Wikipedia
kiwiki
https://ki.wikipedia.org/wiki/Main_Page
MediaWiki 1.48.0-wmf.1
first-letter
Media
Special
Talk
User
User talk
Wikipedia
Wikipedia talk
File
File talk
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Help
Help talk
Category
Category talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Rioki ya Kondumba
0
7600
24630
2026-11-01T13:44:37Z
Sinatrasona
5365
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1378652554|Polar climate]]"
24630
wikitext
text/x-wiki
[[File:Koppen-Geiger_Map_v2_E_1991–2020.svg|thumb|Ciugo cia [[Rioki]] ya Kondumba ũtaratara wa rĩera wa Köppen:<templatestyles src="Legend/styles.css" />{{legend|#E2E2E2|[[Tundra climate]] ''(ET)''}}
{{legend|#565656|[[Ice cap climate]] ''(EF)''}}]]
[[File:Oblique_rays_04_Pengo.svg|thumb|Ngĩa ya [[riũa]] ĩkoragwo na [[Marangũ|hinya]] mũnaninanini icigo cia Kondumba tondũ mũringĩre wa mĩrũri yayo ndĩrĩ hakuhĩ ta ya [[Baruaburika]]. Ũndũ ũngĩ nĩ atĩ [[Gũkenga|ũtheri]] wa riũa nĩ ũrĩ na [[ngurubani]] ndungandungu ya gũtũngana nayo kamũira ũkinye thĩ. ]]
i9ipcz8rkqnckxzarmfl5jmwec4iic9
Gĩbukaci
0
7601
24631
2026-11-01T14:27:42Z
Sinatrasona
5365
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1381592236|Mating]]"
24631
wikitext
text/x-wiki
Thoome-inĩ ya muoyo, '''gĩbukaci''' nĩ kuuga mũigoiyo wa [[Kĩũmbe|ciũmbe]] cia hũra ngũrani na itanya rĩa [[Njiarano(reproduction)|njiarano]].
[[File:Blue-tailed_damselflies_(Ischnura_elegans)_mating,_female_typica_2.jpg|thumb|250x250px|(''Ischnura elegans'') Magii Mambirũirũ merĩ makĩbukaca<br />]]
tu8cqp7ijf1tfffc0szqa6k1edrsd5n
24632
24631
2026-11-01T14:29:31Z
Sinatrasona
5365
/* */
24632
wikitext
text/x-wiki
Thoome-inĩ ya [[Mũoyo|muoyo]], '''gĩbukaci''' nĩ kuuga mũigoiyo wa [[Kĩũmbe|ciũmbe]] cia hũra ngũrani na itanya rĩa [[Njiarano(reproduction)|njiarano]].
[[File:Blue-tailed_damselflies_(Ischnura_elegans)_mating,_female_typica_2.jpg|thumb|250x250px|(''Ischnura elegans'') Magii Mambirũirũ merĩ makĩbukaca<br />]]
knlva3nh2n2a14yfwy3ieokvvxkln94
Njacirithia (ng'ang'atharo)
0
7602
24633
2026-11-01T15:02:39Z
Sinatrasona
5365
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1362555442|Rigour]]"
24633
wikitext
text/x-wiki
'''Njacirithia''' kana '''ng'ang'atharo''' nĩ kuuga wĩĩtirio mũmata mũrũmu kana kũrũgama na ng'a. Mĩrũgamo ĩno ĩkorũo ĩthondeketwo nĩ ũndũ wa [[Korogocho ya ndũire|ũtũũro]], ta "ũritũ wa ngʼaragu"; waya gũkorwo nĩ [[ũiira]] wa [[Ũgo (logic)|ũgo]], ta Ũira wa [[Mathabu]] ũrĩa wagĩrĩirũo nĩ kũgĩa na macokio ma maithĩranu; kana waya gũkorwo ĩhagĩkĩtwo nĩ [[Mũndũ|andũ]], ta ũrĩa kũgĩa na [[Kĩanu|mĩtugo]] mĩega na [[Embenatha Rũngarũ|watho]].
mdcbv5xxnsaw0tjt8v25jdixs2rh81q
Kĩno
0
7603
24634
2026-11-02T08:41:55Z
Sinatrasona
5365
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1376362943|Inertia]]"
24634
wikitext
text/x-wiki
'''Kĩno''' ([[Ngeretha|Kĩngeretha:]]'''''Inertia''''') nĩ mwerekera wa ndũire wa indo iria irathiĩ na mbere gũkindĩria kĩguũ na indo iria irarĩ na kĩmamo kũmamĩrĩra, tiga atĩ nĩ gũgũtitikĩrio [[Marangũ|hinya]] wakũgariũra ihenya rĩacio. Nĩ ũmwe wa mawatho ma mũthingi ma [[Ngoingũa (Thayathi)|ngoingũa]] ya [[Bururi wa Rũraya]], na nĩ ĩgwetetwo nĩ [[Isaac Newton]] thĩinĩ wa watho wake wa mbere wa kĩguũ (na ningĩ nĩ ĩĩtagwo Watho wa Inertia). Newton aandĩkire ũũ:
LAW I. Every object perseveres in its state of rest, or of uniform motion in a right line, except insofar as it is compelled to change that state by forces impressed thereon.
(''WATHO WA MBERE: Indo ciothe cikindagĩragia imamo-inĩ ciayo cia ũhurũko, kĩguũ gĩa ihenya rĩmwe mũhaari-inĩ ũmwe, o gwata rĩrĩa ĩrĩ batarithio kũgariũka nĩ mahinya makobobanie igũrũ wacio'')
— Isaac Newton, Principia, The Mathematical Principles of Natural Philosophy, Translation by Cohen and Whitman, 1999 ( ''[[Ũtabuti]] wa [[Gĩgĩkũyũ|Gĩkũyũ]] wa [[Francis Njũgũna Gĩchimũ]], [[Mwaka|2026]])''
nslbftv2vta4crlir3bf7tdlryelbj1
Karumaindo (cembece)
0
7604
24635
2026-11-02T10:17:48Z
Sinatrasona
5365
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1382353355|Substance (chemistry)]]"
24635
wikitext
text/x-wiki
[[File:Kochendes_wasser02.jpg|alt=Tuff|thumb|Njamũka na itweku nĩ ciũga ngũrani cia karũmaindo kamwe, [[maaĩ]]. ]]
[[File:SN1_general_reaction.svg|alt=Tuff|thumb|Mbica ya [[njakaranda]] atĩrĩre]]
Thĩinĩ wa [[Kemu|cembece]], '''karumaindo''' nĩ mũthemba wa ngora ng'ania na ĩna mũatĩrĩro mũkindĩrĩku na karirũi kanyũku. Karumaindo no gakorwo ge [[Kĩcaka (Atomu)|gacaka]] kamwe kana [[njakaranda]]. Angĩkorũo indo igĩrĩ kana nyingaingĩ ciatukanio hatarĩ [[ririmũko]], ciaya kũamba gĩtara kĩa cembece. Angĩkorwo gĩtara gĩatarũrwo gwata ikĩro cia kaimana, karumaindo ka umithio ũyũ getagwo gakembu.
Tũrumaindo twa cembece no twĩkindĩrie ta ndogo, matweku kana mĩmata. [[Ciniawaya|Ũrugarĩ]] na mburugu nĩcio iringithagia karumaindo mĩaraho-inĩ ĩno ngũrani. Tũrumaindo tũmwe twa cembece no ĩtwĩke tũrumaindo twerũ thutha wa ririmũkio ya cembece. Cembece iria itarĩ na ũhoti ũcio nĩ ciĩtagwo [[Kĩno|mano]].
95wv53fkugjlnumcdpbcxx39benh0en