Wikipedia kncwiki https://knc.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Shafi_kura MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter Nasha Taanas Mana Faidatema Mana faidatǝma yǝ Wikipedia Mana kǝla Wikipedia yǝn Liwuram Mana liwuram yǝ MediaWiki Mana MediaWiki yǝ Jiri Mana jiri yǝ Banatǝ Mana banatǝ yǝ Nakka Mana nakka yǝ TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk River 0 2924 29573 2026-07-15T21:08:15Z Ummusalmasuleiman2001 55 Created page with "Kəmoduwudə shima kəmaduwu nji shawabe doni cidilan au suro kulben lejinma na nji gadero cidiyazənaro lejinma, misallo kəmaduwu, kəmaduwu, au kəmaduwu gade. Kəmoduwudə raksə harjin kawu datəgəramzəro nazəyinro nji baro waljiya, au loktuwalaan bas sədin. Kǝmoduwu so dǝ njiye kokortǝnzǝ shima shiga kalzǝyin, futu njiye kǝla Dunya kokortǝnzǝyen. Njidə buro salakkin kəmoduwuro nji samibe men gayin, nji samibe lan yayi, njiye cidiyaro suluwin yayi, gla..." 29573 wikitext text/x-wiki tp6jxavw7tfvigifqdyz4gel3ong5yt 29574 29573 2026-07-15T21:09:22Z Ummusalmasuleiman2001 55 29574 wikitext text/x-wiki n5w143yd2rw9gcat3hhbchhto3u37l8 Sea 0 2925 29575 2026-07-15T21:15:13Z Ummusalmasuleiman2001 55 Created page with "{{Databox}} Kǝmaduwudǝ shima nji mandabe kurawo. Kǝmaduwu taganasbe mbeji kuru kǝmaduwu mbeji. Shi kǝmaduwudǝ shima kǝmoduwuwo, shima nji kǝmaduwube kǝlanza kǝllatawo kuru shidǝwo nasha Dunyabe sammaso sǝmbǝliwunadǝ. Kuluwuwa taganasbedə sandima kuluwuwa cidiyabewo, nasha kən indimi kuluwuwa oceanicbe (misallo kuluwu Mediterraneanbe), au njiwa kura-kura laa, cidiro karənga. Nəmkəluwu njibedə zauro gade-gade, nasha cidiben cidiyazəna kuru ci kəmaduw..." 29575 wikitext text/x-wiki o8d3dpt5us7p81j9hb7elgzjxi8z2tp 29576 29575 2026-07-15T21:16:01Z Ummusalmasuleiman2001 55 29576 wikitext text/x-wiki 47uwuqkhhrqc5un8zjw0f13afko1fxy City 0 2926 29577 2026-07-15T21:18:58Z Ummusalmasuleiman2001 55 Created page with "{{Databox}} Bərnidə naptəram am kura'a. Kalima "city" də ma'ananzə gade-gade dunya sammason kuru na'a laan naptəram də zauro gana. Na do kalma də naptəram kura kura lan dazəna yayi, bayan kəla lamba cidiyaye nəm kuranzaye kasattənama bawo.[1][2] Futu taganasbe lan, bərnidə sha na do abadanro kuru am nguwu'a kuru kalangai'a hukumamen notənama kuru jaminzə cida bareye gənyi ma sədin ma.[3] Bərni sodə nizam fatowabe kada mbeji, yanəm areso, bəlaro fai..." 29577 wikitext text/x-wiki eoc9fnutnba80uyxnaf6cfqm4lr90bo Forest 0 2927 29578 2026-07-15T21:23:13Z Ummusalmasuleiman2001 55 Created page with "{{Databox}} Karaadə shima ecosystem do kəska ngəwu'a.[2] Ma'ana karaye yer kada dunya sammason faidatin, awowa jili nəm nguwu kəskaye-a, nəm kuruwu kəskaye-a, cidi faidatə-a, daraja sharaye-a, kuru faida kəskaye-a mbeji.[3][4][5] United Nations' Food and Agriculture Organization (FAO) ye karaa də'a bayanzəna, "Cidi do hectares 0.5 ma kozəna kəska'a mita 5 ma kozəna kuru canopy nzə kashi 10 ma kozəna, au kəska do raksə na'a bərniye də'a nazəyin ma. Ku..." 29578 wikitext text/x-wiki 81nu8ptgpv7moa0frce1b1ebh2tk5au 29579 29578 2026-07-15T21:23:59Z Ummusalmasuleiman2001 55 29579 wikitext text/x-wiki 0xov8ml3b16f082zutu1xexrzapje05 Cloud 0 2928 29580 2026-07-15T21:27:10Z Ummusalmasuleiman2001 55 Created page with "{{Databox}} Suro meteorologyben, fowodə shima awo shiro aerosol gultindəwo suronzən awoa njibe sənana turinma, kankara, au awoa gade, sami dunyabedən au awoa gade samunnam.[1] Njidə, badiyaramman, suronzən awoa tiyiro təkəna-a kuru crystals-a mbeji. Dunyalan, fowowadə dalil kasamdəbe nəmngəwunzəben təbandin loktu shiga amusuro waljiya na njibero waljiya, au loktu shidə kəli ngəwu səwandiya, ngəwusoro alama kawudo njiben, na shitinzən səta shi njidə..." 29580 wikitext text/x-wiki 8p1glb438t6ic9t7v74t12zjuqut7lf 29581 29580 2026-07-15T21:28:02Z Ummusalmasuleiman2001 55 29581 wikitext text/x-wiki hg7vq18pbg229a4riy7ha1s8812n5zx 29582 29581 2026-07-15T21:28:23Z Ummusalmasuleiman2001 55 29582 wikitext text/x-wiki 9bnkj8q170b0ysbp46j81opyoi9e4hi Archaea 0 2929 29583 2026-07-16T09:05:12Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} '''Archaea''' dǝ shima nasha donyi nji alaube. Adalan, Archaea dǝ wakilnzǝ prokaryoticbe bas suronzǝn mbeji, sonyayi kǝrma dǝn paraphyleticro asuwatǝ, eukaryotes dǝ archaea lan fǝlangoro notǝna. Archaea dǝ suronzǝn eukaryotes mbeji yayi, kalma archaea dǝ (sing. archaeon/ɑːrˈkiːɒn/ar-KEE-on; Greek kureye lan sǝta Arkhaîon ‘kuren’) suro tǝlam Nasaraben. Archaea dǝ buro salak lan bacteria ro yakkata, su donyi archaebacteria lan tuwandi..." 29583 wikitext text/x-wiki qaq8q9l5sabka6n7h75xkfmkg6yy704 29584 29583 2026-07-16T09:08:17Z Abba Khaleel 1413 29584 wikitext text/x-wiki 5aq66zr7k2vlq85mmpzixwcn4soju8a Bacteria 0 2930 29585 2026-07-16T09:10:06Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} '''Bacteriadǝ''' ndarason mbeji, kambowo soro kǝnǝnga kǝlanzabero kǝnǝngatin, cell fal mbeji. Sandidǝ nasha kura suro kuliwa sənana prokaryoticben kara. Ngǝwusoro micrometers ganalagǝ nǝmkuruwunza, bacteria sandima awowa kǝnǝngabe buro salakkin dunyalan fǝlangzanawo, kuru sandima kǝnǝnganza nguwuson mbeji. Bacteriadǝ kasam-a, kati-a, nji-a, nji kawudo acidicbe-a, kadawu radioactivebe-a, kuru sami cidiyedǝn dasayin. Bacteria du faida donyi ka..." 29585 wikitext text/x-wiki 4wcz38082cekwe21105rb2qc9cmxdjw 29586 29585 2026-07-16T09:14:12Z Abba Khaleel 1413 29586 wikitext text/x-wiki 0plyvfwhlcu2pftbcp9n5ibs42obht6 Fungus 0 2931 29587 2026-07-16T09:16:19Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} '''Fungi''' (pl.: fungi[d] awu fungus[6]) shima awo donyi suro lan eukaryoticbe, yeast a, molds a, kuru fungus a. Awowa alakkata anyi sandiya suro kingdom biologibe Fungiben yakkata.[7][8] Alama donyi fungus a kǝska so, bacteria so, protists so lan, chitin mbeji. Fungi, dabba so yeyi, sandi donyi heterotrophs: sandiye kǝmbu nza sowandin, molecules yiyima tiyi nza ro yiwu lan. Shi bǝndidǝ fotosintesis sǝdin ba. Wuratu du shima diwal donyi motǝnza ye, sp..." 29587 wikitext text/x-wiki q4se786ivgbpxp75vqsqtvebapvabjb 29588 29587 2026-07-16T09:18:43Z Abba Khaleel 1413 29588 wikitext text/x-wiki ccerbm3mr1lk4q1bwg3n5ckbpin2mw5 Protist 0 2932 29589 2026-07-16T09:20:36Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} '''Protist''' (protist) awu protoctist du shima alau eukaryoticya donyi dabba gǝnyi ma, kǝska cidiye gǝnyi ma, awu fungi gǝnyi ma. Protistdǝ karapka alabe sandiro sawartimba, awu cladedǝa, sonyayi sandi karapka paraphyleticbe sammaso zaktǝnama kuru kǝska kǝnǝngabe eukaryote sammaso zaktǝnamadǝn, shido shilan kǝska-kaskabe-a, dabba-a fungi-a fǝlangzanadǝn. Sandidə badiyaram lan cell fal, jili kada fəlezayin alaman na amoebae, ciliates, microal..." 29589 wikitext text/x-wiki ajxpgli5kcuv4uqp6h46tj0fu50owbh 29590 29589 2026-07-16T09:23:49Z Abba Khaleel 1413 29590 wikitext text/x-wiki 3kd6l395k7d0qs5wzo5rjybyy8gimbx Nematode 0 2933 29591 2026-07-16T09:26:30Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} Kuli donyi kǝskaye '''(nematoda)''' du shima phylum Nematoda ye. Alauwa jilitiloa suro phylumben kǝndaram kadan kasaru. Jili alawuwabe ngəwunzaso kənənga kəlanzabe, kuliwa sənana kəmbuzayin, amma ngəwunzaso parasitic. Kuli-a kuli-a (helminths) də sandima dalil kuli-a katti-lan tuwandinmawo. Sandi dǝ rokko arthropodsbe-a, tardigradesbe-a kuru dabbawa gade donyi suro clade Ecdysozoaben yakkata. Flatworms yedei gǝnyi, nematodesdǝ tiyinzǝn awoa yij..." 29591 wikitext text/x-wiki pnl21i5kf4fwtqmxwt0ee67h885fard 29592 29591 2026-07-16T09:29:18Z Abba Khaleel 1413 29592 wikitext text/x-wiki qquxjsuvzcseqhwkynxac7uicituaqt Mollusc 0 2934 29593 2026-07-16T09:31:30Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} '''Mollusca''' dǝ shima dabba donyi shila ngawoye ba ma, shi donyi suro lan dabba donyi molluscs lan bowotin ma (/ˈmɒləsks/). Jili dabbawa 86,600 donyi kǝrma dǝro kǝnǝngatǝna dǝ asutin [6], shi donyi phylum dabba ye kǝn indimi ma ngawo Arthropoda yen. Adadu alauwa jilitiloa fossilbedə kate 60,000-a 100,000-ayen somtəna,[7] kuru nəmngəwu alauwa jilitiloa bayantənyidə zauro ngəwu. Taxa kada sambisoro kəratənyi.[8] Molluscs sandima phylum nj..." 29593 wikitext text/x-wiki k04ub1sft7jruypoa92idw9mcoo1byk 29594 29593 2026-07-16T09:34:00Z Abba Khaleel 1413 29594 wikitext text/x-wiki m7993gxwz7s01hc4zip82oa1k5pcibr Amphibian 0 2935 29595 2026-07-16T09:36:10Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} '''Amphibians''' du sandima ectothermic, anamniotic, dabba shila diyau, shi donyi amphibia lan bowotin ma. Futu notǝdǝa faraktǝ ladǝn, karapka paraphyleticbedǝ suroladǝn tetrapods sammaso mbeji, amma amniotesdǝa so bawo (tetrapodsdonyi kǝskanza kǝnzamlan gǝrtinma mbeji, alaman nasha gǝrtinma zamanbe so, ngudo so dabba cham kunjuma so). Amphibians donyi kǝnǝnga lan dasawuna ma samma so Lissamphibia, tartip donyi kǝnǝnga yakkǝ ma: Anura (kokka a..." 29595 wikitext text/x-wiki 2nfedz849mwxqahklhiafw8w3t3n64k 29596 29595 2026-07-16T09:39:44Z Abba Khaleel 1413 29596 wikitext text/x-wiki 6m749lbsv0ot0pjzhm6l3gqw6h50h1j Primate 0 2936 29597 2026-07-16T09:43:01Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} Dabba donyi kǝla kǝljin ma du, shi donyi strepsirrhines ro yakkata ma, suro lan lemurs a, galagos a lorisids a; kuru haplorhines, suronzan tarsiers-a simians-a (bəli-a bəli-a). Primatesdǝ saa miliyon 74-63 kozǝnadǝn buro salaklan dabbawa cidiye sǝnanalan ciwondo, sandido karaa tropicalben kǝnǝngatǝro gozanadǝ: halwa primatebe kada kǝndaram kazǝyibero gotǝ wakiljin kate kǝskaben, suroladǝn kǝrǝn kura-a, kuru launube-a, kowo-a, ngawobe-a kuru..." 29597 wikitext text/x-wiki r6bw3c6fys3gtajcl7xfteavst1p832 29598 29597 2026-07-16T09:45:30Z Abba Khaleel 1413 29598 wikitext text/x-wiki abmoju0yicitedfnok1zmhzxfoqyoxq 29599 29598 2026-07-16T09:48:23Z Abba Khaleel 1413 29599 wikitext text/x-wiki ogrwh88oirrlznxze1ldqi81khii8k0 Dinosaur 0 2937 29600 2026-07-16T09:51:35Z Abba Khaleel 1413 Created page with "{{Databox}} '''Dinosaurs''' də sandima karapka dabbawa bu kawudo'a [notə 1] suro clade Dinosauria yen. Sandidə zaman Mesozoicbe ngəwuson mbeji, buro salakkin badiyaram zaman Triassicben fəlangada. Sandidə dabba shila ngawobe cidibe duno'aro walgada ngawo Triassic-Jurassicbe baro waltənzəyen saa 201.3 mya lan kuru dunonzadə zaman Jurassic-a Cretaceous-a sammason gozaa kowada. Fossilye fəlezəna ngudowadə dinosaur feffe'a, sandidə theropods kureyedən fəlangza..." 29600 wikitext text/x-wiki epz82vytolyvk1g7fv2kmgcebjp1ppt 29601 29600 2026-07-16T09:55:05Z Abba Khaleel 1413 29601 wikitext text/x-wiki 3gkpb30j1e71j02xqfmbhzh6ttspcwd