Уикипедиэ kbdwiki https://kbd.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B0%D0%BF%D1%8D%D0%BA%D3%80%D1%83%D1%8D%D1%86%D3%80_%D0%BD%D1%8D%D1%85%D1%8A%D1%8B%D1%89%D1%85%D1%8C%D1%8D MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Медиа Служебная Тепсэлъэхьыгъуэ ЦӀыхухэт ЦӀыхухэт тепсэлъэхьыгъуэ Уикипедиэ Уикипедиэм и тепсэлъыхьыгъуэ Файл Файл тепсэлъэхьыгъуэ MediaWiki MediaWiki тепсэлъэхьыгъуэ Шаблон Шаблон тепсэлъэхьыгъуэ ДэӀэпыкъуэгъуэ ДэӀэпыкъуэгъуэ тепсэлъэхьыгъуэ Категориэ Категориэ тепсэлъэхьыгъуэ TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Анастасия (мультфильм) 0 8433 49050 2026-10-23T16:18:38Z ~2026-56625-91 11872 Created page with "{{Мультфильм | исем = Анастасия | оригинал исем = {{Lang-en|Anastasia}} | плакат = Anastasia cover.jpg | төр = рисованный (ротоскопирование) | жанр = {{br list | [[драма]] | [[комедия]] | [[мюзикл]] | [[фэнтези]] | [[мажара]] | [[уразы фильмы|уразы]] | [[мультфильм]] | мистик..." 49050 wikitext text/x-wiki {{Мультфильм | исем = Анастасия | оригинал исем = {{Lang-en|Anastasia}} | плакат = Anastasia cover.jpg | төр = рисованный (ротоскопирование) | жанр = {{br list | [[драма]] | [[комедия]] | [[мюзикл]] | [[фэнтези]] | [[мажара]] | [[уразы фильмы|уразы]] | [[мультфильм]] | [[мистика]] }} | режиссёрхэр = Дон Блут, Гари Голдман | сценарист = {{br list | [[Сюзан Готье]] | [[Брюс Грэм]] | [[Боб Цудикер]] | [[Нони Вайт]] | [[Эрик Тачман]] {{Small|(адаптация)}} }} | макъам ятуныр = {{br list | [[Мег Райан]] | [[Кирстен Данст]] | [[Джон Кьюсак]] | [[Келси Грэммер]] | [[Анджела Лэнсбери]] | [[Кристофер Ллойд]] | [[Хэнк Азария]] }} | оператор = | композитор = {{нп5|Дэвид Ньюман (композитор)|Дэвид Ньюман||David Newman (composer)}} | кинокомпания = [[20th Century Fox]] | кӏыхьагъ = 94 мин. | бзэ = [[инлыджыбзэ|инлыджыбзэкӏэ]] | къэрал = {{USA}} | илъэс = 1997 | къыдэкӏа махуэ = {{Date|1997|11|14}} | бюджет = $ 53 млн | касса пщӏэнтӏ = $ 139,8 млн | рейтинг = 12+ | bcdb_link = 25025 }} '''«Анастасия»''' ({{Lang-en|Anastasia}}) — [[АШШ]]-ым и кӏыхь псэукӏэ аниме [[анимациэ|анимациэ]] фэнтези фильм, [[20th Century Fox]] корпорацэм къыдэкӏыжа. Режиссёрхэр — Дон Блутрэ Гэри Голдманрэ. Мультфильмыр [[ротоскопирование|фотопкъыгъуэ мазэ]]рэ [[компьютер графикэ|щы щӏыкӏэ графикэ]]рэ къызэрагъэсэбэпу ящӏащ. Дуней псом премьерэр [[1997 илъэс]]ым и [[щӏышылэм и 14|щӏышылэм и 14-м]] иригъэкӏуэкӏащ. Блутымрэ Голдманрэ [[Анастасия (фильм, 1956)|«Анастасия»]] (1956) фильмым и анимациэ версие щащӏэн е [[Си дахащэ леди (мюзикл)|«Си дахащэ леди»]] мюзиклым тету щащӏэн хуитыныгъэ рату хуей хъуащ. Кӏэухым «Анастасия» къыхахащ, абы и лъабжьэм [[Романовхэр зэрыукӏар|патша унагъуэр зэрыукӏам и ужьым]] къэлыдауэ къэплъытэнри и лъэужьыр къикӏыжу щыта [[Князь пщащэ|князь пщащэ]] [[Анастасия Николаевна (Николай II и пщащэ)|Анастасия Николаевна Романова]] теухуа [[Анна Андерсон|хъыбар]] телъщ. Нэхъыщхьэ ролыр ягъэзэщӏа актёрхэр: [[Мег Райан]], [[Джон Кьюсак]], [[Хэнк Азария]], [[Кристофер Ллойд]], [[Кирстен Данст]] сымэ [[Анджела Лэнсбери]]. Мультфильмыр унагъуэ псоми къыщащтащ, прокатым къыдэкӏри 140 миллион доллар къэхьащ и апщӏэкӏэ «[[Оскар (кинопремия)|Оскар]]»рэ «[[Гъуэжь глобус]]»рэ премия хэкумэтхым я «Нэхъыфӏ уэрэд» номинациэхэм лажьэ хуэхъуащ. «Анастасия» и хъерыгъуэм франшизэм и къэщӏэныгъэ къихьащ, абыхэм япкъ иткӏэ 1999 илъым [[Видеоформатым и спин-офф|видеоформатым и спин-офф]]рэ 2016 илъым [[Анастасия (мюзикл)|сцена мюзикл]]рэ къыдэкӏащ. == Сюжет == Лъэныкъуэхэр 1916–1927 илъэсахэм щыдожьэ. Уэшх палатым Романовхэм я династием и 300 илъэсым ирихьэлӏэу уэрэдыр ирагъэкӏуэкӏым, урыс император [[Николай II]]-м и ирипщӏырэ илъэс зиӏэ пщащэ Анастасия и адэшхуэ, пащтыхь императрица [[Мария Федоровна (1847–1928)|Мария Федоровна]] [[францызбзэ|францызбзэкӏэ]] «''[[Париж]]ым зэрыхуэзэнум''» фӏэщыгъэ зиӏэ телъыджэ макъам сандыкъэ къритщ. Уджым мащӏэу къэпщэчыжкъым гу лъымыта зэран щытыкӏэхэм я теуэу, патша палатым къыригъэкӏа [[Григорий Распутин]] къоувэ. Ар и псэр Шайтаным ирегу и асамэл колбэ-артефактыр къештэри патша унагъуэм джафэ кърегъэш. Мэлыдауэ щытыкӏэм палатым революционерхэр къыщоувэри, патша унагъуэм кӏуэну хуей мэхъу. Анастасиярэ и адэшхуэмрэ палатым щӏэпхъадзэ гъуэгукӏэ къыщӏож. Распутин абыхэм къыщокӏуэ, абы и щӏыб щӏэтым псыр щыщӏогъуэри псым хохьэ. Поездым дыхьэну хуеймэ Анастасия и щхьэкӏэ щӏоуэ, адэшхуэм абы къримыхьэлӏэу къонэ. 10 илъэс текӏри, Урысейм [[Совет Союз|совет власть]] къоувэ. Парижым щыпсэу Мария Федоровна адэшхуэм и къуэрылъхуыр зыхуейм и уасэ куэд къегъэщӏ. Санкт-Петербургым щыпсэу иужькӏэ зыхуэдэ мылъкур къэзылъыхъуэ пщӏанэу икӏэрыхьэу щыта Дмитрийрэ Владимиррэ — Анастасиям хуэдэ пщащэр къагъуэти, абы и адэшхуэм деж дашынри уаскӏэ зэгуэшынри мурад щащӏ. А зэманым илъэсу 18 зыныбжь пщащэ хэкумыкӏэ Аня цӏэ зиӏэр сабий унэм кърижри и лъэужьыр къищӏэну ежьэу макӏуэ. Къэнэхэм я дэӏэпыкъуныгъэкӏэ Санкт-Петербургым макӏуэри Дмитрийрэ Владимиррэ махуэ. Абыхэм Аня «Анастасия» ролым хурагъэсауэ макӏуэ. Распутиныри, зэран щытыкӏэхэм я дэӏэпыкъуныгъэкӏэ телъыджэу къэушыжри, Анастасия къегъэщӏ. Хыхыр хэкум макӏуэ (Аня, Пушок къэнэ, Дмитрийрэ Владимир). Гъуэгум абыхэм хьэлъэ щытыкӏэхэр кърапэщӏэхуэ, а зэманым Анярэ Дмитрийрэ я гупсысэкӏэм пщӏэ зэхуащӏ. Парижым ису, Софи и дэӏэпыкъуныгъэкӏэ Анастасия и адэшхуэм зэрыхуэзащӏым макӏуэ. Мария Федоровна япэ еплъыкӏэкӏэ абы щӏэмыкӏуэж хъуми, макъам сандыкъэррэ сабий лъэхъэнэ макъамхэр къригъэлъагъукӏэ, зэхуожьэж. Дмитрий абы ирита 10 миллион сомыщ ракӏуэ, сыt щхьэкӏэ мурадым Анастасия фӏыуэ елъагъу. Ауэ Анастасия къуэпцӏэм деж Распутин къищэну ежьэ. Дмитрия и дэӏэпыкъуныгъэкӏэ ар Распутиным и артефактыр егъэбыдэ, икӏи Распутин гъуэжьу къызэрыкӏуэу кӏуэдыжри макӏуэ. Кӏэухым Анастасиярэ Дмитрийрэ зэдэну мурад щащӏри керапхъэм ирокӏуэ. == Макъам ятуныр == * [[Мег Райан]] — ''Анастасия "Аня" Романова'' [[Кирстен Данст]] — ''нахъыщӏэ Анастасия'' * [[Джон Кьюсак]] — ''Дмитрий'' * [[Келси Грэммер]] — ''Владимир'' * [[Кристофер Ллойд]] — ''[[Григорий Распутин]]'' * [[Хэнк Азария]] — ''Барток'' * [[Анджела Лэнсбери]] — ''[[Мария Федоровна (1847–1928)|Мария Федоровна]]'' == Саугъэтхэр == Фильмым тӏу «Оскар» премия («Нэхъыфӏ кӏэух макъам» икӏи «Нэхъыфӏ уэрэд») номинацие ятыжащ. == Хущӏэкъуныгъэхэр == * {{IMDb title|0118617}} [[Категория:АШШ-ым и фильмхэр]] [[Категория:20th Century Fox фильмхэр]] [[Категория:1997 илъэсым и фильмхэр]] [[Категория:Анимациэ фильмхэр]] [[Категория:Мюзиклхэр]] 9z9s5o638u7egp8k7vmxe10emhryvzm Ленинад 0 8434 49051 2026-10-23T16:18:53Z ~2026-56625-91 11872 Created page with "{{ДжэдыкIэ | цIэ = Ленинад | оригинал цIэ = {{lang-en|Leninade}} | сурат = Leninade.png | тасвир = Ленинад шышы, ипэрейрэ икIырейрэ я нэкIу | тайпэ = [[алкоголь хэмылъ джэдыкIэ]] | къэзыгъэкIуэкI = Real Soda In Real Bottles, Ltd. | къыдэкIыгъуэ = {{Флагификация|АШЗ}} | регъуэ = пцIафэ | сайт = https://leninade.realsoda.com/ |..." 49051 wikitext text/x-wiki {{ДжэдыкIэ | цIэ = Ленинад | оригинал цIэ = {{lang-en|Leninade}} | сурат = Leninade.png | тасвир = Ленинад шышы, ипэрейрэ икIырейрэ я нэкIу | тайпэ = [[алкоголь хэмылъ джэдыкIэ]] | къэзыгъэкIуэкI = Real Soda In Real Bottles, Ltd. | къыдэкIыгъуэ = {{Флагификация|АШЗ}} | регъуэ = пцIафэ | сайт = https://leninade.realsoda.com/ | ахъ аргъэхэр = [[Газ хэлъ псы]], [[тросник шакIуэ]], [[лимоныпщIэхъу кислотэ]], [[гуммиарабик]], къэралмэрейрэ ящIыгъуэ пщIэхъухэр, [[глицерил абиетат]], [[натрий бензоат]]<ref name="BEV">{{cite web|last=Tanner|first=Steve|title=Review: Leninade Soda|url=http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|website=BevReview|access-date=2015-09-29|archive-date=2013-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20131013020025/http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|url-status=dead}}</ref> }} '''Ленинад''' ({{Lang-en|Leninade}}) — [[лимонад]]ым тету къэзгъэкIуэ [[газ хэлъ псы|газ хэлъ]] [[алкоголь хэмылъ джэдыкIэ]], ирагъэкIуэкIыр ''Real Soda In Real Bottles, Ltd'' компанищ. И цIэр къикIуащ [[Владимир Ленин|Ленин]] цIэ лъапIэмрэ ингылыбзэ бзэм щыIэ ''lemonade'' ({{Lang-kbd|лимонад}}) псалъэмрэ зэхуэзэу ([[контаминаци]]), абы и шышы пэщIэдзэр [[Совет Союз|совет]] стилым тету ящIыжащ. == Тхыдэ == ДжэдыкIэр кърагъэкIуэкIыу щIадзащ [[2000-рэ гъэхэр|2000-рэ гъэхэм]] япэрей хьэлъэ дыдэхэм, ар къызэриухыжа япэрей курыт хъугъуэхэр епхащ [[2002 гъэ|2002 гъэм]]. ДжэдыкIэр ябж пцIафэ пщIэхъу лимонад газир джэдыкIэу. Абы хэмылъ [[кофеин]]; хэпщIэхэм я хэкум телъщ газ хэлъ псы, тросник шакIуэ, лимоныпщIэхъу кислотэ, гуммиарабик, къэралмэрейрэ ящIыгъуэ пщIэхъухэр, глицерил абиетат е натрий бензоат<ref name="POPSOP">{{cite web|url=http://popsop.com/2337|title=Leninade: the soft drink of communistic nostalgia|work=Brand Magazine Online|date=2008-07-24|location=London|publisher=PopSop|archive-url=https://web.archive.org/web/20110701191127/http://popsop.com/2337|archive-date=2011.07.01|access-date=2011-10-23}}</ref><ref>{{Cite news|title=This Exists: Leninade, The Soviet-Themed Soda|url=http://www.huffingtonpost.com/2012/11/20/leninade-soviet-style-soda_n_2164783.html|website=The Huffington Post|access-date=2026-03-15|lang=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20150930090528/http://www.huffingtonpost.com/2012/11/20/leninade-soviet-style-soda_n_2164783.html|archive-date=2015-09-30}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|title=Review: Leninade Soda - Soviet-themed carbonated beverage with cane sugar - BevReview.com|lang=en|website=www.bevreview.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20131013020025/http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|archive-date=2013-10-13|access-date=2026-03-15}}</ref>. == Къэщын == [[Сурат:Leninadebottlecap.jpg|мини|Ленинад шышы капакхэм я щIагъы лъэныкъуэ]] ''[[The Huffington Post]]'' хъыбархэмкIэ, и тIэмыр Ленинадым и нэхъыщхьэ ари мардабэкъым — ар ящыр шышы этикеткэм телъ совет каламбурхэмрэ слоганхэмрэ я фадэращ. Шышы курым тет слоганхэм совет фразеологиемрэ [[ССРС-м щыIэ пропаганда|совет пропагандами]] пароди ящI, мыбы хуэдэ псалъэ куэдхэр кърагъэкIуэкIыу: - Ужьым щитыну хурикъу тIэм! - Уракумрэ жьэгумрэ тету фыщыт! - Пщ, ипэтI! Пщ! Армырамэ [[ГУЛАГ]] - Зауэр нэхъыфI дыдэу [[ЩIыIэ зауэ|щIыIэу]] къратын хуейщ - Махуэ пщыгъуэм щIыIэ зауэ нэпсху фыщIыIэ<ref>{{Cite web|url=http://blogs.houstonpress.com/eating/2010/06/a_cooler_coke_leninade.php|title=A Cooler Coke: Leninade - Houston - Restaurants and Dining - Eating Our Words|lang=en|first=Katharine|last=Shilcutt|website=blogs.houstonpress.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20121211020340/http://blogs.houstonpress.com/eating/2010/06/a_cooler_coke_leninade.php|archive-date=2012-12-11|access-date=2026-03-15}}</ref>. Катрин Шилкатт ''[[Houston Press]]'' газетым къыхищIыкIыу Ленинадми теухуауэ ятутхыр пцIафэ лимонад бзэуэ хэлъущ: «Сэ ар си гуапэ дыдэ хъуа. Ар ироние хелъу къахьырэ [[ироние|ироникэ]] зэрыгуфIэу ешх щIымахуэ джэдыкIэщ». Стив Таннер ''BevReview'' сайтым и лэжьыгъэм къытегупсысащ: «Шышыр хьэтыр хуэдэу щыщIэ сувенирщи щытщ, хьэрып суратхэр псыгъуэ щIащхъуэм хуэдэу телъу щытщ. И тIэмыр шышы тетым ятхыжакъым, япэрей уэрам хьэзырым ар къэгъэлъэгъуэныр гугъу дыдэ хъунущ. Лимон, цитрус, чэщхъуэ эмкIэхэр хэлъщ, сытым деж сэ си тIэм кIуэцIхэм абы хуэдэу жаIащ. ИкIэ щымыхьэщIэ тIэм хэшыр джэдыкIэм япэу хьэлъэу къыхэкIын папщIэ ящIэу щытщ. Ленинад [[Кюнчыкъышхуэ блок|Кюнчыкъышхуэ блокым]] [[стероидхэм]] хуэмей олимпие спорт цIыхум хуэдэу щытщ. Уеджагъэ щыту иратыжын хуейщ!» == ХэпщIэхэр == {{хэпщIэхэр}} == ЗэпыщIапIэхэр == - {{Официальный сайт|http://leninade.realsoda.com}} - {{Facebook|Leninade-53627296210}} [[Категория:Лимонадхэр]] [[Категория:Алкоголь хэмылъ газ хэлъ джэдыкIэхэр]] [[Категория:АШЗ политикэ сатирэ]] [[Категория:ССРС щыщ ностальгие]] [[Категория:Владимир Ленин хуэщIа объектхэр]] 54u8fxxjpfdgfok1er06fr5p6h8ibgr Акъужь пащтыхь-пщащэ 0 8435 49052 2026-10-23T18:57:46Z ~2026-56625-91 11872 Created page with "{{Фильм | иджырей цӀэ = Акъужь пащтыхь-пщащэ | оригинал цӀэ = The Swan Princess | жанр = [[анимациэ|анимацион]], [[унагъуэ фильм|унагъуэ]], [[фэнтези]] | режиссёр = [[Ричард Рич]] | продюсер = | сценарист = | актёрхэр = | композитор = | оператор = | монтаж = | кинокомпания = | дистрибьют..." 49052 wikitext text/x-wiki {{Фильм | иджырей цӀэ = Акъужь пащтыхь-пщащэ | оригинал цӀэ = The Swan Princess | жанр = [[анимациэ|анимацион]], [[унагъуэ фильм|унагъуэ]], [[фэнтези]] | режиссёр = [[Ричард Рич]] | продюсер = | сценарист = | актёрхэр = | композитор = | оператор = | монтаж = | кинокомпания = | дистрибьютор = | кӀыхьагъ = 01:25:36 | бзэ = [[инджылыз бзэ|инджылыз]] | къэрал = {{АКШ-м и флаг}} [[АКШ]] | илъэс = 1994 | къыдэкӀа махуэ = | бюджет = $21 млн. | кассэ уасэ = $9.7 млн.<ref>{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=swanprincess.htm|title=The Swan Princess (1994)|website=[[Box Office Mojo]]|accessdate=5 июнь 2012|archive-date=6 сентябрь 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150906211346/http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=swanprincess.htm}}</ref> | рейтинг = | imdb_id = 0111333 | сайт = | ипэкӀэ щыта = | къыкӀэлъыкӀуэ = | сурат = Swanprincessposter.jpg }} '''«Акъужь пащтыхь-пщащэ»''' (индж. ''The Swan Princess'') — 1994 илъес трахта американ анимацион фильм. == Сюжет == Тылсям къалэхэр, щӀэныгъэ хьэщӀапӀэхэр, фантастикэ псэущхьэхэр икӀи явыз тылсямхэр щыӀа пщӀантӀэ заманхэм щытекӀуа тхыдэщ ар. Явыз тылсям Ротбарт акъужьым хуэпщӀа махуэ пащтыхь-пщащэ пщащэм икӀи принц Дерек, Акъужь къулӀым пэщылъ псо дахагъэ хъыбархэр, я лӀыгъэ, хуэщӀагъэ икӀи явызагъэм пэщӀэтыныгъэ хуэхъуну тхыдэ. == Хьэжоргахэр == * {{IMDb title|0111333}} == Гулъытыгъуэхэр == {{гулъытыгъуэхэр}} [[Категория:1994 илъэсым къэпсалъэ фильмхэр]] [[Категория:АКШ-м и фильмхэр]] [[Категория:Анимацион фильмхэр]] [[Категория:Фэнтези фильмхэр]] 3f0psan92fgaedoyow8fgqdx8gs1dr9 Тетрис 0 8436 49053 2026-10-23T20:06:01Z ~2026-56625-91 11872 Created page with "{{Компьютер уеслӀыгъуэ | цӀэ = Тетрис | сурат = | суратым и къэхутэри = «Тетрисым» и псэукӀэр | къэгупсысар = [[Пажитнов, Алексей Леонидович|Алексей Пажитнов]] | дизайнерыр = Алексей Пажитнов | программистыр = Алексей Пажитнов | къыдэгъэкӀар = | къыдэкӀа гъэр = {{УССР ф..." 49053 wikitext text/x-wiki {{Компьютер уеслӀыгъуэ | цӀэ = Тетрис | сурат = | суратым и къэхутэри = «Тетрисым» и псэукӀэр | къэгупсысар = [[Пажитнов, Алексей Леонидович|Алексей Пажитнов]] | дизайнерыр = Алексей Пажитнов | программистыр = Алексей Пажитнов | къыдэгъэкӀар = | къыдэкӀа гъэр = {{УССР флаг}} 1985<ref name="release date">{{cite web|url=https://www.timeextension.com/news/2024/06/anniversary-is-tetris-really-40-this-year|title=Is Tetris Really 40 This Year?|publisher=Time Extension|date=2024-06-18|access-date=2024-06-23|lang=en|archive-date=2024-06-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20240623210020/https://www.timeextension.com/news/2024/06/anniversary-is-tetris-really-40-this-year|url-status=live}}</ref> | жанр = [[логикэ уеслӀыгъуэ / головоломка|логикэ уеслӀыгъуэ]] | режим = [[Зы уеслӀыгъуэщӀэу щӀыгъуэкӀэ|зы уеслӀыгъуэкӀэ]] | платформахэр = Псори жыпӀэ хъун хуэдэу }} '''«Те́трис»''' («[[тетрамино]]» хэту «теннис» сэбэп хъуауэ е [[Xonix]] уеслӀыгъуэм къыхэкӀа) — совет программист [[Пажитнов, Алексей Леонидович|Алексей Пажитновым]] къыдигъэкӀа икӀи гъэпса [[компьютер уеслӀыгъуэ]]щ. УеслӀыгъуэр къыдэкӀащ 1985 гъэм — ар ипэкӀэ Пажитнов бэлыхьымкӀэ СССР-ым Инджонер щӀэныгъэхэмкӀэ академием и [[А. А. Дородницын цӀэр зхьэщ Инджонер центре|Инджонер центрым]] лэжьэныгъэ елэжьырт. «Тетрис» уеслӀыгъуэр ар «[[тетрамино]]» — мини квадратищэкӀэ зэхэт полиминон хуэдэу — геометрие фигурэхэр къэгъэсэбэпу гъэпса логикэ уеслӀыгъуэщ. УеслӀыгъуэм и идея Пажитновым игу къикӀыгъащ [[пентамино]] уеслӀыгъуэмкӀэ. УеслӀыгъуэм и япэ версие Пажитновым ирипхащ [[Паскаль (программист мазэ)|Паскаль програмэм и мазэкӀэ]] «[[Электроника-60]]» компьютерыр тету. Коммерцескэ версие къыдэкӀащ америкэ компание [[Spectrum HoloByte]] 1987 гъэм. КӀуэ пIалъэхэм «Тетрис» куэд щӀауэ машын псори къэшэчу, компьютерхэм, приставкэхэм, калькуляторхэм, мобиль телефонхэм икӀи медиаплеерхэм ягъэпсауэ ягъэкӀуащ. == Хабзэхэр == Зэрызэрыз фигурэхэр — тетраминохэр — уэшхым къикӀыу 10 клеткэ ин икӀи 20 клеткэ лъагэ стакан плъыӏуэм къохох. УеслӀыгъуэр ищӀам деж фигурэм градус 90-кӀэ кърегъэбзыкӀыф икӀи горизонталымкӀэ зэрегъэхьэф. Хьэхэм 10 клеткэ зэрызэхэлъ горизонтальнэ рэтыр къиубыдымэ, ар псэукӀа зэрегъэху икӀи зы клеткэ къокӀуэж. УеслӀыгъуэр къызэрыкӀуэжым деж япэ къэхутэу стаканым иримыгъэхухыу щытым деж уеслӀыгъуэр щеух. == Тхыдэ == ССРС-ым уеслӀыгъуэхэр цӀэрыӀуэу щытащ — «домино», «тримино», «тетрамино» икӀи «пентамино». Алексей Пажитнов 1984 гъэм ар ежьащ, 1985 гъэм «Электроника-60» компьютерыр тету «Тетрис» къыдигъэкӀащ. IBM PC машыным хуэдэу уеслӀыгъуэр къырипхащ 16 гъэ зыныбэ шкул кӀэлэцӀыкӀу [[Герасимов, Вадим (программист)|Вадим Герасимова]] [[Turbo Pascal]] мазэкӀэ. 1989 гъэм [[Nintendo]] компанием [[Game Boy]] портативнэ приставкэм папщӀэ «Тетрис» версие къыдигъэкӀащ, абы уеслӀыгъуэр дуней псор кърихьэжьащ — зы Game Boy закъуэмкӀэ 35 милуан къэхутэу щэхуа хъуащ. == Къэхутэныгъэхэр == {{къэхутэныгъэхэр}} == ЗэпыщӀапӀэхэр == * [https://www.tetris.com/ The Tetris Company LCC] — «ТЕТРИС» маркэм и хуэфащэ зиӀэ [[Категория:Тетрис]] [[Категория:Компьютер уеслӀыгъуэхэр]] [[Категория:ССРС-ым щыгъэпса компьютер уеслӀыгъуэхэр]] lx2rzg3zyyrbc9mkg9b1uo2ifnqd1sl