესახებ აღწერილ მონაცემებზე დაყრდნობით იყო დაფუძნებული.<ref>Brett-Surman, Michael K. (1989). A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. Ph.D. dissertation. Washington, D.C.: George Washington University.</ref> [[File: Hadrosaurinae premaxillae.jpg|მინი|მარჯვნივ]] რამდენიმე ჰადროზავრინის პრემახილისებრი უბნები შედარებულია (ედმონტოზავრის C და E მოდელებში).მიუხედავად იმისა, რომ ედმონტოზავრის, როგორც [[საუროლოფინი|საუროლოფინის]] სტატუსი სადავო არ გამხდარა, მისი ზუსტი განთავსება კლადში გაურკვეველია. ადრეული ფილოგენეზი, რომელიც წარმოდგენილია [[რ.ს. ლალისა]] და [[ნელდა რაიტი|ნელდა რაიტის]] [[1942]] წლის გავლენიან მონოგრაფიაში, ედმონტოზავრს და [[ანატოზავრუსი|ანატოზავრუსის]] სხვადასხვა სახეობას (რომელთა უმეტესობა მოგვიანებით ედმონტოზავრის დამატებით სახეობებად ან ნიმუშებად ჩაითვლებოდა) „ბრტყელთავიანი“ ჰადროზავრების რამდენიმე შტოს შორის ერთ შტოდ მოიხსენიებდა.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. p. 48.</ref> კლადისტური მეთოდების გამოყენებით ჩატარებულმა ერთ-ერთმა პირველმა ანალიზმა აჩვენა, რომ ის დაკავშირებული იყო ანატოზავრთან (ანატოტიტანი) და [[შანტუნგოსავრუსი|შანტუნგოსავრუსთან]] არაფორმალურ „ედმონტოზავრების“ კლადაში, რომელიც დაწყვილებული იყო წვერქუშიან „<nowiki/>[[საუროლოფები|საუროლოფებთან]]<nowiki/>“ და უფრო შორეულად ენათესავებოდა „<nowiki/>[[ბრაქილოფოსავრები|ბრაქილოფოსავრებს]]<nowiki/>“ და თაღოვან „<nowiki/>[[გრიპოზავრები|გრიპოზავრებს]]<nowiki/>“<ref>Weishampel, David B.; Horner, Jack R. (1990). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (1st ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 534–561. ISBN 978-0-520-06727-1.</ref> [[ტერი გეითსი|ტერი გეითსის]] და [[სკოტ სემპსონი|სკოტ სემპსონის]] [[2007]] წელს ჩატარებულმა კვლევამ მსგავსი შედეგები აჩვენა იმით, რომ ედმონტოზავრი Saurolophus-თან და Prosaurolophus-თან ახლოს დარჩა და Gryposaurus-ისგან, ხოლო Brachylophosaurus-ისგან და Maiasaura-სგან შედარებით დაშორებული იყო.<ref> Gates, Terry A.; Sampson, Scott D. (2007). "A new species of Gryposaurus (Dinosauria: Hadrosauridae) from the late Campanian Kaiparowits Formation, southern Utah, USA". Zoological Journal of the Linnean Society. 151 (2): 351–376. doi:10.1111/j.1096-3642.2007.00349.x.</ref> თუმცა, Hadrosauridae-ს უახლესი მიმოხილვა, რომელიც [[ჯეკ ჰორნერი|ჯეკ ჰორნერმა]] და მისმა კოლეგებმა ([[2004]]) ჩაატარეს, შესამჩნევად განსხვავებულ შედეგს იძლევა: ედმონტოზავრი Gryposaurus-სა და „brachylophosaurus“-ს შორის იყო მოქცეული და Saurolophus- ისგან დაშორებით იყო.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ედმონტოზავრი [[საუროლოფიანები|საუროლოფიანების]] ტომ Edmontosaurini-ს თანამოძმე გვარია, რომელიც ასევე მოიცავს ისეთ ტაქსონებს, როგორიცაა Shantungosaurus, Kerberosaurus და Laiyangosaurus.<ref> Kobayashi, Yoshitsugu; Nishimura, Tomohiro; Takasaki, Ryuji; Chiba, Kentaro; Fiorillo, Anthony R.; Tanaka, Kohei; Chinzorig, Tsogtbaatar; Sato, Tamaki; Sakurai, Kazuhiko (September 5, 2019). "A New Hadrosaurine (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Marine Deposits of the Late Cretaceous Hakobuchi Formation, Yezo Group, Japan". Scientific Reports. 9 (1): 12389. Bibcode:2019NatSR...912389K. doi:10.1038/s41598-019-48607-1. PMC 6728324. PMID 31488887.</ref> {{clade|style=font-size:85%; line-height:85%; |label1=[[Hadrosaurinae]] |1={{clade |1=''[[Hadrosaurus]]'' |2={{clade |1=[[Brachylophosaurini]] <span style="{{MirrorH}}">[[File:Brachylophosaurus canadensis.png|60 px]]</span> |2={{clade |1=[[Kritosaurini]] <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kritosaurus navajovius.png|60 px]]</span> |2={{clade |1=[[Saurolophini]] <span style="{{MirrorH}}">[[File:Saurolophus osborni.png|60 px]]</span> |2={{clade |label1=[[Edmontosaurini]] |1={{clade |1={{clade |1=''[[Kamuysaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kamuysaurus japonicus.png|60 px]]</span> |2={{clade |1=''[[Kerberosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kerberosaurus manakini.png|60 px]]</span> |2=''[[Laiyangosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Laiyangosaurus youngi.png|60 px]]</span>}} }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Shantungosaurus giganteus.png|60 px]]</span> |2={{clade |label1='''''Edmontosaurus''''' |1={{clade |1='''''Edmontosaurus annectens''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Edmontosaurus annectens.png|60 px]]</span> |2='''''Edmontosaurus regalis''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Life reconstruction of Edmontosaurus regalis.png|60 px]]</span>}} }} }} }} }} }} }} }} }} }} ==კლადოგრამა== {{clade| style=font-size:85%;line-height:85% |label1='''Saurolophinae''' |1={{clade |label1=Brachylophosaurini |1={{clade |1={{clade |1=''[[Wulagasaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Wulagasaurus dongi.png|60px]]</span> |2=''[[Acristavus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Acristavus gagslarsoni.png|60px]]</span> }} |2={{clade |1=''[[Maiasaura]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Maiasaura peeblesorum.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Probrachylophosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Probrachylophosaurus bergei.png|60px]]</span> |2=''[[Brachylophosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Brachylophosaurus canadensis.png|60px]]</span> }} }} }} |2={{clade |1={{clade |label1=Austrokritosauria |1={{clade |1=''[[Secernosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Secernosaurus koerneri.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Bonapartesaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Bonapartesaurus rionegrensis.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Kelumapusaura]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kelumapusaura machi.png|60px]]</span> |2=''[[Huallasaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Huallasaurus australis.png|60px]]</span> }} }} }} |label2=Kritosaurini |2={{clade |1=''[[Kritosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kritosaurus navajovius.png|60px]]</span> |2={{clade |1={{clade |1=''[[Rhinorex]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Rhinorex condrupus.png|60px]]</span> |2=''[[Gryposaurus latidens]]'' }} |3={{clade |1=''Gryposaurus notabilis'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Gryposaurus notabilis.png|60px]]</span> |2=''Gryposaurus monumentensis'' }} }} }} }} |2={{clade |1=''[[Kamuysaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kamuysaurus japonicus.png|60px]]</span> |2={{clade |label1=Saurolophini |1={{clade |1=''[[Prosaurolophus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Prosaurolophus maximus.png|60px]]</span> |2={{clade |1=''[[Saurolophus osborni]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Saurolophus osborni.png|60px]]</span> |2=''Saurolophus angustirostris'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Saurolophus angustirostris.png|60px]]</span>}} }} |label2=Edmontosaurini |2={{clade |1={{clade |1=''[[Laiyangosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Laiyangosaurus youngi.png|60px]]</span> |2=''[[Kerberosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Kerberosaurus manakini.png|60px]]</span> }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus]]'' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Shantungosaurus giganteus.png|60px]]</span> |2={{clade |1='''''Edmontosaurus regalis''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Life reconstruction of Edmontosaurus regalis.png|60px]]</span> |2='''''Edmontosaurus annectens''''' <span style="{{MirrorH}}">[[File:Edmontosaurus annectens.png|60 px]]</span> }} }} }} }} }} }} }} }} {{clade |style=font-size:95%; line-height:95% |label1=[[Saurolophinae]] |1={{clade |label1=[[Brachylophosaurini]] |1={{clade |1=''[[Acristavus|Acristravus gagstarsoni]]'' |2={{clade |1=''[[Brachylophosaurus canadensis]]'' |2=''[[Maiasaura peeblesorum]]'' }} }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus giganteus]]'' |2={{clade |label1='''''Edmontosaurus''''' |1={{clade |1='''''Edmontosaurus regalis''''' |2='''''Edmontosaurus annectens''''' }} |2={{clade |label1=[[Saurolophini]] |1={{clade |1=''[[Kerberosaurus manakini]]'' |2={{clade |1=Sabinas OTU |2={{clade |1=''[[Prosaurolophus maximus]]'' |label2=''[[Saurolophus]]'' |2={{clade |1=''[[Saurolophus morrisi]]'' |2={{clade |1=''[[Saurolophus osborni]]'' |2=''[[Saurolophus angustirostris]]'' }} }} }} }} }} |label2=[[Kritosaurini]] |2={{clade |1=''[[Wulagasaurus dongi]]'' |2={{clade |1=''[[Kritosaurus navajovius]]'' |2={{clade |1={{clade |1= ''[[Aquilarhinus]]'' |2={{clade |1=''[[Secernosaurus koerneri]]'' |2=''[[Willinakaqe salitralensis]]'' }} }} |label2=''[[Gryposaurus]]'' |2={{clade |1=''[[Gryposaurus latidens]]'' |2={{clade |1=''[[Gryposaurus notabilis]]'' |2=''[[Gryposaurus monumentensis]]'' }} }} }} }} }} }} }} }} }} }} {{clade| style=font-size:90%;line-height:85% |label1=[[Saurolophinae]] |1={{clade |1={{clade |1={{clade |1=''[[Wulagasaurus]]''[[File:Wulagasaurus dongi.png|60px]] |2=''[[Acristavus]]''[[File:Acristavus gagslarsoni.png|60px]] }} |2={{clade |1=''[[Maiasaura]]'' [[File:Maiasaura peeblesorum.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Probrachylophosaurus]]'' [[File:Probrachylophosaurus bergei.png|60px]] |2=''[[Brachylophosaurus]]'' [[File:Brachylophosaurus canadensis.png|60px]] }} }} }} |2={{clade |1={{clade |label1=[[Austrokritosauria]] |1={{clade |1=''[[Secernosaurus]]'' [[File:Secernosaurus koerneri.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Bonapartesaurus]]'' [[File:Bonapartesaurus rionegrensis.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Kelumapusaura]]'' [[File:Kelumapusaura machi.png|60px]] |2=''[[Huallasaurus]]'' [[File:Huallasaurus australis.png|60px]] }} }} }} |label2=[[Kritosaurini]] |2={{clade |1=''[[Kritosaurus]]'' [[File:Kritosaurus navajovius.png|60px]] |2={{clade |1={{clade |1=''[[Rhinorex]]'' [[File:Rhinorex condrupus.png|60px]] |2=''[[Gryposaurus latidens]]'' }} |3={{clade |1=''[[Gryposaurus notabilis]]'' [[File:Gryposaurus notabilis.png|60px]] |2=''[[Gryposaurus monumentensis]]'' }} }} }} }} |2={{clade |1=''[[Kamuysaurus]]'' [[File:Kamuysaurus japonicus.png|60px]] |2={{clade |1={{clade |1=''[[Prosaurolophus]]'' [[File:Prosaurolophus maximus.png|60px]] |2={{clade |1=''[[Saurolophus osborni]]'' [[File:Saurolophus osborni.png|60px]] |2=''Saurolophus angustirostris'' [[File:Saurolophus angustirostris.png|60px]]}} }} |2={{clade |1={{clade |1=''[[Laiyangosaurus]]'' [[File:Laiyangosaurus youngi.png|60px]] |2=''[[Kerberosaurus]]'' [[File:Kerberosaurus manakini.png|60px]] }} |2={{clade |1=''[[Shantungosaurus]]'' [[File:Shantungosaurus giganteus.png|60px]] |2={{clade |1='''''Edmontosaurus regalis''''' <div style="{{MirrorH}}">[[File:Edmontosaurus BW.jpg|60px]]</div> |2=''''Edmontosaurus annectens''''[[File:Anatotitan BW.jpg|60px]] }} }} }} }} }} }} }} }} ==პალეონტოლოგია== ===დიეტა და კვება=== [[File:Knight hadrosaurs.jpg|thumb|left|1897 restoration by [[Charles R. Knight]] of ''E. annectens'' as semi-aquatic animals that could only chew soft water plants, a popular idea at the time which is now outdated]] როგორც [[ჰადროზავრიდი]], ედმონტოზავრი დიდი ხმელეთის [[ბალახისმჭამელები|ბალახისმჭამელი]] იყო. მისი [[კბილი|კბილები]] მუდმივად იცვლებოდა და იფუთებოდა სტომატოლოგიურ ბატარეებში, რომლებიც ასობით კბილს შეიცავდა, რომელთაგან მხოლოდ მცირე ნაწილი იყო ნებისმიერ დროს გამოყენებული.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ის თავის ფართო [[ნისკარტი|ნისკარტს]] იყენებდა ფხვიერი საკვების დასაჭრელად, შესაძლოა მოჭრით,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> ან ყბების ნიჟარისებრი ფორმით დახურვით ტოტებსა და ტოტებზე და შემდეგ უფრო მკვებავი ფოთლებისა და ყლორტების მოცილებით.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref> იმის გამო, რომ კბილების რიგები ღრმად არის ჩაღრმავებული ყბების გარედან და სხვა ანატომიური დეტალების გამო, ვარაუდობენ, რომ ედმონტოზავრს და სხვა ორნითიშების უმეტესობას ჰქონდა ლოყის მსგავსი სტრუქტურები, კუნთოვანი ან არაკუნთოვანი. ლოყების ფუნქცია იყო საკვების პირის ღრუში შენარჩუნება.<ref>Galton, Peter M. (1973). "The cheeks of ornithischian dinosaurs". Lethaia. 6 (1): 67–89. Bibcode:1973Letha...6...67G. doi:10.1111/j.1502-3931.1973.tb00873.x.</ref><ref> Fastovsky, D.E., and Smith, J.B. (2004). "Dinosaur paleoecology." The Dinosauria. pp. 614–626.</ref> ცხოველის კვების დიაპაზონი უნდა ყოფილიყო მიწის დონიდან დაახლოებით 4 მეტრამდე (13 ფუტი) სიმაღლეზე.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[1960-იანები|1960]]-იან და [[1970-იანები|1970]]-იან წლებამდე, ედმონტოზავრის მსგავსი ჰადროზავრების გაბატონებული ინტერპრეტაცია იყო ის, რომ ისინი წყლის მცენარეები იყვნენ და წყლის მცენარეებით იკვებებოდნენ. <ref> Barrett, Paul M. (2005). "The diet of ostrich dinosaurs (Theropoda: Ornithomimosauria)". Palaeontology. 48 (2): 347–358. Bibcode:2005Palgy..48..347B. doi:10.1111/j.1475-4983.2005.00448.x.</ref> ამის მაგალითია [[უილიამ მორისი|უილიამ მორისის]] [[1970]] წლის ინტერპრეტაცია ედმონტოზავრის თავის ქალას შესახებ, რომელსაც [[ნისკარტი|ნისკარტის]] უძვლო ნარჩენები ჰქონდა. მან ივარაუდა, რომ ცხოველის რაციონი თანამედროვე [[იხვები|იხვების]] მსგავსი იყო, წყლიდან [[მცენარეები|მცენარეების]] და წყლის [[უხერხემლოები|უხერხემლოების]], როგორიცაა [[მოლუსკები]] და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირები]], ფილტრავდა და წყალს ზედა ნისკარტის შიდა ზედაპირის გასწვრივ V-ფორმის ღარებით გამოყოფდა.<ref> Morris, William J. (1970). "Hadrosaurian dinosaur bills — morphology and function". Contributions in Science (Los Angeles County Museum of Natural History). 193: 1–14.</ref> ნისკარტის ეს ინტერპრეტაცია უარყოფილია, რადგან ღარები და ქედები უფრო [[ბალახისმჭამელები|ბალახისმჭამელი]] [[კუ|კუს]] ნისკარტების მსგავსია, ვიდრე ფილტრით მკვებავი [[ფრინველები|ფრინველების]] მოქნილი სტრუქტურების მსგავსი.<ref> Barrett, Paul M. (2005). "The diet of ostrich dinosaurs (Theropoda: Ornithomimosauria)". Palaeontology. 48 (2): 347–358. Bibcode:2005Palgy..48..347B. doi:10.1111/j.1475-4983.2005.00448.x.</ref> რადგან [[კბილი|კბილების]] მიკროცვეთის ტექსტურაზე ნაკაწრები დომინირებს, უილიამსი და სხვები ვარაუდობდნენ, რომ ედმონტოზავრი მძოვდა და არა მჭრელი, რომელსაც, სავარაუდოდ, ნაკლები ნაკაწრი ექნებოდა ნაკლები აბრაზიული მასალების მოხმარების გამო. გადაყლაპული აბრაზივების კანდიდატებს შორისაა [[სილიციუმი|სილიციუმით]] მდიდარი [[მცენარეები]], როგორიცაა [[ცხენიკუდა|ცხენის კუდი]] და ნიადაგი, რომელიც შემთხვევით გადაყლაპეს მიწის დონეზე კვების გამო.<ref>Williams, Vincent S.; Barrett, Paul M.; Purnell, Mark A. (2009). "Quantitative analysis of dental microwear in hadrosaurid dinosaurs, and the implications for hypotheses of jaw mechanics and feeding". Proceedings of the National Academy of Sciences. 106 (27): 11194–11199. Bibcode:2009PNAS..10611194W. doi:10.1073/pnas.0812631106. PMC 2708679. PMID 19564603.</ref> თუმცა, სხვა ჰადროზავრიდების კბილის მიკროცვეთის ტექსტურებთან შედარებით, ედმონტოზავრის მონაცემები არ მიუთითებს იმაზე, რომ მის მიერ მოხმარებული საკვების აბრაზიულობა მნიშვნელოვნად მეტი იყო, ვიდრე სხვა ჰადროზავრიდების მიერ მოხმარებული.<ref> Kubo, Tai; Kubo, Mugino O.; Sakamoto, Manabu; Winkler, Daniela E.; Shibata, Masateru; Zheng, Wenjie; Jin, Xingsheng; You, Hai-Lu (December 1, 2023). "Dental microwear texture analysis reveals a likely dietary shift within Late Cretaceous ornithopod dinosaurs". Palaeontology. 66 (6) e12681. doi:10.1111/pala.12681. ISSN 0031-0239. Retrieved August 12, 2025 – via Wiley Online Library.</ref> მაღალი განედის რეგიონებში, როგორიცაა [[ალასკა|ალიასკა]], [[წიწვოვანი მცენარეები]] იქნებოდა დომინანტური საკვების წყარო, თუმცა ედმონტოზავრის დიეტა სეზონურად ცვალებადი იქნებოდა.<ref> Fiorillo, Anthony Ricardo (March 11, 2011). "Microwear patterns on the teeth of northern high latitude hadrosaurs with comments on microwear patterns in hadrosaurs as a function of latitude and seasonal ecological constraints" (PDF). Palaeontologia Electronica. 14 (3): 1–17. Retrieved March 16, 2026.</ref> კბილის სტრუქტურა მიუთითებს დაჭრისა და დაფქვის კომბინირებულ შესაძლებლობებზე.<ref>Erickson, Gregory M.; Krick, Brandon A.; Hamilton, Matthew; Bourne, Gerald R.; Norell, Mark A.; Lilleodden, Erica; Sawyer, W. Gregory. (2012). "Complex dental structure and wear biomechanics in hadrosaurid dinosaurs". Science. 338 (6103): 98–101. Bibcode:2012Sci...338...98E. doi:10.1126/science.1224495. PMID 23042891. S2CID 35186603. Archived from the original on August 19, 2018. Retrieved August 6, 2018.</ref> ჰადროზავრიდ კლაოზავრში გასტროლიტების, ანუ კუჭის ქვების, შესახებ ცნობები სინამდვილეში სავარაუდოდ ორმაგ არასწორ იდენტიფიკაციას ეფუძნება. პირველ რიგში, ნიმუში სინამდვილეში Edmontosaurus annectens-ს ეკუთვნის. [[ბარნუმ ბრაუნი|ბარნუმ ბრაუნმა]], რომელმაც ნიმუში [[1900]] წელს აღმოაჩინა, მას კლაოზავრი უწოდა, რადგან იმ დროს E.annectens კლაოზავრის სახეობად ითვლებოდა. გარდა ამისა, უფრო სავარაუდოა, რომ სავარაუდო გასტროლიტები დაკრძალვის დროს ჩარეცხილი ხრეშის ნაყოფია.<ref> Creisler, Benjamin S. (2007). "Deciphering duckbills: a history in nomenclature". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 185–210. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> ===ნაწლავის შიგთავსი=== [[File:Pasta - mummified trachodon - AmMusNatHist.jpg|thumb|Possible gut contents were reported from the "Trachodon mummy" at the American Museum of Natural History, but were never described.]] შტერნბერგების მიერ შეგროვებული ორივე „მუმიის“ ნიმუშს, სავარაუდოდ, ნაწლავების შიგთავსი ჰქონდა. [[ჩარლზ ჰ. შტერნბერგი|ჩარლზ ჰ. შტერნბერგმა]] ამერიკის ბუნების ისტორიის მუზეუმის ნიმუშში კარბონიზებული ნაწლავების შიგთავსის არსებობის შესახებ განაცხადა,<ref>Sternberg, Charles H. (1909). "A new Trachodon from the Laramie Beds of Converse County, Wyoming". Science. 29 (749): 753–54. Bibcode:1909Sci....29..747G. doi:10.1126/science.29.749.747. PMID 17840008.</ref> თუმცა ეს მასალა აღწერილი არ არის.<ref>Currie, Philip J.; Koppelhus, Eva B.; Muhammad, A. Fazal (1995). ""Stomach" contents of a hadrosaurid from the Dinosaur Park Formation (Campanian, Upper Cretaceous) of Alberta, Canada". In Sun Ailing; Wang Yuangqing (eds.). Sixth Symposium on Mesozoic Terrestrial Ecosystems and Biota, Short Papers. Beijing: China Ocean Press. pp. 111–114. ISBN 978-7-5027-3898-3.</ref> სენკენბერგის მუზეუმის ნიმუშში მცენარეული ნაშთები აღწერილია, მაგრამ მათი ინტერპრეტაცია რთული აღმოჩნდა. ჩონჩხში ნაპოვნი მცენარეები მოიცავდა წიწვოვანი Cunninghamites elegans-ის წიწვებს, წიწვოვანი და ფართოფოთლოვანი ხეების ტოტებს და მრავალ პატარა თესლს ან ნაყოფს.<ref>Kräusel, R. (1922). "Die Nahrung von Trachodon". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 80. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> [[1922]] წელს მათი აღწერის შემდეგ, ისინი გერმანულენოვან ჟურნალ Paläontologische Zeitschrift-ში დებატების საგანი გახდა. კროუსელმა, რომელმაც აღწერა მასალა, ის ცხოველის ნაწლავების შიგთავსად განმარტა,<ref>Kräusel, R. (1922). "Die Nahrung von Trachodon". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 80. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> ხოლო აბელს არ შეეძლო გამორიცხა, რომ მცენარეები სიკვდილის შემდეგ ჩონჩხში იყო გარეცხილი.<ref> Abel, O. (1922). "Diskussion zu den Vorträgen R. Kräusel and F. Versluys". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 87. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> იმ დროს ჰადროზავრიდები წყლის ცხოველებად ითვლებოდა და კროუსელმა აღნიშნა, რომ ნიმუში არ გამორიცხავდა ჰადროზავრიდების მიერ წყლის მცენარეებით კვებას.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref><ref>Kräusel, R. (1922). "Die Nahrung von Trachodon". Paläontologische Zeitschrift (in German). 4 (2–3): 80. doi:10.1007/BF03041547. S2CID 186239385.</ref> ნაწლავების შესაძლო შიგთავსის აღმოჩენამ ინგლისურენოვან წრეებში მცირე გავლენა მოახდინა, გარდა წყლისა და ხმელეთის [[დიქოტომია (აპორია)|დიქოტომიის]] კიდევ ერთი მოკლე ხსენებისა,<ref>Wieland, G. R. (1925). "Dinosaur feed". Science. 61 (1589): 601–603. Bibcode:1925Sci....61..601W. doi:10.1126/science.61.1589.601. PMID 17792714.</ref> სანამ [[ჯონ ოსტრომი]] არ წამოჭრიდა ამ საკითხს სტატიაში, რომელშიც ხელახლა აფასებდა ჰადროზავრიდების წყალთან დაკავშირებული ძველი ინტერპრეტაციას. აღმოჩენის წყლის მოდელთან ადაპტაციის მცდელობის ნაცვლად, მან ეს გამოიყენა მტკიცებულებად, რომ [[ჰადროზავრიდები]] ხმელეთის [[ბალახისმჭამელები]] იყვნენ.<ref> Ostrom, John H. (1964). "A reconsideration of the paleoecology of the hadrosaurian dinosaurs". American Journal of Science. 262 (8): 975–997. Bibcode:1964AmJS..262..975O. doi:10.2475/ajs.262.8.975.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ჰადროზავრიდების ხმელეთის ცხოველებად მისეული ინტერპრეტაცია ზოგადად მიღებულია,<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> სენკენბერგის მცენარეული ნამარხები კვლავ ორაზროვანია. [[კენეტ კარპენტერი]] ვარაუდობს, რომ ისინი შეიძლება სინამდვილეში წარმოადგენდნენ მშიერი ცხოველის ნაწლავების შიგთავსს და არა ტიპიურ დიეტას.<ref> Carpenter, Kenneth (1987). "Paleoecological significance of droughts during the Late Cretaceous of the Western Interior". In Currie, Philip J.; Koster, Emlyn H. (eds.). Fourth Symposium on Mesozoic Terrestrial Ecosystems, Drumheller, August 10–14, 1987. Occasional Paper of the Tyrrell Museum of Palaeontology. Vol. 3. Drumheller, Alberta: Royal Tyrrell Museum of Palaeontology. pp. 42–47. ISBN 978-0-7732-0047-0.</ref><ref> Carpenter, Kenneth (2007). "How to make a fossil: part 2 – Dinosaur mummies and other soft tissue" (PDF). The Journal of Paleontological Sciences. online. Archived from the original (PDF) on August 23, 2009. Retrieved March 8, 2009.</ref> სხვა ავტორებმა აღნიშნეს, რომ რადგან [[მცენარეები|მცენარეული]] ნამარხები ნიმუშში მათი თავდაპირველი კონტექსტიდან იყო ამოღებული და ინტენსიურად იყო მომზადებული, აღარ არის შესაძლებელი თავდაპირველი ნაშრომის შემდგომი შესწავლა, რაც ღიად ტოვებს შესაძლებლობას, რომ [[მცენარეები]] წყალში ჩაძირული ნარჩენები იყო.<ref>Currie, Philip J.; Koppelhus, Eva B.; Muhammad, A. Fazal (1995). ""Stomach" contents of a hadrosaurid from the Dinosaur Park Formation (Campanian, Upper Cretaceous) of Alberta, Canada". In Sun Ailing; Wang Yuangqing (eds.). Sixth Symposium on Mesozoic Terrestrial Ecosystems and Biota, Short Papers. Beijing: China Ocean Press. pp. 111–114. ISBN 978-7-5027-3898-3.</ref><ref>Tweet, Justin S.; Chin, Karen; Braman, Dennis R.; Murphy, Nate L. (2008). "Probable gut contents within a specimen of Brachylophosaurus canadensis (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Upper Cretaceous Judith River Formation of Montana". PALAIOS. 23 (9): 624–635. Bibcode:2008Palai..23..624T. doi:10.2110/palo.2007.p07-044r. S2CID 131393649.</ref> ===იზოტოპური კვლევები=== [[File:Edmontosaurus regalis CMN 2289 maxillae.png|thumb|''E. regalis'' maxillae with teeth (specimen CMN 2289)]] ედმონტოზავრის დიეტა და ფიზიოლოგია შესწავლილია კბილის ემალში ჩაწერილი [[ნახშირბადი|ნახშირბადისა]] და [[ჟანგბადი|ჟანგბადის]] სტაბილური [[იზოტოპები|იზოტოპების]] გამოყენებით. კვების, სმისა და სუნთქვის დროს ცხოველები იღებენ ნახშირბადსა და ჟანგბადს, რომლებიც ძვლებში ინტეგრირდება. ამ ორი ელემენტის [[იზოტოპები]] განისაზღვრება სხვადასხვა შინაგანი და გარე ფაქტორებით, როგორიცაა შეჭმული მცენარეების ტიპი, ცხოველის [[ფიზიოლოგია]], მარილიანობა და [[კლიმატი]]. თუ ნამარხებში იზოტოპების თანაფარდობა არ იცვლება გაქვავებით და შემდგომი ცვლილებებით, მათი შესწავლა შესაძლებელია საწყისი ფაქტორების შესახებ ინფორმაციის მისაღებად; [[თბილსისხლიანი ცხოველები|თბილსისხლიან]] ცხოველებს ექნებათ გარკვეული იზოტოპური შემადგენლობა მათ გარემოსთან შედარებით, ცხოველებს, რომლებიც მიირთმევენ გარკვეული ტიპის [[მცენარეები|მცენარეებს]] ან იყენებენ გარკვეულ საჭმლის მომნელებელ პროცესებს, ექნებათ განსხვავებული იზოტოპური შემადგენლობა და ა.შ. მინანქარი ჩვეულებრივ გამოიყენება, რადგან მინანქრის შემქმნელი მინერალის სტრუქტურა მას ჩონჩხის ქიმიური ცვლილებების მიმართ ყველაზე მდგრად მასალად აქცევს.<ref> Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> [[2004]] წელს კეტრინ თომასისა და სანდრა კარლსონის მიერ ჩატარებულ კვლევაში გამოყენებული იქნა სამი ინდივიდის ზედა ყბის [[კბილი|კბილები]], რომლებიც აღიქმებოდა როგორც არასრულწლოვანი, სუბზრდასრული და ზრდასრული, რომლებიც აღებული იყო სამხრეთ დაკოტას კორსონის ოლქის ჰელ კრიკის ფორმაციაში ძვლოვანი საწოლიდან. ამ კვლევაში, ედმონტოზავრების კბილის ბატარეებში სვეტებში განლაგებული კბილების ნიმუშები აღებული იქნა თითოეული კბილის გასწვრივ მრავალი ადგილიდან მიკრობურღვის სისტემის გამოყენებით. შერჩევის ეს მეთოდი იყენებს ჰადროზავრიდების კბილის ბატარეების ორგანიზებას, რათა დადგინდეს კბილების იზოტოპების ვარიაცია გარკვეული პერიოდის განმავლობაში. მათი ნაშრომიდან ჩანს, რომ ედმონტოზავრების კბილების ფორმირებას დაახლოებით 0,65 წელზე ნაკლები დრო დასჭირდა, ოდნავ უფრო სწრაფად ახალგაზრდა ედმონტოზავრებში. სამივე ინდივიდის კბილებს, როგორც ჩანს, აჩვენეს ჟანგბადის იზოტოპების თანაფარდობის ვარიაცია, რაც შეიძლება შეესაბამებოდეს თბილ/მშრალ და გრილ/სველ პერიოდებს; თომასმა და კარლსონმა განიხილეს შესაძლებლობა, რომ ცხოველები მიგრირებდნენ, მაგრამ უპირატესობა მიანიჭეს ადგილობრივ სეზონურ ვარიაციებს, რადგან მიგრაცია უფრო მეტად გამოიწვევდა თანაფარდობის ჰომოგენიზაციას, რადგან ბევრი ცხოველი მიგრირებს კონკრეტული ტემპერატურის დიაპაზონში ან კონკრეტული საკვების წყაროების მახლობლად დარჩენისთვის.<ref> Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> ედმონტოზავრებმა ასევე აჩვენეს გამდიდრებული [[ნახშირბადი|ნახშირბადის]] [[იზოტოპები|იზოტოპის]] შემცველობა, რაც თანამედროვე ძუძუმწოვრებისთვის შეიძლება განიმარტოს, როგორც C3 მცენარეების (მცენარეების უმეტესობა) და C4 მცენარეების (ბალახების) შერეული დიეტა; თუმცა, C4 მცენარეები გვიან ცარცულ პერიოდში უკიდურესად იშვიათი იყო, თუ საერთოდ არსებობდა. თომასმა და კარლსონმა წამოჭრეს რამდენიმე ფაქტორი, რომელიც შესაძლოა მოქმედებდა და დაადგინეს, რომ ყველაზე სავარაუდოა, რომ მოიცავდეს გიმნოსპერმებით მდიდარ დიეტას, დასავლეთის შიდა ზღვის გზის მიმდებარე სანაპირო ზოლიდან მარილით დაძაბული მცენარეების მოხმარებას და დინოზავრებსა და ძუძუმწოვრებს შორის ფიზიოლოგიურ განსხვავებას, რამაც გამოიწვია [[დინოზავრები|დინოზავრების]] [[ქსოვილი (ბიოლოგია)|ქსოვილის]] წარმოქმნა ნახშირბადის განსხვავებული თანაფარდობით, ვიდრე ეს [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვრებისთვის]] იქნებოდა მოსალოდნელი. ასევე შესაძლებელია ფაქტორების კომბინაცია.<ref> Stanton Thomas, Kathryn J.; Carlson, Sandra J. (2004). "Microscale δ18O and δ13C isotopic analysis of an ontogenetic series of the hadrosaurid dinosaur Edmontosaurus: implications for physiology and ecology". Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology. 206 (2004): 257–287. Bibcode:2004PPP...206..257S. doi:10.1016/j.palaeo.2004.01.007.</ref> ===ღეჭვა=== [[ფაილი:Edmontosaurus beak right.jpg|მინი|მარცხნივ]] [[1980]]-იანი წლების შუა პერიოდიდან [[2000]]-იან წლებამდე, ჰადროზავრიდების მიერ საკვების გადამუშავების გაბატონებული ინტერპრეტაცია დევიდ ბ. ვაიშამპელის მიერ [[1984]] წელს წამოყენებულ მოდელს მიჰყვებოდა. მან ივარაუდა, რომ თავის ქალის სტრუქტურა ძვლებს შორის მოძრაობის საშუალებას იძლეოდა, რაც ქვედა ყბის წინ და უკან მოძრაობას და ზედა ყბის კბილების მატარებელი ძვლების გარეთ მოხრას იწვევდა პირის დახურვისას. ზედა ყბის კბილები ჩხირებივით აკაკუნებდა ქვედა ყბის კბილებს და ამუშავებდა მათ შორის მოქცეულ მცენარეულ მასალას.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref><ref>Weishampel, David B. (1984). Evolution in jaw mechanics in ornithopod dinosaurs. Advances in Anatomy, Embryology, and Cell Biology. Vol. 87. Berlin; New York: Springer-Verlag. pp. 1–109. doi:10.1007/978-3-642-69533-9. ISBN 978-0-387-13114-6. ISSN 0301-5556. PMID 6464809. S2CID 12547312.</ref>ასეთი მოძრაობა ძუძუმწოვრებში ღეჭვის ეფექტების პარალელურად იქნებოდა, თუმცა ეფექტებს სრულიად განსხვავებული გზით მიიღწევდა.<ref> Rybczynski, Natalia; Tirabasso, Alex; Bloskie, Paul; Cuthbertson, Robin; Holliday, Casey (2008). "A three-dimensional animation model of Edmontosaurus (Hadrosauridae) for testing chewing hypotheses". Palaeontologia Electronica. 11 (2): online publication. Archived from the original on October 5, 2008. Retrieved August 10, 2008.</ref> [[2000]]-იანი წლების დასაწყისში ჩატარებულმა კვლევებმა ვაიშამპელის მოდელი ეჭვქვეშ დააყენა. [[2008]] წელს [[კეისი ჰოლიდეი|კეისი ჰოლიდეის]] და [[ლოურენს ვიტმერი|ლოურენს ვიტმერის]] მიერ გამოქვეყნებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ [[ორნითოპოდები|ორნითოპოდებს]], როგორიცაა ედმონტოზავრი, არ ჰქონდათ ისეთი ტიპის [[თავის ქალა|თავის ქალას]] სახსრები, რომლებიც გვხვდება თანამედროვე ცხოველებში, რომლებსაც აქვთ კინეტიკური [[თავის ქალა|თავის ქალები]] (თავის ქალები, რომლებიც საშუალებას იძლევიან მოძრაობას მათ შემადგენელ ძვლებს შორის), მაგალითად, [[ბრტყელძირიანები|ბრტყელძირიანებსა]] და [[ფრინველები|ფრინველებში]]. მათ ივარაუდეს, რომ სახსრები, რომლებიც ინტერპრეტირებული იყო, როგორც მოძრაობის დაშვება [[დინოზავრები|დინოზავრის]] თავის ქალებში, სინამდვილეში ხრტილოვანი ზრდის ზონები იყო.<ref>Holliday, Casey M.; Witmer, Lawrence M. (2008). "Cranial kinesis in dinosaurs: intracranial joints, protractor muscles, and their significance for cranial evolution and function in diapsids". Journal of Vertebrate Paleontology. 28 (4): 1073–1088. Bibcode:2008JVPal..28.1073H. doi:10.1671/0272-4634-28.4.1073. S2CID 15142387.</ref> [[ვაიშამპელი|ვაიშამპელის]] მოდელის მნიშვნელოვანი მტკიცებულებაა კბილებზე ნაკაწრების ორიენტაცია, რომელიც აჩვენებს ყბის მოქმედების მიმართულებას. თუმცა, სხვა მოძრაობებმა შეიძლება გამოიწვიოს მსგავსი ნაკაწრები, როგორიცაა ქვედა ყბის ორი ნახევრის ძვლების მოძრაობა. ყველა მოდელი არ არის შესწავლილი ამჟამინდელი ტექნიკით.<ref>Holliday, Casey M.; Witmer, Lawrence M. (2008). "Cranial kinesis in dinosaurs: intracranial joints, protractor muscles, and their significance for cranial evolution and function in diapsids". Journal of Vertebrate Paleontology. 28 (4): 1073–1088. Bibcode:2008JVPal..28.1073H. doi:10.1671/0272-4634-28.4.1073. S2CID 15142387.</ref> ვინსენტ უილიამსმა და მისმა კოლეგებმა ([[2009]]) გამოაქვეყნეს დამატებითი ნაშრომი ჰადროზავრიდის კბილების მიკროცვეთის შესახებ. მათ აღმოაჩინეს ნაკაწრების ოთხი კლასი ედმონტოზავრის კბილებზე. ყველაზე გავრცელებული კლასი განიმარტა, როგორც ირიბი მოძრაობის შედეგი და არა მარტივი ზევით-ქვევით ან წინ-უკან მოძრაობა, რაც შეესაბამება ვაიშამპელის მოდელს. ითვლება, რომ ეს მოძრაობა საკვების დაფქვის ძირითადი მოძრაობა იყო. ორი ნაკბენის კლასი განიმარტა, როგორც ყბების წინ ან უკან მოძრაობის შედეგი. მეორე კლასი ცვალებადი იყო და, სავარაუდოდ, ყბების გახსნის შედეგი იყო. მოძრაობების კომბინაცია უფრო რთულია, ვიდრე ადრე იყო პროგნოზირებული.<ref>Williams, Vincent S.; Barrett, Paul M.; Purnell, Mark A. (2009). "Quantitative analysis of dental microwear in hadrosaurid dinosaurs, and the implications for hypotheses of jaw mechanics and feeding". Proceedings of the National Academy of Sciences. 106 (27): 11194–11199. Bibcode:2009PNAS..10611194W. doi:10.1073/pnas.0812631106. PMC 2708679. PMID 19564603.</ref> [[File:Edmontosaurus jaw.jpg|thumb|Close up of teeth in the lower jaw]] ვაიშამპელმა თავისი მოდელი კომპიუტერული სიმულაციის დახმარებით შეიმუშავა. ნატალია რიბჩინსკიმ და მისმა კოლეგებმა ეს ნამუშევარი გაცილებით დახვეწილი სამგანზომილებიანი ანიმაციური მოდელით განაახლეს, ლაზერებით E.regalis-ის [[თავის ქალა|თავის ქალის]] სკანირებით. მათ შეძლეს შემოთავაზებული მოძრაობის რეპლიკაცია თავიანთი მოდელით, თუმცა აღმოაჩინეს, რომ სხვა ძვლებს შორის დამატებითი მეორადი მოძრაობები იყო საჭირო, ღეჭვის ციკლის დროს ზოგიერთ ძვალს შორის მაქსიმალური დაშორებით 1.3-დან 1.4 სანტიმეტრამდე (0.51-დან 0.55 ინჩამდე). რიბჩინსკი და მისი კოლეგები არ იყვნენ დარწმუნებულნი ვაიშამპელის მოდელის სიცოცხლისუნარიანობაში, მაგრამ აღნიშნეს, რომ მათ ანიმაციაში რამდენიმე გაუმჯობესება აქვთ შესატანი. დაგეგმილი გაუმჯობესებები მოიცავს რბილი ქსოვილებისა და კბილების ცვეთის კვალისა და ნაკაწრების ჩართვას, რამაც უკეთ უნდა შეზღუდოს მოძრაობები. ისინი აღნიშნავენ, რომ ასევე არსებობს რამდენიმე სხვა ჰიპოთეზა შესამოწმებლად.<ref> Rybczynski, Natalia; Tirabasso, Alex; Bloskie, Paul; Cuthbertson, Robin; Holliday, Casey (2008). "A three-dimensional animation model of Edmontosaurus (Hadrosauridae) for testing chewing hypotheses". Palaeontologia Electronica. 11 (2): online publication. Archived from the original on October 5, 2008. Retrieved August 10, 2008.</ref> რობინ კატბერტსონის და მისი კოლეგების მიერ [[2012]] წელს გამოქვეყნებულმა შემდგომმა კვლევამ ვაიშამპელის მოდელისთვის საჭირო მოძრაობები ნაკლებად სავარაუდოდ მიიჩნია და უპირატესობა მიანიჭა მოდელს, რომელშიც ქვედა ყბის მოძრაობები ქმნიდა ხრაშუნა მოქმედებას. ქვედა ყბის ზედა ყბასთან შეერთება ჩვეულებრივ ბრუნვასთან ერთად წინა-უკანა მოძრაობის საშუალებას იძლეოდა, ხოლო ქვედა ყბის ორი ნახევრის წინა შეერთება ასევე მოძრაობის საშუალებას იძლეოდა; კომბინაციაში, ქვედა ყბის ორ ნახევარს შეეძლო ოდნავ წინ და უკან მოძრაობა, ასევე მცირე ბრუნვა მათი გრძელი ღერძის გასწვრივ. ეს მოძრაობები ხსნიდა დაკვირვებულ [[კბილი|კბილების]] ცვეთას და უფრო მყარად აგებულ თავის ქალას, ვიდრე ვაიშამპელის მიერ იყო მოდელირებული.<ref>Cuthbertson, Robin S.; Tirabasso, Alex; Rybczynski, Natalia; Holmes, Robert B. (2012). "Kinetic limitations of intracranial joints in Brachylophosaurus canadensis and Edmontosaurus regalis (Dinosauria: Hadrosauridae), and their implications for the chewing mechanics of hadrosaurids". The Anatomical Record. 295 (6): 968–979. doi:10.1002/ar.22458. PMID 22488827. S2CID 33114056.</ref> ===ზრდა=== [[File:Edmontosaurus_skull_ontogeny.png|left|thumb|Skull growth series of ''Edmontosaurus'' (''E. regalis'' top, and ''E. annectens'' bottom)]] [[2011]] წელს ჩატარებულ კვლევაში, კამპიონემ და ევანსმა ჩაწერეს მონაცემები კამპანიური და მაასტრიხტული პერიოდის ყველა ცნობილი „ედმონტოზავრის“ [[თავის ქალა|თავის ქალიდან]] და გამოიყენეს ისინი მორფომეტრიული გრაფიკის შესაქმნელად, რომელშიც შედარდა თავის ქალის ცვალებადი მახასიათებლები თავის ქალის ზომასთან. მათმა შედეგებმა აჩვენა, რომ ორივე აღიარებულ ედმონტოზავრის სახეობაში, მრავალი მახასიათებელი, რომელიც ადრე გამოიყენებოდა დამატებითი სახეობების ან გვარების კლასიფიკაციისთვის, პირდაპირ კორელაციაში იყო თავის ქალის ზომასთან. კამპიონემ და ევანსმა ეს შედეგები განმარტეს, როგორც მტკიცე მითითება იმისა, რომ ედმონტოზავრების [[თავის ქალა|თავის ქალების]] ფორმა მკვეთრად შეიცვალა მათი ზრდისას. ამან წარსულში გამოიწვია კლასიფიკაციის რამდენიმე აშკარა შეცდომა. კამპანიური სახეობა Thespesius edmontoni, რომელიც ადრე E.annectens-ის სინონიმად ითვლებოდა მისი მცირე ზომისა და [[თავის ქალა|თავის ქალის]] ფორმის გამო, უფრო სავარაუდოა, რომ თანამედროვე E. regalis-ის სუბალდუტური ნიმუშია. ანალოგიურად, ადრე აღიარებული მაასტრიხტული ედმონტოზავრების სამი სახეობა, სავარაუდოდ, ერთი სახეობის ზრდის ეტაპებს წარმოადგენს, სადაც E. saskatchewanensis წარმოადგენს ახალგაზრდა ინდივიდებს, E.annectens სუბალდუტურ ინდივიდებს და Anatotitan copei-ს სრულად მომწიფებულ ზრდასრულებს. ცხოველების ზრდასთან ერთად თავის ქალები უფრო გრძელი და ბრტყელი ხდებოდა.<ref> Campione, N.E.; Evans, D.C. (2011). "Cranial Growth and Variation in Edmontosaurs (Dinosauria: Hadrosauridae): Implications for Latest Cretaceous Megaherbivore Diversity in North America". PLOS ONE. 6 (9) e25186. Bibcode:2011PLoSO...625186C. doi:10.1371/journal.pone.0025186. PMC 3182183. PMID 21969872.</ref> [[2014]] წელს ჩატარებულ კვლევაში მკვლევარებმა ივარაუდეს, რომ E.regalis-ი სიმწიფეს 10-15 წლის ასაკში აღწევდა.<ref>Vanderven, E.; Burns, M.E.; Currie, P.J. (2014). "Histologic growth dynamic study of Edmontosaurus regalis (Dinosauria: Hadrosauridae) from a bonebed assemblage of the Upper Cretaceous Horseshoe Canyon Formation, Edmonton, Alberta, Canada". Canadian Journal of Earth Sciences. 51 (11): 1023–1033. Bibcode:2014CaJES..51.1023V. doi:10.1139/cjes-2014-0064. </ref> [[2022]] წელს ჩატარებულ კვლევაში, ვოსიკი და ევანსი სხვადასხვა ლოკაციიდან აღებული სხვადასხვა ნიმუშის ანალიზის საფუძველზე, ივარაუდეს, რომ E.annectens-ი სიმწიფეს 9 წლის ასაკში აღწევდა. მათ აღმოაჩინეს, რომ შედეგი სხვა ჰადროზავრების შედეგის მსგავსი იყო.<ref>Wosik, M.; Evans, D.C. (2022). "Osteohistological and taphonomic life-history assessment of Edmontosaurus annectens (Ornithischia: Hadrosauridae) from the Late Cretaceous (Maastrichtian) Ruth Mason dinosaur quarry, South Dakota, United States, with implication for ontogenetic segregation between juvenile and adult hadrosaurids". Journal of Anatomy. 241 (2): 272–296. doi:10.1111/joa.13679. PMC 9296034. PMID 35801524. S2CID 250357069.</ref> === ტვინი და ნერვული სისტემა=== [[File:Pasta - triceratops brain.jpg|thumb|A 1905 chart showing the relatively small brains of a ''[[Triceratops]]'' (top) and ''E. annectens'']] ედმონტოზავრის ტვინი აღწერილია რამდენიმე ნაშრომსა და რეფერატში ღრუს ენდოკასტების გამოყენებით, სადაც ტვინი იყო. ამ გზით შესწავლილია E.annectens<ref> Marsh, Othniel Charles (1893). "The skull and brain of Claosaurus". American Journal of Science. 45 (265): 83–86. Bibcode:1893AmJS...45...83M. doi:10.2475/ajs.s3-45.265.83. S2CID 131740074.</ref><ref> Marsh, Othniel Charles (1896). "The dinosaurs of North America". Sixteenth Annual report of the United States Geological Survey to the Secretary of the Interior, 1894–1895: Part 1. Washington, D.C.: U.S. Geological Survey. pp. 133–244. doi:10.3133/ar16_1. Archived from the original on May 9, 2009. Retrieved March 8, 2009.</ref> და E.regalis,<ref> Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> ასევე სახეობების იდენტიფიცირებადი ნიმუშები.<ref>Brown, Barnum (1914). "Anchiceratops, a new genus of horned dinosaurs from the Edmonton Cretaceous of Alberta, with discussion of the ceratopsian crest and the brain casts of Anchiceratops and Trachodon". Bulletin of the American Museum of Natural History. 33: 539–548.</ref><ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref><ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> ტვინი განსაკუთრებით დიდი არ იყო ედმონტოზავრის ზომის ცხოველისთვის. მისი სივრცე თავის ქალის სიგრძის მხოლოდ მეოთხედს შეადგენდა<ref> Lambe, Lawrence M. (1920). The hadrosaur Edmontosaurus from the Upper Cretaceous of Alberta. Memoir. Vol. 120. Department of Mines, Geological Survey of Canada. pp. 1–79. ISBN 978-0-659-96553-0.</ref> და სხვადასხვა ენდოკასტების მოცულობა 374 მილილიტრიდან (13 აშშ სითხ. უნცია)<ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> 450 მილილიტრამდე (15 აშშ სითხ. უნცია)<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref> მერყეობდა, რაც არ ითვალისწინებს იმ ფაქტს, რომ ტვინს შესაძლოა ენდოკასტის სივრცის მხოლოდ 50% ეკავა, დანარჩენი სივრცე კი ტვინის გარშემო არსებულმა მაგარი გარსმა დაიკავა.<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref><ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> მაგალითად, 374 მილილიტრიანი ენდოკასტით აღებული ნიმუშის ტვინის მოცულობა, სავარაუდოდ, 268 მილილიტრი იყო (9 აშშ სითხის უნცია).<ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> ტვინი წაგრძელებული სტრუქტურა იყო,<ref> Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref> და სხვა არაძუძუმწოვრების მსგავსად, მას ნეოკორტექსი არ ჰქონდა.<ref> Jerison, Harry J.; Horner, John R.; Horner, Celeste C (2001). "Dinosaur forebrains". Journal of Vertebrate Paleontology. 21 (3, Suppl): 64A. doi:10.1080/02724634.2001.10010852. S2CID 220414868.</ref> სტეგოზავრის მსგავსად, ნერვული არხი გაფართოებული იყო თეძოებში, მაგრამ არა იმავე ხარისხით: სტეგოზავრის ენდოსაკრალური სივრცე მის ენდოკრანიალურ კასეტაზე 20-ჯერ დიდი იყო, მაშინ როცა ედმონტოსავრის ენდოსაკრალური სივრცე მხოლოდ 2.59-ჯერ დიდი იყო მოცულობით.<ref>Lull, Richard Swann; and Wright, Nelda E. (1942). Hadrosaurian Dinosaurs of North America. pp. 122–128.</ref> ===პათოლოგიები და ჯანმრთელობა=== [[File:Edmontosaurus bite.jpg|thumb|left|Damaged and partially healed tail spine of ''E. annectens'' as evidence of failed attack by ''[[Tyrannosaurus]].'']] [[2003]] წელს ედმონტოზავრის ძვლებში აღწერილი იქნა სიმსივნეების, მათ შორის ჰემანგიომების, დესმოპლასტიკური ფიბრომის, მეტასტაზური კიბოს და [[ოსტეობლასტომია|ოსტეობლასტომის]] ნიშნები. როტშილდმა და სხვებმა [[დინოზავრები|დინოზავრის]] [[ხერხემალი|ხერხემლის]] მალთაშორისი გამოკვლევა ჩაატარეს კომპიუტერული ტომოგრაფიისა და ფლუოროსკოპიული სკრინინგის გამოყენებით. რამდენიმე სხვა ჰადროზავრიდსაც, მათ შორის [[ბრაქილოფოსავრი|ბრაქილოფოსავრს]], [[გილმორეოზავრი|გილმორეოზავრს]] და [[ბაქტროზავრი|ბაქტროზავრს]], ასევე დადებითი შედეგი ჰქონდათ. მიუხედავად იმისა, რომ ამ მეთოდით 10 000-ზე მეტი ნამარხი იქნა გამოკვლეული, სიმსივნეები შემოიფარგლებოდა ედმონტოზავრით და მისი მსგავსი გვარებით. [[სიმსივნე|სიმსივნეები]] შესაძლოა გამოწვეული ყოფილიყო გარემო ფაქტორებით ან გენეტიკური მიდრეკილებით.<ref> Rothschild, B.M.; Tanke, D. H.; Helbling II, M.; Martin, L.D. (2003). "Epidemiologic study of tumors in dinosaurs" (PDF). Naturwissenschaften. 90 (11): 495–500. Bibcode:2003NW.....90..495R. doi:10.1007/s00114-003-0473-9. PMID 14610645. S2CID 13247222.</ref> ედმონტოზავრის შემთხვევაში ასევე ცნობილია [[ოსტეოპოროზი]], ანუ ძვლებში ზედაპირული ორმოები ძვლების შეერთების ადგილებში. ეს მდგომარეობა, რომელიც გამოწვეულია ზრდის დროს ხრტილის ძვლით ჩანაცვლების შეუძლებლობით, ედმონტოზავრის 224 თითის ძვლის 2.2%-ში აღმოჩნდა. მდგომარეობის გამომწვევი მიზეზი უცნობია. ვარაუდობენ გენეტიკურ მიდრეკილებას, ტრავმას, კვების ინტენსივობას, სისხლის მიწოდების ცვლილებებს, [[ფარისებრი ჯირკვალი|ფარისებრი ჯირკვლის]] ჰორმონების სიჭარბეს და სხვადასხვა ზრდის ფაქტორების დეფიციტს. [[დინოზავრები|დინოზავრებში]] [[ოსტეოპოროზი]] (სიმსივნეების მსგავსად) ყველაზე ხშირად [[ჰადროზავრიდებში]] გვხვდება.<ref> Rothschild, Bruce; Tanke, Darren H. (2007). "Osteochondrosis is Late Cretaceous Hadrosauria". In Carpenter Kenneth (ed.). Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 171–183. ISBN 978-0-253-34817-3.</ref> ===ლოკომოტივაცია=== [[File:Edmontosaurus regalis.PNG|thumb|''E. regalis'' in a quadrupedal pose.]] სხვა ჰადროზავრიდების მსგავსად, ედმონტოზავრი ფაკულტატურ ორფეხა ფრინველად ითვლება, რაც იმას ნიშნავს, რომ ის ძირითადად ოთხ ფეხზე მოძრაობდა, მაგრამ საჭიროების შემთხვევაში შეეძლო ორფეხა პოზიციის დაკავება. ის, სავარაუდოდ, ოთხზე მოძრაობდა უძრავად დგომისას ან ნელა მოძრაობისას და უფრო სწრაფი მოძრაობისას მხოლოდ უკანა ფეხების გამოყენებაზე გადადიოდა.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[2007]] წელს კომპიუტერული მოდელირებით ჩატარებული კვლევა ვარაუდობს, რომ ედმონტოზავრს შეეძლო მაღალი სიჩქარით სირბილი, შესაძლოა საათში 45 კილომეტრამდე (28 მილი/სთ).<ref> "Mummified Dinosaur Unveiled". National Geographic News. December 3, 2007. Archived from the original on October 31, 2012. Retrieved December 3, 2007.</ref> 715 კილოგრამ (1,576 ფუნტი) წონის მქონე ქვეზრდასრულ ეგზემპლარზე ჩატარებულმა შემდგომმა სიმულაციებმა სიცოცხლის განმავლობაში შექმნა მოდელი, რომელსაც შეეძლო ორფეხა სირბილი ან ხტომა, ტროტის, ტემპის ან ერთფეხიანი სიმეტრიული ოთხფეხა სიარულის გამოყენება ან გალოპით მოძრაობა. მკვლევრებმა, გასაკვირად, აღმოაჩინეს, რომ ყველაზე სწრაფი სიარული კენგურუს მსგავსი ხტუნვა იყო (მაქსიმალური სიმულირებული სიჩქარე 17.3 მეტრი წამში (62 კმ/სთ; 39 მილი/სთ)), რაც მათ ნაკლებად სავარაუდოდ მიიჩნიეს ცხოველის ზომისა და ნამარხ ჩანაწერებში ხტუნვის კვალის არარსებობის გამო და ამის ნაცვლად შედეგი განმარტეს, როგორც მათი სიმულაციის უზუსტობის მანიშნებელი. ყველაზე სწრაფი არა-ხტუნვის სიარული იყო გალოპობა (მაქსიმალური სიმულირებული სიჩქარე 15.7 მეტრი წამში (57 კმ/სთ; 35 მილი/სთ)) და ორფეხა სირბილი (მაქსიმალური სიმულირებული სიჩქარე 14.0 მეტრი წამში (50 კმ/სთ; 31 მილი/სთ)). მიუხედავად იმისა, რომ მათ 10 გამეორება არასაკმარისად მიიჩნიეს მაღალსიჩქარიანი ოთხფეხა მოძრაობის ანალიზისთვის, ნაშრომში ხაზგასმულია, რომ მაღალსიჩქარიანი ოთხფეხა სიარული არ შეიძლება გამოირიცხოს ჰადროზავრებისთვის.<ref>Sellers, W. I.; Manning, P. L.; Lyson, T.; Stevens, K.; Margetts, L. (2009). "Virtual palaeontology: gait reconstruction of extinct vertebrates using high performance computing". Palaeontologia Electronica. 12 (3): unpaginated. Archived from the original on December 18, 2009. Retrieved December 13, 2009.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ დიდი ხნის განმავლობაში ითვლებოდა, რომ ჰადროზავრიდები წყლის ან ნახევრად წყლის ბინადრები იყვნენ, ისინი ცურვისთვის ისეთივე შესაფერისები არ იყვნენ, როგორც სხვა დინოზავრები (განსაკუთრებით თეროპოდები, რომლებიც ერთ დროს ფიქრობდნენ, რომ ვერ ახერხებდნენ ჰადროზავრიდების წყალში დევნას). ჰადროზავრიდებს ჰქონდათ წვრილი ხელები მოკლე თითებით, რაც მათ წინა კიდურებს მოძრაობისთვის არაეფექტურს ხდიდა, ხოლო კუდი ასევე არ იყო გამოსადეგი მოძრაობისთვის გაძვირებული მყესების გამო, რაც ზრდიდა მის სიმყარეს და კუნთების ცუდად განვითარებული მიმაგრების წერტილების გამო, რომლებიც კუდს გვერდიდან გვერდზე ამოძრავებდა.<ref> Bakker, Robert T. (1986). "The case of the duckbill's hand". The Dinosaur Heresies: New Theories Unlocking the Mystery of the Dinosaurs and their Extinction. New York: William Morrow. pp. 146–159. ISBN 978-0-8217-2859-8.</ref><ref> Brett-Surman, M. K. (1997). "Ornithopods". In James O. Farlow; M. K. Brett-Surman (eds.). The Complete Dinosaur. Bloomington: Indiana University Press. pp. 330–346. ISBN 978-0-253-33349-0.</ref> ===სოციალური ქცევა=== ედმონტოზავრების ძვლების ვრცელი ფენები ცნობილია და ჰადროზავრების ასეთი ჯგუფები გამოიყენება იმის საჩვენებლად, რომ ისინი ჯგუფურად ცხოვრობდნენ და ერთობოდნენ.<ref> Horner, John R.; Weishampel, David B.; Forster, Catherine A (2004). "Hadrosauridae". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 438–463. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[2007]] წელს [[ალბერტა|ალბერტადან]] (ჰორსშუს კანიონის ფორმაცია), სამხრეთ დაკოტადან (ჰელ კრიკის ფორმაცია) და [[ვაიომინგი|ვაიომინგიდან]] (ლენსის ფორმაცია) ნამარხი ძვლების ფენების მონაცემთა ბაზაში იდენტიფიცირებულია ედმონტოზავრების ნაშთების შემცველი სამი კარიერი. ედმონტოზავრების ერთი ძვლის ფენები, რომელიც აღმოსავლეთ ვაიომინგში, ლენსის ფორმაციის თიხის ქვისა და ტალახისგან არის დამზადებული, ერთ კვადრატულ კილომეტრზე მეტ ფართობს მოიცავს, თუმცა ედმონტოზავრების ძვლები ყველაზე მეტად ამ ადგილის 40 ჰექტარზე (0.15 კვ. მილი) არის კონცენტრირებული. ვარაუდობენ, რომ აქ 10,000-დან 25,000-მდე ედმონტოზავრის ცალკეული ნაშთებია წარმოდგენილი.<ref>Chadwick, Arthur; Spencer, Lee; Turner, Larry (2006). "Preliminary depositional model for an Upper Cretaceous Edmontosaurus bonebed". Journal of Vertebrate Paleontology. 26 (3, suppl): 49A. doi:10.1080/02724634.2006.10010069. S2CID 220413406.</ref> სხვა ჰადროზავრებისგან განსხვავებით, ედმონტოზავრს ძვლოვანი ქედი არ ჰქონდა. შესაძლოა, მას [[თავის ქალა|თავის ქალაში]] რბილი [[ქსოვილი (ბიოლოგია)|ქსოვილების]] შემცველი სტრუქტურები ჰქონოდა: [[ცხვირი|ცხვირის]] ღიობების გარშემო ძვლებს ღიობების გარშემო ღრმა ჩაღრმავებები ჰქონდა. ვარაუდობენ, რომ ამ წყვილ ჩაღრმავებაში გასაბერი ჰაერის პარკები იყო განთავსებული, რაც შესაძლოა, როგორც ვიზუალური, ასევე სმენითი სიგნალიზაციის საშუალებას იძლეოდა.<ref> Hopson, James A. (1975). "The evolution of cranial display structures in hadrosaurian dinosaurs". Paleobiology. 1 (1): 21–43. Bibcode:1975Pbio....1...21H. doi:10.1017/S0094837300002165. S2CID 88689241.</ref> ედმონტოზავრი შესაძლოა დიმორფული ყოფილიყო, უფრო მყარი და მსუბუქი აგებულების ფორმებით, მაგრამ დადგენილი არ არის, დაკავშირებულია თუ არა ეს სქრსობრივ დიმორფიზმთან.<ref>Gould, Rebecca; Larson, Robb; Nellermoe, Ron (2003). "An allometric study comparing metatarsal IIs in Edmontosaurus from a low-diversity hadrosaur bone bed in Corson Co., SD". Journal of Vertebrate Paleontology. 23 (3, suppl): 56A–57A. doi:10.1080/02724634.2003.10010538. S2CID 220410105.</ref> ზოგიერთი ავტორი ედმონტოზავრს შესაძლოა მიგრირებად ჰადროზავრიდად მიიჩნევს. [[ფილ რ.ბელისა]] და [[ერიკ სნაივლი|ერიკ სნაივლის]] მიერ [[დინოზავრები|დინოზავრების]] მიგრაციის კვლევების [[2008]] წელს ჩატარებულმა მიმოხილვამ ივარაუდა, რომ E.regalis-ს შეეძლო წელიწადში 2600 კილომეტრის (1600 მილი) ორმხრივი მოგზაურობის გავლა, იმ პირობით, რომ მას ექნებოდა საჭირო [[მეტაბოლიზმი]] და [[ცხიმი|ცხიმის]] დაგროვების სიჩქარე. ასეთი მოგზაურობისთვის საჭირო იქნებოდა საათში დაახლოებით 2-დან 10 კილომეტრამდე (1-დან 6 მილი/სთ-მდე) სიჩქარე და შესაძლებელი იქნებოდა მისი [[ალასკა|ალასკიდან]] [[ალბერტა|ალბერტაში]] ჩაყვანა.<ref>Bell, Phil R.; Snively, E. (2008). "Polar dinosaurs on parade: a review of dinosaur migration". Alcheringa. 32 (3): 271–284. Bibcode:2008Alch...32..271B. doi:10.1080/03115510802096101.</ref><ref> Lloyd, Robin (December 4, 2008). "Polar Dinosaurs Endured Cold Dark Winters". LiveScience.com. Imaginova. Retrieved December 11, 2008.</ref> ბელისა და სნაივლისგან განსხვავებით, ანუსუია ჩინსამიმ და მისმა კოლეგებმა ძვლის მიკროსტრუქტურის შესწავლის საფუძველზე დაასკვნეს, რომ პოლარული ედმონტოზავრი იზამთრებდა.<ref>Chinsamy, A.; Thomas, D. B.; Tumarkin-Deratzian, A. R.; Fiorillo, A. R. (2012). "Hadrosaurs were perennial polar residents". The Anatomical Record. online preprint (4): 610–614. doi:10.1002/ar.22428. PMID 22344791. S2CID 42235761.</ref> ==პალეოეკოლოგია== ===განაწილება=== [[File:Horseshoe Canyon Alberta Nov 1988.jpg|thumb|left|Horseshoe Canyon Formation near [[Drumheller]]. The dark bands are coal seams.]] ედმონტოზავრი დროსა და სივრცეში ფართო გვარს წარმოადგენდა. მისი გავრცელების სამხრეთ არეალში, კლდოვანი ერთეულები, საიდანაც ის ცნობილია, ასაკის მიხედვით შეიძლება ორ ჯგუფად დაიყოს: ძველი ჰორსშუ კანიონისა და სენტ-მერი-რივერის წარმონაქმნები და ახალგაზრდა ფრენჩმენის, ჰელ-კრიკისა და ლენსის წარმონაქმნები. ჰორსშუ კანიონის წარმონაქმნითა და მისი ეკვივალენტებით დაფარული დროის მონაკვეთი ასევე ცნობილია, როგორც ედმონტონური, ხოლო ახალგაზრდა ერთეულებით დაფარული დროის მონაკვეთი ასევე ცნობილია, როგორც ლანსური. ედმონტონურ და ლანსურ დროის ინტერვალებს განსხვავებული [[დინოზავრები|დინოზავრების]] ფაუნა ჰქონდა.<ref> Campagna, Tony (2000). "The PT interview: Michael Triebold". Prehistoric Times. 40: 18–19.</ref> ჩრდილოეთ არეალში ედმონტოზავრი ცნობილია პრინს-კრიკის წარმონაქმნის ლისკომბის ბონებედიდან.<ref>Takasaki, R.; Fiorillo, A. R.; Tykoski, R. S.; Kobayashi, Y. (2020). "Re-examination of the cranial osteology of the Arctic Alaskan hadrosaurine with implications for its taxonomic status". PLOS ONE. 15 (5) e0232410. Bibcode:2020PLoSO..1532410T. doi:10.1371/journal.pone.0232410. PMC 7202651. PMID 32374777.</ref> ედმონტონის ხმელეთის ხერხემლიანთა ასაკი განისაზღვრება ნამარხ ჩანაწერებში Edmontosaurus regalis-ის პირველი გამოჩენით.<ref> Sullivan, Robert M.; Lucas, Spencer G. (2006). "The Kirtlandian land-vertebrate "age" – faunal composition, temporal position and biostratigraphic correlation in the nonmarine Upper Cretaceous of western North America" (pdf). In Lucas, Spencer G.; Sullivan, Robert M. (eds.). Late Cretaceous Vertebrates from the Western Interior. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin. Vol. 35. Albuquerque, New Mexico: New Mexico Museum of Natural History and Science. pp. 7–29. Archived from the original on November 19, 2018. Retrieved September 21, 2017.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ზოგჯერ მხოლოდ ადრეული მაასტრიხტის ხანის პერიოდად მოიხსენიება,<ref> Weishampel, David B.; Barrett, Paul M.; Coria, Rodolfo A.; Le Loueff, Jean; Xu Xing; Zhao Xijin; Sahni, Ashok; Gomani, Elizabeth M.P.; Noto, Christopher N. (2004). "Dinosaur distribution". In Weishampel, David B.; Dodson, Peter; Osmólska Halszka (eds.). The Dinosauria (2nd ed.). Berkeley: University of California Press. pp. 517–606. ISBN 978-0-520-24209-8.</ref> [[ცხენის კანიონი|ცხენის კანიონის]] ფორმაცია გარკვეულწილად უფრო ხანგრძლივი იყო. დეპონირება დაახლოებით 73 მილიონი წლის წინ, გვიან [[კამპანილიის რაიონი|კამპანურში]] დაიწყო და 68.0-დან 67.6 მილიონ წლამდე დასრულდა.<ref> Wu, X-C.; Brinkman, D.B.; Eberth, D.A.; Braman, D.R. (2007). "A new ceratopsid dinosaur (Ornithischia) from the uppermost Horseshoe Canyon Formation (upper Maastrichtian), Alberta, Canada". Canadian Journal of Earth Sciences. 44 (9): 1243–1265. Bibcode:2007CaJES..44.1243W. doi:10.1139/E07-011.</ref> Edmontosaurus regalis ცნობილია ცხენის კანიონის ფორმაციის ხუთი ერთეულიდან ყველაზე დაბალიდან, მაგრამ არ გვხვდება სულ მცირე მეორედან ყველაზე მაღალიდან.<ref> Eberth, David A. (2002). "Review and comparison of Belly River Group and Edmonton Group stratigraphy and stratigraphic architecture in the southern Alberta Plains" (PDF). Canadian Society of Petroleum Geology Diamond Jubilee Convention, Programs and Abstracts. 117: (cd). Archived from the original (PDF) on November 13, 2007. Retrieved March 8, 2009.</ref> ალბერტას დრამჰელერის მახლობლად მდებარე უნაყოფო მიწებიდან [[დინოზავრები|დინოზავრების]] ნიმუშების სამი მეოთხედი შეიძლება ედმონტოზავრს ეკუთვნოდეს.<ref>Russell, Dale A. (1989). An Odyssey in Time: Dinosaurs of North America. Minocqua, Wisconsin: NorthWord Press, Inc. pp. 170–171. ISBN 978-1-55971-038-1.</ref> ===ეკოსისტემა=== [[File:Hell Creek Formation Fauna.png|thumb|upright=1.4|''E. annectens'' (in green, left) compared to other dinosaur paleofauna from the [[Hell Creek Formation]].]] ლანსური დროის ინტერვალი იყო ბოლო ინტერვალი [[ცარცულ-პალეოგენური გადაშენება|ცარცულ-პალეოგენური გადაშენების]] მოვლენამდე, რომელმაც გაანადგურა არაფრინველი [[დინოზავრები]]. ედმონტოზავრი ამ ინტერვალის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული [[დინოზავრი]] იყო. [[რობერტ ტ. ბაკერი|რობერტ ტ. ბაკერის]] ცნობით, ის შეადგენდა დიდი დინოზავრების ნიმუშის ერთ მეშვიდედს, დანარჩენის უმეტესი ნაწილი (ხუთი მეექვსედი) კი რქიანი დინოზავრის, [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოფსისგან]] შედგებოდა.<ref> Bakker, Robert T. (1986). [[The Dinosaur Heresies]]. p. 438.</ref> სანაპირო ზოლის დაბლობის ტრიცერატოპს - ედმონტოზავრის ასოციაცია, რომელშიც დომინირებს [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოპსი]], ვრცელდებოდა დღევანდელი [[კოლორადო (არგენტინა)|კოლორადოდან]] [[სასკაჩევანი|სასკაჩევანამდე]].<ref name=DJC01>{{cite book |last=Lehman |first=Thomas M. |year=2001 |chapter=Late Cretaceous dinosaur provinciality |editor=Tanke, Darren |editor2=Carpenter, Kenneth |title=Mesozoic Vertebrate Life |publisher=Indiana University Press |location=Bloomington and Indianapolis |pages=[https://archive.org/details/mesozoicvertebra0000unse/page/310 310–328] |isbn=978-0-253-33907-2 |chapter-url=https://archive.org/details/mesozoicvertebra0000unse/page/310 }}</ref> [[ლენსის ფორმაცია]], რომელიც დამახასიათებელია [[აღმოსავლეთ ვაიომინგი|აღმოსავლეთ ვაიომინგში]], ფორტ ლარამიდან ჩრდილოეთით დაახლოებით 100 კილომეტრში (62 მილი) მდებარეობით, განმარტებულია, როგორც [[ლუიზიანა|ლუიზიანას]] სანაპირო ვაკის მსგავსი ბაიუს გარემო . ის უფრო ახლოს იყო დიდ დელტასთან, ვიდრე ჩრდილოეთით მდებარე [[ჰელ კრიკის ფორმაცია|ჰელ კრიკის ფორმაციის]] დანალექი გარემო და გაცილებით მეტ ნალექს იღებდა. ტროპიკული არაუკარიული [[წიწვოვნები|წიწვოვანი]] და [[პალმები|პალმის]] [[ხე|ხეები]] მოფენილი იყო ფოთლოვან ტყეებში, რაც ფლორას განასხვავებდა ჩრდილოეთ სანაპირო ვაკისგან.<ref name=DAR89c>Russell, Dale A. (1989). ''An Odyssey in Time: Dinosaurs of North America''. pp. 180–181.</ref> კლიმატი [[ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატი|ნოტიო]] და [[სუბტროპიკული კლიმატი|სუბტროპიკული]] იყო, ჭაობებში წიწვოვანი, პალმეტტო და გვიმრა იყო, ტყეებში კი [[წიწვოვნები|წიწვოვანი]], [[იფანი]], ცოცხალი [[მუხა]] და [[ბუჩქი|ბუჩქები]].<ref> Derstler, Kraig (1994). "Dinosaurs of the Lance Formation in eastern Wyoming". In Nelson Gerald E. (ed.). The Dinosaurs of Wyoming. Wyoming Geological Association Guidebook, 44th Annual Field Conference. Wyoming Geological Association. pp. 127–146.</ref> [[დინოზავრები|დინოზავრების]] გვერდით ცხოვრობდნენ მტკნარი წყლის [[თევზები]], [[სალამანდრისებრნი|სალამანდრები]], [[კუები]], მრავალფეროვანი [[ხვლიკები]], [[გველები]], სანაპირო [[ფრინველები]] და პატარა [[ძუძუმწოვრები]]. პატარა [[დინოზავრები]] აქ ისეთი სიმრავლით არ არიან ცნობილი, როგორც ჰელ კრიკის კლდეებში, მაგრამ [[თესცელოზავრი]] კვლავ შედარებით გავრცელებული ჩანს. [[ტრიცერატოფსი|ტრიცერატოპსის]] თავის ქალა ცნობილია მრავალი თავის ქალიდან, რომლებიც, როგორც წესი, უფრო პატარაა, ვიდრე უფრო ჩრდილოელი ინდივიდების თავის ქალა. ლენსის ფორმაცია ორი ედმონტოზავრის „მუმიის“ ადგილსამყოფელია.<ref name=DAR89c/> ===მტაცებელ-მსხვერპლის ურთიერთობები=== [[File:Edmontosaurus & Tyrannosaurus HMNS.jpg|thumb|left|''E. annectens'' mounted as being hunted by a ''Tyrannosaurus'', which would have preyed on the species in life]] ედმონტოზავრის დროისა და გეოგრაფიული დიაპაზონი ემთხვეოდა [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრს]] და [[დენვერის ბუნებისა და მეცნიერების მუზეუმი|დენვერის ბუნებისა და მეცნიერების მუზეუმში]] გამოფენილი E.annectens-ის ზრდასრული ნიმუში კუდში [[თეროპოდები|თეროპოდის]] ნაკბენის კვალს ავლენს. თეძოდან უკან თუ გადავხედავთ, მეცამეტე-მეჩვიდმეტე მალებს დაზიანებული აქვთ [[ხერხემალი]], რაც ცხოველის მარჯვენა უკანა მხრიდან თავდასხმას შეესაბამება. ერთ ხერხემალს ნაწილი მოჭრილი აქვს, დანარჩენებს კი - დაგრეხილი; სამს აშკარად აღენიშნება კბილის ჩხვლეტის კვალი. კუდის ზედა ნაწილი მინიმუმ 2.9 მეტრის (9.5 ფუტის) სიმაღლის იყო და იმავე კლდოვანი წარმონაქმნიდან ცნობილი ერთადერთი თეროპოდის სახეობა, რომელიც საკმარისად მაღალი იყო ასეთი შეტევის განსახორციელებლად, არის [[ტირანოზავრი|T. rex]]. ძვლები ნაწილობრივ შეხორცებულია, მაგრამ ედმონტოზავრი დაზიანების კვალის სრულად გაქრობამდე გარდაიცვალა. დაზიანებაზე ასევე ჩანს ძვლის ინფექციის ნიშნები. [[კენეტ კარპენტერი|კენეტ კარპენტერმა]], რომელმაც შეისწავლა ნიმუში, აღნიშნა, რომ მარცხენა თეძოში, როგორც ჩანს, შეხორცებული მოტეხილობაც არსებობს, რომელიც შეტევამდე მოხდა, რადგან ის უფრო სრულად იყო შეხორცებული. მან ივარაუდა, რომ ედმონტოზავრი სამიზნე იყო, რადგან შესაძლოა, ამ ადრეული ტრავმის გამო კოჭლობდა. იმის გამო, რომ შეტევას გადაურჩა, კარპენტერმა ივარაუდა, რომ შესაძლოა, მანევრირება გაუწია ან თავდამსხმელს გაუსწრო, ან რომ კუდის დაზიანება [[ჰადროზავრიდი|ჰადროზავრიდმა]] მიიყენა [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრის]] წინააღმდეგ იარაღად მისი გამოყენების გამო.<ref name=carpenter1998>{{cite journal|last=Carpenter |first=Kenneth |author-link=Kenneth Carpenter |year=1998 |title=Evidence of predatory behavior by theropod dinosaurs |journal=Gaia |volume=15 |pages=135–144 |url=http://vertpaleo.org/publications/jvp/15-576-591.cfm |access-date=March 8, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071117132451/http://vertpaleo.org/publications/jvp/15-576-591.cfm |archive-date=November 17, 2007 }} [not printed until 2000]</ref> თუმცა, უფრო თანამედროვე კვლევები კამათობენ თავდასხმის იდეაზე, არამედ სხვა ფაქტორებზე, რომლებიც არ არის დაკავშირებული [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრის]] თავდასხმასთან.<ref>{{cite journal |journal=PALAIOS |date=2020 |volume=35 |issue=4 |doi=10.2110/palo.2019.079 |url=https://pubs.geoscienceworld.org/sepm/palaios/article-abstract/35/4/201/584648/SKELETAL-TRAUMA-WITH-IMPLICATIONS-FOR-INTRATAIL?redirectedFrom=fulltext-- |title=Skeletal Trauma with Implications for Intratail Mobility in Edmontosaurus Annectens from a Monodominant Bonebed, Lance Formation (Maastrichtian), Wyoming USA |last1=Siviero |first1=ART V. |last2=Brand |first2=Leonard R. |last3=Cooper |first3=Allen M. |last4=Hayes |first4=William K. |last5=Rega |first5=Elizabeth |last6=Siviero |first6=Bethania C.T. |s2cid=218503493 |pages=201–214 |bibcode=2020Palai..35..201S |url-access=subscription |archive-date=July 4, 2020 |access-date=January 6, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200704084853/https://pubs.geoscienceworld.org/sepm/palaios/article-abstract/35/4/201/584648/SKELETAL-TRAUMA-WITH-IMPLICATIONS-FOR-INTRATAIL?redirectedFrom=fulltext-- |url-status=live }}</ref> E.annectens-ის კიდევ ერთი ნიმუში, რომელიც [[სამხრეთ დაკოტა|სამხრეთ დაკოტადან]] 7.6 მეტრის (25 ფუტი) სიგრძის ინდივიდს ეკუთვნის, ქვედა ყბაზე პატარა თეროპოდების კბილის კვალის კვალი ავლენს. ზოგიერთი კვალი ნაწილობრივ შეხორცებულია. [[მაიკლ ტრიბოლდი|მაიკლ ტრიბოლდმა]], ნიმუშზე არაფორმალურად მოხსენებისას, ვარაუდობს სცენარს, სადაც პატარა [[თეროპოდები]] ედმონტოზავრის ყელს თავს დაესხნენ; ცხოველი თავდაპირველ შეტევას გადაურჩა, მაგრამ მალევე გარდაიცვალა.<ref name=CT00>{{cite journal |last=Campagna |first=Tony |year=2000 |title=The PT interview: Michael Triebold |journal=Prehistoric Times |volume=40 |pages=18–19}}</ref> ედმონტოზავრების ზოგიერთი ძვლის საწოლი ნარჩენების მოპოვების ადგილი იყო. ალბერტას ერთ-ერთ ძვლის საწოლზე ალბერტას კბილის კვალი გვხვდება.<ref name=JR99>{{cite journal |last=Jacobsen |first=Aase Roland |author2=Ryan, Michael J. |year=2000 |title=Taphonomic aspects of theropod tooth-marked bones from an ''Edmontosaurus'' bone bed (Lower Maastrichtian), Alberta, Canada |journal=Journal of Vertebrate Paleontology |volume=19 |issue=3, suppl |pages=55A | doi = 10.1080/02724634.1999.10011202 }}</ref> თუმცა, ბოლოდროინდელი კვლევები ვარაუდობენ, რომ [[დასპლეტოზავრი|დასპლეტოზავრის]] ცხენის კანიონის ფორმაციაში არსებობის ყველა მტკიცებულება ალბერტოზავრს უკავშირდება.<ref>{{cite journal|last1=Torices |first1=A. |last2=Reichel |first2=M. |last3=Currie |first3=P.J. |title=Multivariate analysis of isolated tyrannosaurid teeth from the Danek Bonebed, Horseshoe Canyon Formation, Alberta, Canada. |year=2014 |journal=[[Canadian Journal of Earth Sciences]] |volume=51 |issue=11 |pages=1045–1051 |doi=10.1139/cjes-2014-0072|bibcode=2014CaJES..51.1045T }}</ref><ref>{{cite journal |last1=Mallon |first1=J.C. |last2=Bura |first2=J.R. |last3=Currie |first3=P.J. |title=A Problematic Tyrannosaurid (Dinosauria: Theropoda) Skeleton and Its Implications for Tyrannosaurid Diversity in the Horseshoe Canyon Formation (Upper Cretaceous) of Alberta |year=2019 |journal=[[The Anatomical Record]] |volume=303 |issue=4 |pages=673–690 |doi=10.1002/ar.24199|doi-access=free |pmid=31254458 |pmc=7079176 }}</ref> [[2026]] წელს გამოქვეყნებულ ნაშრომში აღწერილი იყო E.annectens-ის ნიმუში, რომლის ცხვირშიც [[ტირანოზავრი|ტირანოზავრიდის]] კბილი იყო ჩადგმული ცხოველის სიკვდილის დროს, რაც, სავარაუდოდ, მტაცებლობის მცდელობის დროს ცხოველის ცხვირში ნაკბენის შედეგი იყო.<ref>Wyenberg-Henzler, Taia C.A.; Scannella, John B. (2026-02-17).https://peerj.com/articles/20796/PeerJ.</ref> {{clade| style=font-size:85%;line-height:85% |1={{clade |1=''[[Bactrosaurus]]'' |label2=[[Hadrosauridae]] |2={{clade |label1=[[Hadrosaurinae]] |1={{clade |1=''[[Hadrosaurus]]'' |2=''[[Lophorhothon]]'' }} |label2=[[Saurolophidae]] |2={{clade |1=[[Lambeosaurinae]] |label2=[[Saurolophinae]] |2={{clade |1=''[[Wulagasaurus]]'' |2={{clade |label1=[[Brachylophosaurini]] |1={{clade |1=''[[Acristavus]]'' |2={{clade |1=''[[Maiasaura]]'' |2=''[[Brachylophosaurus]]'' }} }} |2={{clade |1=''[[Kritosaurus]]'' |2={{clade |1={{clade |1=''[[Gryposaurus latidens]]'' |2={{clade |1=''[[Gryposaurus notabilis]]'' |2=''[[Gryposaurus monumentensis]]'' }} }} |2={{clade |label1=[[Saurolophini]] |1={{clade |1=''[[Prosaurolophus]]'' |2={{clade |1=''[[Saurolophus angustirostris]]'' |2=''[[Saurolophus osborni]]'' }} }} |label2='''''Edmontosaurini''''' |2={{clade |1={{clade |1=''[[Kerberosaurus]]'' |2=''[[Kundurosaurus]]'' }} |2={{clade |1=†'''''Edmontosaurus annectens''''' |2=†'''''Edmontosaurus regalis''''' }} }} }} }} }} }} }} }} }} }} }} ==ლიტერატურა== * Michael Keith Brett-Surman. A revision of the Hadrosauridae (Reptilia: Ornithischia) and their evolution during the Campanian and Maastrichtian. — Washington, D.C.: George Washington University, 1989. — (Ph.D. dissertation). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დინოზავრები]] [[კატეგორია:პრეისტორიული არსებები]] [[კატეგორია:გარდამავალი ფორმები]] n01xdlxjyob6ogkw44p1iknlie25pm2 0 884884 5428236 5406148 2026-07-06T16:32:19Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428236 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პანო-პოლემიდია''' ({{lang-el|Πάνω Πολεμίδια}}) — დიდი სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], ლიმასოლის ოლქში. [[2011]] წლის აღწერის მიხედვით, მისი მოსახლეობა 3443 ადამიანს შეადგენდა. იგი მდებარეობს [[კატო-პოლემიდია|კატო-პოლემიდიის]] მახლობლად. [[1950]]-იან წლებამდე პანო-პოლემიდია დასახლებული იყო მხოლოდ თურქი კვიპროსელებით: [[1901]] წელს სოფელში 121 თურქი კვიპროსელი ცხოვრობდა, ხოლო [[1946]] წელს 154. კვიპროსელებს შორის თემთაშორისი დაპირისპირების წლებში და კვიპროსის რესპუბლიკის ორთემიანი სტრუქტურის კოლაფსის შემდეგ, რიჩარდ პატრიკი აღნიშნავდა, რომ ეს სოფელი, კატო-პოლემიდიასთან ერთად, გამონაკლისს წარმოადგენდა, რადგან ის ღია რჩებოდა ბერძენი კვიპროსელებისა და ბერძნული კვიპროსის ეროვნული გვარდიისთვის. ეროვნული გვარდია თანაარსებობდა თურქული წინააღმდეგობის ორგანიზაციის მებრძოლებთან, რომლებიც არ მალავდნენ საკუთარ არსებობას, თუმცა გვარდია მათ მანამ უთმენდა, სანამ იარაღს არ ატარებდნენ. [[1974]] წელს, ულტრანაციონალისტური ბერძნული გადატრიალებისა და კვიპროსში [[თურქეთი]]ს შეჭრის შემდეგ, სოფლის მოსახლეობა აკროტირის ბრიტანულ ბაზაზე გაიქცა. მოგვიანებით, მოსახლეობის ნაწილი ფარულად გადავიდა ჩრდილოეთ კვიპროსში, თუმცა უმეტესობა [[1975]] წელს გადაიყვანეს და [[მორფუ]]ში დაასახლეს. სოფელი ჩრდილოეთიდან დევნილი ბერძენი კვიპროსელებით შეივსო, რომლებმაც თავდაპირველად თურქი კვიპროსელების სახლები დაიკავეს. ლტოლვილთა ნაკადის ზრდასთან ერთად, მათთვის სოფელში საცხოვრებლის მშენებლობის სახელმწიფო პროგრამები ამოქმედდა.<ref>{{cite web|title=POLEMIDIA PANO|url=http://www.prio-cyprus-displacement.net/default.asp?id=415|publisher=PRIO Cyprus Displacement Center|access-date=19 June 2015}}</ref> ==სპორტი== თურქი კვიპროსელების საფეხბურთო კლუბი „ბინათლი ილმაზი“ (Binatlı Yılmaz S.K.), რომელიც ამჟამად მორფუშია ბაზირებული, [[1940]] წელს დაარსდა. იგი კვიპროსის თურქული მეორე დივიზიონში ასპარეზობს.<ref>[http://www.kktcfkb.com/#!birinci-lig/c108i Northern Cyprus] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150618151926/http://www.kktcfkb.com/ |date=2015-06-18 }} Association of Football Clubs</ref> პროფესიონალური კლუბი „კარმიოტისა“ (APK Karmiotissa Pano Polemidion) კი დასახლებას კვიპროსის მთავარ მეორე დივიზიონში წარმოადგენს. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.panopolemidia.org/general.asp History]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201126160935/http://www.panopolemidia.org/general.asp |date=2020-11-26 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლიმასოლის რაიონი}} [[კატეგორია:ლიმასოლის რაიონის მუნიციპალიტეტები]] swtgo618c3uxzda480f1srabyi44sof 0 885422 5428402 5426551 2026-07-07T02:27:36Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428402 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პისოური''' ({{lang-el|Πισσούρι}}) — სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[ლიმასოლის რაიონი|ლიმასოლის რაიონში]]. იგი მდებარეობს ლიმასოლის ცენტრიდან დასავლეთით დაახლოებით ოცდაათ კილომეტრში, [[ლიმასოლი|ლიმასოლსა]] და [[პაფოსი (ქალაქი)|პაფოსს]] შორის. პისოურის ადმინისტრაციული ტერიტორია სიდიდით მესამეა ლიმასოლის რაიონში. პისოურის მთავარი დასახლება ყურედან, რომელიც ცნობილია როგორც კეიპ ასპრო დაახლოებით სამ კილომეტრში, მწვანე ბორცვის კალთაზეა გაშენებული. დასახლება მდებარეობს პისოურის ტერიტორიის თითქმის ცენტრში. ამჟამად სოფელი ორ ცალკეულ თემად იყოფა: პისურის სოფლის ზონა და პისურის ყურის ზონა. მუდმივი მოსახლეობა დაახლოებით 1100 ადამიანს შეადგენს, რომელთა ნახევარი კვიპროსელია, მეორე ნახევარი კი უცხოელი ძირითადად [[ბრიტანელები]], რომლებიც მოიცავენ როგორც მუდმივ მცხოვრებლებს, ისე ტურისტებს. სოფელში და ყურის ზონაში მრავლადაა მაღაზიები, ტავერნები, რესტორნები, კაფეები და ბარები. ==სახელწოდება== ზოგიერთი ოფიციალური წყაროს თანახმად, სახელწოდება პისოური მომდინარეობს ანტიკური ქალაქ „ვოუსურადან“ (Voousoura), რის შესახებაც სტრაბონი, [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ.წ. I]] - [[I საუკუნე|ახ.წ. I]] საუკუნეების ფილოსოფოსი, მათემატიკოსი და გეოგრაფი წერდა.<ref>Hatzopoulos, John N., ''Topographic Mapping: Covering the Wider Field of Geospaiial Information Science & Technology (GIS&T)'', Universal Publishers, Boca Raton, 2008, p.6</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Ιστορική Αναδρομή |url=https://www.pissouri.org.cy/el/h-koinotita-mas/istoriki-anadromi |website=pissouri.org.cy}}</ref> სხვა წყაროები სოფლის სახელს უკავშირებენ ფრაზას, რომელიც „წყვდიად ღამეებს“ აღნიშნავს.<ref name=":0" /><ref>According to the Cypriot linguistic idiom, ‘pissouri’ is considered as ‘very dark’.</ref> ერთი ლეგენდის თანახმად, 300 ალამანოელი (გერმანელი) წმინდანი, რომლებიც კვიპროსზე [[VII საუკუნე]]ში სირია-პალესტინიდან კუნძულის სხვადასხვა ნაწილში ასკეტური ცხოვრებისთვის ჩავიდნენ, პისოურის სანაპიროზე სწორედ წყვდიად ღამეს მივიდნენ. სხვა ლეგენდა კი ამბობს, რომ „წმინდა მამებს“, რომლებსაც პოსტქრისტიანულ პერიოდში დევნიდნენ, პისურის რეგიონში განსაკუთრებულად ბნელ ღამეს გადააწყდნენ.<ref>{{Cite web |date=2017-03-15 |title=Pissouri Village |url=https://www.cyprusisland.net/cyprus-villages/limassol/pissouri-village |access-date=2025-11-19 |website=Cyprus Island |language=en}}</ref> თუმცა, როგორც ჩანს, სოფლის სახელი სინამდვილეში ამ ლეგენდებიდან კი არ მომდინარეობს, არამედ ამ მხარეში ფიჭვის ხეებიდან ფისის ([[ბერძნული ენა|ბერძნულად]] „პისა“) ინტენსიური მოპოვებიდან. ფისის წარმოება [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის იმპერიის]] (აღმოსავლეთ რომის იმპერია) პერიოდში დაიწყო და შუა საუკუნეებისა (V–XV სს.) და [[კვიპროსის სამეფო|კვიპროსში]] ფრანკების ბატონობის ხანაშიც გაგრძელდა. ==განვითარება და საქმიანობა== პისოურიში ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობა დაახლოებით 447 მილიმეტრია. ადგილობრივი სასოფლო-სამეურნეო პროდუქცია დღეისათვის მოიცავს სუფრის ყურძენს, ღვინოს, კარტოფილსა და სხვა ციტრუსებს მცირე რაოდენობით, რომლებიც იმ ველზეა გაშენებული, რომელიც ყურიდან ბორცვზე მდებარე დასახლებამდე გადაჭიმულა. აქ ასევე ბევრია ზეთისხილის, კერატისა და ნუშის ხეები. სამწუხაროდ, ბოლო წლებში ფერმერებს მოუწიათ ვენახების დიდი ნაწილის გაჩეხვა, რადგან ისინი არარენტაბელური გახდა. გასული ათწლეულის განმავლობაში და განსაკუთრებით ბოლო 6 წლის მანძილზე, მოსახლეობას მოუწია შემოსავლის ალტერნატიულ წყაროებზე გადასვლა, რომლებიც უკეთეს მოგებას იძლევა. მოსახლეობის უმრავლესობა მნიშვნელოვნად ჩაერთო სამშენებლო სფეროში, კერძოდ კი მრავალი საცხოვრებელი ფართისა და ახალი უბნების განვითარებაში. დროის საკითხია, როდის გახდება სოფელი პრაქტიკულად თვითკმარი იმ სერვისებისა და ობიექტების მხრივ, რომლებიც ადგილზეა ხელმისაწვდომი. პისოური სწრაფად ვითარდება და მიჰყვება გლობალიზაციასა და უცხოურ ინვესტიციებთან დაკავშირებულ თანამედროვე ტენდენციებს. ==ეკლესიები== მოციქულ ანდრიას ეკლესია აშენდა თემის წევრების ნებაყოფლობითი შრომით [[1883]] წელს. ეკლესიის მშენებლობისთვის მუშაობა დაახლოებით თორმეტ წელს გაგრძელდა. ეკლესიის აშენებისას გამოყენებული ქვა ჩამოიტანეს სოფლებიდან ანოგირადან და პრასტიოდან, სოფელში გადაჰქონდათ ურმებით, რომლებშიც ვირები იყვნენ შებმულნი. ეკლესია აგებულია [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] სტილში. ადგილი, რომელზეც ის დგას, [[1912]] წლამდე სოფლის სასაფლაოდ გამოიყენებოდა. ეკლესია ცნობილია თავისი ხეზე კვეთილი ხატების კანკელით, რომელიც ხელოვნების ნამდვილი ნიმუშია და დამზადდა [[1890]] წელს. მის შექმნას სრული ათი წელი დასჭირდა იმ დროს არსებული შეზღუდული საშუალებების გამო. სხვა სამლოცველოებია: წმინდა გიორგის, წინასწარმეტყველ ილიას, წმინდა ალექსანდრეს, წმინდა მავრიკიოსის, წმინდა სპირიდონის სამლოცველოები. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://pissouri.org.cy/en_GB/%cf%84%ce%bf-%cf%80%ce%b9%cf%83%cf%83%ce%bf%cf%8d%cf%81%ce%b9/ Pissouri Community Council] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200804111858/https://pissouri.org.cy/en_GB/%CF%84%CE%BF-%CF%80%CE%B9%CF%83%CF%83%CE%BF%CF%8D%CF%81%CE%B9/ |date=2020-08-04 }} *[http://www.pra1911.com Pissouri Residents Association] {{ლიმასოლის რაიონი}} [[კატეგორია:ლიმასოლის რაიონის სოფლები]] rmsfe5cbx1n1fz1njsmmgvo6nkozg0b 0 885442 5428424 5381279 2026-07-07T03:33:39Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428424 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პლატრესი''' ({{lang-el|Πλάτρες}}) ან '''პანო პლატრესი''' ({{lang-el|Πάνω Πλάτρες}}; {{lang-tr|Yukarı Platres}}; {{lang-en|Upper Platres}}) — მთის სოფელი კვიპროსში. იგი მდებარეობს [[ტროოდოსი]]ს მთების სამხრეთ კალთებზე და წარმოადგენს ერთ-ერთ სამეღვინეო სოფელს ({{lang-el|κρασοχώρια}}, კრასოხორია). პლატრესი ტროოდოსის უდიდესი კურორტია, რომელიც მდებარეობს ტროოდოსის მოედნიდან დაახლოებით 5 კილომეტრში, [[ლიმასოლი]]დან ჩრდილო-დასავლეთით 25 კილომეტრში (16 მილი) და დედაქალაქ [[ნიქოზია|ნიქოზიიდან]] სამხრეთ-დასავლეთით 45 კილომეტრში (28 მილი). პლატრესი ძალიან ძველი სოფელია. იგი მოხსენიებულია ლიმასოლის რაიონის იმ 119 სოფელს შორის, რომლებიც არსებობდნენ ლუზინიანების (ახ.წ. [[1192]]-[[1489]]) და ვენეციელების (ახ.წ. [[1489]]-[[1571]]) მმართველობის ეპოქაში. პლატრესი კვიპროსის მთავარი მთის კურორტია. ქალაქის მუდმივი მოსახლეობა 300 ადამიანზე ნაკლებია, თუმცა ტურისტულ სეზონებზე ეს რიცხვი შეიძლება 10 000-მდე გაიზარდოს. სოფელს ხშირად უწოდებენ პანო პლატრესს მას შემდეგ, რაც სოფელ ტორნარიდესს, უფრო მცირე საცხოვრებელ დასახლებას, რომელიც სამხრეთ-დასავლეთით 3 კილომეტრში მდებარეობს ეწოდა კატო პლატრესი ({{lang-el|Κάτω Πλάτρες}}; {{lang-en|Lower Platres}}). ადგილობრივები პანო პლატრესს დღემდე უბრალოდ პლატრესად მოიხსენიებენ. ==ისტორია== წარსულში სოფლის მცხოვრებლები ძირითადად მეცხვარეობასა და მევენახეობას მისდევდნენ. მოგვიანებით, ვენახების უმეტესობა ხილის ბაღებად გადაკეთდა, სადაც ალუბალი, ვაშლი, მსხალი, ატამი და სხვა ხილი მოჰყავთ. თუმცა, [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დასაწყისიდან ბევრმა ადამიანმა თავი ტურიზმის სწრაფად მზარდ სექტორს მიუძღვნა. პლატრესი პოპულარული მთის კურორტი მას შემდეგ გახდა, რაც [[1878]] წელს კუნძულ კვიპროსზე კონტროლი [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთმა]] დაამყარა. ტროოდოსის ქედის მშრალ მთებში პლატრესი შედარებით უჩვეულოა იმით, რომ მასზე მუდმივი ნაკადული გადის, რაც სასმელი წყლის საიმედო წყაროს უზრუნველყოფს და კუნძულისთვის არადამახასიათებელი უხვი მცენარეულობის განვითარებას უწყობს ხელს. კოლონიურმა დასახლებულებმა, რომლებმაც თან მოიტანეს სანაპიროს სიცხისგან მოშორებით, გრილ გარემოში დასვენების კულტურა, პატარა სოფლის გარშემო სწრაფად შექმნეს სასტუმროების, ბარებისა და ჩრდილიანი სასეირნო ბილიკების ქსელი. წლების განმავლობაში პლატრესმა მოიპოვა ცნობილი ადამიანების დასასვენებელი ადგილის რეპუტაცია. მათ შორის იყვნენ ეგვიპტის მეფე [[ფარუკი (ეგვიპტე)|ფარუკი]] და ნობელის პრემიის ლაურეატი პოეტი [[გიორგოს სეფერისი]].<ref>{{cite web |url=https://allaboutlimassol.com/en/a-talk-with-the-78-year-old-man-from-limassol-who-found-the-secret-to-eternal-youth-in-platres |title=Famous people in Platres over the years |access-date=2026-05-05 |archive-date=2025-01-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250121112234/https://allaboutlimassol.com/en/a-talk-with-the-78-year-old-man-from-limassol-who-found-the-secret-to-eternal-youth-in-platres }}</ref> კოქტეილი Brandy Sour, რომელიც მჭიდროდ არის დაკავშირებული კვიპროსულ სამზარეულოსთან, [[1930-იანები|1930-იანი]] წლების ბოლოს სწორედ მეფე ფარუკისთვის შეიქმნა პლატრესში მდებარე სასტუმრო „Forest Park Hotel“-ში . ეს სასტუმრო ასევე ცნობილია როგორც ადგილი, სადაც ბრიტანელმა მწერალმა [[დაფნა დიუ მორიე]]მ თავისი რომანის, „''რებეკას''“, უდიდესი ნაწილი დაწერა. სწორედ ამ მიზეზების გამო ეწოდა პლატრესს ბოლო დროს „მეფეებისა და პოეტების სოფელი“. ==ტურიზმი და კეთილმოწყობა== კურორტი ინარჩუნებს მრავალ სასტუმროსა და ბარს. იგი ფუნქციონირებს როგორც გრილი ალტერნატივა სანაპირო კურორტებისთვის ზაფხულის განმავლობაში და როგორც სათხილამურო ბაზა ზამთრის თვეებში ოლიმპოს მთის მახლობელი სათხილამურო ტრასებისთვის. [[File:Fountain of Roxanne Koudounaris in Winter.jpg|thumb|როქსანა კუდუნარისის შადრევანი ზამთარში]] პლატრესი წარმოადგენს საწყის წერტილს რამდენიმე ბუნების ბილიკისა და ტროოდოსის ველოსიპედის მარშრუტებისთვის. ტროოდოსის ველოსიპედის მარშრუტებისა და სხვა საფეხმავლო ბილიკების გავლით შესაძლებელია აია ირინის ზონაში მოხვედრა (მდებარეობს სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ფსილოდენტროს მხარიდან მესა პოტამოსისკენ მიმავალ გზაზე). აია ირინის კლდიდან ვიზიტორებს შეუძლიათ დაინახონ სოფელი პლატრესი. ამბობენ, რომ შუა საუკუნეებში ამ ტერიტორიაზე ფრანკთა მონასტერი და მცირე დასახლება არსებობდა. ბუნების ბილიკები მოიცავს კალიდონიას ბილიკს, რომელიც გადის კალიდონიას ჩანჩქერზე, ასევე მილომერისის ბილიკს, რომელიც მიდის მილომერისის ჩანჩქერამდე. სოფლის ძველი მუნიციპალური ბაზარი ბოლო წლებში განახლდა და კულტურულ ცენტრად გარდაიქმნა. მთავარ დარბაზს ეწოდა გიორგოს სეფერისის სახელი და მას შეუძლია უმასპინძლოს გამოფენებს, კონფერენციებს, სემინარებს, კონცერტებს, სპექტაკლებსა და აუდიო-ვიზუალურ ჩვენებებს. პლატრესის სპორტული ცენტრი ({{lang-el|Αθλητικό Κέντρο Πλατρών}}) მდებარეობს ტროოდოსის მთებში, ზღვის დონიდან 1050 მეტრ სიმაღლეზე. ეს სპორტული ცენტრი მოიცავს საფეხბურთო მოედანს, მინი-ფეხბურთის, კალათბურთის, ჩოგბურთის, ფრენბურთის, ხელბურთის მოედნებს, ველო-ცენტრს, ასევე ფიტნეს და სპა ობიექტებს. ცენტრს აქვს გასახდელები და კაფეტერია. აქ ყოველწლიურად ტარდება „კვიპროსის იუნიორთა საჩოგბურთო ტურნირი“, „კვიპროსის დაუნჰილის რბოლა“ და სხვა ტურნირები. მისი საფეხბურთო მოედანი კვიპროსის პირველი დივიზიონის გუნდების უმეტესობისთვის მთავარი სავარჯიშო ადგილია კუნძულზე ცხელი თვეების განმავლობაში. ველო-ცენტრმა, მახლობლად მდებარე მილიას ხიდის ბილიკთან (რომელსაც მოლაშქრეებთან ერთად კვიპროსის მთის ველოსიპედისტების თემიც იყენებს), ტროოდოსის ველო-მარშრუტებთან და მთელი წლის განმავლობაში მიმდინარე ღონისძიებებთან კომბინაციაში, პლატრესის სპორტული ცენტრი მთელი წლის განმავლობაში სპორტულ ღირსშესანიშნაობად აქცია. მილიას ხიდი ({{lang-el|Γεφύρι της Μηλιάς}}) არის ერთ-ერთი ძველი შემორჩენილი ღირსშესანიშნაობა, რომელიც დღემდე ხელუხლებელი დგას. იგი მდებარეობს უშუალოდ სოფლის ქვემოთ, ტყეში. ხიდი წარმოადგენდა გადასასვლელ წერტილს კრიოს პოტამოსზე. კრიოს პოტამოსი ({{lang-el|}}Κρυός Ποταμός) სათავეს იღებს მთა [[ოლიმპი (კვიპროსი)|ოლიმპის]] მწვერვალიდან და პლატრესისთვის სიცოცხლის მიმცემი მდინარეა, რადგან ის კვიპროსის იმ მცირე მდინარეთაგანია, რომელიც მთელი წლის განმავლობაში მიედინება. ==ცნობილი ადამიანები== *პოლ სტასინო, მსახიობი (დ. 1930 — გ. 212) ==გალერეა== <gallery mode=packed> File:Panayia Faneromenis Holy Church.JPG|პანაია ფანერომენის წმინდა ტაძარი File:Kalidonia Waterfall.JPG|კალიდონიას ჩანჩქერი File:Milia Bridge - Γεφύρι της Μηλιάς.JPG|მილიას ხიდი File:Millomeris Waterfall - Καταρράκτης του Μιλλομέρη.JPG|მილომერისის ჩანჩქერი File:Platres.jpg|პლატრესი ზამთარში </gallery> ==კლიმატი== {{Weather box |location = პლატრესი (ზღვის დონიდან 1200 მეტრი) |metric first = yes |single line = yes |Jan high C = 9.8 |Feb high C = 10.3 |Mar high C = 14.4 |Apr high C = 16.8 |May high C = 20.8 |Jun high C = 24.4 |Jul high C = 26.1 |Aug high C = 27.3 |Sep high C = 23.9 |Oct high C = 19.7 |Nov high C = 13.8 |Dec high C = 11.0 |Jan low C = 2.1 |Feb low C = 1.2 |Mar low C = 5.5 |Apr low C = 10.1 |May low C = 13.1 |Jun low C = 16.4 |Jul low C = 18.7 |Aug low C = 18.5 |Sep low C = 15.1 |Oct low C = 12.2 |Nov low C = 9.2 |Dec low C = 4.5 |Jan precipitation mm = 155.1 |Feb precipitation mm = 114.9 |Mar precipitation mm = 87.3 |Apr precipitation mm = 48.8 |May precipitation mm = 19.9 |Jun precipitation mm = 4.4 |Jul precipitation mm = 3.3 |Aug precipitation mm = 5.1 |Sep precipitation mm = 19.8 |Oct precipitation mm = 49.8 |Nov precipitation mm = 100.2 |Dec precipitation mm = 177.1 |year precipitation mm = 785.7 |Jan precipitation days = 15.9 |Feb precipitation days = 14.1 |Mar precipitation days = 11.1 |Apr precipitation days = 8.9 |May precipitation days = 4.1 |Jun precipitation days = 2.2 |Jul precipitation days = 1.1 |Aug precipitation days = 2.5 |Sep precipitation days = 4.0 |Oct precipitation days = 8.1 |Nov precipitation days = 10.8 |Dec precipitation days = 17.7 |Jan snow days = 3 |Feb snow days = 4 |Mar snow days = 1 |Apr snow days = 0 |May snow days = 0 |Jun snow days = 0 |Jul snow days = 0 |Aug snow days = 0 |Sep snow days = 0 |Oct snow days = 0 |Nov snow days = 1 |Dec snow days = 2 |date=აგვისტო 2010 }} ==ლიტერატურა== *Dubin, M.S. (2005) ''The Rough Guide to Cyprus''. (5th Ed.) Rough Guides Ltd. pp.&nbsp;552. {{ISBN|978-1-84353-456-3}} *Hellander, P.D. (2003) ''Cyprus''. (2nd Ed.) Lonely Planet Publications. pp.&nbsp;224. {{ISBN|978-1-74059-122-5}} ==რესუსები ინტერნეტში== * [https://web.archive.org/web/20090504033722/http://www.platres.org/english/index.shtm Platres Official Homepage] * [https://web.archive.org/web/20170919083725/http://platra.com.cy/ Platres Info (Webcam, Weather, Platres Urban Art Festival, Cycling Routes, Geocaching etc.)] * [http://www.platressports.com Platres Sports Center] * [https://maps.google.com/maps/ms?msid=215248028050894538685.0004bd6348c18fd48433e&msa=0&ll=34.888884,32.867087&spn=0.003868,0.008256 Platres Map via Google Maps] * [https://www.thespot.cy/directory-hidden_gems/listing/millomeris-waterfall/ Millomeris Waterfall Information] *{{Cite web |title= Plátres, Cyprus |url= http://www.planetware.com/cyprus/platres-cy-nic-platres.htm |work= planetware.com |access-date= 2007-10-25 |archive-date= 2007-12-15 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20071215153345/http://www.planetware.com/cyprus/platres-cy-nic-platres.htm }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლიმასოლის რაიონი}} [[კატეგორია:ლიმასოლის რაიონის სოფლები]] 9k0jiu6ivi22yekltf4m12djusvjknb 0 885676 5428505 5384010 2026-07-07T09:48:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428505 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პროდრომოსი''' ({{lang-el|Πρόδρομος}}) — ყველაზე მაღალი სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], რომელიც ზღვის დონიდან 1380 მეტრზე (4530 ფუტი) მდებარეობს. იგი კუნძულის ზამთრის სპორტის მთავარი ცენტრია. მის მახლობლად, [[ოლიმპი (კვიპროსი)|ოლიმპის]] მთაზე, სამი სათხილამურო ტრასა მდებარეობს. სოფელი [[ლიმასოლის რაიონი|ლიმასოლის რაიონის]] ნაწილია. წლების განმავლობაში მოსახლეობის რაოდენობა სტაბილურად მცირდებოდა. [[2011]] წლის აღწერით, აქ მხოლოდ 123 მუდმივი მცხოვრები იყო, თუმცა არსებობს 240-ზე მეტი საცხოვრებელი სახლი, რომლებიც დროებითაა დაკავებული, ძირითადად ზაფხულისა და სხვა არდადეგების პერიოდში.<ref>LIVING QUARTERS, HOUSEHOLDS AND POPULATION ENUMERATED BY DISTRICT,MUNICIPALITY/COMMUNITY AND POSTAL CODE (1.10.2011), Cyprus Statistical Service. http://www.cystat.gov.cy/mof/cystat/statistics.nsf/populationcondition_22main_en/populationcondition_22main_en?OpenForm&sub=2&sel=2 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180612211105/http://www.cystat.gov.cy/mof/cystat/statistics.nsf/populationcondition_22main_en/populationcondition_22main_en?OpenForm&sub=2&sel=2 |date=2018-06-12 }}</ref> ==ტოპოგრაფია== ზღვის დონიდან 1390 მეტრ სიმაღლეზე, მთის ფერდობზე გაშენებული და [[ტროოდოსი]]ს მთების ხშირი მცენარეულობით დაფარული პროდრომოსი, თავისი დაახლოებით 80 მცხოვრებით, ის სოფელია, რომელიც დამთვალიერებელთა გულებს წელიწადის ნებისმიერ დროს იპყრობს. ზამთარში აქ ყველაფერი თოვლითაა დაფარული, ზაფხულში კი სასიამოვნო სიგრილე სუფევს.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://cyprus.terrabook.com/cyprus/page/prodromos/|title=Prodromos - Cyprus|website=Cyprus|language=en-US|access-date=2019-07-16}}</ref> ==ეტიმოლოგია== პროდრომოსს სახელი იოანე ნათლისმცემლის პატივსაცემად ეწოდა, რომელსაც ბერძნულ მართლმადიდებლურ ტრადიციაში ხშირად მოიხსენიებენ როგორც „პროდრომოსს“ (ქრისტეს „წინამორბედს“). ==ტურიზმი== თოვლის საფარი ხშირად ერთ მეტრს აჭარბებს და სოფელს რამდენიმე კვირის განმავლობაში ფარავს. ზოგჯერ ტემპერატურა ნულს ქვემოთ ეცემა, რაც სოფელს ზამთრის ტურიზმის საყვარელ მიმართულებად აქცევს, რადგან ტროოდოსის სათხილამურო ცენტრი აქედან სულ მცირე მანძილზეა. გაზაფხულის დადგომასთან ერთად, ბევრი სტუმრობს ამ მიდამოებს მთაში ლაშქრობისა და ბუნების ბილიკებზე სეირნობისთვის, პროდრომოსში კი დასასვენებლად, სადილად ან ყავის დასალევად ადგილობრივ ტავერნებსა და კაფეებს აკითხავენ. ზაფხულში სახლების მფლობელები მათ აქირავებენ მათზე, ვისაც სურს ზაფხული მთაში გაატაროს და ბუნებით დატკბეს, ხოლო მათთვის, ვინც კემპინგს ანიჭებს უპირატესობას, ფუნქციონირებს ბანაკი სახელწოდებით „Kambi tou Kalogerou“.<ref name=":0" /> ==კლიმატი== პროდრომოსში გაბატონებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთის კლიმატი, რომლისთვისაც დამახასიათებელია თბილი ან ცხელი, მშრალი ზაფხული და გრილი ან ცივი, ძალიან ნალექიანი ზამთარი. ზამთრის პერიოდში ხშირია ღამის ყინვები და თოვლი. {{Weather box |location = პროდრომოსი, კვიპროსი (1981–2010 ნორმები, 1991–2018 ექსტრემუმები) |metric first = yes |single line = yes |Jan high C = 6.4 |Feb high C = 6.8 |Mar high C = 10.3 |Apr high C = 15.5 |May high C = 20.3 |Jun high C = 25.0 |Jul high C = 27.9 |Aug high C = 28.0 |Sep high C = 24.6 |Oct high C = 19.3 |Nov high C = 12.8 |Dec high C = 8.3 |year high C = |Jan mean C = 3.5 |Feb mean C = 3.6 |Mar mean C = 6.5 |Apr mean C = 11.1 |May mean C = 15.5 |Jun mean C = 20.0 |Jul mean C = 23.0 |Aug mean C = 23.1 |Sep mean C = 19.7 |Oct mean C = 15.1 |Nov mean C = 9.5 |Dec mean C = 5.5 |year mean C = |Jan low C = 0.7 |Feb low C = 0.5 |Mar low C = 2.7 |Apr low C = 6.6 |May low C = 10.8 |Jun low C = 15.0 |Jul low C = 18.2 |Aug low C = 18.2 |Sep low C = 14.9 |Oct low C = 11.0 |Nov low C = 6.2 |Dec low C = 2.6 |year low C = 8.9 |Jan record high C = 19.0 |Feb record high C = 20.6 |Mar record high C = 24.6 |Apr record high C = 29.2 |May record high C = 33.4 |Jun record high C = 34.4 |Jul record high C = 36.7 |Aug record high C = 36.0 |Sep record high C = 32.8 |Oct record high C = 29.7 |Nov record high C = 22.9 |Dec record high C = 21.5 |Jan record low C = -10.7 |Feb record low C = -10.2 |Mar record low C = -6.5 |Apr record low C = -5.0 |May record low C = 2.0 |Jun record low C = 5.6 |Jul record low C = 10.2 |Aug record low C = 12.1 |Sep record low C = 7.0 |Oct record low C = 0.9 |Nov record low C = -6.0 |Dec record low C = -8.0 |precipitation colour = green |Jan precipitation mm = 199.4 |Feb precipitation mm = 110.7 |Mar precipitation mm = 79.4 |Apr precipitation mm = 44.6 |May precipitation mm = 70.0 |Jun precipitation mm = 8.9 |Jul precipitation mm = 14.8 |Aug precipitation mm = 10.1 |Sep precipitation mm = 13.1 |Oct precipitation mm = 38.5 |Nov precipitation mm = 65.5 |Dec precipitation mm = 163.4 |year precipitation mm = 818.7 |Jan precipitation days = 14.8 |Feb precipitation days = 8.6 |Mar precipitation days = 6.1 |Apr precipitation days = 5.7 |May precipitation days = 4.9 |Jun precipitation days = 1.4 |Jul precipitation days = 1.3 |Aug precipitation days = 1.1 |Sep precipitation days = 2.2 |Oct precipitation days = 4.3 |Nov precipitation days = 6.2 |Dec precipitation days = 10.9 |year precipitation days = |unit precipitation days = 1.0 მმ |Jan sun = 130.2 |Feb sun = 146.9 |Mar sun = 195.3 |Apr sun = 231.0 |May sun = 275.9 |Jun sun = 315.0 |Jul sun = 328.6 |Aug sun = 310.0 |Sep sun = 255.0 |Oct sun = 220.1 |Nov sun = 165.0 |Dec sun = 136.4 |year sun = |Jan percentsun = 42 |Feb percentsun = 49 |Mar percentsun = 53 |Apr percentsun = 60 |May percentsun = 64 |Jun percentsun = 73 |Jul percentsun = 75 |Aug percentsun = 75 |Sep percentsun = 70 |Oct percentsun = 64 |Nov percentsun = 54 |Dec percentsun = 45 |year percentsun = 62 |source 1 = კვიპროსის მეტეოროლოგიის დეპარტამენტი<ref>{{cite web |url=http://www.moa.gov.cy/moa/MS/MS.nsf/All/8C2B246F18AC1E07C22576C80036B9DB/$file/Climatological%20Data_1991_2005_Prodromos_UK.pdf?Openelement |title=Climatological and Meteorological Reports - Prodromos - 1991 - 2005 |format=pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20160327022516/http://www.moa.gov.cy/moa/MS/MS.nsf/All/8C2B246F18AC1E07C22576C80036B9DB/$file/Climatological%20Data_1991_2005_Prodromos_UK.pdf?Openelement |archive-date=2016-03-27 |access-date=2017-06-29}}</ref><ref>{{cite web | url = https://www.data.gov.cy/node/1617?language=en | title = Κανονικές Τιμές Θερμοκρασίας (Μέγιστη και Ελάχιστη) | publisher = Cyprus Department of Meteorology | accessdate = January 26, 2023 | archive-date = იანვარი 27, 2023 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20230127020842/https://www.data.gov.cy/node/1617?language=en }}</ref><ref>{{cite web | url = https://www.data.gov.cy/node/1639?language=en | title = Μέγιστη, Ελάχιστη Θερμοκρασία και Βροχόπτωση σε ημερήσια βάση | publisher = Cyprus Department of Meteorology | accessdate = January 26, 2023 | archive-date = იანვარი 27, 2023 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20230127020843/https://www.data.gov.cy/node/1639?language=en }}</ref> }} ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.prodromos.org.cy/english/index.shtm Prodromos Municipality website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201031122742/http://www.prodromos.org.cy/english/index.shtm |date=2020-10-31 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ლიმასოლის რაიონი}} [[კატეგორია:ლიმასოლის რაიონის სოფლები]] oe8d1qayvnxl33n87f0bdw30za6abpw 0 885822 5428380 5383226 2026-07-06T22:46:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428380 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''პეტერ ემილ ბეკერი''' ({{lang-de|Peter Emil Becker}}; დ. [[23 ნოემბერი]], [[1908]], [[ჰამბურგი]] — გ. [[7 ოქტომბერი]], [[2000]], [[გიოტინგენი]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ნევროლოგი]], [[ფსიქიატრი]] და [[გენეტიკოსი]].<ref name="Zeidman"/> იგი ცნობილია [[კუნთოვანი დისტროფია|კუნთოვანი დისტროფიების]] შესწავლით. [[ბეკერის კუნთოვანი დისტროფია]] (OMIM 300376) და [[ბეკერის მიოტონია]] (OMIM 255700) მის სახელს ატარებს. 1998 წლიდან Gesellschaft für Neuropädiatrie (GNP) ანიჭებს პიტერ ემილ ბეკერის პრემიას ბავშვთა ნევროლოგიის სფეროში განსაკუთრებული მიღწევებისთვის.<ref>Peter-Emil-Becker-Price 2012. Neuropediatrics 2013; 44(02): 059-060 {{doi|10.1055/s-0033-1337336}}</ref> ==ბიოგრაფია== მან მედიცინა შეისწავლა [[მარბურგი|მარბურგში]], [[ბერლინი|ბერლინში]], [[მიუნხენი|მიუნხენში]], [[ვენა]]სა და [[ჰამბურგი|ჰამბურგში]], რომელიც [[1933]] წელს დაამთავრა. შემდეგ [[ნევროლოგია]]სა და [[ფსიქიატრია]]ში გადამზადდა ჰამბურგსა და ფრაიბურგში. [[1934]]-[[1936]] წლებში იგი მუშაობდა კაიზერ ვილჰელმის ანთროპოლოგიის, ადამიანის მემკვიდრეობისა და ევგენიკის ინსტიტუტში (KWI-A), სადაც მუშაობდა ევგენ ფიშერის ხელმძღვანელობით. KWI-A-ში მუშაობისას ბეკერი ასევე თანამშრომლობდა ცნობილ გენეტიკოსთან, ევგენიკის სპეციალისტთან და ნაცისტური პარტიის წევრ დოქტორ ფრიც ლენცთან.<ref name="Hill">Hill, F. Dr. Peter Emil Becker and the Third Reich. Am J Med Genet A. 2013; 161A(8): 1983-4 {{doi|10.1002/ajmg.a.36063}}</ref> ბეკერი [[1934]] წლიდან SA-ს (Sturmabteilung) წევრი იყო, ხოლო 1940 წელს [[ნაციონალ-სოციალისტური გერმანული მუშათა პარტია|ნაცისტურ პარტიას]] შეუერთდა.<ref>Zeidman, Lawrence A., and Daniel Kondziella. "Peter Becker and His Nazi Past The Man Behind Becker Muscular Dystrophy and Becker Myotonia." ''Journal of Child Neurology'' (2013).</ref> ომის შემდეგ, ამ ორგანიზაციებში წევრობის გამო, იგი [[ფრაიბურგის უნივერსიტეტი]]დან გაათავისუფლეს; თუმცა, 1947 წელს იგი ოფიციალურად დენაცისტებად იქცა და ფრაიბურგის უნივერსიტეტში venia legendi-ს წოდება მიიღო.<ref name="Zeidman">Zeidman, Lawrence A., and Daniel Kondziella. "Peter Becker and His Nazi Past The Man Behind Becker Muscular Dystrophy and Becker Myotonia." Journal of Child Neurology (2013).</ref> 1957 წელს იგი [[გიოტინგენის უნივერსიტეტი|გიოტინგენის უნივერსიტეტში]] ადამიანის გენეტიკის პროფესორად დაინიშნა, თანამდებობას კი [[1975]] წელს, პენსიაზე გასვლამდე იკავებდა.<ref>{{Cite web|url=http://www.whonamedit.com/doctor.cfm/826.html|title=Peter Emil Becker|website=www.whonamedit.com|access-date=2019-06-08|archive-date=2020-03-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200313135158/http://www.whonamedit.com/doctor.cfm/826.html}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ავტორიტეტული წყაროები}} {{DEFAULTSORT:ბეკერი, პეტერ ემილ}} [[კატეგორია:გერმანელი ნევროლოგები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფსიქიატრები]] [[კატეგორია:გერმანელი გენეტიკოსები]] 8q67x7y9ynizlw8cgmkdjs5csl5ihdm 0 886031 5428234 5384848 2026-07-06T16:29:45Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428234 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პანო-აროდესი''' ({{lang-el|Πάνω Αρόδες}}) — სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[აკამასის ნახევარკუნძული|აკამასის ნახევარკუნძულთან]] ახლოს. იგი დაახლოებით 23 კმ-ითაა დაშორებული ქალაქ [[პაფოსი (ქალაქი)|პაფოსიდან]]. სოფელი მდებარეობს ლაონას პლატოზე.<ref>{{Cite web |date=September 27, 2022 |title=Pano Arodes Village |url=https://www.visitcyprus.com/index.php/en/discovercyprus/rural/villages/2424-pano-arodes-village |access-date=September 27, 2022 |website=Visit Cyprus }}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> პანო აროდესის-მოსახლეობა ბოლო 30 წლის განმავლობაში შემცირდა, რადგან მოსახლეობა დაბერდა, ხოლო ახალგაზრდა მაცხოვრებლები დასაქმების მიზნით ქალაქებში გადავიდნენ. რუპერტ განისმა (რომელიც იმ დროს კუნძულზე სიძველეთა ინსპექტორი იყო) სოფელი შემდეგნაირად აღწერა:<ref>{{Cite book |last=Gunnis |first=Rupert |title=Historic Cyprus |publisher=Rupert Gunnis |year=1947 |edition=2nd |pages=177 |language=English}}</ref> „სოფლის შუა საუკუნეების სახელი იყო როდოსი, იქიდან გამომდინარე, რომ იგი წარმოადგენდა [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] წმინდა იოანეს ორდენის რაინდების საკუთრებას, რომელთა შტაბ-ბინაც [[1522]] წლამდე კუნძულ როდოსზე მდებარეობდა.“ „ქრისტიანულ სოფელში დგას მეთვრამეტე საუკუნის წმინდა კელანდიონის ეკლესია, რომელიც პაფოსის ადრეული ეპისკოპოსი იყო. ეკლესიის ჩრდილოეთ მხარეს მდებარეობს წმინდა აგაპიტიკოსის დიდი ქვის სარკოფაგი, ხოლო მისი თანამგზავრის, წმინდა მისიტიკოსის სარკოფაგი სამხრეთითაა. სოფლის ლეგენდის თანახმად, ისინი, ვისაც სურს მოიპოვოს ვინმეს სიყვარული, იქნება ეს გოგონა თუ ბიჭი, მოდიან ფარულად ღამით და წმინდა აგაპიტიკოსის სარკოფაგს ნატეხს აცილებენ. ამ ნატეხს ფხვნიან და საყვარელი ადამიანის სასმელში ურევენ, რომელიც მაშინვე უპასუხებს ვნებას. და პირიქით, თუ ადამიანს ვინმესთან წაჩხუბება სურს, ის უბრალოდ იმავე პროცედურას ატარებს წმინდა მისიტიკოსის სარკოფაგის დაფხვნილი ქვით. ეს უკანასკნელი ბევრად უფრო მეტადაა გამოფიტული, ვიდრე წმინდა აგაპიტიკოსისა, თუმცა ეს აიხსნება იმით, რომ მისი ძალა დიდი მოთხოვნით სარგებლობს იმ ახალგაზრდა მამაკაცებსა და ქალებში, რომლებსაც საყვარელი ადამიანის შეცვლა სურთ.“ ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{პაფოსის რაიონი}} [[კატეგორია:პაფოსის რაიონის მუნიციპალიტეტები]] sbl9a1d5xvxxhmwyclvb0t6v1pqifxt 0 886246 5428354 5384876 2026-07-06T20:11:24Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428354 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პეგეია''' ({{lang-el|Πέγεια}}) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[პაფოსის რაიონი|პაფოსის რაიონში]]. იგი მდებარეობს [[აკამასის ნახევარკუნძული|აკამასის ნახევარკუნძულის]] სამხრეთ ბოლოში და ძირითადად განლაგებულია ციცაბო სანაპირო ბორცვებზე, [[მარჯნის ყურე|მარჯნის ყურესთან]] (Coral Bay) ახლოს. ==მიმოხილვა== ამბობენ, რომ ქალაქის სახელი მომდინარეობს ლათინური სიტყვიდან Baia („ყურე“), მარჯნის ყურესთან მისი სიახლოვის გამო. სოფელი პირველად ვენეციელებმა დაასახლეს ვენეციური კვიპროსის ეპოქაში, რომელიც [[1489]] წელს დაიწყო; სავარაუდოდ, ესენი იყვნენ ვაჭარი მეზღვაურები ან ვენეციური ფლოტის მეზღვაურები, რომლებიც კვიპროსზე მმართველობისთვის [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიასთან]] კონფლიქტში იმყოფებოდნენ. [[1571]] წელს ოსმალური კვიპროსის მმართველობის დაწყებისას, ურთიერთობა აღმოსავლეთ [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებლებსა]] და ოსმალებს შორის უფრო ჯანსაღი იყო, ვიდრე [[კათოლიციზმი|კათოლიკეებსა]] და ოსმალებს შორის, რამაც გამოიწვია კუნძულზე არსებული მრავალი ვენეციური დასახლების, მათ შორის პეგეიას, ასიმილაცია [[კვიპროსელი ბერძნები|კვიპროსელი ბერძნების]] მართლმადიდებლურ ცხოვრების წესთან. წარსულში სოფლის მაცხოვრებლებს წყალი ადგილობრივი წყაროდან („ვრისი“) უნდა მოეტანათ. სწორედ აქ ხვდებოდა ყველა ერთმანეთს. მამაკაცები იკრიბებოდნენ იმის საყურებლად, თუ როგორ აგროვებდნენ ახალგაზრდა ქალები წყალს წითელ თიხის დოქებში. ადგილობრივი ფოლკლორის თანახმად, წყაროდან წყლის დალევა გოგონებს ამშვენებდა. ამის შესახებ რამდენიმე სიმღერა დაიწერა, რომელთაგან ერთ-ერთს („პეგეიელი ქალის წყარო“) დღესაც მღერიან. წყარო დღესაც არსებობს, მაგრამ მას იშვიათად სტუმრობენ, გარდა ახალდაქორწინებულებისა, რადგან იქვე მრავალი საქორწინო ცერემონია ტარდება.<ref>{{cite web |url=http://www.peyiacommunityassociation.org/mp.html |title=Peyia Community Association official website |website=www.peyiacommunityassociation.org |access-date=12 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080908023343/http://www.peyiacommunityassociation.org/mp.html |archive-date=8 September 2008 |url-status=dead}}</ref> ამ რეგიონში, კვიპროსული ბერძნული დიალექტის ადგილობრივი ნაირსახეობა გამოირჩევა მელოდიური და ცვალებადი ტონით, რაც უფრო მეტად იტალიურ მეტყველებას ჰგავს, ვიდრე კვიპროსულს; ეს განსაკუთრებით შესამჩნევია ხანდაზმულ ადამიანებში. ქალაქის ყოფილი საფეხბურთო გუნდი, APOP Kinyras Peyias FC, თამაშობდა კვიპროსის პირველ დივიზიონში, მაგრამ გაკოტრების გამო [[2012]] წელს დაიშალა. მისი ამჟამინდელი საფეხბურთო გუნდია Peyia 2014, რომელიც კვიპროსის მეორე დივიზიონში ასპარეზობს. პეგეიაში ცხოვრობს [[გაერთიანებული სამეფო|ბრიტანელების]] განსაკუთრებით დიდი პროცენტი. მუნიციპალიტეტს აქვს მერია, არის ეკლესია და პოლიციის განყოფილება, რამდენიმე პატარა საცხობთან, ბანკის ფილიალებთან, ყასბებთან, კაფეებთან, რესტორნებთან და მაღაზიებთან ერთად. მას ასევე აქვს ადგილობრივი თევზის ბაზარი და დიდი სუპერმარკეტი „ფილიპოსი“. ბორცვზე მდებარეობის გამო, ქალაქის მრავალი ნაწილიდან იშლება ხედები მარჯნის ყურესა და პაფოსზე. იგი დიდ ტერიტორიას მოიცავს, რომელიც ჩრდილოეთით ქალაქის ზემოთ მდებარე ბორცვებზე პეგეიას ტყიდან სამხრეთით [[ხმელთაშუა ზღვა|ხმელთაშუა ზღვამდე]] ვრცელდება, ხოლო დასავლეთით აკამასის ნახევარკუნძულიდან აღმოსავლეთით მარჯნის ყურემდე. ==პოპულარულ კულტურაში== პეგეია მედიის ყურადღების ცენტრში [[2019]] წელს მოექცა, როდესაც [[კოლომბია|კოლომბიელმა]] მომღერალმა [[შაკირა|შაკირამ]], და ესპანელმა ფეხბურთელმა [[ჟერარდ პიკე|ჟერარდ პიკემ]], რომლებიც იმ დროს ურთიერთობაში იყვნენ, ამ რეგიონში ერთობლივად შეიძინეს ვილა.<ref>[https://greece.greekreporter.com/2019/11/05/shakiras-new-villa-in-cyprus-will-blow-your-mind/ Shakira's New Villa in Cyprus Will Blow Your Mind]</ref><ref>[https://cyprus-mail.com/2019/11/06/shakira-and-pique-purchase-luxury-villa-in-paphos/ Shakira and Pique purchase luxury villa in Paphos]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> რომანტიკული კომედია Find Me Falling (2024), რომლის პრემიერაც Netflix-ზე შედგა, მეტწილად ამ ქალაქშია გადაღებული.<ref>{{cite news|title="The Islander" filmed in Cyprus enters last stage of production|date=November 17, 2022|newspaper=[[Cyprus Weekly]]|url=https://in-cyprus.philenews.com/news/local/the-islander-filmed-in-cyprus-enters-last-stage-of-production/|accessdate=April 28, 2023}}</ref> [[2026]] წლის პრეტენდენტთა ტურნირი, რომელმაც გამოავლინა ჭადრაკში მსოფლიო ჩემპიონატის პრეტენდენტი, ჩატარდა პეგეიას Cap St Georges Hotel and Resort-ში 2026 წლის 28 მარტიდან 16 აპრილამდე.<ref>{{cite web|title=Mediterranean Stage Set for Chess History: The 2026 FIDE Candidates Come to Cyprus|url=https://www.fide.com/mediterranean-stage-set-for-chess-history-the-2026-fide-candidates-come-to-cyprus/|publisher=[[FIDE]]|date=10 November 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251110121343/https://www.fide.com/mediterranean-stage-set-for-chess-history-the-2026-fide-candidates-come-to-cyprus/|archive-date=10 November 2025|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Cap St Georges Hotel and Resort: Official Factsheet|url=https://www.little-lobster.com/media/2024/01/28187_cap-st-georges-hotel-factsheets-01-2024.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20251111104213/https://www.little-lobster.com/media/2024/01/28187_cap-st-georges-hotel-factsheets-01-2024.pdf|archive-date=11 November 2025|url-status=live}}</ref> [[ფაილი:Peyia EN.jpg|მინი|მარჯვნივ|პეგეიას მოკლე პრეზენტაცია]] [[ფაილი:PaphosDistrictPegeia.png|მინი|მარჯვნივ|პეგეიას მუნიციპალიტეტის მდებარეობა პაფოსის რაიონში]] ==კლიმატი== ===მიმოხივა=== პეგეიაში ზოგადად ცხელი კლიმატია. დღის ტემპერატურა მერყეობს იანვარში 16 °C-დან (61 °F) აგვისტოში 32 °C-მდე (89 °F). ყველაზე ნაკლებად წვიმიანი თვე პეგეიაში არის ივლისი, როდესაც წვიმა საერთოდ არ მოდის, ხოლო ყველაზე წვიმიანი თვეა იანვარი, როდესაც 11 დღე წვიმს. ღამის ყველაზე მაღალი ტემპერატურა შეიძლება დაფიქსირდეს აგვისტოში 21 °C (69 °F), ხოლო ყველაზე დაბალი — თებერვალში 7 °C (45 °F). ზღვის ყველაზე მაღალი ტემპერატურა პეგეიაში აგვისტოშია 28 °C (82 °F), ყველაზე დაბალი — თებერვალში 16 °C (61 °F).<ref>{{Cite web |title=Pégeia weather and climate |url=https://www.sunheron.com/europe/cyprus/pegeia-weather-climate/ |access-date=2025-04-24 |website=www.sunheron.com |language=en}}</ref> ===იანვარი=== დღის მაქსიმალური ტემპერატურა დაახლოებით 15°C-ია და იშვიათად ეცემა 12°C-ზე დაბლა ან აღემატება 19°C-ს. ყველაზე დაბალი, საშუალო დღიური ტემპერატურაა 15°C (24 იანვარს). ღამის მინიმალური ტემპერატურა დაახლოებით 7°C-ია და იშვიათად ეცემა 3°C-ზე დაბლა ან აღემატება 11°C-ს. ყველაზე დაბალი, საშუალო დღიური ტემპერატურაა 7°C (23 იანვარს). შედარებისთვის, 8 აგვისტოს, წლის ყველაზე ცხელ დღეს, ტემპერატურა პეგეიაში ჩვეულებრივ 21°C-დან 30°C-მდე მერყეობს, ხოლო 23 იანვარს, წლის ყველაზე ცივ დღეს — 7°C-დან 15°C-მდე.<ref>{{Cite web |title=Pégeia January Weather, Average Temperature (Cyprus) - Weather Spark |url=https://weatherspark.com/m/97273/1/Average-Weather-in-January-in-P%C3%A9geia-Cyprus |access-date=2025-04-24 |website=weatherspark.com |language=en}}</ref> {{Weather box |location = Pegeia, Cyprus (241 m) | width = auto | metric first = yes | single line = yes |Jan high C = 15.7 |Feb high C = 16.0 |Mar high C = 17.7 |Apr high C = 20.9 |May high C = 24.8 |Jun high C = 29.1 |Jul high C = 31.6 |Aug high C = 32.0 |Sep high C = 29.6 |Oct high C = 25.9 |Nov high C = 21.7 |Dec high C = 17.6 |Jan low C = 7.4 |Feb low C = 7.3 |Mar low C = 8.3 |Apr low C = 10.4 |May low C = 13.9 |Jun low C = 17.5 |Jul low C = 19.7 |Aug low C = 20.1 |Sep low C = 17.9 |Oct low C = 15.1 |Nov low C = 11.8 |Dec low C = 8.9 | source = Climate-Data.org<ref name="WMONormals">{{cite web |url=https://en.climate-data.org/asia/cyprus/peyia/peyia-101222/ |title = Climate Data for 1961-2006 — Pegeia |publisher = Climate Data Org. }}</ref> }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{პაფოსის რაიონი}} [[კატეგორია:პაფოსის რაიონის მუნიციპალიტეტები]] i0htaqhmzmj7p8lq7a46716kvuxzx70 0 887967 5428235 5395455 2026-07-06T16:31:41Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428235 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პანო-პანაგია''' ({{lang-el|Πάνω Παναγιά}}) — ასევე ცნობილია როგორც '''პანაია''' ({{lang-el|Παναγιά}}) — მთის სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], რომელიც მდებარეობს 900 მეტრის სიმაღლეზე, პაფოსის საერთაშორისო აეროპორტიდან 35 წუთის სავალზე. პანაია თავის სახელს უმადლის მრავალ ეკლესიასა და მონასტერს, რომლებიც სოფელში ან მის მახლობლად, [[ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] (რომელსაც ბერძნულად პანაია ეწოდება) სახელზეა აგებული. ყველაზე ცნობილია პანაია ელეუსას უძველესი ეკლესია სოფლის ცენტრში, XII საუკუნის ისტორიული ქრიზოროიატისას მონასტერი და პანაია ტუ კიკუს ბიზანტიური მონასტერი. არქიეპისკოპოსი [[მაკარიოს III]], კვიპროსის რესპუბლიკის პირველი პრეზიდენტი, დაიბადა პანაიაში [[1913]] წელს.<ref>{{cite book | title = Cyprus | url = https://archive.org/details/cyprus0000unse_j2v3 | publisher = Dorling Kindersley | location = London | year = 2010 | isbn = 9781405353243 | page=[https://archive.org/details/cyprus0000unse_j2v3/page/58 59]}}</ref> სოფელი ცნობილია თავისი უნიკალური ველური ბუნებით, მათ შორის მუფლონით, რომელიც დაცულია კვიპროსის და საერთაშორისო კანონებით, როგორც გადაშენების პირას მყოფი სახეობა. პანაიაში ვხვდებით მევენახეობის ზონას, რომელსაც ვუნი პანაიასს უწოდებენ და რომელიც ღვინის მცოდნეების მიერ კუნძულზე საუკეთესოდ მიიჩნევა. [[2001]] წლის აღწერით, პანაიას მთლიანი მოსახლეობა 564 ადამიანს შეადგენდა.<ref>''Statistical Service of the Republic of Cyprus'', 2001 Population Census, MS Excel document [http://www.mof.gov.cy/mof/cystat/statistics.nsf/All/A5E0A9096615A568C2257122003FB72E/$file/POPULATION%20BY%20MUNICIPALITY_COMMUNITY-EN.xls?OpenElement]</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://archive.today/20130804135702/http://panagiavillage.chooseyourcyprus.com/el/ Panayia village in Chooseyourcyprus] *[https://web.archive.org/web/20120107221336/http://ec.europa.eu/enterprise/sectors/tourism/eden/themes-destinations/countries/cyprus/vouni-panagias/index_en.htm Vouni Panagias European destination of excellence] *[http://cypruslife.akrifiles.net/Page22_3.html Vouni Panagias-Natura 2000] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241130125220/http://cypruslife.akrifiles.net/Page22_3.html |date=2024-11-30 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{პაფოსის რაიონი}} [[კატეგორია:პაფოსის რაიონის სოფლები]] rtmmj07k4afnp9281ergxv1bnmnl8sb 0 890043 5428147 5406114 2026-07-06T14:43:25Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428147 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პალაიხორი-მორფუ''' ({{lang-el|Παλαιχώρι Μόρφου}}) — სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[ნიქოზიის რაიონი|ნიქოზიის რაიონში]]. იგი მდებარეობს E 903 ავტომაგისტრალზე, 930 მეტრის სიმაღლეზე.<ref name="DP">{{Cite web |url=https://www.agrotourism.com.cy/discover-palaichori-village,106,en |title=Discover Palaichori |access-date=2026-05-29 |archive-date=2019-12-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191206012053/http://www.agrotourism.com.cy/discover-palaichori-village,106,en }}</ref> პალაიხორი-მორფუ გამოყოფილია [[პალაიხორი-ორენისი|პალაიხორი-ორენისისგან]] (Palaichori Oreinis) მდინარე სერახით (Serrache River).<ref name="DP"/> ==რესურსები ინტერნეტში== *{{official website|http://www.palaichori.org}} *[http://www.palaichori.com palaichori.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091206221512/http://www.palaichori.com/ |date=2009-12-06 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ნიქოზიის რაიონი}} [[კატეგორია:ნიქოზიის რაიონის სოფლები]] izk71d3u20ywlpbay98djnqkaxk8mzz 0 890049 5428148 5406115 2026-07-06T14:43:47Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428148 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პალაიხორი-ორეინისი''' ({{lang-el|Παλαιχώρι Ορεινής}}) — სოფელი კვიპროსში, ნიქოზიის რეგიონში. იგი მდებარეობს E 903 ავტომაგისტრალზე, 930 მეტრ სიმაღლეზე.<ref name="DP">{{Cite web |url=https://www.agrotourism.com.cy/discover-palaichori-village,106,en |title=Discover Palaichori |access-date=2026-05-29 |archive-date=2019-12-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191206012053/http://www.agrotourism.com.cy/discover-palaichori-village,106,en }}</ref> პალაიხორი-ორეინისი [[პალაიხორი-მორფუ|პალაიხორი-მორფუსგან]] გამოყოფილია მდინარე სერახით.<ref name="DP"/> ეს ორი სოფელი ერთობლივად ცნობილია როგორც პალეხორი. სოფელში მდებარეობს XVI საუკუნის ეკლესია — მეტამორფოსის თუ სოტიროსი (ბერძნ. Μεταμορφώσης του Σωτήρος). ეს ეკლესია არის ერთ-ერთი, [[ტროოდოსი|ტროოდოსის]] რეგიონის ათი მოხატული ეკლესიიდან, რომლებიც [[1985]] წელს შეიტანეს [[იუნესკო|იუნესკოს]] [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ძეგლთა სიაში მათი გამორჩეული ფრესკებისა და კვიპროსში [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიური]] მმართველობის ისტორიის მოწმობის გამო.<ref name="unesco">{{cite web |url=https://whc.unesco.org/en/list/351 |title=Painted Churches in the Troödos Region |website= UNESCO World Heritage List |publisher=United Nations Educational, Scientific, and Cultural Organization |access-date=30 May 2021}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *{{official website|http://www.palaichori.org}} {{in lang|el|en}} *[http://www.palaichori.com palaichori.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091206221512/http://www.palaichori.com/ |date=2009-12-06 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ნიქოზიის რაიონი}} [[კატეგორია:ნიქოზიის რაიონის სოფლები]] h5ph64zc5yqqodgsx6wfqgzapw5ox9t 0 890084 5428368 5403099 2026-07-06T22:02:46Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428368 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პერისტერონა''' ({{lang-el|Περιστερώνα}}) — დიდი სოფელი, რომელიც მდებარეობს დედაქალაქ [[ნიქოზია|ნიქოზი]]იდან დასავლეთით დაახლოებით 32 კილომეტრში, [[მორფუ]]ს აუზში, [[ტროოდოსი]]ს მთისწინეთში. იგი გაშენებულია ამავე სახელწოდების მდინარის დასავლეთ ნაპირზე, რომელიც მდინარე სერაქისის შენაკადია, საშუალოდ 250 მეტრის სიმაღლეზე. [[2001]] წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა 2,173 ადამიანს შეადგენდა. ეს ძირითადად სასოფლო-სამეურნეო სოფელია, რომელიც ციტრუსოვან-ხილოვან ბოსტნეულს, მარცვლეულს, ზეთისხილს და ნუშს აწარმოებს. სახელი პერისტერონა მომდინარეობს ბერძნული სიტყვიდან, რომელიც მტრედს ან მტრედს ნიშნავს (peristeri). პერისტერონა ისტორიულად ყოველთვის შერეული სოფელი იყო. [[1831]] წლის [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთი]]ს აღწერით, კვიპროსელი თურქების მცირე უმრავლესობა დაფიქსირდა - 56%, მაგრამ ყველა შემდგომ აღწერაში კვიპროსელი ბერძენი მოსახლეობის მცირე უმრავლესობა დაფიქსირდა. [[1960]] წელს სოფლის მოსახლეობა [[1166]] ადამიანი იყო, აქედან 690 კვიპროსელი ბერძენი (59.2%) და 476 კვიპროსელი თურქი (41.8%). [[1964]] წელს, [[1963]] წლის სისხლიანი შობის შემდეგ თემებს შორის ძალადობის პერიოდში, სოფლის მთელი კვიპროსელი თურქი მოსახლეობა გაიქცა კვიპროსელი თურქების ანკლავებში [[ლეფკა]]ში, ანგოლემიში, [[კაზივერა]]სა და ელიაში. [[1968]] წელს სოფელში დაბრუნდა კვიპროსელი თურქების ნაწილი, თუმცა მათი რიცხვი ძალიან მცირე იყო, [[1971]] წელს მხოლოდ 23 შემთხვევა დაფიქსირდა. კვიპროსში თურქების შეჭრის შემდეგ, [[1974]] წელს კვიპროსელი ბერძენი მებრძოლების მიერ ორი კვიპროსელი თურქის მკვლელობის შემდეგ, დაბრუნებული კვიპროსელი თურქები [[ჩრდილოეთი კვიპროსი|ჩრდილოეთ კვიპროს]]შიც გაემგზავრნენ. იქ პერისტერონას კვიპროსელი თურქები მთელ ტერიტორიაზე გადაასახლეს, მაგრამ ძირითადად კატკოპიაში იყვნენ კონცენტრირებულნი. პერისტერონა გამოიყენებოდა კვიპროსელი ბერძენი ლტოლვილების, ძირითადად მორფუდან და შემოგარენიდან, გადასასახლებლად. კვიპროსელი თურქების სახლები ძირითადად ამ ადამიანების საცხოვრებლად გამოიყენებოდა და [[1975]]-[[1982]] წლებში აშენდა თანამედროვე საცხოვრებელი კომპლექსი, რომელშიც [[1982]] წელს 500 ადამიანი დასახლდა.<ref>{{cite web|title=Peristerona|url=http://www.prio-cyprus-displacement.net/default.asp?id=347|publisher=Prio Cyprus Displacement Centre|access-date=9 January 2016}}</ref> ეკლესიას, წმინდა ბარნაბასა და ილარიონის ეკლესიას,<ref>[http://www.mlahanas.de/Cyprus/Geo/Peristerona.html Artist photos]</ref> სახურავზე ხუთი გუმბათი აქვს, რომლებიც ჯვრის ფორმისაა, რაც კუნძულზე მხოლოდ ერთ სხვა ეკლესიაზეა.<ref>[http://www.planetware.com/cyprus/peristerona-cy-nic-peris.htm PlanetWare.com > Peristerona Tourism]</ref> ის ბიზანტიურ პერიოდში აშენდა. პერისტერონას მეჩეთი [[XIX საუკუნე]]ში, ოსმალეთის იმპერიის დროს აშენდა. მას აქვს შეფერილი ფანჯრები და სკულპტურული ნაწილები. ის ეკლესიის გვერდით მდებარეობს და ორივე მათგანი ბრიტანულ პერიოდში შტამპებში გამოიყენებოდა, როგორც ბერძნულ-თურქული თანაარსებობის სიმბოლო.<ref>{{cite book|last1=Bağışkan|first1=Tuncer|title=Kıbrıs'ta Osmanlı Türk Eserleri|date=2005|publisher=Turkish Cypriot Association of Museum Lovers|pages=132–4}}</ref><ref>{{cite web|title=Nicosia|url=http://www.moi.gov.cy/moi/pio/pio.nsf/All/25E89A184B8E9D8FC225764E00249834/$file/S%202%20MUSLIM%20ENGLISH%20NICOSIA.pdf|publisher=Public Information Office of the Republic of Cyprus|access-date=9 January 2016|archive-date=19 მარტი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150319061744/http://www.moi.gov.cy/moi/pio/pio.nsf/All/25E89A184B8E9D8FC225764E00249834/$file/S%202%20MUSLIM%20ENGLISH%20NICOSIA.pdf}}</ref> აღსანიშნავია, რომ კვიპროსში კიდევ ორი ​​სოფელია იგივე სახელით - ერთი [[პაფოსის რაიონი|პაფოსის რაიონში]] და ერთი [[ფამაგუსტა]]ში. <gallery mode="packed" heights="150"> File:Chypre Peristerona Saints Barnabe Hilarion - panoramio.jpg File:Chypre Peristerona Saints Barnabe Hilarion 16062014 - panoramio.jpg File:Peristerona, Ciprus - panoramio (1).jpg </gallery> ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://web.archive.org/web/20131021172354/http://www.peristeronavillage.com/village/index.php Municipality Homepage] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ნიქოზიის რაიონი}} [[კატეგორია:ნიქოზიის რაიონის სოფლები]] tl91o20scwny14scwo0xouzw1wok51b 10 890497 5428366 5405773 2026-07-06T21:19:50Z გიო ოქრო 84301 5428366 wikitext text/x-wiki [[სასტვენა]]ს სათესლე [[კოლოფი|კოლოფები]]. i6y36xt3vzbw2va3von7hhywuci0x4q 0 892124 5428473 5413876 2026-07-07T08:06:06Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428473 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |ქვეყანა = კვიპროსი |add1n= ქვეყანა (დე ფაქტო) |add1= {{დროშა|ჩრდილოეთი კვიპროსი}} }} '''პრასტიო''' ({{lang-el|Πραστειό}}; {{lang-tr|Dörtyol}}) — პატარა სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[ფამაგუსტა|ფამაგუსტის]] დასავლეთით 19 კმ-ში. იგი იმყოფება [[ჩრდილოეთი კვიპროსი|ჩრდილოეთ კვიპროსის]] დე ფაქტო კონტროლის ქვეშ. პრასტიოს მართავს [[სინტა|სინტას]] (Sinta / İnönü) მუნიციპალიტეტი.<ref>{{cite web|title=Başkanlığa talip çok|url=http://www.havadiskibris.com/Haberler/kibris/baskanliga-talip-cok/22086|publisher=Havadis|access-date=28 August 2015|date=8 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924025147/http://www.havadiskibris.com/Haberler/kibris/baskanliga-talip-cok/22086|archive-date=24 September 2015|url-status=dead}}</ref> [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] პერიოდში სოფელი შერეული იყო, თუმცა [[კვიპროსელი თურქები]] უმცირესობას შეადგენდნენ. [[1891]] წლის აღწერამ დააფიქსირა 704 მცხოვრები, მათგან 637 ბერძენი და 67 თურქი კვიპროსელი. [[1973]] წელს პრასტიოს მოსახლეობა შეადგენდა დაახლოებით 1000 ადამიანს, რომელთაგან ყველა კვიპროსელი ბერძენი გახლდათ. [[1974]] წელს, [[თურქეთი|თურქეთის]] კვიპროსში შეჭრისას, ისინი გაიქცნენ. დღეს პრასტიო დასახლებულია [[ადანის პროვინცია|ადანის]], [[ოსმანიეს პროვინცია|ოსმანიესა]] და [[სივასის პროვინცია|სივასის პროვინციებიდან]] მიგრირებული მოსახლეობით, ასევე მცირე რაოდენობით იძულებით გადაადგილებული კვიპროსელი თურქებით.<ref>{{cite web|title=PRASTIO|url=http://www.prio-cyprus-displacement.net/default.asp?id=614|website=Internal displacement in Cyprus|publisher=[[PRIO|PRIO Cyprus Centre]]|access-date=6 November 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20180929015542/http://www.prio-cyprus-displacement.net/default.asp?id=614|archive-date=29 September 2018|url-status=dead}}</ref> სოფელში მდებარეობს ისტორიული [[წმინდა გიორგი|წმინდა გიორგის]] ეკლესია, რომლის კარზეც [[1823]] წლის, ხოლო ფანჯარაზე — [[1867]] წლის მინიშნებაა. აღმოსავლეთ ფასადს აქვს ნეოგოთიკური ელემენტები, მის დასავლეთ კარზე კი არის ოსმალური წარწერა. იგი ჯვარედინკამაროვანია და აქვს გალერეები ჩრდილოეთითა და სამხრეთით. 1974 წლის შემდეგ ეკლესია გადაკეთდა მეჩეთად.<ref>{{cite web|title=Agios Georgios|url=http://www.cyprustemples.com/templedetails.asp?id=546&pageno=8|publisher=Cyprus Temples|access-date=28 August 2015|archive-date=6 ოქტომბერი 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006165333/http://www.cyprustemples.com/templedetails.asp?id=546&pageno=8}}</ref> [[2001]] წელს სოფელში გაიხსნა ახალი მეჩეთი, რომელიც აშენდა „ევკაფის“ ადმინისტრაციის (Evkaf Administration) მიერ.<ref>{{cite web|title=YENİDÜZEN, ülkedeki cami sayılarını araştırdı|url=http://www.yeniduzen.com/Haberler/ozel-haber/yeniduzen-ulkedeki-cami-sayilarini-arastirdi/51110|publisher=[[Yeni Düzen]]|access-date=28 August 2015|date=7 May 2015}}</ref> პრასტიო გახლავთ [[1916]] წლიდან [[1933]] წლამდე მყოფი, კვიპროსის მთავარეპისკოპოს-კირილოს III-ის (დაბადების წელი [[1859]]) დაბადების ადგილი. სიგურის ციხესიმაგრე მდებარეობს პრასტიოს სამხრეთით. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ფამაგუსტის რაიონი}} {{გაზიმაგუსის რაიონი}} [[კატეგორია:ფამაგუსტის რაიონის დასახლებული პუნქტები]] 4ybvzyspny0i2aj4zaua7e9bpr9o6fr 0 892144 5428328 5413947 2026-07-06T18:50:25Z გიო ოქრო 84301 // რედაქტირება [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]]-ით 5428328 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = მელიისებრნი | სურათის ფაილი = Starr_030405-0246_Toona_ciliata.jpg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = ''[[Toona ciliata]]'' | სამეფო = მცენარეები | განყოფილება = [[ყვავილოვანი მცენარეები]] | კლასი = [[ორლებნიანნი]] | რიგი = [[საპინდუსისნაირნი]] | ოჯახი = '''მელიისებრნი''' | ლათ = {{Btname|Meliaceae|[[Juss.]] (1789)}} | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = }} '''მელიისებრნი'''<ref>{{BioDict|64167|Meliaceae|access-date=16 ივნისი, 2026}}</ref> ({{lang-la|Meliaceae}}) — [[ორლებნიანნი|ორლებნიან]] მცენარეთა ოჯახი [[საპინდუსისნაირნი|საპინდუსისნაირთა]] რიგისა. [[ხე|ხეები]] და [[ბუჩქი|ბუჩქებია]], იშვიათად [[ნახევრად ბუჩქი|ნახევრად ბუჩქები]], ზოგჯერ თითქმის [[ბალახოვანი მცენარე|ბალახები]]. [[ფოთოლი|ფოთლები]] [[თანაფოთოლი|თანაფოთლების]] გარეშეა, ხშირად ფრთართული.<ref name="დსე" /> ყვავილები ერთ- ან ორსქესიანია, აქტინომორფული,<ref name="ბოტ" /> ჩვეულებრივ მცირე ზომისაა, იღლიურ [[ყვავილედი|ყვავილედებში]]. [[ჯამი (ბოტანიკა)|ჯამის]] ფოთოლაკები და [[გვირგვინი (ბოტანიკა)|გვირგვინის]] ფურცლები 4–5-ია,<ref name="დსე" /> ძირში ერთმანეთთანაა შეზრდილი. ზედა [[ნასკვი|ნასკვს]] აქვს 2–6 ღრუ (ბუდე).<ref name="ბოტ">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A Dictionary of Plant Sciences |date=2019 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198833338 |edition=4th ed. |chapter=Meliaceae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198833338.001.0001/acref-9780198833338-e-4129 |chapter-url-access=subscription}}</ref> უმეტესობას [[მტვრიანა|მტვრიანები]] მილის მსგავსად აქვს შეზრდილი. [[ნაყოფი (მცენარე)|ნაყოფი]] [[კოლოფი]] ან [[კენკრა|კენკრისებრია]], ზოგჯერ [[კურკიანა]].<ref name="დსე">{{დსე წიგნი |სათაური=Мелиевые |ტომი=16 |გვ=42–43}}</ref> ცნობილია დაახლ. 50 გვარი და 500-600 სახეობა. გავრცელებული არიან [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკულ]] და [[სუბტროპიკული სარტყლები|სუბტროპიკულ]] ოლქებში. მელიისებრთა შორისაა სახეობები, რომლებიც იძლევიან ძვირფასი ფერისა და არომატის მქონე [[მერქანი|მერქანს]], [[ეთერზეთი|ეთერზეთს]], ნაყოფებს, [[ალკალოიდები|ალკალოიდებს]] და სხვ.: ''[[Swietenia]]'', ''[[Entandrophragma]]'', და ''[[Cedrela]]'' გვარების ხეები მერქნის მნიშვნელოვანი წყაროა, მათგან იღებენ [[მაჰაგონი|მაჰაგონს]]; ''[[Azadirachta indica]]''-ს მერქნის, ზეთებისა და რეზინის მისაღებად ზრდიან ინდოეთსა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში; ''[[Lansium domesticum]]'' გამოირჩევა თავისი ნაყოფით (კულტივირებულია); ''[[Melia azedarach]]'' დეკორატიული მცენარეა, აქვს მრგვალი ყვითელი ყვავილები, კულტივირებულია ტროპიკულ და თბილ ზომიერ ოლქებში.<ref>{{Cite news |date=2015 |title=Meliaceae |work=Encyclopedia Britannica |url=https://www.britannica.com/plant/Meliaceae |access-date=16 ივნისი, 2026}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მელიისებრნი| ]] g3mai0gtm8uox0pcxt1jmh7pkw49cm2 0 893557 5428343 5427056 2026-07-06T19:23:11Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 3 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428343 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = პატრიკ შიკი |სურათი = 2020-03-10 Fußball, Männer, UEFA Champions League Achtelfinale, RB Leipzig - Tottenham Hotspur 1DX 3672 by Stepro.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = შიკი „ლაიფციგის“ შემადგენლობაში, 2020 წელს |სრული სახელი = პატრიკ შიკი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1996|1|24|df=y}} |დაბადების ადგილი = [[პრაღა]], ჩეხეთი |სიმაღლე = 1,91 მ |პოზიცია = თავდამსხმელი |მიმდინარე კლუბი = [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერი“]] |ნომერი = 14 |ახალგაზრდული წელი1 = 2007–2014 |ახალგაზრდული კლუბი1 = [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტა“]] |წელი1 = 2014–2016 |კლუბი1 = [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტა“]] |მატჩი1 = 4 |გოლი1 = 0 |წელი2 = 2015–2016 |კლუბი2 = → [[ბოჰემიანსი 1905 (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოჰემიანსი 1905“]] (იჯარა) |მატჩი2 = 27 |გოლი2 = 8 |წელი3 = 2016–2017 |კლუბი3 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორია“]] |მატჩი3 = 32 |გოლი3 = 11 |წელი4 = 2017–2020 |კლუბი4 = [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომა“]] |მატჩი4 = 46 |გოლი4 = 5 |წელი5 = 2019–2020 |კლუბი5 = → [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგი“]] (იჯარა) |მატჩი5 = 22 |გოლი5 = 10 |წელი6 = 2020– |კლუბი6 = [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერი“]] |მატჩი6 = 149 |გოლი6 = 80 |ეროვნული წელი1 = 2011 |ეროვნული ნაკრები1 = ჩეხეთის 16-წლამდელთა ნაკრები |ეროვნული მატჩი1 = 2 |ეროვნული გოლი1 = 0 |ეროვნული წელი2 = 2012–2013 |ეროვნული ნაკრები2 = ჩეხეთის 17-წლამდელთა ნაკრები |ეროვნული მატჩი2 = 11 |ეროვნული გოლი2 = 7 |ეროვნული წელი3 = 2013–2014 |ეროვნული ნაკრები3 = ჩეხეთის 18-წლამდელთა ნაკრები |ეროვნული მატჩი3 = 9 |ეროვნული გოლი3 = 2 |ეროვნული წელი4 = 2014–2015 |ეროვნული ნაკრები4 = ჩეხეთის 19-წლამდელთა ნაკრები |ეროვნული მატჩი4 = 13 |ეროვნული გოლი4 = 7 |ეროვნული წელი5 = 2015–2017 |ეროვნული ნაკრები5 = ჩეხეთის 21-წლამდელთა ნაკრები |ეროვნული მატჩი5 = 12 |ეროვნული გოლი5 = 11 |ეროვნული წელი6 = 2016–2026 |ეროვნული ნაკრები6 = [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]] |ეროვნული მატჩი6 = 56<ref>{{cite web |title=Patrik Schick Matches |url=https://www.soccerway.com/player/schick-patrik/WzQQSSfc/ |website=Soccerway |access-date=25 June 2026 }}</ref> |ეროვნული გოლი6 = 26<ref name="SoccerwaySchick">{{cite web |title=Patrik Schick Goals |url=https://www.soccerway.com/player/schick-patrik/WzQQSSfc/ |website=Soccerway |access-date=25 June 2026 }}</ref> }} '''პატრიკ შიკი''' (დ. 24 იანვარი, 1996, [[პრაღა]], ჩეხეთი) — ჩეხი პროფესიონალი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს თავდამსხმელის პოზიციაზე [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერისა“]] და [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების]] შემადგენლობაში. ის დაიბადა [[პრაღა|პრაღაში]], შიკმა კარიერა ადგილობრივ კლუბ [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტაში“]] დაიწყო, სადაც ახალგაზრდული აკადემია გაიარა და უფროს გუნდში დებიუტი ჯერ კიდევ მოზარდობის ასაკში ჰქონდა. 2015–16 წლების სეზონი იჯარით [[ბოჰემიანსი 1905 (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოჰემიანს 1905-ში“]] გაატარა, საიდანაც 20 წლის ასაკში იტალიურ [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორიაში“]] გადავიდა. იტალიაში სადებიუტო სეზონის შემდეგ, 2017 წელს [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომას“]] ფეხბურთელი გახდა. იტალიაში სამი წლის გატარების შემდეგ, 2019 წელს გერმანიაში გადავიდა და სეზონური იჯარით [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგს“]] შეუერთდა, ხოლო 2020 წლის სექტემბერში მუდმივი კონტრაქტით [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერში“]] გადავიდა. ამ კლუბთან ერთად 2024 წელს მოიგო გერმანიის ჩემპიონატი და გერმანიის თასი. შიკი ჩეხეთის 16-, 17-, 18-, 19- და 21-წლამდელთა ნაკრებების წევრი იყო. ჩეხეთის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში დებიუტი 2016 წლის მაისში, 20 წლის ასაკში შედგა. მას შემდეგ დაეხმარა ეროვნულ ნაკრებს [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020|2020 წლის ევროპის ჩემპიონატის]] მეოთხედფინალში გასვლაში, სადაც გახდა ტურნირის საუკეთესო გოლის ავტორი და ტურნირის ერთობლივი საუკეთესო ბომბარდირი, რის გამოც [[უეფას ევროპის ჩემპიონატის ჯილდოები|ვერცხლის ბუციც]] მიიღო.<ref>{{cite web |url=https://www.soccerway.com/player/schick-patrik/WzQQSSfc/ |title=Patrik Schick |website=Soccerway |publisher=Perform Group |access-date=25 June 2026 }}</ref> ==საკლუბო კარიერა== ===პრაღის „სპარტა“=== პატრიკ შიკი 11 წლის ასაკში [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტამ“]] აღმოაჩინა. ჩეხეთის უმაღლეს ლიგაში მისი დებიუტი [[2014]] წლის [[3 მაისი|3 მაისს]] შედგა, როდესაც „სპარტა“ გასვლით მატჩში [[ტეპლიცე (საფეხბურთო კლუბი)|„ტეპლიცესთან“]] 1–3 დამარცხდა. იმ სეზონში „სპარტამ“ ქვეყნის ჩემპიონატი და თასი მოიგო, თუმცა ორ სეზონში ჩატარებული მხოლოდ ოთხი მატჩის შემდეგ შიკი 2015–16 წლების სეზონისთვის იჯარით [[ბოჰემიანსი 1905 (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოჰემიანს 1905-ში“]] გადავიდა.<ref>{{cite web |title=Bohemians získali útočníka, ze Sparty přichází na hostování Schick |url=http://fotbal.idnes.cz/fotbalista-patrik-schick-bude-ze-sparty-hostovat-v-bohemians-ptj-/fotbal.aspx?c=A150623_102828_fotbal_pes |website=Mladá fronta Dnes |date=23 June 2015 |access-date=19 July 2017 |language=cs }}</ref> უმაღლეს ლიგაში დარჩენისთვის მებრძოლი „ბოჰემიანსის“ შემადგენლობაში შიკმა 27 შეხვედრაში 8 გოლი გაიტანა.<ref name="GUARD">{{cite web |title=Patrik Schick: the Czech Euros star who was told he would never make it |url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/21/patrik-schick-czech-republic-euro-2020-star-england |website=The Guardian |date=21 June 2021 |access-date=26 September 2021 }}</ref> შიკი „სპარტაში“ დაბრუნდა და მოსალოდნელი იყო, რომ 2016–17 წლების სეზონში გუნდის ერთ-ერთი მთავარი ფეხბურთელი გახდებოდა, თუმცა უპირატესობა [[დავიდ ლაფატა]]ს მიენიჭა.<ref>{{cite news |last=Vrablik |first=Lukáš |title=Patrik Schick: the Czech Euros star who was told he would never make it |url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/21/patrik-schick-czech-republic-euro-2020-star-england |work=The Guardian |date=21 June 2021 |access-date=26 June 2026 }}</ref> როდესაც „სპარტამ“ შიკს ახალი კონტრაქტი შესთავაზა, მისმა აგენტმა შეთავაზებაზე უარი განაცხადა.<ref>{{cite web |title=Schick do Sampdorie |url=https://sparta.cz/cs/clanek/schick-do-sampdorie-17283 |website=AC Sparta Praha |date=13 July 2016 |language=cs |access-date=26 June 2026 }}</ref> ===„სამპდორია“=== 2016 წლის ივნისში შიკმა [[სერია A]]-ს კლუბ [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორიასთან“]] კონტრაქტი გააფორმა. გავრცელებული ინფორმაციით, ტრანსფერის ღირებულებამ 4 მილიონი [[ევრო]] შეადგინა.<ref>{{Cite web|title=Schick nakonec Spartu opouští, podepsal smlouvu v Sampdorii Janov|url=http://fotbal.idnes.cz/patrik-schick-prestupuje-do-sampdorie-janov-fm5-/fotbal.aspx?c=A160713_193630_fotbal_tof|website=Mladá fronta Dnes|date=13 July 2016|access-date=19 July 2017|language=cs}}</ref> იტალიაში თავის სადებიუტო სეზონში შიკმა ჩემპიონატის 32 მატჩში მიიღო მონაწილეობა და „სამპდორიის“ შემადგენლობაში 11 გოლი გაიტანა. სასტარტო შემადგენლობაში 14-ჯერ ითამაშა და საშუალოდ ყოველ 137 წუთში თითო გოლი გაჰქონდა. [[2017]] წლის მაისში შიკმა უარი განაცხადა კონტრაქტის გახანგრძლივებაზე, რადგან სხვა კლუბში გადასვლა სურდა.<ref>{{Cite web|title=Fotbalový útočník Schick odmítl v Sampdorii nabídku nové smlouvy|url=http://fotbal.idnes.cz/patrik-schick-sampdoria-janov-smlouva-dhd-/fot_zahranici.aspx?c=A170512_111038_fot_zahranici_rou|website=Mladá fronta Dnes|date=12 May 2017|access-date=19 July 2017|language=cs}}</ref> 2017 წლის ივნისში [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსმა“]] შიკის კონტრაქტში არსებული გამოსასყიდი პუნქტი — დაახლოებით 30 მილიონი ევრო — აამოქმედა.<ref>{{Cite web|title=Schick absolvoval zdravotní prohlídku, už brzy přestoupí do Juventusu|url=http://fotbal.idnes.cz/fotbalista-patrik-schick-prestupuje-ze-sampdorie-janov-do-juventusu-123-/fot_zahranici.aspx?c=A170622_094646_fot_zahranici_pes|website=Mladá fronta Dnes|date=22 June 2017|access-date=19 July 2017|language=cs}}</ref> თუმცა, შიკმა სამედიცინო შემოწმება ორჯერ ვერ გაიარა, რის შემდეგაც „იუვენტუსმა“ [[2017]] წლის [[18 ივლისი|18 ივლისს]] ტრანსფერზე საბოლოოდ უარი განაცხადა.<ref>{{Cite web|title=Schickův přestup se nekoná. Sampdoria se s Juventusem nedohodla|url=http://fotbal.idnes.cz/patrick-schick-sampdoria-juventus-prestup-fkf-/fot_zahranici.aspx?c=A170718_194653_fot_zahranici_ald|website=Mladá fronta Dnes|date=18 July 2017|access-date=19 July 2017|language=cs}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.juventus.com/en/news/news/2017/official-club-statement-patrik-schick.php|title=Official club statement In relation to the player Patrik Schick|website=Juventus F.C.|date=18 July 2017|access-date=19 July 2017}}</ref> ===„რომა“=== [[2017]] წლის [[29 აგვისტო|29 აგვისტოს]] შიკი [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომაში“]] იჯარის წესით გადავიდა 5 მილიონი ევროს საფასურად, შესყიდვის ვარიანტით დამატებით 9 მილიონ ევროდ,<ref>{{Cite web|title=Patrik Schick signs for Roma in record deal|url=https://beta.asroma.com/en/news/41049/patrik-schick-signs-for-roma-in-record-deal|website=Beta AS Roma|date=14 July 2017}}</ref> გარკვეული სპორტული მიზნების შესრულების შემთხვევაში, რაც საბოლოოდ შესაძლოა 40 მილიონ ევრომდე გაზრდილიყო, თუმცა ეს პირობა არ განხორციელდა.<ref name="GUARD" /><ref>{{Cite news|title=Roma sign Patrik Schick from Sampdoria in club-record transfer|url=https://www.espn.co.uk/football/soccer-transfers/story/3191679/roma-sign-patrik-schick-from-sampdoria-in-club-record-transfer|website=ESPN|date=29 August 2017|access-date=14 June 2021}}</ref> ხელმოწერის შემდეგ, „რომას“ სპორტულმა დირექტორმა [[მონჩი]]მ შიკი დაახასიათა როგორც „საერთაშორისო ფეხბურთის ერთ-ერთი ყველაზე ნათელი ტალანტი“.<ref name="ATHL">{{cite web|title=Patrik Schick strikes from 50 yards as he hits two goals against Scotland|url=https://www.nytimes.com/athletic/4210433/2021/06/07/patrik-schick-strikes-from-50-yards-as-he-hits-two-goals-against-scotland/|website=The Athletic|date=14 June 2021}}</ref> „რომაში“ თამაშის პერიოდში შიკი ძირითადად მარჯვენა ფლანგზე ან ცენტრალური თავდამსხმელის უკან მოქმედ პოზიციაზე თამაშობდა და 58 მატჩში 8 გოლი გაიტანა.<ref name="ATHL" /> ====2019–20: იჯარა „ლაიფციგში“==== 2019 წლის 2 სექტემბერს [[ბუნდესლიგა]]ს კლუბმა [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგმა“]] ოფიციალურად გამოაცხადა შიკის ერთწლიანი იჯარით დამატება, მუდმივი გამოსყიდვის შესაძლებლობით.<ref>{{Cite web|title=Transfermeldung: Patrik Schick kommt Leihweise zu RB Leipzig|url=https://www.dierotenbullen.com/de/aktuelles/neuigkeiten/Saison_2019_20/Neuzugang-Patrik-Schick.html|website=RB Leipzig|date=2 September 2019|access-date=2 September 2019|language=de|archive-date=25 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625131109/https://www.dierotenbullen.com/de/aktuelles/neuigkeiten/Saison_2019_20/Neuzugang-Patrik-Schick.html|url-status=dead}}</ref> მისი პირველი გოლი „ლაიფციგის“ რიგებში 2019 წლის 11 ნოემბერს გაიტანა, [[პადერბორნი (საფეხბურთო კლუბი)|„პადერბორნთან“]] 3–2 მოგებულ შეხვედრაში.<ref>{{cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/paderborn-rb-leipzig-live-line-ups-stats-timo-werner-nagelsmann-sabitzer-adams-8392|title=Timo Werner strikes again as RB Leipzig hold on for win against spirited Paderborn|website=Bundesliga|date=11 November 2019|access-date=14 June 2021}}</ref> ამ გოლმა დაიწყო მისი შედეგიანი სერია — ოთხ მატჩში სამი გოლი, მათ შორის აღსანიშნავია მომენტი, როდესაც მან შეცვლაზე შემოსვლის შემდეგ გაათანაბრა ანგარიში და „ლაიფციგს“ [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|„დორტმუნდთან“]] 3–3 ფრე ანგარიში მოუტანა.<ref>{{Cite news|title=Dortmund's Jadon Sancho scores again in 3-3 thriller with leaders RB Leipzig|url=https://www.theguardian.com/football/2019/dec/17/jadon-sancho-borussia-dortmund-rb-leipzig-bundesliga-roundup|website=The Guardian|date=17 December 2019|access-date=14 June 2021}}</ref> [[ტიმო ვერნერი]]ს გვერდით შიკმა ფორმა აღიდგინა და სეზონი დაასრულა 28 მატჩში 10 გატანილი გოლით. „ლაიფციგმა“ კი ბუნდესლიგაში მესამე ადგილი დაიკავა და 2019–20 წლების სეზონის უეფას [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგის]] ნახევარფინალამდე მიაღწია.<ref>{{Cite news|title=Paris St-Germain are through to their first Champions League final courtesy of a deserved victory over RB Leipzig in an entertaining semi-final in Lisbon.|url=https://www.bbc.com/sport/football/53759778|website=BBC Sport|date=18 August 2020|access-date=14 June 2021}}</ref> ===„ბაიერ ლევერკუზენი“=== ====2020–21: სადებიუტო სეზონი==== 2020 წლის 8 სექტემბერს შიკი [[ბაიერ ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერში“]] ხუთწლიანი კონტრაქტით გადავიდა, რომლის ტრანსფერის ღირებულებამ, გავრცელებული ინფორმაციით, 26,5 მილიონ ევროს მიაღწია დამატებითი ბონუსებით. მან მაისურზე 14 ნომერი აიღო.<ref>{{Cite web|title=Patrik Schick seals move to Bayer 04|url=https://www.bayer04.de/en-us/news/bayer04/patrik-schick-seals-move-to-bayer-04|website=Bayer Leverkusen|date=8 September 2020}}</ref><ref>{{Cite web|title=Schick joins Bayer Leverkusen|url=https://beta.asroma.com/en/news/58762/schick-joins-bayer-leverkusen|website=AS Roma|date=8 September 2020}}</ref><ref>{{Cite web|title=Bayer Leverkusen verstärkt sich mit Patrik Schick|url=https://www.bundesliga.com/de/bundesliga/news/patrik-schick-bayer-leverkusen-transfer-rb-leipzig-as-rom-sturmer-wechsel-2025-12757|website=Bundesliga|date=8 September 2020|language=de}}</ref> შიკმა თავისი პირველი გოლი ევროტურნირებზე [[2020]] წლის [[26 ნოემბერი|26 ნოემბერს]] გაიტანა, როდესაც „ლევერკუზენმა“ [[ჰაპოელ ბეერ შევა (საფეხბურთო კლუბი)|ისრაელის „ჰაპოელ ბეერ შევას“]] 4–1 მოუგო [[უეფას ევროპის ლიგა 2020–21|ევროპა ლიგის]] ჯგუფურ ეტაპზე.<ref>{{Cite news|title=Leverkusen 4–1 H. Beer-Sheva|url=https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/match/2029782--leverkusen-vs-h-beer-sheva/|website=UEFA|date=26 November 2020|access-date=14 June 2021}}</ref> [[2020]] წლის [[19 დეკემბერი|19 დეკემბერს]] მან ლამაზი გოლი გაუტანა [[ბაიერნ მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერნ მიუნხენს“]], ეს მატჩი „ლევერკუზენმა“ 1–2 წააგო. 2020–21 სეზონში შიკი გუნდის ძირითადი ცენტრალური თავდამსხმელი იყო და 29 ლიგის მატჩში 9 გოლი გაიტანა.<ref>{{Cite web|title=Schick's powerful volley puts Leverkusen in front|url=https://www.espn.com.sg/video/clip/_/id/30554292|work=ESPN|date=19 December 2020}}</ref> ====2021–22: რეკორდული სეზონი==== [[2021]] წლის [[4 ოქტომბერი|4 ოქტომბერს]] შიკმა „ლევერკუზენში“ პირველი დუბლი შეასრულა და ერთი საგოლე გადაცემა გააკეთა [[არმინია ბილეფელდი (საფეხბურთო კლუბი)|„არმინია ბილეფელდის“]] წინააღმდეგ 4–0 მოგებულ მატჩში.<ref>{{Cite web |title=Patrik Schick double as Bayer Leverkusen ease past Arminia Bielefeld |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/arminia-bielefeld-bayer-leverkusen-live-line-ups-stats-schick-wirtz-frimpong-17475|website=Bundesliga}}</ref> შემდეგ მატჩებში მან კიდევ გაიტანა გოლები [[კიოლნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კიოლნის“]] და [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერნის“]] წინააღმდეგ, თუმცა მალევე მიიღო ტერფის მყესის ტრავმა.<ref>{{Cite web|title=Bad news for Schick, he injured ligaments in his ankle.|url=https://ruiksport.com/bad-news-for-schick-he-injured-ligaments-in-his-ankle-he-probably-wont-go-to-the-national-team-how-long-will-he-be-out/|website=RuikSport|access-date=2026-06-26|archive-date=2024-12-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241204214919/https://ruiksport.com/bad-news-for-schick-he-injured-ligaments-in-his-ankle-he-probably-wont-go-to-the-national-team-how-long-will-he-be-out/}}</ref> 2021 წლის 4 დეკემბერს მან ისტორიული მატჩი ჩაატარა — მეორე ტაიმში ოთხი გოლი გაიტანა და ერთი საგოლე გადაცემა გააკეთა [[ფიურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„ფიურტის“]] წინააღმდეგ 7–1 გამარჯვებაში, რაც კლუბის ისტორიაში ერთ მატჩში ყველაზე მეტი გოლია ერთ ფეხბურთელზე.<ref>{{cite web|title=Four-goal Schick leads Leverkusen to 7-1 demolition of Fuerth|url=https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/608664|website=ESPN|date=4 December 2021}}</ref> შემდგომში მან დუბლები შეასრულა [[აინტრახტ ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„აინტრახტ ფრანკფურტის“]] და [[ჰოფენჰაიმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰოფენჰაიმის“]] წინააღმდეგ, რის შედეგადაც მოიპოვა ბუნდესლიგის თვის საუკეთესო ფეხბურთელის ჯილდო.<ref>{{Cite web|title="Patrik Schick is in the same category as Robert Lewandowski and Erling Haaland"|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/patrik-schick-in-the-same-category-as-lewandowski-and-haaland-leverkusen-18673}}</ref> 2021–22 სეზონში მან 27 მატჩში 24 გოლი გაიტანა და ლიგის მეორე საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. სეზონის ბოლოს შიკმა „ლევერკუზენის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელის ჯილდო მოიგო და კონტრაქტი 2027 წლამდე გაახანგრძლივა.<ref>{{cite web |url=https://www.bayer04.de/en-us/news/bayer04/world-class-striker-patrik-schick-signs-new-deal |title=World class striker Patrik Schick signs new deal |website=Bayer Leverkusen |date=26 May 2022}}</ref> ====2022–23: ტრავმების კრიზისი==== 2022 წლის 3 სექტემბერს შიკმა სეზონში თავისი პირველი გოლი გაიტანა [[ფრაიბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ფრაიბურგის“]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/football/bundesliga/2022-2023/sc-freiburg-2-3-bayer-leverkusen-xabi-alonsos-side-restore-10-point-advantage-over-bayern-munich-wit_sto10062699/story.shtml|title=SC Freiburg 2-3 Bayer Leverkusen|website=Eurosport|date=17 March 2024}}</ref> 7 სექტემბერს ჩემპიონთა ლიგის მატჩში [[ბრიუგე (საფეხბურთო კლუბი)|„კლუბ ბრიუგეს“]] წინააღმდეგ მან ჯერ აკრობატული გოლი გაიტანა, რომელიც VAR-ით გაუქმდა, შემდეგ კი თავით გოლი, რომელიც ოფსაიდის გამო არ ჩაითვალა.<ref>{{Cite web |title=Club Brugge 1-0 Leverkusen Game Analysis |url=https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/652598|website=ESPN}}</ref> შემდგომ მატჩში მან ისევ გაიტანა გოლი და ამჯერად თავი გამოიჩინა [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰერტა ბერლინის“]] წინააღმდეგ.<ref>{{Cite web |title=Hertha Berlin vs Bayer Leverkusen Match Report |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/hertha-berlin-bayer-leverkusen-live-team-news-match-stats-hudson-odoi-azmoun-21200}}</ref> მალევე შიკმა მიიღო ადდუქტორის (მკერდის კუნთის) ტრავმა.<ref>{{Cite web|title=Leverkusen striker Schick out for 'weeks' with calf injury|url=https://worldsoccertalk.com/news/leverkusen-striker-schick-out-for-weeks-with-calf-injury-20220220-CMS-371993.html}}</ref> 2023 წლის 19 თებერვალს, დაბრუნების შემდეგ, მან მყისიერად გაიტანა გოლი შეცვლაზე შემოსვლისას [[მაინცი (საფეხბურთო კლუბი)|„მაინცის“]] წინააღმდეგ.<ref>{{Cite web |title=Mainz 3-2 Leverkusen Final Score |url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/638618/mainz-bayer-leverkusen}}</ref> შემდგომ მატჩში მან გააკეთა საგოლე გადაცემა [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰერტა ბერლინის“]] წინააღმდეგ 4–1 გამარჯვების დროს.<ref>{{Cite web |title=Bayer 04 Leverkusen - Hertha BSC Match Report|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/matchday/2022-2023/23/bayer-04-leverkusen-vs-hertha-bsc/liveticker}}</ref> თუმცა მალევე კვლავ მიიღო მკერდის კუნთის ტრავმა, რის გამოც გამოტოვა სეზონის დარჩენილი ნაწილი და შემდეგი სეზონის პირველი ნახევარიც — ჯამში 34 მატჩი.<ref>{{Cite magazine|url=https://www.kicker.de/leverkusen-bestaetigt-operation-schick-faellt-noch-mehrere-monate-aus-958859/artikel|title=Leverkusen bestätigt Operation|magazine=Kicker}}</ref> ====2023–24: დაბრუნება და ისტორიული წარმატება==== 2023 წლის 30 ნოემბერს შიკი დაბრუნდა ტრავმის შემდეგ და გაიტანა გოლი [[ჰეკენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰეკენის“]] წინააღმდეგ უეფას ევროპა ლიგაზე 2–0 მოგებულ მატჩში.<ref>{{cite web |url=https://sport.sky.de/fussball/hacken-vs-leverkusen/spielbericht/499041 |title=Bayer makes group win clear |website=Sky Sport Germany}}</ref> შემდეგ 6 მატჩში მან 5 გოლი და 1 ასისტი დააგროვა. 3 დეკემბერს, [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|„დორტმუნდის“]] წინააღმდეგ მატჩში, მან შეცვლაზე შემოსვლისთანავე საგოლე გადაცემა გააკეთა [[ვიქტორ ბონიფეისი|ვიქტორ ბონიფეისზე]] და გააგრძელა „ლევერკუზენის“ დაუმარცხებელი სერია.<ref>{{cite web |url=https://www.sport1.de/news/fussball/bundesliga/2023/12/bundesliga-bayer-leverkusen-bvb-11-boniface-rettet-bayers-serie |title=Bundesliga: Bayer Leverkusen – BVB 1:1 – Boniface rettet Bayers Serie |website=Sport1 |language=de |date=3 December 2023 |access-date=26 June 2026}}</ref> 20 დეკემბერს მან ჰეთ-თრიკი შეასრულა [[ვფლ ბოხუმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოხუმის“]] წინააღმდეგ 4–0 გამარჯვებაში.<ref>{{cite web |url=https://www.bayer04.de/de-de/news/bundesliga/4-0-gegen-bochum-gelungener-jahresabschluss-mit-schick-hattrick |title=4:0 gegen Bochum – gelungener Jahresabschluss mit Schick-Hattrick |website=Bayer 04 Leverkusen |language=de |date=20 December 2023 |access-date=26 June 2026}}</ref> 2024 წლის მარტში მან გადამწყვეტი გოლები გაიტანა [[ყარაბაღი (საფეხბურთო კლუბი)|„ყარაბაღის“]] წინააღმდეგ ევროპა ლიგის მერვედფინალში, მათ შორის ორი გოლი დამატებით დროში მეორე მატჩში.<ref>{{cite web |url=https://www.goal.com/en/lists/xabi-alonso-harry-kane-bundesliga-bayern-munich-bayer-leverkusen |title=Xabi Alonso, Harry Kane and the Bundesliga's defining moments |website=Goal.com |access-date=26 June 2026}}</ref> 30 მარტს მან დამატებით დროში გამარჯვების გოლი გაიტანა [[ჰოფენჰაიმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰოფენჰაიმის“]] წინააღმდეგ, რამაც „ლევერკუზენს“ ჩემპიონთა ლიგის საგზური მოუტანა.<ref>{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/de/bundesliga/news/bayer-04-leverkusen-tsg-1899-hoffenheim-27-spieltag-spielbericht-26796 |title=Bayer Leverkusen – Hoffenheim: Spielbericht |website=Bundesliga |language=de |date=30 March 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> 5 მაისს მან გოლი გაიტანა [[აინტრახტ ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„აინტრახტ ფრანკფურტის“]] წინააღმდეგ, რაც კლუბის 48-მატჩიანი დაუმარცხებელი სერიის გაგრძელება იყო.<ref>{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/eintracht-frankfurt-bayer-leverkusen-free-highlights |title=Eintracht Frankfurt 1–5 Bayer Leverkusen |website=Bundesliga |date=5 May 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> 12 მაისს მან გახსნა ანგარიში [[ბოხუმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოხუმის“]] წინააღმდეგ, რაც კლუბის 50-ე დაუმარცხებელ მატჩს დაემთხვა.<ref>{{cite web |url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/677879/bayer-leverkusen-vfl-bochum |title=Bayer Leverkusen vs. VfL Bochum – Match Report |website=ESPN |date=12 May 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> 18 მაისს „ლევერკუზენმა“ სეზონი დაასრულა დაუმარცხებლად და გახდა ბუნდესლიგის ისტორიაში პირველი დაუმარცხებელი ჩემპიონი გუნდი.<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/athletic/5503124/2024/05/18/bayer-leverkusen-undefeated-bundesliga/ |title=Bayer Leverkusen complete unbeaten Bundesliga season |work=The Athletic |publisher=The New York Times |date=18 May 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> გერმანიის თასის ფინალში შიკი დაეხმარა გუნდს [[კაიზერსლაუტერნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კაიზერსლაუტერნის“]] დამარცხებაში 1–0 და გუნდმა დუბლი შეასრულა.<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/athletic/5519158/2024/05/26/leverkusen-win-dfb-pokal-unbeaten/ |title=Leverkusen complete domestic double with DFB-Pokal triumph |work=The Athletic |publisher=The New York Times |date=26 May 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> ====2024–25: ტიტულის დაცვა==== 2024 წლის 17 აგვისტოს [[გერმანიის სუპერთასი|გერმანიის სუპერთასზე]] შიკმა 88-ე წუთზე გაათანაბრა ანგარიში [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|„შტუტგარტის“]] წინააღმდეგ და პენალტების სერიაში „ლევერკუზენმა“ მოიგო.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cj627k1j4j3t |title=German Super Cup: Bayer Leverkusen vs Stuttgart |website=BBC Sport |date=17 August 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> 30 ნოემბერს მან თავისი 100-ე ლიგის მატჩში გამარჯვების გოლი გაიტანა [[უნიონ ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|„უნიონ ბერლინის“]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |url=https://www.flashscore.com/news/union-berlin-bayer-leverkusen-report-2024-11-30/082Fn2io/ |title=Union Berlin vs Bayer Leverkusen – Match Report |website=Flashscore |date=30 November 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> 21 დეკემბერს მან 4 გოლი გაიტანა [[ფრაიბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ფრაიბურგის“]] წინააღმდეგ და მოხსნა [[იან კოლერი|იან კოლერის]] რეკორდი ჩეხი ფეხბურთელების მიერ ბუნდესლიგაში გატანილი გოლების რაოდენობაში.<ref>{{cite news |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/schick-nets-four-leverkusen-thrash-freiburg-5-1-2024-12-21/ |title=Schick nets four as Leverkusen thrash Freiburg 5–1 |work=Reuters |date=21 December 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> მოგვიანებით ჰეთ-თრიკი შეასრულა [[ჰაიდენჰაიმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰაიდენჰაიმის“]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |url=https://sportstar.thehindu.com/football/bundesliga/bayer-leverkusen-vs-heidenheim-score-results |title=Bayer Leverkusen vs Heidenheim – Score and Result |website=Sportstar |publisher=The Hindu |access-date=26 June 2026}}</ref> 27 ნოემბერს მან ჩემპიონთა ლიგის პირველი გოლი გაიტანა [[ზალცბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ზალცბურგის“]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/bayer-leverkusen-red-bull-salzburg-live-champions-league-blog-preview-report-29764 |title=Bayer Leverkusen vs Red Bull Salzburg – Champions League |website=Bundesliga |access-date=26 June 2026}}</ref> 2025 წლის 5 თებერვალს დუბლი შეასრულა [[კიოლნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კიოლნის“]] წინააღმდეგ [[გერმანიის საფეხბურთო თასი|გერმანიის თასზე]] და გუნდი ნახევარფინალში გაიყვანა.<ref>{{cite web |url=https://www.bayer04.de/de-de/news/dfb-pokal/3-2-gegen-koeln-werkself-nach-derbysieg-im-halbfinale |title=3:2 gegen Köln – Werkself nach Derbysieg im Halbfinale |website=Bayer 04 Leverkusen |language=de |date=5 February 2025 |access-date=26 June 2026}}</ref> სეზონის ბოლოს შიკი 27 გოლით ყველა ტურნირზე კლუბის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.<ref>{{cite web |url=https://www.topscorersfootball.com/bundesliga |title=Bundesliga Top Scorers |website=TopScorersFootball |access-date=26 June 2026}}</ref> ====2025–26==== 2025 წლის აგვისტოში ჩეხმა ფეხბურთელმა კონტრაქტი გაახანგრძლივა 2030 წლამდე.<ref>{{cite web |url=https://onefootball.com/en/news/patrik-schick-signs-contract-extension-at-bayer-leverkusen-35164869 |title=Patrik Schick signs contract extension at Bayer Leverkusen |website=OneFootball |date=August 2025 |access-date=26 June 2026}}</ref> [[აგვისტო|აგვისტოს]] ამხანაგურ მატჩებში ახალი მწვრთნელის, [[ერიკ ტენ ჰაგი]]ს, ხელმძღვანელობით გოლები გაიტანა [[გროსასპახი (საფეხბურთო კლუბი)|„გროსასპახის“]] და [[ვერდერი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვერდერის“]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/werder-bremen-bayer-leverkusen-match-report-highlights-matchday-2-33759 |title=Werder Bremen vs Bayer Leverkusen – Match Report |website=Bundesliga |access-date=26 June 2026}}</ref> შემდგომში გოლი გაიტანა [[აინტრახტ ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„აინტრახტ ფრანკფურტის“]] წინააღმდეგ და ასევე თავისი 200-ე საიუბილეო „ლევერკუზენული“ მატჩი ჩაატარა [[ბაიერნ მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერნის“]] წინააღმდეგ 2026 წლის მარტში.<ref>{{cite web |url=https://www.beinsports.com/en-asia/football/bundesliga/articles/bayer-leverkusen-1-1-bayern-munich |title=Bayer Leverkusen 1–1 Bayern Munich |website=beIN SPORTS |date=March 2026 |access-date=26 June 2026}}</ref> 2026 წლის აპრილში შიკმა თავისი 100-ე გოლი გაიტანა კლუბის მაისურით [[კიოლნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კიოლნის“]] წინააღმდეგ „რაინიშეს დერბიში“.<ref>{{cite web |url=https://www.espn.com.au/football/match/_/gameId/746989/bayer-leverkusen-fc-cologne |title=Bayer Leverkusen vs FC Cologne – Match Report |website=ESPN |date=April 2026 |access-date=26 June 2026}}</ref> ==საერთაშორისო კარიერა== [[File:Patrik Schick 20180601 AUSCZE 3910 (cropped).jpg|thumb|შიკი [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ნაკრების]] შემადგენლობაში, 2018 წელი]] [[ფაილი:Patrik Schick, CZE-NIR 2019-10-14 (4).jpg|მინი|მარჯვნივ|პატრიკ შიკი ჩრდილოეთ ირლანდიის წინააღმდეგ, 2019 წელი]] შიკი პირველად [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ეროვნული ნაკრების]] მთავარ გუნდში გამოიძახეს [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2016|ევროპის 2016 წლის ჩემპიონატის]] მოსამზადებელ შეკრებაზე.<ref name="bleacher">{{cite web |url=https://bleacherreport.com/articles/2737686-patrik-schick-has-world-at-his-feet-but-the-time-has-come-to-deliver-on-promise |title=Patrik Schick Has World at His Feet, but the Time Has Come to Deliver on Promise |first=Adam |last=Digby |website=Bleacher Report |date=3 June 2018 |access-date=26 June 2026}}</ref> ნაკრებში დებიუტი 2016 წლის 27 მაისს, [[მალტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალტის]] წინააღმდეგ ამხანაგურ შეხვედრაში შედგა. იგი მეორე ტაიმში შევიდა შეცვლაზე და 6–0 გამარჯვებაში ერთი გოლი გაიტანა.<ref>{{cite news |url=https://www.idnes.cz/fotbal/euro-2016/cesko-malta-priprava-na-euro.A160527_094419_euro-2016_elv |title=Česko 6–0 Malta: Pohodový test. Rosický hrál, Čech má rekord |first=Miloslav |last=Novák |work=Mladá fronta DNES |date=27 May 2016 |language=cs |access-date=26 June 2026}}</ref> ===ევრო 2020=== 2021 წლის 25 მაისს შიკი [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ნაკრების]] საბოლოო 26-კაციან განაცხადში მოხვდა გადადებული [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020|ევროპის 2020 წლის ჩემპიონატისთვის]].<ref>{{cite news |url=https://repre.fotbal.cz/ceska-reprezentace-oznamila-nominaci-na-uefa-euro-2020/a14226 |title=Česká reprezentace oznámila nominaci na UEFA Euro 2020 |publisher=Football Association of the Czech Republic |language=cs |date=25 May 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> 14 ივნისს, ჯგუფური ეტაპის პირველ შეხვედრაში [[შოტლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შოტლანდიის]] წინააღმდეგ, რომელიც [[ჰემპდენ პარკი|ჰემპდენ პარკზე]] [[გლაზგო]]ში გაიმართა, შიკმა ორივე გოლი გაიტანა და ჩეხეთმა 2–0 მოიგო.<ref name="CzeSco">{{cite web |url=https://www.skysports.com/football/scotland-vs-czech-republic/report/421491 |title=Scotland 0–2 Czech Republic: Patrik Schick double sees off Scots at Euro 2020 |first=Charles |last=Paterson |website=Sky Sports |date=14 June 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> მეორე გოლი, რომელიც დაახლოებით 45 მეტრი მანძილიდან გაიტანა, ევროპის ჩემპიონატების ისტორიაში 1980 წლის შემდეგ ყველაზე შორი მანძილიდან გატანილ გოლად დაფიქსირდა. მოგვიანებით იგი ტურნირის საუკეთესო გოლად დასახელდა,<ref>{{cite magazine |url=https://www.si.com/soccer/2021/06/14/patrik-schick-goal-video-czech-republic-scotland-euros |title=Czech Republic's Schick Scores From Halfway Line, Longest Goal at Euros Since 1980 |first=Andrew |last=Gastelum |magazine=Sports Illustrated |date=14 June 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> ასევე ნომინირებული იყო [[ფიფა-ს ფერენც პუშკაშის ჯილდო]]ზე.<ref>{{cite news |url=https://footballexpress.co.uk/patrik-schick-scores-a-stunner-as-czechs-defeat-scots-2-0/ |title=Patrik Schick scores a stunner as Czechs defeat Scots 2–0 |first=Adithya |last=Namboothiri |work=Football Express |date=16 June 2021 |access-date=26 June 2026 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230414231415/https://footballexpress.co.uk/patrik-schick-scores-a-stunner-as-czechs-defeat-scots-2-0/ |archivedate=14 აპრილი 2023 }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.fifa.com/the-best-fifa-football-awards/media-releases/the-best-2021-fifa-puskas-award-11-announced |title=FIFA Puskás Award: 11 best goals announced |publisher=FIFA |date=30 November 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> იგი გახდა პირველი ჩეხი ფეხბურთელი [[ტომაშ როსიცკი]]ს შემდეგ, რომელმაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] დუბლი შეასრულა, ხოლო [[მილან ბაროში]]ს შემდეგ — რომელმაც ეს [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|2004 წლის ევროპის ჩემპიონატზე]] მოახერხა — ევროპის ჩემპიონატზე ორი გოლი ერთ მატჩში გაიტანა.<ref name="CzeSco"/><ref>{{cite web |url=https://thesefootballtimes.co/2020/06/27/czech-republic-3-0-denmark-at-euro-2004-the-dark-horses-who-blazed-a-path-to-the-final/ |title=Czech Republic 3–0 Denmark at Euro 2004: The Dark Horses Who Blazed a Path to the Final |first=Danny |last=Lewis |website=These Football Times |date=27 June 2020 |access-date=26 June 2026}}</ref> 18 ივნისს [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის]] წინააღმდეგ შიკმა პენალტიდან გაიტანა და ჩეხეთს 1–1 ფრის მოპოვებაში დაეხმარა.<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024462--croatia-vs-czech-republic/ |title=Croatia 1–1 Czech Republic |website=UEFA |date=18 June 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> 27 ივნისს მან ტურნირზე თავისი მეოთხე გოლი გაიტანა, როდესაც ჩეხეთმა მერვედფინალში [[ნიდერლანდების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიდერლანდები]] დაამარცხა.<ref>{{cite web |url=https://www.sportbible.com/football/news-netherlands-lost-2-0-to-czech-republic-in-euro-2020-last-16-game-20210627 |title=Czech Republic shock Netherlands to get into Euro 2020 Quarter Finals |first=Ryan |last=Sidle |website=SportBible |date=27 June 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> 3 ივლისს მეოთხედფინალში [[დანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|დანიის]] წინააღმდეგ 2–1 მარცხისას მან კიდევ ერთი გოლი გაიტანა და [[მილან ბაროში]]ს რეკორდი — ევროპის ჩემპიონატის ერთ გათამაშებაში ხუთი გოლი — გაიმეორა.<ref>{{cite news |url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/news/026b-12a72f1f34e5-e39d32c5f271-1000--schick-in-sight-of-baros-record/ |title=Schick in sight of Baroš record |website=UEFA |date=3 July 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.cbssports.com/soccer/news/czech-republic-vs-denmark-score-two-early-goals-put-danes-through-to-uefa-euro-2020-semifinals/ |title=Czech Republic vs. Denmark score: Two early goals put Danes through to UEFA Euro 2020 semifinals |first=Jonathan |last=Johnson |work=CBS Sports |date=3 July 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> [[კრიშტიანუ რონალდუ]]სთან ერთად იგი [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020|ევროპის 2020 წლის ჩემპიონატის]] საუკეთესო ბომბარდირი გახდა ხუთი გოლით, თუმცა ოქროს ბუცი რონალდუმ მეტი საგოლე გადაცემის წყალობით მოიპოვა.<ref>{{cite news |url=https://www.goal.com/en/news/ronaldo-wins-euro-2020-golden-boot-on-tie-breaker-over/wzri2apw8gef1bnfwv1uauvhf |title=Ronaldo wins Euro 2020 Golden Boot on tie-breaker over Schick |first=Dan |last=Bernstein |website=Goal |date=11 July 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> ===2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი=== 2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე]], [[ბელარუსის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბელარუსის]] წინააღმდეგ გამართულ მატჩში, შიკმა ერთი გოლი გაიტანა და ასევე [[ადამ ჰლოჟეკი|ადამ ჰლოჟეკს]] ჩეხეთის ნაკრებში პირველი გოლის გატანაში დაეხმარა. ჩეხეთმა შეხვედრა 2–0 მოიგო.<ref>{{cite web |url=https://www.sportskeeda.com/football/belarus-vs-czech-republic-prediction-preview-team-news-2022-fifa-world-cup-qualifiers |title=Belarus vs Czech Republic prediction, preview, team news and more \| 2022 FIFA World Cup Qualifiers |first=Shubham |last=Dupare |website=Sportskeeda |date=10 October 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> დარჩენილ შეხვედრებში იგი ტრავმის გამო ვერ მონაწილეობდა და ჩეხეთმა მსოფლიო ჩემპიონატის საგზური ვერ მოიპოვა.<ref>{{cite web |url=https://praguemorning.cz/world-cup-2022-czech-republic-gets-second-chance/ |title=World Cup 2022: Czech Republic Gets Second Chance in Playoffs |website=Prague Morning |date=17 November 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> 2022 წლის 27 სექტემბერს, [[ერთა ლიგა (უეფა)|ერთა ლიგის]] მატჩში [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის]] წინააღმდეგ, შიკმა მრავალთვიანი ტრავმისა და თითქმის ერთწლიანი სანაკრებო პაუზის შემდეგ გოლი გაიტანა, თუმცა ჩეხეთი 2–1 დამარცხდა.<ref>{{cite web |url=https://www.eurosport.com/football/uefa-nations-league/2022-2023/switzerland-v-czech-republic-nations-league-live_sto9162296/story.shtml |title=Switzerland 2–1 Czech Republic: Strikes from Remo Freuler and Breel Embolo Keep Swiss in Nations League Elite |first=Alex |last=Smith |website=Eurosport |date=27 September 2022 |access-date=26 June 2026}}</ref> ===ევრო 2024=== 2024 წლის 29 მაისს შიკი ჩეხეთის ნაკრების საბოლოო განაცხადში მოხვდა [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024|ევროპის ჩემპიონატისთვის]].<ref>{{cite magazine |url=https://www.fourfourtwo.com/features/czech-republic-euro-2024-squad-team-players-line-up-germany |title=Czech Republic Euro 2024 squad: Ivan Hašek's full team |first1=Ryan |last1=Dabbs |first2=Tom |last2=Hancock |first3=Karel |last3=Haring |magazine=FourFourTwo |date=26 June 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> 10 ივნისს, ტურნირის წინ ბოლო ამხანაგურ შეხვედრაში [[ჩრდილოეთ მაკედონიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ მაკედონიის]] წინააღმდეგ, შიკს ერთი გოლი თამაშგარის გამო არ ჩაუთვალეს,<ref>{{cite news |url=https://www.straitstimes.com/sport/football/czechs-beat-north-macedonia-2-1-in-their-final-euro-2024-warm-up |title=Czechs beat North Macedonia 2–1 in their final Euro 2024 warm-up |work=The Straits Times |date=11 June 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> თუმცა მოგვიანებით პენალტიდან გაიტანა და ჩეხეთმა 2–1 მოიგო.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cd11w404469t |title=Friendlies: Czech Republic 2–1 North Macedonia |website=BBC Sport |date=10 June 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> ტურნირზე მან ანგარიში გაათანაბრა [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველოს]] წინააღმდეგ ჯგუფური ეტაპის 1–1 დასრულებულ შეხვედრაში. ეს შიკის მე-20 გოლი იყო ჩეხეთის ეროვნული ნაკრების მაისურით,<ref>{{cite news |url=https://www.msn.com/en-au/sport/football/georgia-1-1-czechia-patrik-schick-scores-equaliser-from-close-range-after-georges-mikautadze-opened-the-scoring-with-a-penalty-as-both-sides-are-left-waiting-for-their-first-win-at-euro-2024/ar-BB1oHrkO |title=Georgia 1–1 Czechia: Patrik Schick scores equaliser from close range |first=Henry |last=Clark |work=MSN |date=22 June 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> თუმცა ათ წუთში ხბოს კუნთის ტრავმა მიიღო.<ref>{{cite news |url=https://www.msn.com/en-us/sports/other/schick-saves-czechs-in-euros-draw-against-gutsy-georgia/ar-BB1oHCA8 |title=Schick saves Czechs in Euros draw against gutsy Georgia |work=MSN |date=22 June 2024 |access-date=26 June 2026}}</ref> ===2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი=== 2025 წლის 22 მარტს შიკმა [[ფარერის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფარერის კუნძულების]] წინააღმდეგ ჩეხეთის ორივე გოლი გაიტანა და გუნდს 2–1 გამარჯვებაში დაეხმარა, რითაც მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ციკლი წარმატებით დაიწყო.<ref>{{cite web |url=https://sport.ceskatelevize.cz/clanek/fotbal/schick-to-zaridil-fotbaliste-na-uvod-kvalifikace-ms-udolali-faerske-ostrovy/67ded41d3128e7e935e0e324 |title=Sestřih: Schick to zařídil. Fotbalisté na úvod kvalifikace MS udolali Faerské ostrovy |website=ČT Sport |publisher=Czech Television |language=cs |date=22 March 2025 |access-date=26 June 2026}}</ref> 25 მარტს მან ერთი გოლი გაიტანა [[გიბრალტარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გიბრალტარის]] წინააღმდეგ 4–0 გამარჯვებაში. ამ გოლის გატანის შემდეგ იგი სამი გოლით 2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ევროპული საკვალიფიკაციო ეტაპის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა იმ მომენტისთვის.<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/european-qualifiers/news/0297-1d5d6735f8d7-9bf819c5c8e9-1000--european-qualifiers-top-scorer-patrik-schick-on-top/ |title=European Qualifiers top scorer: Patrik Schick on top |website=UEFA |date=25 March 2025 |access-date=26 June 2026}}</ref> ჩეხეთმა საბოლოოდ L ჯგუფში [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის]] შემდეგ მეორე ადგილი დაიკავა და 2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპის ფლეი-ოფში გავიდა.<ref>{{cite news |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/czechs-ease-6-0-win-over-gibraltar-world-cup-qualifier-2025-11-17/ |title=Czechs ease to 6–0 win over Gibraltar in World Cup qualifier |work=Reuters |date=17 November 2025 |access-date=26 June 2026}}</ref> ===2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი=== 2026 წლის 31 მაისს შიკი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფლიო ჩემპიონატისთვის]] ჩეხეთის 26-კაციან განაცხადში შეიყვანეს.<ref>{{cite news |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/czechia-world-cup-squad-announced |title=Fit-again Hlozek named in Czechia squad |publisher=FIFA |date=31 May 2026 |access-date=26 June 2026}}</ref> მას შემდეგ, რაც ჩეხეთი ჯგუფურ ეტაპზე გამოეთიშა ტურნირს, შიკმა სანაკრებო კარიერის დასრულების შესახებ განაცხადა.<ref>{{cite news |url=https://www.livesport.cz/zpravy/fotbal-mistrovstvi-sveta-schick-se-louci-s-narodnim-tymem-cesky-fotbal-ma-podle-nej-na-vic-spousta-veci-nefunguje/GWYA312l/ |title=Schick se loučí s národním týmem. Český fotbal má podle něj na víc, řada věcí nefunguje |first1=Vladislav |last1=Frk |first2=David |last2=Zlomek |work=Livesport.cz |language=cs |date=25 June 2026 |access-date=26 June 2026}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== შიკს ჰყავს უფროსი და, კრისტინა შიკოვა ({{lang-cs|Kristýna Schicková}}; დ. 31 ივლისი, 1994), რომელიც მოდელი და სოციალური მედიის ინფლუენსერია.<ref>{{cite news |url=https://www.eastwestmodels.de/women/2226-kristyna-schickova/ |title=Kristýna Schicková |work=East West Models |access-date=26 June 2026 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230419044710/https://www.eastwestmodels.de/women/2226-kristyna-schickova/ |archivedate=19 აპრილი 2023 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.lp-life.com/fast-confession-model-kristyna-schickova-she-charmed-jon-bon-jovi-or-leonardo-dicaprio |title=Fast confession – model Kristýna Schicková: She charmed Jon Bon Jovi or Leonardo DiCaprio |website=Luxury Prague Life |date=13 September 2020 |access-date=26 June 2026}}</ref> მოზარდობის წლებში შიკი სამოდელო კარიერაზეც ფიქრობდა, თუმცა საბოლოოდ პროფესიონალური ფეხბურთი აირჩია. ბავშვობაში მისი კუმირი [[მანჩესტერ იუნაიტედი|„მანჩესტერ იუნაიტედის“]] თავდამსხმელი [[უეინ რუნი]] იყო.<ref name="GUARD"/> 2020 წლის ივლისში შიკმა ცოლად შეირთო თავისი მრავალწლიანი მეგობარი ჰანა ბიეჰოუნკოვა ({{lang-cs|Hana Běhounková}}; დ. 1996). მათ ჰყავთ ორი შვილი — ვიქტორია და ნიკო, რომლებიც შესაბამისად 2020 წლის ოქტომბერში და 2021 წელს დაიბადნენ.<ref>{{cite web |url=https://www.nautiv.com/an-excellent-czech-footballer-became-a-father-for-the-second-time-look-at-that-beautiful-baby/ |title=An excellent Czech footballer became a father for the second time: Look at that beautiful baby! |website=Nautiv |date=11 October 2021 |access-date=26 June 2026}}</ref> ==საკლუბო სტატისტიკა== ''განახლებულია: 16 მაისი, 2026 წელი'' {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ მატჩები და გოლები კლუბების, სეზონებისა და ტურნირების მიხედვით ! rowspan="2" | კლუბი ! rowspan="2" | სეზონი ! colspan="3" | ჩემპიონატი ! colspan="2" | ეროვნული თასი ! colspan="2" | ევროტურნირები ! colspan="2" | სხვა ! colspan="2" | სულ |- ! ლიგა ! მატჩი ! გოლი ! მატჩი ! გოლი ! მატჩი ! გოლი ! მატჩი ! გოლი ! მატჩი ! გოლი |- | rowspan="3" | [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|„სპარტა“ (პრაღა)]] | 2013–14 | [[ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი]] | 2 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0 || colspan="2" | — || 3 || 0 |- | 2014–15 | [[ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი]] | 2 || 0 || 3 || 1 || 2 || 0 || colspan="2" | — || 7 || 1 |- ! colspan="2" | სულ ! 4 !! 0 !! 4 !! 1 !! 2 !! 0 !! colspan="2" | — !! 10 !! 1 |- | [[ბოჰემიანსი 1905]] (იჯარა) | 2015–16 | [[ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი]] | 27 || 8 || 1 || 0 || colspan="2" | — || colspan="2" | — || 28 || 8 |- | [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორია“]] | 2016–17 | [[სერია A]] | 32 || 11 || 3 || 2 || colspan="2" | — || colspan="2" | — || 35 || 13 |- | rowspan="2" | [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომა“]] | 2017–18 | [[იტალიის სერია A]] | 22 || 2 || 1 || 1 || 3 || 0 || colspan="2" | — || 26 || 3 |- | 2018–19 | [[იტალიის სერია A]] | 24 || 3 || 2 || 2 || 6 || 0 || colspan="2" | — || 32 || 5 |- ! colspan="2" | სულ ! 46 !! 5 !! 3 !! 3 !! 9 !! 0 !! colspan="2" | — !! 58 !! 8 |- | [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგი“]] (იჯარა) | 2019–20 | [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]] | 22 || 10 || 1 || 0 || 5 || 0 || colspan="2" | — || 28 || 10 |- | rowspan="6" | [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერ ლევერკუზენი“]] | 2020–21 | [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]] | 29 || 9 || 2 || 1 || 5 || 3 || colspan="2" | — || 36 || 13 |- | 2021–22 | [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]] | 27 || 24 || 1 || 0 || 3 || 0 || colspan="2" | — || 31 || 24 |- | 2022–23 | [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]] | 14 || 3 || 1 || 1 || 8 || 0 || colspan="2" | — || 23 || 4 |- | 2023–24 | [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]] | 20 || 7 || 4 || 1 || 9 || 5 || colspan="2" | — || 33 || 13 |- | 2024–25 | [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]] | 31 || 21 || 5 || 4 || 8 || 1 || 1 || 1 || 45 || 27 |- | 2025–26 | [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]] | 28 || 16 || 5 || 2 || 9 || 4 || colspan="2" | — || 42 || 22 |- ! colspan="2" | სულ ! 149 !! 80 !! 18 !! 9 !! 42 !! 13 !! 1 !! 1 !! 210 !! 103 |- ! colspan="3" | კარიერის ჯამი ! 280 !! 114 !! 30 !! 16 !! 59 !! 13 !! 1 !! 1 !! 369 !! 143 |} ==საერთაშორისო კარიერა== ''განახლებულია: 24 ივნისი, 2026 წელი'' {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ მატჩები და გოლები ეროვნულ ნაკრებში წლების მიხედვით ! ეროვნული ნაკრები !! წელი !! მატჩი !! გოლი |- | rowspan="11" | [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]] | 2016 || 3 || 1 |- | 2017 || 2 || 0 |- | 2018 || 9 || 4 |- | 2019 || 8 || 4 |- | 2020 || 0 || 0 |- | 2021 || 11 || 8 |- | 2022 || 2 || 1 |- | 2023 || 0 || 0 |- | 2024 || 7 || 2 |- | 2025 || 8 || 4 |- | 2026 || 6 || 2 |- ! colspan="2" | სულ !! 56 !! 26 |} {| class="wikitable sortable" |+ გოლები საერთაშორისო ასპარეზზე ! № !! თარიღი !! სტადიონი !! მატჩი !! მეტოქე !! ანგარიში !! შედეგი !! ტურნირი |- | 1 || 27 მაისი 2016 || [[კუფშტაინის არენა]], [[კუფშტაინი]] || 1 || [[მალტის ეროვნული ნაკრები]] || 6–0 || 6–0 || ამხანაგური |- | 2 || 26 მარტი 2018 || [[გუანსის სპორტული ცენტრი]], [[ნანინი]] || 7 || [[ჩინეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩინეთის ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 4–1 || China Cup 2018 |- | 3 || 6 სექტემბერი 2018 || [[მიროსლავ ვალენტას მუნიციპალური სტადიონი]], [[უჰერსკე-ჰრადიშტე]] || 10 || [[უკრაინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უკრაინის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–2 || rowspan=3 | UEFA Nations League B |- | 4 || 13 ოქტომბერი 2018 || [[ანტონ მალატინსკის სტადიონი]], [[ტრნავა]] || 11 || [[სლოვაკეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სლოვაკეთის ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 2–1 |- | 5 || 19 ნოემბერი 2018 || [[ფორტუნა არენა]], [[პრაღა]] || 14 || [[სლოვაკეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სლოვაკეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–0 |- | 6 || 7 ივნისი 2019 || [[ლეტნას სტადიონი]], პრაღა || 17 || [[ბულგარეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბულგარეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–1 || 2–1 || rowspan=4 | Euro 2020 საკვალიფიკაციო |- | 7 || 7 ივნისი 2019 || [[ლეტნას სტადიონი]], პრაღა || 17 || [[ბულგარეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბულგარეთის ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 2–1 |- | 8 || 10 ივნისი 2019 || [[ანდერის სტადიონი]], [[ოლომოუცი]] || 18 || [[მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები]] || 3–0 || 3–0 |- | 9 || 7 სექტემბერი 2019 || [[ფადილ ვოკრის სტადიონი]], [[პრიშტინა]] || 19 || [[კოსოვოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კოსოვოს ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–2 |- | 10 || 24 მარტი 2021 || [[არენა ლუბლინი]], [[ლუბლინი]] || 23 || [[ესტონეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესტონეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–1 || 6–2 || World Cup 2022 qualification |- | 11 || 8 ივნისი 2021 || [[ლეტნას სტადიონი]], პრაღა || 26 || [[ალბანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალბანეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 3–1 || ამხანაგური |- | 12 || 14 ივნისი 2021 || [[ჰემპდენ პარკი]], [[გლაზგო]] || 27 || [[შოტლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შოტლანდიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–0 || rowspan=5 | UEFA Euro 2020 |- | 13 || 14 ივნისი 2021 || [[ჰემპდენ პარკი]] || 27 || [[შოტლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შოტლანდიის ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 2–0 |- | 14 || 18 ივნისი 2021 || [[ჰემპდენ პარკი]] || 28 || [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–1 |- | 15 || 27 ივნისი 2021 || [[პუშკაშ არენა]], [[ბუდაპეშტი]] || 30 || [[ნიდერლანდების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიდერლანდების ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 2–0 |- | 16 || 3 ივლისი 2021 || [[ბაქოს ოლიმპიური სტადიონი]], [[ბაქო]] || 31 || [[დანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|დანიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–2 || 1–2 |- | 17 || 11 ოქტომბერი 2021 || [[ყაზანის ცენტრალური სტადიონი]], [[ყაზანი]] || 33 || [[ბელარუსის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბელარუსის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–0 || World Cup qualification |- | 18 || 27 სექტემბერი 2022 || [[კიბუნპარკი]], [[სენტ-გალენი]] || 35 || [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–2 || 1–2 || UEFA Nations League A |- | 19 || 10 ივნისი 2024 || [[მალშოვიცეს არენა]], [[ჰრადეც-კრალოვე]] || 38 || [[ჩრდილოეთ მაკედონიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ მაკედონიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–1 || ამხანაგური |- | 20 || 22 ივნისი 2024 || [[ფოლკსპარკშტადიონი]], [[ჰამბურგი]] || 40 || [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველოს ეროვნული ნაკრები]] || 1–1 || 1–1 || UEFA Euro 2024 |- | 21 || 22 მარტი 2025 || [[მალშოვიცეს არენა]] || 43 || [[ფარერის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფარერის კუნძულების ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–1 || rowspan=4 | World Cup 2026 qualification |- | 22 || 22 მარტი 2025 || [[მალშოვიცეს არენა]] || 43 || [[ფარერის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფარერის კუნძულების ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 2–1 |- | 23 || 25 მარტი 2025 || [[ალგარვეს სტადიონი]] || 44 || [[გიბრალტარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გიბრალტარის ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 4–0 |- | 24 || 6 ივნისი 2025 || [[დოოსან არენა]], [[პლზენი]] || 45 || [[მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 2–0 |- | 25 || 26 მარტი 2026 || [[ფორტუნა არენა]], [[პრაღა]] || 51 || [[ირლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ირლანდიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–2 || 2–2 (4–3 პენალტებით) || World Cup qualification |- | 26 || 4 ივნისი 2026 || [[სპორტს ილუსთრეითედ სთედიუმი]], [[ჰარისონი]] || 53 || [[გვატემალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვატემალის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 3–1 || ამხანაგური |} == სქოლიო == {{სქოლიო}} cgegq1d0uu7o162rhhpsqlmqtoty07q 0 893632 5428475 5427054 2026-07-07T08:19:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5428475 wikitext text/x-wiki {{მმ*|პრაღის წმინდა როხის ეკლესია}} {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = წმინდა როხის ეკლესია | სურათი = პრაღის_წმინდა_როხის_ეკლესია_(ჟიჟკოვი).jpg | infobox_width = | წარწერა = <center>ეკლესიის ხედი ოლშანის მოედნიდან<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> | რაიონი = ჟიჟკოვი | ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა = | რუკა_წარწერა = | გეო = {{coord|50|5|0|N|14|28|0|E}} | ადგილმდებარეობა = ოლშანის მოედანი, პრაღა 3 — [[ჟიჟკოვი]] | ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] | ტიპი = სამრევლო ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ბაროკოს ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[ბაროკო]] | თარიღდება = 1680–1682 | რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | გრძედი = 14°28′0″ აღმ. გრძ. | განედი = 50°5′0″ ჩრდ. განედ. | დეტალები = სამრევლო ეკლესია }}{{დივ}} '''წმინდა როხის ეკლესია''' ({{lang-cs|Kostel svatého Rocha}}) — [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკური]] სამრევლო ეკლესია [[პრაღა]]ს 3-ე რაიონში, [[ჟიჟკოვი|ჟიჟკოვში]]. მდებარეობს ოლშანის მოედანზე და წარმოადგენს ამ ისტორიული რაიონის ერთ-ერთ უძველეს ეკლესიას.<ref>{{cite web|title=Church of St. Roch (Kostel sv. Rocha) |url=https://prague.eu/en/object/places/church-of-st-roch/ |publisher=Prague City Tourism}}</ref> ეკლესია აშენდა [[XVII საუკუნე|XVII საუკუნის]] ბოლოს და დღემდე ინარჩუნებს მნიშვნელოვან არქიტექტურულ და ისტორიულ ღირებულებას, განსაკუთრებით მისი ბაროკოს სტილის გამო. იგი ითვლება ჟიჟკოვის ტერიტორიაზე არსებული ერთ-ერთი უძველესი საკულტო ნაგებობად.<ref>{{cite web|title=Kostel sv. Rocha – Žižkov |url=https://www.praha3.cz/ |publisher=Praha 3 Official Website}}</ref> ეკლესიის მშენებლობა განხორციელდა 1680–1682 წლებში. მისი არქიტექტორი იყო იან ჰაინრიხი, ხოლო პროექტი, სავარაუდოდ, დაკავშირებულია ცნობილ ფრანგ არქიტექტორთან [[ჟან-ბატისტ მატეი|ჟან-ბატისტ მატეისთან]]. ტაძარი მიეკუთვნება [[ჟიჟკოვი|ჟიჟკოვის]] სამრევლოს და წარმოადგენს [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ]] საკულტო ნაგებობას, რომელიც დღემდე მოქმედია. ტაძარი მიეკუთვნება [[ჟიჟკოვი|ჟიჟკოვის]] სამრევლოს და წარმოადგენს [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ]] საკულტო ნაგებობას, რომელიც დღემდე მოქმედია.<ref>{{cite book|title=Baroque Architecture in Bohemia|publisher=Academia|year=2005}}</ref> ==ისტორია== ეკლესიის აშენების სტიმული გახდა 1680 წლის დასაწყისში პრაღაში გავრცელებული [[შავი ჭირი|ჭირის ეპიდემია]]. იმდენად ბევრი მოქალაქე დაიღუპა, რომ ქალაქის კედლების გარეთ ახალი სასაფლაოების მოწყობა გახდა საჭირო. ჭირით დაღუპულთათვის მოეწყო [[ოლშანის სასაფლაო]], ის განკუთვნილი იყო [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]], [[ნოვე-მესტო (პრაღა)|ახალი ქალაქის]] და [[იეზეფოვი (პრაღა)|ებრაული კვარტალის]] მოსახლეობისთვის. ძველი ქალაქის საკრებულომ ასევე გადაწყვიტა ჭირით გარდაცვლილთათვის სამლოცველოს აშენება ახლად მოწყობილი სასაფლაოს ტერიტორიაზე. ის მიეძღვნა [[წმინდა როხი|წმინდა როხს]], რომელიც ჭირით დაავადებულთა მფარველ წმინდანად ითვლებოდა. წმინდა როხის ეკლესია განაგრძობდა სასაფლაო ეკლესიად ფუნქციონირებას მაშინაც კი, როდესაც [[ოლშანის სასაფლაო]]ზე უკვე ჩვეულებრივი დაკრძალვებიც დაიწყო. [[1839]] წელს გუბერნატორის ბრძანებით გაუქმდა წმინდა ჯვრის ამაღლების სამრევლო ეკლესია მისი დაზიანებული მდგომარეობისა და არახელსაყრელი მდებარეობის გამო და სამრევლო ფუნქციები ეტაპობრივად გადავიდა წმინდა როხის ეკლესიაზე. [[1842]] წლიდან ეკლესია უკვე სრულფასოვან სამრევლო ადმინისტრაციულ საქმიანობას ასრულებდა. დღევანდელი ოლშანის მოედნის ქუჩების მშენებლობის დროს დაინგრა თავდაპირველი სასაფლაოს კედლის ნაწილი, რომლის უკანაც მდებარეობდა წმინდა როხის ეკლესია. ასევე მოიხსნა ძველი სამრევლო სახლი. შედეგად ეკლესია დღეს დგას მწვანე სივრცის შუაგულში, დამოუკიდებლად. ბოლო წლებში შენობას ჩაუტარდა რესტავრაცია, მათ შორის სახურავის შეცვლა და მიმდებარე პარკის განახლება.<ref>[http://www.abcprague.com/2006/10/03/a-new-park-in-prague-zizkov "A new park in Prague Žižkov"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211018073713/http://www.abcprague.com/2006/10/03/a-new-park-in-prague-zizkov |date=2021-10-18 }}, ABC Prague, 2006.</ref> ==ნაგებობა და ინტერიერი== [[ფაილი:Kostel svatého Rocha (Žižkov) oltář.JPG|thumb|left|წმინდა როხის ეკლესიის მთავარი საკურთხეველი]] ეკლესიის გეგმა წარმოადგენს [[ელიფსური გუმბათი|ელიფსურ გუმბათს]] (რის გამოც მას ხშირად შეცდომით „როტონდას“ უწოდებენ). სვეტებს შორის გადაჭიმულია არკადები, რომლებიც ეყრდნობა გალერეას. მთავარი [[ნეორენესანსი|ნეორენესანსული]] საკურთხეველი შექმნილია ანტონინ ბაუმის მიერ და დათარიღებულია 1879 წლით, როდესაც ეკლესიის ინტერიერი განახლდა. მის ცენტრში მოთავსებულია უფრო ადრეული პერიოდის ნახატი, იგნაც რაბის ნამუშევარი (1760), რომელიც ორ ზონად არის დაყოფილი: ზედა ნაწილში გამოსახულია [[ღვთისმშობელი მარიამი]] როგორც ზეცის დედოფალი ანგელოზებთან ერთად, ხოლო ქვედა ნაწილში — ჭირის წინააღმდეგ მოწვეული მფარველი წმინდანები: წმინდა როხი, [[წმინდა სებასტიანი]] და [[წმინდა როზალია]]. ფონის კომპოზიცია ასახავს ჭირით გამოწვეულ განადგურებას. ღვთისმშობლისადმი მიძღვნილი მარჯვენა გვერდითი საკურთხეველი შემკულია ი. ჰერშმანის ნახატით. მოპირდაპირე მხარეს მდებარეობს [[იოსებ დამწინდველი]]ს საკურთხეველი, [[იოანე ნათლისმცემელი|წმინდა იოანე ნათლისმცემლის]] ქანდაკებასთან ერთად, რომელიც [[შვეიცარია|შვეიცარიიდან]] არის ჩამოტანილი. [[ჯვრის გზა]]ს 14 სადგურის გამოსახულებები 1854 წელს დახატა გ. ვ. ვაისმა ფიურიხის ესკიზების მიხედვით, ხოლო საკრისტიის შესასვლელის ზემოთ მდებარე დიდი ფრესკა, რომელიც [[ლიტანიობა]]ს ასახავს, 1766 წელს შექმნა ი. შტეტერმა.<ref>{{cite web |url=https://farnost-zizkov.cz/churches_detail.php?slug=kostel-svateho-rocha-sebestiana-a-rozalie |title=Kostel sv. Rocha |publisher=Římskokatolická farnost u kostela sv. Prokopa Praha–Žižkov |language=cs |access-date=26 June 2026 }}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პრაღის ტაძრები]] [[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]] mc4uwrpgmfmoxufn1195mj3v423fihi 0 894226 5428458 5425876 2026-07-07T06:23:19Z Jaba1977 3604 /* საქართველოში */ 5428458 wikitext text/x-wiki [[სურათი:MOW BPO3000.JPG|thumb|გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანა ВПО-3000]] '''გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანა''' — უწყვეტი მოქმედების [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]], რომელიც ერთი გავლისას ასრულებს სამუშაოების კომპლექსს: [[ბალასტი (სალიანდაგო მეურნეობა)|ბალასტის]] დოზირებას და გამკვრივებას, გამოტენვას, [[რკინიგზის ლიანდაგი|რკინიგზის ლიანდაგების]] გასწორებას და მოპირკეთებას. გამოიყენება [[რკინიგზის ტრანსპორტი|რკინიგზის ტრანსპორტში]] მშენებლობის, რემონტის და ლიანდაგის მიმდინარე შენახვის დროს. == განვითარების ისტორია == ბალასტის უწყვეტი გამოტენვის მეთოდი [[1941]] წელს წარმოადგინა ინჟინერმა [[პავლე კლაუზი|პავლე კლაუზმა]]. გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანა [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირში]] შეიქმნა [[1950-იანები|1950-იანი]] წლების ბოლოს. == კონსტრუქცია და მუშაობის პრინციპი == მანქანის მუშა ორგანოები უზრუნველყოფენ სამუშაოთა მთლიანი კომპლექსის უწყვეტ შესრულებას. მუშა ორგანოების ამუშავება ხორციელდება მანქანაზე მდებარე 200 კილოვატიანი სიმძლავრის ცვლადი დენის ელექტროსადგურიდან. ბალასტის გამკვრივებას ახორციელებენ ვიბროგამომტენები — სოლისებრი ფილები. თითოეული ფილის კორპუსში მდებარეობს მიმმართველი მოქმედების ვიბრატორი, რომელიც ქმნის 240 კილონიუტონიან აღმგზნებ ძალას, რის შედეგადაც ვიბროგამომტენი მერყეობს ჰორიზონტალურ სიბრტყეში. აწეული სარელსო-საშპლე ბადის დროს ფილები შეიყვანება ბოლოებიდან შპალის ძირის ქვეშ მისი საგების დონიდან 60—100 მილიმეტრით უფრო ღრმად. მანქანის მოძრაობის დროს ხდება ბალასტის დინამიური გამკვრივება ფილების რხევითი მოძრაობის შედეგად და მისი სტატიკური გამკვრივება სოლისებრი ფილის ჩაჭრის მოქმედებით. [[ჰოპერი (ვაგონი)|ჰოპერ-დოზატორების]] მიერ შპლების ბოლოებში ჩაყრილი ბალასტი მიეწოდება შპალების ქვეშ დოზატორით. ლიანდაგის გვერდულაზე დარჩენილი ბალასტის გადატანას, სიცარიელეების შევსებას (ფილების გავლის შემდეგ) და [[ბალასტის პრიზმა|ბალასტის პრიზმის]] პროფილირებას ემსახურება დაფერდებების მომსწორებელი, გამკვრივებას — ზედაპირული ფილები (ვიბრომტკეპნავები). ზედმეტი ბალასტი სარელსო-საშპლე ბადის ზედაპირიდან აიღება ჯაგრისებით ცილინდრული ელექტროამძრავიანი ბარაბნების სახით. ლიანდაგის გასწორება ხორციელდება ორი ელექტრომაგნიტური მექანიზმით, რომლებიც, რელსების მიზიდვით, ახორციელებენ ლიანდაგის სიმაღლეზე აწევას, რომელიც ფიქსირდება გამომტენი ფილებითა და ფერდსაცვლელებით. [[1977]] წლიდან გამოდის მანქანები, ასევე აღჭურვილები ტროს-სელსინური ტიპის მარიხტირებელი მოწყობილობებით მუშა და საკონტროლო ისრიან ჩამწერებთან ერთად. მუშა ისრიან ჩამწერს აქვს ორი ბოლო ურიკა, რომელთა შორის გაჭიმულია ტროს-ქორდა და ორი შუალედური სელსინურ-მრიცხველიანი გამზომი ურიკა. მართვის პულტი მდებარეობს მანქანაზე მიბმულ [[ვაგონი|ვაგონზე]], სადაც მდებარეობენ სელსინ-მიმღებები. მრიცხველიდან მიღებული სიგნალით მიმღებები რთავენ ან გამორთავენ ლიანდაგის გადასაადგილებელი მექანიზმის მართვის ელექტროკონტაქტებს. ლიანდაგის სწორი მდგომარეობისას ორივე სელსინ-მრიცხველი არეგისტრირებენ ერთნაირ ჩაღუნვის ისრებს და ლიანდაგის გადაწევის მექანიზმი არ ირთვება. ლიანდაგის არასწორი მდგომარეობისას სელსინ-მიმღებებზე მიღებული სიგნალის დროს რეგისტრირდება სხვადასხვა ჩაღუნვის ისრები, რის შედეგადაც შეერთდება ელექტროკონტაქტები და ირთვება ლიანდაგის გადაადგილების მექანიზმი, რომელიც იმუშავებს იქამდე, სანამ ლიანდაგი არ დადგება საპროექტო მდგომარეობაში (რიხტირება დაგლუვების მეთოდით). ზოგიერთი მანქანა აღჭურვილია ლიანდაგის გასწორების ორკოორდინატიანი სისტემით (გეგმაში და გრძივი პროფილის მიხედვით), ასევე ლიანდაგის დონის მიხედვით გასასწორებელი ტროს-სელსინური სისტემითა და ფიზიკური ქანქარით. == ВПО-3-3000 == მანქანა განკუთვნილია ერთი გავლით ბალასტის წმინდა დოზირების მიხედვით, ლიანდაგის წამოწევის, ბალასტის პრიზმის გამკვრივების, მისი დაფერდებების გამკვრივების და დონის, პროფილის და გეგმის მიხედვით ლიანდაგის გასწორების სამუშაოთა კომპლექსის შესასრულებლად რკინიგზის ლიანდაგების ყველა სახის რემონტისა და მშენებლობის დროს. ამ კლასის არსებული მანქანების ანალოგებიდან მანქანა ВПО-3-3000 გამორჩეულად გამოირჩევა მაღალი მწარმოებლურობით და ბალასტის უწყვეტი (მოძრაობაში) გამკვრივების მექანიზმების ორიგინალური ტექნიკური გადაწყვეტილებებით, ლიანდაგის გასწორებით და მოპირკეთებით. ჰიდროფიკაციის კვანძების მაღალმა ხარისხმა და საწარმოო პროცესების ავტომატიზაციამ მომსახურე პერსონალის რაოდენობის შემცირების, მზიდი უნარის აღდგენისას შესრულებული სამუშაოების ხარისხის მომატების და რკინიგზის ლიანდაგების გეომეტრიის საშუალება მოგვცა. ძირითადი ტექნიკური პარამეტრები:<ref name="ххх">[http://www.tulagdm.ru/catalog/vpo/Сайт ЗАО «ТУЛАЖЕЛДОРМАШ»]</ref> * მწარმოებლობა ცალი/საათში: {|class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! ბალასტის გამოტენვის ! გასწორება გეგმაში ! ლიანდაგის მდგომარეობის ჩანაწერი |- | 2000 | 5000 | 5000 |- |} * სატრანსპორტო სიჩქარე — 100 კმ/სთ * ძალა: ** ლიანდაგის აწევის — 235 კილონიუტონი ** ლიანდაგის გადაწევის — 156 კილონიუტონი * ლიანდაგის აწევის სიმაღლე — 100 მმ * გადაწევის სიდიდე (ღერძიდან) — ±210 მმ * ლიანდაგის გასწორების სიზუსტე დონის მიხედვით — ±2 მმ * მანქანის ბაზა — 20 350 მმ * ურიკების ბაზა — 1850 მმ * გაბარიტული ზომები: ** სიგრძე — 27 870 მმ ** სიგანე — 3240 მმ ** სიმაღლე — 5220 მმ * მასა — 93,0 ტონა * ეკიპაჟის რაოდენობა — 6 ადამიანი == ВПО-3000М == „მოდერნიზირებული“ გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანა უზრუნველყოფს მწარმოებლურობას 3000 შპალი/საათამდე, ამიტომ ლიანდაგის მდგომარეობის გასწორებისას დადგენილი დასაშვები ნორმების დასაცავად ხელით მართვის გარდა გათვალისწინებულია მუშა ორგანოებით ავტომატური მართვა. შედგება ერთმალიანი ფერმისგან, რომელზეც თანამიმდევრობით უზრუნველყოფილია ლიანდაგის გასწორების, გამოტენვისა და მოპირკეთების სამუშაოების მთელი კომპლექსის შესრულება ერთი გავლით, განთავსებულია ძირითადი მუშა ორგანოები: გუთნები, ამწე მოწყობილობა, დამატებითი ამწე მოწყობილობა, ძირითადი ვიბრაციულ-გამამკვრივებელი ფილები, ლიანდაგის ასაწევი, გადასაადგილებელი და გადახრის მექანიზმი (ელექტრომაგნიტები), ბალასტის პრიზმის დაფერდებების გამანაწილებელი, ლიანდაგის ზედაპირიდან ჭარბი ბალასტის გადამწმენდი მექანიზმი. დიზელის ელექტროსადგური АД-200С-Т400 შედგება [[ЯМЗ-240]] დიზელის ძრავისაგან და ГСФ-200 სინქრონული გენერატორისგან. საკონტროლო-გამზომი სისტემა „ესკორტი“, 3 გამზომი ურიკა, ტროსით და ჩარჩოთი რიხტირება, 2 ჰიდროსადგური. ძირითადი ტექნიკური პარამეტრები: * მწარმოებლობა — 3000 ცალი/საათში * სატრანსპორტო სიჩქარე — 50 კმ/სთ მთავარ ლიანდაგზე, 25 კმ/სთ გვერდით ლიანდაგზე * ძალა: ** ლიანდაგის აწევის — 550 კილონიუტონი ** ლიანდაგის გადაწევის — 320 კილონიუტონი * ლიანდაგის აწევის სიმაღლე — 150 მმ * გადაწევის სიდიდე (ღერძიდან) — ±210 მმ * ლიანდაგის გასწორების სიზუსტე დონის მიხედვით — ±0,5 მმ * მანქანის ბაზა — 20 350 მმ * ურიკების ბაზა — 1850 მმ * გაბარიტული ზომები: ** სიგრძე — 27 870 მმ ** სიგანე — 3240 მმ ** სიმაღლე — 5220 მმ * მასა — 130,0 ტონა * ეკიპაჟის რაოდენობა — 6 ადამიანი ==ლიტერატურა== * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — С. 73. — ISBN 5-85270-115-7.] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.train-photo.ru/data/media/616/Vovchik5652.jpg Фото ВПО-3-3000] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები]] h5a3z97relw4bngouzpqcich7acelxz 0 894445 5428252 5428067 2026-07-06T17:34:27Z თეკლა ბიჭიკაშვილი 166292 5428252 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1917}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1917]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – ღირსეული სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[კროუფორდ ვონი]] (14 ივლისამდე), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *კვინსლენდის პრემიერი – [[თ. ჯ. რაიანი]] *ტასმანიის პრემიერი – [[უოლტერ ლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ფრენკ უილსონი]] (28 ივნისამდე), შემდეგ [[ჰენრი ლეფროი]] *ვიქტორიის პრემიერი – სერ [[ალექსანდრ პიკოკი]] (29 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ჯონ ბაუზერი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (28 ოქტომბრამდე) *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ლეიტენანტ-პოლკოვნიკი სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – მაიორი სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] (31 მარტამდე), შემდეგ სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] (6 ივლისიდან) *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – გენერალ-მაიორი სერ [[ჰარი ბერონი]] (27 თებერვლამდე), შემდეგ სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] (9 აპრილიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] ==მოვლენები== *20 მარტი – ლეიტენანტი [[ფრენკ ჰუბერტ მაკნამარა]] ხდება პირველი ავსტრალიელი მფრინავი, რომელმაც ვიქტორიის ჯვარი (Victoria Cross) მიიღო. *5 მაისი – იმართება ფედერალური არჩევნები. მოქმედი ნაციონალისტური მთავრობა, ბილი ჰიუზის ხელმძღვანელობით, ხელისუფლებაში რჩება. *5 მაისი – [[ქვინზლენდი|კვინსლენდის]] მოსახლეობა რეფერენდუმზე უარს ამბობს შტატის საკანონმდებლო საბჭოს გაუქმებაზე.<ref>[http://www.parliament.qld.gov.au/Committees/view/forSchools/documents/factSheets/Sheet%2039-%20%20ABOLITION%20OF%20THE%20UPPER%20HOUSE%20.pdf Abolition of the Upper House] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081031103449/http://www.parliament.qld.gov.au/Committees/view/forSchools/documents/factSheets/Sheet%2039-%20%20ABOLITION%20OF%20THE%20UPPER%20HOUSE%20.pdf |date=31 October 2008 }}, [[Parliament of Queensland]], 27 March 2001.</ref> *2 აგვისტო – იწყება 1917 წლის საყოველთაო გაფიცვა. ეს იყო მასშტაბური ინდუსტრიული პროტესტი [[სიდნეი|სიდნეის]] რკინიგზის მუშაკთა მხარდასაჭერად, რომელშიც 100 000-ზე მეტმა დასაქმებულმა მიიღო მონაწილეობა. *17 ოქტომბერი – ტრანსავსტრალიური რკინიგზის ორივე ნახევარი ერთმანეთს უკავშირდება. *15 ნოემბერი – [[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას შტატში]] იმართება საყოველთაო არჩევნები. თანამეგობრობის ლიბერალური პარტია ჯონ ბაუზერის ხელმძღვანელობით ამარცხებს მოქმედ ლეიბორისტულ მთავრობას სერ [[ალექსანდრ პიკოკი|ალექსანდრ პიკოკის]] მეთაურობით. *29 ნოემბერი – კვინსლენდის ქალაქ უორვიკში ხდება „კვერცხის სროლის ინციდენტი“. მამაკაცი პრემიერ-მინისტრ ბილი ჰიუზს კვერცხს ესვრის, ხოლო კვინსლენდის პოლიციის უარი მის დაკავებაზე საფუძველს უყრის თანამეგობრობის პოლიციის ძალების (Commonwealth Police Force) ჩამოყალიბებას.<ref>[http://www.archivenet.gov.au/text_only/treasures/qld_intro.html The Warwick incident, Queensland 1917] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080719103054/http://www.archivenet.gov.au/text_only/treasures/qld_intro.html |date=19 July 2008 }}, [[Queensland State Archives]].</ref> *12 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხაზოვანი კრეისერი HMAS Australia ზიანდება ბრიტანულ კრეისერ HMS Repulse-თან შეჯახების შედეგად. *20 დეკემბერი – იმართება მეორე პლებისციტი სავალდებულო სამხედრო გაწვევის საკითხზე; ინიციატივა ჩავარდა. *[[დანიელ მანიქსი]] მელბურნის კათოლიკე არქიეპისკოპოსი ხდება. იგი საჯაროდ უჭერს მხარს ირლანდიურ ნაციონალისტურ პარტია შინ ფეინს („Sinn Féin“). ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *დაარსდა ავსტრალიის გასართობი ინდუსტრიის ასოციაცია (AEIA), რომელიც წარმოადგენს ქვეყნის ცოცხალი შესრულებებისა და საშემსრულებლო ხელოვნების სექტორის მთავარ ორგანიზაციას. ==კინო== *19 მარტი – სიდნეიში შედგა ფილმის „ჩვენი მეგობრები, ჰეისიდები“ (Our Friends, the Hayseeds) პრემიერა. [[ბომონ სმიტი|ბომონ სმიტის]] მიერ გადაღებული ეს სურათი ავსტრალიის პირველი მნიშვნელოვანი კინოკომედია გახდა. ==სპორტი== *მელბურნის თასის (Melbourne Cup) გამარჯვებული ხდება ცხენი სახელად უესტკორტი (Westcourt). *ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის (NSWRFL) 1917 წლის ჩემპიონატში ზედიზედ მესამედ იმარჯვებს გუნდი „ბალმეინი“ (Balmain). *ომის გამო, შეფილდ შილდის (Sheffield Shield) კრიკეტის ტურნირი არ გამართულა. ==დაბადება== *17 თებერვალი – [[ჰარი გიბსი]], უზენაესი სასამართლოს მთავარი მოსამართლე (გარდაიცვალა 2005 წელს) *11 მარტი – [[ნენსი კეიტო]], მწერალი (გარდაიცვალა 2000 წელს) *14 მარტი – [[ჯონ მაკკალუმი]], მსახიობი (გარდაიცვალა 2010 წელს) *21 მარტი – [[ფრენკ ჰარდი]], რომანისტი, ავტორი წიგნისა „ძალაუფლება დიდების გარეშე“ (Power Without Glory) (გარდაიცვალა 1994 წელს) *25 მარტი – [[ბარბარა ჯეფრისი]], მწერალი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *22 აპრილი – [[სიდნი ნოლანი]], მხატვარი (გარდაიცვალა 1992 წელს) *30 აპრილი – [[მერვინ ვუდი]], ოლიმპიური მენიჩბე (გარდაიცვალა 2006 წელს) *3 მაისი – [[ჯეიმს პენბერტი]], კომპოზიტორი (გარდაიცვალა 1999 წელს) *7 მაისი – [[ლენოქს ჰიუიტი]], სახელმწიფო მოხელე (გარდაიცვალა 2020 წელს) *15 მაისი – [[რონ სეგერსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1987 წელს) *25 მაისი – [[ჯეიმს პლიმსოლი]], ტასმანიის გუბერნატორი 1982–1987 წლებში (გარდაიცვალა 1987 წელს) *2 ივნისი – [[პეგი ანტონიო]], კრიკეტისტი ქალი (გარდაიცვალა 2002 წელს) *14 ივლისი – [[პეტ მორანი]], სტატისტიკოსი (გარდაიცვალა 1988 წელს) *17 ივლისი – [[ჯეკ ბილი]], პოლიტიკოსი და გარემოს დაცვის პირველი მინისტრი (გარდაიცვალა 2006 წელს) *19 აგვისტო – [[ლორი არონსი]], ავსტრალიის კომუნისტური პარტიის ლიდერი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *20 აგვისტო – [[დადლი ერვინი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1984 წელს) *7 სექტემბერი – [[ჯონ კორნფორტი]], ავსტრალიელი ქიმიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი (გარდაიცვალა 2013 წელს) *12 სექტემბერი – [[ჩარლზ ჯონსი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2003 წელს) *19 სექტემბერი – [[პატერსონ კლარენს ჰიუზი]], ბრიტანეთის სამეფო სამხედრო-საჰაერო ძალების (RAF) პილოტი (დაიღუპა ბრძოლაში 1940 წელს) *30 სექტემბერი – [[კიმ ბიზლი უფროსი]], ფედერალური პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2007 წელს) *2 ოქტომბერი – [[ფილ რაიდინგსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1998 წელს) *5 ოქტომბერი – [[კენეტ ჯეიკობსი]], უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გარდაიცვალა 2015 წელს) *17 ოქტომბერი – [[სამნერ ლოკ ელიოტი]], რომანისტი (გარდაიცვალა 1991 წელს) *20 ოქტომბერი – [[დ'არსი ნილანდი]], რომანისტი (გარდაიცვალა 1967 წელს) *21 ნოემბერი – [[ტომ რეინოლდსი]], ვიქტორიას ფეხბურთის ლიგის (VFL) ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე („ესენდონისა“ და „სენტ კილდას“ კლუბები) (გარდაიცვალა 2002 წელს) *22 ნოემბერი – [[ჯონ კლირი]], რომანისტი (გარდაიცვალა 2010 წელს) *8 დეკემბერი – [[იან ჯონსონი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1998 წელს) *12 დეკემბერი – [[ქსავიე კონორი]], იურისტი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *25 დეკემბერი – [[ტიმ უოკერი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1986 წელს) *31 დეკემბერი – [[პეტ ჰილსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1992 წელს) ==გარდაცვალება== *31 მარტი – [[ჯოზეფ კალენი]], ახალი სამხრეთ უელსისა და დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1849 წელს) *5 აპრილი – [[ე. ჰ. კუმბი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი და გაზეთის რედაქტორი (დაიბადა 1858 წელს) *6 მაისი – [[თომას კარი]], კათოლიკე არქიეპისკოპოსი (დაიბადა ირლანდიაში, 1839 წელს) *24 მაისი – [[ლეს დარსი]], მოკრივე (გარდაიცვალა აშშ-ში, დაიბადა 1895 წელს) *15 აგვისტო – [[ჯონ ჰეინსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი (დაიბადა 1850 წელს) *26 აგვისტო – [[უილიამ ლეინი]], ჟურნალისტი და მუშათა მოძრაობის პიონერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში, 1861 წელს) *15 სექტემბერი – [[ქარტი სალმონი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1860 წელს) *17 სექტემბერი – [[ედუარდ პეთერიკი]], წიგნების კოლექციონერი და ბიბლიოგრაფი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში, 1847 წელს) *31 ოქტომბერი – [[ტიბი კოტერი]], კრიკეტისტი და ჯარისკაცი (დაიღუპა ოსმალეთის იმპერიაში, დაიბადა 1883 წელს) *9 ნოემბერი – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტისტი (დაიბადა 1866 წელს) *20 დეკემბერი – [[ფრედერიკ მაკ-კაბინი]], მხატვარი (დაიბადა 1855 წელს) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1917 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1917 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1917 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 7kzeiolvuwhuxmtljcifvwpy9xz4i4x 0 894454 5428144 5427188 2026-07-06T14:42:10Z დათო2010 165421 /* მოვლენები */ 5428144 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] gqymc81byh2mk98srmg7lw1jrdzyrto 5428145 5428144 2026-07-06T14:43:00Z დათო2010 165421 /* მოვლენები */ 5428145 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] aug0ye1u8k5eh3dj7ek9vjw3242le8n 5428149 5428145 2026-07-06T14:45:45Z დათო2010 165421 /* ხელოვნება და ლიტერატურა */ 5428149 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] naeg7kz0wys5g47y9la2j4ifj4l2ob8 5428150 5428149 2026-07-06T14:46:33Z დათო2010 165421 /* ხელოვნება და ლიტერატურა */ 5428150 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.[1] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] parq3jvpkn3xhezffkk0k409w30u2il 5428152 5428150 2026-07-06T14:48:33Z დათო2010 165421 /* კინო */ 5428152 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.[1] ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] dgjrtgaks77ap9ux0gloqpo38u6fv1u 5428153 5428152 2026-07-06T14:49:23Z დათო2010 165421 /* სპორტი */ 5428153 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.[1] ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==დაბადებულები== ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] gxgnxedehosqtutrdnbwy3u2bztn2tq 5428159 5428153 2026-07-06T14:58:29Z დათო2010 165421 /* დაბადებულები */ 5428159 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.[1] ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==დაბადებულები== *6 იანვარი – [[ჯეფრი ბინგჰემი]], [[მწერალი]] და [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური ეკლესიის]] მსახური (გარდაიცვალა 2009 წელს) *3 თებერვალი – [[ბილ ელი]], [[კრიკეტი]]სტი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *16 თებერვალი – [[კით კარმოდი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1977 წელს) *22 თებერვალი – [[მერი მაგუაირი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 1974 წელს) *1 მარტი – [[რეგ სპრიგი]], [[გეოლოგი]] (გარდაიცვალა 1994 წელს) *20 მარტი – [[პეტ ნორტონი]], მოცურავე გულაღმა ცურვაში (გარდაიცვალა 2007 წელს) *25 მარტი – [[ართურ ვეიდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *28 მარტი – [[ტომ ბრუკსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2007 წელს) *10 აპრილი – [[ვერნონ უილკოქსი]], [[პოლიტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2004 წელს) *1 მაისი – [[ლენს ბარნარდი]], [[პრემიერ-მინისტრი]]ს მოადგილე (გარდაიცვალა 1997 წელს) *15 მაისი – [[ტომ დრეიკ-ბროკმენი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1992 წელს) *22 მაისი – [[პიტერ ჰაუსონი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *28 მაისი – [[ოლგა მასტერსი]], [[მწერალი]] (გარდაიცვალა 1986 წელს) *30 მაისი – [[ჯიმ მილერი]], ავსტრალიური [[ფეხბურთი]]ს მოთამაშე *8 ივნისი – [[ბილ ნიუტონი]], [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1943 წელს) *24 ივნისი – [[ფაბიან მაკკარტი]], [[რაგბი]]სტი (გარდაიცვალა 2008 წელს) *6 ივლისი – [[ედვარდ კენა]], მეორე მსოფლიო ომის ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *15 ივლისი – [[ჰარკორტ დაუსლი]], სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *14 სექტემბერი – [[გილ ლენგლი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2001 წელს) *6 ოქტომბერი – [[ეიბ საფრონი]], [[სიდნეი]]ს კრიმინალური ფიგურა (გარდაიცვალა 2006 წელს) *7 ოქტომბერი – [[ზელმან კოუენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გარდაიცვალა 2011 წელს) *5 ნოემბერი – [[თომას ო'დუაიერი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *19 ნოემბერი – [[მარგარეტ უიტლემი]], გოფ უიტლემის მეუღლე (გარდაიცვალა 2012 წელს) *28 ნოემბერი – [[კით მილერი]], [[პილოტი]] და სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *7 დეკემბერი – [[ვილფრედ არტური]], მეორე მსოფლიო ომის გამანადგურებელი ავიაციის ასი (გარდაიცვალა 2000 წელს) *10 დეკემბერი – [[ჯინ ლი]], უკანასკნელი ქალი, რომელიც სიკვდილით დასაჯეს ავსტრალიაში (გარდაიცვალა 1951 წელს) *17 დეკემბერი – [[ჯერალდინ ჰოლსი]] (ფსევდონიმი: შარლოტა ჯეი), დეტექტიური ჟანრის ნოველისტი (გარდაიცვალა 1996 წელს) *29 დეკემბერი – [[მალკოლმ მაკეი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] gjdhoccd56wu4cp8vel8lz2grswzyuy 5428160 5428159 2026-07-06T14:59:13Z დათო2010 165421 /* დაბადებულები */ 5428160 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.[1] ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==დაბადებულები== *6 იანვარი – [[ჯეფრი ბინგჰემი]], [[მწერალი]] და [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური ეკლესიის]] მსახური (გარდაიცვალა 2009 წელს) *3 თებერვალი – [[ბილ ელი]], [[კრიკეტი]]სტი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *16 თებერვალი – [[კით კარმოდი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1977 წელს) *22 თებერვალი – [[მერი მაგუაირი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 1974 წელს) *1 მარტი – [[რეგ სპრიგი]], [[გეოლოგი]] (გარდაიცვალა 1994 წელს) *20 მარტი – [[პეტ ნორტონი]], მოცურავე გულაღმა ცურვაში (გარდაიცვალა 2007 წელს) *25 მარტი – [[ართურ ვეიდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *28 მარტი – [[ტომ ბრუკსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2007 წელს) *10 აპრილი – [[ვერნონ უილკოქსი]], [[პოლიტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2004 წელს) *1 მაისი – [[ლენს ბარნარდი]], [[პრემიერ-მინისტრი]]ს მოადგილე (გარდაიცვალა 1997 წელს) *15 მაისი – [[ტომ დრეიკ-ბროკმენი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1992 წელს) *22 მაისი – [[პიტერ ჰაუსონი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *28 მაისი – [[ოლგა მასტერსი]], [[მწერალი]] (გარდაიცვალა 1986 წელს) *30 მაისი – [[ჯიმ მილერი]], ავსტრალიური [[ფეხბურთი]]ს მოთამაშე *8 ივნისი – [[ბილ ნიუტონი]], [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1943 წელს) *24 ივნისი – [[ფაბიან მაკკარტი]], [[რაგბი]]სტი (გარდაიცვალა 2008 წელს) *6 ივლისი – [[ედვარდ კენა]], მეორე მსოფლიო ომის ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *15 ივლისი – [[ჰარკორტ დაუსლი]], სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *14 სექტემბერი – [[გილ ლენგლი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2001 წელს) *6 ოქტომბერი – [[ეიბ საფრონი]], [[სიდნეი]]ს კრიმინალური ფიგურა (გარდაიცვალა 2006 წელს) *7 ოქტომბერი – [[ზელმან კოუენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გარდაიცვალა 2011 წელს) *5 ნოემბერი – [[თომას ო'დუაიერი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *19 ნოემბერი – [[მარგარეტ უიტლემი]], გოფ უიტლემის მეუღლე (გარდაიცვალა 2012 წელს) *28 ნოემბერი – [[კით მილერი]], [[პილოტი]] და სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *7 დეკემბერი – [[ვილფრედ არტური]], მეორე მსოფლიო ომის გამანადგურებელი ავიაციის ასი (გარდაიცვალა 2000 წელს) *10 დეკემბერი – [[ჯინ ლი]], უკანასკნელი ქალი, რომელიც სიკვდილით დასაჯეს ავსტრალიაში (გარდაიცვალა 1951 წელს) *17 დეკემბერი – [[ჯერალდინ ჰოლსი]] (ფსევდონიმი: შარლოტა ჯეი), დეტექტიური ჟანრის ნოველისტი (გარდაიცვალა 1996 წელს) *29 დეკემბერი – [[მალკოლმ მაკეი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს) ==გარდაცვლილები== ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] tjquubxdx18o5vxe4mc559byklr4smw 5428165 5428160 2026-07-06T15:06:48Z დათო2010 165421 /* გარდაცვლილები */ 5428165 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.[1] ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==დაბადებულები== *6 იანვარი – [[ჯეფრი ბინგჰემი]], [[მწერალი]] და [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური ეკლესიის]] მსახური (გარდაიცვალა 2009 წელს) *3 თებერვალი – [[ბილ ელი]], [[კრიკეტი]]სტი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *16 თებერვალი – [[კით კარმოდი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1977 წელს) *22 თებერვალი – [[მერი მაგუაირი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 1974 წელს) *1 მარტი – [[რეგ სპრიგი]], [[გეოლოგი]] (გარდაიცვალა 1994 წელს) *20 მარტი – [[პეტ ნორტონი]], მოცურავე გულაღმა ცურვაში (გარდაიცვალა 2007 წელს) *25 მარტი – [[ართურ ვეიდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *28 მარტი – [[ტომ ბრუკსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2007 წელს) *10 აპრილი – [[ვერნონ უილკოქსი]], [[პოლიტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2004 წელს) *1 მაისი – [[ლენს ბარნარდი]], [[პრემიერ-მინისტრი]]ს მოადგილე (გარდაიცვალა 1997 წელს) *15 მაისი – [[ტომ დრეიკ-ბროკმენი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1992 წელს) *22 მაისი – [[პიტერ ჰაუსონი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *28 მაისი – [[ოლგა მასტერსი]], [[მწერალი]] (გარდაიცვალა 1986 წელს) *30 მაისი – [[ჯიმ მილერი]], ავსტრალიური [[ფეხბურთი]]ს მოთამაშე *8 ივნისი – [[ბილ ნიუტონი]], [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1943 წელს) *24 ივნისი – [[ფაბიან მაკკარტი]], [[რაგბი]]სტი (გარდაიცვალა 2008 წელს) *6 ივლისი – [[ედვარდ კენა]], მეორე მსოფლიო ომის ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *15 ივლისი – [[ჰარკორტ დაუსლი]], სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *14 სექტემბერი – [[გილ ლენგლი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2001 წელს) *6 ოქტომბერი – [[ეიბ საფრონი]], [[სიდნეი]]ს კრიმინალური ფიგურა (გარდაიცვალა 2006 წელს) *7 ოქტომბერი – [[ზელმან კოუენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გარდაიცვალა 2011 წელს) *5 ნოემბერი – [[თომას ო'დუაიერი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *19 ნოემბერი – [[მარგარეტ უიტლემი]], გოფ უიტლემის მეუღლე (გარდაიცვალა 2012 წელს) *28 ნოემბერი – [[კით მილერი]], [[პილოტი]] და სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *7 დეკემბერი – [[ვილფრედ არტური]], მეორე მსოფლიო ომის გამანადგურებელი ავიაციის ასი (გარდაიცვალა 2000 წელს) *10 დეკემბერი – [[ჯინ ლი]], უკანასკნელი ქალი, რომელიც სიკვდილით დასაჯეს ავსტრალიაში (გარდაიცვალა 1951 წელს) *17 დეკემბერი – [[ჯერალდინ ჰოლსი]] (ფსევდონიმი: შარლოტა ჯეი), დეტექტიური ჟანრის ნოველისტი (გარდაიცვალა 1996 წელს) *29 დეკემბერი – [[მალკოლმ მაკეი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს) ==გარდაცვლილები== *9 იანვარი – [[რობერტ ჰარპერი]], ვიქტორიის შტატის [[პოლიტიკოსი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1842) *4 თებერვალი – [[რიჩარდ ბოუერ სმიტი]], [[გამომგონებელი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1837) *20 მარტი – სერ [[ედვარდ ჩარლზ სტირლინგი]], [[ანთროპოლოგი]] (დ. 1848) *11 მაისი – [[საიმონ ფრეიზერი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე („ესენდონი“), ნიჩბოსანი და ყინულის ჰოკეის მოთამაშე (დ. 1886) *8 ივნისი – სერ [[ჰენრი ბრიგსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *21 ივნისი – სერ [[თომას ა ბეკეტი]], სოლისიტორი და [[მოსამართლე]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1836) *25 ივლისი – სერ [[სამუელ მაკკაგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ფილანთროპი]] (დაბადებული [[ირლანდია]]ში) (დ. 1835) *30 ივლისი – სერ [[საიმონ ფრეიზერი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ბიზნესმენი]] (დაბადებული კანადაში) (დ. 1832) *4 აგვისტო – [[დეივ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. 1845) *10 სექტემბერი – [[ჯ. ფ. არჩიბალდი]], გამომცემელი და ჟურნალისტი (დ. 1856) *12 სექტემბერი – სერ [[ჯონ მარკ დევისი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1840) *24 სექტემბერი – [[ფრენკ ლეივერი]], კრიკეტისტი და [[ბეისბოლი]]ს მოთამაშე (დ. 1869) *29 სექტემბერი – [[ედვარდ პულსფორდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *7 ოქტომბერი – [[ალფრედ დიკინი]], ავსტრალიის მე-2 პრემიერ-მინისტრი (დ. 1856) *13 ოქტომბერი – [[ჰენრი საუნდერსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1855) *25 ოქტომბერი – [[უილიამ კიდსტონი]], [[კვინსლენდი]]ს მე-17 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1849) *2 ნოემბერი – [[მეფან ფერგიუსონი]], მრეწველი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1843) *20 დეკემბერი – სერ [[ფილიპ ფიში]], [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] მე-12 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1835) *25 დეკემბერი – სერ [[ედვინ თომას სმიტი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, [[ლუდი]]ს მწარმოებელი და ბიზნესმენი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1830) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] j464kjbnc7l7ns75caurt2ufd1g0eom 5428167 5428165 2026-07-06T15:08:22Z დათო2010 165421 /* კინო */ 5428167 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.<ref>[http://www.afc.gov.au/newsandevents/at_archive/screeningsevents/sent_bloke/newspage_156.aspx The Sentimental Bloke restored to its former glory] {{Webarchive|url=http://webarchive.loc.gov/all/20090713152824/http%3A//www.afc.gov.au/newsandevents/at_archive/screeningsevents/sent_bloke/newspage_156.aspx |date=13 July 2009 }}, [[Australian Film Commission]].</ref> ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==დაბადებულები== *6 იანვარი – [[ჯეფრი ბინგჰემი]], [[მწერალი]] და [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური ეკლესიის]] მსახური (გარდაიცვალა 2009 წელს) *3 თებერვალი – [[ბილ ელი]], [[კრიკეტი]]სტი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *16 თებერვალი – [[კით კარმოდი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1977 წელს) *22 თებერვალი – [[მერი მაგუაირი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 1974 წელს) *1 მარტი – [[რეგ სპრიგი]], [[გეოლოგი]] (გარდაიცვალა 1994 წელს) *20 მარტი – [[პეტ ნორტონი]], მოცურავე გულაღმა ცურვაში (გარდაიცვალა 2007 წელს) *25 მარტი – [[ართურ ვეიდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *28 მარტი – [[ტომ ბრუკსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2007 წელს) *10 აპრილი – [[ვერნონ უილკოქსი]], [[პოლიტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2004 წელს) *1 მაისი – [[ლენს ბარნარდი]], [[პრემიერ-მინისტრი]]ს მოადგილე (გარდაიცვალა 1997 წელს) *15 მაისი – [[ტომ დრეიკ-ბროკმენი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1992 წელს) *22 მაისი – [[პიტერ ჰაუსონი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *28 მაისი – [[ოლგა მასტერსი]], [[მწერალი]] (გარდაიცვალა 1986 წელს) *30 მაისი – [[ჯიმ მილერი]], ავსტრალიური [[ფეხბურთი]]ს მოთამაშე *8 ივნისი – [[ბილ ნიუტონი]], [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1943 წელს) *24 ივნისი – [[ფაბიან მაკკარტი]], [[რაგბი]]სტი (გარდაიცვალა 2008 წელს) *6 ივლისი – [[ედვარდ კენა]], მეორე მსოფლიო ომის ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *15 ივლისი – [[ჰარკორტ დაუსლი]], სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *14 სექტემბერი – [[გილ ლენგლი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2001 წელს) *6 ოქტომბერი – [[ეიბ საფრონი]], [[სიდნეი]]ს კრიმინალური ფიგურა (გარდაიცვალა 2006 წელს) *7 ოქტომბერი – [[ზელმან კოუენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გარდაიცვალა 2011 წელს) *5 ნოემბერი – [[თომას ო'დუაიერი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *19 ნოემბერი – [[მარგარეტ უიტლემი]], გოფ უიტლემის მეუღლე (გარდაიცვალა 2012 წელს) *28 ნოემბერი – [[კით მილერი]], [[პილოტი]] და სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *7 დეკემბერი – [[ვილფრედ არტური]], მეორე მსოფლიო ომის გამანადგურებელი ავიაციის ასი (გარდაიცვალა 2000 წელს) *10 დეკემბერი – [[ჯინ ლი]], უკანასკნელი ქალი, რომელიც სიკვდილით დასაჯეს ავსტრალიაში (გარდაიცვალა 1951 წელს) *17 დეკემბერი – [[ჯერალდინ ჰოლსი]] (ფსევდონიმი: შარლოტა ჯეი), დეტექტიური ჟანრის ნოველისტი (გარდაიცვალა 1996 წელს) *29 დეკემბერი – [[მალკოლმ მაკეი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს) ==გარდაცვლილები== *9 იანვარი – [[რობერტ ჰარპერი]], ვიქტორიის შტატის [[პოლიტიკოსი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1842) *4 თებერვალი – [[რიჩარდ ბოუერ სმიტი]], [[გამომგონებელი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1837) *20 მარტი – სერ [[ედვარდ ჩარლზ სტირლინგი]], [[ანთროპოლოგი]] (დ. 1848) *11 მაისი – [[საიმონ ფრეიზერი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე („ესენდონი“), ნიჩბოსანი და ყინულის ჰოკეის მოთამაშე (დ. 1886) *8 ივნისი – სერ [[ჰენრი ბრიგსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *21 ივნისი – სერ [[თომას ა ბეკეტი]], სოლისიტორი და [[მოსამართლე]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1836) *25 ივლისი – სერ [[სამუელ მაკკაგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ფილანთროპი]] (დაბადებული [[ირლანდია]]ში) (დ. 1835) *30 ივლისი – სერ [[საიმონ ფრეიზერი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ბიზნესმენი]] (დაბადებული კანადაში) (დ. 1832) *4 აგვისტო – [[დეივ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. 1845) *10 სექტემბერი – [[ჯ. ფ. არჩიბალდი]], გამომცემელი და ჟურნალისტი (დ. 1856) *12 სექტემბერი – სერ [[ჯონ მარკ დევისი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1840) *24 სექტემბერი – [[ფრენკ ლეივერი]], კრიკეტისტი და [[ბეისბოლი]]ს მოთამაშე (დ. 1869) *29 სექტემბერი – [[ედვარდ პულსფორდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *7 ოქტომბერი – [[ალფრედ დიკინი]], ავსტრალიის მე-2 პრემიერ-მინისტრი (დ. 1856) *13 ოქტომბერი – [[ჰენრი საუნდერსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1855) *25 ოქტომბერი – [[უილიამ კიდსტონი]], [[კვინსლენდი]]ს მე-17 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1849) *2 ნოემბერი – [[მეფან ფერგიუსონი]], მრეწველი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1843) *20 დეკემბერი – სერ [[ფილიპ ფიში]], [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] მე-12 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1835) *25 დეკემბერი – სერ [[ედვინ თომას სმიტი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, [[ლუდი]]ს მწარმოებელი და ბიზნესმენი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1830) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 8wteubu62db6rdsov012738khupfwd0 5428170 5428167 2026-07-06T15:10:20Z დათო2010 165421 /* გარდაცვლილები */ 5428170 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.<ref>[http://www.afc.gov.au/newsandevents/at_archive/screeningsevents/sent_bloke/newspage_156.aspx The Sentimental Bloke restored to its former glory] {{Webarchive|url=http://webarchive.loc.gov/all/20090713152824/http%3A//www.afc.gov.au/newsandevents/at_archive/screeningsevents/sent_bloke/newspage_156.aspx |date=13 July 2009 }}, [[Australian Film Commission]].</ref> ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==დაბადებულები== *6 იანვარი – [[ჯეფრი ბინგჰემი]], [[მწერალი]] და [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური ეკლესიის]] მსახური (გარდაიცვალა 2009 წელს) *3 თებერვალი – [[ბილ ელი]], [[კრიკეტი]]სტი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *16 თებერვალი – [[კით კარმოდი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1977 წელს) *22 თებერვალი – [[მერი მაგუაირი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 1974 წელს) *1 მარტი – [[რეგ სპრიგი]], [[გეოლოგი]] (გარდაიცვალა 1994 წელს) *20 მარტი – [[პეტ ნორტონი]], მოცურავე გულაღმა ცურვაში (გარდაიცვალა 2007 წელს) *25 მარტი – [[ართურ ვეიდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *28 მარტი – [[ტომ ბრუკსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2007 წელს) *10 აპრილი – [[ვერნონ უილკოქსი]], [[პოლიტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2004 წელს) *1 მაისი – [[ლენს ბარნარდი]], [[პრემიერ-მინისტრი]]ს მოადგილე (გარდაიცვალა 1997 წელს) *15 მაისი – [[ტომ დრეიკ-ბროკმენი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1992 წელს) *22 მაისი – [[პიტერ ჰაუსონი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *28 მაისი – [[ოლგა მასტერსი]], [[მწერალი]] (გარდაიცვალა 1986 წელს) *30 მაისი – [[ჯიმ მილერი]], ავსტრალიური [[ფეხბურთი]]ს მოთამაშე *8 ივნისი – [[ბილ ნიუტონი]], [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1943 წელს) *24 ივნისი – [[ფაბიან მაკკარტი]], [[რაგბი]]სტი (გარდაიცვალა 2008 წელს) *6 ივლისი – [[ედვარდ კენა]], მეორე მსოფლიო ომის ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *15 ივლისი – [[ჰარკორტ დაუსლი]], სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *14 სექტემბერი – [[გილ ლენგლი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2001 წელს) *6 ოქტომბერი – [[ეიბ საფრონი]], [[სიდნეი]]ს კრიმინალური ფიგურა (გარდაიცვალა 2006 წელს) *7 ოქტომბერი – [[ზელმან კოუენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გარდაიცვალა 2011 წელს) *5 ნოემბერი – [[თომას ო'დუაიერი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *19 ნოემბერი – [[მარგარეტ უიტლემი]], გოფ უიტლემის მეუღლე (გარდაიცვალა 2012 წელს) *28 ნოემბერი – [[კით მილერი]], [[პილოტი]] და სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *7 დეკემბერი – [[ვილფრედ არტური]], მეორე მსოფლიო ომის გამანადგურებელი ავიაციის ასი (გარდაიცვალა 2000 წელს) *10 დეკემბერი – [[ჯინ ლი]], უკანასკნელი ქალი, რომელიც სიკვდილით დასაჯეს ავსტრალიაში (გარდაიცვალა 1951 წელს) *17 დეკემბერი – [[ჯერალდინ ჰოლსი]] (ფსევდონიმი: შარლოტა ჯეი), დეტექტიური ჟანრის ნოველისტი (გარდაიცვალა 1996 წელს) *29 დეკემბერი – [[მალკოლმ მაკეი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს) ==გარდაცვლილები== [[ფაილი:Alfred Deakin 1900 (cropped).jpg|150px|მინი]] *9 იანვარი – [[რობერტ ჰარპერი]], ვიქტორიის შტატის [[პოლიტიკოსი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1842) *4 თებერვალი – [[რიჩარდ ბოუერ სმიტი]], [[გამომგონებელი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1837) *20 მარტი – სერ [[ედვარდ ჩარლზ სტირლინგი]], [[ანთროპოლოგი]] (დ. 1848) *11 მაისი – [[საიმონ ფრეიზერი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე („ესენდონი“), ნიჩბოსანი და ყინულის ჰოკეის მოთამაშე (დ. 1886) *8 ივნისი – სერ [[ჰენრი ბრიგსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *21 ივნისი – სერ [[თომას ა ბეკეტი]], სოლისიტორი და [[მოსამართლე]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1836) *25 ივლისი – სერ [[სამუელ მაკკაგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ფილანთროპი]] (დაბადებული [[ირლანდია]]ში) (დ. 1835) *30 ივლისი – სერ [[საიმონ ფრეიზერი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ბიზნესმენი]] (დაბადებული კანადაში) (დ. 1832) *4 აგვისტო – [[დეივ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. 1845) *10 სექტემბერი – [[ჯ. ფ. არჩიბალდი]], გამომცემელი და ჟურნალისტი (დ. 1856) *12 სექტემბერი – სერ [[ჯონ მარკ დევისი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1840) *24 სექტემბერი – [[ფრენკ ლეივერი]], კრიკეტისტი და [[ბეისბოლი]]ს მოთამაშე (დ. 1869) *29 სექტემბერი – [[ედვარდ პულსფორდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *7 ოქტომბერი – [[ალფრედ დიკინი]], ავსტრალიის მე-2 პრემიერ-მინისტრი (დ. 1856) *13 ოქტომბერი – [[ჰენრი საუნდერსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1855) *25 ოქტომბერი – [[უილიამ კიდსტონი]], [[კვინსლენდი]]ს მე-17 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1849) *2 ნოემბერი – [[მეფან ფერგიუსონი]], მრეწველი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1843) *20 დეკემბერი – სერ [[ფილიპ ფიში]], [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] მე-12 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1835) *25 დეკემბერი – სერ [[ედვინ თომას სმიტი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, [[ლუდი]]ს მწარმოებელი და ბიზნესმენი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1830) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] m2bmbgigodiav17xybvj17z0jwk6atb 5428172 5428170 2026-07-06T15:10:55Z დათო2010 165421 5428172 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]] *მონარქი – [[ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან) ==შტატების პრემიერები== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]] ==შტატების გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] *კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *8 იანვარი – გაფიცვის ლიდერი [[პოლ ფრიმენი]] დააკავეს დობინის გარეთ, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], რამაც გამოიწვია მოვლენების ჯაჭვი, რაც საბოლოოდ მისი დეპორტაციით დასრულდა. *1 მარტი – გაზეთში „The Sun News-Pictorial“ პირველად ქვეყნდება „The Potts“, რომელიც მიჩნეულია მსოფლიოში ყველაზე ხანგრძლივ კომიქსად, რომელიც ერთი და იმავე მხატვრის მიერ არის დახატული. *24 მარტი – კვინსლენდის ქალაქ [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] მოხდა „წითელი დროშის არეულობის“ ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ინციდენტი, როდესაც ომიდან დაბრუნებული სამხედროების ბრბო პოლიციას დაუპირისპირდა. * ინციდენტი წინა დღეს პროვოცირებული იყო სოციალისტური დემონსტრაციით, რომელიც აპროტესტებდა „ომის სიფრთხილის ზომების შესახებ“ აქტის მოქმედების გაგრძელებას, რამაც მრავალი დაბრუნებული ჯარისკაცის განრისხება გამოიწვია. *1 ივნისი – [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ჯავშანოსან კრეისერზე „HMAS Australia“ იფეთქებს ამბოხებამ, მას შემდეგ, რაც ხომალდი დასავლეთ ავსტრალიაში, [[ფრიმანტლი|ფრიმანტლში]] ჩადის. *28 ივნისი – [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ხელი მოეწერა [[ვერსალის საზავო ხელშეკრულება]]ს, რითაც დასრულდა ავსტრალიის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. *18 ოქტომბერი – [[სერ ადრიან კნოქსი]] ინიშნება უმაღლესი სასამართლოს უზენაეს მოსამართლედ. *28 ოქტომბერი – „სამშვიდობო ხელშეკრულების ([[გერმანია]]) [[1919]] წლის აქტი“ იღებს სამეფო თანხმობას, რაც ადასტურებს ავსტრალიის წევრობას, როგორც სუვერენული სახელმწიფოსი ახლად შექმნილ ერთა ლიგაში, და მიუთითებს ავსტრალიის დამოუკიდებლობაზე გაერთიანებული სამეფოსგან. *10 დეკემბერი – კით და როს სმიტებმა, რომლებიც მართავდნენ „Vickers Vimy“-ს ტიპის თვითმფრინავს, მიაღწიეს დარვინს, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა [[ინგლისი]]დან ავსტრალიაში. *19 დეკემბერი – ტარდება ფედერალური არჩევნები. [[ბილი ჰიუზი]]ს მოქმედი „ნაციონალისტური პარტია“ ამარცხებს ფრენკ ტუდორის „ავსტრალიის ლეიბორისტულ პარტიას“. *24 დეკემბერი – „ავსტრალიის ელექტროტექნიკურ დარგთა კავშირი“ ფედერალურად დარეგისტრირდა თანამეგობრობის მორიგებისა და არბიტრაჟის [[1904]] წლის აქტის შესაბამისად. *მსოფლიოში [[ესპანური გრიპი|ესპანური გრიპის]] ეპიდემია გრძელდება, რამაც ავსტრალიაში საბოლოოდ თითქმის 12,000 ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[1919]] წლის [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია]]ზე ავსტრალიელმა დელეგატებმა წარმატებით მიაღწიეს რასობრივი თანასწორობის პრინციპის აღიარების გამორიცხვას [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] წესდებაში. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *10 სექტემბერი – ჯ. ფ. არჩიბალდი, ჟურნალ „The Bulletin“-ის დამფუძნებელი [[რედაქტორი]] კვდება და ტოვებს [[ანდერძი]]თ ფულს, რომელიც გამოყენებული იქნებოდა პორტრეტული [[ხელოვნება|ხელოვნებისთვის]] არჩიბალდის პრემიის დასაწესებლად. *[[ელიოტ გრუნერი]] იგებს უინის პრემიას თავისი ნამუშევრისთვის „საგაზაფხულო ყინვა“ (Spring Frost). ==კინო== *4 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] შედგა ფილმის „სენტიმენტალური ყმაწვილი“ (The Sentimental Bloke) პრემიერა.<ref>[http://www.afc.gov.au/newsandevents/at_archive/screeningsevents/sent_bloke/newspage_156.aspx The Sentimental Bloke restored to its former glory] {{Webarchive|url=http://webarchive.loc.gov/all/20090713152824/http%3A//www.afc.gov.au/newsandevents/at_archive/screeningsevents/sent_bloke/newspage_156.aspx |date=13 July 2009 }}, [[Australian Film Commission]].</ref> ==სპორტი== *„ბალმეინი“ იგებს [[1919]] წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის) პრემიერშიპს *11 ნოემბერი – „არტილერისტი“ (Artilleryman) იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] *1919 წლის იანვარი – ა.რ.ფ. კინგსკოტი იგებს [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ღია პირველობას ==დაბადებულები== *6 იანვარი – [[ჯეფრი ბინგჰემი]], [[მწერალი]] და [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური ეკლესიის]] მსახური (გარდაიცვალა 2009 წელს) *3 თებერვალი – [[ბილ ელი]], [[კრიკეტი]]სტი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *16 თებერვალი – [[კით კარმოდი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 1977 წელს) *22 თებერვალი – [[მერი მაგუაირი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 1974 წელს) *1 მარტი – [[რეგ სპრიგი]], [[გეოლოგი]] (გარდაიცვალა 1994 წელს) *20 მარტი – [[პეტ ნორტონი]], მოცურავე გულაღმა ცურვაში (გარდაიცვალა 2007 წელს) *25 მარტი – [[ართურ ვეიდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *28 მარტი – [[ტომ ბრუკსი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2007 წელს) *10 აპრილი – [[ვერნონ უილკოქსი]], [[პოლიტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2004 წელს) *1 მაისი – [[ლენს ბარნარდი]], [[პრემიერ-მინისტრი]]ს მოადგილე (გარდაიცვალა 1997 წელს) *15 მაისი – [[ტომ დრეიკ-ბროკმენი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1992 წელს) *22 მაისი – [[პიტერ ჰაუსონი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *28 მაისი – [[ოლგა მასტერსი]], [[მწერალი]] (გარდაიცვალა 1986 წელს) *30 მაისი – [[ჯიმ მილერი]], ავსტრალიური [[ფეხბურთი]]ს მოთამაშე *8 ივნისი – [[ბილ ნიუტონი]], [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1943 წელს) *24 ივნისი – [[ფაბიან მაკკარტი]], [[რაგბი]]სტი (გარდაიცვალა 2008 წელს) *6 ივლისი – [[ედვარდ კენა]], მეორე მსოფლიო ომის ვიქტორიას ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 2009 წელს) *15 ივლისი – [[ჰარკორტ დაუსლი]], სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2014 წელს) *14 სექტემბერი – [[გილ ლენგლი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2001 წელს) *6 ოქტომბერი – [[ეიბ საფრონი]], [[სიდნეი]]ს კრიმინალური ფიგურა (გარდაიცვალა 2006 წელს) *7 ოქტომბერი – [[ზელმან კოუენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გარდაიცვალა 2011 წელს) *5 ნოემბერი – [[თომას ო'დუაიერი]], კრიკეტისტი (გარდაიცვალა 2005 წელს) *19 ნოემბერი – [[მარგარეტ უიტლემი]], გოფ უიტლემის მეუღლე (გარდაიცვალა 2012 წელს) *28 ნოემბერი – [[კით მილერი]], [[პილოტი]] და სპორტსმენი (გარდაიცვალა 2004 წელს) *7 დეკემბერი – [[ვილფრედ არტური]], მეორე მსოფლიო ომის გამანადგურებელი ავიაციის ასი (გარდაიცვალა 2000 წელს) *10 დეკემბერი – [[ჯინ ლი]], უკანასკნელი ქალი, რომელიც სიკვდილით დასაჯეს ავსტრალიაში (გარდაიცვალა 1951 წელს) *17 დეკემბერი – [[ჯერალდინ ჰოლსი]] (ფსევდონიმი: შარლოტა ჯეი), დეტექტიური ჟანრის ნოველისტი (გარდაიცვალა 1996 წელს) *29 დეკემბერი – [[მალკოლმ მაკეი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს) ==გარდაცვლილები== [[ფაილი:Alfred Deakin 1900 (cropped).jpg|150px|მინი]] *9 იანვარი – [[რობერტ ჰარპერი]], ვიქტორიის შტატის [[პოლიტიკოსი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1842) *4 თებერვალი – [[რიჩარდ ბოუერ სმიტი]], [[გამომგონებელი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1837) *20 მარტი – სერ [[ედვარდ ჩარლზ სტირლინგი]], [[ანთროპოლოგი]] (დ. 1848) *11 მაისი – [[საიმონ ფრეიზერი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე („ესენდონი“), ნიჩბოსანი და ყინულის ჰოკეის მოთამაშე (დ. 1886) *8 ივნისი – სერ [[ჰენრი ბრიგსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *21 ივნისი – სერ [[თომას ა ბეკეტი]], სოლისიტორი და [[მოსამართლე]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1836) *25 ივლისი – სერ [[სამუელ მაკკაგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ფილანთროპი]] (დაბადებული [[ირლანდია]]ში) (დ. 1835) *30 ივლისი – სერ [[საიმონ ფრეიზერი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და [[ბიზნესმენი]] (დაბადებული კანადაში) (დ. 1832) *4 აგვისტო – [[დეივ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. 1845) *10 სექტემბერი – [[ჯ. ფ. არჩიბალდი]], გამომცემელი და ჟურნალისტი (დ. 1856) *12 სექტემბერი – სერ [[ჯონ მარკ დევისი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1840) *24 სექტემბერი – [[ფრენკ ლეივერი]], კრიკეტისტი და [[ბეისბოლი]]ს მოთამაშე (დ. 1869) *29 სექტემბერი – [[ედვარდ პულსფორდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *7 ოქტომბერი – [[ალფრედ დიკინი]], ავსტრალიის მე-2 პრემიერ-მინისტრი (დ. 1856) *13 ოქტომბერი – [[ჰენრი საუნდერსი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1855) *25 ოქტომბერი – [[უილიამ კიდსტონი]], [[კვინსლენდი]]ს მე-17 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1849) *2 ნოემბერი – [[მეფან ფერგიუსონი]], მრეწველი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1843) *20 დეკემბერი – სერ [[ფილიპ ფიში]], [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] მე-12 პრემიერი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1835) *25 დეკემბერი – სერ [[ედვინ თომას სმიტი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, [[ლუდი]]ს მწარმოებელი და ბიზნესმენი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1830) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] kuc556d6f5dewymvw0ifue340xpnzl0 0 894489 5428322 5427484 2026-07-06T18:48:01Z Mehman 75871 მომხმარებელმა Mehman გვერდი „[[დონ შიპლი (Navy SEAL)]]“ გადაიტანა გვერდზე „[[დონ შიპლი]]“ გადამისამართების დატოვების გარეშე: სტილის გასწორება 5427484 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Don-with-SEALs.webp|მინი]] '''დონალდ ვეინ შიპლი'''<ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=ssNautZSqJ8 |title=Stolen Valor Phony Navy SEAL of the Week South African CONMAN Johan Kildridge Harrison AKA John Kyle |date=January 22, 2025 |last=Shipley |first=Don |type=Video |time=2:47 |access-date=May 29, 2025 |via=YouTube}}</ref> — [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის სამხედრო-საზღვაო ძალების „[[ზღვის ლომები (ქვედანაყოფი)|ზღვის ლომები]]ს“ (Navy SEAL) გადამდგარი წევრი, რომელმაც სახელი გაითქვა თავისი აქტივიზმით — ის იძიებს და საჯაროს ხდის იმ პირთა ვინაობას, რომლებიც სამხედრო სამსახურის შესახებ ცრუ განცხადებებს აკეთებენ.<ref name="If You’re Lying About Being a Navy SEAL, This Man Will Catch You" /><ref name="VIDEO: Another fraud gets DESTROYED by Don Shipley">{{cite web |title=VIDEO: Another fraud gets DESTROYED by Don Shipley |url=https://connectingvets.radio.com/articles/don-shipley-destroys-man-posing-vietnam-vet |website=connectingvets.com |date=January 16, 2019 |publisher=Connecting Vets |access-date=May 11, 2019}}</ref> ==სამხედრო სამსახური== დონ შიპლი [[აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალები|აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალებ]]ს 1978 წელს შეუერთდა, ხოლო „ზღვის ლომი“ (Navy SEAL) 1984 წელს გახდა<ref>{{Cite web |url=http://www.bigisgood.tv/videos/extreme-seal-experience-don-shipley-bio-episode-1/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20130227022339/http://www.bigisgood.tv/videos/extreme-seal-experience-don-shipley-bio-episode-1/ |url-status=dead |archive-date=February 27, 2013 |title=Extreme SEAL Experience "Don Shipley Bio" Episode 1 |date=May 11, 2011}}</ref>, მას შემდეგ, რაც დაასრულა წყალქვეშა დივერსიების ძირითადი მომზადების/„ზღვის ლომების“ (BUD/S) კურსი (131-ე ნაკადი).<ref>{{cite web|url=http://www.extremesealexperience.com/|title=NAVY SEAL TRAINING PROGRAM NAVY SEAL BUD/S TRAINING Extreme SEAL Experience|publisher=}}</ref> „ზღვის ლომების“ საბაზისო მომზადების (ამჟამად ცნობილი, როგორც „ზღვის ლომების“ კვალიფიკაციის ამაღლების კურსი ან SQT)<ref>{{Cite web |last=Shipley |first=Don |date=March 9, 2013 |title=Kick Some Ass, Nick. Thank you, Bro |url=https://www.extremesealexperience.com/ |access-date=May 31, 2023 |website=Extreme SEAL Experience |language=en}}</ref> და ექვსთვიანი გამოსაცდელი ვადის გავლის შემდეგ, მას მიენიჭა NEC 5326 კოდი, როგორც მებრძოლ მოცურავეს (SEAL) და უფლება მიეცა ეტარებინა სპეციალური საომარი მოქმედებების სამკერდე ნიშანი (Special Warfare Insignia). შიპლი მსახურობდა „ზღვის ლომების“ პირველ გუნდში (SEAL Team One), „ზღვის ლომების“ მეორე გუნდში (SEAL Team Two), საზღვაო სპეციალური საომარი მოქმედებების ცენტრში, წყალქვეშა დივერსიების ძირითადი მომზადების/„ზღვის ლომების“ (BUD/S) ცენტრში და საზღვაო სპეციალური საომარი მოქმედებების მეორე ჯგუფში (NSWG-2), რომელიც მდებარეობს ნავალ ამფიბიუს ბეისზე (NAB) ლიტლ კრიკში, [[ვირჯინია]], სადაც ის მუშაობდა „ზღვის ლომების“ კვალიფიკაციის ამაღლების ინსტრუქტორად. „ზღვის ლომების“ მეორე გუნდში მსახურობისას, შიპლი მონაწილეობდა ოპერაციებში [[ბოსნია და ჰერცეგოვინა|ბოსნია]]სა და [[ლიბერია]]ში. ის გახდა პირველი „ზღვის ლომი“ (რომელიც არ იყო სამხედრო მედიკოსი / corpsman), რომელმაც პარამედიკოსთა სკოლა დაამთავრა. იგი მსახურობდა „ზღვის ლომების“ რვა ოცეულში, ხუთ მათგანში იყო ოცეულის მეთაური (platoon chief) და დაჯილდოვდა სამხედრო-საზღვაო ძალებისა და საზღვაო ქვეითთა კორპუსის მედლით გმირობისთვის სამძებრო-სამაშველო მისიის დროს.<ref>{{cite news|first= Louis |last=Hansen|newspaper=THE VIRGINIAN-PILOT |location=Norfolk, VA|title=Camp camouflage|date=September 15, 2006 }}</ref> როდესაც იგი არ იმყოფებოდა „ზღვის ლომების“ ოცეულში ან საზღვარგარეთ მივლინებაში, დროს უთმობდა „ზღვის ლომების“ მომზადებას საჰაერო ოპერაციებში, სახმელეთო ომსა და დივერსიულ-ასაფეთქებელ საქმიანობაში. სამხედრო-საზღვაო ძალებში 24-წლიანი სამსახურის შემდეგ, იგი 2003 წელს უფროსი მიჩმანის (senior chief petty officer) წოდებით გავიდა პენსიაზე.<ref name="hansen">{{cite news |last=Hansen |first=Louis |date=July 8, 2007 |title=Seal Recruitment a Tough Mission; Navy Commandos Stretched Thin by Wars and Departures |newspaper=The Washington Post |url=https://www.dailypress.com/news/dp-xpm-20070515-2007-05-15-0705150038-story.html }}</ref> ==სამხედრო სამსახურის შემდგომი ცხოვრება== პენსიაზე გასვლის შემდეგ, შიპლი უსაფრთხოების კონტრაქტორად მუშაობდა კომპანიაში Blackwater Security Consulting, სადაც ერთი წელი გაატარა [[პაკისტანი|პაკისტან]]სა და [[ავღანეთი|ავღანეთ]]ში.<ref name=hansen/> შიპლი აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალების რამდენიმე ყოფილ „ზღვის ლომთან“ ერთად ხელმძღვანელობდა სასწავლო კურსს სახელწოდებით Extreme SEAL Experience, რომელიც ამზადებდა მსურველებს საზღვაო სპეციალური საომარი მოქმედებების მომზადების კურსისთვის.<ref>{{cite news|title=Aiming for a SEAL of approval |date=May 21, 2011 |first= Annys|last= Shin|url=http://www.highbeam.com/doc/1P2-28727891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20140921122332/http://www.highbeam.com/doc/1P2-28727891.html|url-status=dead|archive-date=September 21, 2014|newspaper= The Washington Post}}</ref><ref>{{cite web|last1=Murray, Rheana|title=Navy SEAL 'Hell Week,' now available in civilian strength|url=http://www.nydailynews.com/news/national/navy-seal-hell-week-civilian-strength-article-1.1099921|website=NYDailyNews.com|publisher=New York Daily News |date=June 21, 2012 |access-date=August 2, 2014}}</ref><ref name="SternerSterner2013">{{cite book |last1=Sterner|first1=Doug |last2=Sterner|first2=Pam|title=Restoring Valor: One Couple's Mission to Expose Fraudulent War Heroes and Protect America's Military Awards System |url=https://books.google.com/books?id=8s0eAwAAQBAJ&pg=PT165|date=November 20, 2013|publisher=Skyhorse Publishing Company, Incorporated |isbn=978-1-62873-914-5|pages=165–166}}</ref><ref name="James2011">{{cite web|last1=James, Chris|title=After Bin Laden Raid, Fake Navy SEALs Are 'Coming Out of the Woodwork,' Says Watchdog |url=https://abcnews.go.com/Blotter/navy-seals-imposters-coming-woodwork-seal/story?id=13564587|website=ABCNews.go.com |publisher=ABC News |date=May 9, 2011 |access-date=September 2, 2014}}</ref><ref>{{cite web|title=Don Shipley, retired Navy SEAL, busts another phony Nikko "Kaha" De'Lozada|url=http://guardianofvalor.com/don-shipley-retired-navy-seal-busts-another-phony-nikko-kaha-delozada/|archive-url=https://web.archive.org/web/20130731181605/http://guardianofvalor.com/don-shipley-retired-navy-seal-busts-another-phony-nikko-kaha-delozada/|url-status=dead|archive-date=July 31, 2013|website=GuardianOfValor.com|access-date=September 2, 2014}}</ref> ==აქტივიზმი== შიპლიმ ყურადღება მიიპყრო თავისი საქმიანობით, რომელიც მოიცავს იმ პირების შემოწმებას, რომლებიც ამტკიცებენ, რომ მსახურობდნენ „ზღვის ლომებში“ ან სხვა ელიტურ სამხედრო ქვედანაყოფებში.<ref name="VIDEO: Another fraud gets DESTROYED by Don Shipley" /><ref>{{cite web|url=https://www.nytimes.com/2017/10/20/business/media/navy-seal-fox-news.html|title=Fox News Apologizes for Featuring Veteran Who Lied About Being a Navy SEAL|work=[[The New York Times]]|date=October 20, 2017|access-date=January 28, 2019|author=Jonah Engel Bromwich|quote=Don Shipley, a retired SEAL who tracks down and reports those who fraudulently claim to have been part of the special operations force..}}</ref> მან და მისმა მეუღლემ, დაიანმა, შექმნეს YouTube ვიდეოების სერია „კვირის ყალბი ზღვის ლომი“ (Phony Navy SEAL of the Week), რომელშიც ასახული იყო, თუ როგორ ურეკავდა შიპლი ყალბ განცხადებებში ეჭვმიტანილ პირებს და კითხვებს უსვამდა მათ იმის დასადგენად, ჰქონდა თუ არა ადგილი სხვისი სამხედრო დამსახურებების მითვისებას (stolen valor) და რამდენად შორს წავიდოდა ადამიანი თავის ტყუილში. ვიდეოები ასევე მოიცავდა მასსა და დაიანს შორის ურთიერთობის კადრებსა და მოცემულ თემასთან დაკავშირებულ სხვადასხვა ვიდეოკლიპებს.<ref name="If You’re Lying About Being a Navy SEAL, This Man Will Catch You">{{cite news |last1=Gaynor |first1=Michael |title=If You're Lying About Being a Navy SEAL, This Man Will Catch You |url=https://washingtonian.com/2015/08/30/if-youre-lying-about-being-a-navy-seal-veteran-don-shipley-will-catch-you/ |access-date=May 11, 2019 |publisher=The Washingtonian |date=August 30, 2015}}</ref> ეს YouTube სერიალი მოგვიანებით გადაიქცა ვიდეოსეგმენტებად, რომლებიც კერძო საფუძველზე, ფასიანი გამოწერით არის განთავსებული მის ვებგვერდზე Extreme SEAL Videos.<ref name="YouTube bans fmr. Navy SEAL Don Shipley over exposing stolen valor">{{cite web |last1=Widener |first1=Laura |title=YouTube bans fmr. Navy SEAL Don Shipley over exposing stolen valor |url=https://americanmilitarynews.com/2019/03/youtube-bans-fmr-navy-seal-don-shipley-over-exposing-stolen-valor/ |website=American Military News |date=March 4, 2019 |access-date=May 11, 2019}}</ref> გარდა ძირითადი შოუსი, სადაც დონი და დაიანი აშშ-ის გარშემო მოგზაურობენ იმ პირებთან შესახვედრად, რომლებმაც შესაძლოა სამხედრო დამსახურებები მიითვისეს, საიტზე განთავსებულია სხვა ვიდეოსეგმენტებიც, მათ შორის კითხვა-პასუხის სესიები, დაიანის კულინარიული შოუ და კადრები სასწავლო კურსიდან Extreme SEAL Experience.<ref name="abc">{{cite web|url=https://abcnews.go.com/Blotter/navy-seals-imposters-coming-woodwork-seal/story?id=13564587|title=Exposing a Navy SEAL Imposter: How A.J. Dicken Was Found to be a Fake|work=[[ABC News (United States)|ABC News]]|date=January 3, 2014|author=Matt Gutman|quote=Roberts and the team watched an expose about Dicken that had been posted online by retired SEAL Senior Chief Don Shipley, who runs a SEAL-style training camp in Virginia}}</ref> შიპლი ასევე იყო მოწვეული სპეციალური ავტორი პლატფორმაზე „SOFREP.com“.<ref>http://sofrep.com/about-sofrep-com/ SOFREP.com</ref> აღნიშნული საიტი აშუქებს სიახლეებსა და ანალიტიკას, რომლებსაც ყოფილი სამხედროები და სპეცოპერაციების ვეტერანები ამზადებენ. ის აღნიშნავს: „...გამოძიების ფედერალური ბიუროს (FBI) შეფასებით, ყოველ ცოცხალ 'ზღვის ლომზე' 300 თვითმარქვია მოდის. ვინაიდან ყოველდღიურად სულ მცირე თორმეტ, ხშირად კი 20-ზე მეტ ყალბ განცხადებას ვამოწმებ, მიმაჩნია, რომ ეს რიცხვი 300-ზე გაცილებით, გაცილებით დიდია“. მისი ვარაუდით, 1943 წლიდან მოყოლებული, საზღვაო სპეციალური საომარი მოქმედებების მომზადების კურსი დაახლოებით 17 600-მა ადამიანმა დაასრულა, მათგან დაახლოებით 10 000 ცოცხალია, ხოლო 2 400 მოქმედი სამხედრო მოსამსახურეა.<ref>{{cite web|title=All posts by Don Shipley|url=http://sofrep.com/author/donshipley/|website=SOFREP.com|access-date=September 2, 2014}}</ref><ref>{{cite web|last1=Shipley, Don|title=The Scourge of Navy SEAL Imposters: Part One |url=http://sofrep.com/4620/the-scourge-of-navy-seal-imposters-part-one-2/|website=SOFREP.com|date=March 10, 2012 |access-date=September 2, 2014}}</ref> შიპლის YouTube არხი 2019 წლის 21 თებერვალს დაიხურა.<ref name="YouTube bans fmr. Navy SEAL Don Shipley over exposing stolen valor" /> იგი ამტკიცებდა, რომ ეს იყო სამაგიეროს გადახდა აქტივისტ ნეითან ფილიპსის განცხადებების ეჭვქვეშ დაყენების გამო, რომელიც ამბობდა, რომ იყო [[ვიეტნამი]]ს ომის ვეტერანი და „მზვერავ-რეინჯერი“ (recon ranger), მაშინ როდესაც ფილიპსი მხოლოდ საზღვაო ქვეითთა კორპუსის რეზერვში მსახურობდა მაცივრების ტექნიკოსად და ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტების სპეციალისტად. YouTube-მა განცხადება გაავრცელა, სადაც ნათქვამი იყო, რომ ანგარიში გაუქმდა იმის გამო, რომ შიპლი აზიარებდა ზედმეტად ბევრ მაიდენტიფიცირებელ ინფორმაციას, როგორიცაა საცხოვრებელი მისამართები და ტელეფონის ნომრები, რაც არღვევდა YouTube-ის წესებს და შესაძლოა სხვების შევიწროების მიზეზი გამხდარიყო.<ref name="FN">{{Cite web|url=https://www.foxnews.com/us/navy-seal-who-outed-nathan-phillips-military-record-in-wake-of-covington-incident-claims-youtube-banned-him-in-retaliation|title=Navy SEAL who 'outed' Nathan Phillips' military record post-Covington claims YouTube retaliated, banned him|last=Norman|first=Greg|date=February 27, 2019|website=Fox News|language=en-US|access-date=March 9, 2019}}</ref> შიპლიმ განაცხადა, რომ წარსულშიც ყოფილა დაბლოკილი, ზოგჯერ თვეების განმავლობაშიც კი, YouTube-ზე მსგავსი პოსტების გამოქვეყნების გამო იმ პირების შესახებ, რომლებიც თავს „ზღვის ლომებად“ ასაღებდნენ.<ref name="FN" /> 2019 წლის აგვისტოში შიპლი YouTube-ს ახალი არხით დაუბრუნდა, სადაც განთავსებულია კლიპები მისი ვებგვერდიდან და სადაც ის აგრძელებს თავის საგამოძიებო საქმიანობას.<ref>{{Cite web |date=August 5, 2019 |title=Don Shipley returns to YouTube with new channel |url=https://www.audacy.com/connectingvets/articles/don-shipley-returns-youtube-new-channel |access-date=July 10, 2023 |website=Connecting Vets - [[Audacy]] |language=en}}</ref> ==სხვა ნამუშევრები== შიპლი ასევე გამოჩენილა სატელევიზიო გადაცემებში, მათ შორის დოკუმენტურ ფილმში „Secrets of SEAL Team Six“ (2011)<ref>{{Cite web |last=Pfeiffer |first=Jeff |date=June 21, 2011 |title=Discovery special explores SEAL Team Six |url=https://www.channelguidemag.com/tv-news/2011/06/21/discovery-special-explores-seal-team-six/ |access-date=May 31, 2023 |website=Channel Guide Magazine |language=en-US}}</ref> და საინფორმაციო ჟურნალის „Inside Edition“ 2011 წლის ერთ-ერთ ეპიზოდში.<ref>{{Cite web |date=May 24, 2011 |title=Are Imposters Posing as Navy SEALS? INSIDE EDITION Investigates |url=https://www.insideedition.com/2508-are-imposters-posing-as-navy-seals-inside-edition-investigates |access-date=May 31, 2023 |website=Inside Edition |language=en-US}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:შიპლი, დონი}} [[კატეგორია:ამერიკელი სამხედრო-საზღვაო ძალების წევრი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1960-1961]] e6u2bkpnbdvfdfwalsr7kjt7gjkghzg 0 894501 5428381 5427608 2026-07-06T23:31:25Z Mehman 75871 5428381 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Mehman|Mehman]].|5|07|2026}} [[ფაილი:Map of secular states.svg|thumb|upright=1.3|{{legend|#0093AF|სახელმწიფო რელიგიის არ მქონე ქვეყნები}}{{legend|#EB151C|[[სახელმწიფო რელიგია|სახელმწიფო რელიგიის]] მქონე ქვეყნები}}{{legend|#dedede|უცნობია}}]] '''სეკულარული სახელმწიფო''' წარმოადგენს [[სეკულარობა|სეკულარობის]] იდეას, რომლის მიხედვითაც [[სახელმწიფო]] ოფიციალურად ნეიტრალურია ან აცხადებს, რომ [[ეკლესიისა და სახელმწიფოს გამიჯვნა|ნეიტრალურია რელიგიის საკითხებში]] და არ უჭერს მხარს არც რელიგიას და არც [[არარელიგიურობა]]ს.<ref name="MadeleyEnyedi2003">{{cite book|author-first1=John T. S.|author-last1=Madeley|author-first2=Zsolt|author-last2=Enyedi|title=Church and State in Contemporary Europe: The Chimera of Neutrality|url=https://books.google.com/books?id=n5Brda6FmswC|year=2003|publisher=Psychology Press|isbn=978-0-7146-5394-5|page=14}}</ref> სეკულარული სახელმწიფო აცხადებს, რომ ყველა მოქალაქეს [[სოციალური თანასწორობა|თანაბრად ეპყრობა მისი რელიგიის მიუხედავად]] და აცხადებს, რომ [[რელიგიური დისკრიმინაცია|არ ანიჭებს უპირატესობას მოქალაქეს მათი რელიგიური შეხედულებების, კუთვნილების ან სხვა პროფილის მქონე პირებთან შედარებით]], მათი არარსებობის გამო.<ref>{{cite web |title=What is Secularism? |url=https://www.secularism.org.uk/what-is-secularism.html |access-date=2022-05-18 |website=www.secularism.org.uk |language=en-GB}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ სეკულარულ სახელმწიფოებს სახელმწიფო რელიგია არ აქვთ, გამოცხადებული სახელმწიფო რელიგიის არარსებობა არ ნიშნავს, რომ სახელმწიფო სრულიად სეკულარული ან [[ეგალიტარიზმი|ეგალიტარულია]]. მაგალითად, ზოგიერთ სახელმწიფოს, რომელიც საკუთარ თავს სეკულარულად მიიჩნევს, რელიგიური ნიშნები გააჩნია ეროვნულ ჰიმნებსა და დროშებში, კანონებში, რომლებიც უპირატეს მდგომარეობაში აყენებს ერთ ან მეორე რელიგიას, ან ქვეყანა არის [[ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციისა]] და „[[საერთაშორისო რელიგიური თავისუფლების ან რწმენის ალიანსი]]ს“ წევრი. ==წარმოშობა და პრაქტიკა== ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:საკონსტიტუციო სამართალი]] [[კატეგორია:პოლიტიკა და სეკულარიზმი]] [[კატეგორია:რელიგია და პოლიტიკა]] [[კატეგორია:რელიგია და ხელისუფლება]] [[კატეგორია:რელიგიური პოლიტიკა]] iigo8eyegvzm3k5uxlvq0bu6jwwcfjw 5428386 5428381 2026-07-07T00:46:59Z Mehman 75871 /* წარმოშობა და პრაქტიკა */ 5428386 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Mehman|Mehman]].|5|07|2026}} [[ფაილი:Map of secular states.svg|thumb|upright=1.3|{{legend|#0093AF|სახელმწიფო რელიგიის არ მქონე ქვეყნები}}{{legend|#EB151C|[[სახელმწიფო რელიგია|სახელმწიფო რელიგიის]] მქონე ქვეყნები}}{{legend|#dedede|უცნობია}}]] '''სეკულარული სახელმწიფო''' წარმოადგენს [[სეკულარობა|სეკულარობის]] იდეას, რომლის მიხედვითაც [[სახელმწიფო]] ოფიციალურად ნეიტრალურია ან აცხადებს, რომ [[ეკლესიისა და სახელმწიფოს გამიჯვნა|ნეიტრალურია რელიგიის საკითხებში]] და არ უჭერს მხარს არც რელიგიას და არც [[არარელიგიურობა]]ს.<ref name="MadeleyEnyedi2003">{{cite book|author-first1=John T. S.|author-last1=Madeley|author-first2=Zsolt|author-last2=Enyedi|title=Church and State in Contemporary Europe: The Chimera of Neutrality|url=https://books.google.com/books?id=n5Brda6FmswC|year=2003|publisher=Psychology Press|isbn=978-0-7146-5394-5|page=14}}</ref> სეკულარული სახელმწიფო აცხადებს, რომ ყველა მოქალაქეს [[სოციალური თანასწორობა|თანაბრად ეპყრობა მისი რელიგიის მიუხედავად]] და აცხადებს, რომ [[რელიგიური დისკრიმინაცია|არ ანიჭებს უპირატესობას მოქალაქეს მათი რელიგიური შეხედულებების, კუთვნილების ან სხვა პროფილის მქონე პირებთან შედარებით]], მათი არარსებობის გამო.<ref>{{cite web |title=What is Secularism? |url=https://www.secularism.org.uk/what-is-secularism.html |access-date=2022-05-18 |website=www.secularism.org.uk |language=en-GB}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ სეკულარულ სახელმწიფოებს სახელმწიფო რელიგია არ აქვთ, გამოცხადებული სახელმწიფო რელიგიის არარსებობა არ ნიშნავს, რომ სახელმწიფო სრულიად სეკულარული ან [[ეგალიტარიზმი|ეგალიტარულია]]. მაგალითად, ზოგიერთ სახელმწიფოს, რომელიც საკუთარ თავს სეკულარულად მიიჩნევს, რელიგიური ნიშნები გააჩნია ეროვნულ ჰიმნებსა და დროშებში, კანონებში, რომლებიც უპირატეს მდგომარეობაში აყენებს ერთ ან მეორე რელიგიას, ან ქვეყანა არის [[ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციისა]] და „[[საერთაშორისო რელიგიური თავისუფლების ან რწმენის ალიანსი]]ს“ წევრი. ==წარმოშობა და პრაქტიკა== სეკულარიზაცია შეიძლება დამყარდეს სახელმწიფოს შექმნისთანავე (მაგალითად, როგორც [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]]) ან მისი შემდგომი [[სეკულარიზაცია|სეკულარიზაციის]] შედეგად (მაგალითად, [[საფრანგეთი]] ან [[ნეპალი]]). [[სეკულარიზმი საფრანგეთში|საფრანგეთში ლაიციტურმა]] მოძრაობებმა და [[რელიგიის თავისუფლება აშშ-ში|შეერთებულ შტატებში ეკლესიისა და სახელმწიფოს გამიჯვნამ]] განსაზღვრა [[სეკულარიზმი]]ს თანამედროვე კონცეფციები, სადაც აშშ-ის ჰყავდა ისტორიაში პირველი აშკარად სეკულარული მთავრობა. ისტორიულად, სეკულარიზაციის პროცესი, როგორც წესი, მოიცავს [[რელიგიის თავისუფლება|რელიგიური თავისუფლებების]] მინიჭებას, სახელმწიფო რელიგიების გაუქმებას, საჯარო სახსრების რელიგიისთვის გამოყენების შეჩერებას, სამართლებრივი სისტემის რელიგიური კონტროლისგან გათავისუფლებას, [[სეკულარული განათლება|განათლების სისტემის რელიგიისგან გათავისუფლებას]], ტოლერანტობას იმ პირების მიმართ, ვინც [[რჯულგანდგომილობა|იცვლიან რელიგიას]] ან [[არარელიგიურობა|არარელიგიურები]] არიან და პოლიტიკური ლიდერები ხელისუფლებაში მოსვლას მათი რელიგიური შეხედულებების მიუხედავად.<ref>Jean Baubérot [http://www.ambafrance-us.org/atoz/secular.asp The secular principle] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20080222013645/http://www.ambafrance-us.org/atoz/secular.asp |date=22 February 2008 }}</ref> მაგალითად, [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]], [[იტალია]]სა და [[ესპანეთი|ესპანეთში]] საჯარო მოხელეებისთვის ოფიციალური არდადეგები, როგორც წესი, ქრისტიანული დღესასწაულებია. საფრანგეთში ნებისმიერი კერძო სკოლა, რომელიც კონტრაქტს აფორმებს განათლების სამინისტროსთან, მოიაზრებს, რომ მისი მასწავლებლები სახელმწიფოს მიერ არიან დაქირავებულნი, მათ შორის კათოლიკური სკოლების უმეტესობაც. თუმცა, ნებისმიერი სხვა რელიგიური ან არარელიგიური სკოლაც ამ გზით თანამშრომლობს.<ref>{{cite journal |last1=Teese |first1=Richard |title=Private Schools in France: Evolution of a System |journal=Comparative Education Review |date=1986 |volume=30 |issue=2 |pages=247–259 |doi=10.1086/446591 |jstor=1188531 |s2cid=144698211 }}</ref> ზოგიერთ [[ევროპის სუვერენულ სახელმწიფოთა სია|ევროპულ სახელმწიფოში]], სადაც სეკულარიზმი მონოკულტურალისტურ ფილანტროპიას უპირისპირდება, ზოგიერთი ძირითადი ქრისტიანული კონფესია და სხვა რელიგიური სექტები და მათი რელიგიური საქველმოქმედო ორგანიზაციების ფინანსური რესურსების ნაწილი, სახელმწიფო დაფინანსებაზეა დამოკიდებული.<ref>{{cite web|last=Twinch|first=Emily|title=Religious charities: Faith, funding and the state|url=http://www.thirdsector.co.uk/news/Article/914534/religious-charities-faith-funding-state/|work=Article dated 22 June 2009|publisher=Third Sector – a UK Charity Periodical|access-date=3 June 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130510221443/http://www.thirdsector.co.uk/news/Article/914534/religious-charities-faith-funding-state/|archive-date=10 May 2013}}</ref> კორპორაციულ სამართალსა და საქველმოქმედო სამართალში ხშირია, რომ ორგანიზებულ რელიგიას აკრძალული აქვს ამ სახსრების გამოყენება რელიგიური თაყვანისცემის ცალკეულ ადგილას ორგანიზებისთვის ან მოქცევისთვის. რელიგიურმა ორგანომ თავად უნდა უზრუნველყოს რელიგიური შინაარსი, განათლებული სასულიერო პირები და საერო პირები საკუთარი ფუნქციების შესასრულებლად და შეიძლება აირჩიოს თავისი პასუხისმგებლობის ნაწილი ცალკეულ საქველმოქმედო ორგანიზაციებს დაუთმოს. ამ მიზნით, ზოგიერთი ასეთი საქველმოქმედო ორგანიზაცია ქმნის საერო ორგანიზაციებს, რომლებიც მართავენ ძირითადი რელიგიური ორგანოების შემოწირულობების ნაწილს ან მთლიანად. ბევრ სახელმწიფოს, რომელიც დღეს პრაქტიკაში სეკულარულია, შეიძლება ჰქონდეს ადრე დამკვიდრებული [[სახელმწიფო რელიგია|სახელმწიფო რელიგიის]] იურიდიული კვალი. სეკულარიზმს ასევე სხვადასხვა სახე გააჩნია, რომელიც შეიძლება ემთხვეოდეს სახელმწიფო რელიგიის გარკვეულ ხარისხს. [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]] სახელმწიფოს მეთაურს კვლავ მოეთხოვება [[1688|1688 წელს]] მიღებული კორონაციის ფიცი, რომლითაც ის იფიცება [[ინგლისის ეკლესია|ინგლისის ეკლესიის]] წინაშე.<ref>{{cite web|url=http://www.royal.gov.uk/royaleventsandceremonies/coronation/coronation.aspx|title=Coronation Oath|access-date=18 March 2015}}</ref> გაერთიანებული სამეფო ასევე ინარჩუნებს [[ლორდთა პალატა]]ში ადგილებს ინგლისის ეკლესიის 26 უფროსი სასულიერო პირისთვის, რომლებიც ცნობილია როგორც ლორდთა სასულიერო კრება.<ref>{{cite web|url=http://www.parliament.uk/business/lords/whos-in-the-house-of-lords/members-and-their-roles/how-members-are-appointed/#jump-link-3|title=How members are appointed|work=UK Parliament|access-date=18 March 2015}}</ref> [[კანადა]]ში, „კანადის უფლებათა და თავისუფლებათა ქარტია“ ითვალისწინებს სინდისისა და რელიგიის, ფიქრის, რწმენის, აზრისა და გამოხატვის სეკულარულ თავისუფლებას, მათ შორის კომუნიკაციის, შეკრებისა და გაერთიანების თავისუფლებას, თუმცა, ქარტიის პრეამბულა ინარჩუნებს „ღმერთის უზენაესობის“ კონცეფციას, რაც არახელსაყრელ მდგომარეობაში აყენებს მათ, ვინც არათეისტურ ან პოლითეისტურ შეხედულებებს ინარჩუნებენ, მათ შორის, [[ათეიზმი]]ს და [[ბუდიზმი]]ს მიმდევრებს.<ref name="Hogg, Peter W. 1982">Hogg, Peter W. ''Canada Act 1982 Annotated''. Toronto, Canada: The Carswell Company Limited, 1982.</ref><ref name="Paul Russell">[http://www.academia.edu/16378297/_The_supremacy_of_God_does_not_belong_in_the_Constitution_ ''Paul Russell''], "The supremacy of God" does not belong in the Constitution": The Globe & Mail, June 11, 1999</ref> [[იტალია]] [[1948|1948 წელს]] კონსტიტუციის მიღებიდან სეკულარული სახელმწიფოა (რაც ასევე ხაზგასმულია საკონსტიტუციო სასამართლოს [[1989|1989 წლის]] გადაწყვეტილებაში),<ref>Articles 3, 7, 8, 19, 20 of the Constitution of Italy; Constitutional Court's Decision n. 203/1989</ref> მაგრამ, იტალია მაინც აღიარებს [[რომის კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკური ეკლესიის]] განსაკუთრებულ სტატუსს. თუმცა, შეიძლება მოხდეს საპირისპირო პროცესიც, რა დროსაც სახელმწიფო შეიძლება გარდაიქმნას სეკულარულიდან რელიგიურ სახელმწიფოდ, როგორც ეს [[ირანი]]ს შემთხვევაში მოხდა, სადაც ირანის სეკულარული იმპერიული სახელმწიფო ისლამურმა რესპუბლიკამ ჩაანაცვლა. მიუხედავად ამისა, ბოლო 250 წლის განმავლობაში შეინიშნება სეკულარიზმისკენ მიდრეკილება.<ref>{{cite web|url=http://www.harrisinteractive.com/news/allnewsbydate.asp?NewsID=1131 |title=Harris Interactive: Resource Not Found |access-date=18 March 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130723125147/http://www.harrisinteractive.com/news/allnewsbydate.asp?NewsID=1131 |archive-date=23 July 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://people-press.org/reports/display.php3?ReportID=300|title=A Portrait of "Generation Next"|date=9 January 2007|work=Pew Research Center for the People and the Press|access-date=18 March 2015|archive-date=24 May 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080524055917/http://people-press.org/reports/display.php3?ReportID=300|url-status=dead}}</ref> ==კონტინენტის მიხედვით სეკულარული სახელმწიფოების სია== ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:საკონსტიტუციო სამართალი]] [[კატეგორია:პოლიტიკა და სეკულარიზმი]] [[კატეგორია:რელიგია და პოლიტიკა]] [[კატეგორია:რელიგია და ხელისუფლება]] [[კატეგორია:რელიგიური პოლიტიკა]] 93gj442f7ji994r3y8uh5yk0m76xqps 0 894511 5428329 5427686 2026-07-06T18:51:04Z GagaMumladze2020 126180 5428329 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Saudi Arabia.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = {{lang|ar|الصقور الخضر}} ('''მწვანე ქორები''')<br>{{lang|ar|الصقور العربية}} ('''არაბული ქორები''') | ასოციაცია = [[საუდის არაბეთის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SAFF) | კონფედერაცია = [[აზიის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (AFC) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აზიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (WAFF) | ვებგვერდი = [https://saff.com.sa/ saff.sa] | მწვრთვნელი = [[გიორგიოს დონისი]] | კაპიტანი = [[სალემ ალ-დაუსარი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მოჰამედ ალ-დეაია]] (173)<ref name="fifa.com">{{cite web|url=https://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20150905145250/http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |url-status=dead |archive-date=5 September 2015 |title=FIFA Century Club |website=Fifa.com |access-date=10 September 2016}}</ref> | ბომბარდირი = [[მაჯედ აბდულა]] (72)<ref>{{cite web |title=Majed Abdullah |url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/abdullah-intl.html |website=RSSSF |access-date=2 February 2023 |archive-date=22 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190322084123/http://www.rsssf.com/miscellaneous/abdullah-intl.html |url-status=live }}</ref> | საშინაო სტადიონი = [[საუდის არაბეთის სტადიონების სია|სხვადასხვა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = KSA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 21 | ფიფა მაქს თარიღი = 2004 წლის ივლისი | ფიფა მინ = 126 | ფიფა მინ თარიღი = 2012 წლის დეკემბერი | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 27 | ელო მაქს თარიღი = 1998 წლის ნოემბერი | ელო მინ = 112 | ელო მინ თარიღი = 1970, 1972 | pattern_la1 = _ksa26h | pattern_b1 = _ksa26hA | pattern_ra1 = _ksa26h | pattern_sh1 = _ksa26h | pattern_so1 = _ksa26hl | leftarm1 = 43b88b | body1 = 43b88b | rightarm1 = 43b88b | shorts1 = 43b88b | socks1 = 004B49 | pattern_la2 = _ksa26a | pattern_b2 = _ksa26a | pattern_ra2 = _ksa26a | pattern_sh2 = _ksa26A | pattern_so2 = _ksa26al | leftarm2 = ffffff | body2 = ffffff | rightarm2 = ffffff | shorts2 = ffffff | socks2 = ffffff | პირველი თამაში = {{fb|LIB}} 1–1 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[ბეირუთი]], [[ლიბანი]]; 1957 წლის 18 იანვარი) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|TLS}} 0–10 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[დილი]], [[აღმოსავლეთი ტიმორი|ტიმორ-ლესტე]]; 2015 წლის 17 ნოემბერი) | უდიდესი დამარცხება = გაერთიანებული საამიროები 13–0 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; 1961 წლის 3 სექტემბერი) | მსოფლიო ჩემპიონატის გამოჩენა = 7 | მსოფლიო ჩემპიონატის პირველი = 1994 | მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო = მერვედფინალი ([[მსოფლიოს საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[AFC აზიის თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = 1984 | საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' (1984, 1988, 1996) | კონფედერაციების თასი გამოჩენა = 4 | კონფედერაციების თასი პირველი = 1992 | კონფედერაციების თასი საუკეთესო = ფინალისტი (1992) | 2-ე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | 2-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | 2-ე რეგიონული თასი პირველად = 1985 | საუკეთესო შედეგი = '''ჩემპიონი''' (1998, 2002) | 3-ე რეგიონული სახელი = [[არაბეთის ყურის თასი]] | 3-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 24 | 3-ე რეგიონული თასი პირველად = 1970 | საუკეთესო შედეგი = '''ჩემპიონი''' (1994, 2002, 2003–04) | 4-ე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF ოქროს თასი]] | 4-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | 4-ე რეგიონული თასი პირველად = 2025 | საუკეთესო შედეგი = მეოთხედფინალი (2025) }} '''საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّعُودِيَّة لِكُرَّةِ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[საუდის არაბეთი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[საუდის არაბეთის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SAFF), ქვეყნის ფეხბურთის მმართველი ორგანო. გუნდი ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ აზიურ ეროვნულ ნაკრებად. საუდის არაბეთმა მოიგო [[AFC აზიის თასი]] სამჯერ (1984, 1988 და 1996) და შვიდჯერ იასპარეზა [[ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] 1994 წლიდან. 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე, მწვრთნელ [[ხორხე სოლარი]]ს ხელმძღვანელობით, საუდის არაბეთმა დაამარცხა [[ბელგიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბელგია]] და [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]] და გავიდა მერვედფინალში. ეს იყო ერთ-ერთი პირველი შემთხვევა, როდესაც არაბული გუნდი გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში. 2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე საუდის არაბეთმა სენსაციურად დაამარცხა მომავალი ჩემპიონი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] 2–1 ანგარიშით, რაც გახდა პირველი შემთხვევა, როდესაც აზიურმა გუნდმა დაამარცხა არგენტინა მსოფლიო ჩემპიონატზე. 2027 წელს საუდის არაბეთი უმასპინძლებს [[აზიის საფეხბურთო თასი|აზიის თასს]], ხოლო ასევე დაგეგმილია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2034|2034 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჩატარება ქვეყანაში.<ref name="afc2027">{{cite web |title=AFC announces dates for 2027 Asian Cup |url=https://www.saff.com.sa/en/news.php?id=3440 |publisher=Saudi Arabian Football Federation |date=2025-01-07 |access-date=2026-07-05}}</ref><ref name="fifa2034">{{cite web |title=FIFA confirms 2034 World Cup host |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/articles/2030-2034-host-nations-confirmed |publisher=FIFA |date=2024-12-11 |access-date=2026-07-05}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრები 61-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. == სქოლიო == [[კატეგორია:საუდის არაბეთის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აზიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 9q6jh6zokitfsnijwtlx9elxdt3md2e 5428330 5428329 2026-07-06T18:52:13Z GagaMumladze2020 126180 5428330 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Saudi Arabia.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = {{lang|ar|الصقور الخضر}} ('''მწვანე ქორები''')<br>{{lang|ar|الصقور العربية}} ('''არაბული ქორები''') | ასოციაცია = [[საუდის არაბეთის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SAFF) | კონფედერაცია = [[აზიის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (AFC) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აზიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (WAFF) | ვებგვერდი = [https://saff.com.sa/ saff.sa] | მწვრთვნელი = [[გიორგიოს დონისი]] | კაპიტანი = [[სალემ ალ-დაუსარი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მოჰამედ ალ-დეაია]] (173)<ref name="fifa.com">{{cite web|url=https://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20150905145250/http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |url-status=dead |archive-date=5 September 2015 |title=FIFA Century Club |website=Fifa.com |access-date=10 September 2016}}</ref> | ბომბარდირი = [[მაჯედ აბდულა]] (72)<ref>{{cite web |title=Majed Abdullah |url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/abdullah-intl.html |website=RSSSF |access-date=2 February 2023 |archive-date=22 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190322084123/http://www.rsssf.com/miscellaneous/abdullah-intl.html |url-status=live }}</ref> | საშინაო სტადიონი = [[საუდის არაბეთის სტადიონების სია|სხვადასხვა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = KSA | ფიფა-ს რეიტინგი = 61 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 21 | ფიფა მაქს თარიღი = 2004 წლის ივლისი | ფიფა მინ = 126 | ფიფა მინ თარიღი = 2012 წლის დეკემბერი | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 27 | ელო მაქს თარიღი = 1998 წლის ნოემბერი | ელო მინ = 112 | ელო მინ თარიღი = 1970, 1972 | pattern_la1 = _ksa26h | pattern_b1 = _ksa26hA | pattern_ra1 = _ksa26h | pattern_sh1 = _ksa26h | pattern_so1 = _ksa26hl | leftarm1 = 43b88b | body1 = 43b88b | rightarm1 = 43b88b | shorts1 = 43b88b | socks1 = 004B49 | pattern_la2 = _ksa26a | pattern_b2 = _ksa26a | pattern_ra2 = _ksa26a | pattern_sh2 = _ksa26A | pattern_so2 = _ksa26al | leftarm2 = ffffff | body2 = ffffff | rightarm2 = ffffff | shorts2 = ffffff | socks2 = ffffff | პირველი თამაში = {{fb|LIB}} 1–1 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[ბეირუთი]], [[ლიბანი]]; 1957 წლის 18 იანვარი) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|TLS}} 0–10 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[დილი]], [[აღმოსავლეთი ტიმორი|ტიმორ-ლესტე]]; 2015 წლის 17 ნოემბერი) | უდიდესი დამარცხება = გაერთიანებული საამიროები 13–0 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; 1961 წლის 3 სექტემბერი) | მსოფლიო ჩემპიონატის გამოჩენა = 7 | მსოფლიო ჩემპიონატის პირველი = 1994 | მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო = მერვედფინალი ([[მსოფლიოს საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[AFC აზიის თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = 1984 | საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' (1984, 1988, 1996) | კონფედერაციების თასი გამოჩენა = 4 | კონფედერაციების თასი პირველი = 1992 | კონფედერაციების თასი საუკეთესო = ფინალისტი (1992) | 2-ე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | 2-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | 2-ე რეგიონული თასი პირველად = 1985 | საუკეთესო შედეგი = '''ჩემპიონი''' (1998, 2002) | 3-ე რეგიონული სახელი = [[არაბეთის ყურის თასი]] | 3-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 24 | 3-ე რეგიონული თასი პირველად = 1970 | საუკეთესო შედეგი = '''ჩემპიონი''' (1994, 2002, 2003–04) | 4-ე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF ოქროს თასი]] | 4-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | 4-ე რეგიონული თასი პირველად = 2025 | საუკეთესო შედეგი = მეოთხედფინალი (2025) }} '''საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّعُودِيَّة لِكُرَّةِ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[საუდის არაბეთი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[საუდის არაბეთის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SAFF), ქვეყნის ფეხბურთის მმართველი ორგანო. გუნდი ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ აზიურ ეროვნულ ნაკრებად. საუდის არაბეთმა მოიგო [[AFC აზიის თასი]] სამჯერ (1984, 1988 და 1996) და შვიდჯერ იასპარეზა [[ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] 1994 წლიდან. 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე, მწვრთნელ [[ხორხე სოლარი]]ს ხელმძღვანელობით, საუდის არაბეთმა დაამარცხა [[ბელგიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბელგია]] და [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]] და გავიდა მერვედფინალში. ეს იყო ერთ-ერთი პირველი შემთხვევა, როდესაც არაბული გუნდი გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში. 2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე საუდის არაბეთმა სენსაციურად დაამარცხა მომავალი ჩემპიონი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] 2–1 ანგარიშით, რაც გახდა პირველი შემთხვევა, როდესაც აზიურმა გუნდმა დაამარცხა არგენტინა მსოფლიო ჩემპიონატზე. 2027 წელს საუდის არაბეთი უმასპინძლებს [[აზიის საფეხბურთო თასი|აზიის თასს]], ხოლო ასევე დაგეგმილია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2034|2034 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჩატარება ქვეყანაში.<ref name="afc2027">{{cite web |title=AFC announces dates for 2027 Asian Cup |url=https://www.saff.com.sa/en/news.php?id=3440 |publisher=Saudi Arabian Football Federation |date=2025-01-07 |access-date=2026-07-05}}</ref><ref name="fifa2034">{{cite web |title=FIFA confirms 2034 World Cup host |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/articles/2030-2034-host-nations-confirmed |publisher=FIFA |date=2024-12-11 |access-date=2026-07-05}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრები 61-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო 21-ე ადგილი [[2004]] წლის [[ივლისი|ივლისში]]. == სქოლიო == [[კატეგორია:საუდის არაბეთის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აზიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 3dbwywm9vn6tqa2atpr5k0x3rnmg6qd 5428331 5428330 2026-07-06T18:52:35Z GagaMumladze2020 126180 5428331 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Saudi Arabia.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = {{lang|ar|الصقور الخضر}} ('''მწვანე ქორები''')<br>{{lang|ar|الصقور العربية}} ('''არაბული ქორები''') | ასოციაცია = [[საუდის არაბეთის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SAFF) | კონფედერაცია = [[აზიის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (AFC) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აზიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (WAFF) | ვებგვერდი = [https://saff.com.sa/ saff.sa] | მწვრთვნელი = [[გიორგიოს დონისი]] | კაპიტანი = [[სალემ ალ-დაუსარი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მოჰამედ ალ-დეაია]] (173)<ref name="fifa.com">{{cite web|url=https://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20150905145250/http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |url-status=dead |archive-date=5 September 2015 |title=FIFA Century Club |website=Fifa.com |access-date=10 September 2016}}</ref> | ბომბარდირი = [[მაჯედ აბდულა]] (72)<ref>{{cite web |title=Majed Abdullah |url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/abdullah-intl.html |website=RSSSF |access-date=2 February 2023 |archive-date=22 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190322084123/http://www.rsssf.com/miscellaneous/abdullah-intl.html |url-status=live }}</ref> | საშინაო სტადიონი = [[საუდის არაბეთის სტადიონების სია|სხვადასხვა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = KSA | ფიფა-ს რეიტინგი = 61 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 21 | ფიფა მაქს თარიღი = 2004 წლის ივლისი | ფიფა მინ = 126 | ფიფა მინ თარიღი = 2012 წლის დეკემბერი | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 27 | ელო მაქს თარიღი = 1998 წლის ნოემბერი | ელო მინ = 112 | ელო მინ თარიღი = 1970, 1972 | pattern_la1 = _ksa26h | pattern_b1 = _ksa26hA | pattern_ra1 = _ksa26h | pattern_sh1 = _ksa26h | pattern_so1 = _ksa26hl | leftarm1 = 43b88b | body1 = 43b88b | rightarm1 = 43b88b | shorts1 = 43b88b | socks1 = 004B49 | pattern_la2 = _ksa26a | pattern_b2 = _ksa26a | pattern_ra2 = _ksa26a | pattern_sh2 = _ksa26A | pattern_so2 = _ksa26al | leftarm2 = ffffff | body2 = ffffff | rightarm2 = ffffff | shorts2 = ffffff | socks2 = ffffff | პირველი თამაში = {{fb|LIB}} 1–1 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[ბეირუთი]], [[ლიბანი]]; 1957 წლის 18 იანვარი) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|TLS}} 0–10 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[დილი]], [[აღმოსავლეთი ტიმორი|ტიმორ-ლესტე]]; 2015 წლის 17 ნოემბერი) | უდიდესი დამარცხება = გაერთიანებული საამიროები 13–0 {{fb-rt|საუდის არაბეთი}}<br>([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; 1961 წლის 3 სექტემბერი) | მსოფლიო ჩემპიონატის გამოჩენა = 7 | მსოფლიო ჩემპიონატის პირველი = 1994 | მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო = მერვედფინალი ([[მსოფლიოს საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[AFC აზიის თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = 1984 | საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' (1984, 1988, 1996) | კონფედერაციების თასი გამოჩენა = 4 | კონფედერაციების თასი პირველი = 1992 | კონფედერაციების თასი საუკეთესო = ფინალისტი (1992) | 2-ე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | 2-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | 2-ე რეგიონული თასი პირველად = 1985 | საუკეთესო შედეგი = '''ჩემპიონი''' (1998, 2002) | 3-ე რეგიონული სახელი = [[არაბეთის ყურის თასი]] | 3-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 24 | 3-ე რეგიონული თასი პირველად = 1970 | საუკეთესო შედეგი = '''ჩემპიონი''' (1994, 2002, 2003–04) | 4-ე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF ოქროს თასი]] | 4-ე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | 4-ე რეგიონული თასი პირველად = 2025 | საუკეთესო შედეგი = მეოთხედფინალი (2025) }} '''საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّعُودِيَّة لِكُرَّةِ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[საუდის არაბეთი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[საუდის არაბეთის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SAFF), ქვეყნის ფეხბურთის მმართველი ორგანო. გუნდი ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ აზიურ ეროვნულ ნაკრებად. საუდის არაბეთმა მოიგო [[AFC აზიის თასი]] სამჯერ (1984, 1988 და 1996) და შვიდჯერ იასპარეზა [[ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] 1994 წლიდან. 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე, მწვრთნელ [[ხორხე სოლარი]]ს ხელმძღვანელობით, საუდის არაბეთმა დაამარცხა [[ბელგიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბელგია]] და [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]] და გავიდა მერვედფინალში. ეს იყო ერთ-ერთი პირველი შემთხვევა, როდესაც არაბული გუნდი გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში. 2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე საუდის არაბეთმა სენსაციურად დაამარცხა მომავალი ჩემპიონი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] 2–1 ანგარიშით, რაც გახდა პირველი შემთხვევა, როდესაც აზიურმა გუნდმა დაამარცხა არგენტინა მსოფლიო ჩემპიონატზე. 2027 წელს საუდის არაბეთი უმასპინძლებს [[აზიის საფეხბურთო თასი|აზიის თასს]], ხოლო ასევე დაგეგმილია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2034|2034 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჩატარება ქვეყანაში.<ref name="afc2027">{{cite web |title=AFC announces dates for 2027 Asian Cup |url=https://www.saff.com.sa/en/news.php?id=3440 |publisher=Saudi Arabian Football Federation |date=2025-01-07 |access-date=2026-07-05}}</ref><ref name="fifa2034">{{cite web |title=FIFA confirms 2034 World Cup host |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/articles/2030-2034-host-nations-confirmed |publisher=FIFA |date=2024-12-11 |access-date=2026-07-05}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრები 61-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო 21-ე ადგილი [[2004]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:საუდის არაბეთის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აზიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] mys9t090re3ym9h7k2v5zpfm44w06vr 0 894591 5428080 5428027 2026-07-06T11:59:46Z Lova-QR 175441 5428080 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} შინ-იჩი საკამოტო (იაპონ. 坂本眞一, ჰეპბერნი: Sakamoto Shin-ichi; დაიბადა 1972 წლის 19 ივლისს) — იაპონელი მანგაკა, რომელიც ცნობილია თავისი სეინენ მანგა-სერიალებით „მთამსვლელი“ (The Climber) და დუოლოგიით „უმანკო“ (Innocent). „მთამსვლელიც“ და „უმანკოც“ დაჯილდოვდნენ ბრწყინვალების ჯილდოთი (Excellence Award) იაპონიის მედია ხელოვნების ფესტივალზე.[2][3] მისი უახლესი სერიალი #DRCL midnight children Grand Jump-ში 2021 წლიდან იბეჭდება.[4] ==ცხოვრება და კარიერა== შინ-იჩი საკამოტო დაიბადა ოსაკის პრეფექტურაში 1972 წელს, სამ ძმაში შუათანა.[5] მას ძალიან უყვარდა ხატვა და ბავშვობაში რამდენიმე კონკურსშიც კი გაიმარჯვა. თუმცა, მანგას საერთოდ არ კითხულობდა, სანამ ავტოსადგომზე შემთხვევით არ იპოვა „Weekly Shōnen Jump“-ის ნომერი, სადაც „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტი“ (Fist of the North Star) და „კინიკუმენი“ (Kinnikuman) ნახა.[5] მანგათი მოხიბლულმა, უფროს კლასებში გადაწყვიტა, მანგაკა გამხდარიყო. მისი დებიუტი 1990 წელს, 18 წლის ასაკში შედგა ვან-შოტით (one-shot) „Keith!!“, რომელმაც კონკურსში გაიმარჯვა.[5] პირველი სერიალიზაცია 1995 წელს დაიწყო, თუმცა თავად საკამოტო ამბობს, რომ მომდევნო 10 წელი ისე გაატარა, რომ „მნიშვნელოვანი არაფერი“ გაუკეთებია.[5] ეს ყველაფერი 2007 წელს შეიცვალა, როდესაც მან ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით „მთამსვლელი“ (The Climber) შექმნა. საკამოტომ აღნიშნა, რომ მანამდე ის მხოლოდ ისეთ ვიზუალსა და ისტორიებზე ფოკუსირდებოდა, რომლებიც, მისი აზრით, კარგად გაიყიდებოდა, ხოლო „მთამსვლელში“ მან საკუთარი თავი, ცხოვრების წესი და აზროვნება ჩადო.[5] საკამოტო ფლობს უამრავ პამფლეტს, წიგნსა და ჟურნალს საფრანგეთის რევოლუციის დროინდელი სამოსის შესახებ.[6] ამ მასალას ის ისეთი მანგების შესაქმნელად იყენებს, როგორებიცაა „უმანკო“ (Innocent) და „უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge).[6] გამომდინარე იქიდან, რომ მის მანგაში ბევრი პერსონაჟი კვდება, საკამოტო ყოველ ჯერზე ტაძარში მიდის მათთვის პატივის მისაგებად.[6] მისი თქმით, ეს რომ არა, ის უბრალოდ ვერ შეძლებდა საკუთარ ნამუშევრებთან გამკლავებას.[6] ==სტილი== საკამოტო თვითნასწავლი ხელოვანია. მასზე უდიდესი გავლენა მოახდინა ტეცუო ჰარამ — „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტის“ (Fist of the North Star) ილუსტრატორმა.[5] საკამოტოს ადრეული ხელოვნების სტილი აქცენტს კუნთებზე აკეთებდა და შერწყმული იყო ისტორიებთან, რომლებიც კაცების ბრძოლაზე ფოკუსირდებოდა.[5] თავისი ამჟამინდელი სტილი მან „მთამსვლელში“ (The Climber) ჩამოაყალიბა, რომელსაც საკუთარი თავისთვის დიდ გარდამტეხ მომენტად მიიჩნევს.[5] ხელოვანმა აღნიშნა, რომ ორიგინალი ნაწარმოები, როგორც რომანი, ვიზუალური სახეების შესაქმნელად მეტაფორებს იყენებს, და მან გადაწყვიტა, ეს ყველაფერი თავის მანგა-ადაპტაციაში ეჩვენებინა. მისი სიმბოლური ვიზუალური სტილის მაგალითებია ტექსტის ასოების სარკისებულად ასახვა „მთამსვლელში“, რათა გადმოიცეს პერსონაჟის პანიკა ჟანგბადის ნაკლებობის გამო, და საზოგადოებრივი პროტესტის ცუნამიდ გამოსახვა საჯარო სიკვდილით დასჯის დროს „უმანკო: რუჟში“ (Innocent Rouge).[5] საკამოტომ თქვა, რომ ამ ყველაფერს წინასწარ არ გეგმავს და, ვინაიდან მისი კარიერა დიდხანს მიდიოდა წინ სირთულეებით, ის მიჰყვება ამ იდეებს მანამ, სანამ ეს საინტერესოდ ეჩვენება, რადგან მზად არის, რომ მისი კარიერა ნებისმიერ მომენტში დასრულდეს.[5] ციფრულ ფორმატზე იგი დაახლოებით 2012 წელს გადავიდა, მიზეზად კი ის დაასახელა, რომ არსებობდა იმ ქაღალდის წარმოებიდან ამოღების საშიშროება, რომელსაც იყენებდა, ან მისი საყვარელი კალამი შეიძლებოდა ისე კარგად აღარ ამუშავებულიყო, როგორც ადრე.[5] საკამოტო ცნობილია თავისი დეტალური და რეალისტური ნახატებით.[5] როდესაც ნაოკი ურასავამ აღნიშნა, რომ მისი ნამუშევრები პერსონაჟების ტუჩებითაა ცნობილი, ხელოვანმა განმარტა, რომ მათ ისე ხატავს, თითქოს შინაგანი ორგანოები იყოს.[5] მას შემდეგ, რაც მონახაზებს (ე.წ. „ნეიმებს“) ქაღალდზე შეასრულებს, საკამოტოს მანგა სრულად ციფრულად იქმნება. ხელოვანი უღებს ფოტოებს თავის ასისტენტებს, რომლებიც იმ სამოსსა და კოსტიუმებში პოზირებენ (ზოგს მათგანს თავადვე კერავს), რა პოზებშიც პერსონაჟების ხილვა სურს.[5] ის ხატავს თხევადკრისტალური (LCD) პლანშეტის გამოყენებით და გამოსახულებას რამდენიმე ფენად (layer) ყოფს, რომელთა დამატება ან წაშლაც სურვილისამებრ შეუძლია: ასისტენტის მიერ შექმნილი ფონი, პერსონაჟის წინასწარ გამზადებული კონტური, მისი ასისტენტის ფოტო პოზირებისას, რომელიც ამოჭრილი და ზომაშია შეცვლილი პერსონაჟის კონტურზე მოსარგებად, და ესკიზი, რომელსაც ზემოდან ახატავს.[5] მარჯვენა ხელით ხატვისას, საკამოტო მარცხენა ხელით იყენებს პულტს გამოსახულებების გადასაადგილებლად, დასატრიალებლად ან ამოსაბრუნებლად. ესკიზის დასრულების შემდეგ, ის საბოლოო ვერსიას „ტუშით ხაზავს“ (inks) G-Pen-ის პარამეტრის გამოყენებით, რადგან ის ყველაზე თხელია. საკამოტოს შეუძლია არა მხოლოდ მყისიერად გააუქმოს ხაზი, რომელიც არ მოსწონს, არამედ მონიშნოს გამოსახულების კონკრეტული ნაწილი, მაგალითად თვალი, და მისი მდებარეობა შეცვალოს. მან ეს დაასახელა ერთ-ერთ მიზეზად, რის გამოც ქაღალდზე ტრადიციულ ტუშს ვეღარ უბრუნდება.[5] პერსონაჟების ტანსაცმელი და თმა ცალკეულ ფენებზე ინახება. საკამოტო ზედმიწევნით გადააქვს ტანსაცმლის დეტალები გადაღებული ფოტოებიდან და აქვს საკუთარი ხელით შექმნილი 2,000-ზე მეტი ვარცხნილობის ციფრული ბიბლიოთეკა, საიდანაც სხვადასხვა დეტალს არჩევს.[5] ==პერსონალური გამოფენა== 2025 წლის 6 ივლისს, საკამოტომ გამოაცხადა პერსონალური სამხატვრო გამოფენის შესახებ, რომელიც მისი მანგაკად გახდომის 35 წლის იუბილეს ეძღვნება.[7] ეს გამოფენა, სახელწოდებით „Shin-ichi Sakamoto Chronicle: Present“, გაიმართება „Vanilla gallery“-ში.[7] ის ჩატარდება 6 სექტემბრიდან 28 სექტემბრამდე, ტოკიოს ცენტრში მდებარე გინზას კვარტალში.[7] გამოფენის თემატიკა მისი ამჟამინდელი ნამუშევარი, „#DRCL: Midnight Children“ იქნება და მასზე წარმოდგენილი იქნება 106-ზე მეტი მანუსკრიპტი და სიუჟეტური დაფა (storyboard), საკამოტოს კუთვნილ კოსტიუმებთან და კამერებთან ერთად.[8] ==ნამუშევრები== '''მანგა''' *„ბლადი სოლჯერი“ (Bloody Soldier / ブラッディ・ソルジャー) (1995) *„მორტალ კომანდო გაი“ (Mortal Commando Guy / モートゥル・コマンドーGUY) (1995) *„ნირაგი კიოუმარუ“ (Niragi Kioumaru / にらぎ鬼王丸) (19 ოქტომბერი, 2004 – 18 ნოემბერი, 2005) *„მასურაოუ“ (Masuraou / 益荒王) (2005 – 2006) *„მთამსვლელი“ (The Climber / 孤高の人, Kokō no Hito; სიტყვასიტყვით: მარტოხელა ადამიანი) (2007 – 2012) *„უმანკო“ (Innocent / イノサン) (31 იანვარი, 2013 – 16 აპრილი, 2015) *„უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge / イノサン ルージュ) (20 მაისი, 2015 – 8 იანვარი, 2020) *„#DRCL midnight children“ (20 იანვარი, 2021 – დღემდე) '''სხვა''' *„ინოსან ბლუ“ (Innocent Bleu / イノサン ブルー) (2020, არტბუქი) *„დორაჩუუ“ (Dorachuu / どらちゅう) (2020, ვან-შოტი დოუჯინში) *„დევლს დოორი“ (Devil's Door / デベルズドア) (2021, გარეკანის ილუსტრაცია) ==ჯილდოები== *2010 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-14 ფესტივალი, ბრწყინვალების პრიზი მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)[3] *2011 წელი: Prix Mangawa-ს დაჯილდოება, საუკეთესო სეინენ მანგა (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)[9] *2013 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-17 ფესტივალი, ჟიურის რჩეული მანგა (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)[10] *2014 წელი: ოსამუ ტეძუკას სახელობის კულტურული პრემიის მე-18 დაჯილდოება, მკითხველის სიმპათიის ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)[11] *2015 წელი: Manga Taishō-ს მე-8 დაჯილდოება, ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)[12] *2021 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების 24-ე ფესტივალი, ბრწყინვალების ჯილდო მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „უმანკო: რუჟი“)[2] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საკამოტო, შინ-იჩი}} g203e2nm1ohxzhk74ovd1utu9atj2um 5428135 5428080 2026-07-06T14:32:45Z Lova-QR 175441 5428135 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} '''შინ-იჩი საკამოტო''' (დ. [[19 ივლისი]], [[1972]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი სეინენ მანგა-სერიალებით „[[მთამსვლელი]]“ (The Climber) და დუოლოგიით „უმანკო“ (Innocent). „მთამსვლელიც“ და „უმანკოც“ დაჯილდოვდნენ ბრწყინვალების ჯილდოთი (Excellence Award) იაპონიის მედია ხელოვნების ფესტივალზე.<ref name=maaward>{{Cite web|title=Keep Your Hands Off Eizouken!, On-Gaku, March comes in like a lion Win Media Arts Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-03-12/keep-your-hands-off-eizouken-on-gaku-march-comes-in-like-a-lion-win-media-arts-awards/.170526|access-date=2021-07-18|website=[[Anime News Network]]|language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|date=2011-07-06|title=2010 [14th] Japan Media Arts Festival {{!}} List of Award-winning Works {{!}} Japan Media Arts Plaza|url=http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|access-date=2021-07-18|archive-date=July 6, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110706162840/http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|url-status=dead}}</ref> მისი უახლესი სერიალი #DRCL midnight children Grand Jump-ში 2021 წლიდან იბეჭდება.<ref>{{Cite web|title=グランドジャンプNo.4 大好評発売中！！坂本眞一新連載『#DRCL midnight children』表紙＆巻頭カラー！山下和美新連載第２回！｜集英社グランドジャンプ公式サイト|url=http://grandjump.shueisha.co.jp/news/210120gj.html|access-date=2021-07-18|website=集英社 グランドジャンプ[GRANDJUMP] 公式サイト|language=ja}}</ref> ==ცხოვრება და კარიერა== შინ-იჩი საკამოტო დაიბადა [[ოსაკა|ოსაკ]]ის პრეფექტურაში 1972 წელს, სამ ძმაში შუათანა.<ref name="manben">{{Cite episode |title=Shin-ichi Sakamoto|series=[[Urasawa Naoki no Manben Neo]]|number=8|language=Japanese|network=[[NHK Educational TV]]|date=2020-12-17}}</ref> მას ძალიან უყვარდა [[ხატვა]] და ბავშვობაში რამდენიმე კონკურსშიც კი გაიმარჯვა. თუმცა, [[მანგა]]ს საერთოდ არ კითხულობდა, სანამ ავტოსადგომზე შემთხვევით არ იპოვა „Weekly Shōnen Jump“-ის ნომერი, სადაც „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტი“ (Fist of the North Star) და „კინიკუმენი“ (Kinnikuman) ნახა.<ref name="manben"/> მანგათი მოხიბლულმა, უფროს კლასებში გადაწყვიტა, მანგაკა გამხდარიყო. მისი დებიუტი 1990 წელს, 18 წლის ასაკში შედგა ვან-შოტით (one-shot) „Keith!!“, რომელმაც კონკურსში გაიმარჯვა.<ref name="manben"/> პირველი სერიალიზაცია 1995 წელს დაიწყო, თუმცა თავად საკამოტო ამბობს, რომ მომდევნო 10 წელი ისე გაატარა, რომ „მნიშვნელოვანი არაფერი“ გაუკეთებია.<ref name="manben"/> ეს ყველაფერი 2007 წელს შეიცვალა, როდესაც მან ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით „მთამსვლელი“ (The Climber) შექმნა. საკამოტომ აღნიშნა, რომ მანამდე ის მხოლოდ ისეთ ვიზუალსა და ისტორიებზე ფოკუსირდებოდა, რომლებიც, მისი აზრით, კარგად გაიყიდებოდა, ხოლო „მთამსვლელში“ მან საკუთარი თავი, ცხოვრების წესი და აზროვნება ჩადო.<ref name="manben"/> საკამოტო ფლობს უამრავ პამფლეტს, წიგნსა და ჟურნალს [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუცი]]ის დროინდელი სამოსის შესახებ.<ref name=":1">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=TDpn9fdsRbY |title=Shinichi Sakamoto, manga creation in the digital era |date=2019-02-01 |last=Archipel |access-date=2026-05-27 |via=YouTube}}</ref> ამ მასალას ის ისეთი მანგების შესაქმნელად იყენებს, როგორებიცაა „უმანკო“ (Innocent) და „უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge).<ref name=":1" /> გამომდინარე იქიდან, რომ მის მანგაში ბევრი პერსონაჟი კვდება, საკამოტო ყოველ ჯერზე ტაძარში მიდის მათთვის პატივის მისაგებად.<ref name=":1" /> მისი თქმით, ეს რომ არა, ის უბრალოდ ვერ შეძლებდა საკუთარ ნამუშევრებთან გამკლავებას.<ref name=":1" /> ==სტილი== საკამოტო თვითნასწავლი ხელოვანია. მასზე უდიდესი გავლენა მოახდინა [[ტეცუო ჰარა]]მ — „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტის“ (Fist of the North Star) ილუსტრატორმა.<ref name="manben"/> საკამოტოს ადრეული ხელოვნების სტილი აქცენტს კუნთებზე აკეთებდა და შერწყმული იყო ისტორიებთან, რომლებიც კაცების ბრძოლაზე ფოკუსირდებოდა.<ref name="manben"/> თავისი ამჟამინდელი სტილი მან „მთამსვლელში“ (The Climber) ჩამოაყალიბა, რომელსაც საკუთარი თავისთვის დიდ გარდამტეხ მომენტად მიიჩნევს.<ref name="manben"/> ხელოვანმა აღნიშნა, რომ ორიგინალი ნაწარმოები, როგორც რომანი, ვიზუალური სახეების შესაქმნელად მეტაფორებს იყენებს, და მან გადაწყვიტა, ეს ყველაფერი თავის მანგა-ადაპტაციაში ეჩვენებინა. მისი სიმბოლური ვიზუალური სტილის მაგალითებია ტექსტის ასოების სარკისებულად ასახვა „მთამსვლელში“, რათა გადმოიცეს პერსონაჟის პანიკა ჟანგბადის ნაკლებობის გამო, და საზოგადოებრივი პროტესტის ცუნამიდ გამოსახვა საჯარო სიკვდილით დასჯის დროს „უმანკო: რუჟში“ (Innocent Rouge).<ref name="manben"/> საკამოტომ თქვა, რომ ამ ყველაფერს წინასწარ არ გეგმავს და, ვინაიდან მისი კარიერა დიდხანს მიდიოდა წინ სირთულეებით, ის მიჰყვება ამ იდეებს მანამ, სანამ ეს საინტერესოდ ეჩვენება, რადგან მზად არის, რომ მისი კარიერა ნებისმიერ მომენტში დასრულდეს.<ref name="manben"/> ციფრულ ფორმატზე იგი დაახლოებით 2012 წელს გადავიდა, მიზეზად კი ის დაასახელა, რომ არსებობდა იმ ქაღალდის წარმოებიდან ამოღების საშიშროება, რომელსაც იყენებდა, ან მისი საყვარელი კალამი შეიძლებოდა ისე კარგად აღარ ამუშავებულიყო, როგორც ადრე.<ref name="manben"/> საკამოტო ცნობილია თავისი დეტალური და რეალისტური ნახატებით.<ref name="manben"/> როდესაც [[ნაოკი ურასავა]]მ აღნიშნა, რომ მისი ნამუშევრები პერსონაჟების ტუჩებითაა ცნობილი, ხელოვანმა განმარტა, რომ მათ ისე ხატავს, თითქოს შინაგანი ორგანოები იყოს.<ref name="manben"/> მას შემდეგ, რაც მონახაზებს (ე.წ. „ნეიმებს“) ქაღალდზე შეასრულებს, საკამოტოს მანგა სრულად ციფრულად იქმნება. ხელოვანი უღებს ფოტოებს თავის ასისტენტებს, რომლებიც იმ სამოსსა და კოსტიუმებში პოზირებენ (ზოგს მათგანს თავადვე კერავს), რა პოზებშიც პერსონაჟების ხილვა სურს.<ref name="manben"/> ის ხატავს თხევადკრისტალური (LCD) პლანშეტის გამოყენებით და გამოსახულებას რამდენიმე ფენად (layer) ყოფს, რომელთა დამატება ან წაშლაც სურვილისამებრ შეუძლია: ასისტენტის მიერ შექმნილი ფონი, პერსონაჟის წინასწარ გამზადებული კონტური, მისი ასისტენტის ფოტო პოზირებისას, რომელიც ამოჭრილი და ზომაშია შეცვლილი პერსონაჟის კონტურზე მოსარგებად, და ესკიზი, რომელსაც ზემოდან ახატავს.<ref name="manben"/> მარჯვენა ხელით ხატვისას, საკამოტო მარცხენა ხელით იყენებს პულტს გამოსახულებების გადასაადგილებლად, დასატრიალებლად ან ამოსაბრუნებლად. ესკიზის დასრულების შემდეგ, ის საბოლოო ვერსიას „ტუშით ხაზავს“ (inks) G-Pen-ის პარამეტრის გამოყენებით, რადგან ის ყველაზე თხელია. საკამოტოს შეუძლია არა მხოლოდ მყისიერად გააუქმოს ხაზი, რომელიც არ მოსწონს, არამედ მონიშნოს გამოსახულების კონკრეტული ნაწილი, მაგალითად თვალი, და მისი მდებარეობა შეცვალოს. მან ეს დაასახელა ერთ-ერთ მიზეზად, რის გამოც ქაღალდზე ტრადიციულ ტუშს ვეღარ უბრუნდება.<ref name="manben"/> პერსონაჟების ტანსაცმელი და თმა ცალკეულ ფენებზე ინახება. საკამოტო ზედმიწევნით გადააქვს ტანსაცმლის დეტალები გადაღებული ფოტოებიდან და აქვს საკუთარი ხელით შექმნილი 2,000-ზე მეტი ვარცხნილობის ციფრული ბიბლიოთეკა, საიდანაც სხვადასხვა დეტალს არჩევს.<ref name="manben"/> ==პერსონალური გამოფენა== 2025 წლის 6 ივლისს, საკამოტომ გამოაცხადა პერსონალური სამხატვრო გამოფენის შესახებ, რომელიც მისი მანგაკად გახდომის 35 წლის იუბილეს ეძღვნება.<ref name=":2">{{Cite web |title=25/9/6 〜 9/28 坂本眞一クロニクル：Present {{!}} ヴァニラ画廊 |url=https://www.vanilla-gallery.com/archives/2025/20250906ab.html |access-date=2026-05-27 |website=www.vanilla-gallery.com |language=ja}}</ref> ეს გამოფენა, სახელწოდებით „Shin-ichi Sakamoto Chronicle: Present“, გაიმართება „Vanilla gallery“-ში.<ref name=":2" /> ის ჩატარდება 6 სექტემბრიდან 28 სექტემბრამდე, [[ტოკიო]]ს ცენტრში მდებარე [[გინზას კვარტალი|გინზას კვარტალ]]ში.<ref name=":2" /> გამოფენის თემატიკა მისი ამჟამინდელი ნამუშევარი, „#DRCL: Midnight Children“ იქნება და მასზე წარმოდგენილი იქნება 106-ზე მეტი მანუსკრიპტი და სიუჟეტური დაფა (storyboard), საკამოტოს კუთვნილ კოსტიუმებთან და კამერებთან ერთად.<ref>{{Cite web |title=坂本眞一「#DRCL midnight children」展覧会が9月からヴァニラ画廊で、私物も展示 |url=https://natalie.mu/comic/news/638278 |access-date=2026-05-27 |website=コミックナタリー |language=ja}}</ref> ==ნამუშევრები== '''მანგა''' *„ბლადი სოლჯერი“ (Bloody Soldier / ブラッディ・ソルジャー) (1995) *„მორტალ კომანდო გაი“ (Mortal Commando Guy / モートゥル・コマンドーGUY) (1995) *„ნირაგი კიოუმარუ“ (Niragi Kioumaru / にらぎ鬼王丸) (19 ოქტომბერი, 2004 – 18 ნოემბერი, 2005) *„მასურაოუ“ (Masuraou / 益荒王) (2005 – 2006) *„მთამსვლელი“ (The Climber / 孤高の人, Kokō no Hito; სიტყვასიტყვით: მარტოხელა ადამიანი) (2007 – 2012) *„უმანკო“ (Innocent / イノサン) (31 იანვარი, 2013 – 16 აპრილი, 2015) *„უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge / イノサン ルージュ) (20 მაისი, 2015 – 8 იანვარი, 2020) *„#DRCL midnight children“ (20 იანვარი, 2021 – დღემდე) '''სხვა''' *„ინოსან ბლუ“ (Innocent Bleu / イノサン ブルー) (2020, არტბუქი) *„დორაჩუუ“ (Dorachuu / どらちゅう) (2020, ვან-შოტი დოუჯინში) *„დევლს დოორი“ (Devil's Door / デベルズドア) (2021, გარეკანის ილუსტრაცია) ==ჯილდოები== *2010 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-14 ფესტივალი, ბრწყინვალების პრიზი მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref name=":0" /> *2011 წელი: Prix Mangawa-ს დაჯილდოება, საუკეთესო სეინენ მანგა (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref>{{cite web|title=Vainqueurs du prix Mangawa 2011, 07 April 2011|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2011/04/07/Vainqueurs-du-prix-Mangawa-2011|access-date=2021-07-18|website=manga-news.com|language=fr}}</ref> *2013 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-17 ფესტივალი, ჟიურის რჩეული მანგა (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=Jojolion Manga Wins Media Arts Award|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-12-05/jojolion-manga-wins-media-arts-award|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2014 წელი: ოსამუ ტეძუკას სახელობის კულტურული პრემიის მე-18 დაჯილდოება, მკითხველის სიმპათიის ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=18th Tezuka Osamu Cultural Prize 'Reader Award' Nominees Announced|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2014-03-03/18th-tezuka-osamu-cultural-prize-reader-award-nominees-announced|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2015 წელი: Manga Taishō-ს მე-8 დაჯილდოება, ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=8th Manga Taisho Awards Nominates 14 Titles|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2015-01-18/8th-manga-taisho-awards-nominates-14-titles/.83431|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2021 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების 24-ე ფესტივალი, ბრწყინვალების ჯილდო მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „უმანკო: რუჟი“)<ref name=maaward/> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საკამოტო, შინ-იჩი}} 66upg633imdwqudw9762oyj41rd6vux 5428136 5428135 2026-07-06T14:33:15Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 1972]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428136 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} '''შინ-იჩი საკამოტო''' (დ. [[19 ივლისი]], [[1972]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი სეინენ მანგა-სერიალებით „[[მთამსვლელი]]“ (The Climber) და დუოლოგიით „უმანკო“ (Innocent). „მთამსვლელიც“ და „უმანკოც“ დაჯილდოვდნენ ბრწყინვალების ჯილდოთი (Excellence Award) იაპონიის მედია ხელოვნების ფესტივალზე.<ref name=maaward>{{Cite web|title=Keep Your Hands Off Eizouken!, On-Gaku, March comes in like a lion Win Media Arts Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-03-12/keep-your-hands-off-eizouken-on-gaku-march-comes-in-like-a-lion-win-media-arts-awards/.170526|access-date=2021-07-18|website=[[Anime News Network]]|language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|date=2011-07-06|title=2010 [14th] Japan Media Arts Festival {{!}} List of Award-winning Works {{!}} Japan Media Arts Plaza|url=http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|access-date=2021-07-18|archive-date=July 6, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110706162840/http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|url-status=dead}}</ref> მისი უახლესი სერიალი #DRCL midnight children Grand Jump-ში 2021 წლიდან იბეჭდება.<ref>{{Cite web|title=グランドジャンプNo.4 大好評発売中！！坂本眞一新連載『#DRCL midnight children』表紙＆巻頭カラー！山下和美新連載第２回！｜集英社グランドジャンプ公式サイト|url=http://grandjump.shueisha.co.jp/news/210120gj.html|access-date=2021-07-18|website=集英社 グランドジャンプ[GRANDJUMP] 公式サイト|language=ja}}</ref> ==ცხოვრება და კარიერა== შინ-იჩი საკამოტო დაიბადა [[ოსაკა|ოსაკ]]ის პრეფექტურაში 1972 წელს, სამ ძმაში შუათანა.<ref name="manben">{{Cite episode |title=Shin-ichi Sakamoto|series=[[Urasawa Naoki no Manben Neo]]|number=8|language=Japanese|network=[[NHK Educational TV]]|date=2020-12-17}}</ref> მას ძალიან უყვარდა [[ხატვა]] და ბავშვობაში რამდენიმე კონკურსშიც კი გაიმარჯვა. თუმცა, [[მანგა]]ს საერთოდ არ კითხულობდა, სანამ ავტოსადგომზე შემთხვევით არ იპოვა „Weekly Shōnen Jump“-ის ნომერი, სადაც „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტი“ (Fist of the North Star) და „კინიკუმენი“ (Kinnikuman) ნახა.<ref name="manben"/> მანგათი მოხიბლულმა, უფროს კლასებში გადაწყვიტა, მანგაკა გამხდარიყო. მისი დებიუტი 1990 წელს, 18 წლის ასაკში შედგა ვან-შოტით (one-shot) „Keith!!“, რომელმაც კონკურსში გაიმარჯვა.<ref name="manben"/> პირველი სერიალიზაცია 1995 წელს დაიწყო, თუმცა თავად საკამოტო ამბობს, რომ მომდევნო 10 წელი ისე გაატარა, რომ „მნიშვნელოვანი არაფერი“ გაუკეთებია.<ref name="manben"/> ეს ყველაფერი 2007 წელს შეიცვალა, როდესაც მან ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით „მთამსვლელი“ (The Climber) შექმნა. საკამოტომ აღნიშნა, რომ მანამდე ის მხოლოდ ისეთ ვიზუალსა და ისტორიებზე ფოკუსირდებოდა, რომლებიც, მისი აზრით, კარგად გაიყიდებოდა, ხოლო „მთამსვლელში“ მან საკუთარი თავი, ცხოვრების წესი და აზროვნება ჩადო.<ref name="manben"/> საკამოტო ფლობს უამრავ პამფლეტს, წიგნსა და ჟურნალს [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუცი]]ის დროინდელი სამოსის შესახებ.<ref name=":1">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=TDpn9fdsRbY |title=Shinichi Sakamoto, manga creation in the digital era |date=2019-02-01 |last=Archipel |access-date=2026-05-27 |via=YouTube}}</ref> ამ მასალას ის ისეთი მანგების შესაქმნელად იყენებს, როგორებიცაა „უმანკო“ (Innocent) და „უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge).<ref name=":1" /> გამომდინარე იქიდან, რომ მის მანგაში ბევრი პერსონაჟი კვდება, საკამოტო ყოველ ჯერზე ტაძარში მიდის მათთვის პატივის მისაგებად.<ref name=":1" /> მისი თქმით, ეს რომ არა, ის უბრალოდ ვერ შეძლებდა საკუთარ ნამუშევრებთან გამკლავებას.<ref name=":1" /> ==სტილი== საკამოტო თვითნასწავლი ხელოვანია. მასზე უდიდესი გავლენა მოახდინა [[ტეცუო ჰარა]]მ — „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტის“ (Fist of the North Star) ილუსტრატორმა.<ref name="manben"/> საკამოტოს ადრეული ხელოვნების სტილი აქცენტს კუნთებზე აკეთებდა და შერწყმული იყო ისტორიებთან, რომლებიც კაცების ბრძოლაზე ფოკუსირდებოდა.<ref name="manben"/> თავისი ამჟამინდელი სტილი მან „მთამსვლელში“ (The Climber) ჩამოაყალიბა, რომელსაც საკუთარი თავისთვის დიდ გარდამტეხ მომენტად მიიჩნევს.<ref name="manben"/> ხელოვანმა აღნიშნა, რომ ორიგინალი ნაწარმოები, როგორც რომანი, ვიზუალური სახეების შესაქმნელად მეტაფორებს იყენებს, და მან გადაწყვიტა, ეს ყველაფერი თავის მანგა-ადაპტაციაში ეჩვენებინა. მისი სიმბოლური ვიზუალური სტილის მაგალითებია ტექსტის ასოების სარკისებულად ასახვა „მთამსვლელში“, რათა გადმოიცეს პერსონაჟის პანიკა ჟანგბადის ნაკლებობის გამო, და საზოგადოებრივი პროტესტის ცუნამიდ გამოსახვა საჯარო სიკვდილით დასჯის დროს „უმანკო: რუჟში“ (Innocent Rouge).<ref name="manben"/> საკამოტომ თქვა, რომ ამ ყველაფერს წინასწარ არ გეგმავს და, ვინაიდან მისი კარიერა დიდხანს მიდიოდა წინ სირთულეებით, ის მიჰყვება ამ იდეებს მანამ, სანამ ეს საინტერესოდ ეჩვენება, რადგან მზად არის, რომ მისი კარიერა ნებისმიერ მომენტში დასრულდეს.<ref name="manben"/> ციფრულ ფორმატზე იგი დაახლოებით 2012 წელს გადავიდა, მიზეზად კი ის დაასახელა, რომ არსებობდა იმ ქაღალდის წარმოებიდან ამოღების საშიშროება, რომელსაც იყენებდა, ან მისი საყვარელი კალამი შეიძლებოდა ისე კარგად აღარ ამუშავებულიყო, როგორც ადრე.<ref name="manben"/> საკამოტო ცნობილია თავისი დეტალური და რეალისტური ნახატებით.<ref name="manben"/> როდესაც [[ნაოკი ურასავა]]მ აღნიშნა, რომ მისი ნამუშევრები პერსონაჟების ტუჩებითაა ცნობილი, ხელოვანმა განმარტა, რომ მათ ისე ხატავს, თითქოს შინაგანი ორგანოები იყოს.<ref name="manben"/> მას შემდეგ, რაც მონახაზებს (ე.წ. „ნეიმებს“) ქაღალდზე შეასრულებს, საკამოტოს მანგა სრულად ციფრულად იქმნება. ხელოვანი უღებს ფოტოებს თავის ასისტენტებს, რომლებიც იმ სამოსსა და კოსტიუმებში პოზირებენ (ზოგს მათგანს თავადვე კერავს), რა პოზებშიც პერსონაჟების ხილვა სურს.<ref name="manben"/> ის ხატავს თხევადკრისტალური (LCD) პლანშეტის გამოყენებით და გამოსახულებას რამდენიმე ფენად (layer) ყოფს, რომელთა დამატება ან წაშლაც სურვილისამებრ შეუძლია: ასისტენტის მიერ შექმნილი ფონი, პერსონაჟის წინასწარ გამზადებული კონტური, მისი ასისტენტის ფოტო პოზირებისას, რომელიც ამოჭრილი და ზომაშია შეცვლილი პერსონაჟის კონტურზე მოსარგებად, და ესკიზი, რომელსაც ზემოდან ახატავს.<ref name="manben"/> მარჯვენა ხელით ხატვისას, საკამოტო მარცხენა ხელით იყენებს პულტს გამოსახულებების გადასაადგილებლად, დასატრიალებლად ან ამოსაბრუნებლად. ესკიზის დასრულების შემდეგ, ის საბოლოო ვერსიას „ტუშით ხაზავს“ (inks) G-Pen-ის პარამეტრის გამოყენებით, რადგან ის ყველაზე თხელია. საკამოტოს შეუძლია არა მხოლოდ მყისიერად გააუქმოს ხაზი, რომელიც არ მოსწონს, არამედ მონიშნოს გამოსახულების კონკრეტული ნაწილი, მაგალითად თვალი, და მისი მდებარეობა შეცვალოს. მან ეს დაასახელა ერთ-ერთ მიზეზად, რის გამოც ქაღალდზე ტრადიციულ ტუშს ვეღარ უბრუნდება.<ref name="manben"/> პერსონაჟების ტანსაცმელი და თმა ცალკეულ ფენებზე ინახება. საკამოტო ზედმიწევნით გადააქვს ტანსაცმლის დეტალები გადაღებული ფოტოებიდან და აქვს საკუთარი ხელით შექმნილი 2,000-ზე მეტი ვარცხნილობის ციფრული ბიბლიოთეკა, საიდანაც სხვადასხვა დეტალს არჩევს.<ref name="manben"/> ==პერსონალური გამოფენა== 2025 წლის 6 ივლისს, საკამოტომ გამოაცხადა პერსონალური სამხატვრო გამოფენის შესახებ, რომელიც მისი მანგაკად გახდომის 35 წლის იუბილეს ეძღვნება.<ref name=":2">{{Cite web |title=25/9/6 〜 9/28 坂本眞一クロニクル：Present {{!}} ヴァニラ画廊 |url=https://www.vanilla-gallery.com/archives/2025/20250906ab.html |access-date=2026-05-27 |website=www.vanilla-gallery.com |language=ja}}</ref> ეს გამოფენა, სახელწოდებით „Shin-ichi Sakamoto Chronicle: Present“, გაიმართება „Vanilla gallery“-ში.<ref name=":2" /> ის ჩატარდება 6 სექტემბრიდან 28 სექტემბრამდე, [[ტოკიო]]ს ცენტრში მდებარე [[გინზას კვარტალი|გინზას კვარტალ]]ში.<ref name=":2" /> გამოფენის თემატიკა მისი ამჟამინდელი ნამუშევარი, „#DRCL: Midnight Children“ იქნება და მასზე წარმოდგენილი იქნება 106-ზე მეტი მანუსკრიპტი და სიუჟეტური დაფა (storyboard), საკამოტოს კუთვნილ კოსტიუმებთან და კამერებთან ერთად.<ref>{{Cite web |title=坂本眞一「#DRCL midnight children」展覧会が9月からヴァニラ画廊で、私物も展示 |url=https://natalie.mu/comic/news/638278 |access-date=2026-05-27 |website=コミックナタリー |language=ja}}</ref> ==ნამუშევრები== '''მანგა''' *„ბლადი სოლჯერი“ (Bloody Soldier / ブラッディ・ソルジャー) (1995) *„მორტალ კომანდო გაი“ (Mortal Commando Guy / モートゥル・コマンドーGUY) (1995) *„ნირაგი კიოუმარუ“ (Niragi Kioumaru / にらぎ鬼王丸) (19 ოქტომბერი, 2004 – 18 ნოემბერი, 2005) *„მასურაოუ“ (Masuraou / 益荒王) (2005 – 2006) *„მთამსვლელი“ (The Climber / 孤高の人, Kokō no Hito; სიტყვასიტყვით: მარტოხელა ადამიანი) (2007 – 2012) *„უმანკო“ (Innocent / イノサン) (31 იანვარი, 2013 – 16 აპრილი, 2015) *„უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge / イノサン ルージュ) (20 მაისი, 2015 – 8 იანვარი, 2020) *„#DRCL midnight children“ (20 იანვარი, 2021 – დღემდე) '''სხვა''' *„ინოსან ბლუ“ (Innocent Bleu / イノサン ブルー) (2020, არტბუქი) *„დორაჩუუ“ (Dorachuu / どらちゅう) (2020, ვან-შოტი დოუჯინში) *„დევლს დოორი“ (Devil's Door / デベルズドア) (2021, გარეკანის ილუსტრაცია) ==ჯილდოები== *2010 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-14 ფესტივალი, ბრწყინვალების პრიზი მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref name=":0" /> *2011 წელი: Prix Mangawa-ს დაჯილდოება, საუკეთესო სეინენ მანგა (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref>{{cite web|title=Vainqueurs du prix Mangawa 2011, 07 April 2011|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2011/04/07/Vainqueurs-du-prix-Mangawa-2011|access-date=2021-07-18|website=manga-news.com|language=fr}}</ref> *2013 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-17 ფესტივალი, ჟიურის რჩეული მანგა (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=Jojolion Manga Wins Media Arts Award|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-12-05/jojolion-manga-wins-media-arts-award|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2014 წელი: ოსამუ ტეძუკას სახელობის კულტურული პრემიის მე-18 დაჯილდოება, მკითხველის სიმპათიის ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=18th Tezuka Osamu Cultural Prize 'Reader Award' Nominees Announced|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2014-03-03/18th-tezuka-osamu-cultural-prize-reader-award-nominees-announced|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2015 წელი: Manga Taishō-ს მე-8 დაჯილდოება, ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=8th Manga Taisho Awards Nominates 14 Titles|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2015-01-18/8th-manga-taisho-awards-nominates-14-titles/.83431|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2021 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების 24-ე ფესტივალი, ბრწყინვალების ჯილდო მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „უმანკო: რუჟი“)<ref name=maaward/> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საკამოტო, შინ-იჩი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1972]] 233bbzpz93p2h323wajfqgpsn3rb15u 5428138 5428136 2026-07-06T14:33:32Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428138 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} '''შინ-იჩი საკამოტო''' (დ. [[19 ივლისი]], [[1972]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი სეინენ მანგა-სერიალებით „[[მთამსვლელი]]“ (The Climber) და დუოლოგიით „უმანკო“ (Innocent). „მთამსვლელიც“ და „უმანკოც“ დაჯილდოვდნენ ბრწყინვალების ჯილდოთი (Excellence Award) იაპონიის მედია ხელოვნების ფესტივალზე.<ref name=maaward>{{Cite web|title=Keep Your Hands Off Eizouken!, On-Gaku, March comes in like a lion Win Media Arts Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-03-12/keep-your-hands-off-eizouken-on-gaku-march-comes-in-like-a-lion-win-media-arts-awards/.170526|access-date=2021-07-18|website=[[Anime News Network]]|language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|date=2011-07-06|title=2010 [14th] Japan Media Arts Festival {{!}} List of Award-winning Works {{!}} Japan Media Arts Plaza|url=http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|access-date=2021-07-18|archive-date=July 6, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110706162840/http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|url-status=dead}}</ref> მისი უახლესი სერიალი #DRCL midnight children Grand Jump-ში 2021 წლიდან იბეჭდება.<ref>{{Cite web|title=グランドジャンプNo.4 大好評発売中！！坂本眞一新連載『#DRCL midnight children』表紙＆巻頭カラー！山下和美新連載第２回！｜集英社グランドジャンプ公式サイト|url=http://grandjump.shueisha.co.jp/news/210120gj.html|access-date=2021-07-18|website=集英社 グランドジャンプ[GRANDJUMP] 公式サイト|language=ja}}</ref> ==ცხოვრება და კარიერა== შინ-იჩი საკამოტო დაიბადა [[ოსაკა|ოსაკ]]ის პრეფექტურაში 1972 წელს, სამ ძმაში შუათანა.<ref name="manben">{{Cite episode |title=Shin-ichi Sakamoto|series=[[Urasawa Naoki no Manben Neo]]|number=8|language=Japanese|network=[[NHK Educational TV]]|date=2020-12-17}}</ref> მას ძალიან უყვარდა [[ხატვა]] და ბავშვობაში რამდენიმე კონკურსშიც კი გაიმარჯვა. თუმცა, [[მანგა]]ს საერთოდ არ კითხულობდა, სანამ ავტოსადგომზე შემთხვევით არ იპოვა „Weekly Shōnen Jump“-ის ნომერი, სადაც „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტი“ (Fist of the North Star) და „კინიკუმენი“ (Kinnikuman) ნახა.<ref name="manben"/> მანგათი მოხიბლულმა, უფროს კლასებში გადაწყვიტა, მანგაკა გამხდარიყო. მისი დებიუტი 1990 წელს, 18 წლის ასაკში შედგა ვან-შოტით (one-shot) „Keith!!“, რომელმაც კონკურსში გაიმარჯვა.<ref name="manben"/> პირველი სერიალიზაცია 1995 წელს დაიწყო, თუმცა თავად საკამოტო ამბობს, რომ მომდევნო 10 წელი ისე გაატარა, რომ „მნიშვნელოვანი არაფერი“ გაუკეთებია.<ref name="manben"/> ეს ყველაფერი 2007 წელს შეიცვალა, როდესაც მან ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით „მთამსვლელი“ (The Climber) შექმნა. საკამოტომ აღნიშნა, რომ მანამდე ის მხოლოდ ისეთ ვიზუალსა და ისტორიებზე ფოკუსირდებოდა, რომლებიც, მისი აზრით, კარგად გაიყიდებოდა, ხოლო „მთამსვლელში“ მან საკუთარი თავი, ცხოვრების წესი და აზროვნება ჩადო.<ref name="manben"/> საკამოტო ფლობს უამრავ პამფლეტს, წიგნსა და ჟურნალს [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუცი]]ის დროინდელი სამოსის შესახებ.<ref name=":1">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=TDpn9fdsRbY |title=Shinichi Sakamoto, manga creation in the digital era |date=2019-02-01 |last=Archipel |access-date=2026-05-27 |via=YouTube}}</ref> ამ მასალას ის ისეთი მანგების შესაქმნელად იყენებს, როგორებიცაა „უმანკო“ (Innocent) და „უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge).<ref name=":1" /> გამომდინარე იქიდან, რომ მის მანგაში ბევრი პერსონაჟი კვდება, საკამოტო ყოველ ჯერზე ტაძარში მიდის მათთვის პატივის მისაგებად.<ref name=":1" /> მისი თქმით, ეს რომ არა, ის უბრალოდ ვერ შეძლებდა საკუთარ ნამუშევრებთან გამკლავებას.<ref name=":1" /> ==სტილი== საკამოტო თვითნასწავლი ხელოვანია. მასზე უდიდესი გავლენა მოახდინა [[ტეცუო ჰარა]]მ — „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტის“ (Fist of the North Star) ილუსტრატორმა.<ref name="manben"/> საკამოტოს ადრეული ხელოვნების სტილი აქცენტს კუნთებზე აკეთებდა და შერწყმული იყო ისტორიებთან, რომლებიც კაცების ბრძოლაზე ფოკუსირდებოდა.<ref name="manben"/> თავისი ამჟამინდელი სტილი მან „მთამსვლელში“ (The Climber) ჩამოაყალიბა, რომელსაც საკუთარი თავისთვის დიდ გარდამტეხ მომენტად მიიჩნევს.<ref name="manben"/> ხელოვანმა აღნიშნა, რომ ორიგინალი ნაწარმოები, როგორც რომანი, ვიზუალური სახეების შესაქმნელად მეტაფორებს იყენებს, და მან გადაწყვიტა, ეს ყველაფერი თავის მანგა-ადაპტაციაში ეჩვენებინა. მისი სიმბოლური ვიზუალური სტილის მაგალითებია ტექსტის ასოების სარკისებულად ასახვა „მთამსვლელში“, რათა გადმოიცეს პერსონაჟის პანიკა ჟანგბადის ნაკლებობის გამო, და საზოგადოებრივი პროტესტის ცუნამიდ გამოსახვა საჯარო სიკვდილით დასჯის დროს „უმანკო: რუჟში“ (Innocent Rouge).<ref name="manben"/> საკამოტომ თქვა, რომ ამ ყველაფერს წინასწარ არ გეგმავს და, ვინაიდან მისი კარიერა დიდხანს მიდიოდა წინ სირთულეებით, ის მიჰყვება ამ იდეებს მანამ, სანამ ეს საინტერესოდ ეჩვენება, რადგან მზად არის, რომ მისი კარიერა ნებისმიერ მომენტში დასრულდეს.<ref name="manben"/> ციფრულ ფორმატზე იგი დაახლოებით 2012 წელს გადავიდა, მიზეზად კი ის დაასახელა, რომ არსებობდა იმ ქაღალდის წარმოებიდან ამოღების საშიშროება, რომელსაც იყენებდა, ან მისი საყვარელი კალამი შეიძლებოდა ისე კარგად აღარ ამუშავებულიყო, როგორც ადრე.<ref name="manben"/> საკამოტო ცნობილია თავისი დეტალური და რეალისტური ნახატებით.<ref name="manben"/> როდესაც [[ნაოკი ურასავა]]მ აღნიშნა, რომ მისი ნამუშევრები პერსონაჟების ტუჩებითაა ცნობილი, ხელოვანმა განმარტა, რომ მათ ისე ხატავს, თითქოს შინაგანი ორგანოები იყოს.<ref name="manben"/> მას შემდეგ, რაც მონახაზებს (ე.წ. „ნეიმებს“) ქაღალდზე შეასრულებს, საკამოტოს მანგა სრულად ციფრულად იქმნება. ხელოვანი უღებს ფოტოებს თავის ასისტენტებს, რომლებიც იმ სამოსსა და კოსტიუმებში პოზირებენ (ზოგს მათგანს თავადვე კერავს), რა პოზებშიც პერსონაჟების ხილვა სურს.<ref name="manben"/> ის ხატავს თხევადკრისტალური (LCD) პლანშეტის გამოყენებით და გამოსახულებას რამდენიმე ფენად (layer) ყოფს, რომელთა დამატება ან წაშლაც სურვილისამებრ შეუძლია: ასისტენტის მიერ შექმნილი ფონი, პერსონაჟის წინასწარ გამზადებული კონტური, მისი ასისტენტის ფოტო პოზირებისას, რომელიც ამოჭრილი და ზომაშია შეცვლილი პერსონაჟის კონტურზე მოსარგებად, და ესკიზი, რომელსაც ზემოდან ახატავს.<ref name="manben"/> მარჯვენა ხელით ხატვისას, საკამოტო მარცხენა ხელით იყენებს პულტს გამოსახულებების გადასაადგილებლად, დასატრიალებლად ან ამოსაბრუნებლად. ესკიზის დასრულების შემდეგ, ის საბოლოო ვერსიას „ტუშით ხაზავს“ (inks) G-Pen-ის პარამეტრის გამოყენებით, რადგან ის ყველაზე თხელია. საკამოტოს შეუძლია არა მხოლოდ მყისიერად გააუქმოს ხაზი, რომელიც არ მოსწონს, არამედ მონიშნოს გამოსახულების კონკრეტული ნაწილი, მაგალითად თვალი, და მისი მდებარეობა შეცვალოს. მან ეს დაასახელა ერთ-ერთ მიზეზად, რის გამოც ქაღალდზე ტრადიციულ ტუშს ვეღარ უბრუნდება.<ref name="manben"/> პერსონაჟების ტანსაცმელი და თმა ცალკეულ ფენებზე ინახება. საკამოტო ზედმიწევნით გადააქვს ტანსაცმლის დეტალები გადაღებული ფოტოებიდან და აქვს საკუთარი ხელით შექმნილი 2,000-ზე მეტი ვარცხნილობის ციფრული ბიბლიოთეკა, საიდანაც სხვადასხვა დეტალს არჩევს.<ref name="manben"/> ==პერსონალური გამოფენა== 2025 წლის 6 ივლისს, საკამოტომ გამოაცხადა პერსონალური სამხატვრო გამოფენის შესახებ, რომელიც მისი მანგაკად გახდომის 35 წლის იუბილეს ეძღვნება.<ref name=":2">{{Cite web |title=25/9/6 〜 9/28 坂本眞一クロニクル：Present {{!}} ヴァニラ画廊 |url=https://www.vanilla-gallery.com/archives/2025/20250906ab.html |access-date=2026-05-27 |website=www.vanilla-gallery.com |language=ja}}</ref> ეს გამოფენა, სახელწოდებით „Shin-ichi Sakamoto Chronicle: Present“, გაიმართება „Vanilla gallery“-ში.<ref name=":2" /> ის ჩატარდება 6 სექტემბრიდან 28 სექტემბრამდე, [[ტოკიო]]ს ცენტრში მდებარე [[გინზას კვარტალი|გინზას კვარტალ]]ში.<ref name=":2" /> გამოფენის თემატიკა მისი ამჟამინდელი ნამუშევარი, „#DRCL: Midnight Children“ იქნება და მასზე წარმოდგენილი იქნება 106-ზე მეტი მანუსკრიპტი და სიუჟეტური დაფა (storyboard), საკამოტოს კუთვნილ კოსტიუმებთან და კამერებთან ერთად.<ref>{{Cite web |title=坂本眞一「#DRCL midnight children」展覧会が9月からヴァニラ画廊で、私物も展示 |url=https://natalie.mu/comic/news/638278 |access-date=2026-05-27 |website=コミックナタリー |language=ja}}</ref> ==ნამუშევრები== '''მანგა''' *„ბლადი სოლჯერი“ (Bloody Soldier / ブラッディ・ソルジャー) (1995) *„მორტალ კომანდო გაი“ (Mortal Commando Guy / モートゥル・コマンドーGUY) (1995) *„ნირაგი კიოუმარუ“ (Niragi Kioumaru / にらぎ鬼王丸) (19 ოქტომბერი, 2004 – 18 ნოემბერი, 2005) *„მასურაოუ“ (Masuraou / 益荒王) (2005 – 2006) *„მთამსვლელი“ (The Climber / 孤高の人, Kokō no Hito; სიტყვასიტყვით: მარტოხელა ადამიანი) (2007 – 2012) *„უმანკო“ (Innocent / イノサン) (31 იანვარი, 2013 – 16 აპრილი, 2015) *„უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge / イノサン ルージュ) (20 მაისი, 2015 – 8 იანვარი, 2020) *„#DRCL midnight children“ (20 იანვარი, 2021 – დღემდე) '''სხვა''' *„ინოსან ბლუ“ (Innocent Bleu / イノサン ブルー) (2020, არტბუქი) *„დორაჩუუ“ (Dorachuu / どらちゅう) (2020, ვან-შოტი დოუჯინში) *„დევლს დოორი“ (Devil's Door / デベルズドア) (2021, გარეკანის ილუსტრაცია) ==ჯილდოები== *2010 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-14 ფესტივალი, ბრწყინვალების პრიზი მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref name=":0" /> *2011 წელი: Prix Mangawa-ს დაჯილდოება, საუკეთესო სეინენ მანგა (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref>{{cite web|title=Vainqueurs du prix Mangawa 2011, 07 April 2011|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2011/04/07/Vainqueurs-du-prix-Mangawa-2011|access-date=2021-07-18|website=manga-news.com|language=fr}}</ref> *2013 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-17 ფესტივალი, ჟიურის რჩეული მანგა (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=Jojolion Manga Wins Media Arts Award|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-12-05/jojolion-manga-wins-media-arts-award|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2014 წელი: ოსამუ ტეძუკას სახელობის კულტურული პრემიის მე-18 დაჯილდოება, მკითხველის სიმპათიის ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=18th Tezuka Osamu Cultural Prize 'Reader Award' Nominees Announced|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2014-03-03/18th-tezuka-osamu-cultural-prize-reader-award-nominees-announced|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2015 წელი: Manga Taishō-ს მე-8 დაჯილდოება, ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=8th Manga Taisho Awards Nominates 14 Titles|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2015-01-18/8th-manga-taisho-awards-nominates-14-titles/.83431|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2021 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების 24-ე ფესტივალი, ბრწყინვალების ჯილდო მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „უმანკო: რუჟი“)<ref name=maaward/> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საკამოტო, შინ-იჩი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1972]] [[კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი]] mdo4kzaktsfuegkga9q8l4zdaefr4gv 5428139 5428138 2026-07-06T14:33:52Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:იაპონელი მანგაკა]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428139 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} '''შინ-იჩი საკამოტო''' (დ. [[19 ივლისი]], [[1972]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი სეინენ მანგა-სერიალებით „[[მთამსვლელი]]“ (The Climber) და დუოლოგიით „უმანკო“ (Innocent). „მთამსვლელიც“ და „უმანკოც“ დაჯილდოვდნენ ბრწყინვალების ჯილდოთი (Excellence Award) იაპონიის მედია ხელოვნების ფესტივალზე.<ref name=maaward>{{Cite web|title=Keep Your Hands Off Eizouken!, On-Gaku, March comes in like a lion Win Media Arts Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-03-12/keep-your-hands-off-eizouken-on-gaku-march-comes-in-like-a-lion-win-media-arts-awards/.170526|access-date=2021-07-18|website=[[Anime News Network]]|language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|date=2011-07-06|title=2010 [14th] Japan Media Arts Festival {{!}} List of Award-winning Works {{!}} Japan Media Arts Plaza|url=http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|access-date=2021-07-18|archive-date=July 6, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110706162840/http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|url-status=dead}}</ref> მისი უახლესი სერიალი #DRCL midnight children Grand Jump-ში 2021 წლიდან იბეჭდება.<ref>{{Cite web|title=グランドジャンプNo.4 大好評発売中！！坂本眞一新連載『#DRCL midnight children』表紙＆巻頭カラー！山下和美新連載第２回！｜集英社グランドジャンプ公式サイト|url=http://grandjump.shueisha.co.jp/news/210120gj.html|access-date=2021-07-18|website=集英社 グランドジャンプ[GRANDJUMP] 公式サイト|language=ja}}</ref> ==ცხოვრება და კარიერა== შინ-იჩი საკამოტო დაიბადა [[ოსაკა|ოსაკ]]ის პრეფექტურაში 1972 წელს, სამ ძმაში შუათანა.<ref name="manben">{{Cite episode |title=Shin-ichi Sakamoto|series=[[Urasawa Naoki no Manben Neo]]|number=8|language=Japanese|network=[[NHK Educational TV]]|date=2020-12-17}}</ref> მას ძალიან უყვარდა [[ხატვა]] და ბავშვობაში რამდენიმე კონკურსშიც კი გაიმარჯვა. თუმცა, [[მანგა]]ს საერთოდ არ კითხულობდა, სანამ ავტოსადგომზე შემთხვევით არ იპოვა „Weekly Shōnen Jump“-ის ნომერი, სადაც „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტი“ (Fist of the North Star) და „კინიკუმენი“ (Kinnikuman) ნახა.<ref name="manben"/> მანგათი მოხიბლულმა, უფროს კლასებში გადაწყვიტა, მანგაკა გამხდარიყო. მისი დებიუტი 1990 წელს, 18 წლის ასაკში შედგა ვან-შოტით (one-shot) „Keith!!“, რომელმაც კონკურსში გაიმარჯვა.<ref name="manben"/> პირველი სერიალიზაცია 1995 წელს დაიწყო, თუმცა თავად საკამოტო ამბობს, რომ მომდევნო 10 წელი ისე გაატარა, რომ „მნიშვნელოვანი არაფერი“ გაუკეთებია.<ref name="manben"/> ეს ყველაფერი 2007 წელს შეიცვალა, როდესაც მან ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით „მთამსვლელი“ (The Climber) შექმნა. საკამოტომ აღნიშნა, რომ მანამდე ის მხოლოდ ისეთ ვიზუალსა და ისტორიებზე ფოკუსირდებოდა, რომლებიც, მისი აზრით, კარგად გაიყიდებოდა, ხოლო „მთამსვლელში“ მან საკუთარი თავი, ცხოვრების წესი და აზროვნება ჩადო.<ref name="manben"/> საკამოტო ფლობს უამრავ პამფლეტს, წიგნსა და ჟურნალს [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუცი]]ის დროინდელი სამოსის შესახებ.<ref name=":1">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=TDpn9fdsRbY |title=Shinichi Sakamoto, manga creation in the digital era |date=2019-02-01 |last=Archipel |access-date=2026-05-27 |via=YouTube}}</ref> ამ მასალას ის ისეთი მანგების შესაქმნელად იყენებს, როგორებიცაა „უმანკო“ (Innocent) და „უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge).<ref name=":1" /> გამომდინარე იქიდან, რომ მის მანგაში ბევრი პერსონაჟი კვდება, საკამოტო ყოველ ჯერზე ტაძარში მიდის მათთვის პატივის მისაგებად.<ref name=":1" /> მისი თქმით, ეს რომ არა, ის უბრალოდ ვერ შეძლებდა საკუთარ ნამუშევრებთან გამკლავებას.<ref name=":1" /> ==სტილი== საკამოტო თვითნასწავლი ხელოვანია. მასზე უდიდესი გავლენა მოახდინა [[ტეცუო ჰარა]]მ — „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტის“ (Fist of the North Star) ილუსტრატორმა.<ref name="manben"/> საკამოტოს ადრეული ხელოვნების სტილი აქცენტს კუნთებზე აკეთებდა და შერწყმული იყო ისტორიებთან, რომლებიც კაცების ბრძოლაზე ფოკუსირდებოდა.<ref name="manben"/> თავისი ამჟამინდელი სტილი მან „მთამსვლელში“ (The Climber) ჩამოაყალიბა, რომელსაც საკუთარი თავისთვის დიდ გარდამტეხ მომენტად მიიჩნევს.<ref name="manben"/> ხელოვანმა აღნიშნა, რომ ორიგინალი ნაწარმოები, როგორც რომანი, ვიზუალური სახეების შესაქმნელად მეტაფორებს იყენებს, და მან გადაწყვიტა, ეს ყველაფერი თავის მანგა-ადაპტაციაში ეჩვენებინა. მისი სიმბოლური ვიზუალური სტილის მაგალითებია ტექსტის ასოების სარკისებულად ასახვა „მთამსვლელში“, რათა გადმოიცეს პერსონაჟის პანიკა ჟანგბადის ნაკლებობის გამო, და საზოგადოებრივი პროტესტის ცუნამიდ გამოსახვა საჯარო სიკვდილით დასჯის დროს „უმანკო: რუჟში“ (Innocent Rouge).<ref name="manben"/> საკამოტომ თქვა, რომ ამ ყველაფერს წინასწარ არ გეგმავს და, ვინაიდან მისი კარიერა დიდხანს მიდიოდა წინ სირთულეებით, ის მიჰყვება ამ იდეებს მანამ, სანამ ეს საინტერესოდ ეჩვენება, რადგან მზად არის, რომ მისი კარიერა ნებისმიერ მომენტში დასრულდეს.<ref name="manben"/> ციფრულ ფორმატზე იგი დაახლოებით 2012 წელს გადავიდა, მიზეზად კი ის დაასახელა, რომ არსებობდა იმ ქაღალდის წარმოებიდან ამოღების საშიშროება, რომელსაც იყენებდა, ან მისი საყვარელი კალამი შეიძლებოდა ისე კარგად აღარ ამუშავებულიყო, როგორც ადრე.<ref name="manben"/> საკამოტო ცნობილია თავისი დეტალური და რეალისტური ნახატებით.<ref name="manben"/> როდესაც [[ნაოკი ურასავა]]მ აღნიშნა, რომ მისი ნამუშევრები პერსონაჟების ტუჩებითაა ცნობილი, ხელოვანმა განმარტა, რომ მათ ისე ხატავს, თითქოს შინაგანი ორგანოები იყოს.<ref name="manben"/> მას შემდეგ, რაც მონახაზებს (ე.წ. „ნეიმებს“) ქაღალდზე შეასრულებს, საკამოტოს მანგა სრულად ციფრულად იქმნება. ხელოვანი უღებს ფოტოებს თავის ასისტენტებს, რომლებიც იმ სამოსსა და კოსტიუმებში პოზირებენ (ზოგს მათგანს თავადვე კერავს), რა პოზებშიც პერსონაჟების ხილვა სურს.<ref name="manben"/> ის ხატავს თხევადკრისტალური (LCD) პლანშეტის გამოყენებით და გამოსახულებას რამდენიმე ფენად (layer) ყოფს, რომელთა დამატება ან წაშლაც სურვილისამებრ შეუძლია: ასისტენტის მიერ შექმნილი ფონი, პერსონაჟის წინასწარ გამზადებული კონტური, მისი ასისტენტის ფოტო პოზირებისას, რომელიც ამოჭრილი და ზომაშია შეცვლილი პერსონაჟის კონტურზე მოსარგებად, და ესკიზი, რომელსაც ზემოდან ახატავს.<ref name="manben"/> მარჯვენა ხელით ხატვისას, საკამოტო მარცხენა ხელით იყენებს პულტს გამოსახულებების გადასაადგილებლად, დასატრიალებლად ან ამოსაბრუნებლად. ესკიზის დასრულების შემდეგ, ის საბოლოო ვერსიას „ტუშით ხაზავს“ (inks) G-Pen-ის პარამეტრის გამოყენებით, რადგან ის ყველაზე თხელია. საკამოტოს შეუძლია არა მხოლოდ მყისიერად გააუქმოს ხაზი, რომელიც არ მოსწონს, არამედ მონიშნოს გამოსახულების კონკრეტული ნაწილი, მაგალითად თვალი, და მისი მდებარეობა შეცვალოს. მან ეს დაასახელა ერთ-ერთ მიზეზად, რის გამოც ქაღალდზე ტრადიციულ ტუშს ვეღარ უბრუნდება.<ref name="manben"/> პერსონაჟების ტანსაცმელი და თმა ცალკეულ ფენებზე ინახება. საკამოტო ზედმიწევნით გადააქვს ტანსაცმლის დეტალები გადაღებული ფოტოებიდან და აქვს საკუთარი ხელით შექმნილი 2,000-ზე მეტი ვარცხნილობის ციფრული ბიბლიოთეკა, საიდანაც სხვადასხვა დეტალს არჩევს.<ref name="manben"/> ==პერსონალური გამოფენა== 2025 წლის 6 ივლისს, საკამოტომ გამოაცხადა პერსონალური სამხატვრო გამოფენის შესახებ, რომელიც მისი მანგაკად გახდომის 35 წლის იუბილეს ეძღვნება.<ref name=":2">{{Cite web |title=25/9/6 〜 9/28 坂本眞一クロニクル：Present {{!}} ヴァニラ画廊 |url=https://www.vanilla-gallery.com/archives/2025/20250906ab.html |access-date=2026-05-27 |website=www.vanilla-gallery.com |language=ja}}</ref> ეს გამოფენა, სახელწოდებით „Shin-ichi Sakamoto Chronicle: Present“, გაიმართება „Vanilla gallery“-ში.<ref name=":2" /> ის ჩატარდება 6 სექტემბრიდან 28 სექტემბრამდე, [[ტოკიო]]ს ცენტრში მდებარე [[გინზას კვარტალი|გინზას კვარტალ]]ში.<ref name=":2" /> გამოფენის თემატიკა მისი ამჟამინდელი ნამუშევარი, „#DRCL: Midnight Children“ იქნება და მასზე წარმოდგენილი იქნება 106-ზე მეტი მანუსკრიპტი და სიუჟეტური დაფა (storyboard), საკამოტოს კუთვნილ კოსტიუმებთან და კამერებთან ერთად.<ref>{{Cite web |title=坂本眞一「#DRCL midnight children」展覧会が9月からヴァニラ画廊で、私物も展示 |url=https://natalie.mu/comic/news/638278 |access-date=2026-05-27 |website=コミックナタリー |language=ja}}</ref> ==ნამუშევრები== '''მანგა''' *„ბლადი სოლჯერი“ (Bloody Soldier / ブラッディ・ソルジャー) (1995) *„მორტალ კომანდო გაი“ (Mortal Commando Guy / モートゥル・コマンドーGUY) (1995) *„ნირაგი კიოუმარუ“ (Niragi Kioumaru / にらぎ鬼王丸) (19 ოქტომბერი, 2004 – 18 ნოემბერი, 2005) *„მასურაოუ“ (Masuraou / 益荒王) (2005 – 2006) *„მთამსვლელი“ (The Climber / 孤高の人, Kokō no Hito; სიტყვასიტყვით: მარტოხელა ადამიანი) (2007 – 2012) *„უმანკო“ (Innocent / イノサン) (31 იანვარი, 2013 – 16 აპრილი, 2015) *„უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge / イノサン ルージュ) (20 მაისი, 2015 – 8 იანვარი, 2020) *„#DRCL midnight children“ (20 იანვარი, 2021 – დღემდე) '''სხვა''' *„ინოსან ბლუ“ (Innocent Bleu / イノサン ブルー) (2020, არტბუქი) *„დორაჩუუ“ (Dorachuu / どらちゅう) (2020, ვან-შოტი დოუჯინში) *„დევლს დოორი“ (Devil's Door / デベルズドア) (2021, გარეკანის ილუსტრაცია) ==ჯილდოები== *2010 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-14 ფესტივალი, ბრწყინვალების პრიზი მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref name=":0" /> *2011 წელი: Prix Mangawa-ს დაჯილდოება, საუკეთესო სეინენ მანგა (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref>{{cite web|title=Vainqueurs du prix Mangawa 2011, 07 April 2011|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2011/04/07/Vainqueurs-du-prix-Mangawa-2011|access-date=2021-07-18|website=manga-news.com|language=fr}}</ref> *2013 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-17 ფესტივალი, ჟიურის რჩეული მანგა (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=Jojolion Manga Wins Media Arts Award|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-12-05/jojolion-manga-wins-media-arts-award|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2014 წელი: ოსამუ ტეძუკას სახელობის კულტურული პრემიის მე-18 დაჯილდოება, მკითხველის სიმპათიის ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=18th Tezuka Osamu Cultural Prize 'Reader Award' Nominees Announced|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2014-03-03/18th-tezuka-osamu-cultural-prize-reader-award-nominees-announced|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2015 წელი: Manga Taishō-ს მე-8 დაჯილდოება, ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=8th Manga Taisho Awards Nominates 14 Titles|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2015-01-18/8th-manga-taisho-awards-nominates-14-titles/.83431|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2021 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების 24-ე ფესტივალი, ბრწყინვალების ჯილდო მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „უმანკო: რუჟი“)<ref name=maaward/> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საკამოტო, შინ-იჩი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1972]] [[კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი]] [[კატეგორია:იაპონელი მანგაკა]] b6xv8ot62ebbg5t332kpotrbhn0rds8 5428141 5428139 2026-07-06T14:34:30Z Lova-QR 175441 5428141 wikitext text/x-wiki '''შინ-იჩი საკამოტო''' (დ. [[19 ივლისი]], [[1972]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი სეინენ მანგა-სერიალებით „[[მთამსვლელი]]“ (The Climber) და დუოლოგიით „[[უმანკო]]“ (Innocent). „მთამსვლელიც“ და „უმანკოც“ დაჯილდოვდნენ ბრწყინვალების ჯილდოთი (Excellence Award) იაპონიის მედია ხელოვნების ფესტივალზე.<ref name=maaward>{{Cite web|title=Keep Your Hands Off Eizouken!, On-Gaku, March comes in like a lion Win Media Arts Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-03-12/keep-your-hands-off-eizouken-on-gaku-march-comes-in-like-a-lion-win-media-arts-awards/.170526|access-date=2021-07-18|website=[[Anime News Network]]|language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|date=2011-07-06|title=2010 [14th] Japan Media Arts Festival {{!}} List of Award-winning Works {{!}} Japan Media Arts Plaza|url=http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|access-date=2021-07-18|archive-date=July 6, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110706162840/http://plaza.bunka.go.jp/english/festival/2010/winner.php|url-status=dead}}</ref> მისი უახლესი სერიალი #DRCL midnight children Grand Jump-ში 2021 წლიდან იბეჭდება.<ref>{{Cite web|title=グランドジャンプNo.4 大好評発売中！！坂本眞一新連載『#DRCL midnight children』表紙＆巻頭カラー！山下和美新連載第２回！｜集英社グランドジャンプ公式サイト|url=http://grandjump.shueisha.co.jp/news/210120gj.html|access-date=2021-07-18|website=集英社 グランドジャンプ[GRANDJUMP] 公式サイト|language=ja}}</ref> ==ცხოვრება და კარიერა== შინ-იჩი საკამოტო დაიბადა [[ოსაკა|ოსაკ]]ის პრეფექტურაში 1972 წელს, სამ ძმაში შუათანა.<ref name="manben">{{Cite episode |title=Shin-ichi Sakamoto|series=[[Urasawa Naoki no Manben Neo]]|number=8|language=Japanese|network=[[NHK Educational TV]]|date=2020-12-17}}</ref> მას ძალიან უყვარდა [[ხატვა]] და ბავშვობაში რამდენიმე კონკურსშიც კი გაიმარჯვა. თუმცა, [[მანგა]]ს საერთოდ არ კითხულობდა, სანამ ავტოსადგომზე შემთხვევით არ იპოვა „Weekly Shōnen Jump“-ის ნომერი, სადაც „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტი“ (Fist of the North Star) და „კინიკუმენი“ (Kinnikuman) ნახა.<ref name="manben"/> მანგათი მოხიბლულმა, უფროს კლასებში გადაწყვიტა, მანგაკა გამხდარიყო. მისი დებიუტი 1990 წელს, 18 წლის ასაკში შედგა ვან-შოტით (one-shot) „Keith!!“, რომელმაც კონკურსში გაიმარჯვა.<ref name="manben"/> პირველი სერიალიზაცია 1995 წელს დაიწყო, თუმცა თავად საკამოტო ამბობს, რომ მომდევნო 10 წელი ისე გაატარა, რომ „მნიშვნელოვანი არაფერი“ გაუკეთებია.<ref name="manben"/> ეს ყველაფერი 2007 წელს შეიცვალა, როდესაც მან ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით „მთამსვლელი“ (The Climber) შექმნა. საკამოტომ აღნიშნა, რომ მანამდე ის მხოლოდ ისეთ ვიზუალსა და ისტორიებზე ფოკუსირდებოდა, რომლებიც, მისი აზრით, კარგად გაიყიდებოდა, ხოლო „მთამსვლელში“ მან საკუთარი თავი, ცხოვრების წესი და აზროვნება ჩადო.<ref name="manben"/> საკამოტო ფლობს უამრავ პამფლეტს, წიგნსა და ჟურნალს [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუცი]]ის დროინდელი სამოსის შესახებ.<ref name=":1">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=TDpn9fdsRbY |title=Shinichi Sakamoto, manga creation in the digital era |date=2019-02-01 |last=Archipel |access-date=2026-05-27 |via=YouTube}}</ref> ამ მასალას ის ისეთი მანგების შესაქმნელად იყენებს, როგორებიცაა „უმანკო“ (Innocent) და „უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge).<ref name=":1" /> გამომდინარე იქიდან, რომ მის მანგაში ბევრი პერსონაჟი კვდება, საკამოტო ყოველ ჯერზე ტაძარში მიდის მათთვის პატივის მისაგებად.<ref name=":1" /> მისი თქმით, ეს რომ არა, ის უბრალოდ ვერ შეძლებდა საკუთარ ნამუშევრებთან გამკლავებას.<ref name=":1" /> ==სტილი== საკამოტო თვითნასწავლი ხელოვანია. მასზე უდიდესი გავლენა მოახდინა [[ტეცუო ჰარა]]მ — „ჩრდილოეთის ვარსკვლავის მუშტის“ (Fist of the North Star) ილუსტრატორმა.<ref name="manben"/> საკამოტოს ადრეული ხელოვნების სტილი აქცენტს კუნთებზე აკეთებდა და შერწყმული იყო ისტორიებთან, რომლებიც კაცების ბრძოლაზე ფოკუსირდებოდა.<ref name="manben"/> თავისი ამჟამინდელი სტილი მან „მთამსვლელში“ (The Climber) ჩამოაყალიბა, რომელსაც საკუთარი თავისთვის დიდ გარდამტეხ მომენტად მიიჩნევს.<ref name="manben"/> ხელოვანმა აღნიშნა, რომ ორიგინალი ნაწარმოები, როგორც რომანი, ვიზუალური სახეების შესაქმნელად მეტაფორებს იყენებს, და მან გადაწყვიტა, ეს ყველაფერი თავის მანგა-ადაპტაციაში ეჩვენებინა. მისი სიმბოლური ვიზუალური სტილის მაგალითებია ტექსტის ასოების სარკისებულად ასახვა „მთამსვლელში“, რათა გადმოიცეს პერსონაჟის პანიკა ჟანგბადის ნაკლებობის გამო, და საზოგადოებრივი პროტესტის ცუნამიდ გამოსახვა საჯარო სიკვდილით დასჯის დროს „უმანკო: რუჟში“ (Innocent Rouge).<ref name="manben"/> საკამოტომ თქვა, რომ ამ ყველაფერს წინასწარ არ გეგმავს და, ვინაიდან მისი კარიერა დიდხანს მიდიოდა წინ სირთულეებით, ის მიჰყვება ამ იდეებს მანამ, სანამ ეს საინტერესოდ ეჩვენება, რადგან მზად არის, რომ მისი კარიერა ნებისმიერ მომენტში დასრულდეს.<ref name="manben"/> ციფრულ ფორმატზე იგი დაახლოებით 2012 წელს გადავიდა, მიზეზად კი ის დაასახელა, რომ არსებობდა იმ ქაღალდის წარმოებიდან ამოღების საშიშროება, რომელსაც იყენებდა, ან მისი საყვარელი კალამი შეიძლებოდა ისე კარგად აღარ ამუშავებულიყო, როგორც ადრე.<ref name="manben"/> საკამოტო ცნობილია თავისი დეტალური და რეალისტური ნახატებით.<ref name="manben"/> როდესაც [[ნაოკი ურასავა]]მ აღნიშნა, რომ მისი ნამუშევრები პერსონაჟების ტუჩებითაა ცნობილი, ხელოვანმა განმარტა, რომ მათ ისე ხატავს, თითქოს შინაგანი ორგანოები იყოს.<ref name="manben"/> მას შემდეგ, რაც მონახაზებს (ე.წ. „ნეიმებს“) ქაღალდზე შეასრულებს, საკამოტოს მანგა სრულად ციფრულად იქმნება. ხელოვანი უღებს ფოტოებს თავის ასისტენტებს, რომლებიც იმ სამოსსა და კოსტიუმებში პოზირებენ (ზოგს მათგანს თავადვე კერავს), რა პოზებშიც პერსონაჟების ხილვა სურს.<ref name="manben"/> ის ხატავს თხევადკრისტალური (LCD) პლანშეტის გამოყენებით და გამოსახულებას რამდენიმე ფენად (layer) ყოფს, რომელთა დამატება ან წაშლაც სურვილისამებრ შეუძლია: ასისტენტის მიერ შექმნილი ფონი, პერსონაჟის წინასწარ გამზადებული კონტური, მისი ასისტენტის ფოტო პოზირებისას, რომელიც ამოჭრილი და ზომაშია შეცვლილი პერსონაჟის კონტურზე მოსარგებად, და ესკიზი, რომელსაც ზემოდან ახატავს.<ref name="manben"/> მარჯვენა ხელით ხატვისას, საკამოტო მარცხენა ხელით იყენებს პულტს გამოსახულებების გადასაადგილებლად, დასატრიალებლად ან ამოსაბრუნებლად. ესკიზის დასრულების შემდეგ, ის საბოლოო ვერსიას „ტუშით ხაზავს“ (inks) G-Pen-ის პარამეტრის გამოყენებით, რადგან ის ყველაზე თხელია. საკამოტოს შეუძლია არა მხოლოდ მყისიერად გააუქმოს ხაზი, რომელიც არ მოსწონს, არამედ მონიშნოს გამოსახულების კონკრეტული ნაწილი, მაგალითად თვალი, და მისი მდებარეობა შეცვალოს. მან ეს დაასახელა ერთ-ერთ მიზეზად, რის გამოც ქაღალდზე ტრადიციულ ტუშს ვეღარ უბრუნდება.<ref name="manben"/> პერსონაჟების ტანსაცმელი და თმა ცალკეულ ფენებზე ინახება. საკამოტო ზედმიწევნით გადააქვს ტანსაცმლის დეტალები გადაღებული ფოტოებიდან და აქვს საკუთარი ხელით შექმნილი 2,000-ზე მეტი ვარცხნილობის ციფრული ბიბლიოთეკა, საიდანაც სხვადასხვა დეტალს არჩევს.<ref name="manben"/> ==პერსონალური გამოფენა== 2025 წლის 6 ივლისს, საკამოტომ გამოაცხადა პერსონალური სამხატვრო გამოფენის შესახებ, რომელიც მისი მანგაკად გახდომის 35 წლის იუბილეს ეძღვნება.<ref name=":2">{{Cite web |title=25/9/6 〜 9/28 坂本眞一クロニクル：Present {{!}} ヴァニラ画廊 |url=https://www.vanilla-gallery.com/archives/2025/20250906ab.html |access-date=2026-05-27 |website=www.vanilla-gallery.com |language=ja}}</ref> ეს გამოფენა, სახელწოდებით „Shin-ichi Sakamoto Chronicle: Present“, გაიმართება „Vanilla gallery“-ში.<ref name=":2" /> ის ჩატარდება 6 სექტემბრიდან 28 სექტემბრამდე, [[ტოკიო]]ს ცენტრში მდებარე [[გინზას კვარტალი|გინზას კვარტალ]]ში.<ref name=":2" /> გამოფენის თემატიკა მისი ამჟამინდელი ნამუშევარი, „#DRCL: Midnight Children“ იქნება და მასზე წარმოდგენილი იქნება 106-ზე მეტი მანუსკრიპტი და სიუჟეტური დაფა (storyboard), საკამოტოს კუთვნილ კოსტიუმებთან და კამერებთან ერთად.<ref>{{Cite web |title=坂本眞一「#DRCL midnight children」展覧会が9月からヴァニラ画廊で、私物も展示 |url=https://natalie.mu/comic/news/638278 |access-date=2026-05-27 |website=コミックナタリー |language=ja}}</ref> ==ნამუშევრები== '''მანგა''' *„ბლადი სოლჯერი“ (Bloody Soldier / ブラッディ・ソルジャー) (1995) *„მორტალ კომანდო გაი“ (Mortal Commando Guy / モートゥル・コマンドーGUY) (1995) *„ნირაგი კიოუმარუ“ (Niragi Kioumaru / にらぎ鬼王丸) (19 ოქტომბერი, 2004 – 18 ნოემბერი, 2005) *„მასურაოუ“ (Masuraou / 益荒王) (2005 – 2006) *„მთამსვლელი“ (The Climber / 孤高の人, Kokō no Hito; სიტყვასიტყვით: მარტოხელა ადამიანი) (2007 – 2012) *„უმანკო“ (Innocent / イノサン) (31 იანვარი, 2013 – 16 აპრილი, 2015) *„უმანკო: რუჟი“ (Innocent Rouge / イノサン ルージュ) (20 მაისი, 2015 – 8 იანვარი, 2020) *„#DRCL midnight children“ (20 იანვარი, 2021 – დღემდე) '''სხვა''' *„ინოსან ბლუ“ (Innocent Bleu / イノサン ブルー) (2020, არტბუქი) *„დორაჩუუ“ (Dorachuu / どらちゅう) (2020, ვან-შოტი დოუჯინში) *„დევლს დოორი“ (Devil's Door / デベルズドア) (2021, გარეკანის ილუსტრაცია) ==ჯილდოები== *2010 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-14 ფესტივალი, ბრწყინვალების პრიზი მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref name=":0" /> *2011 წელი: Prix Mangawa-ს დაჯილდოება, საუკეთესო სეინენ მანგა (ნამუშევრისთვის „მთამსვლელი“)<ref>{{cite web|title=Vainqueurs du prix Mangawa 2011, 07 April 2011|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2011/04/07/Vainqueurs-du-prix-Mangawa-2011|access-date=2021-07-18|website=manga-news.com|language=fr}}</ref> *2013 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების მე-17 ფესტივალი, ჟიურის რჩეული მანგა (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=Jojolion Manga Wins Media Arts Award|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-12-05/jojolion-manga-wins-media-arts-award|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2014 წელი: ოსამუ ტეძუკას სახელობის კულტურული პრემიის მე-18 დაჯილდოება, მკითხველის სიმპათიის ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=18th Tezuka Osamu Cultural Prize 'Reader Award' Nominees Announced|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2014-03-03/18th-tezuka-osamu-cultural-prize-reader-award-nominees-announced|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2015 წელი: Manga Taishō-ს მე-8 დაჯილდოება, ნომინაცია (ნამუშევრისთვის „უმანკო“)<ref>{{cite web|title=8th Manga Taisho Awards Nominates 14 Titles|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2015-01-18/8th-manga-taisho-awards-nominates-14-titles/.83431|access-date=2021-07-18|website=Anime News Network|language=en}}</ref> *2021 წელი: იაპონიის მედია ხელოვნების 24-ე ფესტივალი, ბრწყინვალების ჯილდო მანგასთვის (ნამუშევრისთვის „უმანკო: რუჟი“)<ref name=maaward/> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საკამოტო, შინ-იჩი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1972]] [[კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი]] [[კატეგორია:იაპონელი მანგაკა]] 236mlkc90iitwrdb8qeuftt3ivich01 0 894593 5428106 5428074 2026-07-06T14:05:01Z GagaMumladze2020 126180 5428106 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 2kavit7ctp6uznr4q8c0jjtujagxawo 5428107 5428106 2026-07-06T14:06:00Z GagaMumladze2020 126180 5428107 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]]. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 6xbxatmqmjnxo76myx3w2ztmjv2gxui 5428108 5428107 2026-07-06T14:06:17Z GagaMumladze2020 126180 5428108 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] qp21lbpjrpp4gaaa7mnmsg8yztt5jvk 5428119 5428108 2026-07-06T14:16:52Z GagaMumladze2020 126180 5428119 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი 1926|1926 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატში]] [[ჩილე]]ში, == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 6963njsqouqaanr7n2a4leigvwjzbf8 5428137 5428119 2026-07-06T14:33:17Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428137 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი 1926|1926 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატში]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 77sfg4e1t5hhc4r36m79cwedy8zbec0 5428142 5428137 2026-07-06T14:34:36Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428142 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი 1926|1926 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატში]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 06b9gb0vn6oq5kq0au3vh1l8ee6mb5g 5428143 5428142 2026-07-06T14:37:33Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428143 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი 1926|1926 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატში]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] srpxilaeumnma5bqlsjbnm3ixtltj37 5428146 5428143 2026-07-06T14:43:23Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428146 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] p9e7slv0s1th4rjwdybywnbt0v6u0wx 5428151 5428146 2026-07-06T14:48:07Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428151 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] tjhppgmhdhqgjeob42ueir63golfjim 5428155 5428151 2026-07-06T14:50:42Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428155 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] ljoory15qgcvrm93drsw8ldon64mglg 5428156 5428155 2026-07-06T14:52:03Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428156 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] ld6mrxoaad4jzme0thtsgh01m61jav4 5428157 5428156 2026-07-06T14:55:08Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428157 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] jfb4kam3c86h4a7ja30dmoarxzfa7xq 5428158 5428157 2026-07-06T14:56:31Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428158 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 8tmeanksj6dv1xkj43wurw5kc9qjptn 5428162 5428158 2026-07-06T15:04:43Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428162 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6). [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] hz3vjdrce07fml1ixz03b8dd581ys9n 5428164 5428162 2026-07-06T15:06:33Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428164 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა. ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] ddkldmvun9x6p5sqrw9ukr69ap5957f 5428166 5428164 2026-07-06T15:07:51Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428166 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 1. Uruguay 1930|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=12 June 2014|access-date=25 May 2020|archive-date=7 August 2020|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807030707/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|url-status=live}}</ref> ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს. [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 0zkykit5jn1mjklsc8gw5885naj8wo4 5428169 5428166 2026-07-06T15:09:36Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428169 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 1. Uruguay 1930|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=12 June 2014|access-date=25 May 2020|archive-date=7 August 2020|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807030707/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|url-status=live}}</ref> ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 2. Brasil 1950|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=13 July 2014|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=12 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200812150132/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|url-status=live}}</ref> [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით. ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] s3neytwv4vsgrino4v0sd1tbi9rbhzy 5428171 5428169 2026-07-06T15:10:51Z GagaMumladze2020 126180 5428171 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 1. Uruguay 1930|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=12 June 2014|access-date=25 May 2020|archive-date=7 August 2020|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807030707/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|url-status=live}}</ref> ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 2. Brasil 1950|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=13 July 2014|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=12 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200812150132/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|url-status=live}}</ref> [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www77.ca2011.com/|title=Ca2011.com|website=www77.ca2011.com|access-date=25 May 2020|archive-date=3 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200603011916/http://www77.ca2011.com/|url-status=dead}}</ref> ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა. მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] nec6g5rvo5od23wng26q50co9mmpxp6 5428220 5428171 2026-07-06T16:07:17Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428220 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 1. Uruguay 1930|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=12 June 2014|access-date=25 May 2020|archive-date=7 August 2020|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807030707/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|url-status=live}}</ref> ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 2. Brasil 1950|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=13 July 2014|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=12 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200812150132/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|url-status=live}}</ref> [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www77.ca2011.com/|title=Ca2011.com|website=www77.ca2011.com|access-date=25 May 2020|archive-date=3 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200603011916/http://www77.ca2011.com/|url-status=dead}}</ref> ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა.<ref>{{Cite web |url=http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |title=En Historia|access-date=14 July 2014|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20140715105711/http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |archive-date=15 July 2014 |url-status=dead}}</ref> მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა. მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] epxie0cki1gj7zi9fynt4wbnywwe4go 5428221 5428220 2026-07-06T16:08:03Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428221 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 1. Uruguay 1930|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=12 June 2014|access-date=25 May 2020|archive-date=7 August 2020|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807030707/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|url-status=live}}</ref> ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 2. Brasil 1950|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=13 July 2014|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=12 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200812150132/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|url-status=live}}</ref> [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www77.ca2011.com/|title=Ca2011.com|website=www77.ca2011.com|access-date=25 May 2020|archive-date=3 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200603011916/http://www77.ca2011.com/|url-status=dead}}</ref> ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა.<ref>{{Cite web |url=http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |title=En Historia|access-date=14 July 2014|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20140715105711/http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |archive-date=15 July 2014 |url-status=dead}}</ref> მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა.<ref>{{Cite web|title=1994 FIFA World Cup Technical Report|url=https://www.fifa.com/en/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/08/57/wc%5f94%5ftr%5fpart3%5f270.pdf|url-status=dead|publisher=FIFA|archive-url=https://web.archive.org/web/20111220065721/http://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/08/57/wc%5f94%5ftr%5fpart3%5f270.pdf|archive-date=20 December 2011|page=133}}</ref> მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] 9giiyie5isawjzsysivxnp8h7zqkq9a 5428225 5428221 2026-07-06T16:14:39Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5428225 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} [[ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ვენესუელა]]<br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]] 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} [[ჰაიტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჰაიტი]]<br>(ლა-პასი, ბოლივია; 3 მარტი 2000) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] 9–0 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} [[ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოლივია]]<br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 1. Uruguay 1930|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=12 June 2014|access-date=25 May 2020|archive-date=7 August 2020|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807030707/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|url-status=live}}</ref> ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 2. Brasil 1950|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=13 July 2014|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=12 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200812150132/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|url-status=live}}</ref> [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www77.ca2011.com/|title=Ca2011.com|website=www77.ca2011.com|access-date=25 May 2020|archive-date=3 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200603011916/http://www77.ca2011.com/|url-status=dead}}</ref> ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]]. ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა.<ref>{{Cite web |url=http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |title=En Historia|access-date=14 July 2014|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20140715105711/http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |archive-date=15 July 2014 |url-status=dead}}</ref> მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა.<ref>{{Cite web|title=1994 FIFA World Cup Technical Report|url=https://www.fifa.com/en/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/08/57/wc%5f94%5ftr%5fpart3%5f270.pdf|url-status=dead|publisher=FIFA|archive-url=https://web.archive.org/web/20111220065721/http://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/08/57/wc%5f94%5ftr%5fpart3%5f270.pdf|archive-date=20 December 2011|page=133}}</ref> მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება.<ref>{{Cite web |url=https://jornada.com.bo/fernando-costa-a-reconstruir-el-futbol/ |title=Fernando Costa: "A reconstruir el fútbol"|website=Jornada|date=24 May 2021 |access-date=31 March 2023|language=es|archive-date=31 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230331110802/https://jornada.com.bo/fernando-costa-a-reconstruir-el-futbol/ |url-status=live}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] h8jthmiat2em964omzq9w1d0z1u4h4j 5428227 5428225 2026-07-06T16:17:20Z GagaMumladze2020 126180 5428227 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბოლივიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Bolivia.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლა ვერდე“''' ({{Lang-es|La Verde}}; „მწვანეები“) | ასოციაცია = [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსკარ ვილეგასი]] | კაპიტანი = [[ლუის ჰაკინი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[მარსელო მორენო]] (108) | ბომბარდირი = [[მარსელო მორენო]] (31) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ალტოს მუნიციპალური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BOL | ფიფა-ს რეიტინგი = 77 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 18 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ფიფა მინ = 115 | ფიფა მინ თარიღი = [[ოქტომბერი]] [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 22 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1997]] | ელო მინ = 86 | ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1989]] | pattern_la1 = _bol25h | pattern_b1 = _bol25h | pattern_ra1 = _bol25h | pattern_sh1 = _bol25h | pattern_so1 = _bol25h | leftarm1 = 004B1C | body1 = 004B1C | rightarm1 = 004B1C | shorts1 = 004B1C | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bol25a | pattern_b2 = _bol25a | pattern_ra2 = _bol25a | pattern_sh2 = _bol23h | pattern_so2 = _whiteline | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 004B1C | პირველი თამაში = {{დროშა|ჩილე}} 7–1 {{დროშა|ბოლივია}} <br>([[სანტიაგო]], [[ჩილე]]; 12 ოქტომბერი 1926) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოლივია}} 7–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; 22 აგვისტო 1993)<br> {{დროშა|ბოლივია}} 9–2 {{დროშა|ჰაიტი}} <br>([[ლა-პასი]], [[ბოლივია]]; [[3 მარტი]], [[2000]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ურუგვაი}} 9–0 {{დროშა|ბოლივია}}<br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; 6 ნოემბერი 1927)<br> {{დროშა|ბრაზილია}} 10–1 {{დროშა|ბოლივია}} <br>([[სან-პაულუ]], [[ბრაზილია]]; [[10 აპრილი]], [[1949]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 3 (1930, 1950, 1994) | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 29 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1926|1926]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა 1963|1963]]) | კონფედერაციის თასი = 1 (1999) | კონფედერაციის თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფა კონფედერაციების თასი 1999|1999]]) }} '''ბოლივიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Bolivia}}), მეტსახელად '''„ლა ვერდე“''' — წარმოადგენს [[ბოლივია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF). ბოლივია მონაწილეობდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]] წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ხოლო შემდეგ მხოლოდ ერთხელ შეძლო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]] წელს. მიუხედავად მცირე წარმატებისა მსოფლიო დონეზე, გუნდმა მოიგო [[კოპა ამერიკა 1963|1963 წლის კოპა ამერიკა]], ხოლო 1997 წელს ფინალამდე მივიდა, როგორც ტურნირის მასპინძელი.<ref>{{cite web |title=Bolivia stats, results, fixtures & transfers |url=https://www.soccerway.com/team/bolivia/nXdi7mbc/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-06}}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 77-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო მე-18 ადგილი [[1997]] წლის [[ივლისი|ივლისში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> ==ისტორია== [[File:Bolivia 1930 2AB.jpg|thumb|left|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იუგოსლავიასთან მატჩის წინ]] ბოლივიის ეროვნულმა ნაკრების საერთაშორისო ასპარეზზე დებიუტი [[1926]] წელს შედგა, ერთი წლით ადრე დაარსდა [[ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იმავე წელს ფედერაცია [[ფიფა]]ში გაწევრიანდა. ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[კოპა ამერიკა (1926)|1926 წლის კოპა ამერიკაზე]] [[ჩილე]]ში, სადაც პირველი ოფიციალური მატჩი [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] მასპინძელ [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] წინააღმდეგ ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლივიელებმა ანგარიში გახსნეს, საბოლოოდ 1–7 დამარცხდნენ. ამის შემდეგ მათ ასევე წააგეს [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინასთან]] (0–5), [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაისთან]] (1–6) და [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] (0–6).<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|title=Historia de Nuestro Fútbol, Capítulo 2. Nacen la FBF y la Selección 1925-1926|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=11 February 2011|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927043816/https://historiadelfutbolboliviano.com/2011/02/11/historia-de-nuestro-futbol-capitulo-2-nacen-la-fbf-y-la-seleccion-1925-1926/|url-status=live}}</ref> [[1930]] წელს ბოლივია გახდა ერთ-ერთი მიწვეული მონაწილე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|პირველ მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა. მეორე ჯგუფში მოხვედრილმა გუნდმა ორივე მატჩი 0–4 დათმო — ჯერ [[იუგოსლავიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იუგოსლავიასთან]], შემდეგ კი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]]. იუგოსლავიასთან შეხვედრა ბოლივიისთვის ბოლო მატჩი იყო სამხრეთ ამერიკის ფარგლებს გარეთ მდებარე ნაკრების წინააღმდეგ [[1972]] წლამდე, როდესაც გუნდი კვლავ იუგოსლავიას შეხვდა.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 1. Uruguay 1930|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=12 June 2014|access-date=25 May 2020|archive-date=7 August 2020|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20200807030707/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/06/12/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-1-uruguay-1930/|url-status=live}}</ref> ბოლივია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც]] გავიდა. შესარჩევი ეტაპიდან [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის]] მოხსნის შემდეგ გუნდმა ავტომატურად მოიპოვა საგზური. ტურნირზე რამდენიმე ნაკრების უარის გამო ბოლივია მხოლოდ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] ერთად ორგუნდიან ჯგუფში აღმოჩნდა. ერთადერთი მატჩი ბოლივიელებმა 0–8 წააგეს.<ref>{{Cite web|url=https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|title=Bolivia en la Copa del Mundo, Capítulo 2. Brasil 1950|website=Historia del Fútbol Boliviano|date=13 July 2014|access-date=25 May 2020|language=es|archive-date=12 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200812150132/https://historiadelfutbolboliviano.com/2014/07/13/bolivia-en-la-copa-del-mundo-capitulo-2-brasil-1950/|url-status=live}}</ref> [[File:Bolivia 1963.jpg|thumb|[[1963]] წლის ბოლივიის ნაკრები, რომელმაც [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატი]] მოიგო]] ბოლივიური ფეხბურთის უდიდესი წარმატება [[კოპა ამერიკა (1963)|1963 წლის სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე]] (ახლანდელი კოპა ამერიკა) გამოსვლაა. ტურნირს ბოლივიამ უმასპინძლა და შვიდ მონაწილეს შორის პირველი ადგილი დაიკავა. გუნდმა ხუთი მატჩი მოიგო, ერთი ფრედ დაასრულა და ჩემპიონატი დაუმარცხებლად დაასრულა. ერთადერთი ფრე [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორთან]] (4–4) პირველ ტურში დაფიქსირდა. წარმატებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მაღალმთიან პირობებთან უკეთ შეგუებამ. თუმცა, [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის გათამაშებაში]], რომელიც [[ურუგვაი]]ში გაიმართა, მოქმედმა ჩემპიონმა ბოლო ადგილი დაიკავა — ერთი ფრე და ოთხი მარცხით.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www77.ca2011.com/|title=Ca2011.com|website=www77.ca2011.com|access-date=25 May 2020|archive-date=3 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200603011916/http://www77.ca2011.com/|url-status=dead}}</ref> ბოლივიური ფეხბურთის აღორძინება [[1978]] წელს [[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]]ში საფეხბურთო აკადემია „ტაუიჩი აგილერას“ დაარსებას უკავშირდება. სწორედ ამ აკადემიამ აღზარდა ისეთი ფეხბურთელები, როგორებიც იყვნენ [[მარკო ეჩევერი]], [[ერვინ სანჩესი]] და [[ლუის კრისტალდო]].<ref>{{cite web |url=https://tahuichi.com.bo/contenido/puntapieinicial |title=Puntapié Inicial |website=Academia de Fútbol Tahuichi Aguilera |language=es |access-date=6 July 2026 }}</ref> ესპანელი მწვრთნელის [[ხაბიერ ასკარგორტა]]ს ხელმძღვანელობით, რომლის შემადგენლობაშიც „ტაუიჩის“ ცხრა აღზრდილი თამაშობდა, ბოლივიამ ისტორიული შედეგი აჩვენა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე. გუნდმა [[ლა-პასი|ლა-პასში]] პირველად ისტორიაში დაამარცხა [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] (2–0) და ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, რითაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური მოიპოვა.<ref>{{Cite web |url=http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |title=En Historia|access-date=14 July 2014|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20140715105711/http://www.tahuichi.com.bo/en_historia.php |archive-date=15 July 2014 |url-status=dead}}</ref> მსოფლიო ჩემპიონატზე ბოლივია C ჯგუფში მოხვდა. პირველ შეხვედრაში მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონ [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] პირველი ტაიმი თანაბრად ჩაატარა, თუმცა მეორე ნახევარში [[მარკო ეჩევერი]] გააძევეს და ბოლივია [[იურგენ კლინსმანი]]ს საკამათო გოლით 0–1 დამარცხდა. შემდეგი მატჩი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეასთან]] 0–0 დასრულდა, ხოლო ბოლო შეხვედრაში ბოლივიამ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]] 1–3 წააგო. ამ მატჩში [[ერვინ სანჩესი|ერვინ სანჩესმა]] მსოფლიო ჩემპიონატებზე ბოლივიის ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა.<ref>{{Cite web|title=1994 FIFA World Cup Technical Report|url=https://www.fifa.com/en/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/08/57/wc%5f94%5ftr%5fpart3%5f270.pdf|url-status=dead|publisher=FIFA|archive-url=https://web.archive.org/web/20111220065721/http://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/08/57/wc%5f94%5ftr%5fpart3%5f270.pdf|archive-date=20 December 2011|page=133}}</ref> მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ ბოლივიამ [[კოპა ამერიკა (1995)|1995 წლის კოპა ამერიკაზე]] მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც მასპინძელ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] 1–2 დამარცხდა. [[კოპა ამერიკა (1997)|1997 წელს]] ბოლივიამ ტურნირს მეორედ უმასპინძლა და კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა გადამწყვეტ მატჩში [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიასთან]] 1–3 წააგო და ვიცე-ჩემპიონი გახდა. ამ ტურნირზე ფინალში გასვლის წყალობით ბოლივიამ მონაწილეობა მიიღო [[ფიფა კონფედერაციათა თასი (1999)|1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასზე]]. ჯგუფში მისი მეტოქეები იყვნენ [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკა]], [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთი]] და [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]]. გუნდმა ორი ფრე და ერთი მარცხი დააფიქსირა და ტურნირს ჯგუფური ეტაპიდან გამოეთიშა. [[File:Ecuador-Bolivia 2015 (6).jpg|thumb|ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ მატჩში [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ]] [[კოპა ამერიკა (2015)|2015 წლის კოპა ამერიკაზე]], რომელსაც [[ჩილე]] მასპინძლობდა, ბოლივიამ [[მაურისიო სორია]]ს ხელმძღვანელობით ჯგუფში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]], [[მექსიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მექსიკის]] და [[ეკვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვადორის]] წინააღმდეგ ითამაშა. მექსიკასთან ფრედ (0–0) დასრულებული მატჩის შემდეგ, ბოლივიამ ეკვადორი 3–2 დაამარცხა და პირველად [[1997]] წლის შემდეგ მეოთხედფინალში გავიდა. თუმცა, მეოთხედფინალში [[პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პერუსთან]] 1–3 დამარცხდა. მომდევნო სამ გათამაშებაში ბოლივიამ ყველა მატჩი წააგო. [[2021]] წელს ბოლივიის ფეხბურთის ფედერაციის ახალმა პრეზიდენტმა [[ფერნანდო კოსტა სარმიენტო|ფერნანდო კოსტა სარმიენტომ]] განაცხადა, რომ ქვეყანაში ფეხბურთის განვითარების დონე მნიშვნელოვნად დაეცა და სისტემის სრულ რეფორმას დაჰპირდა. მისი თქმით, წინა ხელმძღვანელობამ ფეხბურთი არაეფექტიანად მართა, რის გამოც აუცილებელი გახდა პროფესიონალური სტრუქტურის ხელახალი ჩამოყალიბება.<ref>{{Cite web |url=https://jornada.com.bo/fernando-costa-a-reconstruir-el-futbol/ |title=Fernando Costa: "A reconstruir el fútbol"|website=Jornada|date=24 May 2021 |access-date=31 March 2023|language=es|archive-date=31 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230331110802/https://jornada.com.bo/fernando-costa-a-reconstruir-el-futbol/ |url-status=live}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ბოლივიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები|კატეგორია:ეროვნული ნაკრებები]] fsoshiwtvlhejfk6w80zwzoss6s9918 2 894599 5428086 2026-07-06T12:46:16Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=10|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქარ... 5428086 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=10|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|11 აგვისტო}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/თბილისი}} |} fmu64qdl3fv9ta8ctp1bprkeahwea36 2 894600 5428089 2026-07-06T12:50:50Z Eleneburdil-QR 176013 ახალი გვერდი: {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=|თვე=11|წელი=2024}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართ... 5428089 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=|თვე=11|წელი=2024}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|23 მარტი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/თბილისი}} |} l1m7j1wo34uu04ju001vcuunre52252 5428090 5428089 2026-07-06T12:53:16Z Eleneburdil-QR 176013 5428090 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=22|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|23 მარტი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/თბილისი}} |} 39xo082mzvebp4s3exzkfrnjur4ps7t 2 894601 5428091 2026-07-06T12:55:26Z MariamV2009 175528 ახალი გვერდი: {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=11|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქარ... 5428091 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=11|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|16 ნოემბერი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/გორი}} |} f5thpacl18ic0f9o9bmh8gnvmznye7y 2 894602 5428092 2026-07-06T12:56:36Z Anano-QR 175352 ახალი გვერდი: {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=7|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქარ... 5428092 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=7|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|16 ნოემბერი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/თბილისი}} |} 2n4i5294a0t67qa7zdnusi9ust88vdq 2 894603 5428094 2026-07-06T13:03:04Z NinoAs2009 175529 ახალი გვერდი: {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=11|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქარ... 5428094 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=11|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|12 ოქტომბერი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/სურამი}} |} 0qh50vu0o4x0h8tv564y5uis0pqkxag 5428095 5428094 2026-07-06T13:03:20Z NinoAs2009 175529 5428095 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=11|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|12 ოქტომბერი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/გორი}} |} iove5ffalqmlf1c81hhbfcuorngfyje 0 894604 5428097 2026-07-06T13:20:51Z Ninikelaaa 55 178880 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} '''1928 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — [[ჯონ ბერდი]], სტოუნჰევენის I ვიკონტი *პრემიერ-მინის... 5428097 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninikelaaa 55|Ninikelaaa 55]].|6|07|2026}} '''1928 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — [[ჯონ ბერდი]], სტოუნჰევენის I ვიკონტი *პრემიერ-მინისტრი — [[სტენლი ბრიუსი]] *უზენაესი მოსამართლე — [[ადრიან ნოქსი]] ===შტატების პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი — [[თომას ბევინი]] *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი — [[უილიამ მაკკორმაკი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი — [[რიჩარდ ლეიტონ ბატლერი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი — [[ჯოზეფ ლაიონსი]] (15 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ მაკფი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი — [[ედმონდ ჰოგანი]] (22 ნოემბრამდე), შემდეგ [[უილიამ მაკფერსონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი — [[ფილიპ კოლიერი]] [[კატეგორია:1928 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1928 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1928 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] qtkwbjlz1l45cw8gtlbcbub278su8y5 5428100 5428097 2026-07-06T13:30:38Z Ninikelaaa 55 178880 5428100 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninikelaaa 55|Ninikelaaa 55]].|6|07|2026}}{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1928}} '''1928 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — [[ჯონ ბერდი]], სტოუნჰევენის I ვიკონტი *პრემიერ-მინისტრი — [[სტენლი ბრიუსი]] *უზენაესი მოსამართლე — [[ადრიან ნოქსი]] ===შტატების პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი — [[თომას ბევინი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი — [[უილიამ მაკკორმაკი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი — [[რიჩარდ ლეიტონ ბატლერი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯოზეფ ლაიონსი]] (15 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ მაკფი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ედმონდ ჰოგანი]] (22 ნოემბრამდე), შემდეგ [[უილიამ მაკფერსონი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ფილიპ კოლიერი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი — სერ [[დადლი დე ჩეირი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[ჯონ გუდვინი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ [[ალექსანდრ ჰორ-რუთვენი]] (14 მაისიდან) *ტასმანიის გუბერნატორი — სერ [[ჯეიმზ ო’გრეიდი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი — [[არტურ სომერს-კოქსი]], სომერსის მე-6 ბარონი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ კემპიონი]] ==მოვლენები== *27–28 იანვარი – ბანდაბერგის ტრაგედია: კვინსლენდის ქალაქ ბანდაბერგში 12 ბავშვი გარდაიცვალა მას შემდეგ, რაც მათ გაუკეთდათ დიფტერიის ვაქცინა, რომელიც დაბინძურებული იყო ოქროსფერი სტაფილოკოკის ბაქტერიით.[1] *22 თებერვალი – ბერტ ჰინკლერი დარვინში (ჩრდილოეთი ტერიტორია) ჩაფრინდა მას შემდეგ, რაც 7 თებერვალს ლონდონიდან მარტომ დაიწყო ფრენა; მოგვიანებით, 27 თებერვალს, ის მშობლიურ ქალაქ ბანდაბერგში ჩავიდა. *17 მაისი – „სამეფო მფრინავმა ექიმთა სამსახურმა“ პირველი ოფიციალური ფრენა განახორციელა კლონკარიდან ჯულია კრიკის მიმართულებით. *8 ივნისი – ჩარლზ კინგსფორდ სმიტი და მისი ეკიპაჟი ბრისბენში ჩაფრინდნენ, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა წყნარი ოკეანის თავზე თვითმფრინავით „სამხრეთის ჯვარი“ მათ ამერიკის შეერთებული შტატები 31 მაისს დატოვეს. *14 აგვისტო – დაიწყო კონისტონის ხოცვა-ჟლეტა. *20 დეკემბერი – ჰუბერტ ვილკინსმა შეასრულა პირველი ფრენა ანტარქტიდის თავზე თავისი თვითმფრინავით Lockheed Vega „San Francisco“. *წარმოებაში ჩაეშვა ბრენდ „სპიდოს“ პირველი საცურაო კოსტიუმები. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *ჯონ ლონგსტაფმა მოიპოვა არჩიბალდის პრემია დოქტორ ალექსანდრ ლიპერის პორტრეტით.[2] *ართურ სტრიტონმა მოიპოვა უინის პრემია თავისი პეიზაჟით „ნაშუადღევის შუქი, გულბერნის ველი“. ==ფილმი== *29 დეკემბერი – „ჯაზის მომღერალი“ გახდა პირველი ხმოვანი ფილმი, რომელიც ავსტრალიაში აჩვენეს. მისი პრემიერა სიდნეის ლიცეუმის თეატრში შედგა. ==სპორტი== *15 სექტემბერი — ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ლიგის (NSWRFL) 1928 წლის სეზონი ფინალით დასრულდა, სადაც „საუთ სიდნეიმ“ (South Sydney) „ისტერნ სუბურბსი“ (Eastern Suburbs) ანგარიშით 26–5 დაამარცხა. *6 ნოემბერი — „სტეიტსმენმა“ (Statesman) მოიგო მელბურნის თასი. *ვიქტორიამ მოიგო შეფილდ შილდის (Sheffield Shield) ტურნირი. *[[ბობი პირსი|ბობი პირსმა]] 1928 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე ავსტრალიის ერთადერთი ოქროს მედალი მოიპოვა. მან პირველი ადგილი დაიკავა მამაკაცთა შორის 200 მეტრზე აკადემიურ ნიჩბოსნობაში (მარტოხელათა თანრიგში). *ფილიპის კუნძულზე ჩატარდა ავსტრალიის პირველი გრან-პრი.[3] [[კატეგორია:1928 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1928 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1928 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 6qw4s453au1s9hhu7p3644xw5rkm3i7 5428109 5428100 2026-07-06T14:10:35Z Ninikelaaa 55 178880 5428109 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1928}} '''1928 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== [[ფაილი:Stanley Bruce 1930.jpg|130px|მინი|მარჯვნივ|სტენლი ბრიუსი]] *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — [[ჯონ ბერდი]], სტოუნჰევენის I ვიკონტი *პრემიერ-მინისტრი — [[სტენლი ბრიუსი]] *უზენაესი მოსამართლე — [[ადრიან ნოქსი]] ===შტატების პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი — [[თომას ბევინი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი — [[უილიამ მაკკორმაკი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი — [[რიჩარდ ლეიტონ ბატლერი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯოზეფ ლაიონსი]] (15 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ მაკფი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ედმონდ ჰოგანი]] (22 ნოემბრამდე), შემდეგ [[უილიამ მაკფერსონი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ფილიპ კოლიერი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი — სერ [[დადლი დე ჩეირი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[ჯონ გუდვინი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ [[ალექსანდრ ჰორ-რუთვენი]] (14 მაისიდან) *ტასმანიის გუბერნატორი — სერ [[ჯეიმზ ო’გრეიდი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი — [[არტურ სომერს-კოქსი]], სომერსის მე-6 ბარონი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ კემპიონი]] ==მოვლენები== *27–28 იანვარი – ბანდაბერგის ტრაგედია: კვინსლენდის ქალაქ ბანდაბერგში 12 ბავშვი გარდაიცვალა მას შემდეგ, რაც მათ გაუკეთდათ დიფტერიის ვაქცინა, რომელიც დაბინძურებული იყო ოქროსფერი სტაფილოკოკის ბაქტერიით.<ref>{{cite journal|title=Bundaberg's Gethsemane: the tragedy of the inoculated children|first1=Harry|last1=Akers|first2=Suzette|last2=Porter|journal=Royal Historical Society of Queensland Journal|volume=20|number=7|year=2008|pages=261–278|url=https://espace.library.uq.edu.au/view/UQ:152716/UQ_PV_152716.pdf}}{{Dead link|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> *22 თებერვალი – ბერტ ჰინკლერი დარვინში (ჩრდილოეთი ტერიტორია) ჩაფრინდა მას შემდეგ, რაც 7 თებერვალს ლონდონიდან მარტომ დაიწყო ფრენა; მოგვიანებით, 27 თებერვალს, ის მშობლიურ ქალაქ ბანდაბერგში ჩავიდა. *17 მაისი – „სამეფო მფრინავმა ექიმთა სამსახურმა“ პირველი ოფიციალური ფრენა განახორციელა კლონკარიდან ჯულია კრიკის მიმართულებით. *8 ივნისი – ჩარლზ კინგსფორდ სმიტი და მისი ეკიპაჟი ბრისბენში ჩაფრინდნენ, რითაც დაასრულეს პირველი ფრენა წყნარი ოკეანის თავზე თვითმფრინავით „სამხრეთის ჯვარი“ მათ ამერიკის შეერთებული შტატები 31 მაისს დატოვეს. *14 აგვისტო – დაიწყო კონისტონის ხოცვა-ჟლეტა. *20 დეკემბერი – ჰუბერტ ვილკინსმა შეასრულა პირველი ფრენა ანტარქტიდის თავზე თავისი თვითმფრინავით Lockheed Vega „San Francisco“. *წარმოებაში ჩაეშვა ბრენდ „სპიდოს“ პირველი საცურაო კოსტიუმები. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *ჯონ ლონგსტაფმა მოიპოვა არჩიბალდის პრემია დოქტორ ალექსანდრ ლიპერის პორტრეტით.<ref>{{cite web |url=https://www.artgallery.nsw.gov.au/prizes/archibald/1928/17118/ |title=Winner: Archibald Prize 1928 - John Longstaff |website=artgallery.nsw.gov.au |publisher=Art Gallery of NSW |access-date=18 August 2017}}</ref> *ართურ სტრიტონმა მოიპოვა უინის პრემია თავისი პეიზაჟით „ნაშუადღევის შუქი, გულბერნის ველი“. ==ფილმი== *29 დეკემბერი – „ჯაზის მომღერალი“ გახდა პირველი ხმოვანი ფილმი, რომელიც ავსტრალიაში აჩვენეს. მისი პრემიერა სიდნეის ლიცეუმის თეატრში შედგა. ==სპორტი== *15 სექტემბერი — ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ლიგის 1928 წლის სეზონი ფინალით დასრულდა, სადაც „საუთ სიდნეიმ“ „ისტერნ სუბურბსი“ ანგარიშით 26–5 დაამარცხა. *6 ნოემბერი — „სტეიტსმენმა“ მოიგო მელბურნის თასი. *ვიქტორიამ მოიგო შეფილდ შილდის ტურნირი. *[[ბობი პირსი|ბობი პირსმა]] 1928 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე ავსტრალიის ერთადერთი ოქროს მედალი მოიპოვა. მან პირველი ადგილი დაიკავა მამაკაცთა შორის 200 მეტრზე აკადემიურ ნიჩბოსნობაში (მარტოხელათა თანრიგში). *ფილიპის კუნძულზე ჩატარდა ავსტრალიის პირველი გრან-პრი.<ref>{{cite book |last1=Conlin |first1=Michael V. |last2=Jolliffe |first2=Lee |title=Automobile Heritage and Tourism |date=December 2016 |publisher=Taylor & Francis |isbn=978-1-315-43620-3 |page=140 |url=https://books.google.com/books?id=rzIlDwAAQBAJ&pg=PA140 |language=en}}</ref> ==დაიბადნენ== *17 იანვარი – [[კენ არჩერი]], კრიკეტისტი (გ. [[2023]]) *19 იანვარი – [[ჯონ ტრელოარი]], მძლეოსანი (გ. [[2012]]) *21 იანვარი – [[ჯეიმზ ეიჩერჩი]], შუბისმტყორცნელი (გ. [[2015]]) *29 თებერვალი – [[ტერი ლუისი]], პოლიციელი და თაღლითობისთვის მსჯავრდებული (გ. 2023) *14 მარტი – [[ჯუნ მასტონი]], სპრინტერი და მძლეოსნობის მწვრთნელი (გ. [[2004]]) *2 აპრილი – [[დენის ფლენერი]], 1940-იანი და 1950-იანი წლების რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ. [[2012]]) *30 მაისი – [[პრო ჰარტი]], მხატვარი (გ. [[2006]]) *ივნისი – [[მაიკ უილიამსონი]], სპორტული კომენტატორი (გ. [[2019]]) *3 ივნისი – [[ბერილ კიმბერი]], მევიოლინე და პედაგოგი (გ. [[2022]]) *12 ივნისი – [[ბობ დევისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ. 2011) *15 ივნისი – [[ჯოან კროლი]], ექიმი და რადიოლოგი (გ. 2022) *18 ივნისი – [[მაიკლ ბლეიკმორი]], მსახიობი და რეჟისორი (გ. 2023)<ref>{{cite book|title=Current Biography Yearbook|url=https://books.google.com/books?id=KDgOAQAAMAAJ|year=2001|publisher=H. W. Wilson|page=38}}</ref> *1 ივლისი – [[რობერტ უემისი]], ავსტრალიელი ფეხბურთელი (სოკერი) *7 ივლისი – [[ჰენრი სომერვილი]], მოფარიკავე (გ. [[2010]]) *17 ივლისი – [[დევიდ ლიჩი]], ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ძალების მაღალჩინოსანი ოფიცერი (გ. [[2020]]) *18 ივლისი – [[რასელ მოკრიჯი]], ველომრბოლელი (გ. [[1958]]) *8 აგვისტო – [[დონ ბეროუზი]], ჯაზმენი (გ. 2020) *12 აგვისტო – [[ჩარლზ ბლექმენი]], მხატვარი (გ. [[2018]]) *31 აგვისტო – [[ა. უ. პრაიორი]], ფიზიკოსი (გ. [[2014]]) *8 ოქტომბერი – [[ლეონარდ ფრენჩი]], ვიტრაჟისტი მხატვარი (გ. [[2017]]) *26 ოქტომბერი – [[შირლი აბიკერი]], მსახიობი, მუსიკოსი და მწერალი (გ. 2025 გაერთიანებულ სამეფოში) *27 ოქტომბერი – [[თომას პერინი]], კრიკეტისტი *16 ნოემბერი – [[პატრისია ჯაილსი]], აქტივისტი (გ. [[2017]]) *17 ნოემბერი – [[კოლინ მაკდონალდი]], კრიკეტისტი (გ. [[2021]])<ref>{{cite book|author=Robert Coleman|title=Seasons in the Sun: The Story of the Victorian Cricket Association|url=https://books.google.com/books?id=3RHwAAAAMAAJ|year=1993|publisher=Hargreen Publishing Company|isbn=978-0-949905-59-8|page=566}}</ref> *18 ნოემბერი – [[ბრიუს როზიე]], ანგლიკანური ეკლესიის ეპისკოპოსი (გ. [[2019]]) *30 ნოემბერი – [[სტოლ ჰოლი]], სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი (გ. [[2024]]) *15 დეკემბერი – [[პიტერ კოულმენი]], პოლიტიკოსი და მწერალი (გ. 2019) *26 დეკემბერი – [[მორინ ბრანტი]], ეკონომისტი (გ. [[2019]]) *27 დეკემბერი – [[ფილიპ ბენეტი]], ტასმანიის გუბერნატორი (გ. [[2023]]) *თარიღი უცნობია – [[ჯონ ჩელისი]], გეი აქტივისტი ==გარდაიცვალნენ== *9 თებერვალი – [[უილიამ გილისი]], ქვინზლენდის 21-ე პრემიერ-მინისტრი (დ. 1868) *1 აპრილი – [[ენდრიუ ლენგ პეტრი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დ. 1854) *19 მაისი – [[ჯონ ბარეტი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი (დ. 1858) *19 ივლისი – [[ნორმან იუინგი]], ტასმანიის ოპოზიციის ლიდერი (დ. 1870) *22 ოქტომბერი – [[ენდრიუ ფიშერი]], ავსტრალიის მე-5 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1862) *თარიღი უცნობია, სავარაუდოდ აგვისტო – [[ბერტ რეიჩი]], კომპოზიტორი (დაბადების წელი უცნობია) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1928 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1928 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1928 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 83rtim3cfrkzg83e6be564yjditytfu 1 894605 5428110 2026-07-06T14:11:12Z Ninikelaaa 55 178880 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428110 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894606 5428112 2026-07-06T14:14:00Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1928 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1928 წელი ოკეანეთში]] 5428112 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1928 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1928 წელი ოკეანეთში]] 1yk2c1y8uu2lvar4wd4jmymgx64icda 15 894607 5428113 2026-07-06T14:14:34Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428113 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894608 5428114 2026-07-06T14:14:58Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1928 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ოკეანეთში]] 5428114 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1928 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ოკეანეთში]] ocys69ytgucdey99hp3lm16a5juk0hb 15 894609 5428115 2026-07-06T14:15:18Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428115 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894610 5428116 2026-07-06T14:15:51Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{Commons category|1928 by continent}} [[კატეგორია:1928]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 5428116 wikitext text/x-wiki {{Commons category|1928 by continent}} [[კატეგორია:1928]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] rb8wefhqve3uo53exxf5wzfb9swyc5i 15 894611 5428117 2026-07-06T14:16:11Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428117 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894612 5428118 2026-07-06T14:16:38Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{Commons cat|1928 by country}} [[კატეგორია:1928]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] 5428118 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|1928 by country}} [[კატეგორია:1928]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1920-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] 5rpy5e27mfogfftwpsvmnwvcehjijok 15 894613 5428120 2026-07-06T14:17:12Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428120 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894614 5428121 2026-07-06T14:18:22Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1940-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1940-იანი წლები ოკეანეთში]] 5428121 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1940-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1940-იანი წლები ოკეანეთში]] r9olreprs3epd5jz4j49zaftjgcf8pm 15 894615 5428122 2026-07-06T14:18:57Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428122 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894616 5428123 2026-07-06T14:19:37Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1950-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1950-იანი წლები ოკეანეთში]] 5428123 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1950-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1950-იანი წლები ოკეანეთში]] lk3bcsgs83dpnnu7rjb1njk37d8ymdn 15 894617 5428124 2026-07-06T14:20:16Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428124 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894618 5428125 2026-07-06T14:21:08Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1950-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით|ოკეანეთი]] [[კატეგორია:ათწლეულები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ოკეანეთში]] 5428125 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1950-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით|ოკეანეთი]] [[კატეგორია:ათწლეულები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ოკეანეთში]] bvporn5njuevswav7kdzrts47wskqt7 15 894619 5428126 2026-07-06T14:24:14Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428126 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894620 5428127 2026-07-06T14:25:38Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1960-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1960-იანი წლები ოკეანეთში]] 5428127 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1960-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1960-იანი წლები ოკეანეთში]] 1hx111bw0u8ieg6jcoflgcn3536orni 15 894621 5428128 2026-07-06T14:26:00Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428128 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894622 5428129 2026-07-06T14:26:28Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1960-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით|ოკეანეთი]] [[კატეგორია:ათწლეულები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ოკეანეთში]] 5428129 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1960-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით|ოკეანეთი]] [[კატეგორია:ათწლეულები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ოკეანეთში]] p7u3kepwnjllc9rg2v3y5y705xu161y 15 894623 5428130 2026-07-06T14:26:48Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428130 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894624 5428131 2026-07-06T14:28:48Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1970-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1970-იანი წლები ოკეანეთში]] 5428131 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1970-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1970-იანი წლები ოკეანეთში]] ci993qcomp8ew6oxvsy89g2yxef5f56 15 894625 5428132 2026-07-06T14:29:19Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428132 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894626 5428133 2026-07-06T14:30:17Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1990-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები ოკეანეთში]] 5428133 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1990-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1990-იანი წლები ოკეანეთში]] 5yhstzn4u6sizgg0vzlgi1fpt5gv74d 15 894627 5428134 2026-07-06T14:31:46Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428134 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894628 5428154 2026-07-06T14:49:40Z Lova-QR 175441 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5428154 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} tkc0cfvu4whmblguxdkt4mg53miaaoi 5428204 5428154 2026-07-06T15:54:12Z Lova-QR 175441 5428204 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} jljonr4u3c11rtakym9h12an60xxkxo 5428205 5428204 2026-07-06T15:54:28Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428205 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] tt01nhsjwozz7fgjwlrirmyptqgoa4n 5428206 5428205 2026-07-06T15:54:43Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428206 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] l6962voj75c1q4eah8s1f1fu85yymhj 5428207 5428206 2026-07-06T15:55:06Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:იაპონელი ანიმე რეჟისორები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428207 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია:იაპონელი ანიმე რეჟისორები]] ilv2bbitw9nc9om9jim1r5aygvq5odg 5428208 5428207 2026-07-06T15:55:27Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:იაპონელი კინოს რეჟისორები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428208 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია:იაპონელი ანიმე რეჟისორები]] [[კატეგორია:იაპონელი კინოს რეჟისორები]] 84tkhc892492g3vz6ofawytf3vbl132 5428209 5428208 2026-07-06T15:55:43Z Lova-QR 175441 წაიშალა [[კატეგორია:იაპონელი ანიმე რეჟისორები]]; დაემატა [[კატეგორია:იაპონელი ანიმეს რეჟისორები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428209 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია:იაპონელი ანიმეს რეჟისორები]] [[კატეგორია:იაპონელი კინოს რეჟისორები]] mm26fm9w8rgwt3wy36nfoj3254b8r48 5428210 5428209 2026-07-06T15:55:54Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:იაპონელი რეჟისორები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428210 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია:იაპონელი ანიმეს რეჟისორები]] [[კატეგორია:იაპონელი კინოს რეჟისორები]] [[კატეგორია:იაპონელი რეჟისორები]] pifaub2msaqka2ygcmsvk6zfi6xp43t 5428211 5428210 2026-07-06T15:56:04Z Lova-QR 175441 5428211 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Shinichiro-Watanabe-20090703-Japan-Expo-01-cropped.jpg|მინი]] '''შინიჩირო ვატანაბე''' (დ. [[24 მაისი]], [[1965]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[ანიმე]] ტელევიზიისა და [[ რეჟისორი|კინოს რეჟისორი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული ანიმე სერიალების რეჟისორობით: [[Cowboy Bebop]], [[Macross Plus]], [[Samurai Champloo]], [[Space Dandy]], [[Terror in Resonance]] და [[Carole & Tuesday]]. კინო და სატელევიზიო კრიტიკოსების მიერ იაპონური ანიმაციის [[აუტორი|აუტორ]]ად (auteur) მიჩნეული ვატანაბეს შემოქმედება ხასიათდება მუსიკის შთამბეჭდავი გამოყენებით, ზრდასრულთა თემებითა და მრავალი კინოჟანრის სინთეზით. ==კარიერა== ვატანაბე დაიბადა [[კიოტო]]ში, 1965 წელს. იაპონურ ანიმაციურ სტუდია [[Sunrise]]-ში მუშაობის დაწყების შემდეგ, იგი ხელმძღვანელობდა Sunrise-ის მრავალი ანიმეს ეპიზოდების რეჟისურასა და სცენარებს (storyboards), ხოლო მალევე მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა [[Macross]]-ის წარმატებული განახლების, Macross Plus-ის თანარეჟისორობით. მისი შემდეგი ნამუშევარი და პირველი სრული სარეჟისორო პროექტი იყო 1998 წლის სერიალი Cowboy Bebop, რომელმაც საყოველთაო აღიარება მოიპოვა და ბევრის მიერ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმე სერიალად მიიჩნევა. მას მოჰყვა 2001 წლის ფილმი Knockin' on Heaven's Door. 2003 წელს ვატანაბემ გადაიღო თავისი პირველი ამერიკული წარმოების ანიმე — მოკლემეტრაჟიანი ფილმები Kid's Story და A Detective Story, რომლებიც [[დები ვაჩოვსკები]]ს The Animatrix-ის ნაწილია (ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ისტორიების ანთოლოგია The Matrix-ის სამყაროდან). მისი შემდეგი სარეჟისორო ნამუშევარი იყო კრიტიკოსთა მიერ აღიარებული 2004 წლის ანიმე სერიალი Samurai Champloo, რომლის ტრანსლაციაც იაპონიაში, ტელეკომპანია Fuji Television-ზე, 2004 წლის 19 მაისს დაიწყო. Samurai Champloo-ს გამოსვლის შემდეგ, ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი სახელწოდებით Baby Blue, რომელიც გამოვიდა 2007 წლის 7 ივლისს, როგორც ანთოლოგიური ფილმის, Genius Party-ის სეგმენტი.<ref name=":5">{{cite web|title=Shinichiro Watanabe at Detroit Film Theatre, Feb. 8th, 2006|url=http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|website=Spookhouse.net|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200121033301/http://www.spookhouse.net/angelynx/comics/watanabe-at-DIA.html|archivedate=January 21, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> ბოლო წლებში იგი აქტიურად მოღვაწეობდა როგორც კრეატიული მუსიკალური პროდიუსერი და ხელმძღვანელობდა 2004 წლის ფილმს Mind Game, 2008 წლის Michiko & Hatchin-ს, ასევე კურირებდა Tetsuwan Birdy: Decode-ის მე-12 ეპიზოდის სცენარებს (storyboards). 2012 წელს მან რეჟისორობა გაუწია ანიმე სერიალს Kids on the Slope (იაპონური სათაური: Sakamichi no Apollon) — ამბავს ახალგაზრდა ჯაზ-მუსიკოსების გაზრდის შესახებ, რომლის პრემიერაც 2012 წლის აპრილში შედგა Fuji TV-ის Noitamina ბლოკში.<ref name=":0">{{cite news|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-01-26/apollon-reunites-cowboy-bebop-director-composer-kanno|title=Apollon Reunites Cowboy Bebop Director, Composer Kanno|work= Anime News Network|date=2012-01-26}}</ref> 2009 წელს გამოცხადდა, რომ ვატანაბე იმუშავებდა ასოცირებულ პროდიუსერად Cowboy Bebop-ის მომავალ მხატვრულ ადაპტაციაზე Sunrise-ის სხვა თანამშრომლებთან, [[კენჯი უჩიდა]]სა და [[კეიკო ნობუმოტო]]სთან ერთად.<ref>{{cite web|url=http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|script-title=ja:『カウボーイビバップ』映画実写化へ向けて始動！|publisher=[[Sunrise (company)|Sunrise]]|date=2009-01-15|access-date=2009-01-18|language=ja|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090116082410/http://www.sunrise-anime.jp/news/sunrise/news_e.php?id=2494|archive-date=2009-01-16}}</ref> [[ესპანეთი|ესპანეთ]]ში, [[გრანადა]]ში გამართულ FicZone-ზე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვატანაბე ანიმე სტუდია [[BONES]]-თან ერთად კოსმოსურ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიაზე თანამშრომლობდა. მოგვიანებით BONES-მა დაადასტურა, რომ სტუდია მართლაც მუშაობდა ვატანაბესთან, თუმცა სერიალის ჟანრი არ დაუკონკრეტებია.<ref name=":1">{{cite news|title=Cowboy Bebop Helmer Shinichiro Watanabe, BONES Plan New TV Anime|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2012-10-16/cowboy-bebop-helmer-shinichiro-watanabe-bones-plan-new-tv-anime|access-date=16 October 2012|newspaper=[[Anime News Network]]|date=16 October 2012}}</ref> 2013 წლის ბოლოს საზოგადოებისთვის ხელმისაწვდომი გახდა Space Dandy-ის ორიგინალური ტრეილერები. დუბლირებული ვერსიის პრემიერა აშშ-ში, Adult Swim-ის Toonami ბლოკზე, 2014 წლის 4 იანვარს შედგა — იაპონიაში ეთერში გასვლამდე რამდენიმე საათით ადრე. მას ხშირად ასახელებენ იაპონიის საუკეთესო ანიმაციურ რეჟისორებს შორის.<ref>{{cite web|url=http://www.dramafever.com/news/after-hayao-miyazaki-who-are-japans-best-anime-directors|title=After Hayao Miyazaki, who are Japan's best anime directors?|access-date=October 1, 2018|date=October 21, 2013|newspaper=[[DramaFever]]}}</ref> ვატანაბემ გადაიღო მოკლემეტრაჟიანი ანიმე ფილმი Blade Runner Black Out 2022, რომელიც 2017 წელს გამოვიდა.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title='Blade Runner Black Out 2022' Is Finally Released And It Is A Fantastic Piece Of Anime |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2017/09/27/blade-runner-black-out-2022-is-finally-released-and-it-is-a-fantastic-piece-of-anime/#37bde3756049 |work=Forbes |access-date=8 April 2020 |date=27 September 2017}}</ref> 2018 წლის 29 ნოემბერს ცნობილი გახდა, რომ იგი იქნებოდა ანიმე სერიალ Blade Runner: Black Lotus-ის კრეატიული პროდიუსერი, რომელიც [[Adult Swim]]-ისა და [[Crunchyroll]]-ისთვის შეიქმნა.<ref name=VARIETY-2018-OTTERSON>{{cite magazine |last=Otterson |first=Joe |date=November 29, 2018 |title=Blade Runner Anime Series |url=https://variety.com/2018/tv/news/blade-runner-anime-series-adult-swim-crunchyroll-1203047083/ |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=IGN-2018-GURWIN>{{cite news |last=Gurwin |first=Gabe |date=November 29, 2018 |title=BLADE RUNNER ANIME SERIES COMING TO CARTOON NETWORK, CRUNCHYROLL |url=https://www.ign.com/articles/2018/11/29/blade-runner-anime-series-coming-to-cartoon-network-crunchyroll?%3A+ign%2Fall+%28IGN+All%29 |work=[[IGN]] |access-date=November 29, 2018 }}</ref><ref name=PITCHFORK-2018-YOO>{{cite news |last=Yoo |first=Noah |date=November 29, 2018 |title=Adult Swim Announces New "Blade Runner" Anime Series |url=https://pitchfork.com/news/adult-swim-announces-new-blade-runner-anime-series/ |work=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]] |access-date= November 29, 2018}}</ref><ref name=DEADLINE-2018-PETSKI>{{cite web |last1=Petski |first1=Denise |title='Blade Runner' Anime Series Inspired By Movie Heads To Adult Swim's Toonami |url=https://deadline.com/2018/11/blade-runner-animated-series-inspired-by-movie-adult-swim-blade-runner-2049-1202510982/ |website=Deadline |access-date=29 November 2018 |date=29 November 2018}}</ref> მან მიიღო ასოცირებული პროდიუსერის კრედიტი [[Netflix]]-ის Cowboy Bebop-ის ადაპტაციაში, თუმცა მის წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია და გამოსვლის შემდეგ იგი გააკრიტიკა კიდეც.<ref>{{cite web |last1=Barder |first1=Ollie |title= Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation |work=Forbes |access-date=28 January 2023 |date=26 January 2023}}</ref> 2024 წელს, მომავალი სერიალის, Lazarus-ის პრომოუშენის დროს, ვატანაბემ [[ANN]]-თან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ მისი ყველა ორიგინალური პროექტი, მათ შორის სამეცნიერო-ფანტასტიკური და ისტორიული შოუები, ერთსა და იმავე სამყაროში მიმდინარეობს. თუმცა, კონკრეტულ ქრონოლოგიასა თუ კანონზე მას დეტალურად არ უსაუბრია<ref>[https://animehunch.com/shinichiro-watanabe-confirms-cowboy-bebop-samurai-champloo-space-dandy-lazarus-share-the-same-universe/ Shinichiro Watanabe Confirms Cowboy Bebop, Samurai Champloo, Space Dandy, & Lazarus Share the Same Universe]</ref>. ==ნამუშევრები== '''სატელევიზიო პროდუქცია''' '''როგორც რეჟისორი''' *Macross Plus (1994) *Cowboy Bebop (1998) შინიჩირო ვატანაბეს მიერ გადაღებული „Cowboy Bebop“ აღიარებულია სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფილმ ნუარისა და ჯაზის სინთეზით იაპონური ანიმეს თხრობის სტილში. სერიალის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი თვისებაა იოკო კანოს მიერ შექმნილი საუნდტრეკი, რომელიც უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს შოუს ტემპის, ემოციური ტონალობის ჩამოყალიბებაში და ეხმარება მის გამორჩევაში. კომპლექსური ნარატივის, სტრუქტურისა და ვიზუალური სტილის მეშვეობით შოუ გადმოსცემს მარტოობის, გლობალიზაციისა და პოსტმოდერნული იდენტობის თემებს.<ref name=":2" /> <ref name=":6" /> სერიალმა შთაგონება ამერიკული კინოდან, კერძოდ, ვესტერნებიდან და ნუარის ჟანრის ფილმებიდან მიიღო, თუმცა ამავდროულად შეინარჩუნა იაპონურ ანიმაციასთან ასოცირებული სტილისტური ელემენტები.<ref name=":1" /> *Samurai Champloo (2004) „Samurai Champloo“ არის ვატანაბეს მიერ გადაღებული კიდევ ერთი სერიალი, რომელიც ცნობილია ედოს პერიოდის იაპონიის და თანამედროვე ჰიპ-ჰოპის ესთეტიკისა და მუსიკის შერწყმით.<ref name=":5" /><ref name=":3">{{Cite web |last=Dent |first=Mike |date=2015-03-13 |title=Samurai Champloo is an Anime Mix Tape with a Hip-hop Beat |url=https://otakuusamagazine.com/samurai-champloo-is-an-anime-mix-tape-with-a-hip-hop-beat/ |access-date=2026-05-27 |website=Otaku USA Magazine |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება სამ მოგზაურს, რომელთა გზასაც სოციალური კლასის, ინდივიდუალიზმისა და თავისუფლების თემები განსაზღვრავს, რაც გადმოცემულია გრაფიტით შთაგონებული ვიზუალის, კომპლექსური ქორეოგრაფიისა და თანამედროვე დიალოგების დახმარებით.<ref name=":3" /> შოუს საუნდტრეკი, რომელიც ძირითადად Nujabes-ის მიერ არის შექმნილი, დიდ როლს ასრულებს ტრადიციული იაპონური გარემოს გლობალურ მუსიკალურ კულტურასთან დაკავშირებაში.<ref name=":3" /><ref name=":7" /> სერიალი ასევე ცნობილია ისტორიული ფიქციისა და თანამედროვე გავლენების იმგვარი სინთეზით, რომელიც გამოწვევას უცხადებს სამურაების შესახებ შექმნილი ანიმეების თხრობის ტრადიციულ მეთოდებს.<ref name=":3" /> თავისი ექსპერიმენტული სტილითა და მულტიკულტურული გავლენებით, „Samurai Champloo“ გახდა ანიმეს ფარგლებში ჟანრების შერწყმის ქვეყნის მასშტაბის მაგალითი და ხელი შეუწყო იაპონური ანიმაციისადმი საერთაშორისო ინტერესის გაზრდას.<ref name=":3" /> *Kids on the Slope (2012) *Space Dandy (2014, მთავარი რეჟისორი) „Space Dandy“, რომელიც ასევე ვატანაბეს მიერ არის გადაღებული, წარმოადგენს კიდევ ერთ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ კომედიურ სერიალს. იგი ფართოდ არის აღიარებული თავისი თვალისმომჭრელი ანიმაციითა და თხრობის სტილით, რომელსაც მაყურებლის მიზიდვა კომპლექსური ნარატივებისა და სცენების მეშვეობით ემოციების ჩვენების უნარით შეუძლია.<ref name=":4">{{Cite news |date=2018-04-25 |title=Space Dandy - Season 1 - Anime Review {{!}} Three If By Space |url=https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206192512/https://www.threeifbyspace.net/2018/04/space-dandy-season-1-anime-review/ |archive-date=2018-12-06 |access-date=2026-05-27 |work=Three If By Space |language=en-US}}</ref> სერიალი მიჰყვება უცხოპლანეტელებზე მონადირეებს, რომლებიც მოგზაურობენ კოსმოსში და ამავდროულად აკეთებენ სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმების, ანიმეს შაბლონებისა (tropes) და პოპ-კულტურის სხვადასხვა რეფერენსის პაროდირებას.<ref name=":4" /> მრავალი სიუჟეტური (serialized) ანიმესგან განსხვავებით, „Space Dandy“ სხვადასხვა რეჟისორებსა და ანიმატორთა გუნდებს აძლევს საშუალებას, ცალკეული ეპიზოდები სრულიად განსხვავებული სტილისტური მიდგომითა და ნარატივით განავითარონ.<ref name=":4" /> ამგვარმა შემოქმედებითმა თავისუფლებამ ხელი შეუწყო მხატვრულ ექსპერიმენტებს და სერიალის განმავლობაში ანიმაციური ტექნიკის ფართო სპექტრი წარმოაჩინა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-29 |title=Shinichiro Watanabe Reveals Space Dandy Comedy TV Anime (Updated) |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2013-08-10/shinichiro-watanabe-reveals-space-dandy-comedy-tv-anime |access-date=2026-05-29 |website=Anime News Network |language=en}}</ref> მთელი სერიალის მანძილზე საუნდტრეკიც ძალიან საინტერესოა.<ref name=":4" /> კოსმოსის კვლევისას, საუნდტრეკი მიჰყვება დისკო-ფანკის თემატიკას, რომელიც იასუიუკი ოკამურასა და ეცუკო იაკუშიმარუს მიერ არის შექმნილი.<ref>{{Cite web |title=Space Dandy (TV) - Anime News Network |url=https://www.animenewsnetwork.com/encyclopedia/anime.php?id=15555 |access-date=2026-05-29 |website=www.animenewsnetwork.com}}</ref> სერიალში მუსიკას აქვს უნარი გადმოსცეს ის, რაც სცენაში ხდება — მას შეუძლია კომედიური განწყობიდან სერიოზულ ან გულშიჩამწვდომ მომენტზე გადავიდეს.<ref name=":4" /> „Space Dandy“-ში მუსიკალური დიაპაზონი ძალიან ფართოა და შოუს შესანიშნავად ერწყმის. „Space Dandy“ ადასტურებს ვატანაბეს უწყვეტ გავლენას თანამედროვე ანიმეს თხრობის სტილსა და გლობალური ანიმაციის კულტურაზე.<ref>{{Cite news |date=2014-02-07 |title=Space Dandy is more than Cowboy Bebop’s demented little brother |url=http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150417045501/http://www.avclub.com/review/space-dandy-is-more-than-cowboy-bebops-demented-li-201062 |archive-date=2015-04-17 |access-date=2026-05-29}}</ref> *Terror in Resonance (2014) *Carole & Tuesday (2019, მთავარი რეჟისორი) *Lazarus (2025)<ref>{{cite web|title=Adult Swim Orders 'Lazarus,' New Animated Series From 'Cowboy Bebop' Director Shinichirō Watanabe|url=https://variety.com/2023/tv/news/adult-swim-lazarus-ordered-cowboy-bebop-1235674791/|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|last=Murphy|first=J. Kim|date=July 20, 2023|access-date=July 21, 2023}}</ref> '''სხვა ნამუშევრები''' *Mobile Suit Gundam 0083: Stardust Memory (1991; ეპიზოდის რეჟისორი)<ref>{{Cite web |last=Barder |first=Ollie |title=Shinichiro Watanabe On Making ‘Cowboy Bebop’ And What He Thinks Of The Live-Action Adaptation |url=https://www.forbes.com/sites/olliebarder/2023/01/26/shinichiro-watanabe-on-making-cowboy-bebop-and-what-he-thinks-of-the-live-action-adaptation/ |access-date=2025-06-24 |website=Forbes |language=en |quote=I was only the episode director and worked up to episode 12 and I had nothing to do with episode 13}}</ref> *The Vision of Escaflowne (1996; ეპიზოდის რეჟისორი (5, 8), სცენარისტი (storyboard artist) (5, 8, 12, 16)) *Ergo Proxy (2006; სცენარისტი (storyboard artist) (19)) *Birdy the Mighty: Decode (2008; სცენარისტი (storyboard artist) (12), ეპიზოდის რეჟისორი (12)) *Michiko & Hatchin (2008; მუსიკალური პროდიუსერი) *Lupin the Third: The Woman Called Fujiko Mine (2012; მუსიკალური პროდიუსერი) *Death Parade (2015; ბლოკის რეჟისორი (unit director) (ED)) *Sonny Boy (2021; მუსიკალური კონსულტანტი)<ref name=":2">{{cite web|title=Sonny Boy Sci-Fi Anime Unveils Musical Artists With Input by Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-03/sonny-boy-sci-fi-anime-unveils-musical-artists-with-input-by-cowboy-bebop-shinichiro-watanabe/.173536|work=[[Anime News Network]]|date=June 3, 2021|access-date=June 4, 2021}}</ref> *Blade Runner: Black Lotus (2021; კრეატიული დირექტორი) '''ფილმები''' '''სრულმეტრაჟიანი''' *Macross Plus: Movie Edition (1995; რეჟისორი) *Cowboy Bebop: The Movie (2001; რეჟისორი) *Mind Game (2004; მუსიკალური პროდიუსერი) '''მოკლემეტრაჟიანი''' *The Animatrix (2003; რეჟისორი, სეგმენტები: „Detective's Story“, „Kid's Story“) *Genius Party (2007; სეგმენტ „Baby Blue“-ს რეჟისორი) *Blade Runner Black Out 2022 (2017; რეჟისორი)<ref>{{cite web|title=Cowboy Bebop's Shinichiro Watanabe Directs Blade Runner Anime Short|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2017-09-14/cowboy-bebop-shinichiro-watanabe-directs-blade-runner-anime-short/.121376|work=[[Anime News Network]]|date=September 14, 2017|access-date=November 3, 2017}}</ref> *Edge of Time (2022; სეგმენტ „A Girl Meets a Boy and a Robot“-ის რეჟისორი)<ref>{{cite web |title=Edge of Time Animated Anthology Releases New Trailer |date=October 17, 2025 |first=Adriana |last=Hazra |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-10-27/edge-of-time-animated-anthology-releases-new-trailer/.230355 |access-date=November 20, 2025 }}</ref> '''მუსიკალური კლიპები''' *„More“ (Anderson .Paak-ის მონაწილეობით) – Flying Lotus (2019; რეჟისორი) ==მუსიკის გამოყენება== [[ფაილი:Shinichiro Watanabe at Japan Society (NYC) November 2025 (cropped).jpg|მინი]] ვატანაბე საკუთარ ნამუშევრებში ფილმის მუსიკალურ გაფორმებას (score) უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს და აღნიშნავს, რომ მუსიკა უნივერსალური ენაა. „Cowboy Bebop“-ზე ძლიერი გავლენა მოახდინა ამერიკულმა კულტურამ, განსაკუთრებით 1940-იანი წლების ჯაზურმა მიმდინარეობებმა, საიდანაც მოდის კიდეც სათაური „ბიბოპი“ (bebop). ეს სტილი შერწყმულია ნაყოფიერი კომპოზიტორის, იოკო კანოს მიერ შექმნილ მუსიკასთან, რომელიც მოიცავს [[ჯაზი|ჯაზ]]ს, [[ბლუზი|ბლუზ]]სა და [[ფანკი|ფანკ]]ს.<ref name=":6">{{cite web|first=Gunseli|last=Yalcinkaya|title=Cowboy Bebop composer Yoko Kanno reinvented what anime scores could be|url=https://www.dazeddigital.com/music/article/51208/1/how-yoko-kanno-created-the-cowboy-bebop-soundtrack|website=Dazed|date=December 3, 2020|access-date=March 29, 2021}}</ref> „Samurai Champloo“-ს ანაქრონისტული საუნდტრეკი, მიუხედავად იმისა, რომ სიუჟეტი ედოს პერიოდში ვითარდება, დიდწილად ეყრდნობა [[ჰიპ-ჰოპი|ჰიპ-ჰოპ]] მუსიკას,<ref name=":7">{{cite web|last=Solomon|first=Charles|title=The Newest Stars of Japanese Anime, Made in America|url=https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|website=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20150529191646/https://www.nytimes.com/2005/07/24/arts/television/the-newest-stars-of-japanese-anime-made-in-america.html|archive-date=May 29, 2015|date=July 24, 2005}}</ref> მაშინ როცა მოგვიანებით გამოსული სერიალი „Kids on the Slope“ ჯაზის ბევრ კლასიკურ ფორმას წარმოაჩენს,<ref>{{cite web |last1=Hamilton |first1=Kirk |title=A Listener's Guide to the Music of Kids on the Slope |url=https://kotaku.com/a-listeners-guide-to-the-music-of-kids-on-the-slope-30786490 |website=[[Kotaku]] |accessdate=March 29, 2021 |date=July 5, 2012}}</ref> ხოლო „Space Dandy“ ძირითადად ნიუ-უეივის (new wave) ჟანრიდან იღებს შთაგონებას. მისი სერიალი „Terror in Resonance“ იყენებს პოსტ-როკსა და ემბიენტს, რაც ისლანდიური ჯგუფის, [[Sigur Rós]]-ის გავლენითაა განპირობებული. მისი სერიალი „Carole & Tuesday“ კი მოგვითხრობს ორ ახალგაზრდა მუსიკოსზე, რომლებიც ცხოვრებაში გზის გაკაფვას ცდილობენ, და მასში მათი შემოქმედება უშუალოდ სიუჟეტის გარემოშია წინა პლანზე წამოწეული. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ვატანაბე, შინიჩირო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1965]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია:იაპონელი ანიმეს რეჟისორები]] [[კატეგორია:იაპონელი კინოს რეჟისორები]] [[კატეგორია:იაპონელი რეჟისორები]] m2tplj1yjjdoxihff4fcoldx76bdcpz 10 894629 5428175 2026-07-06T15:30:46Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: <includeonly>{{წლები რეგიონის მიხედვით | წელი = {{{1|}}} | რეგიონი = აზერბაიჯანში | error = '''Template:Year in Azerbaijan''': Parameter 1=''year'' required! | წელი_min = 1788 | სურათი = Flag of Azerbaijan.svg | სურათის_ზომა = 90px | იხილეთ_აგრეთვე = აზერბაიჯ... 5428175 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{წლები რეგიონის მიხედვით | წელი = {{{1|}}} | რეგიონი = აზერბაიჯანში | error = '''Template:Year in Azerbaijan''': Parameter 1=''year'' required! | წელი_min = 1788 | სურათი = Flag of Azerbaijan.svg | სურათის_ზომა = 90px | იხილეთ_აგრეთვე = [[აზერბაიჯანის ისტორია]] }}</includeonly><noinclude> {{Documentation}} <!--გთხოვთ ამ თარგის კატეგორიები ჩასვით ინფოს ქვეგვერდზე, მადლობა!--> </noinclude> l5iw77pkrspxbxdx8n16u1ibeq4z0xc 11 894630 5428176 2026-07-06T15:31:11Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428176 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 10 894631 5428178 2026-07-06T15:32:10Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{Documentation subpage}} <!-- PLEASE ADD CATEGORIES AND INTERWIKIS AT THE BOTTOM OF THIS PAGE --> == გამოყენება == {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} {{tld|აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} ეს თარგი უნდა გამოჩნდეს ქვეყნის წლების გვერდები... 5428178 wikitext text/x-wiki {{Documentation subpage}} <!-- PLEASE ADD CATEGORIES AND INTERWIKIS AT THE BOTTOM OF THIS PAGE --> == გამოყენება == {{აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} {{tld|აზერბაიჯანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} ეს თარგი უნდა გამოჩნდეს ქვეყნის წლების გვერდების ზედა ნაწილში. შექმენი სანავიგაციო დაფა გვერდის მარჯვენა მხარეს, რომელიც ქვეყნის კონტექსტის შესაბამის ისტორიას და წლების სტატიებს დაუკავშირდება. === იხილეთ აგრეთვე === * {{tl|წლები აზერბაიჯანში}} (განთავსებულია აზერბაიჯანის წლების სტატიების გვერდის ბოლოში) * {{tl|წლები აზიაში}} (განთავსებულია აზერბაიჯანის წლების სტატიების გვერდის ბოლოში) <includeonly> <!--კატეგორიები და ინტერვიკები ჩასვით აქ--> [[კატეგორია:აზერბაიჯანის თარგები]] </includeonly> nzqwo371mhjpuk1yju7996r37i74rf0 0 894632 5428179 2026-07-06T15:32:33Z Jaba1977 3604 გადამისამართება გვერდზე „[[აზერბაიჯანი]]“ 5428179 wikitext text/x-wiki #გადამისამართება [[აზერბაიჯანი]] ou12egmw5ugu6n4t2sv2geybkoh4f53 14 894633 5428196 2026-07-06T15:38:53Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:2020-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნე აზერბაიჯანში]] 5428196 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:2020-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ათწლეულები აზერბაიჯანში]] [[კატეგორია:XXI საუკუნე აზერბაიჯანში]] l9a4zo503ugmc44uy8f9t8d9hnka41z 15 894634 5428197 2026-07-06T15:39:15Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428197 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 10 894635 5428198 2026-07-06T15:49:28Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{ნავდაფა |სახელი = წლები სამხრეთ სუდანში |სურათი = |სურათი2 = |სათაური = [[სამხრეთი სუდანი|<span style="color:white;">წლები სამხრეთ სუდანში</span>]] | სიასტილი = | სათსტილი = background:{{ფერი|სამხრეთი სუდანი}} |... 5428198 wikitext text/x-wiki {{ნავდაფა |სახელი = წლები სამხრეთ სუდანში |სურათი = |სურათი2 = |სათაური = [[სამხრეთი სუდანი|<span style="color:white;">წლები სამხრეთ სუდანში</span>]] | სიასტილი = | სათსტილი = background:{{ფერი|სამხრეთი სუდანი}} | ჯგუფსტილი = background:{{ფერი|სამხრეთი სუდანი}} |სიაკლასი = hlist |ჯგუფი1= |სია1= * [[2011 წელი სამხრეთ სუდანში|2011]] * [[2012 წელი სამხრეთ სუდანში|2012]] * [[2013 წელი სამხრეთ სუდანში|2013]] * [[2014 წელი სამხრეთ სუდანში|2014]] * [[2015 წელი სამხრეთ სუდანში|2015]] * [[2016 წელი სამხრეთ სუდანში|2016]] * [[2017 წელი სამხრეთ სუდანში|2017]] * [[2018 წელი სამხრეთ სუდანში|2018]] * [[2019 წელი სამხრეთ სუდანში|2019]] * [[2020 წელი სამხრეთ სუდანში|2020]] * [[2021 წელი სამხრეთ სუდანში|2021]] * [[2022 წელი სამხრეთ სუდანში|2022]] * [[2023 წელი სამხრეთ სუდანში|2023]] * [[2024 წელი სამხრეთ სუდანში|2024]] * [[2025 წელი სამხრეთ სუდანში|2025]] * [[2026 წელი სამხრეთ სუდანში|2026]] }}<noinclude> {{collapsible option}} [[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის თარგები]] [[კატეგორია:წლების მიხედვით ქვეყნების სანავიგაციო დაფები|სამხრეთი სუდანი]] </noinclude> o8f7mfv23yrdab6tye7z6vkr7efk1s1 11 894636 5428199 2026-07-06T15:49:50Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428199 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 10 894637 5428200 2026-07-06T15:51:13Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: <includeonly>{{წლები რეგიონის მიხედვით | წელი = {{{1|}}} | რეგიონი = სამხრეთ სუდანში | error = '''Template:Year in South Sudan''': Parameter 1=''year'' required! | წელი_min = 1788 | სურათი = Flag of South Sudan.svg | სურათის_ზომა = 90px | იხილეთ_აგრეთვე = სამხრ... 5428200 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{წლები რეგიონის მიხედვით | წელი = {{{1|}}} | რეგიონი = სამხრეთ სუდანში | error = '''Template:Year in South Sudan''': Parameter 1=''year'' required! | წელი_min = 1788 | სურათი = Flag of South Sudan.svg | სურათის_ზომა = 90px | იხილეთ_აგრეთვე = [[სამხრეთ სუდანის ისტორია]] }}</includeonly><noinclude> {{Documentation}} <!--გთხოვთ ამ თარგის კატეგორიები ჩასვით ინფოს ქვეგვერდზე, მადლობა!--> </noinclude> lja5rsf7cuvezjjs18gqoqc28o4jh4t 11 894638 5428201 2026-07-06T15:51:23Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428201 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 10 894639 5428202 2026-07-06T15:52:44Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{Documentation subpage}} <!-- PLEASE ADD CATEGORIES AND INTERWIKIS AT THE BOTTOM OF THIS PAGE --> == გამოყენება == {{სამხრეთი სუდანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} {{tld|სამხრეთი სუდანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} ეს თარგი უნდა გამოჩნდეს ქვეყნის წლების გვ... 5428202 wikitext text/x-wiki {{Documentation subpage}} <!-- PLEASE ADD CATEGORIES AND INTERWIKIS AT THE BOTTOM OF THIS PAGE --> == გამოყენება == {{სამხრეთი სუდანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} {{tld|სამხრეთი სუდანი წლების მიხედვით|{{#time:Y}}}} ეს თარგი უნდა გამოჩნდეს ქვეყნის წლების გვერდების ზედა ნაწილში. შექმენი სანავიგაციო დაფა გვერდის მარჯვენა მხარეს, რომელიც ქვეყნის კონტექსტის შესაბამის ისტორიას და წლების სტატიებს დაუკავშირდება. === იხილეთ აგრეთვე === * {{tl|წლები სამხრეთ სუდანში}} (განთავსებულია სამხრეთ სუდანის წლების სტატიების გვერდის ბოლოში) * {{tl|წლები აფრიკაში}} (განთავსებულია სამხრეთ სუდანის წლების სტატიების გვერდის ბოლოში) <includeonly> <!--კატეგორიები და ინტერვიკები ჩასვით აქ--> [[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის თარგები]] </includeonly> 8k1bu82il93adzr7peiwk1992p537gj 0 894640 5428203 2026-07-06T15:53:11Z Jaba1977 3604 გადამისამართება გვერდზე „[[სამხრეთი სუდანი]]“ 5428203 wikitext text/x-wiki #გადამისამართება [[სამხრეთი სუდანი]] say6r1oo02a3s049w27mjihyp1surdp 0 894641 5428213 2026-07-06T16:01:55Z Lova-QR 175441 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5428213 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} tkc0cfvu4whmblguxdkt4mg53miaaoi 5428218 5428213 2026-07-06T16:05:48Z Lova-QR 175441 5428218 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} ტაცუკი ფუჯიმოტო (იაპონ.: 藤本 タツキ, ჰეპბერნი: Fujimoto Tatsuki; დაბადებული 1992 წლის 10 ოქტომბერს, ან 1993 წელს[a]) არის იაპონელი მანგაკა, რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით Fire Punch და Chainsaw Man. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, ან 1993 წელს,[a] ნიკაჰოში, აკიტას პრეფექტურაში, იაპონია.[5] მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა.[8] მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა ტოჰოკუს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, იამაგატაში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს.[9] ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard“ (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita), რომელიც ნომინირებული იყო Jump SQ. Monthly Award-ზე დეკემბერში[10][1] (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+).[11][6] ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „Seigi no Mikata“ (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის.[12] მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „Kami Hikōki“ (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“), რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს.[13] ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „Sasaki Stopped a Bullet“ (佐々木くんგა 銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa), რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს[14] (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე).[15] ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „Love is Blind“ (恋は盲目, Koi wa Mōmoku), რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში,[16][17] და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს.[18] მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „Shikaku“ (シカク), რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს;[19] „Mermaid Rhapsody“ (人魚ラプソდი, Ningyo Rapusodi), გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს;[20] და „Nayuta of the Prophecy“ (予言のナユタ, Yogen no Nayuta), რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს.[21] ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi), გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში Shōnen Jump+, სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე.[22][23][24] სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა.[25][26] ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „Woke-Up-as-a-Girl Syndrome“ (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) 2017 წლის 24 აპრილს[27] და ვან-შოტი „Sisters“ (妹の姉, Imōto no Ane) Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს.[28] ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man), იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე.[29][7] მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან[30][31] 2026 წლის 25 მარტამდე.[32] Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,[33] და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.[34][35][5] 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;[36] ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;[37] ხოლო მესამედ — 2023 წელს.[38] ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „5-Minute Stories: An Unexpected End“ (５分で読める驚愕のラストの物語, Gofun de Yomeru Kyōgaku no Rasuto no Monogatari), რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს.[39] ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.[40][41] ფუჯიმოტომ ვან-შოტი Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.[42][43] ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს.[44] Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.[45] ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man“ (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“), ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს.[46][47] მან დაასურათა რანობე „Chainsaw Man: Buddy Stories“ (チェンソーマン バディ・ストーリーズ, Chensō Man Badi Sutōrīzu),[48] რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.[49][47] ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა Dragon Ball-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს.[50][51] ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri).[52][53] ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს.[54] ილუსტრატორ ოტო ტოდასთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „Just Listen to the Song“ (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.[31] ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“.[55] მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ [ja],[56] 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და ტაკეში კიტანოს შემოქმედება.[57] მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: ჰიროაკი სამურამ,[55] ჰიდეკი არაიმ[56] და ცუტომუ ნიჰეიმ.[8] ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო.[58] ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *იუჯი კაკუ[59] *ოტო ტოდა [ja][60] *ტაცუია ენდო[61] *იუკინობუ ტაცუ[62] *ტოჰრუ კურამორი[63] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} 82w0durozdysbkxfu79gle37r411o8v 5428233 5428218 2026-07-06T16:28:15Z Lova-QR 175441 5428233 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} '''ტაცუკი ფუჯიმოტო''' (დ. [[10 ოქტომბერი]], [[1992]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით [[Fire Punch]] და [[Chainsaw Man]]. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, [[ნიკაჰო]]ში, [[აკიტა]]ს პრეფექტურაში, [[იაპონია]].[5] მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა.[8] მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა [[ტოჰოკუ]]ს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, [[იამაგატა]]ში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს.[9] ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „[[A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard]]“ , რომელიც ნომინირებული იყო [[Jump SQ.]] Monthly Award-ზე დეკემბერში[10][1] (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+).[11][6] ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „[[Seigi no Mikata]]“ 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის.[12] მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „[[Kami Hikōki]]“ , რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს.[13] ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „[[Sasaki Stopped a Bullet]]“ , რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს[14] (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე).[15] ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „[[Love is Blind]]“ , რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში,[16][17] და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს.[18] მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „[[Shikaku]]“ , რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს;[19] „[[Mermaid Rhapsody]]“ , გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს;[20] და „[[Nayuta of the Prophecy]]“ , რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს.[21] ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, [[Fire Punch]] , გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში [[Shōnen Jump+]], სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე.[22][23][24] სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა.[25][26] ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Woke-Up-as-a-Girl Syndrome]]“ 2017 წლის 24 აპრილს[27] და ვან-შოტი „[[Sisters]]“ Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს.[28] ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, [[Chainsaw Man]] , იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე.[29][7] მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან[30][31] 2026 წლის 25 მარტამდე.[32] Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,[33] და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.[34][35][5] 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;[36] ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;[37] ხოლო მესამედ — 2023 წელს.[38] ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „[[5-Minute Stories: An Unexpected End]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს.[39] ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.[40][41] ფუჯიმოტომ ვან-შოტი [[„Look Back“]] გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.[42][43] ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს.[44] Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.[45] ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „[[Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man]]“ , ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს.[46][47] მან დაასურათა რანობე „[[Chainsaw Man: Buddy Stories]]“ ,[48] რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.[49][47] ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა [[Dragon Ball]]-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს.[50][51] ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი [[„Goodbye, Eri“]] .[52][53] ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს.[54] ილუსტრატორ [[ოტო ტოდა]]სთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Just Listen to the Song]]“ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.[31] ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“.[55] მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ [ja],[56] 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და [[ტაკეში კიტანო]]ს შემოქმედება.[57] მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: [[ჰიროაკი სამურა]]მ,[55] [[ჰიდეკი არაი]]მ[56] და [[ცუტომუ ნიჰეი]]მ.[8] ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო.[58] ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *[[იუჯი კაკუ]][59] *[[ოტო ტოდა]] [ja][60] *[[ტაცუია ენდო]][61] *[[იუკინობუ ტაცუ]][62] *[[ტოჰრუ კურამორი]][63] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} 32sv8jyv3hlhd4u3yljw5cmbsvb17y5 5428238 5428233 2026-07-06T16:50:25Z Lova-QR 175441 5428238 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} '''ტაცუკი ფუჯიმოტო''' (დ. [[10 ოქტომბერი]], [[1992]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით [[Fire Punch]] და [[Chainsaw Man]]. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, [[ნიკაჰო]]ში, [[აკიტა]]ს პრეფექტურაში, [[იაპონია]].<ref name="Shogakukan66thMA"/> მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [5]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [5]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 20, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201220042801/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|url-status=live}}</ref> მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა [[ტოჰოკუ]]ს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, [[იამაგატა]]ში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本 タツキ|url=https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|publisher=[[Tohoku University of Art and Design]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109191724/https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|url-status=dead}}</ref> ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „[[A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard]]“ , რომელიც ნომინირებული იყო [[Jump SQ.]] Monthly Award-ზე დეკემბერში<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=886778752637599745|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生が17歳の時に初めて描いて投稿した漫画が特別コメンタリー付で期間限定公開！若き才能の爆発です。この後多数の読切を経て『ファイアパンチ』の連載にたどり着くのに、約6年。長いようで短い感覚です/林https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|date=July 16, 2017|language=ja|archive-date=May 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526051011/https://twitter.com/jump_sq/status/886778752637599745|url-status=live}}</ref><ref name="JumpRookie">{{cite web|script-title=ja:【第66回】担当作家 藤本タツキ先生Q&A！|trans-title=[66] Writer Tatsuki Fujimoto Q&A|url=https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|website=Jump Rookie!|publisher=[[Shueisha]]|date=July 2, 2020|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=July 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200702020818/https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+).<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=886904510651580416|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ、初投稿の衝撃作！！『庭には二羽ニワトリがいた。』更新 才能が爆発する幻の特別読切！！|date=July 17, 2017|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718230258/https://twitter.com/shonenjump_plus/status/886904510651580416|url-status=live}}</ref><ref name="Niwa">{{cite web|script-title=ja:[特別読切6]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 20, 2021|language=ja|archive-date=July 17, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170717075019/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „[[Seigi no Mikata]]“ 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის.<ref>{{cite web|script-title=ja:第10回SupremeComic大賞seasonII|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130109040853/http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|url-status=dead}}</ref> მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „[[Kami Hikōki]]“ , რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第3回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112134448/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „[[Sasaki Stopped a Bullet]]“ , რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第5回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210113111410/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე).<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=742211991838851072|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生のデビュー前の受賞作！『佐々木くんが銃弾止めた』本日ジャンプ＋にて公開！担当としては本作で藤本君読切デビューだ！って意気込んでいた作品です/林↓ http://shonenjump.com/p/?cid=SHSA_JP01PLUS00004359_57|date=June 13, 2016|language=ja|archive-date=August 30, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210830031527/https://twitter.com/jump_sq/status/742211991838851072|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „[[Love is Blind]]“ , რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ|url=https://natalie.mu/comic/artist/98667|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 14, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201214213704/https://natalie.mu/comic/artist/98667|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第9回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 11, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210111114141/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|url-status=live}}</ref> და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.19 Vol.13 2014年5月号|url=https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|website=Neowing|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191203010711/https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|url-status=live}}</ref> მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „[[Shikaku]]“ , რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს;<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=479898307443957762|script-title=ja:発売中のジャンプSQ.19に鬼才、藤本タツキ先生の新作『シカク』掲載中…！担当編集としても衝撃を覚えた読切です…！是非ご一読を…！この導入に引き込まれました！！！/L|date=June 20, 2014|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109144500/https://twitter.com/jump_sq/status/479898307443957762|url-status=live}}</ref> „[[Mermaid Rhapsody]]“ , გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს;<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプＳＱ．（ジャンプスクエア）増刊 （２０１５年１月号）|url=https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159|website=[[Books Kinokuniya|Kinokuniya]]|access-date=August 9, 2021|language=ja|archive-date=August 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210809180248/https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159}}</ref> და „[[Nayuta of the Prophecy]]“ , რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.8月号 7月4日|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=June 27, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150627040153/http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|url-status=dead}}</ref> ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, [[Fire Punch]] , გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში [[Shōnen Jump+]], სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:飢餓に悩む世界で少年が取った行動は…ジャンプ＋新連載「ファイアパンチ」|url=http://natalie.mu/comic/news/183985|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=April 18, 2016|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190518134855/https://natalie.mu/comic/news/183985|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:[83話]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|website=Shōnen Jump+|publisher=[[Shueisha]]|date=January 1, 2018|access-date=June 24, 2020|language=ja|archive-date=December 31, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171231205021/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Ressler|first=Karen|title=Shonen Jump Magazine Launches 3 New Manga in December|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|website=[[Anime News Network]]|date=November 25, 2018|access-date=September 14, 2019|quote=Fujimoto launched ''Fire Punch'' on Shueisha's ''Shonen Jump+'' website and app in April 2016, and ended it on January 1.|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160935/https://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|url-status=live}}</ref> სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა.<ref name="FPvol1jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 1|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=December 23, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223044118/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|url-status=live}}</ref><ref name="FPvol8jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 8|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 10, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190510102511/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Woke-Up-as-a-Girl Syndrome]]“ 2017 წლის 24 აპრილს<ref>{{cite web|script-title=ja:[特別読切5]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=April 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170423163138/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|url-status=live}}</ref> და ვან-შოტი „[[Sisters]]“ Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:マイナーな四国妖怪が通う学校を舞台にした学園コメディがSQ.で|url=https://natalie.mu/comic/news/280653|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=May 2, 2018|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112124136/https://natalie.mu/comic/news/280653|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, [[Chainsaw Man]] , იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:「ファイアパンチ」の藤本タツキが描くダークヒーロー譚、ジャンプで始動|url=https://natalie.mu/comic/news/310548|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2018|access-date=July 8, 2020|language=ja|archive-date=December 7, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201207214552/https://natalie.mu/comic/news/310548|url-status=live}}</ref><ref name="Oricon">{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第1部完結、第2部がジャンプ+に掲載へ TVアニメ化など新情報続々|url=https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|website=[[Oricon News]]|date=December 14, 2020|access-date=December 13, 2020|language=ja|archive-date=December 13, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201213222330/https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|url-status=live}}</ref> მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან<ref name="2nd-part">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Ends '1st Part,' '2nd Part' to Serialize on Shonen Jump+|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|website=[[Anime News Network]]|date=December 13, 2020|access-date=December 13, 2020|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160917/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|url-status=live}}</ref><ref name="futsu">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga's 2nd Part Launches on Shonen Jump+ on July 13|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|website=[[Anime News Network]]|date=June 20, 2022|access-date=June 20, 2022|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620105920/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|url-status=live}}</ref> 2026 წლის 25 მარტამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第2部完結 コミックス完結24巻は6月4日発売|url=https://www.oricon.co.jp/news/2444396/full/|website=[[Oricon News]]|date=March 25, 2026|access-date=March 25, 2026|language=ja|archive-date=March 25, 2026|archive-url=https://megalodon.jp/2026-0325-0010-57/https://www.oricon.co.jp:443/news/2444396/full/|url-status=live}}</ref> Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=''Chainsaw Man'', ''Onna no Sono no Hoshi'' Manga Top ''Kono Manga ga Sugoi!'' 2021 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|website=[[Anime News Network]]|date=December 9, 2020|access-date=February 11, 2021|archive-date=December 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201210020728/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|url-status=live}}</ref> და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.<ref>{{cite web|last=Mateo|first=Alex|title=Chainsaw Man, Teasing Master Takagi-san, Dead Dead Demon's Dededede Destruction, More Win 66th Shogakukan Manga Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|website=[[Anime News Network]]|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|archive-date=February 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226224901/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:第66回小学館漫画賞に「デデデデ」「チェンソーマン」「ショコラの魔法」など|url=https://natalie.mu/comic/news/413080|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|language=ja|archive-date=August 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210819174947/https://natalie.mu/comic/news/413080|url-status=live}}</ref><ref name="Shogakukan66thMA">{{cite web|script-title=ja:第66回 小学館漫画賞が 決定いたしました!!|trans-title=66th Shogakukan Manga Award – It has been decided!!|url=https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf|publisher=[[Shogakukan]]|access-date=September 9, 2021|language=ja|archive-date=January 28, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128101106/https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf}}</ref> 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;<ref>{{cite web|last=Sands|first=Rich|title='WandaVision', 'The Magic Fish', &, Chainsaw Man' Win Big at Harvey Awards at NYCC|url=https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|website=[[Syfy Wire]]|date=October 8, 2021|access-date=October 9, 2021|archive-date=October 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211009040446/https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|url-status=live}}</ref> ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Tatsuki Fujimoto's Chainsaw Man Manga Wins Harvey Award for Best Manga for 2nd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|website=[[Anime News Network]]|date=October 8, 2022|access-date=October 10, 2022|archive-date=October 8, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221008053141/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|url-status=live}}</ref> ხოლო მესამედ — 2023 წელს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Wins Best Manga Harvey Award for 3rd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|website=[[Anime News Network]]|date=October 14, 2023|access-date=October 17, 2023|archive-date=October 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014083529/https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „[[5-Minute Stories: An Unexpected End]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:５分で読める驚愕のラストの物語|url=https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|website=[[Jump (magazine line)#Jump J-Books|Jump J-Books]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=February 10, 2021|language=ja|archive-date=February 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210210052622/https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=1361283099401744386|script-title=ja:新漫画賞 #ミリオンタッグ 挑戦者募集中！番組内の最終選考審査員になんと・・・藤本タツキ先生(『チェンソーマン』)のゲスト参加が決定！！！|date=February 15, 2021|language=ja}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Shonen Jump+ Gets Reality Show to Find 'Next Star Manga Creator'|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|website=[[Anime News Network]]|date=June 25, 2021|access-date=June 25, 2021|archive-date=June 25, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625060340/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ ვან-შოტი [[„Look Back“]] გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:『チェンソーマン』作者、久々の新作読切公開 143ページの長編で話題「天才」「面白い!」|url=https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|website=[[Oricon News]]|date=July 19, 2021|access-date=July 19, 2021|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718160042/https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Hazra|first=Adriana|title=Viz Media, Manga Plus Publish Chainsaw Man Author's New 140-Page 1-Shot in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|website=[[Anime News Network]]|date=July 20, 2021|access-date=July 20, 2021|archive-date=July 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210720143900/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ルックバック|url=https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=July 21, 2021|language=ja|archive-date=July 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210721015228/https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|url-status=live}}</ref> Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Look Back, Umi ga Hashiru Endroll Manga Top Kono Manga ga Sugoi! 2022 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|website=[[Anime News Network]]|date=December 6, 2021|access-date=January 6, 2022|archive-date=December 7, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211207042709/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „[[Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man]]“ , ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ初の短編集発売、作品を作者＆担当で振り返る小冊子当たるキャンペーンも|url=https://natalie.mu/comic/news/447861|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=October 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031138/https://natalie.mu/comic/news/447861|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel">{{cite web|script-title=ja:「チェンソーマン」初の小説版発売、「藤本タツキ短編集 22-26」も|url=https://natalie.mu/comic/news/452063|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=November 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031136/https://natalie.mu/comic/news/452063|url-status=live}}</ref> მან დაასურათა რანობე „[[Chainsaw Man: Buddy Stories]]“ ,<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1434759156787925001|script-title=ja:『チェンソーマン』初小説が11月4日発売決定❗️ デンジ&パワー、姫野&アキ、岸辺&クァンシ達の知られざる物語。カバー・作中カットは藤本タツキ描き下ろし✨ 必読の小説オリジナルストーリー‼️『チェンソーマン バディ・ストーリーズ』 （原作:藤本タツキ 小説:菱川さかく）是非に、ご予約を✨📚|date=September 6, 2021|language=ja}}</ref> რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Gets Novel on November 4|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|website=[[Anime News Network]]|date=September 6, 2021|access-date=September 6, 2021|archive-date=September 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210906083816/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel"/> ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა [[Dragon Ball]]-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプで鬼滅の刃を大特集、隊士たちの故郷や大正時代の暮らしを紹介|url=https://natalie.mu/comic/news/456135|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2021|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211203170722/https://natalie.mu/comic/news/456135|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプ1月号は12/3[金]発売!|url=https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|website=[[Saikyō Jump]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 4, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211204180315/https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი [[„Goodbye, Eri“]] .<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man's Tatsuki Fujimoto to Release New 200-Page 1-Shot on April 11|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|website=[[Anime News Network]]|date=April 4, 2022|access-date=April 4, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020809/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Viz Media, Manga Plus Publish Tatsuki Fujimoto's 'Goodbye, Eri' 1-Shot Manga in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|website=[[Anime News Network]]|date=April 10, 2022|access-date=April 10, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020639/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:さよなら絵梨|url=https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=June 20, 2022|language=ja|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620112957/https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|url-status=live}}</ref> ილუსტრატორ [[ოტო ტოდა]]სთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Just Listen to the Song]]“ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.<ref name="futsu"/> ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1"/> მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ <ref name="KonoManga1"/>,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2/2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=November 15, 2022|language=ja|archive-date=September 29, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220929070558/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და [[ტაკეში კიტანო]]ს შემოქმედება.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [1]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [1]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 28, 2022|language=ja|archive-date=August 12, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812200642/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|url-status=live}}</ref> მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: [[ჰიროაკი სამურა]]მ,<ref name="KonoManga1">{{cite web|script-title=ja:【インタビュー】藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=January 9, 2022|language=ja|archive-date=October 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211019113710/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> [[ჰიდეკი არაი]]მ და [[ცუტომუ ნიჰეი]]მ.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5"/> ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო.<ref>{{cite web|author=Anais|script-title=ja:『呪術廻戦』『チェンソーマン』　映画好き作者が産むヒット作が提示する“引用”の重要性|url=https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|website={{ill|Real Sound (website)|lt=Real Sound|ja|リアルサウンド}}|publisher=Blueprint Co., Ltd|access-date=October 28, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20240412140119/https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|archive-date=April 12, 2024|language=ja|date=January 9, 2021|url-status=live}}</ref> ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *[[იუჯი კაკუ]]<ref>{{cite web|title=Tatsuki Fujimoto, from his unique perspective analyzes the peculiar characters from Hell’s Paradise: Jigokuraku!|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=June 20, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230620220929/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|url-status=live}}</ref> *[[ოტო ტოდა]]<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref><ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref> *[[ტაცუია ენდო]]<ref>{{cite web|title="The Making of a Jump Manga!" Vol. 7 – Spy × Family|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=December 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201202090258/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|url-status=live}}</ref> *[[იუკინობუ ტაცუ]]<ref>{{cite web|title=Une date pour la sortie française du manga Dandadan|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|website=Manga News|access-date=May 4, 2024|language=fr|date=April 26, 2022|archive-date=April 19, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230419021958/https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|url-status=live}}</ref> *[[ტოჰრუ კურამორი]]<ref>{{cite web|last=Zamora|first=Zach|title=Chainsaw Man and Dandadan Creators Team Up to Recommend a New Manga, So You Best Pick It Up ASAP|url=https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|website=[[Screen Rant]]|access-date=February 18, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250108160652/https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|archive-date=January 8, 2025|date=January 6, 2025|url-status=live}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} hhfm7l42h4i6mhmph487i400spkk1ka 5428239 5428238 2026-07-06T16:50:41Z Lova-QR 175441 5428239 wikitext text/x-wiki '''ტაცუკი ფუჯიმოტო''' (დ. [[10 ოქტომბერი]], [[1992]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით [[Fire Punch]] და [[Chainsaw Man]]. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, [[ნიკაჰო]]ში, [[აკიტა]]ს პრეფექტურაში, [[იაპონია]].<ref name="Shogakukan66thMA"/> მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [5]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [5]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 20, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201220042801/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|url-status=live}}</ref> მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა [[ტოჰოკუ]]ს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, [[იამაგატა]]ში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本 タツキ|url=https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|publisher=[[Tohoku University of Art and Design]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109191724/https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|url-status=dead}}</ref> ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „[[A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard]]“ , რომელიც ნომინირებული იყო [[Jump SQ.]] Monthly Award-ზე დეკემბერში<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=886778752637599745|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生が17歳の時に初めて描いて投稿した漫画が特別コメンタリー付で期間限定公開！若き才能の爆発です。この後多数の読切を経て『ファイアパンチ』の連載にたどり着くのに、約6年。長いようで短い感覚です/林https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|date=July 16, 2017|language=ja|archive-date=May 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526051011/https://twitter.com/jump_sq/status/886778752637599745|url-status=live}}</ref><ref name="JumpRookie">{{cite web|script-title=ja:【第66回】担当作家 藤本タツキ先生Q&A！|trans-title=[66] Writer Tatsuki Fujimoto Q&A|url=https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|website=Jump Rookie!|publisher=[[Shueisha]]|date=July 2, 2020|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=July 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200702020818/https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+).<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=886904510651580416|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ、初投稿の衝撃作！！『庭には二羽ニワトリがいた。』更新 才能が爆発する幻の特別読切！！|date=July 17, 2017|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718230258/https://twitter.com/shonenjump_plus/status/886904510651580416|url-status=live}}</ref><ref name="Niwa">{{cite web|script-title=ja:[特別読切6]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 20, 2021|language=ja|archive-date=July 17, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170717075019/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „[[Seigi no Mikata]]“ 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის.<ref>{{cite web|script-title=ja:第10回SupremeComic大賞seasonII|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130109040853/http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|url-status=dead}}</ref> მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „[[Kami Hikōki]]“ , რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第3回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112134448/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „[[Sasaki Stopped a Bullet]]“ , რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第5回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210113111410/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე).<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=742211991838851072|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生のデビュー前の受賞作！『佐々木くんが銃弾止めた』本日ジャンプ＋にて公開！担当としては本作で藤本君読切デビューだ！って意気込んでいた作品です/林↓ http://shonenjump.com/p/?cid=SHSA_JP01PLUS00004359_57|date=June 13, 2016|language=ja|archive-date=August 30, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210830031527/https://twitter.com/jump_sq/status/742211991838851072|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „[[Love is Blind]]“ , რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ|url=https://natalie.mu/comic/artist/98667|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 14, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201214213704/https://natalie.mu/comic/artist/98667|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第9回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 11, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210111114141/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|url-status=live}}</ref> და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.19 Vol.13 2014年5月号|url=https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|website=Neowing|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191203010711/https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|url-status=live}}</ref> მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „[[Shikaku]]“ , რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს;<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=479898307443957762|script-title=ja:発売中のジャンプSQ.19に鬼才、藤本タツキ先生の新作『シカク』掲載中…！担当編集としても衝撃を覚えた読切です…！是非ご一読を…！この導入に引き込まれました！！！/L|date=June 20, 2014|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109144500/https://twitter.com/jump_sq/status/479898307443957762|url-status=live}}</ref> „[[Mermaid Rhapsody]]“ , გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს;<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプＳＱ．（ジャンプスクエア）増刊 （２０１５年１月号）|url=https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159|website=[[Books Kinokuniya|Kinokuniya]]|access-date=August 9, 2021|language=ja|archive-date=August 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210809180248/https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159}}</ref> და „[[Nayuta of the Prophecy]]“ , რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.8月号 7月4日|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=June 27, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150627040153/http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|url-status=dead}}</ref> ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, [[Fire Punch]] , გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში [[Shōnen Jump+]], სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:飢餓に悩む世界で少年が取った行動は…ジャンプ＋新連載「ファイアパンチ」|url=http://natalie.mu/comic/news/183985|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=April 18, 2016|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190518134855/https://natalie.mu/comic/news/183985|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:[83話]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|website=Shōnen Jump+|publisher=[[Shueisha]]|date=January 1, 2018|access-date=June 24, 2020|language=ja|archive-date=December 31, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171231205021/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Ressler|first=Karen|title=Shonen Jump Magazine Launches 3 New Manga in December|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|website=[[Anime News Network]]|date=November 25, 2018|access-date=September 14, 2019|quote=Fujimoto launched ''Fire Punch'' on Shueisha's ''Shonen Jump+'' website and app in April 2016, and ended it on January 1.|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160935/https://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|url-status=live}}</ref> სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა.<ref name="FPvol1jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 1|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=December 23, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223044118/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|url-status=live}}</ref><ref name="FPvol8jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 8|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 10, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190510102511/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Woke-Up-as-a-Girl Syndrome]]“ 2017 წლის 24 აპრილს<ref>{{cite web|script-title=ja:[特別読切5]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=April 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170423163138/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|url-status=live}}</ref> და ვან-შოტი „[[Sisters]]“ Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:マイナーな四国妖怪が通う学校を舞台にした学園コメディがSQ.で|url=https://natalie.mu/comic/news/280653|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=May 2, 2018|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112124136/https://natalie.mu/comic/news/280653|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, [[Chainsaw Man]] , იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:「ファイアパンチ」の藤本タツキが描くダークヒーロー譚、ジャンプで始動|url=https://natalie.mu/comic/news/310548|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2018|access-date=July 8, 2020|language=ja|archive-date=December 7, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201207214552/https://natalie.mu/comic/news/310548|url-status=live}}</ref><ref name="Oricon">{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第1部完結、第2部がジャンプ+に掲載へ TVアニメ化など新情報続々|url=https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|website=[[Oricon News]]|date=December 14, 2020|access-date=December 13, 2020|language=ja|archive-date=December 13, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201213222330/https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|url-status=live}}</ref> მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან<ref name="2nd-part">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Ends '1st Part,' '2nd Part' to Serialize on Shonen Jump+|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|website=[[Anime News Network]]|date=December 13, 2020|access-date=December 13, 2020|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160917/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|url-status=live}}</ref><ref name="futsu">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga's 2nd Part Launches on Shonen Jump+ on July 13|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|website=[[Anime News Network]]|date=June 20, 2022|access-date=June 20, 2022|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620105920/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|url-status=live}}</ref> 2026 წლის 25 მარტამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第2部完結 コミックス完結24巻は6月4日発売|url=https://www.oricon.co.jp/news/2444396/full/|website=[[Oricon News]]|date=March 25, 2026|access-date=March 25, 2026|language=ja|archive-date=March 25, 2026|archive-url=https://megalodon.jp/2026-0325-0010-57/https://www.oricon.co.jp:443/news/2444396/full/|url-status=live}}</ref> Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=''Chainsaw Man'', ''Onna no Sono no Hoshi'' Manga Top ''Kono Manga ga Sugoi!'' 2021 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|website=[[Anime News Network]]|date=December 9, 2020|access-date=February 11, 2021|archive-date=December 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201210020728/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|url-status=live}}</ref> და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.<ref>{{cite web|last=Mateo|first=Alex|title=Chainsaw Man, Teasing Master Takagi-san, Dead Dead Demon's Dededede Destruction, More Win 66th Shogakukan Manga Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|website=[[Anime News Network]]|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|archive-date=February 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226224901/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:第66回小学館漫画賞に「デデデデ」「チェンソーマン」「ショコラの魔法」など|url=https://natalie.mu/comic/news/413080|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|language=ja|archive-date=August 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210819174947/https://natalie.mu/comic/news/413080|url-status=live}}</ref><ref name="Shogakukan66thMA">{{cite web|script-title=ja:第66回 小学館漫画賞が 決定いたしました!!|trans-title=66th Shogakukan Manga Award – It has been decided!!|url=https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf|publisher=[[Shogakukan]]|access-date=September 9, 2021|language=ja|archive-date=January 28, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128101106/https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf}}</ref> 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;<ref>{{cite web|last=Sands|first=Rich|title='WandaVision', 'The Magic Fish', &, Chainsaw Man' Win Big at Harvey Awards at NYCC|url=https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|website=[[Syfy Wire]]|date=October 8, 2021|access-date=October 9, 2021|archive-date=October 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211009040446/https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|url-status=live}}</ref> ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Tatsuki Fujimoto's Chainsaw Man Manga Wins Harvey Award for Best Manga for 2nd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|website=[[Anime News Network]]|date=October 8, 2022|access-date=October 10, 2022|archive-date=October 8, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221008053141/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|url-status=live}}</ref> ხოლო მესამედ — 2023 წელს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Wins Best Manga Harvey Award for 3rd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|website=[[Anime News Network]]|date=October 14, 2023|access-date=October 17, 2023|archive-date=October 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014083529/https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „[[5-Minute Stories: An Unexpected End]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:５分で読める驚愕のラストの物語|url=https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|website=[[Jump (magazine line)#Jump J-Books|Jump J-Books]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=February 10, 2021|language=ja|archive-date=February 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210210052622/https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=1361283099401744386|script-title=ja:新漫画賞 #ミリオンタッグ 挑戦者募集中！番組内の最終選考審査員になんと・・・藤本タツキ先生(『チェンソーマン』)のゲスト参加が決定！！！|date=February 15, 2021|language=ja}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Shonen Jump+ Gets Reality Show to Find 'Next Star Manga Creator'|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|website=[[Anime News Network]]|date=June 25, 2021|access-date=June 25, 2021|archive-date=June 25, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625060340/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ ვან-შოტი [[„Look Back“]] გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:『チェンソーマン』作者、久々の新作読切公開 143ページの長編で話題「天才」「面白い!」|url=https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|website=[[Oricon News]]|date=July 19, 2021|access-date=July 19, 2021|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718160042/https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Hazra|first=Adriana|title=Viz Media, Manga Plus Publish Chainsaw Man Author's New 140-Page 1-Shot in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|website=[[Anime News Network]]|date=July 20, 2021|access-date=July 20, 2021|archive-date=July 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210720143900/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ルックバック|url=https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=July 21, 2021|language=ja|archive-date=July 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210721015228/https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|url-status=live}}</ref> Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Look Back, Umi ga Hashiru Endroll Manga Top Kono Manga ga Sugoi! 2022 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|website=[[Anime News Network]]|date=December 6, 2021|access-date=January 6, 2022|archive-date=December 7, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211207042709/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „[[Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man]]“ , ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ初の短編集発売、作品を作者＆担当で振り返る小冊子当たるキャンペーンも|url=https://natalie.mu/comic/news/447861|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=October 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031138/https://natalie.mu/comic/news/447861|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel">{{cite web|script-title=ja:「チェンソーマン」初の小説版発売、「藤本タツキ短編集 22-26」も|url=https://natalie.mu/comic/news/452063|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=November 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031136/https://natalie.mu/comic/news/452063|url-status=live}}</ref> მან დაასურათა რანობე „[[Chainsaw Man: Buddy Stories]]“ ,<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1434759156787925001|script-title=ja:『チェンソーマン』初小説が11月4日発売決定❗️ デンジ&パワー、姫野&アキ、岸辺&クァンシ達の知られざる物語。カバー・作中カットは藤本タツキ描き下ろし✨ 必読の小説オリジナルストーリー‼️『チェンソーマン バディ・ストーリーズ』 （原作:藤本タツキ 小説:菱川さかく）是非に、ご予約を✨📚|date=September 6, 2021|language=ja}}</ref> რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Gets Novel on November 4|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|website=[[Anime News Network]]|date=September 6, 2021|access-date=September 6, 2021|archive-date=September 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210906083816/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel"/> ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა [[Dragon Ball]]-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプで鬼滅の刃を大特集、隊士たちの故郷や大正時代の暮らしを紹介|url=https://natalie.mu/comic/news/456135|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2021|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211203170722/https://natalie.mu/comic/news/456135|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプ1月号は12/3[金]発売!|url=https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|website=[[Saikyō Jump]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 4, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211204180315/https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი [[„Goodbye, Eri“]] .<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man's Tatsuki Fujimoto to Release New 200-Page 1-Shot on April 11|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|website=[[Anime News Network]]|date=April 4, 2022|access-date=April 4, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020809/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Viz Media, Manga Plus Publish Tatsuki Fujimoto's 'Goodbye, Eri' 1-Shot Manga in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|website=[[Anime News Network]]|date=April 10, 2022|access-date=April 10, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020639/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:さよなら絵梨|url=https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=June 20, 2022|language=ja|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620112957/https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|url-status=live}}</ref> ილუსტრატორ [[ოტო ტოდა]]სთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Just Listen to the Song]]“ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.<ref name="futsu"/> ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1"/> მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ <ref name="KonoManga1"/>,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2/2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=November 15, 2022|language=ja|archive-date=September 29, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220929070558/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და [[ტაკეში კიტანო]]ს შემოქმედება.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [1]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [1]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 28, 2022|language=ja|archive-date=August 12, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812200642/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|url-status=live}}</ref> მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: [[ჰიროაკი სამურა]]მ,<ref name="KonoManga1">{{cite web|script-title=ja:【インタビュー】藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=January 9, 2022|language=ja|archive-date=October 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211019113710/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> [[ჰიდეკი არაი]]მ და [[ცუტომუ ნიჰეი]]მ.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5"/> ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო.<ref>{{cite web|author=Anais|script-title=ja:『呪術廻戦』『チェンソーマン』　映画好き作者が産むヒット作が提示する“引用”の重要性|url=https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|website={{ill|Real Sound (website)|lt=Real Sound|ja|リアルサウンド}}|publisher=Blueprint Co., Ltd|access-date=October 28, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20240412140119/https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|archive-date=April 12, 2024|language=ja|date=January 9, 2021|url-status=live}}</ref> ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *[[იუჯი კაკუ]]<ref>{{cite web|title=Tatsuki Fujimoto, from his unique perspective analyzes the peculiar characters from Hell’s Paradise: Jigokuraku!|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=June 20, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230620220929/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|url-status=live}}</ref> *[[ოტო ტოდა]]<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref><ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref> *[[ტაცუია ენდო]]<ref>{{cite web|title="The Making of a Jump Manga!" Vol. 7 – Spy × Family|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=December 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201202090258/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|url-status=live}}</ref> *[[იუკინობუ ტაცუ]]<ref>{{cite web|title=Une date pour la sortie française du manga Dandadan|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|website=Manga News|access-date=May 4, 2024|language=fr|date=April 26, 2022|archive-date=April 19, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230419021958/https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|url-status=live}}</ref> *[[ტოჰრუ კურამორი]]<ref>{{cite web|last=Zamora|first=Zach|title=Chainsaw Man and Dandadan Creators Team Up to Recommend a New Manga, So You Best Pick It Up ASAP|url=https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|website=[[Screen Rant]]|access-date=February 18, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250108160652/https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|archive-date=January 8, 2025|date=January 6, 2025|url-status=live}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} mysoe0jeszekgbfkx7gh3csmgpd2exz 5428241 5428239 2026-07-06T16:51:03Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428241 wikitext text/x-wiki '''ტაცუკი ფუჯიმოტო''' (დ. [[10 ოქტომბერი]], [[1992]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით [[Fire Punch]] და [[Chainsaw Man]]. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, [[ნიკაჰო]]ში, [[აკიტა]]ს პრეფექტურაში, [[იაპონია]].<ref name="Shogakukan66thMA"/> მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [5]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [5]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 20, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201220042801/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|url-status=live}}</ref> მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა [[ტოჰოკუ]]ს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, [[იამაგატა]]ში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本 タツキ|url=https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|publisher=[[Tohoku University of Art and Design]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109191724/https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|url-status=dead}}</ref> ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „[[A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard]]“ , რომელიც ნომინირებული იყო [[Jump SQ.]] Monthly Award-ზე დეკემბერში<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=886778752637599745|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生が17歳の時に初めて描いて投稿した漫画が特別コメンタリー付で期間限定公開！若き才能の爆発です。この後多数の読切を経て『ファイアパンチ』の連載にたどり着くのに、約6年。長いようで短い感覚です/林https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|date=July 16, 2017|language=ja|archive-date=May 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526051011/https://twitter.com/jump_sq/status/886778752637599745|url-status=live}}</ref><ref name="JumpRookie">{{cite web|script-title=ja:【第66回】担当作家 藤本タツキ先生Q&A！|trans-title=[66] Writer Tatsuki Fujimoto Q&A|url=https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|website=Jump Rookie!|publisher=[[Shueisha]]|date=July 2, 2020|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=July 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200702020818/https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+).<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=886904510651580416|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ、初投稿の衝撃作！！『庭には二羽ニワトリがいた。』更新 才能が爆発する幻の特別読切！！|date=July 17, 2017|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718230258/https://twitter.com/shonenjump_plus/status/886904510651580416|url-status=live}}</ref><ref name="Niwa">{{cite web|script-title=ja:[特別読切6]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 20, 2021|language=ja|archive-date=July 17, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170717075019/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „[[Seigi no Mikata]]“ 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის.<ref>{{cite web|script-title=ja:第10回SupremeComic大賞seasonII|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130109040853/http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|url-status=dead}}</ref> მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „[[Kami Hikōki]]“ , რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第3回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112134448/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „[[Sasaki Stopped a Bullet]]“ , რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第5回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210113111410/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე).<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=742211991838851072|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生のデビュー前の受賞作！『佐々木くんが銃弾止めた』本日ジャンプ＋にて公開！担当としては本作で藤本君読切デビューだ！って意気込んでいた作品です/林↓ http://shonenjump.com/p/?cid=SHSA_JP01PLUS00004359_57|date=June 13, 2016|language=ja|archive-date=August 30, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210830031527/https://twitter.com/jump_sq/status/742211991838851072|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „[[Love is Blind]]“ , რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ|url=https://natalie.mu/comic/artist/98667|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 14, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201214213704/https://natalie.mu/comic/artist/98667|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第9回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 11, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210111114141/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|url-status=live}}</ref> და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.19 Vol.13 2014年5月号|url=https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|website=Neowing|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191203010711/https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|url-status=live}}</ref> მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „[[Shikaku]]“ , რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს;<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=479898307443957762|script-title=ja:発売中のジャンプSQ.19に鬼才、藤本タツキ先生の新作『シカク』掲載中…！担当編集としても衝撃を覚えた読切です…！是非ご一読を…！この導入に引き込まれました！！！/L|date=June 20, 2014|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109144500/https://twitter.com/jump_sq/status/479898307443957762|url-status=live}}</ref> „[[Mermaid Rhapsody]]“ , გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს;<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプＳＱ．（ジャンプスクエア）増刊 （２０１５年１月号）|url=https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159|website=[[Books Kinokuniya|Kinokuniya]]|access-date=August 9, 2021|language=ja|archive-date=August 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210809180248/https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159}}</ref> და „[[Nayuta of the Prophecy]]“ , რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.8月号 7月4日|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=June 27, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150627040153/http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|url-status=dead}}</ref> ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, [[Fire Punch]] , გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში [[Shōnen Jump+]], სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:飢餓に悩む世界で少年が取った行動は…ジャンプ＋新連載「ファイアパンチ」|url=http://natalie.mu/comic/news/183985|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=April 18, 2016|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190518134855/https://natalie.mu/comic/news/183985|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:[83話]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|website=Shōnen Jump+|publisher=[[Shueisha]]|date=January 1, 2018|access-date=June 24, 2020|language=ja|archive-date=December 31, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171231205021/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Ressler|first=Karen|title=Shonen Jump Magazine Launches 3 New Manga in December|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|website=[[Anime News Network]]|date=November 25, 2018|access-date=September 14, 2019|quote=Fujimoto launched ''Fire Punch'' on Shueisha's ''Shonen Jump+'' website and app in April 2016, and ended it on January 1.|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160935/https://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|url-status=live}}</ref> სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა.<ref name="FPvol1jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 1|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=December 23, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223044118/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|url-status=live}}</ref><ref name="FPvol8jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 8|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 10, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190510102511/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Woke-Up-as-a-Girl Syndrome]]“ 2017 წლის 24 აპრილს<ref>{{cite web|script-title=ja:[特別読切5]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=April 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170423163138/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|url-status=live}}</ref> და ვან-შოტი „[[Sisters]]“ Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:マイナーな四国妖怪が通う学校を舞台にした学園コメディがSQ.で|url=https://natalie.mu/comic/news/280653|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=May 2, 2018|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112124136/https://natalie.mu/comic/news/280653|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, [[Chainsaw Man]] , იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:「ファイアパンチ」の藤本タツキが描くダークヒーロー譚、ジャンプで始動|url=https://natalie.mu/comic/news/310548|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2018|access-date=July 8, 2020|language=ja|archive-date=December 7, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201207214552/https://natalie.mu/comic/news/310548|url-status=live}}</ref><ref name="Oricon">{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第1部完結、第2部がジャンプ+に掲載へ TVアニメ化など新情報続々|url=https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|website=[[Oricon News]]|date=December 14, 2020|access-date=December 13, 2020|language=ja|archive-date=December 13, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201213222330/https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|url-status=live}}</ref> მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან<ref name="2nd-part">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Ends '1st Part,' '2nd Part' to Serialize on Shonen Jump+|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|website=[[Anime News Network]]|date=December 13, 2020|access-date=December 13, 2020|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160917/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|url-status=live}}</ref><ref name="futsu">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga's 2nd Part Launches on Shonen Jump+ on July 13|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|website=[[Anime News Network]]|date=June 20, 2022|access-date=June 20, 2022|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620105920/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|url-status=live}}</ref> 2026 წლის 25 მარტამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第2部完結 コミックス完結24巻は6月4日発売|url=https://www.oricon.co.jp/news/2444396/full/|website=[[Oricon News]]|date=March 25, 2026|access-date=March 25, 2026|language=ja|archive-date=March 25, 2026|archive-url=https://megalodon.jp/2026-0325-0010-57/https://www.oricon.co.jp:443/news/2444396/full/|url-status=live}}</ref> Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=''Chainsaw Man'', ''Onna no Sono no Hoshi'' Manga Top ''Kono Manga ga Sugoi!'' 2021 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|website=[[Anime News Network]]|date=December 9, 2020|access-date=February 11, 2021|archive-date=December 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201210020728/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|url-status=live}}</ref> და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.<ref>{{cite web|last=Mateo|first=Alex|title=Chainsaw Man, Teasing Master Takagi-san, Dead Dead Demon's Dededede Destruction, More Win 66th Shogakukan Manga Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|website=[[Anime News Network]]|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|archive-date=February 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226224901/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:第66回小学館漫画賞に「デデデデ」「チェンソーマン」「ショコラの魔法」など|url=https://natalie.mu/comic/news/413080|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|language=ja|archive-date=August 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210819174947/https://natalie.mu/comic/news/413080|url-status=live}}</ref><ref name="Shogakukan66thMA">{{cite web|script-title=ja:第66回 小学館漫画賞が 決定いたしました!!|trans-title=66th Shogakukan Manga Award – It has been decided!!|url=https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf|publisher=[[Shogakukan]]|access-date=September 9, 2021|language=ja|archive-date=January 28, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128101106/https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf}}</ref> 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;<ref>{{cite web|last=Sands|first=Rich|title='WandaVision', 'The Magic Fish', &, Chainsaw Man' Win Big at Harvey Awards at NYCC|url=https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|website=[[Syfy Wire]]|date=October 8, 2021|access-date=October 9, 2021|archive-date=October 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211009040446/https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|url-status=live}}</ref> ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Tatsuki Fujimoto's Chainsaw Man Manga Wins Harvey Award for Best Manga for 2nd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|website=[[Anime News Network]]|date=October 8, 2022|access-date=October 10, 2022|archive-date=October 8, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221008053141/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|url-status=live}}</ref> ხოლო მესამედ — 2023 წელს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Wins Best Manga Harvey Award for 3rd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|website=[[Anime News Network]]|date=October 14, 2023|access-date=October 17, 2023|archive-date=October 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014083529/https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „[[5-Minute Stories: An Unexpected End]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:５分で読める驚愕のラストの物語|url=https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|website=[[Jump (magazine line)#Jump J-Books|Jump J-Books]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=February 10, 2021|language=ja|archive-date=February 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210210052622/https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=1361283099401744386|script-title=ja:新漫画賞 #ミリオンタッグ 挑戦者募集中！番組内の最終選考審査員になんと・・・藤本タツキ先生(『チェンソーマン』)のゲスト参加が決定！！！|date=February 15, 2021|language=ja}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Shonen Jump+ Gets Reality Show to Find 'Next Star Manga Creator'|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|website=[[Anime News Network]]|date=June 25, 2021|access-date=June 25, 2021|archive-date=June 25, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625060340/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ ვან-შოტი [[„Look Back“]] გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:『チェンソーマン』作者、久々の新作読切公開 143ページの長編で話題「天才」「面白い!」|url=https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|website=[[Oricon News]]|date=July 19, 2021|access-date=July 19, 2021|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718160042/https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Hazra|first=Adriana|title=Viz Media, Manga Plus Publish Chainsaw Man Author's New 140-Page 1-Shot in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|website=[[Anime News Network]]|date=July 20, 2021|access-date=July 20, 2021|archive-date=July 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210720143900/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ルックバック|url=https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=July 21, 2021|language=ja|archive-date=July 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210721015228/https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|url-status=live}}</ref> Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Look Back, Umi ga Hashiru Endroll Manga Top Kono Manga ga Sugoi! 2022 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|website=[[Anime News Network]]|date=December 6, 2021|access-date=January 6, 2022|archive-date=December 7, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211207042709/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „[[Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man]]“ , ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ初の短編集発売、作品を作者＆担当で振り返る小冊子当たるキャンペーンも|url=https://natalie.mu/comic/news/447861|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=October 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031138/https://natalie.mu/comic/news/447861|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel">{{cite web|script-title=ja:「チェンソーマン」初の小説版発売、「藤本タツキ短編集 22-26」も|url=https://natalie.mu/comic/news/452063|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=November 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031136/https://natalie.mu/comic/news/452063|url-status=live}}</ref> მან დაასურათა რანობე „[[Chainsaw Man: Buddy Stories]]“ ,<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1434759156787925001|script-title=ja:『チェンソーマン』初小説が11月4日発売決定❗️ デンジ&パワー、姫野&アキ、岸辺&クァンシ達の知られざる物語。カバー・作中カットは藤本タツキ描き下ろし✨ 必読の小説オリジナルストーリー‼️『チェンソーマン バディ・ストーリーズ』 （原作:藤本タツキ 小説:菱川さかく）是非に、ご予約を✨📚|date=September 6, 2021|language=ja}}</ref> რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Gets Novel on November 4|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|website=[[Anime News Network]]|date=September 6, 2021|access-date=September 6, 2021|archive-date=September 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210906083816/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel"/> ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა [[Dragon Ball]]-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプで鬼滅の刃を大特集、隊士たちの故郷や大正時代の暮らしを紹介|url=https://natalie.mu/comic/news/456135|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2021|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211203170722/https://natalie.mu/comic/news/456135|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプ1月号は12/3[金]発売!|url=https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|website=[[Saikyō Jump]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 4, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211204180315/https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი [[„Goodbye, Eri“]] .<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man's Tatsuki Fujimoto to Release New 200-Page 1-Shot on April 11|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|website=[[Anime News Network]]|date=April 4, 2022|access-date=April 4, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020809/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Viz Media, Manga Plus Publish Tatsuki Fujimoto's 'Goodbye, Eri' 1-Shot Manga in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|website=[[Anime News Network]]|date=April 10, 2022|access-date=April 10, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020639/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:さよなら絵梨|url=https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=June 20, 2022|language=ja|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620112957/https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|url-status=live}}</ref> ილუსტრატორ [[ოტო ტოდა]]სთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Just Listen to the Song]]“ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.<ref name="futsu"/> ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1"/> მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ <ref name="KonoManga1"/>,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2/2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=November 15, 2022|language=ja|archive-date=September 29, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220929070558/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და [[ტაკეში კიტანო]]ს შემოქმედება.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [1]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [1]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 28, 2022|language=ja|archive-date=August 12, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812200642/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|url-status=live}}</ref> მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: [[ჰიროაკი სამურა]]მ,<ref name="KonoManga1">{{cite web|script-title=ja:【インタビュー】藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=January 9, 2022|language=ja|archive-date=October 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211019113710/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> [[ჰიდეკი არაი]]მ და [[ცუტომუ ნიჰეი]]მ.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5"/> ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო.<ref>{{cite web|author=Anais|script-title=ja:『呪術廻戦』『チェンソーマン』　映画好き作者が産むヒット作が提示する“引用”の重要性|url=https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|website={{ill|Real Sound (website)|lt=Real Sound|ja|リアルサウンド}}|publisher=Blueprint Co., Ltd|access-date=October 28, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20240412140119/https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|archive-date=April 12, 2024|language=ja|date=January 9, 2021|url-status=live}}</ref> ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *[[იუჯი კაკუ]]<ref>{{cite web|title=Tatsuki Fujimoto, from his unique perspective analyzes the peculiar characters from Hell’s Paradise: Jigokuraku!|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=June 20, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230620220929/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|url-status=live}}</ref> *[[ოტო ტოდა]]<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref><ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref> *[[ტაცუია ენდო]]<ref>{{cite web|title="The Making of a Jump Manga!" Vol. 7 – Spy × Family|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=December 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201202090258/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|url-status=live}}</ref> *[[იუკინობუ ტაცუ]]<ref>{{cite web|title=Une date pour la sortie française du manga Dandadan|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|website=Manga News|access-date=May 4, 2024|language=fr|date=April 26, 2022|archive-date=April 19, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230419021958/https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|url-status=live}}</ref> *[[ტოჰრუ კურამორი]]<ref>{{cite web|last=Zamora|first=Zach|title=Chainsaw Man and Dandadan Creators Team Up to Recommend a New Manga, So You Best Pick It Up ASAP|url=https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|website=[[Screen Rant]]|access-date=February 18, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250108160652/https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|archive-date=January 8, 2025|date=January 6, 2025|url-status=live}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] 1km6upb1ii5s9ayyqkct89j9vtuxmuv 5428242 5428241 2026-07-06T16:51:48Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 10 ოქტომბერი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428242 wikitext text/x-wiki '''ტაცუკი ფუჯიმოტო''' (დ. [[10 ოქტომბერი]], [[1992]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით [[Fire Punch]] და [[Chainsaw Man]]. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, [[ნიკაჰო]]ში, [[აკიტა]]ს პრეფექტურაში, [[იაპონია]].<ref name="Shogakukan66thMA"/> მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [5]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [5]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 20, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201220042801/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|url-status=live}}</ref> მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა [[ტოჰოკუ]]ს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, [[იამაგატა]]ში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本 タツキ|url=https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|publisher=[[Tohoku University of Art and Design]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109191724/https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|url-status=dead}}</ref> ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „[[A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard]]“ , რომელიც ნომინირებული იყო [[Jump SQ.]] Monthly Award-ზე დეკემბერში<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=886778752637599745|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生が17歳の時に初めて描いて投稿した漫画が特別コメンタリー付で期間限定公開！若き才能の爆発です。この後多数の読切を経て『ファイアパンチ』の連載にたどり着くのに、約6年。長いようで短い感覚です/林https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|date=July 16, 2017|language=ja|archive-date=May 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526051011/https://twitter.com/jump_sq/status/886778752637599745|url-status=live}}</ref><ref name="JumpRookie">{{cite web|script-title=ja:【第66回】担当作家 藤本タツキ先生Q&A！|trans-title=[66] Writer Tatsuki Fujimoto Q&A|url=https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|website=Jump Rookie!|publisher=[[Shueisha]]|date=July 2, 2020|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=July 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200702020818/https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+).<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=886904510651580416|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ、初投稿の衝撃作！！『庭には二羽ニワトリがいた。』更新 才能が爆発する幻の特別読切！！|date=July 17, 2017|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718230258/https://twitter.com/shonenjump_plus/status/886904510651580416|url-status=live}}</ref><ref name="Niwa">{{cite web|script-title=ja:[特別読切6]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 20, 2021|language=ja|archive-date=July 17, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170717075019/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „[[Seigi no Mikata]]“ 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის.<ref>{{cite web|script-title=ja:第10回SupremeComic大賞seasonII|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130109040853/http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|url-status=dead}}</ref> მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „[[Kami Hikōki]]“ , რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第3回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112134448/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „[[Sasaki Stopped a Bullet]]“ , რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第5回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210113111410/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე).<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=742211991838851072|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生のデビュー前の受賞作！『佐々木くんが銃弾止めた』本日ジャンプ＋にて公開！担当としては本作で藤本君読切デビューだ！って意気込んでいた作品です/林↓ http://shonenjump.com/p/?cid=SHSA_JP01PLUS00004359_57|date=June 13, 2016|language=ja|archive-date=August 30, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210830031527/https://twitter.com/jump_sq/status/742211991838851072|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „[[Love is Blind]]“ , რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ|url=https://natalie.mu/comic/artist/98667|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 14, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201214213704/https://natalie.mu/comic/artist/98667|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第9回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 11, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210111114141/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|url-status=live}}</ref> და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.19 Vol.13 2014年5月号|url=https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|website=Neowing|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191203010711/https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|url-status=live}}</ref> მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „[[Shikaku]]“ , რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს;<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=479898307443957762|script-title=ja:発売中のジャンプSQ.19に鬼才、藤本タツキ先生の新作『シカク』掲載中…！担当編集としても衝撃を覚えた読切です…！是非ご一読を…！この導入に引き込まれました！！！/L|date=June 20, 2014|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109144500/https://twitter.com/jump_sq/status/479898307443957762|url-status=live}}</ref> „[[Mermaid Rhapsody]]“ , გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს;<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプＳＱ．（ジャンプスクエア）増刊 （２０１５年１月号）|url=https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159|website=[[Books Kinokuniya|Kinokuniya]]|access-date=August 9, 2021|language=ja|archive-date=August 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210809180248/https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159}}</ref> და „[[Nayuta of the Prophecy]]“ , რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.8月号 7月4日|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=June 27, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150627040153/http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|url-status=dead}}</ref> ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, [[Fire Punch]] , გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში [[Shōnen Jump+]], სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:飢餓に悩む世界で少年が取った行動は…ジャンプ＋新連載「ファイアパンチ」|url=http://natalie.mu/comic/news/183985|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=April 18, 2016|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190518134855/https://natalie.mu/comic/news/183985|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:[83話]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|website=Shōnen Jump+|publisher=[[Shueisha]]|date=January 1, 2018|access-date=June 24, 2020|language=ja|archive-date=December 31, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171231205021/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Ressler|first=Karen|title=Shonen Jump Magazine Launches 3 New Manga in December|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|website=[[Anime News Network]]|date=November 25, 2018|access-date=September 14, 2019|quote=Fujimoto launched ''Fire Punch'' on Shueisha's ''Shonen Jump+'' website and app in April 2016, and ended it on January 1.|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160935/https://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|url-status=live}}</ref> სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა.<ref name="FPvol1jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 1|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=December 23, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223044118/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|url-status=live}}</ref><ref name="FPvol8jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 8|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 10, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190510102511/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Woke-Up-as-a-Girl Syndrome]]“ 2017 წლის 24 აპრილს<ref>{{cite web|script-title=ja:[特別読切5]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=April 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170423163138/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|url-status=live}}</ref> და ვან-შოტი „[[Sisters]]“ Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:マイナーな四国妖怪が通う学校を舞台にした学園コメディがSQ.で|url=https://natalie.mu/comic/news/280653|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=May 2, 2018|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112124136/https://natalie.mu/comic/news/280653|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, [[Chainsaw Man]] , იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:「ファイアパンチ」の藤本タツキが描くダークヒーロー譚、ジャンプで始動|url=https://natalie.mu/comic/news/310548|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2018|access-date=July 8, 2020|language=ja|archive-date=December 7, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201207214552/https://natalie.mu/comic/news/310548|url-status=live}}</ref><ref name="Oricon">{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第1部完結、第2部がジャンプ+に掲載へ TVアニメ化など新情報続々|url=https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|website=[[Oricon News]]|date=December 14, 2020|access-date=December 13, 2020|language=ja|archive-date=December 13, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201213222330/https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|url-status=live}}</ref> მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან<ref name="2nd-part">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Ends '1st Part,' '2nd Part' to Serialize on Shonen Jump+|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|website=[[Anime News Network]]|date=December 13, 2020|access-date=December 13, 2020|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160917/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|url-status=live}}</ref><ref name="futsu">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga's 2nd Part Launches on Shonen Jump+ on July 13|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|website=[[Anime News Network]]|date=June 20, 2022|access-date=June 20, 2022|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620105920/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|url-status=live}}</ref> 2026 წლის 25 მარტამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第2部完結 コミックス完結24巻は6月4日発売|url=https://www.oricon.co.jp/news/2444396/full/|website=[[Oricon News]]|date=March 25, 2026|access-date=March 25, 2026|language=ja|archive-date=March 25, 2026|archive-url=https://megalodon.jp/2026-0325-0010-57/https://www.oricon.co.jp:443/news/2444396/full/|url-status=live}}</ref> Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=''Chainsaw Man'', ''Onna no Sono no Hoshi'' Manga Top ''Kono Manga ga Sugoi!'' 2021 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|website=[[Anime News Network]]|date=December 9, 2020|access-date=February 11, 2021|archive-date=December 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201210020728/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|url-status=live}}</ref> და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.<ref>{{cite web|last=Mateo|first=Alex|title=Chainsaw Man, Teasing Master Takagi-san, Dead Dead Demon's Dededede Destruction, More Win 66th Shogakukan Manga Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|website=[[Anime News Network]]|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|archive-date=February 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226224901/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:第66回小学館漫画賞に「デデデデ」「チェンソーマン」「ショコラの魔法」など|url=https://natalie.mu/comic/news/413080|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|language=ja|archive-date=August 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210819174947/https://natalie.mu/comic/news/413080|url-status=live}}</ref><ref name="Shogakukan66thMA">{{cite web|script-title=ja:第66回 小学館漫画賞が 決定いたしました!!|trans-title=66th Shogakukan Manga Award – It has been decided!!|url=https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf|publisher=[[Shogakukan]]|access-date=September 9, 2021|language=ja|archive-date=January 28, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128101106/https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf}}</ref> 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;<ref>{{cite web|last=Sands|first=Rich|title='WandaVision', 'The Magic Fish', &, Chainsaw Man' Win Big at Harvey Awards at NYCC|url=https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|website=[[Syfy Wire]]|date=October 8, 2021|access-date=October 9, 2021|archive-date=October 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211009040446/https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|url-status=live}}</ref> ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Tatsuki Fujimoto's Chainsaw Man Manga Wins Harvey Award for Best Manga for 2nd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|website=[[Anime News Network]]|date=October 8, 2022|access-date=October 10, 2022|archive-date=October 8, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221008053141/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|url-status=live}}</ref> ხოლო მესამედ — 2023 წელს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Wins Best Manga Harvey Award for 3rd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|website=[[Anime News Network]]|date=October 14, 2023|access-date=October 17, 2023|archive-date=October 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014083529/https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „[[5-Minute Stories: An Unexpected End]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:５分で読める驚愕のラストの物語|url=https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|website=[[Jump (magazine line)#Jump J-Books|Jump J-Books]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=February 10, 2021|language=ja|archive-date=February 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210210052622/https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=1361283099401744386|script-title=ja:新漫画賞 #ミリオンタッグ 挑戦者募集中！番組内の最終選考審査員になんと・・・藤本タツキ先生(『チェンソーマン』)のゲスト参加が決定！！！|date=February 15, 2021|language=ja}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Shonen Jump+ Gets Reality Show to Find 'Next Star Manga Creator'|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|website=[[Anime News Network]]|date=June 25, 2021|access-date=June 25, 2021|archive-date=June 25, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625060340/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ ვან-შოტი [[„Look Back“]] გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:『チェンソーマン』作者、久々の新作読切公開 143ページの長編で話題「天才」「面白い!」|url=https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|website=[[Oricon News]]|date=July 19, 2021|access-date=July 19, 2021|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718160042/https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Hazra|first=Adriana|title=Viz Media, Manga Plus Publish Chainsaw Man Author's New 140-Page 1-Shot in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|website=[[Anime News Network]]|date=July 20, 2021|access-date=July 20, 2021|archive-date=July 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210720143900/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ルックバック|url=https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=July 21, 2021|language=ja|archive-date=July 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210721015228/https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|url-status=live}}</ref> Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Look Back, Umi ga Hashiru Endroll Manga Top Kono Manga ga Sugoi! 2022 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|website=[[Anime News Network]]|date=December 6, 2021|access-date=January 6, 2022|archive-date=December 7, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211207042709/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „[[Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man]]“ , ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ初の短編集発売、作品を作者＆担当で振り返る小冊子当たるキャンペーンも|url=https://natalie.mu/comic/news/447861|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=October 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031138/https://natalie.mu/comic/news/447861|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel">{{cite web|script-title=ja:「チェンソーマン」初の小説版発売、「藤本タツキ短編集 22-26」も|url=https://natalie.mu/comic/news/452063|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=November 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031136/https://natalie.mu/comic/news/452063|url-status=live}}</ref> მან დაასურათა რანობე „[[Chainsaw Man: Buddy Stories]]“ ,<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1434759156787925001|script-title=ja:『チェンソーマン』初小説が11月4日発売決定❗️ デンジ&パワー、姫野&アキ、岸辺&クァンシ達の知られざる物語。カバー・作中カットは藤本タツキ描き下ろし✨ 必読の小説オリジナルストーリー‼️『チェンソーマン バディ・ストーリーズ』 （原作:藤本タツキ 小説:菱川さかく）是非に、ご予約を✨📚|date=September 6, 2021|language=ja}}</ref> რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Gets Novel on November 4|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|website=[[Anime News Network]]|date=September 6, 2021|access-date=September 6, 2021|archive-date=September 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210906083816/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel"/> ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა [[Dragon Ball]]-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプで鬼滅の刃を大特集、隊士たちの故郷や大正時代の暮らしを紹介|url=https://natalie.mu/comic/news/456135|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2021|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211203170722/https://natalie.mu/comic/news/456135|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプ1月号は12/3[金]発売!|url=https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|website=[[Saikyō Jump]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 4, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211204180315/https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი [[„Goodbye, Eri“]] .<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man's Tatsuki Fujimoto to Release New 200-Page 1-Shot on April 11|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|website=[[Anime News Network]]|date=April 4, 2022|access-date=April 4, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020809/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Viz Media, Manga Plus Publish Tatsuki Fujimoto's 'Goodbye, Eri' 1-Shot Manga in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|website=[[Anime News Network]]|date=April 10, 2022|access-date=April 10, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020639/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:さよなら絵梨|url=https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=June 20, 2022|language=ja|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620112957/https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|url-status=live}}</ref> ილუსტრატორ [[ოტო ტოდა]]სთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Just Listen to the Song]]“ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.<ref name="futsu"/> ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1"/> მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ <ref name="KonoManga1"/>,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2/2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=November 15, 2022|language=ja|archive-date=September 29, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220929070558/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და [[ტაკეში კიტანო]]ს შემოქმედება.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [1]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [1]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 28, 2022|language=ja|archive-date=August 12, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812200642/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|url-status=live}}</ref> მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: [[ჰიროაკი სამურა]]მ,<ref name="KonoManga1">{{cite web|script-title=ja:【インタビュー】藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=January 9, 2022|language=ja|archive-date=October 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211019113710/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> [[ჰიდეკი არაი]]მ და [[ცუტომუ ნიჰეი]]მ.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5"/> ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო.<ref>{{cite web|author=Anais|script-title=ja:『呪術廻戦』『チェンソーマン』　映画好き作者が産むヒット作が提示する“引用”の重要性|url=https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|website={{ill|Real Sound (website)|lt=Real Sound|ja|リアルサウンド}}|publisher=Blueprint Co., Ltd|access-date=October 28, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20240412140119/https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|archive-date=April 12, 2024|language=ja|date=January 9, 2021|url-status=live}}</ref> ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *[[იუჯი კაკუ]]<ref>{{cite web|title=Tatsuki Fujimoto, from his unique perspective analyzes the peculiar characters from Hell’s Paradise: Jigokuraku!|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=June 20, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230620220929/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|url-status=live}}</ref> *[[ოტო ტოდა]]<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref><ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref> *[[ტაცუია ენდო]]<ref>{{cite web|title="The Making of a Jump Manga!" Vol. 7 – Spy × Family|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=December 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201202090258/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|url-status=live}}</ref> *[[იუკინობუ ტაცუ]]<ref>{{cite web|title=Une date pour la sortie française du manga Dandadan|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|website=Manga News|access-date=May 4, 2024|language=fr|date=April 26, 2022|archive-date=April 19, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230419021958/https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|url-status=live}}</ref> *[[ტოჰრუ კურამორი]]<ref>{{cite web|last=Zamora|first=Zach|title=Chainsaw Man and Dandadan Creators Team Up to Recommend a New Manga, So You Best Pick It Up ASAP|url=https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|website=[[Screen Rant]]|access-date=February 18, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250108160652/https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|archive-date=January 8, 2025|date=January 6, 2025|url-status=live}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:დაბადებული 10 ოქტომბერი]] bsdi5im3hprbml833zl2oe0xkoyhc4m 5428243 5428242 2026-07-06T16:52:05Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:იაპონელი მანგაკა]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428243 wikitext text/x-wiki '''ტაცუკი ფუჯიმოტო''' (დ. [[10 ოქტომბერი]], [[1992]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით [[Fire Punch]] და [[Chainsaw Man]]. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, [[ნიკაჰო]]ში, [[აკიტა]]ს პრეფექტურაში, [[იაპონია]].<ref name="Shogakukan66thMA"/> მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [5]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [5]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 20, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201220042801/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index5.html|url-status=live}}</ref> მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა [[ტოჰოკუ]]ს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, [[იამაგატა]]ში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本 タツキ|url=https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|publisher=[[Tohoku University of Art and Design]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109191724/https://www.tuad.ac.jp/graduates_old/gra058/|url-status=dead}}</ref> ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „[[A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard]]“ , რომელიც ნომინირებული იყო [[Jump SQ.]] Monthly Award-ზე დეკემბერში<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=886778752637599745|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生が17歳の時に初めて描いて投稿した漫画が特別コメンタリー付で期間限定公開！若き才能の爆発です。この後多数の読切を経て『ファイアパンチ』の連載にたどり着くのに、約6年。長いようで短い感覚です/林https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|date=July 16, 2017|language=ja|archive-date=May 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526051011/https://twitter.com/jump_sq/status/886778752637599745|url-status=live}}</ref><ref name="JumpRookie">{{cite web|script-title=ja:【第66回】担当作家 藤本タツキ先生Q&A！|trans-title=[66] Writer Tatsuki Fujimoto Q&A|url=https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|website=Jump Rookie!|publisher=[[Shueisha]]|date=July 2, 2020|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=July 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200702020818/https://rookie.shonenjump.com/info/entry/202007_blog|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+).<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=886904510651580416|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ、初投稿の衝撃作！！『庭には二羽ニワトリがいた。』更新 才能が爆発する幻の特別読切！！|date=July 17, 2017|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718230258/https://twitter.com/shonenjump_plus/status/886904510651580416|url-status=live}}</ref><ref name="Niwa">{{cite web|script-title=ja:[特別読切6]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 20, 2021|language=ja|archive-date=July 17, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170717075019/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028938623|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „[[Seigi no Mikata]]“ 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის.<ref>{{cite web|script-title=ja:第10回SupremeComic大賞seasonII|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 9, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130109040853/http://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/sc2/index10.html|url-status=dead}}</ref> მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „[[Kami Hikōki]]“ , რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს.<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第3回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112134448/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index03.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „[[Sasaki Stopped a Bullet]]“ , რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს<ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第5回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210113111410/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index05.html|url-status=live}}</ref> (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე).<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=742211991838851072|script-title=ja:『ファイアパンチ』の藤本タツキ先生のデビュー前の受賞作！『佐々木くんが銃弾止めた』本日ジャンプ＋にて公開！担当としては本作で藤本君読切デビューだ！って意気込んでいた作品です/林↓ http://shonenjump.com/p/?cid=SHSA_JP01PLUS00004359_57|date=June 13, 2016|language=ja|archive-date=August 30, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210830031527/https://twitter.com/jump_sq/status/742211991838851072|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „[[Love is Blind]]“ , რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ|url=https://natalie.mu/comic/artist/98667|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 14, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201214213704/https://natalie.mu/comic/artist/98667|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:クラウン新人漫画賞 第9回 結果発表|url=https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 11, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210111114141/https://jumpsq.shueisha.co.jp/mangasyou/crown/index09.html|url-status=live}}</ref> და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.19 Vol.13 2014年5月号|url=https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|website=Neowing|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191203010711/https://www.neowing.co.jp/product/NEOBK-1648394|url-status=live}}</ref> მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „[[Shikaku]]“ , რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს;<ref>{{cite tweet|user=jump_sq|author=[[Jump Square|Jump SQ. Editorial Department]]|number=479898307443957762|script-title=ja:発売中のジャンプSQ.19に鬼才、藤本タツキ先生の新作『シカク』掲載中…！担当編集としても衝撃を覚えた読切です…！是非ご一読を…！この導入に引き込まれました！！！/L|date=June 20, 2014|language=ja|archive-date=January 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109144500/https://twitter.com/jump_sq/status/479898307443957762|url-status=live}}</ref> „[[Mermaid Rhapsody]]“ , გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს;<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプＳＱ．（ジャンプスクエア）増刊 （２０１５年１月号）|url=https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159|website=[[Books Kinokuniya|Kinokuniya]]|access-date=August 9, 2021|language=ja|archive-date=August 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210809180248/https://www.kinokuniya.co.jp/f/dsg-04-4910051520159}}</ref> და „[[Nayuta of the Prophecy]]“ , რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ジャンプSQ.8月号 7月4日|url=http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|website=[[Jump Square|Jump SQ.]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=June 27, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150627040153/http://jumpsq.shueisha.co.jp/sq/yokoku.html|url-status=dead}}</ref> ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, [[Fire Punch]] , გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში [[Shōnen Jump+]], სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:飢餓に悩む世界で少年が取った行動は…ジャンプ＋新連載「ファイアパンチ」|url=http://natalie.mu/comic/news/183985|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=April 18, 2016|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190518134855/https://natalie.mu/comic/news/183985|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:[83話]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|website=Shōnen Jump+|publisher=[[Shueisha]]|date=January 1, 2018|access-date=June 24, 2020|language=ja|archive-date=December 31, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171231205021/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480029275307|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Ressler|first=Karen|title=Shonen Jump Magazine Launches 3 New Manga in December|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|website=[[Anime News Network]]|date=November 25, 2018|access-date=September 14, 2019|quote=Fujimoto launched ''Fire Punch'' on Shueisha's ''Shonen Jump+'' website and app in April 2016, and ended it on January 1.|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160935/https://www.animenewsnetwork.com/news/2018-11-25/shonen-jump-magazine-launches-3-new-manga-in-december/.139892|url-status=live}}</ref> სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა.<ref name="FPvol1jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 1|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=December 23, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223044118/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-880731-7|url-status=live}}</ref><ref name="FPvol8jp">{{cite web|script-title=ja:ファイアパンチ 8|url=http://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 14, 2019|language=ja|archive-date=May 10, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190510102511/https://www.s-manga.net/items/contents.html?isbn=978-4-08-881327-1|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Woke-Up-as-a-Girl Syndrome]]“ 2017 წლის 24 აპრილს<ref>{{cite web|script-title=ja:[特別読切5]ファイアパンチ|url=https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|website=[[Shōnen Jump+]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=April 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170423163138/https://shonenjumpplus.com/episode/13932016480028864148|url-status=live}}</ref> და ვან-შოტი „[[Sisters]]“ Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:マイナーな四国妖怪が通う学校を舞台にした学園コメディがSQ.で|url=https://natalie.mu/comic/news/280653|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=May 2, 2018|access-date=January 9, 2021|language=ja|archive-date=January 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210112124136/https://natalie.mu/comic/news/280653|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, [[Chainsaw Man]] , იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:「ファイアパンチ」の藤本タツキが描くダークヒーロー譚、ジャンプで始動|url=https://natalie.mu/comic/news/310548|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2018|access-date=July 8, 2020|language=ja|archive-date=December 7, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201207214552/https://natalie.mu/comic/news/310548|url-status=live}}</ref><ref name="Oricon">{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第1部完結、第2部がジャンプ+に掲載へ TVアニメ化など新情報続々|url=https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|website=[[Oricon News]]|date=December 14, 2020|access-date=December 13, 2020|language=ja|archive-date=December 13, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201213222330/https://www.oricon.co.jp/news/2179155/full/|url-status=live}}</ref> მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან<ref name="2nd-part">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Ends '1st Part,' '2nd Part' to Serialize on Shonen Jump+|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|website=[[Anime News Network]]|date=December 13, 2020|access-date=December 13, 2020|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160917/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|url-status=live}}</ref><ref name="futsu">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga's 2nd Part Launches on Shonen Jump+ on July 13|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|website=[[Anime News Network]]|date=June 20, 2022|access-date=June 20, 2022|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620105920/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|url-status=live}}</ref> 2026 წლის 25 მარტამდე.<ref>{{cite web|script-title=ja:漫画『チェンソーマン』第2部完結 コミックス完結24巻は6月4日発売|url=https://www.oricon.co.jp/news/2444396/full/|website=[[Oricon News]]|date=March 25, 2026|access-date=March 25, 2026|language=ja|archive-date=March 25, 2026|archive-url=https://megalodon.jp/2026-0325-0010-57/https://www.oricon.co.jp:443/news/2444396/full/|url-status=live}}</ref> Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=''Chainsaw Man'', ''Onna no Sono no Hoshi'' Manga Top ''Kono Manga ga Sugoi!'' 2021 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|website=[[Anime News Network]]|date=December 9, 2020|access-date=February 11, 2021|archive-date=December 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201210020728/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|url-status=live}}</ref> და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.<ref>{{cite web|last=Mateo|first=Alex|title=Chainsaw Man, Teasing Master Takagi-san, Dead Dead Demon's Dededede Destruction, More Win 66th Shogakukan Manga Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|website=[[Anime News Network]]|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|archive-date=February 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226224901/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:第66回小学館漫画賞に「デデデデ」「チェンソーマン」「ショコラの魔法」など|url=https://natalie.mu/comic/news/413080|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|language=ja|archive-date=August 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210819174947/https://natalie.mu/comic/news/413080|url-status=live}}</ref><ref name="Shogakukan66thMA">{{cite web|script-title=ja:第66回 小学館漫画賞が 決定いたしました!!|trans-title=66th Shogakukan Manga Award – It has been decided!!|url=https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf|publisher=[[Shogakukan]]|access-date=September 9, 2021|language=ja|archive-date=January 28, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128101106/https://www.shogakukan.co.jp/sites/default/files/manual/20210119.pdf}}</ref> 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;<ref>{{cite web|last=Sands|first=Rich|title='WandaVision', 'The Magic Fish', &, Chainsaw Man' Win Big at Harvey Awards at NYCC|url=https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|website=[[Syfy Wire]]|date=October 8, 2021|access-date=October 9, 2021|archive-date=October 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211009040446/https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|url-status=live}}</ref> ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Tatsuki Fujimoto's Chainsaw Man Manga Wins Harvey Award for Best Manga for 2nd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|website=[[Anime News Network]]|date=October 8, 2022|access-date=October 10, 2022|archive-date=October 8, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221008053141/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|url-status=live}}</ref> ხოლო მესამედ — 2023 წელს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Wins Best Manga Harvey Award for 3rd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|website=[[Anime News Network]]|date=October 14, 2023|access-date=October 17, 2023|archive-date=October 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014083529/https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „[[5-Minute Stories: An Unexpected End]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს.<ref>{{cite web|script-title=ja:５分で読める驚愕のラストの物語|url=https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|website=[[Jump (magazine line)#Jump J-Books|Jump J-Books]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=February 10, 2021|language=ja|archive-date=February 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210210052622/https://j-books.shueisha.co.jp/books/5minitue-kyougaku.html|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.<ref>{{cite tweet|user=shonenjump_plus|author=[[Shōnen Jump+]]|number=1361283099401744386|script-title=ja:新漫画賞 #ミリオンタッグ 挑戦者募集中！番組内の最終選考審査員になんと・・・藤本タツキ先生(『チェンソーマン』)のゲスト参加が決定！！！|date=February 15, 2021|language=ja}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Shonen Jump+ Gets Reality Show to Find 'Next Star Manga Creator'|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|website=[[Anime News Network]]|date=June 25, 2021|access-date=June 25, 2021|archive-date=June 25, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625060340/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ ვან-შოტი [[„Look Back“]] გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:『チェンソーマン』作者、久々の新作読切公開 143ページの長編で話題「天才」「面白い!」|url=https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|website=[[Oricon News]]|date=July 19, 2021|access-date=July 19, 2021|language=ja|archive-date=July 18, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718160042/https://www.oricon.co.jp/news/2200725/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Hazra|first=Adriana|title=Viz Media, Manga Plus Publish Chainsaw Man Author's New 140-Page 1-Shot in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|website=[[Anime News Network]]|date=July 20, 2021|access-date=July 20, 2021|archive-date=July 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210720143900/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:ルックバック|url=https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|publisher=[[Shueisha]]|access-date=July 21, 2021|language=ja|archive-date=July 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210721015228/https://books.shueisha.co.jp/items/contents.html?isbn=978-4-08-882782-7|url-status=live}}</ref> Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Look Back, Umi ga Hashiru Endroll Manga Top Kono Manga ga Sugoi! 2022 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|website=[[Anime News Network]]|date=December 6, 2021|access-date=January 6, 2022|archive-date=December 7, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211207042709/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „[[Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man]]“ , ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ初の短編集発売、作品を作者＆担当で振り返る小冊子当たるキャンペーンも|url=https://natalie.mu/comic/news/447861|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=October 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031138/https://natalie.mu/comic/news/447861|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel">{{cite web|script-title=ja:「チェンソーマン」初の小説版発売、「藤本タツキ短編集 22-26」も|url=https://natalie.mu/comic/news/452063|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=November 4, 2021|access-date=November 13, 2021|language=ja|archive-date=November 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113031136/https://natalie.mu/comic/news/452063|url-status=live}}</ref> მან დაასურათა რანობე „[[Chainsaw Man: Buddy Stories]]“ ,<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1434759156787925001|script-title=ja:『チェンソーマン』初小説が11月4日発売決定❗️ デンジ&パワー、姫野&アキ、岸辺&クァンシ達の知られざる物語。カバー・作中カットは藤本タツキ描き下ろし✨ 必読の小説オリジナルストーリー‼️『チェンソーマン バディ・ストーリーズ』 （原作:藤本タツキ 小説:菱川さかく）是非に、ご予約を✨📚|date=September 6, 2021|language=ja}}</ref> რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Gets Novel on November 4|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|website=[[Anime News Network]]|date=September 6, 2021|access-date=September 6, 2021|archive-date=September 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210906083816/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|url-status=live}}</ref><ref name="22–26&novel"/> ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა [[Dragon Ball]]-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს.<ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプで鬼滅の刃を大特集、隊士たちの故郷や大正時代の暮らしを紹介|url=https://natalie.mu/comic/news/456135|website=[[Comic Natalie]]|publisher=Natasha, Inc|date=December 3, 2021|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211203170722/https://natalie.mu/comic/news/456135|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|script-title=ja:最強ジャンプ1月号は12/3[金]発売!|url=https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|website=[[Saikyō Jump]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=December 4, 2021|language=ja|archive-date=December 4, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211204180315/https://www.shonenjump.com/j/saikyo/|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი [[„Goodbye, Eri“]] .<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man's Tatsuki Fujimoto to Release New 200-Page 1-Shot on April 11|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|website=[[Anime News Network]]|date=April 4, 2022|access-date=April 4, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020809/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Viz Media, Manga Plus Publish Tatsuki Fujimoto's 'Goodbye, Eri' 1-Shot Manga in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|website=[[Anime News Network]]|date=April 10, 2022|access-date=April 10, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020639/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს.<ref>{{cite web|script-title=ja:さよなら絵梨|url=https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|publisher=[[Shueisha]]|access-date=June 20, 2022|language=ja|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620112957/https://www.shueisha.co.jp/books/items/contents.html?isbn=978-4-08-883167-1|url-status=live}}</ref> ილუსტრატორ [[ოტო ტოდა]]სთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Just Listen to the Song]]“ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.<ref name="futsu"/> ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1"/> მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ <ref name="KonoManga1"/>,<ref>{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2/2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=November 15, 2022|language=ja|archive-date=September 29, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220929070558/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და [[ტაკეში კიტანო]]ს შემოქმედება.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview1">{{cite web|script-title=ja:藤本タツキ×沙村広明奇跡の対談 [1]|trans-title=Tatsuki Fujimoto × [[Hiroaki Samura]] Miraculous Dialogue [1]|url=https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|website=shonenjump.com|publisher=[[Shueisha]]|access-date=September 28, 2022|language=ja|archive-date=August 12, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812200642/https://sp.shonenjump.com/p/sp/1706/fp_interview/index.html|url-status=live}}</ref> მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: [[ჰიროაკი სამურა]]მ,<ref name="KonoManga1">{{cite web|script-title=ja:【インタビュー】藤本タツキ『ファイアパンチ』ネットでも話題騒然になった第1話・衝撃的なネームを超特別公開!!|url=https://konomanga.jp/interview/112091-2|website=[[Kono Manga ga Sugoi!]]|publisher=[[Takarajimasha]]|date=June 9, 2017|access-date=January 9, 2022|language=ja|archive-date=October 19, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211019113710/https://konomanga.jp/interview/112091-2|url-status=live}}</ref> [[ჰიდეკი არაი]]მ და [[ცუტომუ ნიჰეი]]მ.<ref name="Fujimoto-Samura-Interview5"/> ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო.<ref>{{cite web|author=Anais|script-title=ja:『呪術廻戦』『チェンソーマン』　映画好き作者が産むヒット作が提示する“引用”の重要性|url=https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|website={{ill|Real Sound (website)|lt=Real Sound|ja|リアルサウンド}}|publisher=Blueprint Co., Ltd|access-date=October 28, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20240412140119/https://realsound.jp/movie/2021/01/post-688513_2.html|archive-date=April 12, 2024|language=ja|date=January 9, 2021|url-status=live}}</ref> ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *[[იუჯი კაკუ]]<ref>{{cite web|title=Tatsuki Fujimoto, from his unique perspective analyzes the peculiar characters from Hell’s Paradise: Jigokuraku!|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=June 20, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230620220929/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|url-status=live}}</ref> *[[ოტო ტოდა]]<ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref><ref>{{cite tweet|user=SHIHEILIN|last=Lin|first=Shihei|number=1290978132380409856|script-title=ja:『にくをはぐ 遠田おと短編集』の遠田先生は、実は『チェンソーマン』の藤本タツキ先生の『ファイアパンチ』時代のアシスタントをして頂いておりました。 その2人のコミックスが同日に出版されて、書店で隣に並んでるの見て、「縁ってあるんだな」って思っております。 機会があれば是非ご一読を〜❗️|date=August 5, 2020|language=ja}}</ref> *[[ტაცუია ენდო]]<ref>{{cite web|title="The Making of a Jump Manga!" Vol. 7 – Spy × Family|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=December 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201202090258/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|url-status=live}}</ref> *[[იუკინობუ ტაცუ]]<ref>{{cite web|title=Une date pour la sortie française du manga Dandadan|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|website=Manga News|access-date=May 4, 2024|language=fr|date=April 26, 2022|archive-date=April 19, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230419021958/https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|url-status=live}}</ref> *[[ტოჰრუ კურამორი]]<ref>{{cite web|last=Zamora|first=Zach|title=Chainsaw Man and Dandadan Creators Team Up to Recommend a New Manga, So You Best Pick It Up ASAP|url=https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|website=[[Screen Rant]]|access-date=February 18, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250108160652/https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|archive-date=January 8, 2025|date=January 6, 2025|url-status=live}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:დაბადებული 10 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:იაპონელი მანგაკა]] bi6ujcazsyuyuzs1v0edbvsumhy0q17 5428337 5428243 2026-07-06T19:00:32Z Lova-QR 175441 5428337 wikitext text/x-wiki '''ტაცუკი ფუჯიმოტო''' (დ. [[10 ოქტომბერი]], [[1992]]) — [[იაპონელები|იაპონელი]] [[მანგაკა]], რომელიც ცნობილია თავისი ნამუშევრებით [[Fire Punch]] და [[Chainsaw Man]]. ==ადრეული ცხოვრება== ფუჯიმოტო დაიბადა 1992 წლის 10 ოქტომბერს, [[ნიკაჰო]]ში, [[აკიტა]]ს პრეფექტურაში, [[იაპონია]]. მან ხატვა ადრეულ ასაკში დაიწყო. მის სახლთან ახლოს არ იყო მოსამზადებელი სკოლები, ამიტომ დადიოდა ფერწერის გაკვეთილებზე, რომლებსაც მისი ბებია-ბაბუა ესწრებოდა, და ზეთის საღებავებით ხატვაში ვარჯიშობდა. მან დასავლური ფერწერის ფაკულტეტი დაამთავრა [[ტოჰოკუ]]ს ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტში, [[იამაგატა]]ში, იამაგატას პრეფექტურაში, 2014 წელს. ==კარიერა== 2011 წელს ფუჯიმოტომ დახატა თავისი პირველი წარდგენილი ვან-შოტი (one-shot) „[[A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard]]“ , რომელიც ნომინირებული იყო [[Jump SQ.]] Monthly Award-ზე დეკემბერში (მოგვიანებით, 2017 წლის 17 ივლისს, იგი გამოქვეყნდა ონლაინ პლატფორმაზე Shōnen Jump+). ფუჯიმოტოს ვან-შოტი „[[Seigi no Mikata]]“ 2013 წელს იყო საკონკურსო ნამუშევარი 10th Supreme Comic Grand Prize season II-ისთვის. მისი შემდეგი ვან-შოტი იყო „[[Kami Hikōki]]“ , რომლისთვისაც მან ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 3rd Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს. ფუჯიმოტოს მომდევნო ვან-შოტი იყო „[[Sasaki Stopped a Bullet]]“ , რომლითაც მან რიგით მეორე ჟიურის სპეციალური ჯილდო მოიპოვა Shueisha-ს 5th Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წელს (მოგვიანებით, 2016 წლის 13 ივნისს, გამოქვეყნდა Shōnen Jump+-ზე). ფუჯიმოტოს შემდეგი ნამუშევარი იყო „[[Love is Blind]]“ , რომლისთვისაც მან საპატიო აღნიშვნის ჯილდო (Honorable Mention Award) მიიღო Shueisha-ს Crown Newcomers' Awards-ზე 2013 წლის ნოემბერში, და ეს გახდა მისი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარი, რომელიც ჩაეშვა Jump SQ.19-ის მე-13 ტომში 2014 წლის 19 აპრილს. მისი მომდევნო ვან-შოტები იყო: „[[Shikaku]]“ , რომელიც გამოქვეყნდა Jump SQ.19-ის მე-14 ტომში 2014 წლის 19 ივნისს; „[[Mermaid Rhapsody]]“ , გამოქვეყნებული Jump SQ.19-ის მე-17 ტომში 2014 წლის 19 დეკემბერს; და „[[Nayuta of the Prophecy]]“ , რომელიც გამოვიდა Jump Square-ში 2015 წლის 4 ივლისს. ფუჯიმოტომ თავისი პირველი დიდმასშტაბიანი და სერიული ნამუშევარი, [[Fire Punch]] , გამოაქვეყნა Shueisha-ს ონლაინ ჟურნალში [[Shōnen Jump+]], სადაც ის გამოდიოდა 2016 წლის 18 აპრილიდან 2018 წლის 1 იანვრამდე. სერიამ ჯამში რვა ტანკობონ (tankōbon) ტომი მოიცვა. ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე ასევე გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Woke-Up-as-a-Girl Syndrome]]“ 2017 წლის 24 აპრილს და ვან-შოტი „[[Sisters]]“ Jump Square-ის 2018 წლის ივნისის ნომერში, 2018 წლის 2 მაისს. ფუჯიმოტოს მეორე დიდი სერიული ნამუშევარი, [[Chainsaw Man]] , იბეჭდებოდა Shueisha-ს ჟურნალში Weekly Shōnen Jump 2018 წლის 3 დეკემბრიდან 2020 წლის 14 დეკემბრამდე. მეორე ნაწილი სერიულად გამოდიოდა Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 13 ივლისიდან<ref name="2nd-part">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Ends '1st Part,' '2nd Part' to Serialize on Shonen Jump+|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|website=[[Anime News Network]]|date=December 13, 2020|access-date=December 13, 2020|archive-date=May 3, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210503160917/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-13/chainsaw-man-manga-ends-1st-part-2nd-part-to-serialize-on-shonen-jump/.167381|url-status=live}}</ref><ref name="futsu">{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga's 2nd Part Launches on Shonen Jump+ on July 13|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|website=[[Anime News Network]]|date=June 20, 2022|access-date=June 20, 2022|archive-date=June 20, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220620105920/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-06-20/chainsaw-man-manga-2nd-part-launches-on-shonen-jump-on-july-13/.186863|url-status=live}}</ref> 2026 წლის 25 მარტამდე. Chainsaw Man-მა პირველი ადგილი დაიკავა Takarajimasha-ს Kono Manga ga Sugoi!-ის 2021 წლის საუკეთესო მანგების სიებში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის,<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=''Chainsaw Man'', ''Onna no Sono no Hoshi'' Manga Top ''Kono Manga ga Sugoi!'' 2021 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|website=[[Anime News Network]]|date=December 9, 2020|access-date=February 11, 2021|archive-date=December 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201210020728/https://www.animenewsnetwork.com/news/2020-12-09/chainsaw-man-onna-no-sono-no-hoshi-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2021-lists/.167261|url-status=live}}</ref> და ფუჯიმოტოს მოუტანა 66-ე Shogakukan Manga Award საუკეთესო შონენ (Shōnen) მანგის კატეგორიაში.<ref>{{cite web|last=Mateo|first=Alex|title=Chainsaw Man, Teasing Master Takagi-san, Dead Dead Demon's Dededede Destruction, More Win 66th Shogakukan Manga Awards|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|website=[[Anime News Network]]|date=January 19, 2021|access-date=January 19, 2021|archive-date=February 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226224901/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-01-19/chainsaw-man-teasing-master-takagi-san-dead-dead-demon-dededede-destruction-more-win-66th-shogakukan-manga-awards/.168571|url-status=live}}</ref> 2021 წელს მანგამ მოიგო Harvey Awards საუკეთესო მანგის ნომინაციაში;<ref>{{cite web|last=Sands|first=Rich|title='WandaVision', 'The Magic Fish', &, Chainsaw Man' Win Big at Harvey Awards at NYCC|url=https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|website=[[Syfy Wire]]|date=October 8, 2021|access-date=October 9, 2021|archive-date=October 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211009040446/https://www.syfy.com/syfywire/harvey-awards-winners-the-magic-fish-named-book-of-the-year|url-status=live}}</ref> ეს ჯილდო მან მეორედ მოიპოვა 2022 წელს;<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Tatsuki Fujimoto's Chainsaw Man Manga Wins Harvey Award for Best Manga for 2nd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|website=[[Anime News Network]]|date=October 8, 2022|access-date=October 10, 2022|archive-date=October 8, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221008053141/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-10-08/tatsuki-fujimoto-chainsaw-man-manga-wins-harvey-award-for-best-manga-for-2nd-straight-year/.190630|url-status=live}}</ref> ხოლო მესამედ — 2023 წელს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Wins Best Manga Harvey Award for 3rd Straight Year|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|website=[[Anime News Network]]|date=October 14, 2023|access-date=October 17, 2023|archive-date=October 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231014083529/https://www.animenewsnetwork.com/news/2023-10-14/chainsaw-man-manga-wins-best-manga-harvey-award-for-3rd-straight-year/.203412|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ დაასურათა ნოველების ანთოლოგიის გარეკანი — „[[5-Minute Stories: An Unexpected End]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 2 აპრილს. ფუჯიმოტო მოწვეული ჟიურის სტატუსით მონაწილეობდა Shonen Jump+-ის ონლაინ რეალითი შოუში Million Tag 2021 წლის ივლისში.<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Shonen Jump+ Gets Reality Show to Find 'Next Star Manga Creator'|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|website=[[Anime News Network]]|date=June 25, 2021|access-date=June 25, 2021|archive-date=June 25, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625060340/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-06-25/shonen-jump-gets-reality-show-to-find-next-star-manga-creator/.174414|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ ვან-შოტი [[„Look Back“]] გამოაქვეყნა Shōnen Jump+-ზე 2021 წლის 19 ივლისს.<ref>{{cite web|last=Hazra|first=Adriana|title=Viz Media, Manga Plus Publish Chainsaw Man Author's New 140-Page 1-Shot in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|website=[[Anime News Network]]|date=July 20, 2021|access-date=July 20, 2021|archive-date=July 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210720143900/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-07-20/viz-media-manga-plus-publish-chainsaw-man-author-new-140-page-1-shot-in-english/.175309|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ცალკე ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2021 წლის 3 სექტემბერს. Look Back-მა პირველი ადგილი დაიკავა Kono Manga ga Sugoi! 2022-ის საუკეთესო მანგების სიაში მამრობითი სქესის მკითხველებისთვის.<ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Look Back, Umi ga Hashiru Endroll Manga Top Kono Manga ga Sugoi! 2022 Lists|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|website=[[Anime News Network]]|date=December 6, 2021|access-date=January 6, 2022|archive-date=December 7, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211207042709/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-12-06/look-back-umi-ga-hashiru-endroll-manga-top-kono-manga-ga-sugoi-2022-lists/.180351|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტოს ადრინდელი ვან-შოტების ორტომიანი კრებული, სახელწოდებით „[[Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man]]“ , ქვესათაურებით „17–21“ და „22–26“, გამოიცა შესაბამისად 2021 წლის 4 ოქტომბერსა და 4 ნოემბერს. მან დაასურათა რანობე „[[Chainsaw Man: Buddy Stories]]“ , რომელიც გამოიცა 2021 წლის 4 ნოემბერს.<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man Manga Gets Novel on November 4|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|website=[[Anime News Network]]|date=September 6, 2021|access-date=September 6, 2021|archive-date=September 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210906083816/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-09-06/chainsaw-man-manga-gets-novel-on-november-4/.177061|url-status=live}}</ref> ფუჯიმოტომ, Dragon Ball Super Gallery Project-ის ფარგლებში, რომელიც სერიის 40 წლის იუბილეს აღნიშნავდა, დაასურათა [[Dragon Ball]]-ის მანგის 42 ტომიდან ერთ-ერთის ვერსია, რომელიც გამოქვეყნდა Saikyō Jump-ში 2021 წლის 3 დეკემბერს. ფუჯიმოტომ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 11 აპრილს გამოაქვეყნა 200-გვერდიანი ვან-შოტი [[„Goodbye, Eri“]] .<ref>{{cite web|last=Hodgkins|first=Crystalyn|title=Chainsaw Man's Tatsuki Fujimoto to Release New 200-Page 1-Shot on April 11|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|website=[[Anime News Network]]|date=April 4, 2022|access-date=April 4, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020809/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-04/chainsaw-man-tatsuki-fujimoto-to-release-new-200-page-1-shot-on-april-11/.184340|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|last=Pineda|first=Rafael Antonio|title=Viz Media, Manga Plus Publish Tatsuki Fujimoto's 'Goodbye, Eri' 1-Shot Manga in English|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|website=[[Anime News Network]]|date=April 10, 2022|access-date=April 10, 2022|archive-date=April 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220411020639/https://www.animenewsnetwork.com/news/2022-04-10/viz-media-manga-plus-publish-tatsuki-fujimoto-goodbye-eri-1-shot-manga-in-english/.184510|url-status=live}}</ref> ეს თავი Shueisha-მ ერთ ტანკობონ ტომად შეკრიბა და გამოსცა 2022 წლის 4 ივლისს. ილუსტრატორ [[ოტო ტოდა]]სთან ერთად, ფუჯიმოტომ გამოაქვეყნა ვან-შოტი „[[Just Listen to the Song]]“ Shōnen Jump+-ზე 2022 წლის 4 ივლისს.<ref name="futsu"/> ==გავლენები== ფუჯიმოტომ აღნიშნა, რომ მას სურდა „მანგა კორეული ფილმებივით დაეხატა“ და მაგალითად მოიყვანა 2008 წლის სამხრეთკორეული ფილმი „მდევარი“ (The Chaser): „მთავარი გმირი მისდევს ბოროტმოქმედს, თუმცა ფილმის დაწყებიდან ოცდაათ წუთში ის მას იჭერს. ეს ფილმის ბოლოს უნდა მომხდარიყო, ამიტომ სულ იმაზე ფიქრობ, თუ რა მოხდება შემდეგ. ბევრი ამბობს, რომ კორეულ ფილმებში ვერ ხვდებიან, რას ფიქრობს რეჟისორი, მაგრამ სინამდვილეში, თუ ბოლომდე უყურებ, ყველაფერს გაიგებ. მეც რაღაც ამდაგვარის შექმნა მინდოდა“. მან ასევე ახსენა 2016 წლის იაპონური ფილმი „სადაკო კაიაკოს წინააღმდეგ“ (Sadako vs. Kayako), კოჯი შირაიშის ფილმების სერია „Senritsu Kaiki File Kowasugi!“ , 2011 წლის ინდონეზიური ფილმი „რეიდი“ (The Raid) და [[ტაკეში კიტანო]]ს შემოქმედება. მასზე გავლენა ასევე მოახდინეს მანგაკებმა: [[ჰიროაკი სამურა]]მ, [[ჰიდეკი არაი]]მ და [[ცუტომუ ნიჰეი]]მ. ხოლო Chainsaw Man-ის შესაქმნელად ფუჯიმოტომ შთაგონება 1974 წლის ფილმიდან — „ტეხასური ჟლეტა ბენზოხერხით“ (The Texas Chain Saw Massacre) მიიღო. ==ნამუშევრები== '''სერიული მანგა''' *Fire Punch (ファイアパンチ, Faia Panchi) (2016–2018) — გამოდიოდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა Shueisha-ს მიერ რვა ტომად. *Chainsaw Man (チェンソーマン, Chensō Man) (2018–2026) — გამოდიოდა ჟურნალებში Weekly Shōnen Jump (2018–2020) და Shōnen Jump+ (2022–2026); გამოიცა Shueisha-ს მიერ 24 ტომად. '''ვან-შოტები (One-shots)''' *Seigi no Mikata (正義の見方; „სამართლიანობის განცდა“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Kami Hikouki (かみひこうき; „ქაღალდის თვითმფრინავები“) (2013); გამოუქვეყნებელი *Tatsuki Fujimoto Before Chainsaw Man (藤本タツキ短編集, Fujimoto Tatsuki Tanpenshū; „ტაცუკი ფუჯიმოტოს მოკლე ისტორიები“) (2021); ფუჯიმოტოს ყველაზე ადრეული ვან-შოტების ორტომიანი კრებული: *A Couple Clucking Chickens Were Still Kickin' in the Schoolyard (庭には二羽ニワトリがいた, Niwa ni wa Niwa Niwatori ga ita) (2011) *Sasaki Stopped a Bullet (佐々木くんが銃弾止めた, Sasaki-kun ga Juudan Tometa) (2013) *Love is Blind (恋は盲目, Koi wa Moumoku) (2013); მოგვიანებით გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Shikaku (シカク) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Mermaid Rhapsody (人魚ラプソディ, Ningyo Rhapsody) (2014); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump SQ.19 *Nayuta of the Prophecy (予言のナユタ, Yogen no Nayuta) (2015); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Woke-Up-as-a-Girl Syndrome (目が覚めたら女の子になっていた病, Me ga Sametara Onnanoko ni Natteita Yamai) (2017); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ *Sisters (妹の姉, Imōto no Ane) (2018); გამოქვეყნდა ჟურნალში Jump Square *Look Back (ルックバック, Rukku Bakku) (2021); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Goodbye, Eri (さよなら絵梨, Sayonara Eri) (2022); გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ და გამოიცა ერთ ტომად. *Just Listen to the Song (フツーに聞いてくれ, Futsū ni Kiitekure; „უბრალოდ მომისმინე“) (2022); ილუსტრატორი: ოტო ტოდა; გამოქვეყნდა ჟურნალში Shōnen Jump+ ==ასისტენტები== *[[იუჯი კაკუ]]<ref>{{cite web|title=Tatsuki Fujimoto, from his unique perspective analyzes the peculiar characters from Hell’s Paradise: Jigokuraku!|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=June 20, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230620220929/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/378/|url-status=live}}</ref> *[[ოტო ტოდა]] *[[ტაცუია ენდო]]<ref>{{cite web|title="The Making of a Jump Manga!" Vol. 7 – Spy × Family|url=https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|website=[[Manga Plus]]|publisher=[[Shueisha]]|access-date=May 4, 2024|archive-date=December 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201202090258/https://mangaplus.shueisha.co.jp/web_pages/263/|url-status=live}}</ref> *[[იუკინობუ ტაცუ]]<ref>{{cite web|title=Une date pour la sortie française du manga Dandadan|url=https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|website=Manga News|access-date=May 4, 2024|language=fr|date=April 26, 2022|archive-date=April 19, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230419021958/https://www.manga-news.com/index.php/actus/2022/04/25/Une-date-pour-Dandadan-chez-Kaze|url-status=live}}</ref> *[[ტოჰრუ კურამორი]]<ref>{{cite web|last=Zamora|first=Zach|title=Chainsaw Man and Dandadan Creators Team Up to Recommend a New Manga, So You Best Pick It Up ASAP|url=https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|website=[[Screen Rant]]|access-date=February 18, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250108160652/https://screenrant.com/centuria-dark-fantasy-manga-chainsaw-man-dandadan-op-ed/|archive-date=January 8, 2025|date=January 6, 2025|url-status=live}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუჯიმოტო, ტაცუკი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:დაბადებული 10 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:იაპონელი მანგაკა]] dd1w309oltucfe2otkaaxt1sr6ikmdc 2 894642 5428226 2026-07-06T16:16:56Z Eletskh-QR 175175 ახალი გვერდი: {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=10|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქარ... 5428226 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=10|თვე=11|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|27 აპრილი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/თბილისი}} |} scxdodl8vcdy8e4y0k9kjykc45yn418 0 894643 5428248 2026-07-06T17:07:34Z Lova-QR 175441 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5428248 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} tkc0cfvu4whmblguxdkt4mg53miaaoi 5428249 5428248 2026-07-06T17:16:33Z Lova-QR 175441 5428249 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Kirill Sarychev, March 2021.jpg|მინი]] კირილ იგორის ძე სარიჩევი (რუს. Кирилл Игоревич Сарычев; დაიბადა 1989 წლის 1 იანვარს) — რუსი პაუერლიფტერი. იგი ადრე ფლობდა მსოფლიო რეკორდს წოლჟიმში ეკიპირების გარეშე (raw bench press), 335 კგ-ის (738.5 ფუნტი) აწევით.[2] 2016 წელს მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში.[3] ==პირადი ცხოვრება== სარიჩევი დაიბადა 1989 წლის 1 იანვარს, სარატოვის ოლქის ქალაქ პუგაჩოვში. მისი მამაც დიდი აღნაგობის იყო: სიმაღლეში 193 სმ (6 ფუტი 4 ინჩი), ხოლო წონით 130 კგ (287 ფუნტი).[1] სარიჩოვმა წარჩინებით დაამთავრა პუგაჩოვის №1 სკოლა, ხოლო 2007 წელს — პუგაჩოვის ჰიდრომელიორაციული ტექნიკუმი. 2012 წელს მან დაამთავრა სარატოვის ნ. ვავილოვის სახელობის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი. ==კარიერა პაუერლიფტინგში== სარიჩევი პაუერლიფტინგით პირველად 15 წლის ასაკში დაინტერესდა. იმ პერიოდში იგი 72 კგ-ს (158.7 ფუნტი) იწონიდა, ხოლო მისი მაჩვენებლები ასეთი იყო: წოლჟიმი — 90 კგ (198.4 ფუნტი), ჩაჯდომა — 90 კგ (198.4 ფუნტი) და ამოწევა — 110 კგ (242.5 ფუნტი).[1] მალე მან იპოვა მწვრთნელი ვიქტორ მიხეევი და სწრაფი პროგრესიც აჩვენა, მათ შორის, დაიწყო მზადება პაუერლიფტინგის საერთაშორისო ფედერაციის (IPF) შეჯიბრებებისთვის. მას ეკიპირების გარეშე (raw) ასპარეზობა ერჩივნა, თუმცა ეკიპირების გამოყენების გარეშე ვერ უწევდა კონკურენციას სხვა პაუერლიფტერებს, რომლებიც IPF-ში გამოდიოდნენ.[1] თავის პირველ რუსეთის ჩემპიონატებზე, 2007 წლიდან 2009 წლამდე, იგი თინეიჯერობის ასაკში ერთშრიანი (single-ply) ეკიპირებით ასპარეზობდა და მისი სხეულის წონა 150–152 კგ-ს (330.7–335.1 ფუნტი) შეადგენდა. 2009 წელს, დონის როსტოვში გამართულ პაუერლიფტინგის მსოფლიო კონგრესის (WPC) მსოფლიო ჩემპიონატზე, სარიჩევი შეხვდა ანდრეი ფედოსეევს, რომელმაც იგი 2010 წლის ტურნირზე „ჩემპიონთა ბრძოლა“ (Battle of Champions) მიიწვია არხანგელსკში.[1] შეჯიბრი ტარდებოდა ეკიპირების გარეშე „მიწოლა და ამოწევის“ (push and pull) ფორმატში (მხოლოდ წოლჟიმი და ამოწევა) და სარიჩევმა ორთავეში მიიღო მონაწილეობა. ამოწევაში ადგილები გლოსბრენერის (Glossbrenner) ფორმულით განისაზღვრა — მან მეხუთე ადგილი დაიკავა და ეკიპირების გარეშე 320 კგ (705.5 ფუნტი) ამოწია. წოლჟიმში კი, 21 წლის ასაკში, ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით პირველი ადგილი მოიპოვა.[1] ამ ტურნირის შემდეგ სარიჩევმა წვრთნა ბორის შეიკოს ხელმძღვანელობით დაიწყო. ===მსოფლიო რეკორდი წოლჟიმში=== სარიჩევმა კვლავ მიიღო მონაწილეობა „ჩემპიონთა ბრძოლაში“ 2011 წელს, ამჯერად მხოლოდ წოლჟიმში, და მოიპოვა ვერცხლის მედალი ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით. 2012 წელს, მესამე მონაწილეობისას, მან ოქროს მედალი მოიპოვა ეკიპირების გარეშე 315 კგ-ის (694.5 ფუნტი) აწევით,[4] რამაც იგი იმ დროისთვის მსოფლიოში მეოთხე საუკეთესო შედეგის მქონე ძალოსნად აქცია სკოტ მენდელსონისა (324.3 კგ (715.0 ფუნტი) 2005 წელს) და ჯეიმს ჰენდერსონის (322.5 კგ (711.0 ფუნტი) 1997 წელს) შემდეგ. 2013 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“, ჰენდერსონის, მენდელსონისა და ერიკ სპოტოს შემდეგ, სარიჩევი გახდა მესამე ადამიანი ისტორიაში, ვინც ეკიპირების გარეშე 317.5 კგ (700 ფუნტი) დაძლია. მან ამ ნიშნულს 24 წლის ასაკში, 173.3 კგ (382.1 ფუნტი) სხეულის წონით მიაღწია.[4] დღემდე სარიჩევი რჩება ყველაზე ახალგაზრდა მამაკაცად, ვინც ეკიპირების გარეშე 700 ფუნტი აწია. 2014 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“ სარიჩევმა ეკიპირების გარეშე ჯერ 320 კგ (705.5 ფუნტი) დაძლია, შემდეგ კი — 326 კგ (718.7 ფუნტი) და ამით გააუმჯობესა მენდელსონისა და ჰენდერსონის ყოფილი მსოფლიო რეკორდები. ყველა დროის რეიტინგში იგი უკვე მხოლოდ ერიკ სპოტოს ჩამორჩებოდა, რომლის 2013 წლის მსოფლიო რეკორდიც 327.5 კგ-ს (722.0 ფუნტი) შეადგენდა.[1] 2015 წელს, WPC SN PRO Open Cup-ზე, სარიჩევმა მეორე ცდაზე ეკიპირების გარეშე 330 კგ (727.5 ფუნტი) აწია და დაამხო სპოტოს ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი წოლჟიმში. მესამე ცდაზე მან ეს მაჩვენებელი კიდევ უფრო გაზარდა და 335 კგ (738.5 ფუნტი) დააფიქსირა, რითაც ერთსა და იმავე დღეს მეორედ მოხსნა ყველა დროის რეკორდი.[5] ეს რეკორდი გაუუმჯობესებელი რჩებოდა 2019 წლამდე, სანამ ჯულიუს მედოქსმა წოლჟიმში 335.5 კგ (739.7 ფუნტი) არ ასწია. ===პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაციის (WRPF) დაარსება=== 2014 წელს სარიჩევმა დააფუძნა ახალი პაუერლიფტინგის ფედერაცია — პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაცია (WRPF) — და მისი პრეზიდენტი გახდა. მან განაცხადა, რომ იმედოვნებს, პაუერლიფტინგი ოდესმე ოლიმპიური სპორტის სახეობა გახდება.[6] 2016 წელს სარიჩევმა მსოფლიო რეკორდი დაამყარა ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში (SHW), 1,072.5 კგ (2,364.5 ფუნტი) მაჩვენებლით.[3] მან წოლჟიმში 320 კგ (705.5 ფუნტი) დააფიქსირა, ჩაჯდომაში — 350 კგ (771.6 ფუნტი), ხოლო ამოწევაში — 402.5 კგ (887.4 ფუნტი).[7] მან ასევე შეასრულა წარმატებული მეოთხე ცდა ჩაჯდომაში 360 კგ-ით (793.7 ფუნტი), თუმცა ეს შედეგი ოფიციალურ სამჭიდის ჯამში არ შესულა. ეს შედეგი რომ ჩათვლილიყო, იგი გახდებოდა ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, წონითი კატეგორიების მიუხედავად. ==მოჭერის ძალა (Grip strength)== 2016 წელს სარიჩევმა გაიარა სერტიფიცირება Captains of Crush №3-ის ესპანდერზე (gripper), რომლის ბოლომდე მოსაკუმშავადაც საჭიროა 127 კგ (280 ფუნტი) / RGC 149 ძალის დატანება.[8] ეს მიღწევა საყოველთაოდ აღიარებულია, როგორც მსოფლიო დონის ხელის მოჭერის (ჩავლების) ძალის ოქროს სტანდარტი. 2025 წელს სარიჩევმა დაამყარა მსოფლიო რეკორდი აპოლონის ღერძის (Apollon's axle) ამოწევაში ზედა ორმხრივი ჩავლებით (double overhand) 240 კგ-ის (529 ფუნტი) აწევით.[9] ეს არმლიფტინგში ჩავლების ძალის კიდევ ერთი უაღრესად დაფასებული მიღწევაა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სარიჩევი, კირილი}} hi2y0fqsje7i2zrvutf3azh4x1z53z6 5428254 5428249 2026-07-06T17:36:55Z Lova-QR 175441 5428254 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Kirill Sarychev, March 2021.jpg|მინი]] '''კირილ იგორის ძე სარიჩევი''' (დ. [[1 იანვარი]], [[1989]]) — [[რუსები|რუსი]] [[პაუერლიფტერი]]. ადრე ფლობდა მსოფლიო რეკორდს წოლჭიმში ეკიპირების გარეშე , 335 კგ-ის (738.5 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite web |last=English |first=Nick |date=2017-02-26 |title=Watch Kirill Sarychev Bench 683 Pounds for 10 Reps |url=https://barbend.com/kirill-sarychev-bench-529-pounds-reps/ |access-date=2024-05-23 |website=BarBend |language=en-US}}</ref> 2016 წელს მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში.<ref name=barbend>{{cite web|url =https://barbend.com/kirill-saychev-lifts-world-record-raw-powerlifting-total/|title =Kirill Sarychev Lifts World Record Raw Powerlifting Total At 2,386.5 lbs|first =Jake|last =Doly|website =BarBend|date =21 November 2016}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== სარიჩევი დაიბადა 1989 წლის 1 იანვარს, [[სარატოვი]]ს ოლქის ქალაქ [[პუგაჩოვი|პუგაჩოვ]]ში. მისი მამაც დიდი აღნაგობის იყო: სიმაღლეში 193 სმ (6 ფუტი 4 ინჩი), ხოლო წონით 130 კგ (287 ფუნტი). სარიჩოვმა წარჩინებით დაამთავრა პუგაჩოვის №1 სკოლა, ხოლო 2007 წელს — პუგაჩოვის ჰიდრომელიორაციული ტექნიკუმი. 2012 წელს მან დაამთავრა სარატოვის ნ. [[ვავილოვის სახელობის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი]]. ==კარიერა პაუერლიფტინგში== სარიჩევი პაუერლიფტინგით პირველად 15 წლის ასაკში დაინტერესდა. იმ პერიოდში იგი 72 კგ-ს (158.7 ფუნტი) იწონიდა, ხოლო მისი მაჩვენებლები ასეთი იყო: წოლჭიმი — 90 კგ (198.4 ფუნტი), ჩაჯდომა — 90 კგ (198.4 ფუნტი) და ამოწევა — 110 კგ (242.5 ფუნტი). მალე მან იპოვა მწვრთნელი [[ვიქტორ მიხეევი]] და სწრაფი პროგრესიც აჩვენა, მათ შორის, დაიწყო მზადება პაუერლიფტინგის საერთაშორისო ფედერაციის (IPF) შეჯიბრებებისთვის. მას ეკიპირების გარეშე ასპარეზობა ერჩივნა, თუმცა ეკიპირების გამოყენების გარეშე ვერ უწევდა კონკურენციას სხვა პაუერლიფტერებს, რომლებიც [[IPF]]-ში გამოდიოდნენ. თავის პირველ რუსეთის ჩემპიონატებზე, 2007 წლიდან 2009 წლამდე, იგი თინეიჯერობის ასაკში ერთშრიანი (single-ply) ეკიპირებით ასპარეზობდა და მისი სხეულის წონა 150–152 კგ-ს (330.7–335.1 ფუნტი) შეადგენდა. 2009 წელს, [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვ]]ში გამართულ პაუერლიფტინგის მსოფლიო კონგრესის (WPC) მსოფლიო ჩემპიონატზე, სარიჩევი შეხვდა [[ანდრეი ფედოსეევი|ანდრეი ფედოსეევ]]ს, რომელმაც იგი 2010 წლის ტურნირზე „ჩემპიონთა ბრძოლა“ მიიწვია [[არხანგელსკი|არხანგელსკ]]ში. შეჯიბრი ტარდებოდა ეკიპირების გარეშე „მიწოლა და ამოწევის“ (push and pull) ფორმატში (მხოლოდ წოლჭიმი და ამოწევა) და სარიჩევმა ორთავეში მიიღო მონაწილეობა. ამოწევაში ადგილები გლოსბრენერის (Glossbrenner) ფორმულით განისაზღვრა — მან მეხუთე ადგილი დაიკავა და ეკიპირების გარეშე 320 კგ (705.5 ფუნტი) ამოწია. წოლჭიმში კი, 21 წლის ასაკში, ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით პირველი ადგილი მოიპოვა. ამ ტურნირის შემდეგ სარიჩევმა წვრთნა [[ბორის შეიკო]]ს ხელმძღვანელობით დაიწყო. ===მსოფლიო რეკორდი წოლჟიმში=== სარიჩევმა კვლავ მიიღო მონაწილეობა „ჩემპიონთა ბრძოლაში“ 2011 წელს, ამჯერად მხოლოდ წოლჭიმში, და მოიპოვა ვერცხლის მედალი ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით. 2012 წელს, მესამე მონაწილეობისას, მან ოქროს მედალი მოიპოვა ეკიპირების გარეშე 315 კგ-ის (694.5 ფუნტი) აწევით,<ref name="open">{{cite web|url=https://www.openpowerlifting.org/u/kirillsarychev |title=Kirill Sarychev (M) |website=www.openpowerlifting.org |access-date=3 November 2024}}</ref> რამაც იგი იმ დროისთვის მსოფლიოში მეოთხე საუკეთესო შედეგის მქონე ძალოსნად აქცია [[სკოტ მენდელსონი]]სა (324.3 კგ (715.0 ფუნტი) 2005 წელს) და [[ჯეიმს ჰენდერსონი]]ს (322.5 კგ (711.0 ფუნტი) 1997 წელს) შემდეგ. 2013 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“, ჰენდერსონის, მენდელსონისა და [[ერიკ სპოტო]]ს შემდეგ, სარიჩევი გახდა მესამე ადამიანი ისტორიაში, ვინც ეკიპირების გარეშე 317.5 კგ (700 ფუნტი) დაძლია. მან ამ ნიშნულს 24 წლის ასაკში, 173.3 კგ (382.1 ფუნტი) სხეულის წონით მიაღწია.<ref name="open"/> დღემდე სარიჩევი რჩება ყველაზე ახალგაზრდა მამაკაცად, ვინც ეკიპირების გარეშე 700 ფუნტი აწია. 2014 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“ სარიჩევმა ეკიპირების გარეშე ჯერ 320 კგ (705.5 ფუნტი) დაძლია, შემდეგ კი — 326 კგ (718.7 ფუნტი) და ამით გააუმჯობესა მენდელსონისა და ჰენდერსონის ყოფილი მსოფლიო რეკორდები. ყველა დროის რეიტინგში იგი უკვე მხოლოდ ერიკ სპოტოს ჩამორჩებოდა, რომლის 2013 წლის მსოფლიო რეკორდიც 327.5 კგ-ს (722.0 ფუნტი) შეადგენდა. 2015 წელს, WPC SN PRO Open Cup-ზე, სარიჩევმა მეორე ცდაზე ეკიპირების გარეშე 330 კგ (727.5 ფუნტი) აწია და დაამხო სპოტოს ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი წოლჭიმში. მესამე ცდაზე მან ეს მაჩვენებელი კიდევ უფრო გაზარდა და 335 კგ (738.5 ფუნტი) დააფიქსირა, რითაც ერთსა და იმავე დღეს მეორედ მოხსნა ყველა დროის რეკორდი.<ref name="record">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=BOeRI6MDyns |title=Kirill Sarychev 335 kg(738.5lbs) RAW Bench Press World Record 2015|website=IRON BODY |access-date=3 November 2024}}</ref> ეს რეკორდი გაუუმჯობესებელი რჩებოდა 2019 წლამდე, სანამ [[ჯულიუს მედოქსი|ჯულიუს მედოქს]]მა წოლჟიმში 335.5 კგ (739.7 ფუნტი) არ ასწია. ===პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაციის (WRPF) დაარსება=== 2014 წელს სარიჩევმა დააფუძნა ახალი პაუერლიფტინგის ფედერაცია — პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაცია (WRPF) — და მისი პრეზიდენტი გახდა. მან განაცხადა, რომ იმედოვნებს, პაუერლიფტინგი ოდესმე ოლიმპიური სპორტის სახეობა გახდება.<ref>{{cite web|url =https://www.sovsport.ru/others/lifestyle/articles/1007748-kirill-sarychev-2017-god-bogat-na-rekordy|title =Кирилл Сарычев: 2017 год богат на рекорды|first =Надежда|last =Подколзина|website =Советский спорт|date =31 October 2017|language =Russian}}</ref> 2016 წელს სარიჩევმა მსოფლიო რეკორდი დაამყარა ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში (SHW), 1,072.5 კგ (2,364.5 ფუნტი) მაჩვენებლით.<ref name=barbend/> მან წოლჭიმში 320 კგ (705.5 ფუნტი) დააფიქსირა, ჩაჯდომაში — 350 კგ (771.6 ფუნტი), ხოლო ამოწევაში — 402.5 კგ (887.4 ფუნტი).<ref>{{cite web|url =https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|title =Kirill Sarychev – Einer der Weltbesten im Bankdrücken!|author =Staff writer(s)|website =Gannikus|date =2 July 2017|language =German|access-date =23 February 2018|archive-date =24 February 2018|archive-url =https://web.archive.org/web/20180224113208/https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|url-status =dead}}</ref> მან ასევე შეასრულა წარმატებული მეოთხე ცდა ჩაჯდომაში 360 კგ-ით (793.7 ფუნტი), თუმცა ეს შედეგი ოფიციალურ სამჭიდის ჯამში არ შესულა. ეს შედეგი რომ ჩათვლილიყო, იგი გახდებოდა ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, წონითი კატეგორიების მიუხედავად. ==მოჭერის ძალა (Grip strength)== 2016 წელს სარიჩევმა გაიარა სერტიფიცირება Captains of Crush №3-ის ესპანდერზე (gripper), რომლის ბოლომდე მოსაკუმშავადაც საჭიროა 127 კგ (280 ფუნტი) / RGC 149 ძალის დატანება.<ref>{{cite web|url=https://ironmind.com/certification/captains-of-crush/whos-who-no.-3-coc/|title=Captains of Crush Grippers: Who's Who No. 3|accessdate=2021-08-19}}</ref> ეს მიღწევა საყოველთაოდ აღიარებულია, როგორც მსოფლიო დონის ხელის მოჭერის (ჩავლების) ძალის ოქროს სტანდარტი. 2025 წელს სარიჩევმა დაამყარა მსოფლიო რეკორდი აპოლონის ღერძის (Apollon's axle) ამოწევაში ზედა ორმხრივი ჩავლებით (double overhand) 240 კგ-ის (529 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite news |url=https://www.instagram.com/p/DSALpoGDJoW/ |title=Apollon Axle World Record 240 kg |date=9 December 2025 |work=WRPF |access-date=12 December 2025 |language=en-US}}</ref> ეს არმლიფტინგში ჩავლების ძალის კიდევ ერთი უაღრესად დაფასებული მიღწევაა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სარიჩევი, კირილი}} j0vgj1afanz0gqv107rng5wduapg5s9 5428255 5428254 2026-07-06T17:38:30Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 1989]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428255 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Kirill Sarychev, March 2021.jpg|მინი]] '''კირილ იგორის ძე სარიჩევი''' (დ. [[1 იანვარი]], [[1989]]) — [[რუსები|რუსი]] [[პაუერლიფტერი]]. ადრე ფლობდა მსოფლიო რეკორდს წოლჭიმში ეკიპირების გარეშე , 335 კგ-ის (738.5 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite web |last=English |first=Nick |date=2017-02-26 |title=Watch Kirill Sarychev Bench 683 Pounds for 10 Reps |url=https://barbend.com/kirill-sarychev-bench-529-pounds-reps/ |access-date=2024-05-23 |website=BarBend |language=en-US}}</ref> 2016 წელს მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში.<ref name=barbend>{{cite web|url =https://barbend.com/kirill-saychev-lifts-world-record-raw-powerlifting-total/|title =Kirill Sarychev Lifts World Record Raw Powerlifting Total At 2,386.5 lbs|first =Jake|last =Doly|website =BarBend|date =21 November 2016}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== სარიჩევი დაიბადა 1989 წლის 1 იანვარს, [[სარატოვი]]ს ოლქის ქალაქ [[პუგაჩოვი|პუგაჩოვ]]ში. მისი მამაც დიდი აღნაგობის იყო: სიმაღლეში 193 სმ (6 ფუტი 4 ინჩი), ხოლო წონით 130 კგ (287 ფუნტი). სარიჩოვმა წარჩინებით დაამთავრა პუგაჩოვის №1 სკოლა, ხოლო 2007 წელს — პუგაჩოვის ჰიდრომელიორაციული ტექნიკუმი. 2012 წელს მან დაამთავრა სარატოვის ნ. [[ვავილოვის სახელობის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი]]. ==კარიერა პაუერლიფტინგში== სარიჩევი პაუერლიფტინგით პირველად 15 წლის ასაკში დაინტერესდა. იმ პერიოდში იგი 72 კგ-ს (158.7 ფუნტი) იწონიდა, ხოლო მისი მაჩვენებლები ასეთი იყო: წოლჭიმი — 90 კგ (198.4 ფუნტი), ჩაჯდომა — 90 კგ (198.4 ფუნტი) და ამოწევა — 110 კგ (242.5 ფუნტი). მალე მან იპოვა მწვრთნელი [[ვიქტორ მიხეევი]] და სწრაფი პროგრესიც აჩვენა, მათ შორის, დაიწყო მზადება პაუერლიფტინგის საერთაშორისო ფედერაციის (IPF) შეჯიბრებებისთვის. მას ეკიპირების გარეშე ასპარეზობა ერჩივნა, თუმცა ეკიპირების გამოყენების გარეშე ვერ უწევდა კონკურენციას სხვა პაუერლიფტერებს, რომლებიც [[IPF]]-ში გამოდიოდნენ. თავის პირველ რუსეთის ჩემპიონატებზე, 2007 წლიდან 2009 წლამდე, იგი თინეიჯერობის ასაკში ერთშრიანი (single-ply) ეკიპირებით ასპარეზობდა და მისი სხეულის წონა 150–152 კგ-ს (330.7–335.1 ფუნტი) შეადგენდა. 2009 წელს, [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვ]]ში გამართულ პაუერლიფტინგის მსოფლიო კონგრესის (WPC) მსოფლიო ჩემპიონატზე, სარიჩევი შეხვდა [[ანდრეი ფედოსეევი|ანდრეი ფედოსეევ]]ს, რომელმაც იგი 2010 წლის ტურნირზე „ჩემპიონთა ბრძოლა“ მიიწვია [[არხანგელსკი|არხანგელსკ]]ში. შეჯიბრი ტარდებოდა ეკიპირების გარეშე „მიწოლა და ამოწევის“ (push and pull) ფორმატში (მხოლოდ წოლჭიმი და ამოწევა) და სარიჩევმა ორთავეში მიიღო მონაწილეობა. ამოწევაში ადგილები გლოსბრენერის (Glossbrenner) ფორმულით განისაზღვრა — მან მეხუთე ადგილი დაიკავა და ეკიპირების გარეშე 320 კგ (705.5 ფუნტი) ამოწია. წოლჭიმში კი, 21 წლის ასაკში, ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით პირველი ადგილი მოიპოვა. ამ ტურნირის შემდეგ სარიჩევმა წვრთნა [[ბორის შეიკო]]ს ხელმძღვანელობით დაიწყო. ===მსოფლიო რეკორდი წოლჟიმში=== სარიჩევმა კვლავ მიიღო მონაწილეობა „ჩემპიონთა ბრძოლაში“ 2011 წელს, ამჯერად მხოლოდ წოლჭიმში, და მოიპოვა ვერცხლის მედალი ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით. 2012 წელს, მესამე მონაწილეობისას, მან ოქროს მედალი მოიპოვა ეკიპირების გარეშე 315 კგ-ის (694.5 ფუნტი) აწევით,<ref name="open">{{cite web|url=https://www.openpowerlifting.org/u/kirillsarychev |title=Kirill Sarychev (M) |website=www.openpowerlifting.org |access-date=3 November 2024}}</ref> რამაც იგი იმ დროისთვის მსოფლიოში მეოთხე საუკეთესო შედეგის მქონე ძალოსნად აქცია [[სკოტ მენდელსონი]]სა (324.3 კგ (715.0 ფუნტი) 2005 წელს) და [[ჯეიმს ჰენდერსონი]]ს (322.5 კგ (711.0 ფუნტი) 1997 წელს) შემდეგ. 2013 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“, ჰენდერსონის, მენდელსონისა და [[ერიკ სპოტო]]ს შემდეგ, სარიჩევი გახდა მესამე ადამიანი ისტორიაში, ვინც ეკიპირების გარეშე 317.5 კგ (700 ფუნტი) დაძლია. მან ამ ნიშნულს 24 წლის ასაკში, 173.3 კგ (382.1 ფუნტი) სხეულის წონით მიაღწია.<ref name="open"/> დღემდე სარიჩევი რჩება ყველაზე ახალგაზრდა მამაკაცად, ვინც ეკიპირების გარეშე 700 ფუნტი აწია. 2014 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“ სარიჩევმა ეკიპირების გარეშე ჯერ 320 კგ (705.5 ფუნტი) დაძლია, შემდეგ კი — 326 კგ (718.7 ფუნტი) და ამით გააუმჯობესა მენდელსონისა და ჰენდერსონის ყოფილი მსოფლიო რეკორდები. ყველა დროის რეიტინგში იგი უკვე მხოლოდ ერიკ სპოტოს ჩამორჩებოდა, რომლის 2013 წლის მსოფლიო რეკორდიც 327.5 კგ-ს (722.0 ფუნტი) შეადგენდა. 2015 წელს, WPC SN PRO Open Cup-ზე, სარიჩევმა მეორე ცდაზე ეკიპირების გარეშე 330 კგ (727.5 ფუნტი) აწია და დაამხო სპოტოს ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი წოლჭიმში. მესამე ცდაზე მან ეს მაჩვენებელი კიდევ უფრო გაზარდა და 335 კგ (738.5 ფუნტი) დააფიქსირა, რითაც ერთსა და იმავე დღეს მეორედ მოხსნა ყველა დროის რეკორდი.<ref name="record">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=BOeRI6MDyns |title=Kirill Sarychev 335 kg(738.5lbs) RAW Bench Press World Record 2015|website=IRON BODY |access-date=3 November 2024}}</ref> ეს რეკორდი გაუუმჯობესებელი რჩებოდა 2019 წლამდე, სანამ [[ჯულიუს მედოქსი|ჯულიუს მედოქს]]მა წოლჟიმში 335.5 კგ (739.7 ფუნტი) არ ასწია. ===პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაციის (WRPF) დაარსება=== 2014 წელს სარიჩევმა დააფუძნა ახალი პაუერლიფტინგის ფედერაცია — პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაცია (WRPF) — და მისი პრეზიდენტი გახდა. მან განაცხადა, რომ იმედოვნებს, პაუერლიფტინგი ოდესმე ოლიმპიური სპორტის სახეობა გახდება.<ref>{{cite web|url =https://www.sovsport.ru/others/lifestyle/articles/1007748-kirill-sarychev-2017-god-bogat-na-rekordy|title =Кирилл Сарычев: 2017 год богат на рекорды|first =Надежда|last =Подколзина|website =Советский спорт|date =31 October 2017|language =Russian}}</ref> 2016 წელს სარიჩევმა მსოფლიო რეკორდი დაამყარა ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში (SHW), 1,072.5 კგ (2,364.5 ფუნტი) მაჩვენებლით.<ref name=barbend/> მან წოლჭიმში 320 კგ (705.5 ფუნტი) დააფიქსირა, ჩაჯდომაში — 350 კგ (771.6 ფუნტი), ხოლო ამოწევაში — 402.5 კგ (887.4 ფუნტი).<ref>{{cite web|url =https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|title =Kirill Sarychev – Einer der Weltbesten im Bankdrücken!|author =Staff writer(s)|website =Gannikus|date =2 July 2017|language =German|access-date =23 February 2018|archive-date =24 February 2018|archive-url =https://web.archive.org/web/20180224113208/https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|url-status =dead}}</ref> მან ასევე შეასრულა წარმატებული მეოთხე ცდა ჩაჯდომაში 360 კგ-ით (793.7 ფუნტი), თუმცა ეს შედეგი ოფიციალურ სამჭიდის ჯამში არ შესულა. ეს შედეგი რომ ჩათვლილიყო, იგი გახდებოდა ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, წონითი კატეგორიების მიუხედავად. ==მოჭერის ძალა (Grip strength)== 2016 წელს სარიჩევმა გაიარა სერტიფიცირება Captains of Crush №3-ის ესპანდერზე (gripper), რომლის ბოლომდე მოსაკუმშავადაც საჭიროა 127 კგ (280 ფუნტი) / RGC 149 ძალის დატანება.<ref>{{cite web|url=https://ironmind.com/certification/captains-of-crush/whos-who-no.-3-coc/|title=Captains of Crush Grippers: Who's Who No. 3|accessdate=2021-08-19}}</ref> ეს მიღწევა საყოველთაოდ აღიარებულია, როგორც მსოფლიო დონის ხელის მოჭერის (ჩავლების) ძალის ოქროს სტანდარტი. 2025 წელს სარიჩევმა დაამყარა მსოფლიო რეკორდი აპოლონის ღერძის (Apollon's axle) ამოწევაში ზედა ორმხრივი ჩავლებით (double overhand) 240 კგ-ის (529 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite news |url=https://www.instagram.com/p/DSALpoGDJoW/ |title=Apollon Axle World Record 240 kg |date=9 December 2025 |work=WRPF |access-date=12 December 2025 |language=en-US}}</ref> ეს არმლიფტინგში ჩავლების ძალის კიდევ ერთი უაღრესად დაფასებული მიღწევაა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სარიჩევი, კირილი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1989]] gwr3lutzzaxbsjidwi0cz57ql2cb5ej 5428256 5428255 2026-07-06T17:38:46Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428256 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Kirill Sarychev, March 2021.jpg|მინი]] '''კირილ იგორის ძე სარიჩევი''' (დ. [[1 იანვარი]], [[1989]]) — [[რუსები|რუსი]] [[პაუერლიფტერი]]. ადრე ფლობდა მსოფლიო რეკორდს წოლჭიმში ეკიპირების გარეშე , 335 კგ-ის (738.5 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite web |last=English |first=Nick |date=2017-02-26 |title=Watch Kirill Sarychev Bench 683 Pounds for 10 Reps |url=https://barbend.com/kirill-sarychev-bench-529-pounds-reps/ |access-date=2024-05-23 |website=BarBend |language=en-US}}</ref> 2016 წელს მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში.<ref name=barbend>{{cite web|url =https://barbend.com/kirill-saychev-lifts-world-record-raw-powerlifting-total/|title =Kirill Sarychev Lifts World Record Raw Powerlifting Total At 2,386.5 lbs|first =Jake|last =Doly|website =BarBend|date =21 November 2016}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== სარიჩევი დაიბადა 1989 წლის 1 იანვარს, [[სარატოვი]]ს ოლქის ქალაქ [[პუგაჩოვი|პუგაჩოვ]]ში. მისი მამაც დიდი აღნაგობის იყო: სიმაღლეში 193 სმ (6 ფუტი 4 ინჩი), ხოლო წონით 130 კგ (287 ფუნტი). სარიჩოვმა წარჩინებით დაამთავრა პუგაჩოვის №1 სკოლა, ხოლო 2007 წელს — პუგაჩოვის ჰიდრომელიორაციული ტექნიკუმი. 2012 წელს მან დაამთავრა სარატოვის ნ. [[ვავილოვის სახელობის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი]]. ==კარიერა პაუერლიფტინგში== სარიჩევი პაუერლიფტინგით პირველად 15 წლის ასაკში დაინტერესდა. იმ პერიოდში იგი 72 კგ-ს (158.7 ფუნტი) იწონიდა, ხოლო მისი მაჩვენებლები ასეთი იყო: წოლჭიმი — 90 კგ (198.4 ფუნტი), ჩაჯდომა — 90 კგ (198.4 ფუნტი) და ამოწევა — 110 კგ (242.5 ფუნტი). მალე მან იპოვა მწვრთნელი [[ვიქტორ მიხეევი]] და სწრაფი პროგრესიც აჩვენა, მათ შორის, დაიწყო მზადება პაუერლიფტინგის საერთაშორისო ფედერაციის (IPF) შეჯიბრებებისთვის. მას ეკიპირების გარეშე ასპარეზობა ერჩივნა, თუმცა ეკიპირების გამოყენების გარეშე ვერ უწევდა კონკურენციას სხვა პაუერლიფტერებს, რომლებიც [[IPF]]-ში გამოდიოდნენ. თავის პირველ რუსეთის ჩემპიონატებზე, 2007 წლიდან 2009 წლამდე, იგი თინეიჯერობის ასაკში ერთშრიანი (single-ply) ეკიპირებით ასპარეზობდა და მისი სხეულის წონა 150–152 კგ-ს (330.7–335.1 ფუნტი) შეადგენდა. 2009 წელს, [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვ]]ში გამართულ პაუერლიფტინგის მსოფლიო კონგრესის (WPC) მსოფლიო ჩემპიონატზე, სარიჩევი შეხვდა [[ანდრეი ფედოსეევი|ანდრეი ფედოსეევ]]ს, რომელმაც იგი 2010 წლის ტურნირზე „ჩემპიონთა ბრძოლა“ მიიწვია [[არხანგელსკი|არხანგელსკ]]ში. შეჯიბრი ტარდებოდა ეკიპირების გარეშე „მიწოლა და ამოწევის“ (push and pull) ფორმატში (მხოლოდ წოლჭიმი და ამოწევა) და სარიჩევმა ორთავეში მიიღო მონაწილეობა. ამოწევაში ადგილები გლოსბრენერის (Glossbrenner) ფორმულით განისაზღვრა — მან მეხუთე ადგილი დაიკავა და ეკიპირების გარეშე 320 კგ (705.5 ფუნტი) ამოწია. წოლჭიმში კი, 21 წლის ასაკში, ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით პირველი ადგილი მოიპოვა. ამ ტურნირის შემდეგ სარიჩევმა წვრთნა [[ბორის შეიკო]]ს ხელმძღვანელობით დაიწყო. ===მსოფლიო რეკორდი წოლჟიმში=== სარიჩევმა კვლავ მიიღო მონაწილეობა „ჩემპიონთა ბრძოლაში“ 2011 წელს, ამჯერად მხოლოდ წოლჭიმში, და მოიპოვა ვერცხლის მედალი ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით. 2012 წელს, მესამე მონაწილეობისას, მან ოქროს მედალი მოიპოვა ეკიპირების გარეშე 315 კგ-ის (694.5 ფუნტი) აწევით,<ref name="open">{{cite web|url=https://www.openpowerlifting.org/u/kirillsarychev |title=Kirill Sarychev (M) |website=www.openpowerlifting.org |access-date=3 November 2024}}</ref> რამაც იგი იმ დროისთვის მსოფლიოში მეოთხე საუკეთესო შედეგის მქონე ძალოსნად აქცია [[სკოტ მენდელსონი]]სა (324.3 კგ (715.0 ფუნტი) 2005 წელს) და [[ჯეიმს ჰენდერსონი]]ს (322.5 კგ (711.0 ფუნტი) 1997 წელს) შემდეგ. 2013 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“, ჰენდერსონის, მენდელსონისა და [[ერიკ სპოტო]]ს შემდეგ, სარიჩევი გახდა მესამე ადამიანი ისტორიაში, ვინც ეკიპირების გარეშე 317.5 კგ (700 ფუნტი) დაძლია. მან ამ ნიშნულს 24 წლის ასაკში, 173.3 კგ (382.1 ფუნტი) სხეულის წონით მიაღწია.<ref name="open"/> დღემდე სარიჩევი რჩება ყველაზე ახალგაზრდა მამაკაცად, ვინც ეკიპირების გარეშე 700 ფუნტი აწია. 2014 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“ სარიჩევმა ეკიპირების გარეშე ჯერ 320 კგ (705.5 ფუნტი) დაძლია, შემდეგ კი — 326 კგ (718.7 ფუნტი) და ამით გააუმჯობესა მენდელსონისა და ჰენდერსონის ყოფილი მსოფლიო რეკორდები. ყველა დროის რეიტინგში იგი უკვე მხოლოდ ერიკ სპოტოს ჩამორჩებოდა, რომლის 2013 წლის მსოფლიო რეკორდიც 327.5 კგ-ს (722.0 ფუნტი) შეადგენდა. 2015 წელს, WPC SN PRO Open Cup-ზე, სარიჩევმა მეორე ცდაზე ეკიპირების გარეშე 330 კგ (727.5 ფუნტი) აწია და დაამხო სპოტოს ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი წოლჭიმში. მესამე ცდაზე მან ეს მაჩვენებელი კიდევ უფრო გაზარდა და 335 კგ (738.5 ფუნტი) დააფიქსირა, რითაც ერთსა და იმავე დღეს მეორედ მოხსნა ყველა დროის რეკორდი.<ref name="record">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=BOeRI6MDyns |title=Kirill Sarychev 335 kg(738.5lbs) RAW Bench Press World Record 2015|website=IRON BODY |access-date=3 November 2024}}</ref> ეს რეკორდი გაუუმჯობესებელი რჩებოდა 2019 წლამდე, სანამ [[ჯულიუს მედოქსი|ჯულიუს მედოქს]]მა წოლჟიმში 335.5 კგ (739.7 ფუნტი) არ ასწია. ===პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაციის (WRPF) დაარსება=== 2014 წელს სარიჩევმა დააფუძნა ახალი პაუერლიფტინგის ფედერაცია — პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაცია (WRPF) — და მისი პრეზიდენტი გახდა. მან განაცხადა, რომ იმედოვნებს, პაუერლიფტინგი ოდესმე ოლიმპიური სპორტის სახეობა გახდება.<ref>{{cite web|url =https://www.sovsport.ru/others/lifestyle/articles/1007748-kirill-sarychev-2017-god-bogat-na-rekordy|title =Кирилл Сарычев: 2017 год богат на рекорды|first =Надежда|last =Подколзина|website =Советский спорт|date =31 October 2017|language =Russian}}</ref> 2016 წელს სარიჩევმა მსოფლიო რეკორდი დაამყარა ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში (SHW), 1,072.5 კგ (2,364.5 ფუნტი) მაჩვენებლით.<ref name=barbend/> მან წოლჭიმში 320 კგ (705.5 ფუნტი) დააფიქსირა, ჩაჯდომაში — 350 კგ (771.6 ფუნტი), ხოლო ამოწევაში — 402.5 კგ (887.4 ფუნტი).<ref>{{cite web|url =https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|title =Kirill Sarychev – Einer der Weltbesten im Bankdrücken!|author =Staff writer(s)|website =Gannikus|date =2 July 2017|language =German|access-date =23 February 2018|archive-date =24 February 2018|archive-url =https://web.archive.org/web/20180224113208/https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|url-status =dead}}</ref> მან ასევე შეასრულა წარმატებული მეოთხე ცდა ჩაჯდომაში 360 კგ-ით (793.7 ფუნტი), თუმცა ეს შედეგი ოფიციალურ სამჭიდის ჯამში არ შესულა. ეს შედეგი რომ ჩათვლილიყო, იგი გახდებოდა ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, წონითი კატეგორიების მიუხედავად. ==მოჭერის ძალა (Grip strength)== 2016 წელს სარიჩევმა გაიარა სერტიფიცირება Captains of Crush №3-ის ესპანდერზე (gripper), რომლის ბოლომდე მოსაკუმშავადაც საჭიროა 127 კგ (280 ფუნტი) / RGC 149 ძალის დატანება.<ref>{{cite web|url=https://ironmind.com/certification/captains-of-crush/whos-who-no.-3-coc/|title=Captains of Crush Grippers: Who's Who No. 3|accessdate=2021-08-19}}</ref> ეს მიღწევა საყოველთაოდ აღიარებულია, როგორც მსოფლიო დონის ხელის მოჭერის (ჩავლების) ძალის ოქროს სტანდარტი. 2025 წელს სარიჩევმა დაამყარა მსოფლიო რეკორდი აპოლონის ღერძის (Apollon's axle) ამოწევაში ზედა ორმხრივი ჩავლებით (double overhand) 240 კგ-ის (529 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite news |url=https://www.instagram.com/p/DSALpoGDJoW/ |title=Apollon Axle World Record 240 kg |date=9 December 2025 |work=WRPF |access-date=12 December 2025 |language=en-US}}</ref> ეს არმლიფტინგში ჩავლების ძალის კიდევ ერთი უაღრესად დაფასებული მიღწევაა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სარიჩევი, კირილი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1989]] [[კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი]] f7ghp8bz8g1kqj9023ct7sqnrrt59pc 5428257 5428256 2026-07-06T17:39:27Z Lova-QR 175441 დაემატა [[კატეგორია:რუსი პაუერლიფტერი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428257 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|6|07|2026}} [[ფაილი:Kirill Sarychev, March 2021.jpg|მინი]] '''კირილ იგორის ძე სარიჩევი''' (დ. [[1 იანვარი]], [[1989]]) — [[რუსები|რუსი]] [[პაუერლიფტერი]]. ადრე ფლობდა მსოფლიო რეკორდს წოლჭიმში ეკიპირების გარეშე , 335 კგ-ის (738.5 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite web |last=English |first=Nick |date=2017-02-26 |title=Watch Kirill Sarychev Bench 683 Pounds for 10 Reps |url=https://barbend.com/kirill-sarychev-bench-529-pounds-reps/ |access-date=2024-05-23 |website=BarBend |language=en-US}}</ref> 2016 წელს მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში.<ref name=barbend>{{cite web|url =https://barbend.com/kirill-saychev-lifts-world-record-raw-powerlifting-total/|title =Kirill Sarychev Lifts World Record Raw Powerlifting Total At 2,386.5 lbs|first =Jake|last =Doly|website =BarBend|date =21 November 2016}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== სარიჩევი დაიბადა 1989 წლის 1 იანვარს, [[სარატოვი]]ს ოლქის ქალაქ [[პუგაჩოვი|პუგაჩოვ]]ში. მისი მამაც დიდი აღნაგობის იყო: სიმაღლეში 193 სმ (6 ფუტი 4 ინჩი), ხოლო წონით 130 კგ (287 ფუნტი). სარიჩოვმა წარჩინებით დაამთავრა პუგაჩოვის №1 სკოლა, ხოლო 2007 წელს — პუგაჩოვის ჰიდრომელიორაციული ტექნიკუმი. 2012 წელს მან დაამთავრა სარატოვის ნ. [[ვავილოვის სახელობის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი]]. ==კარიერა პაუერლიფტინგში== სარიჩევი პაუერლიფტინგით პირველად 15 წლის ასაკში დაინტერესდა. იმ პერიოდში იგი 72 კგ-ს (158.7 ფუნტი) იწონიდა, ხოლო მისი მაჩვენებლები ასეთი იყო: წოლჭიმი — 90 კგ (198.4 ფუნტი), ჩაჯდომა — 90 კგ (198.4 ფუნტი) და ამოწევა — 110 კგ (242.5 ფუნტი). მალე მან იპოვა მწვრთნელი [[ვიქტორ მიხეევი]] და სწრაფი პროგრესიც აჩვენა, მათ შორის, დაიწყო მზადება პაუერლიფტინგის საერთაშორისო ფედერაციის (IPF) შეჯიბრებებისთვის. მას ეკიპირების გარეშე ასპარეზობა ერჩივნა, თუმცა ეკიპირების გამოყენების გარეშე ვერ უწევდა კონკურენციას სხვა პაუერლიფტერებს, რომლებიც [[IPF]]-ში გამოდიოდნენ. თავის პირველ რუსეთის ჩემპიონატებზე, 2007 წლიდან 2009 წლამდე, იგი თინეიჯერობის ასაკში ერთშრიანი (single-ply) ეკიპირებით ასპარეზობდა და მისი სხეულის წონა 150–152 კგ-ს (330.7–335.1 ფუნტი) შეადგენდა. 2009 წელს, [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვ]]ში გამართულ პაუერლიფტინგის მსოფლიო კონგრესის (WPC) მსოფლიო ჩემპიონატზე, სარიჩევი შეხვდა [[ანდრეი ფედოსეევი|ანდრეი ფედოსეევ]]ს, რომელმაც იგი 2010 წლის ტურნირზე „ჩემპიონთა ბრძოლა“ მიიწვია [[არხანგელსკი|არხანგელსკ]]ში. შეჯიბრი ტარდებოდა ეკიპირების გარეშე „მიწოლა და ამოწევის“ (push and pull) ფორმატში (მხოლოდ წოლჭიმი და ამოწევა) და სარიჩევმა ორთავეში მიიღო მონაწილეობა. ამოწევაში ადგილები გლოსბრენერის (Glossbrenner) ფორმულით განისაზღვრა — მან მეხუთე ადგილი დაიკავა და ეკიპირების გარეშე 320 კგ (705.5 ფუნტი) ამოწია. წოლჭიმში კი, 21 წლის ასაკში, ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით პირველი ადგილი მოიპოვა. ამ ტურნირის შემდეგ სარიჩევმა წვრთნა [[ბორის შეიკო]]ს ხელმძღვანელობით დაიწყო. ===მსოფლიო რეკორდი წოლჟიმში=== სარიჩევმა კვლავ მიიღო მონაწილეობა „ჩემპიონთა ბრძოლაში“ 2011 წელს, ამჯერად მხოლოდ წოლჭიმში, და მოიპოვა ვერცხლის მედალი ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით. 2012 წელს, მესამე მონაწილეობისას, მან ოქროს მედალი მოიპოვა ეკიპირების გარეშე 315 კგ-ის (694.5 ფუნტი) აწევით,<ref name="open">{{cite web|url=https://www.openpowerlifting.org/u/kirillsarychev |title=Kirill Sarychev (M) |website=www.openpowerlifting.org |access-date=3 November 2024}}</ref> რამაც იგი იმ დროისთვის მსოფლიოში მეოთხე საუკეთესო შედეგის მქონე ძალოსნად აქცია [[სკოტ მენდელსონი]]სა (324.3 კგ (715.0 ფუნტი) 2005 წელს) და [[ჯეიმს ჰენდერსონი]]ს (322.5 კგ (711.0 ფუნტი) 1997 წელს) შემდეგ. 2013 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“, ჰენდერსონის, მენდელსონისა და [[ერიკ სპოტო]]ს შემდეგ, სარიჩევი გახდა მესამე ადამიანი ისტორიაში, ვინც ეკიპირების გარეშე 317.5 კგ (700 ფუნტი) დაძლია. მან ამ ნიშნულს 24 წლის ასაკში, 173.3 კგ (382.1 ფუნტი) სხეულის წონით მიაღწია.<ref name="open"/> დღემდე სარიჩევი რჩება ყველაზე ახალგაზრდა მამაკაცად, ვინც ეკიპირების გარეშე 700 ფუნტი აწია. 2014 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“ სარიჩევმა ეკიპირების გარეშე ჯერ 320 კგ (705.5 ფუნტი) დაძლია, შემდეგ კი — 326 კგ (718.7 ფუნტი) და ამით გააუმჯობესა მენდელსონისა და ჰენდერსონის ყოფილი მსოფლიო რეკორდები. ყველა დროის რეიტინგში იგი უკვე მხოლოდ ერიკ სპოტოს ჩამორჩებოდა, რომლის 2013 წლის მსოფლიო რეკორდიც 327.5 კგ-ს (722.0 ფუნტი) შეადგენდა. 2015 წელს, WPC SN PRO Open Cup-ზე, სარიჩევმა მეორე ცდაზე ეკიპირების გარეშე 330 კგ (727.5 ფუნტი) აწია და დაამხო სპოტოს ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი წოლჭიმში. მესამე ცდაზე მან ეს მაჩვენებელი კიდევ უფრო გაზარდა და 335 კგ (738.5 ფუნტი) დააფიქსირა, რითაც ერთსა და იმავე დღეს მეორედ მოხსნა ყველა დროის რეკორდი.<ref name="record">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=BOeRI6MDyns |title=Kirill Sarychev 335 kg(738.5lbs) RAW Bench Press World Record 2015|website=IRON BODY |access-date=3 November 2024}}</ref> ეს რეკორდი გაუუმჯობესებელი რჩებოდა 2019 წლამდე, სანამ [[ჯულიუს მედოქსი|ჯულიუს მედოქს]]მა წოლჟიმში 335.5 კგ (739.7 ფუნტი) არ ასწია. ===პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაციის (WRPF) დაარსება=== 2014 წელს სარიჩევმა დააფუძნა ახალი პაუერლიფტინგის ფედერაცია — პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაცია (WRPF) — და მისი პრეზიდენტი გახდა. მან განაცხადა, რომ იმედოვნებს, პაუერლიფტინგი ოდესმე ოლიმპიური სპორტის სახეობა გახდება.<ref>{{cite web|url =https://www.sovsport.ru/others/lifestyle/articles/1007748-kirill-sarychev-2017-god-bogat-na-rekordy|title =Кирилл Сарычев: 2017 год богат на рекорды|first =Надежда|last =Подколзина|website =Советский спорт|date =31 October 2017|language =Russian}}</ref> 2016 წელს სარიჩევმა მსოფლიო რეკორდი დაამყარა ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში (SHW), 1,072.5 კგ (2,364.5 ფუნტი) მაჩვენებლით.<ref name=barbend/> მან წოლჭიმში 320 კგ (705.5 ფუნტი) დააფიქსირა, ჩაჯდომაში — 350 კგ (771.6 ფუნტი), ხოლო ამოწევაში — 402.5 კგ (887.4 ფუნტი).<ref>{{cite web|url =https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|title =Kirill Sarychev – Einer der Weltbesten im Bankdrücken!|author =Staff writer(s)|website =Gannikus|date =2 July 2017|language =German|access-date =23 February 2018|archive-date =24 February 2018|archive-url =https://web.archive.org/web/20180224113208/https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|url-status =dead}}</ref> მან ასევე შეასრულა წარმატებული მეოთხე ცდა ჩაჯდომაში 360 კგ-ით (793.7 ფუნტი), თუმცა ეს შედეგი ოფიციალურ სამჭიდის ჯამში არ შესულა. ეს შედეგი რომ ჩათვლილიყო, იგი გახდებოდა ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, წონითი კატეგორიების მიუხედავად. ==მოჭერის ძალა (Grip strength)== 2016 წელს სარიჩევმა გაიარა სერტიფიცირება Captains of Crush №3-ის ესპანდერზე (gripper), რომლის ბოლომდე მოსაკუმშავადაც საჭიროა 127 კგ (280 ფუნტი) / RGC 149 ძალის დატანება.<ref>{{cite web|url=https://ironmind.com/certification/captains-of-crush/whos-who-no.-3-coc/|title=Captains of Crush Grippers: Who's Who No. 3|accessdate=2021-08-19}}</ref> ეს მიღწევა საყოველთაოდ აღიარებულია, როგორც მსოფლიო დონის ხელის მოჭერის (ჩავლების) ძალის ოქროს სტანდარტი. 2025 წელს სარიჩევმა დაამყარა მსოფლიო რეკორდი აპოლონის ღერძის (Apollon's axle) ამოწევაში ზედა ორმხრივი ჩავლებით (double overhand) 240 კგ-ის (529 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite news |url=https://www.instagram.com/p/DSALpoGDJoW/ |title=Apollon Axle World Record 240 kg |date=9 December 2025 |work=WRPF |access-date=12 December 2025 |language=en-US}}</ref> ეს არმლიფტინგში ჩავლების ძალის კიდევ ერთი უაღრესად დაფასებული მიღწევაა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სარიჩევი, კირილი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1989]] [[კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი]] [[კატეგორია:რუსი პაუერლიფტერი]] t3ylqou2jnbndwuoxbvb33pcez6ocmx 5428258 5428257 2026-07-06T17:39:41Z Lova-QR 175441 5428258 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Kirill Sarychev, March 2021.jpg|მინი]] '''კირილ იგორის ძე სარიჩევი''' (დ. [[1 იანვარი]], [[1989]]) — [[რუსები|რუსი]] [[პაუერლიფტერი]]. ადრე ფლობდა მსოფლიო რეკორდს წოლჭიმში ეკიპირების გარეშე , 335 კგ-ის (738.5 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite web |last=English |first=Nick |date=2017-02-26 |title=Watch Kirill Sarychev Bench 683 Pounds for 10 Reps |url=https://barbend.com/kirill-sarychev-bench-529-pounds-reps/ |access-date=2024-05-23 |website=BarBend |language=en-US}}</ref> 2016 წელს მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში.<ref name=barbend>{{cite web|url =https://barbend.com/kirill-saychev-lifts-world-record-raw-powerlifting-total/|title =Kirill Sarychev Lifts World Record Raw Powerlifting Total At 2,386.5 lbs|first =Jake|last =Doly|website =BarBend|date =21 November 2016}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== სარიჩევი დაიბადა 1989 წლის 1 იანვარს, [[სარატოვი]]ს ოლქის ქალაქ [[პუგაჩოვი|პუგაჩოვ]]ში. მისი მამაც დიდი აღნაგობის იყო: სიმაღლეში 193 სმ (6 ფუტი 4 ინჩი), ხოლო წონით 130 კგ (287 ფუნტი). სარიჩოვმა წარჩინებით დაამთავრა პუგაჩოვის №1 სკოლა, ხოლო 2007 წელს — პუგაჩოვის ჰიდრომელიორაციული ტექნიკუმი. 2012 წელს მან დაამთავრა სარატოვის ნ. [[ვავილოვის სახელობის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი]]. ==კარიერა პაუერლიფტინგში== სარიჩევი პაუერლიფტინგით პირველად 15 წლის ასაკში დაინტერესდა. იმ პერიოდში იგი 72 კგ-ს (158.7 ფუნტი) იწონიდა, ხოლო მისი მაჩვენებლები ასეთი იყო: წოლჭიმი — 90 კგ (198.4 ფუნტი), ჩაჯდომა — 90 კგ (198.4 ფუნტი) და ამოწევა — 110 კგ (242.5 ფუნტი). მალე მან იპოვა მწვრთნელი [[ვიქტორ მიხეევი]] და სწრაფი პროგრესიც აჩვენა, მათ შორის, დაიწყო მზადება პაუერლიფტინგის საერთაშორისო ფედერაციის (IPF) შეჯიბრებებისთვის. მას ეკიპირების გარეშე ასპარეზობა ერჩივნა, თუმცა ეკიპირების გამოყენების გარეშე ვერ უწევდა კონკურენციას სხვა პაუერლიფტერებს, რომლებიც [[IPF]]-ში გამოდიოდნენ. თავის პირველ რუსეთის ჩემპიონატებზე, 2007 წლიდან 2009 წლამდე, იგი თინეიჯერობის ასაკში ერთშრიანი (single-ply) ეკიპირებით ასპარეზობდა და მისი სხეულის წონა 150–152 კგ-ს (330.7–335.1 ფუნტი) შეადგენდა. 2009 წელს, [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვ]]ში გამართულ პაუერლიფტინგის მსოფლიო კონგრესის (WPC) მსოფლიო ჩემპიონატზე, სარიჩევი შეხვდა [[ანდრეი ფედოსეევი|ანდრეი ფედოსეევ]]ს, რომელმაც იგი 2010 წლის ტურნირზე „ჩემპიონთა ბრძოლა“ მიიწვია [[არხანგელსკი|არხანგელსკ]]ში. შეჯიბრი ტარდებოდა ეკიპირების გარეშე „მიწოლა და ამოწევის“ (push and pull) ფორმატში (მხოლოდ წოლჭიმი და ამოწევა) და სარიჩევმა ორთავეში მიიღო მონაწილეობა. ამოწევაში ადგილები გლოსბრენერის (Glossbrenner) ფორმულით განისაზღვრა — მან მეხუთე ადგილი დაიკავა და ეკიპირების გარეშე 320 კგ (705.5 ფუნტი) ამოწია. წოლჭიმში კი, 21 წლის ასაკში, ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით პირველი ადგილი მოიპოვა. ამ ტურნირის შემდეგ სარიჩევმა წვრთნა [[ბორის შეიკო]]ს ხელმძღვანელობით დაიწყო. ===მსოფლიო რეკორდი წოლჟიმში=== სარიჩევმა კვლავ მიიღო მონაწილეობა „ჩემპიონთა ბრძოლაში“ 2011 წელს, ამჯერად მხოლოდ წოლჭიმში, და მოიპოვა ვერცხლის მედალი ეკიპირების გარეშე 300 კგ-ის (661.4 ფუნტი) გაკეთებით. 2012 წელს, მესამე მონაწილეობისას, მან ოქროს მედალი მოიპოვა ეკიპირების გარეშე 315 კგ-ის (694.5 ფუნტი) აწევით,<ref name="open">{{cite web|url=https://www.openpowerlifting.org/u/kirillsarychev |title=Kirill Sarychev (M) |website=www.openpowerlifting.org |access-date=3 November 2024}}</ref> რამაც იგი იმ დროისთვის მსოფლიოში მეოთხე საუკეთესო შედეგის მქონე ძალოსნად აქცია [[სკოტ მენდელსონი]]სა (324.3 კგ (715.0 ფუნტი) 2005 წელს) და [[ჯეიმს ჰენდერსონი]]ს (322.5 კგ (711.0 ფუნტი) 1997 წელს) შემდეგ. 2013 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“, ჰენდერსონის, მენდელსონისა და [[ერიკ სპოტო]]ს შემდეგ, სარიჩევი გახდა მესამე ადამიანი ისტორიაში, ვინც ეკიპირების გარეშე 317.5 კგ (700 ფუნტი) დაძლია. მან ამ ნიშნულს 24 წლის ასაკში, 173.3 კგ (382.1 ფუნტი) სხეულის წონით მიაღწია.<ref name="open"/> დღემდე სარიჩევი რჩება ყველაზე ახალგაზრდა მამაკაცად, ვინც ეკიპირების გარეშე 700 ფუნტი აწია. 2014 წლის „ჩემპიონთა ბრძოლაზე“ სარიჩევმა ეკიპირების გარეშე ჯერ 320 კგ (705.5 ფუნტი) დაძლია, შემდეგ კი — 326 კგ (718.7 ფუნტი) და ამით გააუმჯობესა მენდელსონისა და ჰენდერსონის ყოფილი მსოფლიო რეკორდები. ყველა დროის რეიტინგში იგი უკვე მხოლოდ ერიკ სპოტოს ჩამორჩებოდა, რომლის 2013 წლის მსოფლიო რეკორდიც 327.5 კგ-ს (722.0 ფუნტი) შეადგენდა. 2015 წელს, WPC SN PRO Open Cup-ზე, სარიჩევმა მეორე ცდაზე ეკიპირების გარეშე 330 კგ (727.5 ფუნტი) აწია და დაამხო სპოტოს ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი წოლჭიმში. მესამე ცდაზე მან ეს მაჩვენებელი კიდევ უფრო გაზარდა და 335 კგ (738.5 ფუნტი) დააფიქსირა, რითაც ერთსა და იმავე დღეს მეორედ მოხსნა ყველა დროის რეკორდი.<ref name="record">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=BOeRI6MDyns |title=Kirill Sarychev 335 kg(738.5lbs) RAW Bench Press World Record 2015|website=IRON BODY |access-date=3 November 2024}}</ref> ეს რეკორდი გაუუმჯობესებელი რჩებოდა 2019 წლამდე, სანამ [[ჯულიუს მედოქსი|ჯულიუს მედოქს]]მა წოლჟიმში 335.5 კგ (739.7 ფუნტი) არ ასწია. ===პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაციის (WRPF) დაარსება=== 2014 წელს სარიჩევმა დააფუძნა ახალი პაუერლიფტინგის ფედერაცია — პაუერლიფტინგის მსოფლიო ფედერაცია (WRPF) — და მისი პრეზიდენტი გახდა. მან განაცხადა, რომ იმედოვნებს, პაუერლიფტინგი ოდესმე ოლიმპიური სპორტის სახეობა გახდება.<ref>{{cite web|url =https://www.sovsport.ru/others/lifestyle/articles/1007748-kirill-sarychev-2017-god-bogat-na-rekordy|title =Кирилл Сарычев: 2017 год богат на рекорды|first =Надежда|last =Подколзина|website =Советский спорт|date =31 October 2017|language =Russian}}</ref> 2016 წელს სარიჩევმა მსოფლიო რეკორდი დაამყარა ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, სუპერმძიმე წონით კატეგორიაში (SHW), 1,072.5 კგ (2,364.5 ფუნტი) მაჩვენებლით.<ref name=barbend/> მან წოლჭიმში 320 კგ (705.5 ფუნტი) დააფიქსირა, ჩაჯდომაში — 350 კგ (771.6 ფუნტი), ხოლო ამოწევაში — 402.5 კგ (887.4 ფუნტი).<ref>{{cite web|url =https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|title =Kirill Sarychev – Einer der Weltbesten im Bankdrücken!|author =Staff writer(s)|website =Gannikus|date =2 July 2017|language =German|access-date =23 February 2018|archive-date =24 February 2018|archive-url =https://web.archive.org/web/20180224113208/https://www.gannikus.com/hot-stuff/kirill-sarychev-einer-der-weltbesten-im-bankdruecken/|url-status =dead}}</ref> მან ასევე შეასრულა წარმატებული მეოთხე ცდა ჩაჯდომაში 360 კგ-ით (793.7 ფუნტი), თუმცა ეს შედეგი ოფიციალურ სამჭიდის ჯამში არ შესულა. ეს შედეგი რომ ჩათვლილიყო, იგი გახდებოდა ყველა დროის მსოფლიო რეკორდი ეკიპირების გარეშე პაუერლიფტინგის სამჭიდის ჯამში, წონითი კატეგორიების მიუხედავად. ==მოჭერის ძალა (Grip strength)== 2016 წელს სარიჩევმა გაიარა სერტიფიცირება Captains of Crush №3-ის ესპანდერზე (gripper), რომლის ბოლომდე მოსაკუმშავადაც საჭიროა 127 კგ (280 ფუნტი) / RGC 149 ძალის დატანება.<ref>{{cite web|url=https://ironmind.com/certification/captains-of-crush/whos-who-no.-3-coc/|title=Captains of Crush Grippers: Who's Who No. 3|accessdate=2021-08-19}}</ref> ეს მიღწევა საყოველთაოდ აღიარებულია, როგორც მსოფლიო დონის ხელის მოჭერის (ჩავლების) ძალის ოქროს სტანდარტი. 2025 წელს სარიჩევმა დაამყარა მსოფლიო რეკორდი აპოლონის ღერძის (Apollon's axle) ამოწევაში ზედა ორმხრივი ჩავლებით (double overhand) 240 კგ-ის (529 ფუნტი) აწევით.<ref>{{Cite news |url=https://www.instagram.com/p/DSALpoGDJoW/ |title=Apollon Axle World Record 240 kg |date=9 December 2025 |work=WRPF |access-date=12 December 2025 |language=en-US}}</ref> ეს არმლიფტინგში ჩავლების ძალის კიდევ ერთი უაღრესად დაფასებული მიღწევაა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სარიჩევი, კირილი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1989]] [[კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი]] [[კატეგორია:რუსი პაუერლიფტერი]] ioucgotfgtx1950ttv978025tg2ugke 3 894644 5428250 2026-07-06T17:21:51Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5428250 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 17:21, 6 ივლისი 2026 (UTC) 6pe8fab7h8rarj8dn0ays7umucj76vy 1 894645 5428253 2026-07-06T17:35:19Z თეკლა ბიჭიკაშვილი 166292 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428253 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 3 894646 5428261 2026-07-06T17:55:43Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5428261 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 17:55, 6 ივლისი 2026 (UTC) kqb1f29vvm4xw4d02n8wtomxnlqcfh2 1 894647 5428265 2026-07-06T18:06:23Z Lova-QR 175441 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428265 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894648 5428266 2026-07-06T18:15:22Z Kober 394 ახალი გვერდი: '''ბარაუნთა''' — ისტორიული თემი („[[ქვეყანა|ქუეყანა]]“) [[კახეთი|კახეთის]] [[გაღმამხარი (კახეთი)|გაღმამხარში]], ახლანდ. [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] ტერიტორ... 5428266 wikitext text/x-wiki '''ბარაუნთა''' — ისტორიული თემი („[[ქვეყანა|ქუეყანა]]“) [[კახეთი|კახეთის]] [[გაღმამხარი (კახეთი)|გაღმამხარში]], ახლანდ. [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] ტერიტორიაზე. იხსენიება კახეთის მეფეების [[ლევანი (კახეთის მეფე)|ლევანისა]] და [[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|ალექსანდრე II-ის]] 1537, 1579, 1589 და 1598 წლების საბუთებში. ამ დოკუმენტების მიხედვით ბარაუნთა მდებარეობდა [[ალაზანი|ალაზანს]] გაღმა, [[ლაგოდეხი|ლაგოდეხსა]] და [[გავაზი (ისტორიული)|გავაზს]] შორის ტერიტორიაზე, და მოიცავდა რამდენიმე დასახლებას, რომელთაგან ცნობილია ქვემო გაჟღოტი და წმინდა გიორგის უბანი. ალექსანდრე II-ის 1598 წლის სიგელში მოხსენიებული ბარაუნთის თემში მდებარე მთავარანგელოზთა ეკლესია უნდა იყოს ახლანდ. სოფ. [[თელა (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი)|თელას]] ჩრდილოეთით, ტყიან ქედზე შემორჩენილი [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|სამნავიანი ეკლესია]], რომელიც, აქ აღმოჩენილი ასომთავრული წარწერის მიხედვით, ალექსანდრეს და მის თანამეცხედრე თინათინს განუახლებიათ. შემდგომდროინდელ წყაროებში, მ.შ. [[ვახუშტი ბატონიშვილი|ვახუშტის]] თხზულებაში, ბარაუნთა აღარ იხსენიება. სავარაუდოდ, ის XVII საუკუნის დასაწყისში [[აბას I (ირანი)|შაჰ აბას I-ის]] ლაშქრობების დროს განადგურდა. == ლიტერატურა == * დიღმელაშვილი ქ., კახეთის გაღმამხრის რამდენიმე ტოპონიმის ლოკალიზაციისთვის, «ქრონოსი», ტ. 2, 2021. — გვ. 69-71. 10h19jvl7j7ye76pk2x1yeb82rmn7hr 5428268 5428266 2026-07-06T18:16:13Z Kober 394 დაემატა [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428268 wikitext text/x-wiki '''ბარაუნთა''' — ისტორიული თემი („[[ქვეყანა|ქუეყანა]]“) [[კახეთი|კახეთის]] [[გაღმამხარი (კახეთი)|გაღმამხარში]], ახლანდ. [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] ტერიტორიაზე. იხსენიება კახეთის მეფეების [[ლევანი (კახეთის მეფე)|ლევანისა]] და [[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|ალექსანდრე II-ის]] 1537, 1579, 1589 და 1598 წლების საბუთებში. ამ დოკუმენტების მიხედვით ბარაუნთა მდებარეობდა [[ალაზანი|ალაზანს]] გაღმა, [[ლაგოდეხი|ლაგოდეხსა]] და [[გავაზი (ისტორიული)|გავაზს]] შორის ტერიტორიაზე, და მოიცავდა რამდენიმე დასახლებას, რომელთაგან ცნობილია ქვემო გაჟღოტი და წმინდა გიორგის უბანი. ალექსანდრე II-ის 1598 წლის სიგელში მოხსენიებული ბარაუნთის თემში მდებარე მთავარანგელოზთა ეკლესია უნდა იყოს ახლანდ. სოფ. [[თელა (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი)|თელას]] ჩრდილოეთით, ტყიან ქედზე შემორჩენილი [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|სამნავიანი ეკლესია]], რომელიც, აქ აღმოჩენილი ასომთავრული წარწერის მიხედვით, ალექსანდრეს და მის თანამეცხედრე თინათინს განუახლებიათ. შემდგომდროინდელ წყაროებში, მ.შ. [[ვახუშტი ბატონიშვილი|ვახუშტის]] თხზულებაში, ბარაუნთა აღარ იხსენიება. სავარაუდოდ, ის XVII საუკუნის დასაწყისში [[აბას I (ირანი)|შაჰ აბას I-ის]] ლაშქრობების დროს განადგურდა. == ლიტერატურა == * დიღმელაშვილი ქ., [https://chronos.ihe.tsu.ge/index.php/journal/article/view/23 კახეთის გაღმამხრის რამდენიმე ტოპონიმის ლოკალიზაციისთვის], «ქრონოსი», ტ. 2, 2021. — გვ. 69-71. [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]] psu3fzb118fkvf3wpzas8y5ve4l59rp 5428275 5428268 2026-07-06T18:24:23Z Kober 394 5428275 wikitext text/x-wiki '''ბარაუნთა''' — ისტორიული თემი („[[ქვეყანა|ქუეყანა]]“) [[კახეთი|კახეთის]] [[გაღმამხარი (კახეთი)|გაღმამხარში]], ახლანდ. [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] ტერიტორიაზე. იხსენიება კახეთის მეფეების [[ლევანი (კახეთის მეფე)|ლევანისა]] და [[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|ალექსანდრე II-ის]] 1537, 1579, 1589 და 1598 წლების საბუთებში. ამ დოკუმენტების მიხედვით ბარაუნთა მდებარეობდა [[ალაზანი|ალაზანს]] გაღმა, [[ლაგოდეხი|ლაგოდეხსა]] და [[გავაზი (ისტორიული)|გავაზს]] შორის ტერიტორიაზე, და მოიცავდა რამდენიმე დასახლებას, რომელთაგან ცნობილია ქვემო გაჟღოტი და წმინდა გიორგის უბანი. ალექსანდრე II-ის 1598 წლის სიგელში მოხსენიებული ბარაუნთის თემში მდებარე მთავარანგელოზთა ეკლესია უნდა იყოს ახლანდ. სოფ. [[თელა (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი)|თელას]] ჩრდილოეთით, ტყიან ქედზე ნანგრევების სახით შემორჩენილი [[თელას მთავარანგელოზის ეკლესია|სამონასტრო კომპლექსი]], რომელიც, აქ აღმოჩენილი ასომთავრული წარწერის მიხედვით, ალექსანდრეს და მის თანამეცხედრე თინათინს განუახლებიათ. შემდგომდროინდელ წყაროებში, მ.შ. [[ვახუშტი ბატონიშვილი|ვახუშტის]] თხზულებაში, ბარაუნთა აღარ იხსენიება. სავარაუდოდ, ის XVII საუკუნის დასაწყისში [[აბას I (ირანი)|შაჰ აბას I-ის]] ლაშქრობების დროს განადგურდა. == ლიტერატურა == * დიღმელაშვილი ქ., [https://chronos.ihe.tsu.ge/index.php/journal/article/view/23 კახეთის გაღმამხრის რამდენიმე ტოპონიმის ლოკალიზაციისთვის], «ქრონოსი», ტ. 2, 2021. — გვ. 69-71. [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]] p4co8oz7p3qz132cwybqu9dth72kt4a 5428460 5428275 2026-07-07T06:28:02Z Jaba1977 3604 5428460 wikitext text/x-wiki '''ბარაუნთა''' — ისტორიული თემი („[[ქვეყანა|ქუეყანა]]“) [[კახეთი|კახეთის]] [[გაღმამხარი (კახეთი)|გაღმამხარში]], ახლანდ. [[ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი|ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის]] ტერიტორიაზე. იხსენიება კახეთის მეფეების [[ლევანი (კახეთის მეფე)|ლევანისა]] და [[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|ალექსანდრე II-ის]] 1537, 1579, 1589 და 1598 წლების საბუთებში. ამ დოკუმენტების მიხედვით ბარაუნთა მდებარეობდა [[ალაზანი|ალაზანს]] გაღმა, [[ლაგოდეხი|ლაგოდეხსა]] და [[გავაზი (ისტორიული)|გავაზს]] შორის ტერიტორიაზე, და მოიცავდა რამდენიმე დასახლებას, რომელთაგან ცნობილია ქვემო გაჟღოტი და წმინდა გიორგის უბანი. ალექსანდრე II-ის 1598 წლის სიგელში მოხსენიებული ბარაუნთის თემში მდებარე მთავარანგელოზთა ეკლესია უნდა იყოს ახლანდ. სოფ. [[თელა (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი)|თელას]] ჩრდილოეთით, ტყიან ქედზე ნანგრევების სახით შემორჩენილი [[თელის მთავარანგელოზის ეკლესია|სამონასტრო კომპლექსი]], რომელიც, აქ აღმოჩენილი ასომთავრული წარწერის მიხედვით, ალექსანდრეს და მის თანამეცხედრე თინათინს განუახლებიათ. შემდგომდროინდელ წყაროებში, მ. შ. [[ვახუშტი ბატონიშვილი|ვახუშტის]] თხზულებაში, ბარაუნთა აღარ იხსენიება. სავარაუდოდ, ის XVII საუკუნის დასაწყისში [[აბას I (ირანი)|შაჰ აბას I-ის]] ლაშქრობების დროს განადგურდა. == ლიტერატურა == * დიღმელაშვილი ქ., [https://chronos.ihe.tsu.ge/index.php/journal/article/view/23 კახეთის გაღმამხრის რამდენიმე ტოპონიმის ლოკალიზაციისთვის], «ქრონოსი», ტ. 2, 2021. — გვ. 69-71. [[კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]] 4wm74ra7xlqt5j7ek9eoqi2f81ohfmy 1 894649 5428267 2026-07-06T18:15:37Z Kober 394 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428267 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894650 5428269 2026-07-06T18:17:36Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Fpf-logo.svg | ემბლემის ზომა = 155px | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''... 5428269 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Fpf-logo.svg | ემბლემის ზომა = 155px | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს მსოფლიო ჩემპიონატზე ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის 2019 წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით. == სქოლიო == ddi3dedoa42mplx1sa8su50wwv2cpou 5428273 5428269 2026-07-06T18:22:21Z GagaMumladze2020 126180 5428273 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით. == სქოლიო == 1syj39ldb2q1s4jghanwf8ovk3l2b1u 5428277 5428273 2026-07-06T18:32:51Z GagaMumladze2020 126180 5428277 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == 3cs7arwxyi1uev5j72kqwuv5v2v996x 5428287 5428277 2026-07-06T18:36:35Z GagaMumladze2020 126180 5428287 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 4vys77ten8g2c1qgajo3yofruzdh7we 5428296 5428287 2026-07-06T18:38:52Z GagaMumladze2020 126180 5428296 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 3jq3785b6lcr0gf99dpo3btd8a9z6y2 5428310 5428296 2026-07-06T18:42:56Z GagaMumladze2020 126180 5428310 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:პერუს ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] npnslrna3obsw79w5oy092v4jlbdcr3 5428316 5428310 2026-07-06T18:45:11Z GagaMumladze2020 126180 5428316 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 52-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. == სქოლიო == [[კატეგორია:პერუს ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] qn8gxfn4fgrstva4joysyxsckse6mwi 5428320 5428316 2026-07-06T18:47:28Z GagaMumladze2020 126180 5428320 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = 52 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 52-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო 10-ე ადგილი [[2017]] წლის [[ოქტომბერი|ოქტომბერში]]. == სქოლიო == [[კატეგორია:პერუს ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] rq2e9bxxv46ylnxtqjo0bgac8u8xbhn 5428321 5428320 2026-07-06T18:47:59Z GagaMumladze2020 126180 5428321 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = 52 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოლივიის ეროვნული ნაკრები 52-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო 10-ე ადგილი [[2017]] წლის [[ოქტომბერი|ოქტომბერში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:პერუს ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] g8g14tht6grv0qeahu75xogohfm2r8g 5428333 5428321 2026-07-06T18:54:40Z GagaMumladze2020 126180 5428333 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = პერუს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = War flag of Peru.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლა ბიკოლორი“''' ({{Lang-es|La Bicolor}}; „ორფერი“)<br> '''„ლა ბლანკირხოხა“''' („თეთრ-წითელი“)<br> '''„ლა როხიბლანკა“''' („წითელ-თეთრი“)<br> '''„ლოს ინკასი“''' („ინკები“) | ასოციაცია = [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[მანო მენეზესი]] | კაპიტანი = [[პედრო გალესე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იოსიმარ იოტუნი]] (134) | ბომბარდირი = [[პაოლო გუერერო]] (40) | საშინაო სტადიონი = [[პერუს ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = PER | ფიფა-ს რეიტინგი = 52 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 10 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2017]] | ფიფა მინ = 91 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2009]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = [[2018]] | ელო მინ = 72 | ელო მინ თარიღი = [[2009]] | pattern_la1 = _per26h | pattern_b1 = _per26h | pattern_ra1 = _per26h | pattern_sh1 = _per26h | pattern_so1 = _toponwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = ea0b1c | pattern_la2 = _per26a | pattern_b2 = _per26aA | pattern_ra2 = _per26a | pattern_sh2 = _per26a | pattern_so2 = _per26a | leftarm2 = 000000 | body2 = 000000 | rightarm2 = 000000 | shorts2 = 000000 | socks2 = 000000 | პირველი თამაში = {{დროშა|ურუგვაი}} 4–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[ლიმა]], [[პერუ]]; [[1 ნოემბერი]], [[1927]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|პერუ}} 9–1 {{დროშა|ეკვადორი}} <br>([[ბოგოტა]], [[კოლუმბია]]; [[11 აგვისტო]], [[1938]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ბრაზილია}} 7–0 {{დროშა|პერუ}} <br>([[სანტა-კრუს-დე-ლა-სიერა]], [[ბოლივია]]; [[26 ივნისი]], [[1997]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = 5 | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1970)|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი (1978)|1978]]) | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 34 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა (1927)|1927]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[კოპა ამერიკა (1939)|1939]], [[კოპა ამერიკა (1975)|1975]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[პანამერიკული ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[1952]], [[1956]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[CONCACAF-ის ოქროს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ნახევარფინალი ([[CONCACAF-ის ოქროს თასი (2000)|2000]]) }} '''პერუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol del Perú}}), მეტსახელად '''„ლა ბიკოლორი“''' — წარმოადგენს [[პერუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას მართავს [[პერუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FPF). პერუს ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ხუთჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული, საუკეთესო შედეგი კი იყო მეოთხედფინალი [[1970]] და [[1978]] წლებში. გუნდი ორჯერ გახდა [[კოპა ამერიკა]]ს ჩემპიონი — [[1939]] და [[1975]] წლებში. ბოლო ათწლეულებში პერუმ კვლავ მოახერხა საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობის დაბრუნება, მათ შორის [[2019]] წლის კოპა ამერიკაზე ვერცხლის მედლის მოპოვებით.<ref>{{Cite web |title=Peru – Squad |url=https://www.soccerway.com/team/peru/Uend67D3/ |website=Soccerway |access-date=6 July 2026 }}</ref> [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, პერუს ეროვნული ნაკრები 52-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. ნაკრების ისტორიული მაქსიმუმი იყო 10-ე ადგილი [[2017]] წლის [[ოქტომბერი|ოქტომბერში]].<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:პერუს ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 49yonblazwfw25mhjy6t1tiqkgdtl4y 0 894651 5428272 2026-07-06T18:21:53Z გიო ოქრო 84301 ახალი გვერდი: '''ნახევარდინგასებრნი'''250 ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]... 5428272 wikitext text/x-wiki '''ნახევარდინგასებრნი'''250 ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე"></ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology"></ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა. ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> iky3wp9uc093ch7w8d8c6q5alyf8456 5428276 5428272 2026-07-06T18:27:48Z გიო ოქრო 84301 5428276 wikitext text/x-wiki '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A dictionary of zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა. ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> cbk5p8yc2tg8ken71pul7f0jq97njwm 5428283 5428276 2026-07-06T18:35:36Z გიო ოქრო 84301 5428283 wikitext text/x-wiki '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A dictionary of zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა.<ref>{{Cite web |title=Family Hemiramphidae - Halfbeaks |url=https://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?family=Hemiramphidae&__cf_chl_f_tk=Niqln9wCNfTVqP4pcEEXqm2nehHSUl_oTfrloEbpIHA-1783344338-1.0.1.1-qM2wzZEN80cfdB_WZvwsqT0gdDNQMseq3eotU8ldOjQ |access-date=2026-07-06 |publisher=[[FishBase]]}}</ref> ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> == სქოლიო == {{სქოლიო}} 9ec7a17t1tvka59rfw2b9puy6p6zjax 5428284 5428283 2026-07-06T18:35:49Z გიო ოქრო 84301 დაემატა [[კატეგორია:სარღანისნაირნი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428284 wikitext text/x-wiki '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A dictionary of zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა.<ref>{{Cite web |title=Family Hemiramphidae - Halfbeaks |url=https://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?family=Hemiramphidae&__cf_chl_f_tk=Niqln9wCNfTVqP4pcEEXqm2nehHSUl_oTfrloEbpIHA-1783344338-1.0.1.1-qM2wzZEN80cfdB_WZvwsqT0gdDNQMseq3eotU8ldOjQ |access-date=2026-07-06 |publisher=[[FishBase]]}}</ref> ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სარღანისნაირნი]] mbpdy3o2i4mgcd3ygtqqfi834glhr0a 5428295 5428284 2026-07-06T18:38:45Z გიო ოქრო 84301 5428295 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ნახევარდინგასებრნი | სურათის ფაილი = Hemiramphus_far_Thailand.png | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = ''[[Hemiramphus far]]'' | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[სხივფარფლიანი თევზები]] | რიგი = [[სარღანისნაირნი]] | ოჯახი = '''ნახევარდინგასებრნი''' | ლათ = {{Btname|Hemiramphidae|([[T. N. Gill]], 1859)}} | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = }} '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A dictionary of zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა.<ref>{{Cite web |title=Family Hemiramphidae - Halfbeaks |url=https://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?family=Hemiramphidae&__cf_chl_f_tk=Niqln9wCNfTVqP4pcEEXqm2nehHSUl_oTfrloEbpIHA-1783344338-1.0.1.1-qM2wzZEN80cfdB_WZvwsqT0gdDNQMseq3eotU8ldOjQ |access-date=2026-07-06 |publisher=[[FishBase]]}}</ref> ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სარღანისნაირნი]] gd4otx5tr3wwuwmp7mxhu31vvg5m09t 5428308 5428295 2026-07-06T18:42:50Z გიო ოქრო 84301 5428308 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ნახევარდინგასებრნი | სურათის ფაილი = Hemiramphus_far_Thailand.png | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = ''[[Hemiramphus far]]'' | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[სხივფარფლიანი თევზები]] | რიგი = [[სარღანისნაირნი]] | ოჯახი = '''ნახევარდინგასებრნი''' | ლათ = {{Btname|Hemiramphidae|([[T. N. Gill]], 1859)}} | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = }} '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A dictionary of zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა.<ref>{{Cite web |title=Family Hemiramphidae - Halfbeaks |url=https://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?family=Hemiramphidae&__cf_chl_f_tk=Niqln9wCNfTVqP4pcEEXqm2nehHSUl_oTfrloEbpIHA-1783344338-1.0.1.1-qM2wzZEN80cfdB_WZvwsqT0gdDNQMseq3eotU8ldOjQ |access-date=2026-07-06 |publisher=[[FishBase]]}}</ref> ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> == გვარები == * {{bt|[[Arrhamphus]]|(Günther, 1866)}} * {{bt|[[Chriodorus]]|(Goode & Bean, 1882)}} * {{bt|[[Euleptorhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Hemiramphus]]|([[Cuvier]], 1816)}} * {{bt|[[Hyporhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Melapedalion]]|(Fowler, 1934)}} * {{bt|[[Oxyporhamphus]]|(Gill, 1864)}} * {{bt|[[Rhynchorhamphus]]|(Fowler, 1928)}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სარღანისნაირნი]] m4nep1uvdrg1z6raavwok24aehh772g 5428318 5428308 2026-07-06T18:45:19Z გიო ოქრო 84301 // რედაქტირება [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]]-ით 5428318 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ნახევარდინგასებრნი | სურათის ფაილი = Hemiramphus_far_Thailand.png | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = ''[[Hemiramphus far]]'' | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[სხივფარფლიანი თევზები]] | რიგი = [[სარღანისნაირნი]] | ოჯახი = '''ნახევარდინგასებრნი''' | ლათ = {{Btname|Hemiramphidae|([[T. N. Gill]], 1859)}} | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = }} '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A Dictionary of Zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა.<ref>{{Cite web |title=Family Hemiramphidae - Halfbeaks |url=https://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?family=Hemiramphidae&__cf_chl_f_tk=Niqln9wCNfTVqP4pcEEXqm2nehHSUl_oTfrloEbpIHA-1783344338-1.0.1.1-qM2wzZEN80cfdB_WZvwsqT0gdDNQMseq3eotU8ldOjQ |access-date=2026-07-06 |publisher=[[FishBase]]}}</ref> ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> == გვარები == * {{bt|[[Arrhamphus]]|(Günther, 1866)}} * {{bt|[[Chriodorus]]|(Goode & Bean, 1882)}} * {{bt|[[Euleptorhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Hemiramphus]]|([[Cuvier]], 1816)}} * {{bt|[[Hyporhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Melapedalion]]|(Fowler, 1934)}} * {{bt|[[Oxyporhamphus]]|(Gill, 1864)}} * {{bt|[[Rhynchorhamphus]]|(Fowler, 1928)}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სარღანისნაირნი]] 75h0x8ulzu4gs553oc5e085lf23h4ff 5428327 5428318 2026-07-06T18:50:18Z გიო ოქრო 84301 // რედაქტირება [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]]-ით 5428327 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ნახევარდინგასებრნი | სურათის ფაილი = Hemiramphus_far_Thailand.png | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = ''[[Hemiramphus far]]'' | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[სხივფარფლიანი თევზები]] | რიგი = [[სარღანისნაირნი]] | ოჯახი = '''ნახევარდინგასებრნი''' | ლათ = {{Btname|Hemiramphidae|([[T. N. Gill]], 1859)}} | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = }} '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A Dictionary of Zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634 |chapter-url-access=subscription}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა.<ref>{{Cite web |title=Family Hemiramphidae - Halfbeaks |url=https://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?family=Hemiramphidae&__cf_chl_f_tk=Niqln9wCNfTVqP4pcEEXqm2nehHSUl_oTfrloEbpIHA-1783344338-1.0.1.1-qM2wzZEN80cfdB_WZvwsqT0gdDNQMseq3eotU8ldOjQ |access-date=2026-07-06 |publisher=[[FishBase]]}}</ref> ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> == გვარები == * {{bt|[[Arrhamphus]]|(Günther, 1866)}} * {{bt|[[Chriodorus]]|(Goode & Bean, 1882)}} * {{bt|[[Euleptorhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Hemiramphus]]|([[Cuvier]], 1816)}} * {{bt|[[Hyporhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Melapedalion]]|(Fowler, 1934)}} * {{bt|[[Oxyporhamphus]]|(Gill, 1864)}} * {{bt|[[Rhynchorhamphus]]|(Fowler, 1928)}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სარღანისნაირნი]] euqqvt15y00b0naqp1i9q61837u7knl 5428338 5428327 2026-07-06T19:01:07Z გიო ოქრო 84301 5428338 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ნახევარდინგასებრნი | სურათის ფაილი = Hemiramphus_far_Thailand.png | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = ''[[Hemiramphus far]]'' | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[სხივფარფლიანი თევზები]] | რიგი = [[სარღანისნაირნი]] | ოჯახი = '''ნახევარდინგასებრნი''' | ლათ = {{Btname|Hemiramphidae|([[T. N. Gill]], 1859)}} | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = }} '''ნახევარდინგასებრნი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=გოგმაჩაძე |სახელი=თ. |სათაური=თევზების ნომენკლატურა |დამატებითი=ლექსიკონი |გამომცემლობა=გამომც. „აჭარა“ |წელი=2018 |ადგილი=ბათუმი |isbn=978-9941-460-45-6 |გვერდი=250}}</ref> ({{lang-la|Hemiramphidae}}) — თევზების ოჯახი [[სარღანისნაირნი|სარღანისნაირთა]] რიგისა. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეულის სიგრძე 5-დან 41 სმ-მდეა ([[ოკეანის ნახევარდინგა]], ''Euleptorhamphus viridis''). [[ქერცლი]] მსხვილი და ციკლოიდურია. პირი პატარაა; ზედა ყბა მნიშვნელოვნად მოკლეა ქვედაზე. ყბებზე წვრილი კბილებია.<ref name="დრე">{{დრე წიგნი |ავტორი=Котляр А. Н. |სათაური=Полурыловые |ტომი=27 |გვ=16 |id=3177123}}</ref> ყველა [[ფარფლები|ფარფლი]] უსხივოა; მკერდისა და ანალური ფარფლები მოკლეა;<ref name="zoology">{{cite book |last1=Allaby |first1=Michael |title=A Dictionary of Zoology |date=2020 |publisher=Oxford university press |location=Oxford |isbn=9780198845089 |edition=5th ed. |chapter=Hemiramphidae |chapterurl=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/acref/9780198845089.001.0001/acref-9780198845089-e-10634 |chapter-url-access=subscription}}</ref> ზურგის ფარფლი ანალური ფარფლის ზემოთ მდებარეობს. [[კუჭი]] არ აქვთ.<ref name="დრე" /> ზურგი ლურჯი ან მწვანეა, მუცელი — ვერცხლისფერი; სახეობათა უმრავლესობას ყბის წვერი მკვეთრი წითელი ან ნარინჯისფერი აქვს.<ref name="zoology" /> ცნობილია 8 გვარი და 60-მდე სახეობა.<ref>{{Cite web |editor-last1=Froese |editor-first1=Rainer |editor-last2=Pauly |editor-first2=Daniel |title=Family Hemiramphidae - Halfbeaks |url=https://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?family=Hemiramphidae&__cf_chl_f_tk=Niqln9wCNfTVqP4pcEEXqm2nehHSUl_oTfrloEbpIHA-1783344338-1.0.1.1-qM2wzZEN80cfdB_WZvwsqT0gdDNQMseq3eotU8ldOjQ |access-date=2026-07-06 |work=[[FishBase]]}}</ref> ბინადრობენ [[ტროპიკული სარტყლები|ტროპიკული]] და [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი]] განედების ზღვებში, 200–400 მეტრამდე სიღრმეზე; ასევე სახლობენ [[აზია|აზიისა]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] მტკნარ წყალსატევებში. ნახევარდინგასებრთა [[ნაყოფიერება]] რამდენიმე ათას [[ქვირითი|ქვირითამდე]] აღწევს, ხოლო ცოცხლადმშობ სახეობებში — 12–20 [[ლიფსიტა|ლიფსიტამდე]].<ref name="დრე" /> იკვებებიან [[პლანქტონი]]თ, [[ზღვის მცენარეულობა|ზღვის მცენარეულობით]], პატარა თევზებითა და [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებით]].<ref name="zoology" /> ''[[Euleptorhamphus]]''-ის გვარის სახეობებს შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე 50 მეტრამდე მანძილზე პლანირებით ფრენა. ზოგიერთი ზღვის სახეობა ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.<ref name="დრე" /> == გვარები == * {{bt|[[Arrhamphus]]|(Günther, 1866)}} * {{bt|[[Chriodorus]]|(Goode & Bean, 1882)}} * {{bt|[[Euleptorhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Hemiramphus]]|([[Cuvier]], 1816)}} * {{bt|[[Hyporhamphus]]|(Gill, 1859)}} * {{bt|[[Melapedalion]]|(Fowler, 1934)}} * {{bt|[[Oxyporhamphus]]|(Gill, 1864)}} * {{bt|[[Rhynchorhamphus]]|(Fowler, 1928)}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სარღანისნაირნი]] bsh34t60h736x1z9xrj6tr68c4o89rt 1 894652 5428274 2026-07-06T18:24:18Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428274 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894653 5428302 2026-07-06T18:41:09Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5428302 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km 15 894654 5428305 2026-07-06T18:41:54Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428305 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894655 5428312 2026-07-06T18:43:19Z გიო ოქრო 84301 „[[Hemiramphidae]]“-ის გადამისამართება გვერდზე „[[ნახევარდინგასებრნი]]“ // [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]] 5428312 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ნახევარდინგასებრნი]] jz5p0sx4co64y6gppz9zuiyqensgfx1 1 894656 5428332 2026-07-06T18:52:57Z გიო ოქრო 84301 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428332 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894657 5428344 2026-07-06T19:57:49Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' (... 5428344 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' ({{Lang-es|La Vinotinto}}; „წითელი ღვინო“)<ref name="porquevinotinto1">{{cite web|access-date=26 March 2016|format=HTML|location=Culturizando.com|title=Venezuela: ¿Por qué la 'vinotinto'?|date=6 July 2011|url=http://culturizando.com/venezuela-por-que-la-vinotinto/}}</ref> | ასოციაცია = [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსვალდო ვიზკარონდო]] | კაპიტანი = [[ხონ არამბურუ]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ტომას რინკონი]] (143) | ბომბარდირი = [[სალომონ რონდონი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი]]<br>[[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV]]<br>[[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = VEN | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 25 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2019]] | ფიფა მინ = 129 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[1998]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 18 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[2019]] | ელო მინ = 127 | ელო მინ თარიღი = [[1993]], [[1995]], [[1999]] | pattern_la1 = _ven26h | pattern_b1 = _ven26hA | pattern_ra1 = _ven26h | pattern_sh1 = _ven26a | pattern_so1 = _ven26hl | leftarm1 = AA0000 | body1 = AA0000 | rightarm1 = AA0000 | shorts1 = AA0000 | socks1 = 8b0000 | pattern_la2 = _ven26a | pattern_b2 = _ven26aA | pattern_ra2 = _ven26a | pattern_sh2 = _ven26h | pattern_so2 = _ven26a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{დროშა|პანამა}} 2–1 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[პანამა (ქალაქი)|პანამა]], [[პანამა]]; 12 თებერვალი 1938) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ვენესუელა}} 7–0 {{დროშა|პუერტო-რიკო}} <br>([[კარაკასი]], [[ვენესუელა]]; 16 იანვარი 1959) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|არგენტინა}} 11–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[როსარიო]], [[არგენტინა]]; 10 აგვისტო 1975) | მსოფლიო ჩემპიონატი = | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1967|1967]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[კოპა ამერიკა 2011|2011]]) }} '''ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Venezuela}}), მეტსახელად '''„ლა ვინოტინტო“''' — წარმოადგენს [[ვენესუელა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF). გუნდის მეტსახელი დაკავშირებულია მის ტრადიციულ მუქი ღვინისფერ სათამაშო ფორმასთან. ოფიციალურ საშინაო მატჩებს ვენესუელის ნაკრები სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი|ესტადიო მონუმენტალზე]], [[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV-ზე]] და [[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა|ესტადიო მეტროპოლიტანოზე]]. ამხანაგური შეხვედრებისთვის კი ქვეყნის სხვა სტადიონებიც გამოიყენება. სამხრეთ ამერიკის ქვეყნების უმეტესობისგან განსხვავებით, ვენესუელაში ყველაზე პოპულარული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა, რის გამოც მრავალი ნიჭიერი სპორტსმენი ფეხბურთის ნაცვლად სწორედ ამ სახეობას ირჩევს. ეს ისტორიულად უარყოფითად აისახებოდა ეროვნული ნაკრების შედეგებზე. ვენესუელა დღემდე [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] ერთადერთი წევრია, რომელსაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. [[კოპა ამერიკა]]ზე ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხე ადგილი, რომელიც გუნდმა [[კოპა ამერიკა (2011)|2011 წელს]] მოიპოვა. მანამდე საუკეთესო მიღწევა იყო მეხუთე ადგილი [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის]] ტურნირზე. [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ვენესუელამ [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში ისტორიულად საუკეთესო — 25-ე ადგილი დაიკავა, რაც იმ დროისთვის მსოფლიო ჩემპიონატზე არასოდეს გასული ნაკრებების შორის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი იყო.<ref>{{cite web |title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/men|publisher=FIFA|access-date=28 November 2018 |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715171048/https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/ranking-table/men/index.html |url-status=live }}</ref> doffi1hutgy6ao1ouhpo40k682bzo48 5428346 5428344 2026-07-06T20:00:17Z GagaMumladze2020 126180 5428346 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' ({{Lang-es|La Vinotinto}}; „წითელი ღვინო“)<ref name="porquevinotinto1">{{cite web|access-date=26 March 2016|format=HTML|location=Culturizando.com|title=Venezuela: ¿Por qué la 'vinotinto'?|date=6 July 2011|url=http://culturizando.com/venezuela-por-que-la-vinotinto/}}</ref> | ასოციაცია = [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსვალდო ვიზკარონდო]] | კაპიტანი = [[ხონ არამბურუ]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ტომას რინკონი]] (143) | ბომბარდირი = [[სალომონ რონდონი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი]]<br>[[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV]]<br>[[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = VEN | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 25 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2019]] | ფიფა მინ = 129 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[1998]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 18 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[2019]] | ელო მინ = 127 | ელო მინ თარიღი = [[1993]], [[1995]], [[1999]] | pattern_la1 = _ven26h | pattern_b1 = _ven26hA | pattern_ra1 = _ven26h | pattern_sh1 = _ven26a | pattern_so1 = _ven26hl | leftarm1 = AA0000 | body1 = AA0000 | rightarm1 = AA0000 | shorts1 = AA0000 | socks1 = 8b0000 | pattern_la2 = _ven26a | pattern_b2 = _ven26aA | pattern_ra2 = _ven26a | pattern_sh2 = _ven26h | pattern_so2 = _ven26a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{დროშა|პანამა}} 2–1 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[პანამა (ქალაქი)|პანამა]], [[პანამა]]; 12 თებერვალი 1938) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ვენესუელა}} 7–0 {{დროშა|პუერტო-რიკო}} <br>([[კარაკასი]], [[ვენესუელა]]; 16 იანვარი 1959) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|არგენტინა}} 11–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[როსარიო]], [[არგენტინა]]; 10 აგვისტო 1975) | მსოფლიო ჩემპიონატი = | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1967|1967]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[კოპა ამერიკა 2011|2011]]) }} '''ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Venezuela}}), მეტსახელად '''„ლა ვინოტინტო“''' — წარმოადგენს [[ვენესუელა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF). გუნდის მეტსახელი დაკავშირებულია მის ტრადიციულ მუქი ღვინისფერ სათამაშო ფორმასთან. ოფიციალურ საშინაო მატჩებს ვენესუელის ნაკრები სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი|ესტადიო მონუმენტალზე]], [[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV-ზე]] და [[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა|ესტადიო მეტროპოლიტანოზე]]. ამხანაგური შეხვედრებისთვის კი ქვეყნის სხვა სტადიონებიც გამოიყენება. სამხრეთ ამერიკის ქვეყნების უმეტესობისგან განსხვავებით, ვენესუელაში ყველაზე პოპულარული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა, რის გამოც მრავალი ნიჭიერი სპორტსმენი ფეხბურთის ნაცვლად სწორედ ამ სახეობას ირჩევს. ეს ისტორიულად უარყოფითად აისახებოდა ეროვნული ნაკრების შედეგებზე. ვენესუელა დღემდე [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] ერთადერთი წევრია, რომელსაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. [[კოპა ამერიკა]]ზე ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხე ადგილი, რომელიც გუნდმა [[კოპა ამერიკა (2011)|2011 წელს]] მოიპოვა. მანამდე საუკეთესო მიღწევა იყო მეხუთე ადგილი [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის]] ტურნირზე. [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ვენესუელამ [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში ისტორიულად საუკეთესო — 25-ე ადგილი დაიკავა, რაც იმ დროისთვის მსოფლიო ჩემპიონატზე არასოდეს გასული ნაკრებების შორის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი იყო.<ref>{{cite web |title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/men|publisher=FIFA|access-date=28 November 2018 |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715171048/https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/ranking-table/men/index.html |url-status=live }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 2w0imj4srkqtrshz9jl4zyr2xgwx4d9 5428347 5428346 2026-07-06T20:00:30Z GagaMumladze2020 126180 5428347 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' ({{Lang-es|La Vinotinto}}; „წითელი ღვინო“)<ref name="porquevinotinto1">{{cite web|access-date=26 March 2016|format=HTML|location=Culturizando.com|title=Venezuela: ¿Por qué la 'vinotinto'?|date=6 July 2011|url=http://culturizando.com/venezuela-por-que-la-vinotinto/}}</ref> | ასოციაცია = [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსვალდო ვიზკარონდო]] | კაპიტანი = [[ხონ არამბურუ]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ტომას რინკონი]] (143) | ბომბარდირი = [[სალომონ რონდონი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი]]<br>[[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV]]<br>[[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = VEN | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 25 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2019]] | ფიფა მინ = 129 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[1998]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 18 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[2019]] | ელო მინ = 127 | ელო მინ თარიღი = [[1993]], [[1995]], [[1999]] | pattern_la1 = _ven26h | pattern_b1 = _ven26hA | pattern_ra1 = _ven26h | pattern_sh1 = _ven26a | pattern_so1 = _ven26hl | leftarm1 = AA0000 | body1 = AA0000 | rightarm1 = AA0000 | shorts1 = AA0000 | socks1 = 8b0000 | pattern_la2 = _ven26a | pattern_b2 = _ven26aA | pattern_ra2 = _ven26a | pattern_sh2 = _ven26h | pattern_so2 = _ven26a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{დროშა|პანამა}} 2–1 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[პანამა (ქალაქი)|პანამა]], [[პანამა]]; 12 თებერვალი 1938) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ვენესუელა}} 7–0 {{დროშა|პუერტო-რიკო}} <br>([[კარაკასი]], [[ვენესუელა]]; 16 იანვარი 1959) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|არგენტინა}} 11–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[როსარიო]], [[არგენტინა]]; 10 აგვისტო 1975) | მსოფლიო ჩემპიონატი = | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1967|1967]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[კოპა ამერიკა 2011|2011]]) }} '''ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Venezuela}}), მეტსახელად '''„ლა ვინოტინტო“''' — წარმოადგენს [[ვენესუელა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF). გუნდის მეტსახელი დაკავშირებულია მის ტრადიციულ მუქი ღვინისფერ სათამაშო ფორმასთან. ოფიციალურ საშინაო მატჩებს ვენესუელის ნაკრები სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი|ესტადიო მონუმენტალზე]], [[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV-ზე]] და [[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა|ესტადიო მეტროპოლიტანოზე]]. ამხანაგური შეხვედრებისთვის კი ქვეყნის სხვა სტადიონებიც გამოიყენება. სამხრეთ ამერიკის ქვეყნების უმეტესობისგან განსხვავებით, ვენესუელაში ყველაზე პოპულარული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა, რის გამოც მრავალი ნიჭიერი სპორტსმენი ფეხბურთის ნაცვლად სწორედ ამ სახეობას ირჩევს. ეს ისტორიულად უარყოფითად აისახებოდა ეროვნული ნაკრების შედეგებზე. ვენესუელა დღემდე [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] ერთადერთი წევრია, რომელსაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. [[კოპა ამერიკა]]ზე ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხე ადგილი, რომელიც გუნდმა [[კოპა ამერიკა (2011)|2011 წელს]] მოიპოვა. მანამდე საუკეთესო მიღწევა იყო მეხუთე ადგილი [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის]] ტურნირზე. [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ვენესუელამ [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში ისტორიულად საუკეთესო — 25-ე ადგილი დაიკავა, რაც იმ დროისთვის მსოფლიო ჩემპიონატზე არასოდეს გასული ნაკრებების შორის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი იყო.<ref>{{cite web |title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/men|publisher=FIFA|access-date=28 November 2018 |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715171048/https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/ranking-table/men/index.html |url-status=live }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 0losq107mx1ccvhsc9z9h3oz469g7hf 5428350 5428347 2026-07-06T20:02:21Z GagaMumladze2020 126180 5428350 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' ({{Lang-es|La Vinotinto}}; „წითელი ღვინო“)<ref name="porquevinotinto1">{{cite web|access-date=26 March 2016|format=HTML|location=Culturizando.com|title=Venezuela: ¿Por qué la 'vinotinto'?|date=6 July 2011|url=http://culturizando.com/venezuela-por-que-la-vinotinto/}}</ref> | ასოციაცია = [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსვალდო ვიზკარონდო]] | კაპიტანი = [[ხონ არამბურუ]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ტომას რინკონი]] (143) | ბომბარდირი = [[სალომონ რონდონი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი]]<br>[[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV]]<br>[[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = VEN | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 25 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2019]] | ფიფა მინ = 129 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[1998]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 18 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[2019]] | ელო მინ = 127 | ელო მინ თარიღი = [[1993]], [[1995]], [[1999]] | pattern_la1 = _ven26h | pattern_b1 = _ven26hA | pattern_ra1 = _ven26h | pattern_sh1 = _ven26a | pattern_so1 = _ven26hl | leftarm1 = AA0000 | body1 = AA0000 | rightarm1 = AA0000 | shorts1 = AA0000 | socks1 = 8b0000 | pattern_la2 = _ven26a | pattern_b2 = _ven26aA | pattern_ra2 = _ven26a | pattern_sh2 = _ven26h | pattern_so2 = _ven26a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{დროშა|პანამა}} 2–1 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[პანამა (ქალაქი)|პანამა]], [[პანამა]]; 12 თებერვალი 1938) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ვენესუელა}} 7–0 {{დროშა|პუერტო-რიკო}} <br>([[კარაკასი]], [[ვენესუელა]]; 16 იანვარი 1959) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|არგენტინა}} 11–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[როსარიო]], [[არგენტინა]]; 10 აგვისტო 1975) | მსოფლიო ჩემპიონატი = | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1967|1967]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[კოპა ამერიკა 2011|2011]]) }} '''ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Venezuela}}), მეტსახელად '''„ლა ვინოტინტო“''' — წარმოადგენს [[ვენესუელა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF). გუნდის მეტსახელი დაკავშირებულია მის ტრადიციულ მუქი ღვინისფერ სათამაშო ფორმასთან. ოფიციალურ საშინაო მატჩებს ვენესუელის ნაკრები სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი|ესტადიო მონუმენტალზე]], [[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV-ზე]] და [[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა|ესტადიო მეტროპოლიტანოზე]]. ამხანაგური შეხვედრებისთვის კი ქვეყნის სხვა სტადიონებიც გამოიყენება. სამხრეთ ამერიკის ქვეყნების უმეტესობისგან განსხვავებით, ვენესუელაში ყველაზე პოპულარული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა, რის გამოც მრავალი ნიჭიერი სპორტსმენი ფეხბურთის ნაცვლად სწორედ ამ სახეობას ირჩევს. ეს ისტორიულად უარყოფითად აისახებოდა ეროვნული ნაკრების შედეგებზე. ვენესუელა დღემდე [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] ერთადერთი წევრია, რომელსაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. [[კოპა ამერიკა]]ზე ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხე ადგილი, რომელიც გუნდმა [[კოპა ამერიკა (2011)|2011 წელს]] მოიპოვა. მანამდე საუკეთესო მიღწევა იყო მეხუთე ადგილი [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის]] ტურნირზე. [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ვენესუელამ [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში ისტორიულად საუკეთესო — 25-ე ადგილი დაიკავა, რაც იმ დროისთვის მსოფლიო ჩემპიონატზე არასოდეს გასული ნაკრებების შორის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი იყო.<ref>{{cite web |title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/men|publisher=FIFA|access-date=28 November 2018 |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715171048/https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/ranking-table/men/index.html |url-status=live }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ვენესუელის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] sprucrepj2jfro3a1xcmxg7oamkr7t2 5428351 5428350 2026-07-06T20:06:59Z GagaMumladze2020 126180 5428351 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' ({{Lang-es|La Vinotinto}}; „წითელი ღვინო“)<ref name="porquevinotinto1">{{cite web|access-date=26 March 2016|format=HTML|location=Culturizando.com|title=Venezuela: ¿Por qué la 'vinotinto'?|date=6 July 2011|url=http://culturizando.com/venezuela-por-que-la-vinotinto/}}</ref> | ასოციაცია = [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსვალდო ვიზკარონდო]] | კაპიტანი = [[ხონ არამბურუ]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ტომას რინკონი]] (143) | ბომბარდირი = [[სალომონ რონდონი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი]]<br>[[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV]]<br>[[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = VEN | ფიფა-ს რეიტინგი = 49 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 25 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2019]] | ფიფა მინ = 129 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[1998]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 18 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[2019]] | ელო მინ = 127 | ელო მინ თარიღი = [[1993]], [[1995]], [[1999]] | pattern_la1 = _ven26h | pattern_b1 = _ven26hA | pattern_ra1 = _ven26h | pattern_sh1 = _ven26a | pattern_so1 = _ven26hl | leftarm1 = AA0000 | body1 = AA0000 | rightarm1 = AA0000 | shorts1 = AA0000 | socks1 = 8b0000 | pattern_la2 = _ven26a | pattern_b2 = _ven26aA | pattern_ra2 = _ven26a | pattern_sh2 = _ven26h | pattern_so2 = _ven26a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{დროშა|პანამა}} 2–1 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[პანამა (ქალაქი)|პანამა]], [[პანამა]]; 12 თებერვალი 1938) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ვენესუელა}} 7–0 {{დროშა|პუერტო-რიკო}} <br>([[კარაკასი]], [[ვენესუელა]]; 16 იანვარი 1959) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|არგენტინა}} 11–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[როსარიო]], [[არგენტინა]]; 10 აგვისტო 1975) | მსოფლიო ჩემპიონატი = | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1967|1967]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[კოპა ამერიკა 2011|2011]]) }} '''ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Venezuela}}), მეტსახელად '''„ლა ვინოტინტო“''' — წარმოადგენს [[ვენესუელა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF). გუნდის მეტსახელი დაკავშირებულია მის ტრადიციულ მუქი ღვინისფერ სათამაშო ფორმასთან. ოფიციალურ საშინაო მატჩებს ვენესუელის ნაკრები სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი|ესტადიო მონუმენტალზე]], [[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV-ზე]] და [[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა|ესტადიო მეტროპოლიტანოზე]]. ამხანაგური შეხვედრებისთვის კი ქვეყნის სხვა სტადიონებიც გამოიყენება. სამხრეთ ამერიკის ქვეყნების უმეტესობისგან განსხვავებით, ვენესუელაში ყველაზე პოპულარული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა, რის გამოც მრავალი ნიჭიერი სპორტსმენი ფეხბურთის ნაცვლად სწორედ ამ სახეობას ირჩევს. ეს ისტორიულად უარყოფითად აისახებოდა ეროვნული ნაკრების შედეგებზე. ვენესუელა დღემდე [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] ერთადერთი წევრია, რომელსაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. [[კოპა ამერიკა]]ზე ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხე ადგილი, რომელიც გუნდმა [[კოპა ამერიკა (2011)|2011 წელს]] მოიპოვა. მანამდე საუკეთესო მიღწევა იყო მეხუთე ადგილი [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის]] ტურნირზე. [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ვენესუელამ [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში ისტორიულად საუკეთესო — 25-ე ადგილი დაიკავა, რაც იმ დროისთვის მსოფლიო ჩემპიონატზე არასოდეს გასული ნაკრებების შორის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი იყო.<ref>{{cite web |title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/men|publisher=FIFA|access-date=28 November 2018 |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715171048/https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/ranking-table/men/index.html |url-status=live }}</ref> დღეისთვის ქვეყნის ეროვნული ნაკრები 49-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში. == სქოლიო == [[კატეგორია:ვენესუელის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 1404yhg0dpdlcjo6ke1uhtmu29fv2ey 5428352 5428351 2026-07-06T20:07:26Z GagaMumladze2020 126180 5428352 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' ({{Lang-es|La Vinotinto}}; „წითელი ღვინო“)<ref name="porquevinotinto1">{{cite web|access-date=26 March 2016|format=HTML|location=Culturizando.com|title=Venezuela: ¿Por qué la 'vinotinto'?|date=6 July 2011|url=http://culturizando.com/venezuela-por-que-la-vinotinto/}}</ref> | ასოციაცია = [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსვალდო ვიზკარონდო]] | კაპიტანი = [[ხონ არამბურუ]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ტომას რინკონი]] (143) | ბომბარდირი = [[სალომონ რონდონი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი]]<br>[[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV]]<br>[[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = VEN | ფიფა-ს რეიტინგი = 49 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 25 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2019]] | ფიფა მინ = 129 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[1998]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 18 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[2019]] | ელო მინ = 127 | ელო მინ თარიღი = [[1993]], [[1995]], [[1999]] | pattern_la1 = _ven26h | pattern_b1 = _ven26hA | pattern_ra1 = _ven26h | pattern_sh1 = _ven26a | pattern_so1 = _ven26hl | leftarm1 = AA0000 | body1 = AA0000 | rightarm1 = AA0000 | shorts1 = AA0000 | socks1 = 8b0000 | pattern_la2 = _ven26a | pattern_b2 = _ven26aA | pattern_ra2 = _ven26a | pattern_sh2 = _ven26h | pattern_so2 = _ven26a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{დროშა|პანამა}} 2–1 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[პანამა (ქალაქი)|პანამა]], [[პანამა]]; 12 თებერვალი 1938) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ვენესუელა}} 7–0 {{დროშა|პუერტო-რიკო}} <br>([[კარაკასი]], [[ვენესუელა]]; 16 იანვარი 1959) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|არგენტინა}} 11–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[როსარიო]], [[არგენტინა]]; 10 აგვისტო 1975) | მსოფლიო ჩემპიონატი = | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1967|1967]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[კოპა ამერიკა 2011|2011]]) }} '''ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Venezuela}}), მეტსახელად '''„ლა ვინოტინტო“''' — წარმოადგენს [[ვენესუელა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF). გუნდის მეტსახელი დაკავშირებულია მის ტრადიციულ მუქი ღვინისფერ სათამაშო ფორმასთან. ოფიციალურ საშინაო მატჩებს ვენესუელის ნაკრები სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი|ესტადიო მონუმენტალზე]], [[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV-ზე]] და [[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა|ესტადიო მეტროპოლიტანოზე]]. ამხანაგური შეხვედრებისთვის კი ქვეყნის სხვა სტადიონებიც გამოიყენება. სამხრეთ ამერიკის ქვეყნების უმეტესობისგან განსხვავებით, ვენესუელაში ყველაზე პოპულარული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა, რის გამოც მრავალი ნიჭიერი სპორტსმენი ფეხბურთის ნაცვლად სწორედ ამ სახეობას ირჩევს. ეს ისტორიულად უარყოფითად აისახებოდა ეროვნული ნაკრების შედეგებზე. ვენესუელა დღემდე [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] ერთადერთი წევრია, რომელსაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. [[კოპა ამერიკა]]ზე ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხე ადგილი, რომელიც გუნდმა [[კოპა ამერიკა (2011)|2011 წელს]] მოიპოვა. მანამდე საუკეთესო მიღწევა იყო მეხუთე ადგილი [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის]] ტურნირზე. [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ვენესუელამ [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში ისტორიულად საუკეთესო — 25-ე ადგილი დაიკავა, რაც იმ დროისთვის მსოფლიო ჩემპიონატზე არასოდეს გასული ნაკრებების შორის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი იყო.<ref>{{cite web |title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/men|publisher=FIFA|access-date=28 November 2018 |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715171048/https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/ranking-table/men/index.html |url-status=live }}</ref> დღეისთვის ქვეყნის ეროვნული ნაკრები 49-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ვენესუელის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] leyz4lymvm8pfuvkguotkc1jo5r32go 5428360 5428352 2026-07-06T20:34:23Z GagaMumladze2020 126180 5428360 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ვენესუელის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Logotipo de la Federación Venezolana de Fútbol.svg | ემბლემის ზომა = 160px | მეტსახელი = '''„ლა ვინოტინტო“''' ({{Lang-es|La Vinotinto}}; „წითელი ღვინო“)<ref name="porquevinotinto1">{{cite web|access-date=26 March 2016|format=HTML|location=Culturizando.com|title=Venezuela: ¿Por qué la 'vinotinto'?|date=6 July 2011|url=http://culturizando.com/venezuela-por-que-la-vinotinto/}}</ref> | ასოციაცია = [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF) | კონფედერაცია = [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CONMEBOL) | მწვრთვნელი = [[ოსვალდო ვიზკარონდო]] | კაპიტანი = [[ხონ არამბურუ]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ტომას რინკონი]] (143) | ბომბარდირი = [[სალომონ რონდონი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი]]<br>[[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV]]<br>[[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = VEN | ფიფა-ს რეიტინგი = 49 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 25 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]], [[2019]] | ფიფა მინ = 129 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]], [[1998]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 18 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]], [[2019]] | ელო მინ = 127 | ელო მინ თარიღი = [[1993]], [[1995]], [[1999]] | pattern_la1 = _ven26h | pattern_b1 = _ven26hA | pattern_ra1 = _ven26h | pattern_sh1 = _ven26a | pattern_so1 = _ven26hl | leftarm1 = AA0000 | body1 = AA0000 | rightarm1 = AA0000 | shorts1 = AA0000 | socks1 = 8b0000 | pattern_la2 = _ven26a | pattern_b2 = _ven26aA | pattern_ra2 = _ven26a | pattern_sh2 = _ven26h | pattern_so2 = _ven26a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{დროშა|პანამა}} 2–1 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[პანამა (ქალაქი)|პანამა]], [[პანამა]]; [[12 თებერვალი]], [[1938]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ვენესუელა}} 7–0 {{დროშა|პუერტო-რიკო}} <br>([[კარაკასი]], [[ვენესუელა]]; [[16 იანვარი]], [[1959]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|არგენტინა}} 11–0 {{დროშა|ვენესუელა}} <br>([[როსარიო]], [[არგენტინა]]; [[10 აგვისტო]], [[1975]]) | მსოფლიო ჩემპიონატი = | მსოფლიო ჩემპიონატი საუკეთესო = | რეგიონული სახელი = [[კოპა ამერიკა]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20 | რეგიონული თასი პირველად = [[კოპა ამერიკა 1967|1967]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[კოპა ამერიკა 2011|2011]]) }} '''ვენესუელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-es|Selección de fútbol de Venezuela}}), მეტსახელად '''„ლა ვინოტინტო“''' — წარმოადგენს [[ვენესუელა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ვენესუელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FVF). გუნდის მეტსახელი დაკავშირებულია მის ტრადიციულ მუქი ღვინისფერ სათამაშო ფორმასთან. ოფიციალურ საშინაო მატჩებს ვენესუელის ნაკრები სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ესტადიო მონუმენტალ დე მატურინი|ესტადიო მონუმენტალზე]], [[ესტადიო ოლიმპიკო (კარაკასი)|ესტადიო ოლიმპიკო დე ლა UCV-ზე]] და [[ესტადიო მეტროპოლიტანო დე მერიდა|ესტადიო მეტროპოლიტანოზე]]. ამხანაგური შეხვედრებისთვის კი ქვეყნის სხვა სტადიონებიც გამოიყენება. სამხრეთ ამერიკის ქვეყნების უმეტესობისგან განსხვავებით, ვენესუელაში ყველაზე პოპულარული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა, რის გამოც მრავალი ნიჭიერი სპორტსმენი ფეხბურთის ნაცვლად სწორედ ამ სახეობას ირჩევს. ეს ისტორიულად უარყოფითად აისახებოდა ეროვნული ნაკრების შედეგებზე. ვენესუელა დღემდე [[სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] ერთადერთი წევრია, რომელსაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. [[კოპა ამერიკა]]ზე ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხე ადგილი, რომელიც გუნდმა [[კოპა ამერიკა (2011)|2011 წელს]] მოიპოვა. მანამდე საუკეთესო მიღწევა იყო მეხუთე ადგილი [[კოპა ამერიკა (1967)|1967 წლის]] ტურნირზე. [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] ვენესუელამ [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში ისტორიულად საუკეთესო — 25-ე ადგილი დაიკავა, რაც იმ დროისთვის მსოფლიო ჩემპიონატზე არასოდეს გასული ნაკრებების შორის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი იყო.<ref>{{cite web |title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/men|publisher=FIFA|access-date=28 November 2018 |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715171048/https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/ranking-table/men/index.html |url-status=live }}</ref> დღეისთვის ქვეყნის ეროვნული ნაკრები 49-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ვენესუელის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 7hadhc5h7yi5jspznsl93x21l24n56p 1 894658 5428345 2026-07-06T19:58:18Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428345 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894659 5428348 2026-07-06T20:01:38Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5428348 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km 15 894660 5428349 2026-07-06T20:01:50Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428349 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894661 5428353 2026-07-06T20:10:59Z გიო ოქრო 84301 ახალი გვერდი: '''პრაგერია''' ({{lang-fr|praguerie}} < Prague „[[პრაღა]]“; უწოდეს თითქოს ანალოგიური [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური მოძრაობის]] მიხედვით) – დიდებულთა აჯანყება [[საფრანგეთის სამეფო|საფრანგეთის]] მეფე შარლ... 5428353 wikitext text/x-wiki '''პრაგერია''' ({{lang-fr|praguerie}} < Prague „[[პრაღა]]“; უწოდეს თითქოს ანალოგიური [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური მოძრაობის]] მიხედვით) – დიდებულთა აჯანყება [[საფრანგეთის სამეფო|საფრანგეთის]] მეფე [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]-ის ცენტრალიზებული პოლიტიკის წინააღმდეგ 1440 წლის თებერვალ-ივლისში. ჯერ კიდევ 1437 წლის აპრილში, სამეფო საბჭოდან განდევნილმა რამდენიმე დიდებულმა უშედეგოდ სცადა შეთქმულების მოწყობა საკუთარი გავლენის აღსადგენად. 1439 წელს, როდესაც მეფემ გამოსცა ორდონანსი (ბრძანებულება), რომელიც კრძალავდა ჯარების შეკრებასა თუ შენახვას მისი ნებართვის გარეშე (მისი პირველი მნიშვნელოვანი განკარგულება სამხედრო რეფორმის ფარგლებში) და აფუძნებდა მუდმივ სამეფო არმიას. მეამბოხე მთავრებს შეუერთდნენ მოთარეშე დაქირავებული რაზმების კაპიტნებიც, რომლებმაც საკუთარი არსებობის საფრთხე დაინახეს. ამბოხებულებს სათავეში ედგნენ ბურბონის ჰერცოგი [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]] და ალანსონის ჰერცოგი [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ნომინალურ ლიდერად 16 წლის [[დოფინი]] (მომავალი [[ლუი XI]]) ჰყავდათ. გამოსვლა დაიწყეს 1440 წლის თებერვალში [[პუატუ]]ში, შემდგომში გამოვიდნენ [[ოვერნი|ოვერნსა]] და [[ბურბონე|ბურბონშიც]]. კონეტაბლ [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონის]] სამხედრო ტაქტიკით მალევე დამარცხებულმა აჯანყებულებმა ბურბონის ტერიტორიაზე დაიხიეს, სადაც კვლავ მარცხი განიცადეს და ივლისში, [[კიუსე]]ში, მეტად ხელსაყრელი პირობებით დადეს ზავი. მიუხედავად იმისა, რომ ამბოხებულები [[ინგლისის სამეფო|ინგლისთან]] ზავის დადებასა და გადასახადების შემცირებას ითხოვდნენ, ქალაქები და მოსახლეობა მეფის ერთგული დარჩა. შარლ VII-ის დიპლომატიამ ჩაშალა 1442 წელს [[ნევერი|ნევერში]] გამართულ კრებაზე პრაგერიის განახლების კიდევ ერთი მცდელობა. k3gh1ykvttnsvpqfhkm9ow8g8v9t83h 5428355 5428353 2026-07-06T20:13:58Z გიო ოქრო 84301 5428355 wikitext text/x-wiki '''პრაგერია''' ({{lang-fr|praguerie}} < Prague „[[პრაღა]]“; უწოდეს თითქოს ანალოგიური [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური მოძრაობის]] მიხედვით) – დიდებულთა აჯანყება [[საფრანგეთის სამეფო|საფრანგეთის]] მეფე [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]-ის ცენტრალიზებული პოლიტიკის წინააღმდეგ 1440 წლის თებერვალ-ივლისში. ჯერ კიდევ 1437 წლის აპრილში, სამეფო საბჭოდან განდევნილმა რამდენიმე დიდებულმა უშედეგოდ სცადა შეთქმულების მოწყობა საკუთარი გავლენის აღსადგენად. 1439 წელს, როდესაც მეფემ გამოსცა ორდონანსი (ბრძანებულება), რომელიც კრძალავდა ჯარების შეკრებასა თუ შენახვას მისი ნებართვის გარეშე (მისი პირველი მნიშვნელოვანი განკარგულება სამხედრო რეფორმის ფარგლებში) და აფუძნებდა მუდმივ სამეფო არმიას. მეამბოხე მთავრებს შეუერთდნენ მოთარეშე დაქირავებული რაზმების კაპიტნებიც, რომლებმაც საკუთარი არსებობის საფრთხე დაინახეს. ამბოხებულებს სათავეში ედგნენ ბურბონის ჰერცოგი [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]] და ალანსონის ჰერცოგი [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ნომინალურ ლიდერად 16 წლის [[დოფინი]] (მომავალი [[ლუი XI]]) ჰყავდათ. გამოსვლა დაიწყეს 1440 წლის თებერვალში [[პუატუ]]ში, შემდგომში გამოვიდნენ [[ოვერნი|ოვერნსა]] და [[ბურბონე|ბურბონშიც]]. კონეტაბლ [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონის]] სამხედრო ტაქტიკით მალევე დამარცხებულმა აჯანყებულებმა ბურბონის ტერიტორიაზე დაიხიეს, სადაც კვლავ მარცხი განიცადეს და ივლისში, [[კიუსე]]ში, მეტად ხელსაყრელი პირობებით დადეს ზავი. მიუხედავად იმისა, რომ ამბოხებულები [[ინგლისის სამეფო|ინგლისთან]] ზავის დადებასა და გადასახადების შემცირებას ითხოვდნენ, ქალაქები და მოსახლეობა მეფის ერთგული დარჩა. შარლ VII-ის დიპლომატიამ ჩაშალა 1442 წელს [[ნევერი|ნევერში]] გამართულ კრებაზე პრაგერიის განახლების კიდევ ერთი მცდელობა. == ლიტერატურა == * {{რუსული წიგნი |ნაწილი=Прагерия |სათაური=[[საბჭოთა ისტორიული ენციკლოპედია|Советская историческая энциклопедия]] |ადგილი=М. |გამომცემლობა=«Советская энциклопедия» |წელი=1973 |ტომი=11 |გვერდი=}} * {{Cite web |date=2010 |title=Praguerie |work=[[Encyclopædia Britannica|Encyclopedia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/event/Praguerie}} 9agxy3igf1nrbr4rnwxckybvhoymnfl 5428356 5428355 2026-07-06T20:14:21Z გიო ოქრო 84301 დაემატა [[კატეგორია:აჯანყებები საფრანგეთში]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5428356 wikitext text/x-wiki '''პრაგერია''' ({{lang-fr|praguerie}} < Prague „[[პრაღა]]“; უწოდეს თითქოს ანალოგიური [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური მოძრაობის]] მიხედვით) – დიდებულთა აჯანყება [[საფრანგეთის სამეფო|საფრანგეთის]] მეფე [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]-ის ცენტრალიზებული პოლიტიკის წინააღმდეგ 1440 წლის თებერვალ-ივლისში. ჯერ კიდევ 1437 წლის აპრილში, სამეფო საბჭოდან განდევნილმა რამდენიმე დიდებულმა უშედეგოდ სცადა შეთქმულების მოწყობა საკუთარი გავლენის აღსადგენად. 1439 წელს, როდესაც მეფემ გამოსცა ორდონანსი (ბრძანებულება), რომელიც კრძალავდა ჯარების შეკრებასა თუ შენახვას მისი ნებართვის გარეშე (მისი პირველი მნიშვნელოვანი განკარგულება სამხედრო რეფორმის ფარგლებში) და აფუძნებდა მუდმივ სამეფო არმიას. მეამბოხე მთავრებს შეუერთდნენ მოთარეშე დაქირავებული რაზმების კაპიტნებიც, რომლებმაც საკუთარი არსებობის საფრთხე დაინახეს. ამბოხებულებს სათავეში ედგნენ ბურბონის ჰერცოგი [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]] და ალანსონის ჰერცოგი [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ნომინალურ ლიდერად 16 წლის [[დოფინი]] (მომავალი [[ლუი XI]]) ჰყავდათ. გამოსვლა დაიწყეს 1440 წლის თებერვალში [[პუატუ]]ში, შემდგომში გამოვიდნენ [[ოვერნი|ოვერნსა]] და [[ბურბონე|ბურბონშიც]]. კონეტაბლ [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონის]] სამხედრო ტაქტიკით მალევე დამარცხებულმა აჯანყებულებმა ბურბონის ტერიტორიაზე დაიხიეს, სადაც კვლავ მარცხი განიცადეს და ივლისში, [[კიუსე]]ში, მეტად ხელსაყრელი პირობებით დადეს ზავი. მიუხედავად იმისა, რომ ამბოხებულები [[ინგლისის სამეფო|ინგლისთან]] ზავის დადებასა და გადასახადების შემცირებას ითხოვდნენ, ქალაქები და მოსახლეობა მეფის ერთგული დარჩა. შარლ VII-ის დიპლომატიამ ჩაშალა 1442 წელს [[ნევერი|ნევერში]] გამართულ კრებაზე პრაგერიის განახლების კიდევ ერთი მცდელობა. == ლიტერატურა == * {{რუსული წიგნი |ნაწილი=Прагерия |სათაური=[[საბჭოთა ისტორიული ენციკლოპედია|Советская историческая энциклопедия]] |ადგილი=М. |გამომცემლობა=«Советская энциклопедия» |წელი=1973 |ტომი=11 |გვერდი=}} * {{Cite web |date=2010 |title=Praguerie |work=[[Encyclopædia Britannica|Encyclopedia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/event/Praguerie}} [[კატეგორია:აჯანყებები საფრანგეთში]] q68l913go9ut00hveslwwqcac1ovzsj 5428361 5428356 2026-07-06T20:40:21Z გიო ოქრო 84301 5428361 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი | კონფლიქტი = პრაგერია | ნაწილი = | სურათი = [[ფაილი:Vigiles_du_roi_Charles_VII_13.jpg|270პქ]] | სათაური = მინიატიურა მარსიალ დ’ოვერნის ხელნაწერიდან, დაახლ. 1484 | თარიღი = თებერვალი – ივლისი, 1940 | მდებარეობა = [[საფრანგეთის სამეფო]] | კოორდინატები = | მიზეზი = მეფის სამხედრო ორდონანსი | casus = | შედეგი = აჯანყებულთა დამარცხება | სტატუსი = | ტერიტორია = | მხარე1 = | მხარე2 = | მეთაური1 = [[Image:Blason France moderne.svg|20px]] [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]<br>[[Image:Blason Arthur III de Bretagne (1393-1425) comte de Richemont.svg|20px]] [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონი]] | მეთაური2 = [[Image:Blason duche fr Bourbon (moderne).svg|20px]] [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]], ბურბონის ჰერცოგი <br /> [[Image:Blason province fr Dauphine.svg|20px]] დოფინი [[ლუი XI|ლუი]] <br /> [[Image:Blason fam FRA la Trémoille.svg|20px]] [[ჟორჟ დე ლა ტრემუი]] <br /> [[Image:Blason de Bretagne.svg|20px]] [[ჟან V (ბრეტანის ჰერცოგი)|ჟან V]], ბრეტანის ჰერცოგი <br /> [[Image:Blason province fr Alençon.svg|20px]] [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ალანსონის ჰერცოგი <br /> [[Image:Armoiries Louis de Vendôme.svg|20px]] [[ლუი I (ვენდომის გრაფი)|ლუი I]], ვენდომის გრაფი | ნაწილები1 = | ნაწილები2 = | ძალა1 = | ძალა2 = | დანაკარგები1 = | დანაკარგები2 = | შენიშვნა = | კამპანიის დაფა = }} '''პრაგერია''' ({{lang-fr|praguerie}} < Prague „[[პრაღა]]“; უწოდეს თითქოს ანალოგიური [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური მოძრაობის]] მიხედვით) – დიდებულთა აჯანყება [[საფრანგეთის სამეფო|საფრანგეთის]] მეფე [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]-ის ცენტრალიზებული სამეფო პოლიტიკის წინააღმდეგ 1440 წლის თებერვალ-ივლისში. ჯერ კიდევ 1437 წლის აპრილში, სამეფო საბჭოდან განდევნილმა რამდენიმე დიდებულმა უშედეგოდ სცადა შეთქმულების მოწყობა საკუთარი გავლენის აღსადგენად. 1439 წელს, როდესაც მეფემ გამოსცა ორდონანსი (ბრძანებულება), რომელიც კრძალავდა ჯარების შეკრებასა თუ შენახვას მისი ნებართვის გარეშე (მისი პირველი მნიშვნელოვანი განკარგულება სამხედრო რეფორმის ფარგლებში) და აფუძნებდა მუდმივ სამეფო არმიას. მეამბოხე მთავრებს შეუერთდნენ მოთარეშე დაქირავებული რაზმების კაპიტნებიც, რომლებმაც საკუთარი არსებობის საფრთხე დაინახეს. ამბოხებულებს სათავეში ედგნენ ბურბონის ჰერცოგი [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]] და ალანსონის ჰერცოგი [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ნომინალურ ლიდერად 16 წლის [[დოფინი]] (მომავალი [[ლუი XI]]) ჰყავდათ. გამოსვლა დაიწყეს 1440 წლის თებერვალში [[პუატუ]]ში, შემდგომში გამოვიდნენ [[ოვერნი|ოვერნში]], [[ბურბონე|ბურბონში]] და სხვ. კონეტაბლ [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონის]] სამხედრო ტაქტიკით მალევე დამარცხებულმა აჯანყებულებმა ბურბონის ტერიტორიაზე დაიხიეს, სადაც კვლავ მარცხი განიცადეს და ივლისში, [[კიუსე]]ში, მეტად ხელსაყრელი პირობებით დადეს ზავი. მიუხედავად იმისა, რომ ამბოხებულები [[ინგლისის სამეფო|ინგლისთან]] ზავის დადებასა და გადასახადების შემცირებას ითხოვდნენ, ქალაქები და მოსახლეობა მეფის ერთგული დარჩა. შარლ VII-ის დიპლომატიამ ჩაშალა 1442 წელს [[ნევერი|ნევერში]] გამართულ კრებაზე პრაგერიის განახლების კიდევ ერთი მცდელობა. == ლიტერატურა == * {{რუსული წიგნი |ნაწილი=Прагерия |სათაური=[[საბჭოთა ისტორიული ენციკლოპედია|Советская историческая энциклопедия]] |ადგილი=М. |გამომცემლობა=«Советская энциклопедия» |წელი=1973 |ტომი=11 |გვერდი=}} * {{Cite web |date=2010 |title=Praguerie |work=[[Encyclopædia Britannica|Encyclopedia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/event/Praguerie}} [[კატეგორია:აჯანყებები საფრანგეთში]] 09zf8sfcnkvj9jrm2qm7tb1zkfgo53q 5428365 5428361 2026-07-06T21:11:48Z გიო ოქრო 84301 /* ლიტერატურა */ // რედაქტირება [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]]-ით 5428365 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი | კონფლიქტი = პრაგერია | ნაწილი = | სურათი = [[ფაილი:Vigiles_du_roi_Charles_VII_13.jpg|270პქ]] | სათაური = მინიატიურა მარსიალ დ’ოვერნის ხელნაწერიდან, დაახლ. 1484 | თარიღი = თებერვალი – ივლისი, 1940 | მდებარეობა = [[საფრანგეთის სამეფო]] | კოორდინატები = | მიზეზი = მეფის სამხედრო ორდონანსი | casus = | შედეგი = აჯანყებულთა დამარცხება | სტატუსი = | ტერიტორია = | მხარე1 = | მხარე2 = | მეთაური1 = [[Image:Blason France moderne.svg|20px]] [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]<br>[[Image:Blason Arthur III de Bretagne (1393-1425) comte de Richemont.svg|20px]] [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონი]] | მეთაური2 = [[Image:Blason duche fr Bourbon (moderne).svg|20px]] [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]], ბურბონის ჰერცოგი <br /> [[Image:Blason province fr Dauphine.svg|20px]] დოფინი [[ლუი XI|ლუი]] <br /> [[Image:Blason fam FRA la Trémoille.svg|20px]] [[ჟორჟ დე ლა ტრემუი]] <br /> [[Image:Blason de Bretagne.svg|20px]] [[ჟან V (ბრეტანის ჰერცოგი)|ჟან V]], ბრეტანის ჰერცოგი <br /> [[Image:Blason province fr Alençon.svg|20px]] [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ალანსონის ჰერცოგი <br /> [[Image:Armoiries Louis de Vendôme.svg|20px]] [[ლუი I (ვენდომის გრაფი)|ლუი I]], ვენდომის გრაფი | ნაწილები1 = | ნაწილები2 = | ძალა1 = | ძალა2 = | დანაკარგები1 = | დანაკარგები2 = | შენიშვნა = | კამპანიის დაფა = }} '''პრაგერია''' ({{lang-fr|praguerie}} < Prague „[[პრაღა]]“; უწოდეს თითქოს ანალოგიური [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური მოძრაობის]] მიხედვით) – დიდებულთა აჯანყება [[საფრანგეთის სამეფო|საფრანგეთის]] მეფე [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]-ის ცენტრალიზებული სამეფო პოლიტიკის წინააღმდეგ 1440 წლის თებერვალ-ივლისში. ჯერ კიდევ 1437 წლის აპრილში, სამეფო საბჭოდან განდევნილმა რამდენიმე დიდებულმა უშედეგოდ სცადა შეთქმულების მოწყობა საკუთარი გავლენის აღსადგენად. 1439 წელს, როდესაც მეფემ გამოსცა ორდონანსი (ბრძანებულება), რომელიც კრძალავდა ჯარების შეკრებასა თუ შენახვას მისი ნებართვის გარეშე (მისი პირველი მნიშვნელოვანი განკარგულება სამხედრო რეფორმის ფარგლებში) და აფუძნებდა მუდმივ სამეფო არმიას. მეამბოხე მთავრებს შეუერთდნენ მოთარეშე დაქირავებული რაზმების კაპიტნებიც, რომლებმაც საკუთარი არსებობის საფრთხე დაინახეს. ამბოხებულებს სათავეში ედგნენ ბურბონის ჰერცოგი [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]] და ალანსონის ჰერცოგი [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ნომინალურ ლიდერად 16 წლის [[დოფინი]] (მომავალი [[ლუი XI]]) ჰყავდათ. გამოსვლა დაიწყეს 1440 წლის თებერვალში [[პუატუ]]ში, შემდგომში გამოვიდნენ [[ოვერნი|ოვერნში]], [[ბურბონე|ბურბონში]] და სხვ. კონეტაბლ [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონის]] სამხედრო ტაქტიკით მალევე დამარცხებულმა აჯანყებულებმა ბურბონის ტერიტორიაზე დაიხიეს, სადაც კვლავ მარცხი განიცადეს და ივლისში, [[კიუსე]]ში, მეტად ხელსაყრელი პირობებით დადეს ზავი. მიუხედავად იმისა, რომ ამბოხებულები [[ინგლისის სამეფო|ინგლისთან]] ზავის დადებასა და გადასახადების შემცირებას ითხოვდნენ, ქალაქები და მოსახლეობა მეფის ერთგული დარჩა. შარლ VII-ის დიპლომატიამ ჩაშალა 1442 წელს [[ნევერი|ნევერში]] გამართულ კრებაზე პრაგერიის განახლების კიდევ ერთი მცდელობა. == ლიტერატურა == * {{რუსული წიგნი |ავტორი=Шевеленко А. Я. |ნაწილი=Прагерия |სათაური=[[საბჭოთა ისტორიული ენციკლოპედია|Советская историческая энциклопедия]] |ადგილი=М. |გამომცემლობა=«Советская энциклопедия» |წელი=1973 |ტომი=11 |გვერდი=515}} * {{Cite web |date=2010 |title=Praguerie |work=[[Encyclopædia Britannica|Encyclopedia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/event/Praguerie}} [[კატეგორია:აჯანყებები საფრანგეთში]] 42pfgtm2bg4tv0815ow1nrqmzl4nvrf 5428501 5428365 2026-07-07T09:34:54Z გიო ოქრო 84301 // რედაქტირება [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]]-ით 5428501 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი | კონფლიქტი = პრაგერია | ნაწილი = | სურათი = [[ფაილი:Vigiles_du_roi_Charles_VII_13.jpg|270პქ]] | სათაური = მინიატიურა მარსიალ დ’ოვერნის ხელნაწერიდან, დაახლ. 1484 | თარიღი = თებერვალი – ივლისი, 1940 | მდებარეობა = [[საფრანგეთის სამეფო]] | კოორდინატები = | მიზეზი = მეფის სამხედრო ორდონანსი | casus = | შედეგი = აჯანყებულთა დამარცხება | სტატუსი = | ტერიტორია = | მხარე1 = | მხარე2 = | მეთაური1 = [[Image:Blason France moderne.svg|20px]] [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]<br>[[Image:Blason Arthur III de Bretagne (1393-1425) comte de Richemont.svg|20px]] [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონი]] | მეთაური2 = [[Image:Blason duche fr Bourbon (moderne).svg|20px]] [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]], ბურბონის ჰერცოგი <br /> [[Image:Blason province fr Dauphine.svg|20px]] დოფინი [[ლუი XI|ლუი]] <br /> [[Image:Blason fam FRA la Trémoille.svg|20px]] [[ჟორჟ დე ლა ტრემუი]] <br /> [[Image:Blason de Bretagne.svg|20px]] [[ჟან V (ბრეტანის ჰერცოგი)|ჟან V]], ბრეტანის ჰერცოგი <br /> [[Image:Blason province fr Alençon.svg|20px]] [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ალანსონის ჰერცოგი <br /> [[Image:Armoiries Louis de Vendôme.svg|20px]] [[ლუი I (ვენდომის გრაფი)|ლუი I]], ვენდომის გრაფი | ნაწილები1 = | ნაწილები2 = | ძალა1 = | ძალა2 = | დანაკარგები1 = | დანაკარგები2 = | შენიშვნა = | კამპანიის დაფა = }} '''პრაგერია''' ({{lang-fr|praguerie}} < Prague „[[პრაღა]]“; უწოდეს თითქოს ანალოგიური [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური მოძრაობის]] მიხედვით) – დიდებულთა აჯანყება [[საფრანგეთის სამეფო|საფრანგეთის]] მეფე [[შარლ VII (საფრანგეთი)|შარლ VII]]-ის ცენტრალიზებული სამეფო პოლიტიკის წინააღმდეგ 1440 წლის თებერვალ-ივლისში. ჯერ კიდევ 1437 წლის აპრილში, სამეფო საბჭოდან განდევნილმა რამდენიმე დიდებულმა უშედეგოდ სცადა შეთქმულების მოწყობა საკუთარი გავლენის აღსადგენად. 1439 წელს, როდესაც მეფემ გამოსცა ორდონანსი (ბრძანებულება), რომელიც კრძალავდა ჯარების შეკრებასა თუ შენახვას მისი ნებართვის გარეშე (მისი პირველი მნიშვნელოვანი განკარგულება სამხედრო რეფორმის ფარგლებში) და აფუძნებდა მუდმივ სამეფო არმიას, მეამბოხე მთავრებს შეუერთდნენ მოთარეშე დაქირავებული რაზმების კაპიტნებიც, რომლებმაც საკუთარი არსებობის საფრთხე დაინახეს. ამბოხებულებს სათავეში ედგნენ ბურბონის ჰერცოგი [[შარლ I (ბურბონის ჰერცოგი)|შარლ I]] და ალანსონის ჰერცოგი [[ჟან II (ალანსონის ჰერცოგი)|ჟან II]], ნომინალურ ლიდერად 16 წლის [[დოფინი]] (მომავალი [[ლუი XI]]) ჰყავდათ. გამოსვლა დაიწყეს 1440 წლის თებერვალში [[პუატუ]]ში, შემდგომში გამოვიდნენ [[ოვერნი|ოვერნში]], [[ბურბონე|ბურბონში]] და სხვ. კონეტაბლ [[არტურ III (ბრეტანის ჰერცოგი)|არტურ დე რიშმონის]] სამხედრო ტაქტიკით მალევე დამარცხებულმა აჯანყებულებმა ბურბონის ტერიტორიაზე დაიხიეს, სადაც კვლავ მარცხი განიცადეს და ივლისში, [[კიუსე]]ში, მეტად ხელსაყრელი პირობებით დადეს ზავი. მიუხედავად იმისა, რომ ამბოხებულები [[ინგლისის სამეფო|ინგლისთან]] ზავის დადებასა და გადასახადების შემცირებას ითხოვდნენ, ქალაქები და მოსახლეობა მეფის ერთგული დარჩა. შარლ VII-ის დიპლომატიამ ჩაშალა 1442 წელს [[ნევერი|ნევერში]] გამართულ კრებაზე პრაგერიის განახლების კიდევ ერთი მცდელობა. == ლიტერატურა == * {{რუსული წიგნი |ავტორი=Шевеленко А. Я. |ნაწილი=Прагерия |სათაური=[[საბჭოთა ისტორიული ენციკლოპედია|Советская историческая энциклопедия]] |ადგილი=М. |გამომცემლობა=«Советская энциклопедия» |წელი=1973 |ტომი=11 |გვერდი=515}} * {{Cite web |date=2010 |title=Praguerie |work=[[Encyclopædia Britannica|Encyclopedia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/event/Praguerie}} [[კატეგორია:აჯანყებები საფრანგეთში]] ft64tdm1eeupphqyzseyv9kzvqey4oh 1 894662 5428362 2026-07-06T20:40:42Z გიო ოქრო 84301 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428362 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894663 5428370 2026-07-06T22:06:01Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[სურათი:Maintenance of way vehicle MKT-1P.jpg|thumb|МКТ-1П]] '''კიუვეტ-თხრილის მანქანა, МКТ-1П''' — რუსული [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]], რომელიც გამოიყენება რუსეთის რკინიგზები|რუსეთის რკინიგზე... 5428370 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Maintenance of way vehicle MKT-1P.jpg|thumb|МКТ-1П]] '''კიუვეტ-თხრილის მანქანა, МКТ-1П''' — რუსული [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]], რომელიც გამოიყენება [[რუსეთის რკინიგზები|რუსეთის რკინიგზებზე]] და რიგ ქვეყნებში კიუვეტების ამოსაჭრელად და გასაწმენდად [[რკინიგზის ლიანდაგი|რკინიგზის ლიანდაგების]] მიმდინარე შენახვის დროს. == დანიშნულება == მანქანა განკუთვნილია კიუვეტების გასაწმენდი და გასაგანიერებელი სამუშაოების შესასრულებლად, ახალი კიუვეტებისა და თხრილების ამოსათხრელად, მიწის ვაკისის გვერდულებისა და დაფერდებების გასასწორებლად. ასევე ასრულებს ბალასტის პრიზმის ნაპირების, გვერდულების და დაფერდებების შესასწორებელ სამუშაოებს და [[შპალი|შპლების]] ბოლოებში დაჭუჭყიანებული [[ბალასტი (სალიანდაგო მეურნეობა)|ბალასტის]] ამოჭრას და ამოჭრილი მასალის, როგორც იმავე ლიანდაგში მდგარ СЗ-310-10, СЗ-350-10-2 და СЗ-240-6 ტიპის დამნაგვიანებელი მასალების შემადგენლობებში, ასევე მეზობელ ლიანდაგზე მდგარ მოძრავ შემადგენლობაში დატვირთვას.<ref name=":0">{{წიგნი|ავტორი=Попович М. В., Бугаенко В. М., Волковойнов Б. Г. и др. |სათაური=Путевые машины. Учебник для вузов ж.д транспорта |წელი=2007 |ნაწილი=Кюветно-траншейная машина МКТ |ადგილი=М |გამომცემლობა=Желдориздат |ფურცლები=756}}</ref> ძირითადი მუშა ორგანო – გამოსაწევი მრავალჩამჩიანი როტორი.<ref name=":0" /> მანქანა ბუქსირებადია, ელექტროუზრუნველყოფისთვის და ტრანსპორტირებისთვის გამოიყენება [[სპეციალური თვითმავალი მოძრავი შემადგენლობა|წევა-ენერგეტიკული დანადგარები]] ПТМ-630, ТЭУ-400, ТЭУ-630, УТМ-2М, ასევე [[სამანევრო ლოკომოტივი|სამანევრო თბომავლები]].<ref name=":0" /> == ტექნიკური დახასიათება (განსხვავებულია მოდიფიკაციებში) == * წარმადობა – 230…350 მ³/სთ * როტორის ამოთხრის სიღრმე ერთ გავლაზე – 0,15…1,2 მ * როტორული მოწყობილობის ჩაღრმავება რელსის თავის დონიდან – 2,8 მ * როტორული მოწყობილობის გამოწევა ჩამჩების კიდეზე გზის ღერძის მიმართ მუშა რეჟიმში ** მაქსიმალური – 8,4 მ ** მინიმალური – 1,4 მ * ლიანდაგის ღერძიდან გუთნის მაქსიმალური გვერდითი შვერილი – 6,45 მ * რელსის თავის დონიდან გუთნის მაქსიმალური ჩაღრმავება – 1,62 მ * ლიანდაგის ღერძიდან ჩამოტვირთვის სიშორე – 12 მ * მატარებლის შემადგენლობაში მოძრაობის სიჩქარე – 70…90 კმ/სთ * მოძრაობის სიჩქარე მუშა რეჟიმში ** როტორული მოწყობილობით – 0,1-დან 1,0 კმ/სთ-მდე ** გუთნებით – 0,1-დან 4,9 კმ/სთ-მდე * მოთხოვნადი წევითი დატვირთვა – მაგრამ არაუმეტეს 150 (15) კილონიუტონისა (ტონა) * სიგრძე ავტოგადასაბმელების ღერძებს შორის – 21 700…21 730 მმ * მანქანის ბაზა – 14 750 მმ * მომსახურე პერსონალის რაოდენობა – 2 ადამიანი * მასა – 85…100 ტონა * მოხმარებადი სიმძლავრე – 120 კილოვატი * ლიანდაგის სიგანე – 1520 მმ * ГОСТ 9238-83-ის გაბარიტში ჩაწერა სატრანსპორტო მდგომარეობაში – [[მოძრავი შემადგენლობის გაბარიტი|1-Т]] * გამავალი მრუდის მინიმალური რადიუსი – 110 მ * მანქანის სატრანსპორტო მგომარეობიდან მუშა მდგომარეობაში გადაყვანის დრო – 15 წუთი * მანქანის მუშა მგომარეობიდან სატრანსპორტო მდგომარეობაში გადაყვანის დრო (ავარიულ შემთხვევებში) – არაუმეტეს 20 წუთისა * ავტოგადასაბმელის სიმაღლე რელსის თავის დონიდან – 1060±20 მმ.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://sinaratm.ru/products/putevaya-tekhnika/mkt-1p-kyuvetno-transheynaya-mashina/|title=МКТ-1П кюветно-траншейная машина|website=sinaratm.ru|date=2025|publisher=Группа Синара}}</ref> == მწარმოებლები == მანქანას აწარმოებენ კომპანია [[რემპუტმაში]]ს ჯგუფის ქარხნებში: ქალაქ [[პერმი|პერმში]]<ref name=":1" /> და [[ტულის რკინიგზის მანქანათმშენებლობის ქარხანა|დახურულ სააქციო საზოგადოება „ტულაჟელდორმაშში“]]. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[კიუვეტმწმენდი მანქანა]] ==ლიტერატურა== * {{წიგნი|ავტორი=Попович М. В., Бугаенко В. М., Волковойнов Б. Г. и др. |სათაური=Путевые машины. Учебник для вузов ж.д транспорта |წელი=2007 |ნაწილი=Кюветно-траншейная машина МКТ |ადგილი=М |გამომცემლობა=Желдориздат |ფურცლები=756}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები]] [[კატეგორია:მიწის სათხრელი მანქანები]] tfe1yyuq4ynysp8rffdf9pbkr3lybub 1 894664 5428371 2026-07-06T22:07:48Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428371 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894665 5428373 2026-07-06T22:14:08Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მიწის სამუშაოების მანქანები]] 5428373 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მიწის სამუშაოების მანქანები]] nr4fxne3pc08qz2uwbo0hs0ls2gcayo 15 894666 5428374 2026-07-06T22:16:08Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428374 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 14 894667 5428375 2026-07-06T22:18:34Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:სამშენებლო მოწყობილობები]] [[კატეგორია:საგზაო ტექნიკა]] 5428375 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:სამშენებლო მოწყობილობები]] [[კატეგორია:საგზაო ტექნიკა]] t5e7cfducnkpsasn1iscatkorte8eia 15 894668 5428376 2026-07-06T22:19:25Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428376 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894669 5428397 2026-07-07T02:19:13Z Emperor of Emperors 107960 მომხმარებელმა Emperor of Emperors გვერდი „[[თამარი (თეიმურაზ II-ის მეუღლე)]]“ გადაიტანა გვერდზე „[[თამარ II]]“: მეფობდა 5428397 wikitext text/x-wiki #გადამისამართება [[თამარ II]] 03417odth33mwectar4xyissqiupf8u 1 894670 5428399 2026-07-07T02:19:13Z Emperor of Emperors 107960 მომხმარებელმა Emperor of Emperors გვერდი „[[განხილვა:თამარი (თეიმურაზ II-ის მეუღლე)]]“ გადაიტანა გვერდზე „[[განხილვა:თამარ II]]“: მეფობდა 5428399 wikitext text/x-wiki #გადამისამართება [[განხილვა:თამარ II]] lzvkixs7r65gbm2x2qdh61jpoqg0v5t 3 894671 5428433 2026-07-07T04:53:36Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5428433 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 04:53, 7 ივლისი 2026 (UTC) 9o2zgjk9zjhrss47t0az4ueeuibqlz9 0 894672 5428467 2026-07-07T07:11:33Z კახა გალდავა 148968 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} {{ინფოდაფა პიროვნება | ტიპი = კარდინალი | პატივსაცემი პრეფიქსი = [[კარდინალი|მისი უწმინდესობა]] | სახელი = პიეტრო ოტობონი | ტიტული = ოსტიისა და ველეტრ... 5428467 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/კახა გალდავა|კახა გალდავა]].|7|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | ტიპი = კარდინალი | პატივსაცემი პრეფიქსი = [[კარდინალი|მისი უწმინდესობა]] | სახელი = პიეტრო ოტობონი | ტიტული = [[ოსტიისა და ველეტრიის კარდინალ-ეპისკოპოსი]] | სურათი = Pietro Ottoboni by Francesco Trevisani.jpg | წარწერა = პიეტრო ოტობონის პორტრეტი. ფრანჩესკო ტრევისანის ნამუშევარი | ეკლესია = [[კათოლიკური ეკლესია]] | დაინიშნა = 3 სექტემბერი, 1738 | ვადა ამოიწურა = 23 თებერვალი, 1740 | სხვა პოსტები = [[ლატერანის ბაზილიკა|წმინდა იოანე ლატერანელის არქიპრესვიტერი]] [[წმინდა რომის ეკლესიის ვიცე-კანცლერი]] [[რომის ინკვიზიცია|რომის ინკვიზიციის მდივანი]] | ხელდასხმა = 4 თებერვალი, 1725 | ხელდამსხმელი = [[ბენედიქტე XIII]] | ორდინაცია = 13 ივლისი, 1724 ([[დიაკვანი]]) 14 ივლისი, 1724 ([[მღვდელი]]) | კარდინალი = 7 ნოემბერი, 1689 | რანგი = [[კარდინალ-ეპისკოპოსი]] | კარდინალად შექმნა = [[ალექსანდრე VIII]] | დაბადების თარიღი = 2 ივლისი, 1667 | დაბადების ადგილი = [[ვენეცია]], [[ვენეციის რესპუბლიკა]] | გარდაცვალების თარიღი = 23 თებერვალი, 1740 (72 წლის ასაკში) | გარდაცვალების ადგილი = [[რომი]], [[პაპის ოლქი]] | წინა პოსტები = * [[საბინის კარდინალ-ეპისკოპოსი]] (1725–1730) * [[ფრასკატის კარდინალ-ეპისკოპოსი]] (1730–1735) | დაკრძალულია = სან-ლორენცო-ინ-დამაზო | გერბი = Coat of Arms of Cardinal Pietro Ottoboni.svg }} პიეტრო ოტობონი (იტალ. Pietro Ottoboni; დ. 2 ივლისი, 1667, ვენეცია — გ. 23 თებერვალი, 1740, რომი) — იტალიელი კარდინალი, რომის პაპის, [[ალექსანდრე VIII]]-ის დისშვილიშვილი (დედის მხრიდან ძმისშვილიშვილი), რომელიც ასევე პიეტრო ოტობონის სახელს ატარებდა ისტორიაში შესულია როგორც მუსიკისა და ხელოვნების ერთ-ერთი უდიდესი მფარველი და მეცენატი. ოტობონი იყო უკანასკნელი ადამიანი, რომელსაც ეკავა [[კარდინალ-ნეპოტი|კარდინალ-ნეპოტის]] (პაპის ნათესავი კარდინალი) კურიალური თანამდებობა, რომელიც ალექსანდრე VIII-ის მემკვიდრემ, პაპმა [[ინოკენტი XII]]-მ 1692 წელს ოფიციალურად გააუქმა. მისი თანამედროვეები აღნიშნავდნენ, რომ ოტობონის „უყვარდა ფუფუნება, მფლანგველობა და გრძნობადი სიამოვნებები, თუმცა, ამავდროულად, იყო კეთილი, გულუხვი და ქველმოქმედი“. ==ბიოგრაფია და საეკლესიო კარიერა== პიეტრო ოტობონი დაიბადა 1667 წლის 2 ივლისს ვენეციაში, ანტონიო ოტობონისა და მარია მორეტის ოჯახში. იგი ეკუთვნოდა ვენეციურ დიდგვაროვან ოტობონთა საგვარეულოს, რომლის ყველაზე გავლენიანი წარმომადგენელი პიეტროს პაპობის პერიოდში მისი დიდი ბიძა, ალექსანდრე VIII (1689–1691) გახდა. ოტობონების ოჯახმა ვენეციის თავადაზნაურობაში ადგილი ზონქიოს ბრძოლაში (1499) გამოჩენილი მამაცობისა და მოგვიანებით, XVII საუკუნეში, დიპლომატიურ სამსახურში დაგროვილი დიდი ქონების წყალობით დაიმკვიდრა. 1689 წლის 20 ოქტომბერს პიეტრომ მიიღო პირველი საეკლესიო ტონზურა და მცირე სამღვდელო ხარისხი, ხოლო იმავე წლის 7 ნოემბრის კონსისტორიაზე იგი კარდინალ-დიაკვნად იქნა გამოცხადებული. 14 ნოემბერს მან წითელი ქუდი (კარდინალის სიმბოლო) მიიღო. იმავე დღეს იგი დაინიშნა წმინდა რომის ეკლესიის ვიცე-კანცლერის პოსტზე, რომელსაც სიცოცხლის ბოლომდე ინარჩუნებდა. პარალელურად, იგი მართავდა ქალაქებს: [[ფერმო]]ს, [[ტივოლი]]სა და კაპრანიკის ტერიტორიას. მისი საეკლესიო იერარქიული წინსვლა შემდეგნაირად გაგრძელდა: 1725 წელს გახდა [[საბინის კარდინალ-ეპისკოპოსი]], 1730 წელს — [[ფრასკატის კარდინალ-ეპისკოპოსი]], 1734 წელს — პორტოსა და სანტა რუფინას კარდინალ-ეპისკოპოსი, ხოლო 1738 წლის 3 სექტემბერს დაიკავა კარდინალთა წმინდა კოლეგიის დეკანის (ხელმძღვანელის) უმაღლესი პოსტი. გარდა ამისა, ოტობონი იყო [[სანტა-მარია-მაჯორე|სანტა-მარია-მაჯორეს ბაზილიკის]] არქიპრესვიტერი, რომის ინკვიზიციის მდივანი და ლატერანის ბაზილიკის არქიპრესვიტერი (1730 წლიდან). ==ხელოვნებისა და მუსიკის მფარველი== კარდინალი ოტობონი თავისი ეპოქის ერთ-ერთი უდიდესი მეცენატი იყო. იგი ცხოვრობდა რომში, [[პალაცო დელა კანჩელერია|კანჩელერიის სასახლეში]] (Palazzo della Cancelleria), სადაც 1689 წელს პირადი თეატრის მშენებლობა დაიწყო. კარდინალის ფავორიტი, ცნობილი [[კასტრატი (მომღერალი)|კასტრატი]] ანდრეა ადამი და ბოლსენა, მისი ხელშეწყობით [[სისტინეს კაპელა|სისტინეს კაპელის]] პაპის გუნდის ხელმძღვანელად (მაესტროდ) დაინიშნა. 1709–1710 წლებში ოტობონიმ კარზე მიიწვია არქიტექტორი ფილიპო იუვარა, რომელმაც სასახლის თეატრი გააფართოვა, ხოლო დომენიკო პარადიზიმ და ანჯელო დე როსიმ სასახლის აპარტამენტების დეკორაციებზე იზრუნეს. ოტობონი მატერიალურად და მორალურად მხარს უჭერდა [[არკანჯელო კორელი]]ს, მისი თაობის უბადლო მევიოლინეს, რომელიც კარდინალის სასახლეში ყოველ ორშაბათს მართავდა კონცერტებს („აკადემიებს“). როდესაც კორელი 1713 წელს გარდაიცვალა, მან მთელი თავისი ქონება, მათ შორის ძვირფასი ნახატების კოლექცია, კარდინალს დაუტოვა. ოტობონიმ კორელის ფულადი სახსრები მუსიკოსის ნათესავებს დაურიგა, ხოლო თავად მაესტროს რომის [[პანთეონი (რომი)|პანთეონში]] დიდებული აკლდამა აუგო. კარდინალის მფარველობის ქვეშ იმყოფებოდნენ აგრეთვე [[ალესანდრო სკარლატი]], [[ანტონიო ვივალდი]] და [[ანტონიო კალდარა]]. მამის, ანტონიო ოტობონის მსგავსად, პიეტრო თავადაც წერდა ტექსტებს კანტატებისა და ორატორიების ლიბრეტოებისთვის (მაგალითად, სკარლატის 1693 წლის ოპერისთვის „La Giuditta“). როდესაც რომში ოპერა დროებით აიკრძალა, სპექტაკლებმა ოტობონის კანჩელერიის სასახლეში გადაინაცვლა. მისი ტრიუმფალური დაბრუნება მშობლიურ ვენეციაში 1726 წელს აღინიშნა გრანდიოზული მუსიკალური ფესტივალით, სადაც შესრულდა სერენადა „Andromeda liberata“, რომლის არიებიც ვენეციელმა მაესტროებმა, მათ შორის ვივალდიმ დაწერეს. საეკლესიო მოღვაწის გულუხვობით სარგებლობდნენ ახალგაზრდა სიცილიელი არქიტექტორი ჯოვანი ბატისტა ვაკარინი და მხატვრები: სებასტიანო კონკა, სებასტიანო რიჩი და ფრანჩესკო ტრევისანი, რომელიც თითქმის 40 წლის განმავლობაში ცხოვრობდა კარდინალის კარზე. ოტობონის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი შეკვეთა იყო ფერწერული სერია „შვიდი საიდუმლო“ (1712), რომელიც ჯუზეპე მარია კრესპიმ შეასრულა (დღეს ინახება [[დრეზდენი|დრეზდენის]] გალერეაში). 1735 წელს კარდინალმა თავისი ანტიკური ქანდაკებების კოლექცია კაპიტოლიუმის მუზეუმებს გადასცა. სიცოცხლის ბოლო ათწლეული ოტობონისთვის მეცენატობის თვალსაზრისით ყველაზე აქტიური პერიოდი იყო. 1740 წლის 6 თებერვალს პაპ [[კლემენტ XII]]-ის გარდაცვალების შემდეგ, ოტობონი განიხილებოდა როგორც ერთ-ერთი მთავარი პრეტენდენტი კონკლავზე პაპის ტახტზე ([[პაპაბილე]]), თუმცა მან მაღალი სიცხის გამო კონკლავი ნაადრევად დატოვა. იგი სამ დღეში, 1740 წლის 23 თებერვალს გარდაიცვალა. მისმა მემკვიდრეებმა ისარგებლეს პაპის ტახტის ვაკანტურობით (Sede Vacante) და კანჩელერიის სასახლიდან ყველა ძვირფასი ნივთი გაიტანეს. კარდინალის გარდაცვალების შემდგომი ინვენტარიზაციის დოკუმენტები ნათელ სურათს იძლევა მისი 50-წლიანი კოლექციონერობის შესახებ: სულ აღწერილი იყო 530-მდე ნახატი, მათ შორის [[გვიდო რენი]]ს, [[ტინტორეტო]]ს, [[პაოლო ვერონეზე|ვერონეზეს]], [[პიეტრო და კორტონა]]ს და ჩრდილოევროპელი ოსტატების — გასპარ ვან ვიტელისა და გერიტ ვან ჰონთჰორსტის ნამუშევრები. ეს ქონება მოგვიანებით ოთხ აუქციონზე გაიყიდა და მსოფლიოს სხვადასხვა მუზეუმში გაიფანტა. შარლ დე მონტესკიეს ჩანაწერების მიხედვით, პიეტრო ოტობონის (მიუხედავად საეკლესიო წოდებისა) 60-დან 70-მდე შვილი ჰყავდა. მისი საძინებლის კედლებს კი ამშვენებდა მისი საყვარელი ქალების პორტრეტები, რომლებიც წმინდანთა სახით იყვნენ გამოსახულნი (მათ შორის მარგარიტა პიო ძენო სავოიელისა). ==ვალები და მუსიკალური მემკვიდრეობის ბედი== მიუხედავად უზარმაზარი საეკლესიო შემოსავლებისა და საფრანგეთის სამეფო კართან მჭიდრო კავშირისა, კარდინალის ხარჯები ყოველთვის აღემატებოდა მის ბიუჯეტს. სიკვდილის შემდეგ მისი ქონება მთლიანად ლიკვიდირებული იქნა ვალების დასაფარად. ოტობონის მდიდარი მუსიკალური ბიბლიოთეკაც გაიფანტა, თუმცა გადარჩა ე.წ. „მანჩესტერის კონცერტების ნოტები“ (Manchester Concerto Part-books), რომელიც მოიცავს 95 კომპოზიციას (ძირითადად კონცერტებს). მისი ხელნაწერები მოგვიანებით ჩარლზ ჯენენსის (ჰენდელის „მესიის“ ლიბრეტისტის) ხელში აღმოჩნდა. ეს კოლექცია ამტკიცებს, რომ ოტობონის კარის მუსიკოსები ასრულებდნენ არა მხოლოდ რომში დაწერილ ნაწარმოებებს, არამედ აქტიურად ჩამოჰქონდათ ახალი მუსიკა ვენეციიდან და ბოლონიიდან. ოტობონი თავადაც იყო ნიჭიერი ლიბრეტისტი და შედიოდა ცნობილ „არკადიის აკადემიაში“ (Accademia dell'Arcadia). აღსანიშნავია, რომ დიდი იტალიელი პოეტი და დრამატურგი [[პიეტრო მეტასტაზიო]] მისი ნათლული იყო. ==რესურსები ინტერნეტში== [https://cardinals.fiu.edu/bios1689.htm წმინდა რომის ეკლესიის კარდინალები — ბიოგრაფიული ლექსიკონი] (ინგლისური). [https://www.britannica.com/biography/Pietro-Ottoboni ენციკლოპედია ბრიტანიკა — პიეტრო ოტობონის ბიოგრაფია] (ინგლისური). [http://www.museicapitolini.org/ კაპიტოლიუმის მუზეუმების ოფიციალური საიტი] (იტალიური). 0f6gyctlg7buyn38s2ty41l4rg08qhw 5428470 5428467 2026-07-07T07:27:01Z კახა გალდავა 148968 5428470 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/კახა გალდავა|კახა გალდავა]].|7|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | ტიპი = კარდინალი | პატივსაცემი პრეფიქსი = [[კარდინალი|მისი უწმინდესობა]] | სახელი = პიეტრო ოტობონი | ტიტული = [[ოსტიისა და ველეტრიის კარდინალ-ეპისკოპოსი]] | სურათი = Pietro Ottoboni by Francesco Trevisani.jpg | წარწერა = პიეტრო ოტობონის პორტრეტი. ფრანჩესკო ტრევისანის ნამუშევარი | ეკლესია = [[კათოლიკური ეკლესია]] | დაინიშნა = 3 სექტემბერი, 1738 | ვადა ამოიწურა = 23 თებერვალი, 1740 | სხვა პოსტები = [[ლატერანის ბაზილიკა|წმინდა იოანე ლატერანელის არქიპრესვიტერი]] [[წმინდა რომის ეკლესიის ვიცე-კანცლერი]] [[რომის ინკვიზიცია|რომის ინკვიზიციის მდივანი]] | ხელდასხმა = 4 თებერვალი, 1725 | ხელდამსხმელი = [[ბენედიქტე XIII]] | ორდინაცია = 13 ივლისი, 1724 ([[დიაკვანი]]) 14 ივლისი, 1724 ([[მღვდელი]]) | კარდინალი = 7 ნოემბერი, 1689 | რანგი = [[კარდინალ-ეპისკოპოსი]] | კარდინალად შექმნა = [[ალექსანდრე VIII]] | დაბადების თარიღი = 2 ივლისი, 1667 | დაბადების ადგილი = [[ვენეცია]], [[ვენეციის რესპუბლიკა]] | გარდაცვალების თარიღი = 23 თებერვალი, 1740 (72 წლის ასაკში) | გარდაცვალების ადგილი = [[რომი]], [[პაპის ოლქი]] | წინა პოსტები = * [[საბინის კარდინალ-ეპისკოპოსი]] (1725–1730) * [[ფრასკატის კარდინალ-ეპისკოპოსი]] (1730–1735) | დაკრძალულია = სან-ლორენცო-ინ-დამაზო | გერბი = Coat of Arms of Cardinal Pietro Ottoboni.svg }} '''პიეტრო ოტობონი''' ({{lang-it|Pietro Ottoboni}}; დ. 2 ივლისი, 1667, ვენეცია — გ. 23 თებერვალი, 1740, რომი) — იტალიელი კარდინალი, რომის პაპის, [[ალექსანდრე VIII]]-ის დისშვილიშვილი (დედის მხრიდან ძმისშვილიშვილი), რომელიც ასევე პიეტრო ოტობონის სახელს ატარებდა ისტორიაში შესულია როგორც მუსიკისა და ხელოვნების ერთ-ერთი უდიდესი მფარველი და მეცენატი. ოტობონი იყო უკანასკნელი ადამიანი, რომელსაც ეკავა [[კარდინალ-ნეპოტი|კარდინალ-ნეპოტის]] (პაპის ნათესავი კარდინალი) კურიალური თანამდებობა, რომელიც ალექსანდრე VIII-ის მემკვიდრემ, პაპმა [[ინოკენტი XII]]-მ 1692 წელს ოფიციალურად გააუქმა. მისი თანამედროვეები აღნიშნავდნენ, რომ ოტობონის „უყვარდა ფუფუნება, მფლანგველობა და გრძნობადი სიამოვნებები, თუმცა, ამავდროულად, იყო კეთილი, გულუხვი და ქველმოქმედი“. ==ბიოგრაფია და საეკლესიო კარიერა== პიეტრო ოტობონი დაიბადა 1667 წლის 2 ივლისს ვენეციაში, ანტონიო ოტობონისა და მარია მორეტის ოჯახში. იგი ეკუთვნოდა ვენეციურ დიდგვაროვან ოტობონთა საგვარეულოს, რომლის ყველაზე გავლენიანი წარმომადგენელი პიეტროს პაპობის პერიოდში მისი დიდი ბიძა, ალექსანდრე VIII (1689–1691) გახდა. ოტობონების ოჯახმა ვენეციის თავადაზნაურობაში ადგილი ზონქიოს ბრძოლაში (1499) გამოჩენილი მამაცობისა და მოგვიანებით, XVII საუკუნეში, დიპლომატიურ სამსახურში დაგროვილი დიდი ქონების წყალობით დაიმკვიდრა. 1689 წლის 20 ოქტომბერს პიეტრომ მიიღო პირველი საეკლესიო ტონზურა და მცირე სამღვდელო ხარისხი, ხოლო იმავე წლის 7 ნოემბრის კონსისტორიაზე იგი კარდინალ-დიაკვნად იქნა გამოცხადებული. 14 ნოემბერს მან წითელი ქუდი (კარდინალის სიმბოლო) მიიღო. იმავე დღეს იგი დაინიშნა წმინდა რომის ეკლესიის ვიცე-კანცლერის პოსტზე, რომელსაც სიცოცხლის ბოლომდე ინარჩუნებდა. პარალელურად, იგი მართავდა ქალაქებს: [[ფერმო]]ს, [[ტივოლი]]სა და კაპრანიკის ტერიტორიას. მისი საეკლესიო იერარქიული წინსვლა შემდეგნაირად გაგრძელდა: 1725 წელს გახდა [[საბინის კარდინალ-ეპისკოპოსი]], 1730 წელს — [[ფრასკატის კარდინალ-ეპისკოპოსი]], 1734 წელს — პორტოსა და სანტა რუფინას კარდინალ-ეპისკოპოსი, ხოლო 1738 წლის 3 სექტემბერს დაიკავა კარდინალთა წმინდა კოლეგიის დეკანის (ხელმძღვანელის) უმაღლესი პოსტი. გარდა ამისა, ოტობონი იყო [[სანტა-მარია-მაჯორე|სანტა-მარია-მაჯორეს ბაზილიკის]] არქიპრესვიტერი, რომის ინკვიზიციის მდივანი და ლატერანის ბაზილიკის არქიპრესვიტერი (1730 წლიდან). ==ხელოვნებისა და მუსიკის მფარველი== კარდინალი ოტობონი თავისი ეპოქის ერთ-ერთი უდიდესი მეცენატი იყო. იგი ცხოვრობდა რომში, [[პალაცო დელა კანჩელერია|კანჩელერიის სასახლეში]] (Palazzo della Cancelleria), სადაც 1689 წელს პირადი თეატრის მშენებლობა დაიწყო. კარდინალის ფავორიტი, ცნობილი [[კასტრატი (მომღერალი)|კასტრატი]] ანდრეა ადამი და ბოლსენა, მისი ხელშეწყობით [[სისტინეს კაპელა|სისტინეს კაპელის]] პაპის გუნდის ხელმძღვანელად (მაესტროდ) დაინიშნა. 1709–1710 წლებში ოტობონიმ კარზე მიიწვია არქიტექტორი ფილიპო იუვარა, რომელმაც სასახლის თეატრი გააფართოვა, ხოლო დომენიკო პარადიზიმ და ანჯელო დე როსიმ სასახლის აპარტამენტების დეკორაციებზე იზრუნეს. ოტობონი მატერიალურად და მორალურად მხარს უჭერდა [[არკანჯელო კორელი]]ს, მისი თაობის უბადლო მევიოლინეს, რომელიც კარდინალის სასახლეში ყოველ ორშაბათს მართავდა კონცერტებს („აკადემიებს“). როდესაც კორელი 1713 წელს გარდაიცვალა, მან მთელი თავისი ქონება, მათ შორის ძვირფასი ნახატების კოლექცია, კარდინალს დაუტოვა. ოტობონიმ კორელის ფულადი სახსრები მუსიკოსის ნათესავებს დაურიგა, ხოლო თავად მაესტროს რომის [[პანთეონი (რომი)|პანთეონში]] დიდებული აკლდამა აუგო. კარდინალის მფარველობის ქვეშ იმყოფებოდნენ აგრეთვე [[ალესანდრო სკარლატი]], [[ანტონიო ვივალდი]] და [[ანტონიო კალდარა]]. მამის, ანტონიო ოტობონის მსგავსად, პიეტრო თავადაც წერდა ტექსტებს კანტატებისა და ორატორიების ლიბრეტოებისთვის (მაგალითად, სკარლატის 1693 წლის ოპერისთვის „La Giuditta“). როდესაც რომში ოპერა დროებით აიკრძალა, სპექტაკლებმა ოტობონის კანჩელერიის სასახლეში გადაინაცვლა. მისი ტრიუმფალური დაბრუნება მშობლიურ ვენეციაში 1726 წელს აღინიშნა გრანდიოზული მუსიკალური ფესტივალით, სადაც შესრულდა სერენადა „Andromeda liberata“, რომლის არიებიც ვენეციელმა მაესტროებმა, მათ შორის ვივალდიმ დაწერეს. საეკლესიო მოღვაწის გულუხვობით სარგებლობდნენ ახალგაზრდა სიცილიელი არქიტექტორი ჯოვანი ბატისტა ვაკარინი და მხატვრები: სებასტიანო კონკა, სებასტიანო რიჩი და ფრანჩესკო ტრევისანი, რომელიც თითქმის 40 წლის განმავლობაში ცხოვრობდა კარდინალის კარზე. ოტობონის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი შეკვეთა იყო ფერწერული სერია „შვიდი საიდუმლო“ (1712), რომელიც ჯუზეპე მარია კრესპიმ შეასრულა (დღეს ინახება [[დრეზდენი|დრეზდენის]] გალერეაში). 1735 წელს კარდინალმა თავისი ანტიკური ქანდაკებების კოლექცია კაპიტოლიუმის მუზეუმებს გადასცა. სიცოცხლის ბოლო ათწლეული ოტობონისთვის მეცენატობის თვალსაზრისით ყველაზე აქტიური პერიოდი იყო. 1740 წლის 6 თებერვალს პაპ [[კლემენტ XII]]-ის გარდაცვალების შემდეგ, ოტობონი განიხილებოდა როგორც ერთ-ერთი მთავარი პრეტენდენტი კონკლავზე პაპის ტახტზე ([[პაპაბილე]]), თუმცა მან მაღალი სიცხის გამო კონკლავი ნაადრევად დატოვა. იგი სამ დღეში, 1740 წლის 23 თებერვალს გარდაიცვალა. მისმა მემკვიდრეებმა ისარგებლეს პაპის ტახტის ვაკანტურობით (Sede Vacante) და კანჩელერიის სასახლიდან ყველა ძვირფასი ნივთი გაიტანეს. კარდინალის გარდაცვალების შემდგომი ინვენტარიზაციის დოკუმენტები ნათელ სურათს იძლევა მისი 50-წლიანი კოლექციონერობის შესახებ: სულ აღწერილი იყო 530-მდე ნახატი, მათ შორის [[გვიდო რენი]]ს, [[ტინტორეტო]]ს, [[პაოლო ვერონეზე|ვერონეზეს]], [[პიეტრო და კორტონა]]ს და ჩრდილოევროპელი ოსტატების — გასპარ ვან ვიტელისა და გერიტ ვან ჰონთჰორსტის ნამუშევრები. ეს ქონება მოგვიანებით ოთხ აუქციონზე გაიყიდა და მსოფლიოს სხვადასხვა მუზეუმში გაიფანტა. შარლ დე მონტესკიეს ჩანაწერების მიხედვით, პიეტრო ოტობონის (მიუხედავად საეკლესიო წოდებისა) 60-დან 70-მდე შვილი ჰყავდა. მისი საძინებლის კედლებს კი ამშვენებდა მისი საყვარელი ქალების პორტრეტები, რომლებიც წმინდანთა სახით იყვნენ გამოსახულნი (მათ შორის მარგარიტა პიო ძენო სავოიელისა). ==ვალები და მუსიკალური მემკვიდრეობის ბედი== მიუხედავად უზარმაზარი საეკლესიო შემოსავლებისა და საფრანგეთის სამეფო კართან მჭიდრო კავშირისა, კარდინალის ხარჯები ყოველთვის აღემატებოდა მის ბიუჯეტს. სიკვდილის შემდეგ მისი ქონება მთლიანად ლიკვიდირებული იქნა ვალების დასაფარად. ოტობონის მდიდარი მუსიკალური ბიბლიოთეკაც გაიფანტა, თუმცა გადარჩა ე.წ. „მანჩესტერის კონცერტების ნოტები“ (Manchester Concerto Part-books), რომელიც მოიცავს 95 კომპოზიციას (ძირითადად კონცერტებს). მისი ხელნაწერები მოგვიანებით ჩარლზ ჯენენსის (ჰენდელის „მესიის“ ლიბრეტისტის) ხელში აღმოჩნდა. ეს კოლექცია ამტკიცებს, რომ ოტობონის კარის მუსიკოსები ასრულებდნენ არა მხოლოდ რომში დაწერილ ნაწარმოებებს, არამედ აქტიურად ჩამოჰქონდათ ახალი მუსიკა ვენეციიდან და ბოლონიიდან. ოტობონი თავადაც იყო ნიჭიერი ლიბრეტისტი და შედიოდა ცნობილ „არკადიის აკადემიაში“ (Accademia dell'Arcadia). აღსანიშნავია, რომ დიდი იტალიელი პოეტი და დრამატურგი [[პიეტრო მეტასტაზიო]] მისი ნათლული იყო. ==რესურსები ინტერნეტში== [https://cardinals.fiu.edu/bios1689.htm წმინდა რომის ეკლესიის კარდინალები — ბიოგრაფიული ლექსიკონი] (ინგლისური). [https://www.britannica.com/biography/Pietro-Ottoboni ენციკლოპედია ბრიტანიკა — პიეტრო ოტობონის ბიოგრაფია] (ინგლისური). [http://www.museicapitolini.org/ კაპიტოლიუმის მუზეუმების ოფიციალური საიტი] (იტალიური). ge56ktk7ik7j1gax8f0bxurbirhz1bf 2 894673 5428468 2026-07-07T07:12:29Z AnaKintsu 168728 ახალი გვერდი: {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=13|თვე=03|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქარ... 5428468 wikitext text/x-wiki {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 240px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! |- | {{მომხმარებლის თარგი/ვიკიპედიელის ასაკი|დღე=13|თვე=03|წელი=2025}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/საქ}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/ქართველი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/დაბადების დღე|6 დეკემბერი}} |- | {{მომხმარებლის თარგი/თბილისი}} |} 94ld2vmap5u0rvm152ksi87ofnrjmg5 0 894674 5428478 2026-07-07T08:56:29Z NitaTs55 173574 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდ... 5428478 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. cb1z4t7pnzq7nto69q3d65ik50pa5ur 5428479 5428478 2026-07-07T08:56:49Z NitaTs55 173574 5428479 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] 2m9hzcqgpfmkdwszbnegg2o7qkj3hti 5428480 5428479 2026-07-07T08:57:06Z NitaTs55 173574 5428480 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] 23pq0m597wqkm0gyut6lg3qs6k4tox2 5428481 5428480 2026-07-07T08:57:27Z NitaTs55 173574 5428481 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] do08o0wjm21vwgixfs29yeku1ted9r1 5428482 5428481 2026-07-07T08:57:55Z NitaTs55 173574 5428482 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. d3wo4oh8ib7qs1pme3t28oy92n60m2b 5428483 5428482 2026-07-07T08:58:15Z NitaTs55 173574 5428483 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. jsavn06ugn41t4a0vbhw8muclgy61ur 5428484 5428483 2026-07-07T08:58:41Z NitaTs55 173574 5428484 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] cyla2s4yiygn2gfzseatw1j3wujs2df 5428485 5428484 2026-07-07T08:59:33Z NitaTs55 173574 5428485 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. ln425go3vjvk8w0tnukqv207aa342wg 5428486 5428485 2026-07-07T08:59:52Z NitaTs55 173574 5428486 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. a5rtxrtu8rx6x5krytenkv4j521fpku 5428488 5428486 2026-07-07T09:00:09Z NitaTs55 173574 5428488 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. bctomcmipim8ja0r5kzcycop6bscqs9 5428489 5428488 2026-07-07T09:00:26Z NitaTs55 173574 5428489 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] 2gyraaeln5p35t5shq6vmauwu1dyflh 5428490 5428489 2026-07-07T09:00:42Z NitaTs55 173574 5428490 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] fiezhjuizpi06nsa3nsbyi4n7qm9g66 5428491 5428490 2026-07-07T09:01:03Z NitaTs55 173574 5428491 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი (დაიბადა 1964 წლის 22 თებერვალს) პუერტორიკოელი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელია. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე აშშ-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან 1991 წელს მიაღწია. 1997 წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. q63m6p0kgv9ni3rwbh6egexvt53wvai 5428492 5428491 2026-07-07T09:04:57Z NitaTs55 173574 5428492 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა საფრანგეთის ღია პირველობაზე, ხუთჯერ — აშშ-ის ღია პირველობაზე, ოთხჯერ — უიმბლდონზე და ორჯერ — ავსტრალიის ღია პირველობაზე. 1988-დან 1997 წლამდე (გარდა 1989 წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში (1992–1994) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში იმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან ნატაშა ზვერევასთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ (Open Era) პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია მარტინა ნავრატილოვა-პემ შრაივერის წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. 6gp7ew8f4zgdq697use2carwb57nt1q 5428494 5428492 2026-07-07T09:10:08Z NitaTs55 173574 5428494 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, 1995 წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა, რასაც იგივე შედეგი 1993, 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. 5uzxy8g53qskj6p8infj140afqg1xb7 5428495 5428494 2026-07-07T09:13:14Z NitaTs55 173574 5428495 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა 1992 (ბარსელონა) და 1996 (ატლანტა) წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ აკავშირებდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — კონჩიტა მარტინესისა და არანჩა სანჩეს-ვიკარიოს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. rxmx20wa16bdzfkizk9t0s5qrzogn5f 5428507 5428495 2026-07-07T10:08:50Z NitaTs55 173574 5428507 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი პუერტო-რიკოს სახელით გამოდიოდა 1979 წელს, როდესაც სან-ხუანმა პანამერიკულ თამაშებს უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 1982 წელს, კუბაში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. h6rws201w0o2cato4rrn4pp8gkluf7n 5428508 5428507 2026-07-07T10:11:14Z NitaTs55 173574 5428508 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს ფედერაციის თასი მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. jzegyr1opoikb5bk4shws1n247pzn9i 5428510 5428508 2026-07-07T10:13:41Z NitaTs55 173574 5428510 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერנანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, 1999 წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] 2010 წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. jhrmxbb40jdn61all04i7oy22tf8bud 5428511 5428510 2026-07-07T10:14:52Z NitaTs55 173574 5428511 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი ექიმი — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი ხოსე ფერერი პუერტო-რიკოელი მსახიობი, „ოსკარის“ მფლობელი და რეჟისორი იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. 1983 წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. qc456qiibn06apk68bf5pqhbqrtlnfm 5428513 5428511 2026-07-07T10:20:31Z NitaTs55 173574 5428513 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი რენე სტაბსი, ლიზა რეიმონდი და სამანტა სტოსური. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული 2005 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. jg0dacozk4weuqptq1gardrcls16n78 5428515 5428513 2026-07-07T10:23:40Z NitaTs55 173574 5428515 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. 2003 წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს ტამპაში (ფლორიდა), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც პროფესიონალი გოლფისტი (ამჟამად პენსიაზე გასული) და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. 1gpw08jsy9mbsj6w8v7k7pj08h4vzgf 5428517 5428515 2026-07-07T10:27:48Z NitaTs55 173574 5428517 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. [[2003]] წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს [[ტამპა (ფლორიდა)|ტამპაში]] ([[ფლორიდა]]), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც ყოფილი პროფესიონალი გოლფისტი და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად 2018 წლიდან მუშაობს.[11] 2025 წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 აშშ დოლარის შეწირვის პირობა დადეს. 2ryeaxzqom5tyw7n9iat0s5imdc3qz8 5428518 5428517 2026-07-07T10:30:36Z NitaTs55 173574 5428518 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. [[2003]] წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს [[ტამპა (ფლორიდა)|ტამპაში]] ([[ფლორიდა]]), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც ყოფილი პროფესიონალი გოლფისტი და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად [[2018]] წლიდან მუშაობს.[11] [[2025]] წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 [[აშშ დოლარი]]ს შეწირვის პირობა დადეს. 816cdovzhs0boptri9wc0cfyylhkmpk 5428520 5428518 2026-07-07T10:32:05Z NitaTs55 173574 5428520 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის. მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს. ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.[5] შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.[6] ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.[7] ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით[8]), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.[7] [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.[6] ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.[9] მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.[9] ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. [[2003]] წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს [[ტამპა (ფლორიდა)|ტამპაში]] ([[ფლორიდა]]), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც ყოფილი პროფესიონალი გოლფისტი და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.[10] ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად [[2018]] წლიდან მუშაობს.[11] [[2025]] წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.[12] ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.[13] ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 [[აშშ დოლარი]]ს შეწირვის პირობა დადეს. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჩოგბურთი]] 1au4wcp1igkfr4a7l3bwinst13me47g 5428523 5428520 2026-07-07T10:37:04Z NitaTs55 173574 5428523 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ<ref>{{cite web|title=WTA, Players, Stats, Gigi Fernandez |url=http://www.sonyericssonwtatour.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |publisher=Sony Ericsson WTA Tour |access-date=May 17, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120612033525/http://www.wtatennis.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |archive-date=June 12, 2012 |url-status=dead |df=mdy }}</ref>, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის.<ref>{{cite web | title=The Gigi Method | date=March 26, 2021 | url=https://therallyreport.substack.com/p/the-gigi-method |website=Therallyreport.substack.com}}</ref> მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს.<ref>{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez |website=International Tennis Hall of Fame |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |archive-date=2011-05-14 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|title=Gigi Fernández: "We Have A Mixed Identity"|publisher=Puerto Rico Herald|date=May 30, 2002|access-date=May 17, 2011|archive-date=June 5, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110605165008/http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|url-status=live}}</ref> ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.<ref>{{cite web|url=http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |title=ITA Women's Hall of Fame: 2008 Inductee – Gigi Fernandez |website=Web.wm.edu |access-date=May 17, 2011 |archive-date=June 10, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110610174227/http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |url-status=dead |df=mdy }}</ref> შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.<ref name="tennisfame.com">{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez, International Tennis Hall of Fame |website=Tennisfame.com |access-date=May 17, 2011 |archive-date=May 14, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |url-status=dead |df=mdy }}</ref> ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.<ref name="sports.espn.go.com">{{cite web|url=https://www.espn.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|title=Fernandez remembered for her trademark zeal on the court|first=Joel|last=Drucker|publisher=ESPN|date=September 30, 2008|access-date=May 17, 2011|archive-date=October 24, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121024211008/http://sports.espn.go.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|url-status=live}}</ref> ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით<ref>{{cite web|url=http://www.wtatennis.com/players/player/2347|title=WTA, Players, Info, Gigi Fernández|publisher=WTA Tour|access-date=May 29, 2015|archive-date=June 2, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150602080455/http://www.wtatennis.com/players/player/2347|url-status=live}}</ref>), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.<ref name="sports.espn.go.com"/> [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.<ref name="tennisfame.com"/> ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.<ref name="according to WTA players guide">according to WTA players guide</ref> მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.<ref name="according to WTA players guide"/> ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. [[2003]] წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს [[ტამპა (ფლორიდა)|ტამპაში]] ([[ფლორიდა]]), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც ყოფილი პროფესიონალი გოლფისტი და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.<ref name=NYT-2010-08-29>{{cite news |last=Crouse |first=Karen |title=A Dream Deferred, Almost Too Long |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |date=August 29, 2010 |access-date=February 24, 2017 |archive-date=April 29, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190429052553/https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |url-status=live }}</ref> ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად [[2018]] წლიდან მუშაობს.<ref>{{cite web | title=International Tennis Hall of Fame | url=https://www.tennisfame.com/about/leadership|website=Tennisfame.com }}</ref> [[2025]] წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.<ref>{{cite web | title=The WTA and the WTA Foundation are proud to support the relief for the fire devastation caused by the Palisades Fire. Tennis came together and provided compounded support with WTA Legends, staff and… &#124; WTA | url=https://www.linkedin.com/posts/wta-tennis_the-wta-and-the-wta-foundation-are-proud-activity-7304584515048329217-HyhZ |website=Linkedin.com}}</ref> ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.<ref>{{Cite web|url=https://tennisforhope.org/|title=Home|website=Tennisforhope.org|access-date=June 30, 2026}}</ref> ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 [[აშშ დოლარი]]ს შეწირვის პირობა დადეს. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჩოგბურთი]] d63slvf597d3uc23n7ldkxun1j59zk4 5428527 5428523 2026-07-07T10:43:03Z NitaTs55 173574 5428527 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ<ref>{{cite web|title=WTA, Players, Stats, Gigi Fernandez |url=http://www.sonyericssonwtatour.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |publisher=Sony Ericsson WTA Tour |access-date=May 17, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120612033525/http://www.wtatennis.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |archive-date=June 12, 2012 |url-status=dead |df=mdy }}</ref>, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის.<ref>{{cite web | title=The Gigi Method | date=March 26, 2021 | url=https://therallyreport.substack.com/p/the-gigi-method |website=Therallyreport.substack.com}}</ref> მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს.<ref>{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez |website=International Tennis Hall of Fame |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |archive-date=2011-05-14 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|title=Gigi Fernández: "We Have A Mixed Identity"|publisher=Puerto Rico Herald|date=May 30, 2002|access-date=May 17, 2011|archive-date=June 5, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110605165008/http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|url-status=live}}</ref> ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.<ref>{{cite web|url=http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |title=ITA Women's Hall of Fame: 2008 Inductee – Gigi Fernandez |website=Web.wm.edu |access-date=May 17, 2011 |archive-date=June 10, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110610174227/http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |url-status=dead |df=mdy }}</ref> შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.<ref name="tennisfame.com">{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez, International Tennis Hall of Fame |website=Tennisfame.com |access-date=May 17, 2011 |archive-date=May 14, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |url-status=dead |df=mdy }}</ref> ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.<ref name="sports.espn.go.com">{{cite web|url=https://www.espn.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|title=Fernandez remembered for her trademark zeal on the court|first=Joel|last=Drucker|publisher=ESPN|date=September 30, 2008|access-date=May 17, 2011|archive-date=October 24, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121024211008/http://sports.espn.go.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|url-status=live}}</ref> ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით<ref>{{cite web|url=http://www.wtatennis.com/players/player/2347|title=WTA, Players, Info, Gigi Fernández|publisher=WTA Tour|access-date=May 29, 2015|archive-date=June 2, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150602080455/http://www.wtatennis.com/players/player/2347|url-status=live}}</ref>), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.<ref name="sports.espn.go.com"/> [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.<ref name="tennisfame.com"/> ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.<ref name="according to WTA players guide">according to WTA players guide</ref> მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.<ref name="according to WTA players guide"/> ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. [[2003]] წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს [[ტამპა (ფლორიდა)|ტამპაში]] ([[ფლორიდა]]), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც ყოფილი პროფესიონალი გოლფისტი და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.<ref name=NYT-2010-08-29>{{cite news |last=Crouse |first=Karen |title=A Dream Deferred, Almost Too Long |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |date=August 29, 2010 |access-date=February 24, 2017 |archive-date=April 29, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190429052553/https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |url-status=live }}</ref> ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად [[2018]] წლიდან მუშაობს.<ref>{{cite web | title=International Tennis Hall of Fame | url=https://www.tennisfame.com/about/leadership|website=Tennisfame.com }}</ref> [[2025]] წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.<ref>{{cite web | title=The WTA and the WTA Foundation are proud to support the relief for the fire devastation caused by the Palisades Fire. Tennis came together and provided compounded support with WTA Legends, staff and… &#124; WTA | url=https://www.linkedin.com/posts/wta-tennis_the-wta-and-the-wta-foundation-are-proud-activity-7304584515048329217-HyhZ |website=Linkedin.com}}</ref> ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.<ref>{{Cite web|url=https://tennisforhope.org/|title=Home|website=Tennisforhope.org|access-date=June 30, 2026}}</ref> ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 [[აშშ დოლარი]]ს შეწირვის პირობა დადეს. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჩოგბურთი]] *[[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} 5pbouljbcwre6zp5y6w9mzm7jslsn5z 5428528 5428527 2026-07-07T10:44:22Z NitaTs55 173574 5428528 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} {{ინფოდაფა ჩოგბურთელი |სახელი = |სურათი = <!-- სურათი ფორმატირების გარეშე --> |სურათის ზომა = |ალტ = |წარწერა = <!-- სურათის წარწერა --> |სრული სახელი = |მშობლიური სახელი = |მშობლიური სახელის ენა = |itf-ის სახელი = |ქვეყნის წარმომადგენელი = <!-- ეს არის ქვეყანა რომლის სახელითაც გამოდის საერთაშორისო ტურნირებზე, არა მოქალაქეობა --> |საცხოვრებელი ადგილი = |დაბადების თარიღი = <!-- {{დაბადების თარიღი და ასაკი|წწწწ|თთ|დდ}} --> |დაბადების ადგილი = |გარდაცვალების თარიღი = <!-- {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|წწწწ|თთ|დდ|წწწწ|თთ|დდ}} პირველი თარიღი არის გარდაცვალების, მეორე დაბადების--> |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = |პროფესიონალი = |კარიერა დაასრულა = |თამაში = |კოლეჯი = |მწვრთნელი = <!-- მწვრთნელ(ებ)ი --> |ფულადი პრიზი კარიერაში = |ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წელი = |ჩოგბურთის დიდების დარბაზის იდენტიფიკატორი = |საიტი = <!-- ოფიციალური საიტის მისამართი ამგვარად: [http://www.site.com site.com] --> |ერთეულთა ჩანაწერები = |ერთეულთა ტიტულები = |ყველაზე მაღალი რეიტინგი ერთეულებში = |მიმდინარე რეიტინგი ერთეულებში = |ავსტრალიის შედეგები = |საფრანგეთის შედეგები = |უიმბლდონის შედეგები = |ამერიკის შედეგები = |ავსტრალიის შედეგები ახალგაზრდული = |საფრანგეთის შედეგები ახალგაზრდული = |უიმბლდონის შედეგები ახალგაზრდული = |ამერიკის შედეგები ახალგაზრდული = |ავსტრალიის შედეგები უფროსები = |საფრანგეთის შედეგები უფროსები = |უიმბლდონის შედეგები უფროსები = |ამერიკის შედეგები უფროსები = |სხვა ტურნირები = |ჰარდ კორტის მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |დარბაზის მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |ჩემპიონთა ტურნირის შედეგები = |მასტერსის შედეგები = |დიდი სლემის თასის შედეგები = |WCT-ის ფინალის შედეგები = |WTA-ს შედეგები = |ოლიმპიადის შედეგები = |პროფესიონალური გამოსვლები = |ამერიკის პრო შედეგები = |უემბლის პრო შედეგები = |საფრანგეთის პრო შედეგები = |წყვილთა ჩანაწერები = |წყვილთა ტიტულები = |ყველაზე მაღალი რეიტინგი წყვილებში = |მიმდინარე რეიტინგი წყვილებში = |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები = |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები = |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები = |ამერიკის წყვილთა შედეგები = |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |ამერიკის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები უფროსები = |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები უფროსები = |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები უფროსები = |ამერიკის წყვილთა შედეგები უფროსები = |სხვა წყვილთა ტურნირები = |ჰარდ კორტის წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |დარბაზის წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |მასტერსის წყვილთა შედეგები = |WTA-ს წყვილთა შედეგები = |ოლიმპიადის წყვილთა შედეგები = |შერეული = |შერეულთა ჩანაწერები = |შერეულთა ტიტულები = |ავსტრალიის შერეულთა შედეგები = |საფრანგეთის შერეულთა შედეგები = |უიმბლდონის შერეულთა შედეგები = |ამერიკის შერეულთა შედეგები = |სხვა შერეულ წყვილთა ტურნირები = |ჰარდ კორტის შერეულ წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |დარბაზის შერეულ წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |ოლიმპიადის შერეულ წყვილთა შედეგები = |გუნდური = |დეივისის თასის შედეგები = |ფედერაციის თასის შედეგები = |ჰოპმანის თასის შედეგები = |უაიტმენის თასის შედეგები = |მედლის თარგები = |მედლის თარგის-გაშლა = |განახლებული = }} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ<ref>{{cite web|title=WTA, Players, Stats, Gigi Fernandez |url=http://www.sonyericssonwtatour.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |publisher=Sony Ericsson WTA Tour |access-date=May 17, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120612033525/http://www.wtatennis.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |archive-date=June 12, 2012 |url-status=dead |df=mdy }}</ref>, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის.<ref>{{cite web | title=The Gigi Method | date=March 26, 2021 | url=https://therallyreport.substack.com/p/the-gigi-method |website=Therallyreport.substack.com}}</ref> მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს.<ref>{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez |website=International Tennis Hall of Fame |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |archive-date=2011-05-14 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|title=Gigi Fernández: "We Have A Mixed Identity"|publisher=Puerto Rico Herald|date=May 30, 2002|access-date=May 17, 2011|archive-date=June 5, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110605165008/http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|url-status=live}}</ref> ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.<ref>{{cite web|url=http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |title=ITA Women's Hall of Fame: 2008 Inductee – Gigi Fernandez |website=Web.wm.edu |access-date=May 17, 2011 |archive-date=June 10, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110610174227/http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |url-status=dead |df=mdy }}</ref> შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.<ref name="tennisfame.com">{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez, International Tennis Hall of Fame |website=Tennisfame.com |access-date=May 17, 2011 |archive-date=May 14, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |url-status=dead |df=mdy }}</ref> ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.<ref name="sports.espn.go.com">{{cite web|url=https://www.espn.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|title=Fernandez remembered for her trademark zeal on the court|first=Joel|last=Drucker|publisher=ESPN|date=September 30, 2008|access-date=May 17, 2011|archive-date=October 24, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121024211008/http://sports.espn.go.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|url-status=live}}</ref> ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით<ref>{{cite web|url=http://www.wtatennis.com/players/player/2347|title=WTA, Players, Info, Gigi Fernández|publisher=WTA Tour|access-date=May 29, 2015|archive-date=June 2, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150602080455/http://www.wtatennis.com/players/player/2347|url-status=live}}</ref>), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.<ref name="sports.espn.go.com"/> [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.<ref name="tennisfame.com"/> ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.<ref name="according to WTA players guide">according to WTA players guide</ref> მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.<ref name="according to WTA players guide"/> ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. [[2003]] წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს [[ტამპა (ფლორიდა)|ტამპაში]] ([[ფლორიდა]]), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც ყოფილი პროფესიონალი გოლფისტი და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.<ref name=NYT-2010-08-29>{{cite news |last=Crouse |first=Karen |title=A Dream Deferred, Almost Too Long |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |date=August 29, 2010 |access-date=February 24, 2017 |archive-date=April 29, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190429052553/https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |url-status=live }}</ref> ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად [[2018]] წლიდან მუშაობს.<ref>{{cite web | title=International Tennis Hall of Fame | url=https://www.tennisfame.com/about/leadership|website=Tennisfame.com }}</ref> [[2025]] წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.<ref>{{cite web | title=The WTA and the WTA Foundation are proud to support the relief for the fire devastation caused by the Palisades Fire. Tennis came together and provided compounded support with WTA Legends, staff and… &#124; WTA | url=https://www.linkedin.com/posts/wta-tennis_the-wta-and-the-wta-foundation-are-proud-activity-7304584515048329217-HyhZ |website=Linkedin.com}}</ref> ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.<ref>{{Cite web|url=https://tennisforhope.org/|title=Home|website=Tennisforhope.org|access-date=June 30, 2026}}</ref> ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 [[აშშ დოლარი]]ს შეწირვის პირობა დადეს. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჩოგბურთი]] *[[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} jamg5phgc9pdulux6pdo4tpmnm6wkx2 5428529 5428528 2026-07-07T11:04:45Z NitaTs55 173574 5428529 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|7|07|2026}} {{ინფოდაფა ჩოგბურთელი |სახელი =ჯიჯი ფერნანდესი |სურათი = <!-- სურათი ფორმატირების გარეშე --> |სურათის ზომა = |ალტ = |წარწერა = <!-- სურათის წარწერა --> |სრული სახელი = |მშობლიური სახელი = |მშობლიური სახელის ენა = |itf-ის სახელი = |ქვეყნის წარმომადგენელი = <!-- ეს არის ქვეყანა რომლის სახელითაც გამოდის საერთაშორისო ტურნირებზე, არა მოქალაქეობა -->{{დროშა|აშშ}} |საცხოვრებელი ადგილი =[[კონექტიკუტი]], აშშ |დაბადების თარიღი = <!-- {{დაბადების თარიღი და ასაკი|წწწწ|თთ|დდ}} -->{{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|2|22}} |დაბადების ადგილი =[[სან-ხუანი (პუერტო-რიკო)|სან-ხუანი]], [[პუერტო-რიკო]] |გარდაცვალების თარიღი = <!-- {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|წწწწ|თთ|დდ|წწწწ|თთ|დდ}} პირველი თარიღი არის გარდაცვალების, მეორე დაბადების--> |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე =170 [[სმ]] |პროფესიონალი = 1983 |კარიერა დაასრულა =1997 |თამაში =მემარჯვენე (ერთხელიანი ბექჰენდი) |კოლეჯი = |მწვრთნელი = <!-- მწვრთნელ(ებ)ი --> |ფულადი პრიზი კარიერაში =$4,681,906 |ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წელი =2010 |ჩოგბურთის დიდების დარბაზის იდენტიფიკატორი =gigi-fernandez |საიტი = <!-- ოფიციალური საიტის მისამართი ამგვარად: [http://www.site.com site.com] --> |ერთეულთა ჩანაწერები = |ერთეულთა ტიტულები =2 |ყველაზე მაღალი რეიტინგი ერთეულებში =№17 (6 ოქტომბერი, 1991) |მიმდინარე რეიტინგი ერთეულებში = |ავსტრალიის შედეგები =მეოთხე რაუნდი (1990, 1993) |საფრანგეთის შედეგები =მეორე რაუნდი (1986, 1987, 1991) |უიმბლდონის შედეგები =ნახევარფინალი (1994) |ამერიკის შედეგები =მეოთხედფინალი (1991, 1994) |ავსტრალიის შედეგები ახალგაზრდული = |საფრანგეთის შედეგები ახალგაზრდული = |უიმბლდონის შედეგები ახალგაზრდული = |ამერიკის შედეგები ახალგაზრდული = |ავსტრალიის შედეგები უფროსები = |საფრანგეთის შედეგები უფროსები = |უიმბლდონის შედეგები უფროსები = |ამერიკის შედეგები უფროსები = |სხვა ტურნირები = |ჰარდ კორტის მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |დარბაზის მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |ჩემპიონთა ტურნირის შედეგები = |მასტერსის შედეგები = |დიდი სლემის თასის შედეგები = |WCT-ის ფინალის შედეგები = |WTA-ს შედეგები = |ოლიმპიადის შედეგები = |პროფესიონალური გამოსვლები = |ამერიკის პრო შედეგები = |უემბლის პრო შედეგები = |საფრანგეთის პრო შედეგები = |წყვილთა ჩანაწერები = |წყვილთა ტიტულები =69 |ყველაზე მაღალი რეიტინგი წყვილებში =№1 (4 მარტი, 1991) |მიმდინარე რეიტინგი წყვილებში = |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები =მოგება (1993, 1994) |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები =მოგება (1991, 1992, 1993, 1994, 1995, 1997) |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები =მოგება (1992, 1993, 1994, 1997) |ამერიკის წყვილთა შედეგები =მოგება (1988, 1990, 1992, 1995, 1996) |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |ამერიკის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული = |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები უფროსები = |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები უფროსები = |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები უფროსები = |ამერიკის წყვილთა შედეგები უფროსები = |სხვა წყვილთა ტურნირები =კი |ჰარდ კორტის წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |დარბაზის წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |მასტერსის წყვილთა შედეგები = |WTA-ს წყვილთა შედეგები =მოგება (1993, 1994) |ოლიმპიადის წყვილთა შედეგები =[[Image:Gold medal.svg|20px]] ოქროს მედალი (1992, 1996) |შერეული = |შერეულთა ჩანაწერები = |შერეულთა ტიტულები = |ავსტრალიის შერეულთა შედეგები =ფინალი (1995) |საფრანგეთის შერეულთა შედეგები = |უიმბლდონის შერეულთა შედეგები =ფინალი (1995) |ამერიკის შერეულთა შედეგები =ფინალი (1995) |სხვა შერეულ წყვილთა ტურნირები = |ჰარდ კორტის შერეულ წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |დარბაზის შერეულ წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები = |ოლიმპიადის შერეულ წყვილთა შედეგები = |გუნდური = |დეივისის თასის შედეგები = |ფედერაციის თასის შედეგები = |ჰოპმანის თასის შედეგები = |უაიტმენის თასის შედეგები = |მედლის თარგები ={{Medal|Sport|ქალთა [[ჩოგბურთი]]}} {{Medal|Country|{{flag|აშშ}}}} {{Medal|Competition|[[ოლიმპიური თამაშები]]}} {{Medal|Gold|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992 ბარსელონა]]|ქალთა წყვილები}} {{Medal|Gold|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996 ატლანტა]]|ქალთა წყვილები}} {{Medal|Country|{{დროშა|პუერტო-რიკო}}}} {{Medal|Competition|[[პანამერიკული თამაშები]]}} {{Medal|Silver|1983 კარაკასი|ერთეულები}} {{Medal|Silver|1983 კარაკასი|ქალთა წყვილები}} {{Medal|Bronze|1979 სან-ხუანი|ქალთა წყვილები}} |მედლის თარგის-გაშლა = |განახლებული = }} '''ბეატრის „ჯიჯი“ ფერნანდესი''' (დ. [[22 თებერვალი]], [[1964]]) — [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელი]] ყოფილი პროფესიონალი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. ფერნანდესმა, რომელიც შეჯიბრებებზე [[აშშ]]-ს სახელით გამოდიოდა, წყვილთა თანრიგში „[[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]]“ ტურნირებზე 17 ტიტული და ორი ოლიმპიური ოქროს მედალი მოიპოვა; იგი ასევე წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს პირველი ჩოგანი გახდა. ერთეულთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი მსოფლიო რეიტინგის მე-17 პოზიცია იყო, რომელსაც მან [[1991]] წელს მიაღწია. [[1997]] წელს, 33 წლის ასაკში პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ<ref>{{cite web|title=WTA, Players, Stats, Gigi Fernandez |url=http://www.sonyericssonwtatour.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |publisher=Sony Ericsson WTA Tour |access-date=May 17, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120612033525/http://www.wtatennis.com/page/Player/Stats/0,,12781~2347,00.html |archive-date=June 12, 2012 |url-status=dead |df=mdy }}</ref>, ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად, მეწარმედ და ქველმოქმედად მუშაობს. იგი აერთიანებს თავის ორ გატაცებას — ჩოგბურთსა და მოგზაურობას — და ამ სახეობის მოყვარულებს ჩოგბურთთან დაკავშირებულ უნიკალურ გამოცდილებას სთავაზობს. მისი პროგრამა წყვილთა თანრიგში, სახელწოდებით „ჯიჯის მეთოდი“ (The Gigi Method), სხვადასხვა დონის მოთამაშეებს წყვილებში თამაშის ხელოვნებასა და ტექნიკურ საფუძვლებს ასწავლის.<ref>{{cite web | title=The Gigi Method | date=March 26, 2021 | url=https://therallyreport.substack.com/p/the-gigi-method |website=Therallyreport.substack.com}}</ref> მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ელენეს“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა ორგანიზაცია „Tennis for Hope“, რათა დახმარებოდა ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიურმა უბედურებებმა დააზარალა. ფერნანდესი პირველი პუერტორიკოელია, რომელიც [[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]] შეიყვანეს.<ref>{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez |website=International Tennis Hall of Fame |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |archive-date=2011-05-14 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|title=Gigi Fernández: "We Have A Mixed Identity"|publisher=Puerto Rico Herald|date=May 30, 2002|access-date=May 17, 2011|archive-date=June 5, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110605165008/http://www.puertorico-herald.org/issues/2002/vol6n22/PRSportsBeat0622-en.html|url-status=live}}</ref> ==კარიერა== პროფესიული კარიერის განმავლობაში ფერნანდესი ძირითადად წყვილთა თანრიგის სპეციალისტად იყო აღიარებული. მან წყვილთა თანრიგში „დიდი სლემის“ ტურნირებზე სრული ტრიუმფი მოიპოვა და ჯამში 17 ტიტული დაისაკუთრა: ექვსჯერ გაიმარჯვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა]]ზე, ხუთჯერ — [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], ოთხჯერ — [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და ორჯერ — [[ავსტრალიის ღია პირველობა]]ზე. [[1988]]-დან 1997 წლამდე (გარდა [[1989]] წლისა) მან ყოველწლიურად მოიგო „დიდი სლემის“ სულ მცირე ერთი ტიტული, ხოლო ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში ([[1992]]–[[1994]]) სეზონის ოთხი ტურნირიდან სამში გაიმარჯვა. თავისი 17 ტიტულიდან 14 მან [[ნატაშა ზვერევა]]სთან წყვილში მოიპოვა; მათი ტანდემი „ღია ერის“ პერიოდში წყვილთა თანრიგის მეორე ყველაზე წარმატებული დუეტია [[მარტინა ნავრატილოვა]]-[[პემ შრაივერი]]ს წყვილის შემდეგ.<ref>{{cite web|url=http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |title=ITA Women's Hall of Fame: 2008 Inductee – Gigi Fernandez |website=Web.wm.edu |access-date=May 17, 2011 |archive-date=June 10, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110610174227/http://web.wm.edu/tenniscenter/2008inductees/fernandez/fernandez.html |url-status=dead |df=mdy }}</ref> შერეულ წყვილებში, [[1995]] წელს, სირილ სუკთან პარტნიორობით ფერნანდესი „დიდი სლემის“ ოთხი ტურნირიდან სამში (ავსტრალიის ღია პირველობა, უიმბლდონი და აშშ-ის ღია პირველობა) ფინალისტი გახდა. კარიერის განმავლობაში ფერნანდესმა წყვილებში 69 ტიტული მოიპოვა; 1991 წელს მან წყვილების რეიტინგში პირველი ადგილი დაიკავა და იგივე შედეგი [[1993]], 1994 და 1995 წლებშიც გაიმეორა.<ref name="tennisfame.com">{{cite web|url=http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |title=Gigi Fernandez, International Tennis Hall of Fame |website=Tennisfame.com |access-date=May 17, 2011 |archive-date=May 14, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514032520/http://www.tennisfame.com/gigi-fernandez |url-status=dead |df=mdy }}</ref> ფერნანდესი შეერთებულ შტატებს წარმოადგენდა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992]] ([[ბარსელონა]]) და [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996]] ([[ატლანტა]]) წლების [[ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიურ თამაშებზე]]. მან მერი ჯო ფერნანდესთან (რომელთანაც ნათესაური კავშირი არ ჰქონდა) ერთად, ორივე შემთხვევაში ქალთა წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა. პირველი ოქროს მედალი მან მასპინძელთა გუნდის — [[კონჩიტა მარტინესი]]სა და ა[[რანჩა სანჩეს-ვიკარიო]]ს — წინააღმდეგ მოიპოვა; მატჩს ესწრებოდნენ ესპანეთის მეფე და დედოფალი.<ref name="sports.espn.go.com">{{cite web|url=https://www.espn.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|title=Fernandez remembered for her trademark zeal on the court|first=Joel|last=Drucker|publisher=ESPN|date=September 30, 2008|access-date=May 17, 2011|archive-date=October 24, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121024211008/http://sports.espn.go.com/espn/hispanicheritage2008/news/story?id=3616855|url-status=live}}</ref> ფერנანდესი [[პუერტო-რიკო]]ს სახელით გამოდიოდა [[1979]] წელს, როდესაც სან-ხუანმა [[პანამერიკული თამაშები|პანამერიკულ თამაშებს]] უმასპინძლა; სულ რაღაც 15 წლის ასაკში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. [[1982]] წელს, [[კუბა]]ში გამართულ ცენტრალური ამერიკისა და კარიბის ზღვის აუზის თამაშებზე, მან მარილდა ხულიასთან ერთად წყვილთა თანრიგში ოქროს მედალი მოიპოვა, ხოლო ერთეულთა თანრიგში — ვერცხლის მედალი. იგი პუერტო-რიკოს სახელით 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებზეც ასპარეზობდა. ფერნანდესი ასევე იყო აშშ-ის იმ გუნდის შემადგენლობაში, რომელმაც 1990 წელს [[ბილი ჯინ კინგის თასი|ფედერაციის თასი]] მოიგო. ერთეულთა თანრიგში ფერნანდესმა მსოფლიო რეიტინგში მე-17 ადგილამდე მიაღწია. მან ასევე მოიპოვა ორი მაღალი რანგის ტიტული და გავიდა უიმბლდონის ნახევარფინალში 1994 წელს (როდესაც რეიტინგში 99-ე ადგილს იკავებდა და გახდა უიმბლდონის „დიდი სლემის“ ტურნირის ერთეულთა თანრიგის ნახევარფინალისტი ყველაზე დაბალი რეიტინგით<ref>{{cite web|url=http://www.wtatennis.com/players/player/2347|title=WTA, Players, Info, Gigi Fernández|publisher=WTA Tour|access-date=May 29, 2015|archive-date=June 2, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150602080455/http://www.wtatennis.com/players/player/2347|url-status=live}}</ref>), აგრეთვე — აშშ-ის ღია პირველობის მეოთხედფინალში 1991 და 1994 წლებში. ფერნანდესმა პროფესიული ტური 1997 წელს დატოვა, [[1999]] წელს კი პუერტო-რიკოს „საუკუნის სპორტსმენ ქალად“ დაასახელეს.<ref name="sports.espn.go.com"/> [[2010]] წლის 12 ივლისს ფერნანდესი, ზვერევასთან ერთად, ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში შეიყვანეს.<ref name="tennisfame.com"/> ==პირადი ცხოვრება== მისი მშობლები არიან ტუტო ფერნანდესი — პუერტო-რიკოში ცნობილი [[ექიმი]] — და ბეატრის ფერნანდესი.<ref name="according to WTA players guide">according to WTA players guide</ref> მისი ბიძაშვილი [[ხოსე ფერერი]] პუერტო-რიკოელი [[მსახიობი]], ოსკარის მფლობელი და [[რეჟისორი]] იყო.<ref name="according to WTA players guide"/> ფერნანდესმა ჩოგბურთის თამაში შვიდი წლის ასაკში დაიწყო. იგი სწავლობდა გუაინაბოში მდებარე პრესტიჟულ „აკადემია სან-ხოსეში“. [[1983]] წელს პროფესიონალთა რიგებში გადასვლით იგი პუერტო-რიკოს პირველი ქალი პროფესიონალი სპორტსმენი გახდა. პროფესიონალად გახდომამდე, 1982–1983 წლებში, მან ერთი სეზონი კლემსონის უნივერსიტეტის გუნდში ითამაშა; ამ პერიოდში იგი „All-American“-ის ტიტულის მფლობელი გახდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა თანრიგში და NCAA-ის (კოლეჯების სპორტული ასოციაციის) ტურნირის ფინალში გავიდა ერთეულთა თანრიგში. პროფესიული კარიერის დასრულების შემდეგ ფერნანდესი ჩოგბურთის მწვრთნელად მუშაობს. იგი წვრთნიდა ისეთ ჩოგბურთელებს, როგორებიც არიან წყვილთა თანრიგში მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი [[რენე სტაბსი]], [[ლიზა რეიმონდი]] და [[სამანტა სტოსური]]. სწორედ მისი ხელმძღვანელობით მოიპოვა სამ სტოსურმა (ლიზა რეიმონდთან ერთად) თავისი პირველი „დიდი სლემის“ ტიტული [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე. გარდა ამისა, იგი მუშაობდა პუერტო-რიკოს ეროვნულ ნაკრებსა და სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში. [[2003]] წელს მან სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში ფსიქოლოგიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო, მოგვიანებით კი დაამთავრა როლინსის კოლეჯის კრამერის ბიზნესის სკოლა, სადაც ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი მიიღო. ამჟამად ის ცხოვრობს [[ტამპა (ფლორიდა)|ტამპაში]] ([[ფლორიდა]]), ჰყავს ტყუპები — კარსონ კსავიე და მედისონ ჯეინი — და არის პარტნიორი ჯეინ გედესისა, რომელიც ყოფილი პროფესიონალი გოლფისტი და LPGA-სა და WWE-ის ყოფილი ხელმძღვანელი პირია.<ref name=NYT-2010-08-29>{{cite news |last=Crouse |first=Karen |title=A Dream Deferred, Almost Too Long |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |date=August 29, 2010 |access-date=February 24, 2017 |archive-date=April 29, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190429052553/https://www.nytimes.com/2010/08/30/sports/tennis/30motherhood.html?ref=tennis |url-status=live }}</ref> ამჟამად ჯიჯი ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზის გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილეა; აღნიშნულ ორგანოში იგი გამგეობის წევრად [[2018]] წლიდან მუშაობს.<ref>{{cite web | title=International Tennis Hall of Fame | url=https://www.tennisfame.com/about/leadership|website=Tennisfame.com }}</ref> [[2025]] წლის იანვარში, მას შემდეგ, რაც ქარიშხალ „ჰელენის“ დროს მისი სახლი დაიტბორა, მან დააარსა არაკომერციული ფონდი „Tennis for Hope“.<ref>{{cite web | title=The WTA and the WTA Foundation are proud to support the relief for the fire devastation caused by the Palisades Fire. Tennis came together and provided compounded support with WTA Legends, staff and… &#124; WTA | url=https://www.linkedin.com/posts/wta-tennis_the-wta-and-the-wta-foundation-are-proud-activity-7304584515048329217-HyhZ |website=Linkedin.com}}</ref> ფონდი ეხმარება ჩოგბურთის საზოგადოების იმ წევრებს, რომლებიც სტიქიური უბედურებების შედეგად დაზარალდნენ.<ref>{{Cite web|url=https://tennisforhope.org/|title=Home|website=Tennisforhope.org|access-date=June 30, 2026}}</ref> ეს არის წევრობაზე დაფუძნებული ორგანიზაცია, რომელსაც 50-ზე მეტი წევრი ჰყავს; მათ სახლის დატბორვიდან გასული ერთი წლის განმავლობაში 500 000 [[აშშ დოლარი]]ს შეწირვის პირობა დადეს. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჩოგბურთი]] *[[საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} gdkzqcn9ztbkisafjk4bzx24laylxas 3 894675 5428504 2026-07-07T09:47:30Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5428504 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 09:47, 7 ივლისი 2026 (UTC) dg8mqdgex0h019z1a9fvpjvhhvfasj5 0 894677 5428536 2026-07-07T11:19:28Z Sunlight35 98738 ახალი გვერდი: '''ანალისტები''' ({{Lang-la|annales}} — „ქრონიკები“, {{Lang-la|annus}}— „წელი“) — ისტორიკოსები, რომლებიც მოვლენებს წლების მიხედვით, ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით აღწერდნენ. თავდაპირველად ეს ტერმინი ძ... 5428536 wikitext text/x-wiki '''ანალისტები''' ({{Lang-la|annales}} — „ქრონიკები“, {{Lang-la|annus}}— „წელი“) — ისტორიკოსები, რომლებიც მოვლენებს წლების მიხედვით, ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით აღწერდნენ. თავდაპირველად ეს ტერმინი ძვ. წ. III–I საუკუნეების რომაელ ისტორიკოსებს აღნიშნავდა, თუმცა მოგვიანებით იგი შუა საუკუნეების ზოგიერთი მემატიანისა და ფრანგული ისტორიული სკოლის „ანალების“ წარმომადგენლების მიმართაც გამოიყენებოდა. 6kzuq6cvwz443hkv79msluy2n2apeg4 5428537 5428536 2026-07-07T11:27:21Z Sunlight35 98738 5428537 wikitext text/x-wiki '''ანალისტები''' ({{Lang-la|annales}} — „ქრონიკები“, {{Lang-la|annus}}— „წელი“) — ისტორიკოსები, რომლებიც მოვლენებს წლების მიხედვით, ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით აღწერდნენ. თავდაპირველად ეს ტერმინი ძვ. წ. III–I საუკუნეების რომაელ ისტორიკოსებს აღნიშნავდა, თუმცა მოგვიანებით იგი შუა საუკუნეების ზოგიერთი მემატიანისა და ფრანგული ისტორიული სკოლის „ანალების“ წარმომადგენლების მიმართაც გამოიყენებოდა.<ref>{{Cite web |title=АННАЛИСТЫ // Античные писатели |url=https://ancientrome.ru/dictio/article.htm?a=198714156 |access-date=2026-07-07 |website=ancientrome.ru}}</ref> ძველ რომში ანალისტები პირველ პროფესიონალ ისტორიკოსებად მიიჩნევიან. ისინი ისტორიულ ნაშრომებს ოფიციალურ დოკუმენტებზე, ქრონიკებსა და მემუარებზე დაყრდნობით ქმნიდნენ. რომაელი ანალისტები სამ ჯგუფად იყოფოდნენ: უფროს, შუა და უმცროს ანალისტებად.<ref>[https://cyberleninka.ru/article/n/srednevekovaya-annalistika-osobaya-forma-istoriopisaniya-ili-istoriograficheskiy-konstrukt/viewer Средневековая анналистика: особая форма историописания или историографический конструкт?]</ref> უფროსი ანალისტები ძვ. წ. III–II საუკუნეებში მოღვაწეობდნენ და ძირითადად [[ბერძნული ენა|ბერძნულ ენაზე]] წერდნენ. მათ შორის ყველაზე ცნობილია კვინტუს ფაბიუს პიქტორი, რომელიც პირველ რომაელ ანალისტად ითვლება. მოგვიანებით მარკუს პორციუს კატონმა დაწერა „დასაბამი“ (''Origines'') — პირველი მნიშვნელოვანი ისტორიული ნაშრომი [[ლათინური ენა|ლათინურ ენაზე]].<ref>{{Cite web |title=Ковалев С.И.: История Рима. Курс лекций |url=https://history.niv.ru/doc/kovalev-rome-lectures/ |access-date=2026-07-07 |website=history.niv.ru}}</ref> შუა ანალისტებმა ისტორიული თხრობა უფრო ვრცელი და დეტალური გახადეს, ხოლო უმცროსმა ანალისტებმა მას რიტორიკული და მხატვრული ელემენტები შემატეს. ზოგჯერ ისინი ისტორიულ ფაქტებსაც ამახინჯებდნენ, რის გამოც მათი ნაშრომები ყოველთვის სანდოდ არ მიიჩნევა. მათ შორის ცნობილნი არიან ვალერიუს ანტიატი, გაიუს ლიცინიუს მაკერი და კვინტუს ელიუს ტუბერონი. == სქოლიო == {{სქოლიო}} b2m5tozra1kdxqlpbojz8m9px8sy9cz 5428538 5428537 2026-07-07T11:30:59Z Sunlight35 98738 5428538 wikitext text/x-wiki '''ანალისტები''' ({{Lang-la|annales}} — „ქრონიკები“, {{Lang-la|annus}}— „წელი“) — ისტორიკოსები, რომლებიც მოვლენებს წლების მიხედვით, ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით აღწერდნენ. თავდაპირველად ეს ტერმინი ძვ. წ. III–I საუკუნეების რომაელ ისტორიკოსებს აღნიშნავდა, თუმცა მოგვიანებით იგი შუა საუკუნეების ზოგიერთი მემატიანისა და ფრანგული ისტორიული სკოლის „ანალების“ წარმომადგენლების მიმართაც გამოიყენებოდა.<ref>{{Cite web |title=АННАЛИСТЫ // Античные писатели |url=https://ancientrome.ru/dictio/article.htm?a=198714156 |access-date=2026-07-07 |website=ancientrome.ru}}</ref> ძველ რომში ანალისტები პირველ პროფესიონალ ისტორიკოსებად მიიჩნევიან. ისინი ისტორიულ ნაშრომებს ოფიციალურ დოკუმენტებზე, ქრონიკებსა და მემუარებზე დაყრდნობით ქმნიდნენ. რომაელი ანალისტები სამ ჯგუფად იყოფოდნენ: უფროს, შუა და უმცროს ანალისტებად.<ref>[https://cyberleninka.ru/article/n/srednevekovaya-annalistika-osobaya-forma-istoriopisaniya-ili-istoriograficheskiy-konstrukt/viewer Средневековая анналистика: особая форма историописания или историографический конструкт?]</ref> უფროსი ანალისტები ძვ. წ. III–II საუკუნეებში მოღვაწეობდნენ და ძირითადად [[ბერძნული ენა|ბერძნულ ენაზე]] წერდნენ. მათ შორის ყველაზე ცნობილია კვინტუს ფაბიუს პიქტორი, რომელიც პირველ რომაელ ანალისტად ითვლება. მოგვიანებით მარკუს პორციუს კატონმა დაწერა „დასაბამი“ (''Origines'') — პირველი მნიშვნელოვანი ისტორიული ნაშრომი [[ლათინური ენა|ლათინურ ენაზე]].<ref>{{Cite web |title=Ковалев С.И.: История Рима. Курс лекций |url=https://history.niv.ru/doc/kovalev-rome-lectures/ |access-date=2026-07-07 |website=history.niv.ru}}</ref> შუა ანალისტებმა ისტორიული თხრობა უფრო ვრცელი და დეტალური გახადეს, ხოლო უმცროსმა ანალისტებმა მას რიტორიკული და მხატვრული ელემენტები შემატეს. ზოგჯერ ისინი ისტორიულ ფაქტებსაც ამახინჯებდნენ, რის გამოც მათი ნაშრომები ყოველთვის სანდოდ არ მიიჩნევა. მათ შორის ცნობილნი არიან ვალერიუს ანტიატი, გაიუს ლიცინიუს მაკერი და კვინტუს ელიუს ტუბერონი. რომაელი ანალისტების ნაშრომები სრულად არ შემორჩენილა და დღეს მხოლოდ ცალკეული ფრაგმენტებითა და სხვა ავტორების ციტატებით არის ცნობილი. ტერმინი „ანალისტი“ ასევე გამოიყენება შუა საუკუნეების ზოგიერთი ქრონიკის ავტორთა აღსანიშნავად. მათ შორის არიან საქსონი ანალისტი,<ref>{{Cite web |title=САКСОНСКИЙ АННАЛИСТ->ХРОНИКА->ПУБЛИКАЦИЯ 2010 Г.->ТЕКСТ |url=https://www.vostlit.info/Texts/rus14/Annalista_Saxo/frametext4.htm |access-date=2026-07-07 |website=www.vostlit.info}}</ref> XII საუკუნის ანონიმური ქრონიკის ავტორი, და თორნის ანალისტი, XV საუკუნის ლათინური ქრონიკის ავტორი. XX საუკუნეში ტერმინმა ახალი მნიშვნელობა შეიძინა ფრანგული ისტორიული სკოლის „<nowiki/>[[ანალები|ანალების]]<nowiki/>“ ჩამოყალიბების შემდეგ. ამ სკოლის დამფუძნებლები იყვნენ ლუსიენ ფევრი და მარკ ბლოხი, რომლებმაც ისტორიის კვლევის ახალი მეთოდები განავითარეს. == სქოლიო == {{სქოლიო}} c3kxalw6oa82om0eeplwrb62mkkf5ms 5428539 5428538 2026-07-07T11:32:23Z Sunlight35 98738 5428539 wikitext text/x-wiki '''ანალისტები''' ({{Lang-la|annales}} — „ქრონიკები“, {{Lang-la|annus}}— „წელი“) — ისტორიკოსები, რომლებიც მოვლენებს წლების მიხედვით, ქრონოლოგიური თანმიმდევრობით აღწერდნენ. თავდაპირველად ეს ტერმინი ძვ. წ. III–I საუკუნეების რომაელ ისტორიკოსებს აღნიშნავდა, თუმცა მოგვიანებით იგი შუა საუკუნეების ზოგიერთი მემატიანისა და ფრანგული ისტორიული სკოლის „ანალების“ წარმომადგენლების მიმართაც გამოიყენებოდა.<ref>{{Cite web |title=АННАЛИСТЫ // Античные писатели |url=https://ancientrome.ru/dictio/article.htm?a=198714156 |access-date=2026-07-07 |website=ancientrome.ru}}</ref> ძველ რომში ანალისტები პირველ პროფესიონალ ისტორიკოსებად მიიჩნევიან. ისინი ისტორიულ ნაშრომებს ოფიციალურ დოკუმენტებზე, ქრონიკებსა და მემუარებზე დაყრდნობით ქმნიდნენ. რომაელი ანალისტები სამ ჯგუფად იყოფოდნენ: უფროს, შუა და უმცროს ანალისტებად.<ref>[https://cyberleninka.ru/article/n/srednevekovaya-annalistika-osobaya-forma-istoriopisaniya-ili-istoriograficheskiy-konstrukt/viewer Средневековая анналистика: особая форма историописания или историографический конструкт?]</ref> უფროსი ანალისტები ძვ. წ. III–II საუკუნეებში მოღვაწეობდნენ და ძირითადად [[ბერძნული ენა|ბერძნულ ენაზე]] წერდნენ. მათ შორის ყველაზე ცნობილია კვინტუს ფაბიუს პიქტორი, რომელიც პირველ რომაელ ანალისტად ითვლება. მოგვიანებით მარკუს პორციუს კატონმა დაწერა „დასაბამი“ (''Origines'') — პირველი მნიშვნელოვანი ისტორიული ნაშრომი [[ლათინური ენა|ლათინურ ენაზე]].<ref>{{Cite web |title=Ковалев С.И.: История Рима. Курс лекций |url=https://history.niv.ru/doc/kovalev-rome-lectures/ |access-date=2026-07-07 |website=history.niv.ru}}</ref> შუა ანალისტებმა ისტორიული თხრობა უფრო ვრცელი და დეტალური გახადეს, ხოლო უმცროსმა ანალისტებმა მას რიტორიკული და მხატვრული ელემენტები შემატეს. ზოგჯერ ისინი ისტორიულ ფაქტებსაც ამახინჯებდნენ, რის გამოც მათი ნაშრომები ყოველთვის სანდოდ არ მიიჩნევა. მათ შორის ცნობილნი არიან ვალერიუს ანტიატი, გაიუს ლიცინიუს მაკერი და კვინტუს ელიუს ტუბერონი. რომაელი ანალისტების ნაშრომები სრულად არ შემორჩენილა და დღეს მხოლოდ ცალკეული ფრაგმენტებითა და სხვა ავტორების ციტატებით არის ცნობილი. ტერმინი „ანალისტი“ ასევე გამოიყენება შუა საუკუნეების ზოგიერთი ქრონიკის ავტორთა აღსანიშნავად. მათ შორის არიან საქსონი ანალისტი,<ref>{{Cite web |title=САКСОНСКИЙ АННАЛИСТ->ХРОНИКА->ПУБЛИКАЦИЯ 2010 Г.->ТЕКСТ |url=https://www.vostlit.info/Texts/rus14/Annalista_Saxo/frametext4.htm |access-date=2026-07-07 |website=www.vostlit.info}}</ref> XII საუკუნის ანონიმური ქრონიკის ავტორი, და თორნის ანალისტი, XV საუკუნის ლათინური ქრონიკის ავტორი. XX საუკუნეში ტერმინმა ახალი მნიშვნელობა შეიძინა ფრანგული ისტორიული სკოლის „<nowiki/>[[ანალების სკოლა|ანალების]]<nowiki/>“ ჩამოყალიბების შემდეგ. ამ სკოლის დამფუძნებლები იყვნენ ლუსიენ ფევრი და მარკ ბლოხი, რომლებმაც ისტორიის კვლევის ახალი მეთოდები განავითარეს. == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ისტორია]] 53q4q51yl4pr2l9bt5x5g6ez7c6hhxc 1 894678 5428540 2026-07-07T11:34:16Z Sunlight35 98738 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5428540 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 0 894679 5428543 2026-07-07T11:49:59Z Sunlight35 98738 ახალი გვერდი: '''ინციპიტი''' ({{Lang-la|incipit}}— „იწყება“, ზმნიდან ''incipere'' — „დაწყება“) — ტექსტის, ნაწარმოების ან დოკუმენტის პირველი სიტყვებია, რომლებიც გამოიყენება მის ამოსაცნობად ან სათაურის ნაცვლად.... 5428543 wikitext text/x-wiki '''ინციპიტი''' ({{Lang-la|incipit}}— „იწყება“, ზმნიდან ''incipere'' — „დაწყება“) — ტექსტის, ნაწარმოების ან დოკუმენტის პირველი სიტყვებია, რომლებიც გამოიყენება მის ამოსაცნობად ან სათაურის ნაცვლად. ტერმინი ფართოდ გამოიყენება [[ფილოლოგია|ფილოლოგიაში]], მუსიკოლოგიაში, ლიტურგიკასა და სხვა ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში. 205zprn29c2tisuoe1tdnnzr7pjatay 5428544 5428543 2026-07-07T11:54:41Z Sunlight35 98738 5428544 wikitext text/x-wiki '''ინციპიტი''' ({{Lang-la|incipit}}— „იწყება“, ზმნიდან ''incipere'' — „დაწყება“) — ტექსტის, ნაწარმოების ან დოკუმენტის პირველი სიტყვებია, რომლებიც გამოიყენება მის ამოსაცნობად ან სათაურის ნაცვლად. ტერმინი ფართოდ გამოიყენება [[ფილოლოგია|ფილოლოგიაში]], მუსიკოლოგიაში, ლიტურგიკასა და სხვა ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში. ნაწარმოების პირველი სიტყვებით იდენტიფიცირების ტრადიცია ძვ. წ. III–II საუკუნეებში ალექსანდრიელმა მეცნიერებმა დაამკვიდრეს. ეს მეთოდი საიმედოდ მიიჩნეოდა, რადგან ნაწარმოებების სათაურები ხშირად იცვლებოდა, ხოლო ავტორებს ერთი და იგივე სახელები ჰქონდათ. შუა საუკუნეების ხელნაწერებში ინციპიტი ხშირად წითელი მელნით (კინოვარით) გამოიყოფოდა, რათა ტექსტის მოძებნა გაადვილებულიყო. ინციპიტი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ანონიმური ტექსტებისა და ისეთი ნაწარმოებების იდენტიფიცირებისთვის, რომლებსაც ავტორის მიერ მინიჭებული სათაური არ აქვთ. მუსიკოლოგიაში ინციპიტად მიიჩნევა მუსიკალური ნაწარმოების პირველი ფრაზა ან საწყისი ნაწილი. ინციპიტის საპირისპირო ტერმინია [[ექსპლიციტი]], რომელიც ნაწარმოების ბოლო სიტყვებს აღნიშნავს. 0c0s5k696xyl6p8pob6suerqwp81x70 3 894680 5428546 2026-07-07T11:58:22Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5428546 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 11:58, 7 ივლისი 2026 (UTC) g7jpmj3c21gmz8z84t4f0w73cpwn3sm