Vicipaedia
lawiki
https://la.wikipedia.org/wiki/Vicipaedia:Pagina_prima
MediaWiki 1.47.0-wmf.24
first-letter
Media
Specialis
Disputatio
Usor
Disputatio Usoris
Vicipaedia
Disputatio Vicipaediae
Fasciculus
Disputatio Fasciculi
MediaWiki
Disputatio MediaWiki
Formula
Disputatio Formulae
Auxilium
Disputatio Auxilii
Categoria
Disputatio Categoriae
Porta
Disputatio Portae
Adumbratio
Disputatio Adumbrationis
TimedText
TimedText talk
Modulus
Disputatio Moduli
Event
Event talk
Marcus Tullius Cicero
0
164
3997495
3997249
2026-10-27T19:37:02Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De villis et domo urbana */
3997495
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}
{{Videdis|Cicero (discretiva)}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Marcus Tullius Cicero}} (natus [[3 Ianuarii]] [[106 a.C.n.]]; mortuus [[7 Decembris]] [[43 a.C.n.|43]]) fuit [[orator]], [[philosophus]], [[poeta]], [[ars rhetorica|rhetor]], [[civilitas|vir rei publicae]] peritissimus, qui idem excellentissimus [[scriptor]], peritus illius clari [[lingua Latina|sermonis]], aestimari solet.
Ipse fuit primus in [[gens Tullia|gente Tullia]] qui Cicero appellatus est, et cognomen traxisse dicitur a [[cicer]]ibus, quod eius [[legumen|leguminis]] ferendi rationem optime calleret. Alii ab habitu [[facies|faciei]] eum ita cognominatum putant, vel quod maculis ciceri similibus aspersus esset, vel quod in extrema nasi parte [[Tuber (fungus)|tuber]]culum figura ciceris habuerit.
== Vita ==
[[Fasciculus:Marci Tullii Ciceronis Opera Omnia.tif|thumb|''Opera omnia'', 1566]]
Cicero [[Arpinum|Arpini]] in [[municipium|municipio]] [[Latium|Latio]] natus est anno [[106 a.C.n.|centesimo sexto ante Christum natum]]. [[Formiae]] autem necatus scelere iussu [[Marcus Antonius|M. Antoni]] patrato est anno [[43 a.C.n.|quadragesimo tertio ante Christum natum]]. Cicero [[puer]] [[Roma]]e informatus ad omne disciplinae genus est, una cum fratre suo. [[Gens Tullia]] antiqua nobilitate equestri nota possidebat haud parvam rem familiarem fortunasque satis amplas, ut quae ingeniosissimo puero liberalem institutionem suppeditare possent. Cicero, qui [[nihil]] in re publica immutari volebat, aegre quidem ferebat se cum [[Gaius Marius|Mario]], qui tunc celebrior esset longeque paratior ad res novandas, comparari.
=== De iuventute ===
Cicero Romae educatus, ubi (sint modo vera quae apud [[Plutarchus|Plutarchum]], modo respuendus, modo locuples auctor, legimus) egregio ingenio praeditus, ceteris condiscipulis suis praestabat,<ref>Plutarchus, Cicero 2.2.</ref> et liberalibus studiis imbutus magistros, sicut [[Quintus Mucius Scaevola Pontifex|Mucium Scaevolam]], habuit partim ibidem, partim doctissimos in [[Graecia]] viros.
Satis constat Ciceroni, id quod ille saepius commemoravit, ab initio eam philosophorum sectam placuisse, cuius praecepta cum ad ingenium tum ad negotia oratoris optime referri posse viderentur. [[Academia|Academicos]] enim recentiores, qui nihil pro certo haberent, recusavit tamquam disiunctos a vita vera usuque rerum, quem [[philosophia]]e ille tam prope vinciendum aestimavit ut mores cuique et sententias, ac praesertim acta moderatio philosophiae regeret. Philosophiam enim Cicero in primis usui destinari censuit, utpote quae mentem animumque erudiat, cogitantem hominem ad mortem beatam praeparet metuque levaret: philosophia, velum detrahens vitae terrestribus rebus artissime constrictae, dolorem vitae imminuens, pura aeternaque adpetens, docere secundum Ciceronem debuit morti obviam ire quasi e corporis vinculis tandem liberaremur, qua laxatione solum referret quo propius iustitiam moderationemque a nobis agnitas vixissemus, quamque constanter vitae tulissemus dolores.
Cicero quidem [[Philo]]nem secutus est, qui non solum [[ars rhetorica|artem oratoriam]] simul atque philosophiam doceret, verum hanc etiam ab illa secerni posse negaret. A [[Sophistae|sophistis]] enim profectus, si sapientia cum eloquentia coniungeretur, eam demum [[humanitas|humanitatem]] esse dixit. Neque etiam fieri potuit, quin Cicero ad doctrinam Philonis ipsam libenter traheretur. Qui affirmavit semper in utramque partem esse disputandum nec, quid verum esset, quaerendum, sed, quod cuique veri simile esse videretur, id esse tenendum. Nec mirum; nam Ciceronis ipsius omnis ars in eo nitebatur, quod audientibus persuaderi posset.
Cicero etiam conatus est versificare, in quibus numerantur conversiones [[Homerus|Homeri]] et ''[[Phaenomena (Aratus)|Phaenomenorum]]'' [[Aratus Solensis|Arati]], ad quas [[Publius Vergilius Maro|Vergilius]] postea in ''[[Georgica|Georgicon]]'' libris praecepta quaedam rettulit colonorum.
Singulari fuit atque eximia eloquentiae facultate, cuius ope imprimis actionibus [[Gaius Verres|Verrinis]], quamquam homo novus erat, per omnes honorum gradus suo anno ad consulatum adscendit.
Antea intrans cursum honorum, Cicero erat miles cum Pompeiano Strabone in Bello Sociali, tum in [[cursus honorum|cursum honorum]] adulescens intrat: fuit [[quaestor]] anno 76 a.C.n., dein proquaestor provinciae [[Sicilia]]e; [[aedilis]] anno 69; [[praetor]] anno 66. Omnes magistratus in suo anno egit.
=== De consulatu ===
[[Fasciculus:Cilicia (Imperium Romanum).png|thumb|Provinciae Romanae: [[Cilicia]] [[flavus|flavo]] colore est, cuius provinciae annis a [[51 a.C.n.|51]] ad [[50 a.C.n.]] fuit Cicero [[proconsul]].]]
In consulatu ([[63 a.C.n.]]), [[Catilina]]e [[Catilinae coniuratio|coniurationem]] detexit, et rem publicam ab exitio servavit, quam ob rem est a populo conclamatus [[Pater Patriae]], sed cum quosdam patricios Catilinae socios, indicta causa, ex senatus consultu in [[carcer]]e necandos curavisset, [[Publius Clodius Pulcher|Publio Clodio]] legem ferente in exsilium pulsus est. Decimo sexto autem mense decreto senatus revocatus est. post Cicero erat consul, Cicero factus est proconsul Ciliciae anno [[51 a.C.n.]]
Cicero, qui mirum in modum sui laudandi cupidus erat, primum consul [[epistula]]m de rebus a se gestis magnam ad [[Pompeii|Pompeium]] misit, quae periit non secus atque cetera eius opera de ea re confecta. Tum spes in [[Archias|Archia]] poeta Graeco posuit, qui morem ab [[Ennius|Ennio]] institutum secutus eoque tempore multa admiratione affectus in viris illustribus populi Romani celebrandis desudabat. Ab eo, qui [[carmen heroicum]] unum ad [[Quintus Lutatius Catulus|Catulum]] de bello cum [[Cimbri]]s gesto, alterum de victoria a [[Lucius Licinius Lucullus|Lucullo]] de [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridate]] reportata scripserat, Cicero impetrare voluit, ut consulatus etiam sui laudes caneret. Ideo pro Archia accusato, quod fraude civitatem sibi Romanam comparavisset, anno [[62 a.C.n.|62]], causam dixit oratione, quae exstat. Anno vero proximo mense Maio, ad [[Titus Pomponius Atticus|Atticum]] amicum scripsit Archiam a [[Lucullus|Lucullo]] ad [[Metelli|Metellos]] studium videri contulisse suum (Att. 1.16.14 sq.), quam ob rem ipse denique laudes suas inchoavit.
=== De senectute et morte ===
Cicero, [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] in [[Gallia]] bellum gerente, multas orationes civiles Romae habuit; multas litteras conscripsit. Nihil paene de sexto decennio novimus, nisi ille orationibus tempora descripsisset. Multos defendit accusavitque, ideoque permulta nomina nobis tradita sunt, quorum semina non habemus.
Cicero in [[bellum civile|bello civili]] [[Gnaeus Pompeius Magnus|Pompeium]] Caesari reconciliare temptavit, quia Gaium Iulium Caesarem [[pontifex maximus|pontificem maximum]] cognovit; Pompeium autem consularem appellavit. Cum religionem Caesaris auctoritatemque Pompei imperatoris fundamenta rei publicae habenda esse postularet, pluris tamen iuris auctoritatem quam religionis aestimavit.
Bello civili stetit a partibus Pompeii; nihilominus, a Caesare victore veniam impetravit. Quo interfecto, [[Triumviratus|triumviris]] Romae velut regnantibus, [[Marcus Antonius|Antonii]] et [[Gaius Iulius Caesar Octavianus Augustus|Octavii]] et [[Marcus Aemilius Lepidus|Lepidi]] Cicero [[Proscriptiones (43 a.C.n.)|proscriptus]] ab Herennio [[Centurio|centurione]] et Popillio [[Tribunus militum|tribuno militum]] occisus est, quem parricidii reum olim defenderat. Annos natus 64, cum a villa sua prope [[Capua]]m ad mare fugiens lectica deferretur, Cicero trucidatus est iussu Antonii, quem orationibus "[[Philippicae (Cicero)|Philippicis]]" suis ille summopere irritaverat. Ad Antonium caput Ciceronis et manus praecisae delatae sunt et in [[rostrum|rostris]] deinde expositae.<ref>[[Plutarchus]], ''Cicero'' 48–49. [[Annaeus Seneca maior|Seneca Maior]], ''Suasoriae'' 6.17; 6.22 (= Livius: [[Ab urbe condita]], fragmenta 59 et 60). [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bell. civ.'' IV,73-82.</ref> [[Fulvia (uxor Antonii)|Fulvia]] vero Antonii uxor linguam crinali acu repetitis ictibus, multisque exsecrationibus, feminea vindicatione transfixit. Qui circumstabant horruisse dicuntur gaudium quo Fulvia mariti honorem, Cicerone oratore tam diu ludibrio publico praebitum, ulta est cum Ciceronis linguam acu transfigeret manusque insultaret quas ille candidas mollesque agitavisset odium in Antonium senatui pleno etiam atque etiam verbis commovens atrocibus.<ref>[http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/47*.html#8.4].</ref> Res tamen facta, quamvis petulanter, finis auctoritatem Romae habuit, cum terminum tam publicum tam publico bello imposuit quod Cicero cum Antonio ferociter gesserat, Flavia Antonium maritum victorem clamante, victumque Ciceronem usque in ipsius ore inimicum punitum.
=== De familia ===
Cicero uxorem duxit [[Terentia (uxor Ciceronis)|Terentiam]] et ex ea genuit [[Marcus Tullius Cicero (Iunior)|Marcum]] filium atque [[Tullia (filia Ciceronis)|Tulliam]] filiam (de cuius morte vehementer doluit). Frater ei fuit tribus annis minor [[Quintus Tullius Cicero|Quintus]] qui sororem eius optimi amici Pomponii Attici uxorem duxerat: matrimonium non concors non erat et orator Arpinas saepe Atticum et fratrem Quintum ad reconciliationem hortabatur<ref>''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.17.1-4 et I.20.11.</ref>. Cognatus quoque erat cum [[Gaius Marius|Mario]] per aviam Gratidiam.
=== De villis et domo urbana ===
Plures villas habuit Cicero: praeter [[Arpinum|Arpinatem]] paternam<ref>''[[Ad Atticum]]'' I.16.18</ref> [[Tusculum|Tusculanam]] maxime amabat et ab amico Attico petebat ut e Graecia ornamenta varia sibi mitteret ad eam ornandam<ref>''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' libro primo.</ref>. Quae villa illustris facta est quia ibi Cicero studebat, legebat, scribebat, philosophabatur (unde ''[[Tusculanae disputationes]]'' dictae). [[Formiae|Formianam]] villam quoque possidebat et [[Pompeii (urbs antiqua)|Pompeianam]] in [[Campania (Italia)|Campania]]ref>''[[Ad Atticum]]'' I.20.1 et II.4.6.</ref> . Anno 62 post consulatum domum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marci Crassi]] in [[Mons Palatinus|Palatino monte]] magno pretio<ref>''[[Epistulae ad familiares|Ad Familiares]]'' V.6.2: 3 500 000 HS.</ref> emit quod rumores malignos suscitavit<ref>[[Aulus Gellius]] XII.12. ''[[Invectiva in Ciceronem]]'' 3. Cf ''[[Epistulae ad Atticum]]'' I.12.1 (pecuniam mutuandam quaerit).</ref>. Magnam summam enim tum a [[Publius Cornelius Sulla|P. Sylla]] mutuatus est, quem apud iudices [[Pro Sulla|defendit]] et adfirmavit non esse e Catilinae coniuratis. Alteram domum [[Antium (Latium)|Antii]] quoque habuit unde anno 59 a.C.n. ineunte Caesare consule ad Atticum scribebat et ubi locupletem bibliothecam habebat<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.6.1.</ref>.
== Opera ==
Plurima composuit, quorum maior pars exstat: multos [[liber|libros]] de eloquentia [[philosophia]]que, elegantissimas [[epistula]]s, multas et peritissimas [[oratio]]nes, necnon fragmenta [[carmen|carminum]]. Opera Ciceronis documenta uberrima illius temporis habenda sunt quo respublica est in imperium conversa, quo motu cursus gentium Italiae Europaeque vehementer inflexus in perpetuum est, atque post [[Europa]]m, vita orbis reliqui totius terrarum. Cicero inter patres [[lingua Latina|linguae Latinae]] vocari potest, ac nisi ille facultates verba [[philosophia Graeca|philosophiae Graecae]] in linguam Latinam [[interpres|vertendi]] adhibuisset, multa verba huius disciplinae ignota vel obscura essent.
{{Cicero tituli}}
== Fortuna ==
[[Fasciculus:William Blake - Marcus Tullius Cicero - Manchester City Gallery - Tempera on canvas c 1800.jpg|thumb|Cicero famam perennem habet: hic, anno [[1800]], est pictus a [[Gulielmus Blake|Gulielmo Blake]].]]
Erant quoque qui Ciceronem suo tempore reprehenderent propter illam verborum copiam, id est supervacuorum verborum flumen, qui ab Seneca quasi deficentia quaedam significationis et studii videbatur. In his recognosces et [[Attica|Atticistarum]] contentionem in Ciceronem, et [[Asia]]norum studium in Ciceronianam concinnitatem, sobriam verborum coniunctorum dispositionem. Ad hoc eius detrectatores maligne ad memoriam revocant versus principem in ''De Consulatu Suo,'' illum infelicem "O fortunatam natam me consule Romam," qui argumentum Ciceronis superbiae ac vaniloquentiae semper ostendebatur. Ciceronem illis famosis verbis se ipsum alterum [[Romulus|Romulum]] esse affirmantem auctor [[invectiva]]e cuiusdam illudit appellans eum "Romule Arpinas".<ref>[[Sallustius|(Pseudo-)Sallustius]], ''In M. Tullium Ciceronem invectiva'' 7.</ref> Sed his duobus milibus annorum qui nos ab illo discernunt, nulla acta est aetas quin Ciceronis facundia culmen linguae Latinae haberetur, quin verbis compositionique et eloquentiae eius maximo ardore studeretur, quin qui Latinas litteras discebant iis magistri proponerent Ciceronis orationes ante alias omnes subito imitandas.
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
[[Fasciculus:Cistophor of Marcus Tullius Cicero.jpg|thumb|upright=0.8|[[Cistophorus]] [[Apamea (Phrygia)|Apameae]] cusus cum nomine Marci Tulli Ciceronis qui proconsul [[Cilicia|Ciliciae]] anno 51/[[50 a.C.n.]] fuit.]]
* {{Fabricius Latina}} pp. 88-149
* Eleanor Winsor Leach, "Gendering Clodius" in ''Classical World'' vol. 94 (2001) pp. 335-359.
* von Albrecht, Michael. ''Cicero's Style: A Synopsis.'' Lugduni Batavorum et Bostoniae: Brill, 2003. ISBN 9004129618.
* [[Ernestus Badian|Badian, E]]: "Cicero and the Commission of 146 B.C.", ''Collection Latomus'' 101 (1969), 54-65.
* {{Cite book |last=Caldwell |first=Taylor |title=A Pillar of Iron |url=https://archive.org/details/pillarofiron0000cald_l2s6 |publisher=Doubleday & Company |location=New York |year=1965 |isbn=0385053037}}.
* Cicero, Marcus Tullius, Cicero’s letters to Atticus, Vol, I, II, IV, VI, [[Cambridge University Press]], Great Britain, 1965.
* Cicero, Marcus Tullius, Latin extracts of Cicero on Himself, translated by Charles Gordon Cooper, University of Queensland Press, Brisbane, 1963.
* Cicero, Marcus Tullius, Selected Political Speeches, Penguin Books Ltd, Great Britain, 1969.
* Cicero, Marcus Tullius, De Officiis (On Duties), conv. [[Walter Miller (philologist)|Walter Miller]]. Harvard University Press, 1913, ISBN 978-0-674-99033-3, ISBN 0-674-99033-1.
* Cicero, Marcus Tullius, Selected Works, Penguin Books Ltd, Great Britain, 1971.
* Cowell, F R: ''Cicero and the Roman Republic'' (Penguin Books, 1948; liber saepissime impressus)
* {{Cite book |last=Everitt |first=Anthony |title=Cicero: the life and times of Rome's greatest politician |url=https://archive.org/details/cicerolifetimeso0000ever |publisher=Random House |location=New York |year=2001 |isbn=0375507469}}
* {{Cite book |title=The Last Generation of the Roman Republic |last=Gruen |first=Erich S. |year=1974 |publisher=University of California Press |location= |isbn= }}
* {{Cite book |title=This was Cicero |url=https://archive.org/details/bwb_O4-BPQ-161 |last=Haskell |first=H. J. |authorlink= |coauthors= |year=1942 |publisher=Alfred A. Knopf}}
* Haury, Auguste. ''L'Ironie et l'humeur chez Cicéron.'' Lugduni Batavorum: Brill, 1955. OCLC 381672.
* Hutchinson, G. O. ''Cicero's Correspondence: A Literary Study.'' Oxonii: Oxford University Press, 1998. ISBN 0-19-815066-0.
* {{Cite journal |doi=10.2307/4350381 |last=March |first=Duane A. |authorlink= |coauthors= |year=1989 |month= |title=Cicero and the 'Gang of Five' |url=https://archive.org/details/sim_classical-world_march-april-1989_82_4/page/225 |journal=Classical World |volume=82 |issue= 4|pages=225–234}}.
* May, James M., ed. ''Brill's Companion to Cicero: Oratory and Rhetoric.'' Lugduni Batavorum et Bostoniae: Brill, 2002. ISBN 9004121471.
* {{Cite book |title=Cicerone. La parola e la politica |last=Narducci |first=Emanuele |authorlink= |coauthors= |year=2009 |publisher=Laterza |location= |isbn=8842076058 }}.
* [[Plutarch]] Penguins Classics English translation by Rex Warner, ''Fall of the Roman Republic, Six Lives by Plutarch: Marius, Sulla, Crassus, Pompey, Caesar, Cicero'' (Penguin Books, 1958; with Introduction and notes by Robin Seager, 1972).
* Rawson, Beryl: ''The Politics of Friendship: Pompey and Cicero'' (Sydney University Press, 1978).
* [[Elizabeth Rawson|Rawson, Elizabeth]]:
** "Cicero the Historian and Cicero the Antiquarian", ''JRS'' 62 (1972), 33-45.
** ''Cicero: A Portrait'' (Allen Lane, Penguin Books Ltd., 1975) ISBN 0-7139-0864-5. Revised edition: Bristol Classical Press, 1983. ISBN 0-86292-051-5. American edition of revised edition: Cornell University Press, 1983. ISBN 0-8014-1628-0 (hardcover); ISBN 0-8014-9256-4 (paperback).
* [[H.H. Scullard|Scullard, H. H.]] From the Gracchi to Nero, University Paperbacks, Great Britain, 1968.
* Smith, R. E. ''Cicero the Statesman.'' Cambridge University Press, 1966.
* Steel, Catherine, ed. ''Cambridge Companion to Cicero.'' Cantabridgiae: Cambridge University Press, 2013. ISBN 978-0521729802.
* Stockton, David: ''Cicero: A Political Biography'' (Oxford University Press, 1971).
* {{Cite document |last=Strachan-Davidson |first=James Leigh |title=Cicero and the Fall of the Roman Republic |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |year=1936}}.
* Stroup, Sarah Culpepper. ''Catullus, Cicero, and a society of patrons: the Generation of the Text.'' Cantabridgiae: Cambridge University Press, 2010. ISBN 9780521513906.
* {{Cite document |last=Taylor |first=H. |title=Cicero: A sketch of his life and works |url=https://archive.org/details/cicerosketchofhi00taylrich |location=Chicago |publisher=A. C. McClurg & Co. |year=1918}}.
* Tatum, W. J. [[1990]]. "Cicero and the Bona Dea Scandal." ''Classical Philology'' 85: 202-208.
* Thorbecke, J. R. [[1818]].l ''[https://web.archive.org/web/20140810102554/http://home.kpn.nl/~dmjanssen1960/cicero_philo_l.html De Principio Philosophiae et Officiorum in Ciceronis Operibus Philosophicis.]''
* Thorbecke, J. R. [[1819]]. ''[https://web.archive.org/web/20140810112832/http://home.kpn.nl/~dmjanssen1960/cicero_rhetor_l.html Ex iis quae in libris Ciceronis de Oratore a Crasso, Antonio, Caesare, aliis, de Eloquentia disputantur, ipsius efficiatur Ciceronis de perfecto oratore sententia.]''.
* Vasaly, Ann. ''Representations: Images of the World in Ciceronian Oratory.'' Berkeley: University of California Press, 1993. ISBN 0520077555.
* {{Cite book |title=Cicero Imperator: Studies in Cicero's Correspondence 51-47 B.C. |url=https://archive.org/details/ciceroimperators0000wist |last=Wistrand |first=M. |authorlink= |coauthors= |year=1979 |publisher= |location=Göteborg}}.
* {{Cite book |last=Yates |first=Frances A. |title=The Art of Memory |publisher=University of Chicago Press |location=Chicago |year=1974 |isbn=0226950018}}.
{{NexInt}}
* [[Asconius]]
* [[Caerellia]]
* [[Fibrenus]]
== Nexus externi ==
{{vicicitatio|Marcus Tullius Cicero|Ciceronem}}
{{vicifons|Marcus Tullius Cicero}}
{{CommuniaCat|Cicero|Ciceronem}}
{{Fontes biographici}}
* [https://web.archive.org/web/20210308010602/http://www.thelatinlibrary.com/cic.html Opera] apud [[The Latin Library]]
* "[https://web.archive.org/web/20051125123207/http://www.utexas.edu/depts/classics/documents/Cic.html Situs Ciceronis domesticus]"
* [https://web.archive.org/web/20071029141407/http://www.slu.edu/colleges/AS/languages/classical/latin/tchmat/pedagogy/latinitas/plut/cic/cicvit1.html Plutarchi ''Vita Ciceronis'' interprete Theodoro Doehner]
* Cicero in Catilinam in YouTube: [http://www.youtube.com/watch?v=vggmssbaGKc]
{{Lifetime|106 a.C.n.|43 a.C.n.|Cicero, Marcus Tullius}}
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Deistae]]
[[Categoria:Epistolographi]]
[[Categoria:Gens Tullia]]
[[Categoria:Iuris consulti Romani antiqui]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Oratores]]
[[Categoria:Philosophi Italiae Romanae]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Praetores]]
[[Categoria:Scriptores de arte rhetorica]]
[[Categoria:Scriptores de divinatione]]
[[Categoria:Scriptores Italiae antiquae]]
[[Categoria:Senatores]]
[[Categoria:Marcus Tullius Cicero|!]]
[[Categoria:Catilinae coniuratio]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (44-30 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
cvv0wk4ec6dtu3smeiqkjlfpto1356c
Gallia
0
257
3997378
3958743
2026-10-27T13:57:13Z
Grufo
64423
{{[[Formula:De hoc|De hoc]]}}
3997378
wikitext
text/x-wiki
{{latinitas|-3}}
{{De hoc|Gallia antiqua|civitatem hodiernam|Francia|Franciam|Gallia (discretiva)|paginam discretivam nominis}}
[[Fasciculus:Map Gallia Tribes Towns.png|thumb|"Gallia est omnis divisa in partes tres" (Caesar).]]
'''Gallia''' {{victio|gallia|ae|f}} est pars [[Europa Occidentalis|Europae Occidentalis]], quae in [[terra]]s [[Galli|Gallorum]], [[Aquitani|Aquitanorum]], et [[Belgae|Belgarum]] [[antiquitas|antiquitus]] dividi solebat.
Sic initium ''[[De Bello Gallico]],'' libri a [[C. Iulius Caesar|Gaio Iulio Caesare]]: "[[Gallia est omnis divisa in partes tres]], quarum unam incolunt Belgae, aliam Aquitani, tertiam qui ipsorum lingua Celtae, nostra Galli appellantur."<ref>''Caesaris Commentariorum de Bello Gallico,'' I, 1 (Bibliotheca Oxoniensis), ISBN 978-0-19-814602-5.</ref>
== Historia ==
Galli, qui [[Germania]]m superiorem incolerunt, circa [[50 a.C.n.]] in Galliam [[migratio|inveniebant]]. [[Incola]]e [[Italia]]e quoque Galli fuerunt; unde nomen huius partis Italiae est [[Gallia Cisalpina]].
Iulius Caesar [[Bellum Gallicum]] anno 50 a.C.n. gessit.
Anno [[453]] Romana potestas in Gallia desivit, cui tunc [[Franconi]] praefuerunt. Ob eosdem Franconos nunc Galliam [[Francia|Franciam]] nominamus. De regno Francorum [[Gregorius Turonensis]] in Historia Francorum narrat. De [[Normanni]]s autem vide [[Vikingus|Vikingos]].
== Geographia ==
Gallia [[Oceanus Atlanticus|Oceano Atlantico]] in occidente, Canale Britannico in septemtrione, montes et [[Rhenus|Rheno]] fluvio et Iura Helvetica et [[Alpes|Alpibus]] in oriente et [[Mare Mediterraneum|Mari Mediterraneo]] et [[Pyrenaei]]s montibus in meridie limitatur.
Fluvii magni sunt: [[Garumna]], [[Rhodanus]], [[Liger]], [[Matrona]], [[Sequana]].
[[Lutetia]] urbs maxima et caput [[Francia]]e est. [[Massilia]] urbs antiqua et portus magnus in Mari Mediterraneo est.
{{Historia Franciae}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
{{Vide-etiam|Celtae#Bibliographia}}
* Ernest Desjardins, Auguste Longnon, ''Géographie historique et administrative de la Gaule romaine''. 4 voll. Lutetiae: Hachette, 1876-1893 [https://archive.org/details/gographiehistor00unkngoog Vol. 1] [https://archive.org/details/gographiehisto02desj vol. 2] [https://archive.org/details/gographiehistor01desjgoog vol. 3] [https://archive.org/details/gographiehistor06desjgoog vol. 4]
* Stephan Fichtl, "[https://www.academia.edu/3676719/S._Fichtl_2013_Rome_en_Gaule_organisation_territoriale_de_la_Gaule_de_l_époque_de_l_indépendance_au_début_de_la_période_romaine Rome en Gaule : organisation territoriale de la Gaule de l’époque de l’indépendance au début de la période romaine]" in Svend Hansen, Michael Meyer, edd., ''Prallele Raumkonzepte'' (2013) pp. 291-302
* Auguste Longnon, ''Géographie de la Gaule au VIe siècle''. 2 voll. Lutetiae: Hachette, 1878 [https://archive.org/details/gographiedelaga01longgoog Textus] [https://archive.org/details/gographiedelaga02longgoog Atlas]
{{NexInt}}
*[[Gretz-Armainvilliers]]
*[[Index civitatum Galliarum]]
*[[Lugdunum]]
*[[Vercingetorix]]
*[[148 Gallia]]
[[Categoria:Gallia|!]]
qzaylv0br09r64oi0ba73nc571iqo6i
Numerus
0
756
3997419
3997334
2026-10-27T16:06:42Z
Pseudo-philodoxia
207639
vicificantur nexus aliqui
3997419
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[matrix (mathematica)|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua. Ratio, qua numeri ordinantur, est [[systema numericum]]. Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata [[systema numericum duodecimale|duodecimale]] et [[systema numericum sexagesimale|sexagesimale]] interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] utuntur [[systema numericum binarium|systemate binario]].
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio 'pars, quantitas' restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' 'dividere, impertire, adtribuere' sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} 'divido; pasco', {{Polytonic|νομός}} 'pascua; domicilium', {{Polytonic|νομάς}} 'qui vitam pastoriciam agit, nomas', {{Polytonic|νόμος}} 'mos; lex' – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' 'capere', [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' 'domus, aedes', olim {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|Hibernice|qid=Q35308}} ''nem'' 'donum'. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/4]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== [[Numerus naturalis|Numeri naturales]] ===
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== [[Numerus integer|Numeri integri]] ===
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== [[Numerus irrationalis|Numeri irrationales]] ===
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== [[Numerus transcendens|Numeri transcendentes]] ===
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]''
=== [[Numerus imaginarius|Numeri imaginarii]] ===
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
[[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem punctos in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|right|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|left|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primum systema numericum cum cifris fuit [[Systema numerale Babylonicum|Babylonicum]], quod radicem [[systema numericum sexagesimale|sexagesimalem]] habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
o046tlqcs61u02xupfuauxbo5oul6vj
3997423
3997419
2026-10-27T16:18:58Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* Numeri transcendentes */ additur nonnulla de transcendentalitate
3997423
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[matrix (mathematica)|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua. Ratio, qua numeri ordinantur, est [[systema numericum]]. Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata [[systema numericum duodecimale|duodecimale]] et [[systema numericum sexagesimale|sexagesimale]] interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] utuntur [[systema numericum binarium|systemate binario]].
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio 'pars, quantitas' restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' 'dividere, impertire, adtribuere' sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} 'divido; pasco', {{Polytonic|νομός}} 'pascua; domicilium', {{Polytonic|νομάς}} 'qui vitam pastoriciam agit, nomas', {{Polytonic|νόμος}} 'mos; lex' – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' 'capere', [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' 'domus, aedes', olim {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|Hibernice|qid=Q35308}} ''nem'' 'donum'. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/4]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== [[Numerus naturalis|Numeri naturales]] ===
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== [[Numerus integer|Numeri integri]] ===
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== [[Numerus irrationalis|Numeri irrationales]] ===
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== [[Numerus transcendens|Numeri transcendentes]] ===
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'' numeri transcendentes sunt. Quod ''e'' transcendens est, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theorema Hermite–Lindemann|probatur|qid=Q1194200}} anno 1873 a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hermite|Carolo Hermite|qid=Q168401}}.
=== [[Numerus imaginarius|Numeri imaginarii]] ===
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
[[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem punctos in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|right|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|left|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primum systema numericum cum cifris fuit [[Systema numerale Babylonicum|Babylonicum]], quod radicem [[systema numericum sexagesimale|sexagesimalem]] habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
87rihlmtvkn1is5jqouzcyetnqs735f
3997424
3997423
2026-10-27T16:20:28Z
Pseudo-philodoxia
207639
mutatur exemplum
3997424
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[Numerus quaternus|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua. Ratio, qua numeri ordinantur, est [[systema numericum]]. Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata [[systema numericum duodecimale|duodecimale]] et [[systema numericum sexagesimale|sexagesimale]] interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] utuntur [[systema numericum binarium|systemate binario]].
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio 'pars, quantitas' restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' 'dividere, impertire, adtribuere' sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} 'divido; pasco', {{Polytonic|νομός}} 'pascua; domicilium', {{Polytonic|νομάς}} 'qui vitam pastoriciam agit, nomas', {{Polytonic|νόμος}} 'mos; lex' – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' 'capere', [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' 'domus, aedes', olim {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|Hibernice|qid=Q35308}} ''nem'' 'donum'. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/4]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== [[Numerus naturalis|Numeri naturales]] ===
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== [[Numerus integer|Numeri integri]] ===
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== [[Numerus irrationalis|Numeri irrationales]] ===
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== [[Numerus transcendens|Numeri transcendentes]] ===
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'' numeri transcendentes sunt. Quod ''e'' transcendens est, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theorema Hermite–Lindemann|probatur|qid=Q1194200}} anno 1873 a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hermite|Carolo Hermite|qid=Q168401}}.
=== [[Numerus imaginarius|Numeri imaginarii]] ===
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
[[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem punctos in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|right|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|left|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primum systema numericum cum cifris fuit [[Systema numerale Babylonicum|Babylonicum]], quod radicem [[systema numericum sexagesimale|sexagesimalem]] habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
ltb4r6dcm3o8mo0hkqolos8dptby2x5
3997425
3997424
2026-10-27T16:23:02Z
Pseudo-philodoxia
207639
nescio quomodo auctor distinxit systema numerale inter et systema numericum
3997425
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[Numerus quaternus|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua. {{Obscurum|Ratio, qua numeri ordinantur, est [[systema numericum]].}} Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata [[systema numericum duodecimale|duodecimale]] et [[systema numericum sexagesimale|sexagesimale]] interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] utuntur [[systema numericum binarium|systemate binario]].
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio 'pars, quantitas' restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' 'dividere, impertire, adtribuere' sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} 'divido; pasco', {{Polytonic|νομός}} 'pascua; domicilium', {{Polytonic|νομάς}} 'qui vitam pastoriciam agit, nomas', {{Polytonic|νόμος}} 'mos; lex' – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' 'capere', [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' 'domus, aedes', olim {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|Hibernice|qid=Q35308}} ''nem'' 'donum'. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/4]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== [[Numerus naturalis|Numeri naturales]] ===
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== [[Numerus integer|Numeri integri]] ===
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== [[Numerus irrationalis|Numeri irrationales]] ===
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== [[Numerus transcendens|Numeri transcendentes]] ===
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'' numeri transcendentes sunt. Quod ''e'' transcendens est, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theorema Hermite–Lindemann|probatur|qid=Q1194200}} anno 1873 a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hermite|Carolo Hermite|qid=Q168401}}.
=== [[Numerus imaginarius|Numeri imaginarii]] ===
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
[[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem punctos in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|right|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|left|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primum systema numericum cum cifris fuit [[Systema numerale Babylonicum|Babylonicum]], quod radicem [[systema numericum sexagesimale|sexagesimalem]] habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
lirymjq0wttw2ukqzfag0v0zuvfi60w
3997427
3997425
2026-10-27T16:25:51Z
Pseudo-philodoxia
207639
ignosce, falsus sum in formula pro dubietate
3997427
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[Numerus quaternus|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua. {{Dubium|Ratio, qua numeri ordinantur, est [[systema numericum]].}} Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata [[systema numericum duodecimale|duodecimale]] et [[systema numericum sexagesimale|sexagesimale]] interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] utuntur [[systema numericum binarium|systemate binario]].
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio 'pars, quantitas' restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' 'dividere, impertire, adtribuere' sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} 'divido; pasco', {{Polytonic|νομός}} 'pascua; domicilium', {{Polytonic|νομάς}} 'qui vitam pastoriciam agit, nomas', {{Polytonic|νόμος}} 'mos; lex' – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' 'capere', [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' 'domus, aedes', olim {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|Hibernice|qid=Q35308}} ''nem'' 'donum'. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/4]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== [[Numerus naturalis|Numeri naturales]] ===
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== [[Numerus integer|Numeri integri]] ===
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== [[Numerus irrationalis|Numeri irrationales]] ===
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== [[Numerus transcendens|Numeri transcendentes]] ===
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'' numeri transcendentes sunt. Quod ''e'' transcendens est, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theorema Hermite–Lindemann|probatur|qid=Q1194200}} anno 1873 a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hermite|Carolo Hermite|qid=Q168401}}.
=== [[Numerus imaginarius|Numeri imaginarii]] ===
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
[[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem punctos in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|right|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|left|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primum systema numericum cum cifris fuit [[Systema numerale Babylonicum|Babylonicum]], quod radicem [[systema numericum sexagesimale|sexagesimalem]] habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
rji0rjsu8jghy9wo1n82n6g04mlizvu
3997558
3997427
2026-10-28T01:49:31Z
Pseudo-philodoxia
207639
enchiridion traductentium dixit hoc scribere pro antiquis linguis
3997558
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[Numerus quaternus|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua. {{Dubium|Ratio, qua numeri ordinantur, est [[systema numericum]].}} Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata [[systema numericum duodecimale|duodecimale]] et [[systema numericum sexagesimale|sexagesimale]] interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] utuntur [[systema numericum binarium|systemate binario]].
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio 'pars, quantitas' restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' 'dividere, impertire, adtribuere' sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} 'divido; pasco', {{Polytonic|νομός}} 'pascua; domicilium', {{Polytonic|νομάς}} 'qui vitam pastoriciam agit, nomas', {{Polytonic|νόμος}} 'mos; lex' – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' 'capere', [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' 'domus, aedes', {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|linguā Hibernicā antiquā|qid=Q35308}} ''nem'' 'donum'. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/4]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== [[Numerus naturalis|Numeri naturales]] ===
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== [[Numerus integer|Numeri integri]] ===
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== [[Numerus irrationalis|Numeri irrationales]] ===
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== [[Numerus transcendens|Numeri transcendentes]] ===
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'' numeri transcendentes sunt. Quod ''e'' transcendens est, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theorema Hermite–Lindemann|probatur|qid=Q1194200}} anno 1873 a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hermite|Carolo Hermite|qid=Q168401}}.
=== [[Numerus imaginarius|Numeri imaginarii]] ===
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
[[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem punctos in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|right|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|left|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primum systema numericum cum cifris fuit [[Systema numerale Babylonicum|Babylonicum]], quod radicem [[systema numericum sexagesimale|sexagesimalem]] habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
izl5cl9x3f3220wyd67qwpr5e7i8zjc
3997566
3997558
2026-10-28T02:37:25Z
Grufo
64423
Typographia et cetera
3997566
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[Numerus quaternus|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua.
Ratio qua numeri ordinantur est [[systema numerale]]. Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema numericum duodecimale|duodecimale|en|qid=Q212177}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema numericum sexagesimale|sexagesimale|en|qid=Q114799}} interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] [[systema numericum binarium|systemate binario]] utuntur.
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio ‘pars, quantitas’ restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|en|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' ‘dividere, impertire, adtribuere’ sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} ‘divido; pasco’, {{Polytonic|νομός}} ‘pascua; domicilium’, {{Polytonic|νομάς}} ‘qui vitam pastoriciam agit, nomas’, {{Polytonic|νόμος}} ‘mos; lex’ – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' ‘capere’, [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' ‘domus, aedes’, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|linguā Hibernicā antiquā|en|qid=Q35308}} ''nem'' ‘donum’. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/3]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== Numeri naturales ===
{{Pagina principalis|Numerus naturalis}}
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== Numeri integri ===
{{Pagina principalis|Numerus integer}}
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== Numeri irrationales ===
{{Pagina principalis|Numerus irrationalis}}
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== Numeri transcendentes ===
{{Pagina principalis|Numerus transcendens}}
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'' numeri transcendentes sunt. Quod ''e'' transcendens est, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theorema Hermitianum–Lindemannianum|probatur|en|qid=Q1572474}} anno [[1873]] a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hermite|Carolo Hermite|en|qid=Q168401}}.
=== Numeri imaginarii ===
{{Pagina principalis|Numerus imaginarius}}
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
[[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem puncta in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
Primum systema numericum cum cifris fuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Systema numerale Babylonium|Babylonium|en|qid=Q506274}}, quod radicem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema numericum sexagesimale|sexagesimalem|en|qid=Q114799}} habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
bd8h2oga1qwfjm171ho0kzvga2xorq1
3997571
3997566
2026-10-28T02:59:38Z
Grufo
64423
/* Numeri imaginarii */
3997571
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Numeri (discretiva)}}
[[Fasciculus:Maya.svg|thumb|200px|Numeri Mayorum Indorum [[America Meridionalis|Americae meridionalis.]]]]
{{res|Numerus}} est notio [[mathematica]] quae finitam multitudinem ex unitatibus constitutam describit. Numeris homines multa ordinant sicut [[tempus]], [[pecunia|divitias]], et [[longitudo|longitudinem]], res quoque minoris momenti, sicut locos in ordine sive [[numerus telephonicus|cursus telephonicos]].
Tesseris et inscriptionibus in ossibus lapidibusque inventis, usus numerorum primus fertur fuisse annorum fere {{num|35000}} [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]], inde per saecula artes colebamus quibus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatio mathematica|operationes|en|qid=Q3884033}} cum numeris facilius callidiusque faceremus. Earum sunt simplices [[additio]], [[subtractio]], [[multiplicatio]], et [[divisio (mathematica)|divisio]], e quibus artes elegantiores quales [[calculus infinitesimalis]] et [[trigonometria]] lente creverunt. Usus harum artium plane monstrat numeros omnes non aequales esse, atque necessario exstare numeroros magis minusve difficiles intellectu. In [[mathematica]] ergo numeris esse possunt etiam magnitudines [[numerus integer|negativae]], [[infinitas|infinitae]], [[numerus realis|irrationales]], et [[numerus complexus|diversa]] [[Numerus quaternus|alia]].
Notae quibus in [[systema numerale|systemate numerali]] numeros scribimus {{subres|[[nota numeri|notae numeri]]}}, vulgo {{subres|[[cifra]]e}}, appellantur. Licet systema numerale unum facile a variis culturis linguisque usurpetur, [[nomina numeralia]] sunt autem linguae praecipua.
Ratio qua numeri ordinantur est [[systema numerale]]. Latissime adhibetur [[systema numericum decimale|systema decimale]], systemata {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema numericum duodecimale|duodecimale|en|qid=Q212177}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema numericum sexagesimale|sexagesimale|en|qid=Q114799}} interdum inveniuntur. [[Computatrum|Computatra]] [[systema numericum binarium|systemate binario]] utuntur.
== Etymologia ==
De [[etymologia]] ambigitur, sed nihil obstat, quin ''numerus'' ante [[rhotacismus|rhotacismum]] *''nomesos'' fuerit, cui a Benveniste significatio ‘pars, quantitas’ restituta est.<ref>Emile Benveniste, ''Bulletin de la Société linguistique de Paris'' 32, 1931, 83; Alois Walde & J.B.Hofmann, ''Lateinisches etymologisches Wörterbuch'' II (1938) s.v. ''numerus''.</ref> Si hoc adprobemus, faciliter videamus hoc nomen, stirpe *''nom-es-'' nixum, positum esse in radice *''nom-'', quae ex relatione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|metaphonia|metaphonica|en|qid=Q1631468}} ad radicem *''nem-'' ‘dividere, impertire, adtribuere’ sit. Hac relatione interposita, constet permulta vocabula Graeca huc pertinere, sicut {{Polytonic|νέμω}} ‘divido; pasco’, {{Polytonic|νομός}} ‘pascua; domicilium’, {{Polytonic|νομάς}} ‘qui vitam pastoriciam agit, nomas’, {{Polytonic|νόμος}} ‘mos; lex’ – nec non aliquot vocabula aliarum linguarum, sicut [[Gothice]] ''niman'' ‘capere’, [[Lingua Lithuanica|Lithuanice]] ''namas'' ‘domus, aedes’, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lingua Hibernica antiqua|linguā Hibernicā antiquā|en|qid=Q35308}} ''nem'' ‘donum’. Sunt etiam qui de ''numero'' huc referendo dubitent.<ref>[[Alfredus Ernout|Alfred Ernout]] & [[Antonius Meillet|Antoine Meillet]], ''Dictionnaire étymologique de la langue latine'', s.v. ''numerus'' (Paris: Klincksieck, 1959<sup>4</sup>); [[Petrus Chantraine|Pierre Chantraine]]: ''Dictionnaire étymologique de la langue grecque'', s.v. {{Polytonic|νέμω}}. (Paris: Klincksieck, 1980).</ref>
== Categoriae numerorum ==
{{numeri}}
Etiamsi late intelligitur numerum posse quamlibet magnitudinem esse, proprietates omnium numerorum non sunt inter se aequales. Ergo est prima dissimilitudo inter numeros exempli gratia [[numerus naturalis|{0, 1, 2, 3 . . .}]], [[numerus integer|{. . . -3, -2, -1, 0}]], [[numerus rationalis|2/3]], ''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'', [[numerus irrationalis|<math>\sqrt{2}</math>]], vel [[numerus imaginarius|<math>\sqrt{-1}</math>]].
=== Numeri naturales ===
{{Pagina principalis|Numerus naturalis}}
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
::sive
:<math> \mathbb{N} = \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio (mathematica)|divisione]] in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis.
Potentia numeri naturalis iterum est naturalis, sed demonstrare possibile neque difficile est radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem.
=== Numeri integri ===
{{Pagina principalis|Numerus integer}}
Cum subtrahitur [[numerus naturalis]] de alio naturali, exsultat interdum non naturalis sed numerus qui est minor quam nullus. Numeri naturales et hi nullo minores appellantur universi '''numeri integri'''. Numeri integri generaliter littera <math>\mathbb{Z}</math> designantur. Ergo
:<math>\mathbb{Z}= \{\ldots\,-3,-2,-1,0,1,2,3,\ldots\}</math>
=== Numeri irrationales ===
{{Pagina principalis|Numerus irrationalis}}
'''Numerus irrationalis''' per definitionem est numerus qui scribi ut fractio numerorum duorum [[numerus integer|integrum]] non potest, i.e., numerus <math>N</math> est irrationalis si numeri duos alii a numero zero dissimiles <math>a</math> et <math>b</math> tales ut
:<math>N=\frac{a}{b}</math>
non sunt.
Exempli gratia numerum <math>\sqrt{2}</math> esse irrationalem facile demonstratur, quemadmodum infra aspicitur.
Hoc est demonstrationis exemplum secundum praeceptum ''reductionis ad absurdum''.
Pro certo ponamus
:<math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math>,
ubi <math>a,b</math> factores primos aequales '''non''' habent. In sequentibus disquisitionibus demonstrabitur hanc coniecturam esse absurdam.
Si hoc est verum tunc <math> a^2 = 2b^2</math>, ergo <math>a^2</math> est [[numerus par]] ideoque <math>a</math> quoque est numerus par (si <math>a</math> numerus impar esset tunc quoque <math>a^2</math> numerus impar esset). Cum numerus <math>a</math> sit par notum est numerum ''k'' esse talem ut <math>a=2k</math>, unde a prima aequatione sequitur <math>2b^2=(2k)^2=4k^2</math>, ergo <math>b^2=2k^2</math>. Simili modo comprobatur numerum <math>b</math> esse parem propterea etiam factorem 2 habet, quod absurdum est quia in principio selegimus numeros <math>a,b</math> qui factores aequales non habeant. Ergo coniectura <math>\sqrt{2}=\frac{a}{b}</math> erat falsa ideoque <math>\sqrt{2}</math> est numerus irrationalis [[QED]].
=== Numeri transcendentes ===
{{Pagina principalis|Numerus transcendens}}
'''Numerus transcendens''' est numerus, qui non est [[Numerus algebraicus|algebraicus]]. Id est: Sit <math> x \in \mathbb{R} </math> numerus transcendens. Tunc nullus est <math> n \in \mathbb{N} \setminus \lbrace 0 \rbrace </math> et nulli sunt <math> a_i \in \mathbb{Q} \ (0\le i \le n-1) </math>, ut <math> \sum_{i=0}^{n-1} {a_i \cdot x^i} + x^n = 0 </math> sit.
''[[numerus pi|π]]'' ac ''[[numerus Euleri|e]]'' numeri transcendentes sunt. Quod ''e'' transcendens est, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Theorema Hermitianum–Lindemannianum|probatur|en|qid=Q1572474}} anno [[1873]] a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Carolus Hermite|Carolo Hermite|en|qid=Q168401}}.
=== Numeri imaginarii ===
{{Pagina principalis|Numerus imaginarius}}
Quantitas imaginaria, vel numerus imaginarius, est numerus complexus cuius potestas quadrata est numerus negativus.
: [[numerus imaginarius|<math>i = \sqrt{-1}</math>]]
== Systemata numerica ==
[[Fasciculus:Tetractys.svg|thumb|150px|''Tetraktys'' [[Pythagoras|Pythagorae]] decem puncta in [[triangulum|triangulo]] ponit.]]
{{Systemata numeralia}}
{{clear}}
== Historia numerorum ==
[[Fasciculus:Tally marks 2.svg|thumb|upright=1.5|Notae numerales in [[America Australis|America Australi]] adhibitae.]]
[[Fasciculus:Ybc7289-bw.jpg|thumb|upright=1.5|Tessera [[Babylonia|Babylonica]] inter annos 1800-1600 [[Aera vulgaris|ante aer. vulg.]] cum approximatione radicis quadratae <math>\sqrt{2}</math> per [[theorema Pythagorae]]: 1 + 24/60 + 51/602 + 10/603 = 1.41421296...]]
Primus usus numerorum locum incertum in historia habet. Ut super dictum, prima indicia usus numeralium in ossibus et tesseris abhinc annorum {{num|35000}} fere [[inscriptio|inscriptis]] inveniuntur. Haec numeralia fuerunt sicut notae ad dexteram pictae; id est non habere [[cifra]]s. Numeros ab 1 ad 10 notare possunt, sed opus est novarum notarum ut numeri maiores scribantur. Cum cifris numeri quamvis magni una nota scribi possunt.
Primum systema numericum cum cifris fuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Systema numerale Babylonium|Babylonium|en|qid=Q506274}}, quod radicem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|systema numericum sexagesimale|sexagesimalem|en|qid=Q114799}} habuit.
{{clear}}
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Bogomolny, A. "What's a number?". Interactive Mathematics Miscellany and Puzzles. http://www.cut-the-knot.org/do_you_know/numbers.shtml.
* Danzig, Tobias. [[1930]]. ''Number, the language of science; a critical survey written for the cultured non-mathematician.'' Novi Eboraci: The Macmillan company.
* Friedman, Erich. ''[https://web.archive.org/web/20180223062027/http://www2.stetson.edu/~efriedma/numbers.html What's special about this number?]''
* Galovich, Steven. [[1989]]. ''Introduction to Mathematical Structures.'' Harcourt Brace Javanovich. ISBN 0-15-543468-3.
* [[Paul Halmos|Halmos, Paul]]. [[1974]]. ''Naive Set Theory.'' Springer. ISBN 0-387-90092-6.
* Kline, Morris. [[1972]]. ''Mathematical Thought from Ancient to Modern Times.'' Oxoniae: Oxford University Press.
* Russell, Bertrand. [[1919]]. ''Introduction to Mathematical Philosophy.'' Routledge. ISBN 0-415-09604-9.
* Sanchez, George I. [[1961]]. ''Arithmetic in Maya.'' Austin, Texas.
* Selin, Helaine. [[2000]]. ''Mathematics across cultures: the history of non-Western mathematics.'' Kluwer Academic Publishers. ISBN 0-7923-6481-3.
* Smith, David Eugene. [[1958]]. ''History of Modern Mathematics.'' Dover Publications. ISBN 0-486-20429-4.
* Staszkow, Ronald, et Robert Bradshaw. [[2004]]. ''The Mathematical Palette.'' Ed. 3a. Brooks Cole. ISBN 0-534-40365-4.
* Suppes, Patrick. [[1972]]. ''Axiomatic Set Theory.'' Courier Dover Publications. ISBN 0-486-61630-4. http://mathworld.wolfram.com/Integer.html.
* Weisstein, Eric W. "Integer". MathWorld—A Wolfram Web Resource.
* [[Alfredus North Whitehead|Whitehead, Alfred North]], et [[Bertrand Russell|Russell, Bertrand]].[[1910]]. ''[[Principia Mathematica]].'' Cantabrigiae: Cambridge University Press.
== Nexus externi ==
* http://www.diaware.de/html/roemzahl.html (theodisce)
* https://web.archive.org/web/20070928225847/http://www.jessiegietl.com/Latinnum.html (anglice)
* https://web.archive.org/web/20040627071924/http://www.osirusonline.com/numerals.html (anglice)
{{NexInt}}
*[[Merositas]]
* [[Nomina permagnorum numerorum]]
* [[Numeri Romani]]
* [[Numerus grammaticus]]
* [[Ordines numerorum]]
* [[Scalae longae et breves]]
[[Categoria:Lingua Latina]]
[[Categoria:Notiones mathematicae]]
[[Categoria:Numeri]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Mathematica}}
k2d0mel213cwi08xgy2qpyvzqm4ck2c
Antium (Latium)
0
2120
3997535
3982852
2026-10-27T20:39:59Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Historia */
3997535
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|Antium (discretiva)}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Anzio.JPG|thumb|Portus Antii]]
'''Antium'''<ref name="Castiglioni">{{Castiglioni}}}</ref><ref name="CathHier">{{CathHierDiocese|3a34|Dioecesis Antiatensis}}}</ref><ref>{{Graesse}}</ref> ({{pns|ii|n|Antium}}; [[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Anzio|Anzio]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e ac [[Commune Italiae|municipium]] [[Italia]]e, circiter 54 515 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Latium|Latio]] et in [[Urbs metropolitana Romae Capitis|Urbe metropolitana Romae Capitis]] situm. Incolae ''Antiates''<ref name="Castiglioni" /> (''Antias'') vel ''Antienses'' et ''Antiatenses''<ref name="CathHier" /> appellantur.
== Insignia ==
<gallery>
Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]''
Fasciculus:Merito civile gold medal BAR.svg|''[[Municipium nomismate aureo ob meritum civilem decoratum]]''
</gallery>
=== Sententia ===
Sententia municipalis est: "O DIVA GRATUM QUAE REGIS ANTIUM".
== Historia ==
Antium caput Volscorum fuit, antequam a Romanis anno [[468 a.C.n.]] captum est. Fabulae Graecae Xenagorae ferunt Anteiam, filium [[Circe]]s [[Ulixes|Ulixisque]] eam condidisse, at fabulae Romanae apud [[Titus Livius|Livium]] inventae tradunt Ascanium, filium [[Aeneas|Aeneae]] [[Lavinia]]eque eius auctorem fuisse. Quaedam fabulae narrant rationes inter Romam Antiumque fide dignae non apparuisse. Quidam tamen putant Livium non omnia falsa dicere cum de bellis inter Antium et Romanos gestis narrat. Antium nuncupatum est ''socius Romanus'' cum [[Ardea]], Laurento, Circeiis in Carthaginis foedere{{dubsig}} anno [[348 a.C.n.]]
[[Coriolanus]] miles Romanus in exilium Antium missus est anno [[491 a.C.n.]], copias Volscorum contra Romam duxit; quare [[Gulielmus Shakespeare|Shakespeare]] plures scaenas tragoediae ''[[Coriolanus (Fabula Gulielmi Shakespeare)|Coriolanus]]'' appellatae in oppido Antii posuit.
Ultima seditione aegre pacata civitas rasa et [[colonia (Romana)|colonia]] facta est anno [[338 a.C.n.]] Sex [[rostra]] navium Antii captarum ex eo tempore forum Romanum ornabant. In altero bello civili, Antium in partibus [[Lucius Cornelius Sulla|Lucii Cornelii Sullae]] erat ut [[Caius Marius|Gaii Marii]] copiis vastaretur, anno [[87 a.C.n.]]. Cicero domum et bibliothecam Antii possidebat<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.6 et8.</ref>
== Cives praeclari ==
=== Nati ===
* [[37]] - [[Nero Claudius Caesar Augustus Germanicus]]
* [[1843]] - [[Hamilcar Cipriani]], patriae amans, [[res novae|rerum novarum]] cupidus et [[Anarchia|anarchicus]]
== Ecclesia Catholica Romana ==
Antium fuit [[sedes episcopalis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] et hodie [[Sedes Titularis Ecclesiae Catholicae Romanae|Sedes Titularis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]]. Nomen sedis episcopalis [[Dioecesis Antiatensis]] est. Hodie in [[Sedes Suburbicaria Albanensis|Sede Suburbicaria Albanensi]]
== Fractiones, vici et loci in municipio ==
=== Fractiones ===
* [[Lavinium]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: [[:it:Lavinio|Lavinio]]),
''Anzio Colonia, Cincinnato, Falasche, Lavinio Stazione, Lavinio Mare, Lido dei Gigli, Lido dei Pini, Lido delle Sirene, Pocacqua, Marechiaro, Miglioramento, Villa Claudia''.
== Municipia finitima ==
* [[Aprilia]] ([[Provincia Latinensis|LT]]),
* [[Ardea (Italia)|Ardea]],
* [[Neptunium (Italia)|Neptunium]].
== Coniunctio communium ==
Antium cum [[Petrimons|Petrimonte]] urbe in [[Saxonia Inferior]]e ([[Germania]]) coniuncta est.
{{NexInt}}
* [[Latium]] (''regio''),
* [[Urbs metropolitana Romae Capitis|Urbem metropolitanam Romae Capitis]],
* [[Provincia Romana|Provinciam Romanam]] (''provincia abrogata''),
* [[Roma]]m (''urbs''),
* [[Municipium Italiae]].
== Nexus externi ==
* [http://www.comune.anzio.roma.it/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}}
{{CommuniaCat|Anzio|Antium}}
== Pinacotheca ==
<gallery>
Imago:Map of comune of Anzio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Urbe metropolitana Romae Capitis.
Imago:Anzio (8299681631).jpg|Despectus in portum.
</gallery>
== Notae ==
<references />
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Antium|!]]
cnu3lgvglv5nvexkyq01md7uxriphh6
3997540
3997535
2026-10-27T20:48:54Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Historia */
3997540
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|Antium (discretiva)}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Anzio.JPG|thumb|Portus Antii]]
'''Antium'''<ref name="Castiglioni">{{Castiglioni}}}</ref><ref name="CathHier">{{CathHierDiocese|3a34|Dioecesis Antiatensis}}}</ref><ref>{{Graesse}}</ref> ({{pns|ii|n|Antium}}; [[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Anzio|Anzio]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e ac [[Commune Italiae|municipium]] [[Italia]]e, circiter 54 515 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Latium|Latio]] et in [[Urbs metropolitana Romae Capitis|Urbe metropolitana Romae Capitis]] situm. Incolae ''Antiates''<ref name="Castiglioni" /> (''Antias'') vel ''Antienses'' et ''Antiatenses''<ref name="CathHier" /> appellantur.
== Insignia ==
<gallery>
Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]''
Fasciculus:Merito civile gold medal BAR.svg|''[[Municipium nomismate aureo ob meritum civilem decoratum]]''
</gallery>
=== Sententia ===
Sententia municipalis est: "O DIVA GRATUM QUAE REGIS ANTIUM".
== Historia ==
Antium caput Volscorum fuit, antequam a Romanis anno [[468 a.C.n.]] captum est. Fabulae Graecae Xenagorae ferunt Anteiam, filium [[Circe]]s [[Ulixes|Ulixisque]] eam condidisse, at fabulae Romanae apud [[Titus Livius|Livium]] inventae tradunt Ascanium, filium [[Aeneas|Aeneae]] [[Lavinia]]eque eius auctorem fuisse. Quaedam fabulae narrant rationes inter Romam Antiumque fide dignae non apparuisse. Quidam tamen putant Livium non omnia falsa dicere cum de bellis inter Antium et Romanos gestis narrat. Antium nuncupatum est ''socius Romanus'' cum [[Ardea]], Laurento, Circeiis in Carthaginis foedere{{dubsig}} anno [[348 a.C.n.]]
[[Coriolanus]] miles Romanus in exilium Antium missus est anno [[491 a.C.n.]], copias Volscorum contra Romam duxit; quare [[Gulielmus Shakespeare|Shakespeare]] plures scaenas tragoediae ''[[Coriolanus (Fabula Gulielmi Shakespeare)|Coriolanus]]'' appellatae in oppido Antii posuit.
Ultima seditione aegre pacata civitas rasa et [[colonia (Romana)|colonia]] facta est anno [[338 a.C.n.]] Sex [[rostra]] navium Antii captarum ex eo tempore forum Romanum ornabant. In altero bello civili, Antium in partibus [[Lucius Cornelius Sulla|Lucii Cornelii Sullae]] erat ut [[Caius Marius|Gaii Marii]] copiis vastaretur, anno [[87 a.C.n.]]. Cicero domum et bibliothecam Antii possidebat<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.6 et 8.</ref>
== Cives praeclari ==
=== Nati ===
* [[37]] - [[Nero Claudius Caesar Augustus Germanicus]]
* [[1843]] - [[Hamilcar Cipriani]], patriae amans, [[res novae|rerum novarum]] cupidus et [[Anarchia|anarchicus]]
== Ecclesia Catholica Romana ==
Antium fuit [[sedes episcopalis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] et hodie [[Sedes Titularis Ecclesiae Catholicae Romanae|Sedes Titularis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]]. Nomen sedis episcopalis [[Dioecesis Antiatensis]] est. Hodie in [[Sedes Suburbicaria Albanensis|Sede Suburbicaria Albanensi]]
== Fractiones, vici et loci in municipio ==
=== Fractiones ===
* [[Lavinium]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: [[:it:Lavinio|Lavinio]]),
''Anzio Colonia, Cincinnato, Falasche, Lavinio Stazione, Lavinio Mare, Lido dei Gigli, Lido dei Pini, Lido delle Sirene, Pocacqua, Marechiaro, Miglioramento, Villa Claudia''.
== Municipia finitima ==
* [[Aprilia]] ([[Provincia Latinensis|LT]]),
* [[Ardea (Italia)|Ardea]],
* [[Neptunium (Italia)|Neptunium]].
== Coniunctio communium ==
Antium cum [[Petrimons|Petrimonte]] urbe in [[Saxonia Inferior]]e ([[Germania]]) coniuncta est.
{{NexInt}}
* [[Latium]] (''regio''),
* [[Urbs metropolitana Romae Capitis|Urbem metropolitanam Romae Capitis]],
* [[Provincia Romana|Provinciam Romanam]] (''provincia abrogata''),
* [[Roma]]m (''urbs''),
* [[Municipium Italiae]].
== Nexus externi ==
* [http://www.comune.anzio.roma.it/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}}
{{CommuniaCat|Anzio|Antium}}
== Pinacotheca ==
<gallery>
Imago:Map of comune of Anzio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Urbe metropolitana Romae Capitis.
Imago:Anzio (8299681631).jpg|Despectus in portum.
</gallery>
== Notae ==
<references />
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Antium|!]]
g4j9uyz671i6o9ufr01qhaadeyijfhe
2026
0
3793
3997560
3997041
2026-10-28T02:22:03Z
Bartholomite
116968
/* Mense Octobri */
3997560
wikitext
text/x-wiki
{{Eventus currens}}
{{Decennium|203|MMXXVI}}
== Eventa ==
=== Mense Ianuario ===
* 1 Ianuarii: [[Bulgaria]] [[euro]]nem [[moneta]]m induxit.
* 3 Ianuarii: [[Nicolaus Maduro]] [[Venetiola]]e praeses a [[miles|militibus]] [[CFA|Civitatum Foederatarum]] raptus est; [[Caracae]] multis ictibus affliguntur.
* 6 Ianuarii: [[Leo XIV|Leo papa XIV]] [[Iubilaeum anni 2025]] claudit.
* 7 Ianuarii: Necatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Renatae Good||en|qid=Q137723290}} inter Operationem "Metro Surge" ad protestationes [[Minneapolis]] excitat.
* 15 Ianuarii: [[Vicipaedia]], anno 2001 a [[Iacobus Wales|Iacobo Wales]] et [[Laurentius Sanger|Laurentio Sanger]] condita, annum vicesimum quintum celebrat.
* 22 Ianuarii: [[Civitates Foederatae Americae]] ab [[Ordo mundi sanitarius|Ordine Mundi Sanitarii]] se recedunt.
* 28 Ianuarii: [[Sarah Mullally]] prima femina fit quae [[Ecclesia Anglicana|Ecclesiae Anglicanae]] praeest.
* 30 Ianuarii: Tria miliones paginarum ad acta [[Galfridus Epstein|Epstein]] pertinentium publicantur, multae personae publicae clarissimae toto orbe terrarum commemorantur.
=== Mense Februario ===
* 2–6 Februarii: [[Curdistania Syriaca|Curdistaniam Syriacam]] [[Ahmedus Husainus al-Shara|rectio Damasci nova]] sibi adiungit.
* 6 Februarii: [[Olympia hiemalia 2026|Olympia hiemalia]] in [[Italia]] simul [[Mediolanum|Mediolani]], [[Cortina Ampecanorum|Cortinae Ampecanorum]], [[Pralatium|Pralatii]], [[Livignum|Livigni]] et [[Resinae|Ante Silvam]] patefiunt.
* 21 Februarii: Bellum inter [[Afghania]] et [[Pakistania]] erumpit.
* 28 Februarii: Civitas [[Israël]] et [[Civitates Foederatae]] impetum in [[Irania]]m faciunt, impetum praeemptivum appellantes.
=== Mense Martio ===
* 1 Martii: Irania [[Fretum Ormusense]] commeatui maritimo claudit.
* 8 Martii: [[Mojtaba Khamenei|Mojtaba Husainus Khamenei]], [[Ali Khamenei|Alii]] necati filius, magnus dux [[Irania]]e eligitur.
* 31 Martii: In [[Mongolia]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Uchral Nyam-Osor||en|qid=Q110962738}}, post abdicationem Gombojavyn Zandanshatar, primus minister iurat.
=== Mense Aprili ===
* 6 Aprilis: [[Programma Artemis|Artemis II]] cum quattuor astronautis Lunam circumvolat et 11 Aprilis feliciter in Tellurem revertitur.
* 9 Aprilis: [[Civitates Foederatae Americae|Civitates Foederatae]] et [[Irania]] indutiis pactionem faciunt, colloquiisque ut discrimen inter se componant.
* 26 Aprilis: [[Sebastianus Sawe]] Londinii primus homo [[Cursus Marathonius|cursum Marathonium]] minore tempore quam duabus horis perficit.
=== Mense Maio ===
* 3 Maii: Epidemia [[hantaviridae|hantavirus]] [[Andes|Andini]] ad [[quadragena]]m [[navis]] vectoriae ''Hondius'' ducit, tres mortui.
* 16 Maii: Epidemia [[ebolavirus]] Bundibugyoensis in [[Res publica democratica Congensis|Re publica democratica Congolensi]] declaratur. Contra hunc typum neque cura neque vaccinatio nota est.
* 23 Maii: Protestationes in [[Albania]], quae "Revolutio Phoenicopterorum" appellantur.
* 25 Maii: ''[[Magnifica humanitas]]'', epistola encyclica [[Leo XIV|Leonis XIV]] prima, editur.
=== Mense Iunio ===
* 12 Iunii: [[Elon Musk]] primus fit, qui {{num|1000000000000}} [[dollarium Civitatum Foederatarum|dollariorum Americanorum]] accumulaverit.
* 22 Iunii: [[Keir Starmer]] se ab officio primi ministri [[Britanniarum regnum|Britanniarum regni]] abdicaturum nuntiat.
* 24 Iunii: [[Terrae motus]] maior magnitudinis 7.5 in Venetiola complura milia hominum necat multaque aedificia concidit.
=== Mense Iulio ===
* 1 Iulii: [[Fraternitas Sacerdotalis Sancti Pii X]] [[Esquinia]]e quattuor [[episcopus|episcopos]] novos sine mandato [[papa]]li consecrat. [[Leo XIV]] papa totam societatem [[excommunicatio|excommunicat]].
* 3 Iulii: [[Keiko Fujimori]] prima muliebris praeses civitatis [[Peruvia|Peruviae]] eligitur.
* 19 Iulii: [[Turma Pedilusoria Nationalis Hispanica]] vincit [[Certamen Mundanum Pedilusorium (2026)|certamen mundanum pediludii]]. [[Turma Pedilusoria Nationalis Argentina|Argentina]] secunda et [[Turma Pedilusoria Nationalis Anglica|Anglia]] tertia sunt.
* 20 Iulii: [[Carolus III (rex Britanniarum)|Carolus III]] rex [[Andreas Burnham|Andream Burnham]] primum ministrum [[Britanniarum regnum|Britanniarum regni]] constituit.
* 26 Iulii: [[Thaddaeus Pogačar]], birotarius [[Slovenia|Slovenicus]], quintum [[Circuitus Franciae|Circuitum Franciae]] vincit.
* 28 Iulii: [[Terrae motus Kumamoto anni 2026|Terrae motus Kumamoto]] accidit.
* 30 Iulii: Octoginta milia [[migratio|migrantium]] [[Septa]]m e [[Marocum|Maroco]] intrant, 111 moriuntur, plerique remittuntur.
=== Mense Augusto ===
* 2 Augusti: [[Arabia Saudiana]], [[Pakistania]] et [[Turcia]] [[Mecca]]e pactum defensionis subscribunt.
* 12 Augusti: [[Defectio solis]] [[Siberia]]e et [[Hiberia]]e.
* 20 Augusti: [[Rojava]] [[Syria]]e plene integra est, iam non amplius [[autonomia]] praedita.
* 26 Augusti: [[Inundatio]] mortifera [[Nepalia]]m et [[Tibetum]] affligit.
* 28 Augusti: [[Hacon VIII]], patre [[Haraldus V (rex Norvegiae)|Haraldo V]] mortuo, rex [[Norvegia]]e fit.
=== Mense Septembri ===
* 6 Septembris: [[Alternativa pro Germania]] pluralitatem suffragiorum in [[Saxonia et Anhaltium|Saxonia et Anhaltio]] conciliat.
* 16 Septembris: [[Ursula de Leyen]] [[Canada]]m ut socia consociata [[Unionis Europaeae]] invitat.
* 17 Septembris: [[Leopardus tilcayo]], nova species [[felidae|felina]], reperta est; prima species felina post plus quam saeculum inventa.
* 23 Septembris: Bellum in [[Aethiopia]] erumpit.
* 29 Septembris: [[Mahometus VI (rex Marocensis)|Mahometus VI]] rex [[Fatima Ezzahra al-Mansouri|Fatimam Ezzahram al-Mansouri]] primam mulierem primam ministram [[Marocum|Maroci]] constituit, comitiis habitis.
=== Mense Octobri ===
* 6 Octobris: [[Huthi]] [[aeroportus]] in [[Arabia Saudita]] oppugnant.
* 9 Octobris: [[Navanethem Pillay]] [[praemium Nobelianum pacis|praemium Nobelianum pacis]] accipit.
* 17 Octobris: Domus municipium [[Augustoritum|Augustoriti Lemovici]] inter tumultus ardet.
* 23 Octobris: Novem Christiani [[Ecclesia Orthodoxa|Graeci Orthodoxi]] inter [[exsequiae|exsequias]] in [[Characha]] [[Iordania]]e [[martyr]]ium passi sunt.
* 26 Octobris: [[Aloysius Ignatius Lula da Silva]] iterum praeses Brasiliae electus est, [[Flavius Bolsonaro|Flavio Bolsonaro]] superato.
== Nati ==
{{Nati desiderati}}
== Mortui ==
=== Mense Ianuario ===
* [[8 Ianuarii]]: [[Ludovicus E. Brus]], chimicus [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1943]].
* [[10 Ianuarii]]: [[Ericus de Däniken]], scriptor [[Helvetia|Helveticus]]; natus est anno [[1935]].
* [[13 Ianuarii]]: [[Georgius Basiliu]], politicus [[Cyprus|Cypri]]; natus est anno [[1931]].
* [[16 Ianuarii]]: [[Ludovica Diogo]], politica [[Mozambicum|Mozambicana]]; nata est anno [[1958]].
* [[24 Ianuarii]]
** [[David Abulafia]], historicus [[Britanniarum regnum|Britannicus]]; natus est anno [[1949]].
** [[Gulielmus Foege]], [[medicus]] et [[epidemiologia|epidemiologus]] [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1936]].
* [[25 Ianuarii]]: [[Yi Haechan]], politicus [[Res publica Coreana|Rei publicae Coreanae]]; natus est anno [[1952]].
* [[26 Ianuarii]]: [[Sia Figiel]], poeta, scriptrix, et pictrix [[Samoa]]na; nata est anno [[1967]].
=== Mense Februario ===
* [[1 Februarii]]: [[Rita Süssmuth]], politica [[Germania|Germanica]]; nata est anno [[1937]].
* [[2 Februarii]]: [[Athanasius Carolus Renoux]], monachus Benedictinus et orientalista Francicus; natus est anno [[1925]].
* [[11 Februarii]]: [[Iacobus van der Beek]], actor [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1977]].
* [[15 Februarii]]: [[Robertus Duvall]], actor et moderator cinematographicus Americanus; natus est anno [[1931]].
* [[19 Februarii]]: [[Polycarpus Pengo]], archiepiscopus [[Tanzania|Tanzanicus]]; natus est anno [[1944]].
* [[28 Februarii]]: [[Ali Khamenei]], magnus dux [[Irania]]e, ab [[Israel]]e occiditur; natus est anno [[1939]].
=== Mense Martio ===
* [[1 Martii]]: [[David Oddi filius]], politicus [[Islandia|Islandicus]]; natus est anno [[1948]].
* [[5 Martii]]: [[Antonius Lobo Antunes]], scriptor et psychologus [[Portugallia|Lusitanus]]; natus est anno [[1942]].
* [[8 Martii]]: [[Antonius Iacobus Leggett]], physicus [[Regnum Britanniarum|Britannicus]]; natus est anno [[1936]].
* [[12 Martii]]: [[Ioachimus Wanke]], episcopus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1941]].
* [[14 Martii]]:
**[[Georgius Habermas]], philosophus continentalis et sociologus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1929]].
**[[Christophorus A. Sims]], oeconomiae peritus [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1942]].
* [[17 Martii]]: [[Ilia II]], patriarcha Ecclesiae Orthodoxae Georgianae [[Russia|Russicus]]; natus est anno [[1933]].
* [[19 Martii]]:
** [[Humbertus Bossi]], politicus [[Italia|Italianus]]; natus est anno 1941.
** [[Carolus Norris]], artifex martialis [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1940]].
* [[22 Martii]]: [[Leonillus Jospin]], politicus [[Francia|Francicus]]; natus est anno [[1937]].
=== Mense Aprili ===
* [[6 Aprilis]]: [[Christianus Schwarz-Schilling]], politicus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1930]].
* [[7 Aprilis]]: [[Iacobus Whittaker]], alpinista [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1929]].
* [[8 Aprilis]]: [[Carolus Delhez]], presbyter et sociologicus [[Belgica|Belgicus]]; natus est anno [[1951]].
* [[9 Aprilis]]: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Björgvin Halldórsson||en|qid=Q879495}}, musicus [[Islandia|Islandicus]]; natus est anno 1951.
* [[19 Aprilis]]: [[Desmond Morris|Desmondus Morris]], zoologus ethologusque Anglicus; natus est anno [[1928]].
* [[24 Aprilis]]: [[Sophia Zdybicka]], philosopha et monacha [[Polonia|Polonica]]; nata est anno 1928.
=== Mense Maio ===
* [[6 Maii]]: [[Theodorus Turner]], vir negotii et philanthropus Americanus; natus est anno 1938.
* [[8 Maii]]: [[Festus Mogae]], politicus [[Botsuana|Botsuanicus]]; natus est anno 1939.
* [[25 Maii]]: [[Sonny Rollins]], saxophonista iazensis Americanus; natus est anno 1930.
* [[29 Maii]]: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bryan Bergougnoux||en|qid=Q936402}}, lusor harpastum Gallicus; nata est anno [[1983]].
=== Mense Iunio ===
* [[6 Iunii]]: [[Osorius Citora Afonso]], episcopus necatus [[Mozambicum|Mozambicanus]]; natus est anno [[1972]].
* [[14 Iunii]]: [[Oliverius Tree]], cantor histrioque [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1993]].
* [[16 Iunii]]: [[Camillus Ruini]], cardinalis [[Italia|Italicus]]; natus est anno [[1931]].
* [[21 Iunii]]: [[Franciscus Guterres]], politicus [[Timora Orientalis|Timoracus]]; natus est anno [[1954]].
* [[22 Iunii]]: [[Alanus Greenspan]], pristinus praeses [[Systema aerarium foederale|systematis aerarii foederalis Americae]]; natus est anno [[1926]].
=== Mense Iulio ===
* [[8 Iulii]]: [[Anna Widdecombe]], politica Britannica; nata est anno [[1947]].
* [[11 Iulii]]:
** [[Lindsey Graham]], politicus Americanus; natus est anno [[1955]].
** [[Susumu Tonegawa]], biologus Iaponicus; natus est anno 1939.
* [[14 Iulii]]: [[Ioannes Michael Maitzen]], astronomus [[Austria]]cus; natus est anno [[1943]].
* [[29 Iulii]]: [[Harrius Mitchell]], politicus Americanus; natus est anno [[1940]].
* [[31 Iulii]]:
** [[Francus Baresi]] pedilusor Italicus; natus est anno [[1960]].
** [[Antonius Mazzi]], presbyter Italicus; natus est anno 1929.
=== Mense Augusto ===
* [[2 Augusti]]: [[Kay Granger]], politica Americana; nata est anno 1943.
* [[3 Augusti]]: [[Iulius Duarte Langa]], cardinalis [[Mozambicum|Mozambicanus]]; natus est anno [[1927]].
* [[6 Augusti]]: [[Franciscus Guccini]], cantor Italicus; natus est anno 1940.
* [[7 Augusti]]: [[Luciana Stassaert]] poetria pictrixque Belgica; nata est anno 1936.
* [[15 Augusti]]: [[Alexander Danilin]], [[psychiater]] [[Russia|Russicus]]; natus est anno [[1960]].
* [[16 Augusti]]: [[Hayden Panettiere]], actrix Americana; nata est anno [[1989]].
* [[17 Augusti]]: [[Stanislaus Lalanne]], episcopus Francicus; natus est anno 1948.
* [[24 Augusti]]: [[Hideki Shirakawa]], chemicus Iaponicus; natus est anno 1936.
* [[25 Augusti]]:
** [[Timotheus Curry]], actor Anglicus; natus est anno [[1946]].
** [[Dolly Parton]], cantrix Americana; nata est anno 1946.
* [[27 Augusti]]: [[Ratko Mladić]], scelestus bellicus Serbicus; natus est anno 1942.
* [[28 Augusti]]: [[Haraldus V (rex Norvegiae)|Haraldus V]], rex [[Norvegia]]e; natus est anno [[1937]].
* [[31 Augusti]]:
** [[Eduardus Balladur]], polticus Francicus; natus est anno 1929.
** [[Ada Yonath]], [[chemica]] Israeliana; nata est anno 1939.
=== Mense Septembri ===
* [[1 Septembris]]: [[Aentius Bianchi]] theologus Italicus; natus est anno 1943.
* [[2 Septembris]]: [[Gloria Steinem]], diurnalista Americana; nata est anno [[1934]].
* [[4 Septembris]]: [[Galfridus Sutton]], philologus Britannicus; natus est anno 1947.
* [[11 Septembris]]
** [[Astrida (principissa Norvegica)|Astrida]], principissa Norvegica; nata est anno [[1932]].
** [[Emma Bonino]], politica Italica; nata est anno 1948.
* [[14 Septembris]]: [[Petrus Maximilianus]], artifex Germano-Americanus; natus est anno 1937.
* [[16 Septembris]]: [[Dolores Sibonga]], politica Americana; nata est anno [[1931]].
* [[17 Septembris]]: [[Ioannes Llewellyn Kyl]], politicus Americanus; natus est anno 1942.
* [[23 Septembris]]
** [[Mauritius de Germiny]], episcopus Francicus; natus est anno 1939.
** [[Gregorius Pitkäranta]] auctor neolatinus [[Finnia|Finnicus]]; natus est anno 1945.
=== Mense Octobri ===
* [[5 Octobris]]: [[Thaddaeus Ladislaus Lutak]], miles Polonicus; natus est anno [[1917]].
* [[7 Octobris]]: [[Barbara Spinelli]], politica Italica; nata est anno 1946.
* [[9 Octobris]]: [[Michael Ditka]], [[harpastum Americanum|pedilusor Americanus]]; natus est anno 1939.
* [[13 Octobris]]: [[Albertus Houssiau]], theologus et episcopus Belgicus; natus est anno [[1924]].
* [[21 Octobris]]: [[David Mouradian]], scriptor Armenicus; natus est anno 1951.
* [[25 Octobris]]: [[Paulus Romeo]], cardinalis Italicus; natus est anno 1938.
== Cultura popularis ==
=== Musica ===
* [[Gratia Abrams]] - ''Daughter from Hell''
* [[Zacharias Bryan]] - ''With Heaven on Top''
* [[Ariana Grande]] - ''Petal''
* [[BTS]] - ''Arirang''
* [[Noë Kahan]] - ''The Great Divide''
* [[Ella Langley]] - ''Dandelion''
* [[Bruno Mars]] - ''The Romantic''
* [[Olivia Rodrigo]] - ''You Seem Pretty Sad for a Girl So in Love''
* [[Henricus Styles]] - ''Kiss All the Time. Disco, Occasionally''
=== Pelliculae ===
* [[28 Martii]]: ''[[The Super Mario Galaxy Movie]]'' (CFA)
* [[10 Aprilis]]: ''[[Michael (2026 pellicula)|Michael]]'' (CFA)
* [[9 Iunii]]: ''[[Toy Story 5]]'' (CFA)
* [[6 Iulii]]: ''[[The Odyssey (2026 pellicula)|The Odyssey]]'' (CFA & Britannia)
* [[27 Iulii]]: ''[[Spider-Man: Brand New Day]] (CFA)
* [[15 Septembris]]: ''[[Resident Evil (2026 pellicula)|Resident Evil]]'' (CFA & Germania)
3174k5das4z54zo74dgajc71nsg8uxp
3997576
3997560
2026-10-28T03:15:17Z
Bartholomite
116968
/* Mortui */
3997576
wikitext
text/x-wiki
{{Eventus currens}}
{{Decennium|203|MMXXVI}}
== Eventa ==
=== Mense Ianuario ===
* 1 Ianuarii: [[Bulgaria]] [[euro]]nem [[moneta]]m induxit.
* 3 Ianuarii: [[Nicolaus Maduro]] [[Venetiola]]e praeses a [[miles|militibus]] [[CFA|Civitatum Foederatarum]] raptus est; [[Caracae]] multis ictibus affliguntur.
* 6 Ianuarii: [[Leo XIV|Leo papa XIV]] [[Iubilaeum anni 2025]] claudit.
* 7 Ianuarii: Necatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Renatae Good||en|qid=Q137723290}} inter Operationem "Metro Surge" ad protestationes [[Minneapolis]] excitat.
* 15 Ianuarii: [[Vicipaedia]], anno 2001 a [[Iacobus Wales|Iacobo Wales]] et [[Laurentius Sanger|Laurentio Sanger]] condita, annum vicesimum quintum celebrat.
* 22 Ianuarii: [[Civitates Foederatae Americae]] ab [[Ordo mundi sanitarius|Ordine Mundi Sanitarii]] se recedunt.
* 28 Ianuarii: [[Sarah Mullally]] prima femina fit quae [[Ecclesia Anglicana|Ecclesiae Anglicanae]] praeest.
* 30 Ianuarii: Tria miliones paginarum ad acta [[Galfridus Epstein|Epstein]] pertinentium publicantur, multae personae publicae clarissimae toto orbe terrarum commemorantur.
=== Mense Februario ===
* 2–6 Februarii: [[Curdistania Syriaca|Curdistaniam Syriacam]] [[Ahmedus Husainus al-Shara|rectio Damasci nova]] sibi adiungit.
* 6 Februarii: [[Olympia hiemalia 2026|Olympia hiemalia]] in [[Italia]] simul [[Mediolanum|Mediolani]], [[Cortina Ampecanorum|Cortinae Ampecanorum]], [[Pralatium|Pralatii]], [[Livignum|Livigni]] et [[Resinae|Ante Silvam]] patefiunt.
* 21 Februarii: Bellum inter [[Afghania]] et [[Pakistania]] erumpit.
* 28 Februarii: Civitas [[Israël]] et [[Civitates Foederatae]] impetum in [[Irania]]m faciunt, impetum praeemptivum appellantes.
=== Mense Martio ===
* 1 Martii: Irania [[Fretum Ormusense]] commeatui maritimo claudit.
* 8 Martii: [[Mojtaba Khamenei|Mojtaba Husainus Khamenei]], [[Ali Khamenei|Alii]] necati filius, magnus dux [[Irania]]e eligitur.
* 31 Martii: In [[Mongolia]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Uchral Nyam-Osor||en|qid=Q110962738}}, post abdicationem Gombojavyn Zandanshatar, primus minister iurat.
=== Mense Aprili ===
* 6 Aprilis: [[Programma Artemis|Artemis II]] cum quattuor astronautis Lunam circumvolat et 11 Aprilis feliciter in Tellurem revertitur.
* 9 Aprilis: [[Civitates Foederatae Americae|Civitates Foederatae]] et [[Irania]] indutiis pactionem faciunt, colloquiisque ut discrimen inter se componant.
* 26 Aprilis: [[Sebastianus Sawe]] Londinii primus homo [[Cursus Marathonius|cursum Marathonium]] minore tempore quam duabus horis perficit.
=== Mense Maio ===
* 3 Maii: Epidemia [[hantaviridae|hantavirus]] [[Andes|Andini]] ad [[quadragena]]m [[navis]] vectoriae ''Hondius'' ducit, tres mortui.
* 16 Maii: Epidemia [[ebolavirus]] Bundibugyoensis in [[Res publica democratica Congensis|Re publica democratica Congolensi]] declaratur. Contra hunc typum neque cura neque vaccinatio nota est.
* 23 Maii: Protestationes in [[Albania]], quae "Revolutio Phoenicopterorum" appellantur.
* 25 Maii: ''[[Magnifica humanitas]]'', epistola encyclica [[Leo XIV|Leonis XIV]] prima, editur.
=== Mense Iunio ===
* 12 Iunii: [[Elon Musk]] primus fit, qui {{num|1000000000000}} [[dollarium Civitatum Foederatarum|dollariorum Americanorum]] accumulaverit.
* 22 Iunii: [[Keir Starmer]] se ab officio primi ministri [[Britanniarum regnum|Britanniarum regni]] abdicaturum nuntiat.
* 24 Iunii: [[Terrae motus]] maior magnitudinis 7.5 in Venetiola complura milia hominum necat multaque aedificia concidit.
=== Mense Iulio ===
* 1 Iulii: [[Fraternitas Sacerdotalis Sancti Pii X]] [[Esquinia]]e quattuor [[episcopus|episcopos]] novos sine mandato [[papa]]li consecrat. [[Leo XIV]] papa totam societatem [[excommunicatio|excommunicat]].
* 3 Iulii: [[Keiko Fujimori]] prima muliebris praeses civitatis [[Peruvia|Peruviae]] eligitur.
* 19 Iulii: [[Turma Pedilusoria Nationalis Hispanica]] vincit [[Certamen Mundanum Pedilusorium (2026)|certamen mundanum pediludii]]. [[Turma Pedilusoria Nationalis Argentina|Argentina]] secunda et [[Turma Pedilusoria Nationalis Anglica|Anglia]] tertia sunt.
* 20 Iulii: [[Carolus III (rex Britanniarum)|Carolus III]] rex [[Andreas Burnham|Andream Burnham]] primum ministrum [[Britanniarum regnum|Britanniarum regni]] constituit.
* 26 Iulii: [[Thaddaeus Pogačar]], birotarius [[Slovenia|Slovenicus]], quintum [[Circuitus Franciae|Circuitum Franciae]] vincit.
* 28 Iulii: [[Terrae motus Kumamoto anni 2026|Terrae motus Kumamoto]] accidit.
* 30 Iulii: Octoginta milia [[migratio|migrantium]] [[Septa]]m e [[Marocum|Maroco]] intrant, 111 moriuntur, plerique remittuntur.
=== Mense Augusto ===
* 2 Augusti: [[Arabia Saudiana]], [[Pakistania]] et [[Turcia]] [[Mecca]]e pactum defensionis subscribunt.
* 12 Augusti: [[Defectio solis]] [[Siberia]]e et [[Hiberia]]e.
* 20 Augusti: [[Rojava]] [[Syria]]e plene integra est, iam non amplius [[autonomia]] praedita.
* 26 Augusti: [[Inundatio]] mortifera [[Nepalia]]m et [[Tibetum]] affligit.
* 28 Augusti: [[Hacon VIII]], patre [[Haraldus V (rex Norvegiae)|Haraldo V]] mortuo, rex [[Norvegia]]e fit.
=== Mense Septembri ===
* 6 Septembris: [[Alternativa pro Germania]] pluralitatem suffragiorum in [[Saxonia et Anhaltium|Saxonia et Anhaltio]] conciliat.
* 16 Septembris: [[Ursula de Leyen]] [[Canada]]m ut socia consociata [[Unionis Europaeae]] invitat.
* 17 Septembris: [[Leopardus tilcayo]], nova species [[felidae|felina]], reperta est; prima species felina post plus quam saeculum inventa.
* 23 Septembris: Bellum in [[Aethiopia]] erumpit.
* 29 Septembris: [[Mahometus VI (rex Marocensis)|Mahometus VI]] rex [[Fatima Ezzahra al-Mansouri|Fatimam Ezzahram al-Mansouri]] primam mulierem primam ministram [[Marocum|Maroci]] constituit, comitiis habitis.
=== Mense Octobri ===
* 6 Octobris: [[Huthi]] [[aeroportus]] in [[Arabia Saudita]] oppugnant.
* 9 Octobris: [[Navanethem Pillay]] [[praemium Nobelianum pacis|praemium Nobelianum pacis]] accipit.
* 17 Octobris: Domus municipium [[Augustoritum|Augustoriti Lemovici]] inter tumultus ardet.
* 23 Octobris: Novem Christiani [[Ecclesia Orthodoxa|Graeci Orthodoxi]] inter [[exsequiae|exsequias]] in [[Characha]] [[Iordania]]e [[martyr]]ium passi sunt.
* 26 Octobris: [[Aloysius Ignatius Lula da Silva]] iterum praeses Brasiliae electus est, [[Flavius Bolsonaro|Flavio Bolsonaro]] superato.
== Nati ==
{{Nati desiderati}}
== Mortui ==
=== Mense Ianuario ===
* [[7 Ianuarii]]: [[Uri Lupolianski]], politicus Israelianus; natus est anno [[1951]].
* [[8 Ianuarii]]: [[Ludovicus E. Brus]], chimicus [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1943]].
* [[10 Ianuarii]]: [[Ericus de Däniken]], scriptor [[Helvetia|Helveticus]]; natus est anno [[1935]].
* [[13 Ianuarii]]: [[Georgius Basiliu]], politicus [[Cyprus|Cypri]]; natus est anno [[1931]].
* [[16 Ianuarii]]: [[Ludovica Diogo]], politica [[Mozambicum|Mozambicana]]; nata est anno [[1958]].
* [[18 Ianuarii]]: [[Ioannes Fried]], historicus Germanicus; natus est anno [[1942]]
* [[24 Ianuarii]]
** [[David Abulafia]], historicus [[Britanniarum regnum|Britannicus]]; natus est anno [[1949]].
** [[Gulielmus Foege]], [[medicus]] et [[epidemiologia|epidemiologus]] [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1936]].
* [[25 Ianuarii]]: [[Yi Haechan]], politicus [[Res publica Coreana|Rei publicae Coreanae]]; natus est anno [[1952]].
* [[26 Ianuarii]]: [[Sia Figiel]], poeta, scriptrix, et pictrix [[Samoa]]na; nata est anno [[1967]].
* [[29 Ianuarii]]: [[Marcus Bülow]] politicus Germanicus; natus est anno [[1971]].
=== Mense Februario ===
* [[1 Februarii]]: [[Rita Süssmuth]], politica [[Germania|Germanica]]; nata est anno [[1937]].
* [[2 Februarii]]: [[Athanasius Carolus Renoux]], monachus Benedictinus et orientalista Francicus; natus est anno [[1925]].
* [[11 Februarii]]: [[Iacobus van der Beek]], actor [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1977]].
* [[15 Februarii]]: [[Robertus Duvall]], actor et moderator cinematographicus Americanus; natus est anno [[1931]].
* [[19 Februarii]]: [[Polycarpus Pengo]], archiepiscopus [[Tanzania|Tanzanicus]]; natus est anno [[1944]].
* [[28 Februarii]]: [[Ali Khamenei]], magnus dux [[Irania]]e, ab [[Israel]]e occiditur; natus est anno [[1939]].
=== Mense Martio ===
* [[1 Martii]]: [[David Oddi filius]], politicus [[Islandia|Islandicus]]; natus est anno [[1948]].
* [[5 Martii]]: [[Antonius Lobo Antunes]], scriptor et psychologus [[Portugallia|Lusitanus]]; natus est anno 1942.
* [[8 Martii]]: [[Antonius Iacobus Leggett]], physicus [[Regnum Britanniarum|Britannicus]]; natus est anno [[1936]].
* [[12 Martii]]: [[Ioachimus Wanke]], episcopus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1941]].
* [[14 Martii]]:
**[[Georgius Habermas]], philosophus continentalis et sociologus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1929]].
**[[Christophorus A. Sims]], oeconomiae peritus [[CFA|Americanus]]; natus est anno 1942.
* [[17 Martii]]: [[Ilia II]], patriarcha Ecclesiae Orthodoxae Georgianae [[Russia|Russicus]]; natus est anno [[1933]].
* [[19 Martii]]:
** [[Humbertus Bossi]], politicus [[Italia|Italianus]]; natus est anno 1941.
** [[Carolus Norris]], artifex martialis [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1940]].
* [[20 Martii]]: [[Ioannes Michael Bishop]], microbiologus Americanus; natus est anno 1936.
* [[22 Martii]]: [[Leonillus Jospin]], politicus [[Francia|Francicus]]; natus est anno [[1937]].
* [[25 Martii]]: [[Alexander Kluge]], scriptor Germanicus; natus est anno 1932.
=== Mense Aprili ===
* [[5 Aprilis]]: [[Livius Maior]], historicus Dacoromanicus; natus est anno 1940.
* [[6 Aprilis]]: [[Christianus Schwarz-Schilling]], politicus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1930]].
* [[7 Aprilis]]:
** [[Mircea Lucescu]], pedilusor Dacoromanus; natus est anno 1945.
** [[Iacobus Whittaker]], alpinista [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1929]].
* [[8 Aprilis]]:
** [[Carolus Delhez]], presbyter et sociologicus [[Belgica|Belgicus]]; natus est anno 1951.
** [[David Kabua]], politicus insularum Marsaliensium; natus est anno 1951.
* [[9 Aprilis]]:
** {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Björgvin Halldórsson||en|qid=Q879495}}, musicus [[Islandia|Islandicus]]; natus est anno 1951.
** [[Stephanus Myron Schwebel]], iudex Americanus; natus est anno 1929.
* [[16 Aprilis]]: [[Kazuo Imanishi]], pedilusor Iaponicus; natus est anno 1941.
* [[19 Aprilis]]: [[Desmond Morris|Desmondus Morris]], zoologus ethologusque Anglicus; natus est anno [[1928]].
* [[24 Aprilis]]: [[Sophia Zdybicka]], philosopha et monacha [[Polonia|Polonica]]; nata est anno 1928.
* [[26 Aprilis]]: [[Ursus Hany]], politicus Helveticus; natus est anno [[1955]].
=== Mense Maio ===
* [[6 Maii]]: [[Theodorus Turner]], vir negotii et philanthropus Americanus; natus est anno 1938.
* [[8 Maii]]: [[Festus Mogae]], politicus [[Botsuana|Botsuanicus]]; natus est anno 1939.
* [[10 Maii]]: [[Gunterius Maria Halmer]], actor Germanicus; natus est anno 1943.
* [[12 Maii]]: [[Alexander Held]], actor Germanicus; natus est anno [[1957]].
* [[14 Maii]]: [[Valie Export]], artifex [[Austria]]ca; nata est anno 1940.
* [[25 Maii]]: [[Sonny Rollins]], saxophonista iazensis Americanus; natus est anno 1930.
* [[28 Maii]]: [[Abd Rabbuh Manṣūr Hādī]], politicus [[Iemenia|Iemenicus]]; natus est anno 1945.
* [[29 Maii]]: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bryan Bergougnoux||en|qid=Q936402}}, lusor harpastum Gallicus; nata est anno [[1983]].
=== Mense Iunio ===
* [[1 Iunii]]: [[Antonius Head (actor)|Antonius Head]], actor Anglicus; natus est anno 1954.
* [[5 Iunii]]: [[Bernadetta Chirac]], uxor praesidis Franciae; nata est anno 1933.
* [[6 Iunii]]: [[Osorius Citora Afonso]], episcopus necatus [[Mozambicum|Mozambicanus]]; natus est anno [[1972]].
* [[8 Iunii]]: [[Ioannes Kaufmann]], politicus Helveticus; natus est anno 1948.
* [[12 Iunii]]: [[Hamidus Chalifae filius gentis Ṯānī]], primus minister, deinde [[emirus]] [[Quataria]]e; natus est anno 1952.
* [[14 Iunii]]:
** [[Jerry de Jong]], pedilusor Surinamicus; natus est anno 1964.
** [[Oliverius Tree]], cantor histrioque [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1993]].
* [[16 Iunii]]: [[Camillus Ruini]], cardinalis [[Italia|Italicus]]; natus est anno [[1931]].
* [[17 Iunii]]: [[Hildegarda Fässler]], politica Helvetica; nata est anno 1951.
* [[18 Iunii]]: [[Bogdanus Marinescu]] medicus Dacoromanicus; natus est anno 1944.
* [[19 Iunii]]: [[Roy Hattersley]], politicus Britannicus; natus est anno 1932.
* [[20 Iunii]]: [[Miwa Akihiro]], cantor histrioque Iapanicus; natus est anno 1935.
* [[21 Iunii]]: [[Franciscus Guterres]], politicus [[Timora Orientalis|Timoracus]]; natus est anno [[1954]].
* [[22 Iunii]]: [[Alanus Greenspan]], pristinus praeses [[Systema aerarium foederale|systematis aerarii foederalis Americae]]; natus est anno [[1926]].
=== Mense Iulio ===
* [[8 Iulii]]: [[Anna Widdecombe]], politica Britannica; nata est anno [[1947]].
* [[11 Iulii]]:
** [[Lindsey Graham]], politicus Americanus; natus est anno 1955.
** [[Susumu Tonegawa]], biologus Iaponicus; natus est anno 1939.
* [[14 Iulii]]: [[Ioannes Michael Maitzen]], astronomus [[Austria]]cus; natus est anno [[1943]].
* [[16 Iulii]]: [[Rudolphus A. Marcus]], chemicus Americanus; natus est anno [[1923]].
* [[20 Iulii]]: [[Coemgenus Keegan]], pedilusor Anglicus; natus est anno 1951.
* [[29 Iulii]]: [[Harrius Mitchell]], politicus Americanus; natus est anno [[1940]].
* [[31 Iulii]]:
** [[Francus Baresi]] pedilusor Italicus; natus est anno [[1960]].
** [[Antonius Mazzi]], presbyter Italicus; natus est anno 1929.
** [[Michael Mendl]], actor Germanicus; natus est anno 1944.
=== Mense Augusto ===
* [[2 Augusti]]: [[Kay Granger]], politica Americana; nata est anno 1943.
* [[3 Augusti]]: [[Iulius Duarte Langa]], cardinalis [[Mozambicum|Mozambicanus]]; natus est anno [[1927]].
* [[6 Augusti]]: [[Franciscus Guccini]], cantor Italicus; natus est anno 1940.
* [[7 Augusti]]: [[Luciana Stassaert]] poetria pictrixque Belgica; nata est anno 1936.
* [[15 Augusti]]: [[Alexander Danilin]], [[psychiater]] [[Russia|Russicus]]; natus est anno [[1960]].
* [[16 Augusti]]: [[Hayden Panettiere]], actrix Americana; nata est anno [[1989]].
* [[17 Augusti]]: [[Stanislaus Lalanne]], episcopus Francicus; natus est anno 1948.
* [[24 Augusti]]: [[Hideki Shirakawa]], chemicus Iaponicus; natus est anno 1936.
* [[25 Augusti]]:
** [[Timotheus Curry]], actor Anglicus; natus est anno [[1946]].
** [[Dolly Parton]], cantrix Americana; nata est anno 1946.
* [[27 Augusti]]: [[Ratko Mladić]], scelestus bellicus Serbicus; natus est anno 1942.
* [[28 Augusti]]: [[Haraldus V (rex Norvegiae)|Haraldus V]], rex [[Norvegia]]e; natus est anno [[1937]].
* [[31 Augusti]]:
** [[Eduardus Balladur]], polticus Francicus; natus est anno 1929.
** [[Ada Yonath]], [[chemica]] Israeliana; nata est anno 1939.
=== Mense Septembri ===
* [[1 Septembris]]: [[Aentius Bianchi]] theologus Italicus; natus est anno 1943.
* [[2 Septembris]]: [[Gloria Steinem]], diurnalista Americana; nata est anno [[1934]].
* [[4 Septembris]]: [[Galfridus Sutton]], philologus Britannicus; natus est anno 1947.
* [[11 Septembris]]
** [[Astrida (principissa Norvegica)|Astrida]], principissa Norvegica; nata est anno [[1932]].
** [[Emma Bonino]], politica Italica; nata est anno 1948.
* [[14 Septembris]]: [[Petrus Maximilianus]], artifex Germano-Americanus; natus est anno 1937.
* [[16 Septembris]]: [[Dolores Sibonga]], politica Americana; nata est anno [[1931]].
* [[17 Septembris]]:
** [[Alfredus Jimeno Martínez]], archaeologus Hispanicus; natus est anno 1957.
** [[Ioannes Llewellyn Kyl]], politicus Americanus; natus est anno 1942.
* [[19 Septembris]]: [[Alexander Mazzola]], pedilusor Italicus; natus est anno 1942.
* [[23 Septembris]]
** [[Mauritius de Germiny]], episcopus Francicus; natus est anno 1939.
** [[Gregorius Pitkäranta]] auctor neolatinus [[Finnia|Finnicus]]; natus est anno 1945.
=== Mense Octobri ===
* [[4 Octobris]]: [[Cheikh Hamidou Kane]], scriptor Senegalicus; natus est anno 1928.
* [[5 Octobris]]: [[Thaddaeus Ladislaus Lutak]], miles Polonicus; natus est anno [[1917]].
* [[7 Octobris]]: [[Barbara Spinelli]], politica Italica; nata est anno 1946.
* [[9 Octobris]]: [[Michael Ditka]], [[harpastum Americanum|pedilusor Americanus]]; natus est anno 1939.
* [[13 Octobris]]: [[Albertus Houssiau]], theologus et episcopus Belgicus; natus est anno [[1924]].
* [[21 Octobris]]: [[David Mouradian]], scriptor Armenicus; natus est anno 1951.
* [[22 Octobris]]: [[Claudius Cohen-Tannoudji]], physicus Francicus; natus est anno 1933.
* [[25 Octobris]]: [[Paulus Romeo]], cardinalis Italicus; natus est anno 1938.
== Cultura popularis ==
=== Musica ===
* [[Gratia Abrams]] - ''Daughter from Hell''
* [[Zacharias Bryan]] - ''With Heaven on Top''
* [[Ariana Grande]] - ''Petal''
* [[BTS]] - ''Arirang''
* [[Noë Kahan]] - ''The Great Divide''
* [[Ella Langley]] - ''Dandelion''
* [[Bruno Mars]] - ''The Romantic''
* [[Olivia Rodrigo]] - ''You Seem Pretty Sad for a Girl So in Love''
* [[Henricus Styles]] - ''Kiss All the Time. Disco, Occasionally''
=== Pelliculae ===
* [[28 Martii]]: ''[[The Super Mario Galaxy Movie]]'' (CFA)
* [[10 Aprilis]]: ''[[Michael (2026 pellicula)|Michael]]'' (CFA)
* [[9 Iunii]]: ''[[Toy Story 5]]'' (CFA)
* [[6 Iulii]]: ''[[The Odyssey (2026 pellicula)|The Odyssey]]'' (CFA & Britannia)
* [[27 Iulii]]: ''[[Spider-Man: Brand New Day]] (CFA)
* [[15 Septembris]]: ''[[Resident Evil (2026 pellicula)|Resident Evil]]'' (CFA & Germania)
qkkbs7f37ebxch4xsn7x8eqv59josto
3997589
3997576
2026-10-28T03:53:07Z
Bartholomite
116968
/* Mortui */
3997589
wikitext
text/x-wiki
{{Eventus currens}}
{{Decennium|203|MMXXVI}}
== Eventa ==
=== Mense Ianuario ===
* 1 Ianuarii: [[Bulgaria]] [[euro]]nem [[moneta]]m induxit.
* 3 Ianuarii: [[Nicolaus Maduro]] [[Venetiola]]e praeses a [[miles|militibus]] [[CFA|Civitatum Foederatarum]] raptus est; [[Caracae]] multis ictibus affliguntur.
* 6 Ianuarii: [[Leo XIV|Leo papa XIV]] [[Iubilaeum anni 2025]] claudit.
* 7 Ianuarii: Necatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Renatae Good||en|qid=Q137723290}} inter Operationem "Metro Surge" ad protestationes [[Minneapolis]] excitat.
* 15 Ianuarii: [[Vicipaedia]], anno 2001 a [[Iacobus Wales|Iacobo Wales]] et [[Laurentius Sanger|Laurentio Sanger]] condita, annum vicesimum quintum celebrat.
* 22 Ianuarii: [[Civitates Foederatae Americae]] ab [[Ordo mundi sanitarius|Ordine Mundi Sanitarii]] se recedunt.
* 28 Ianuarii: [[Sarah Mullally]] prima femina fit quae [[Ecclesia Anglicana|Ecclesiae Anglicanae]] praeest.
* 30 Ianuarii: Tria miliones paginarum ad acta [[Galfridus Epstein|Epstein]] pertinentium publicantur, multae personae publicae clarissimae toto orbe terrarum commemorantur.
=== Mense Februario ===
* 2–6 Februarii: [[Curdistania Syriaca|Curdistaniam Syriacam]] [[Ahmedus Husainus al-Shara|rectio Damasci nova]] sibi adiungit.
* 6 Februarii: [[Olympia hiemalia 2026|Olympia hiemalia]] in [[Italia]] simul [[Mediolanum|Mediolani]], [[Cortina Ampecanorum|Cortinae Ampecanorum]], [[Pralatium|Pralatii]], [[Livignum|Livigni]] et [[Resinae|Ante Silvam]] patefiunt.
* 21 Februarii: Bellum inter [[Afghania]] et [[Pakistania]] erumpit.
* 28 Februarii: Civitas [[Israël]] et [[Civitates Foederatae]] impetum in [[Irania]]m faciunt, impetum praeemptivum appellantes.
=== Mense Martio ===
* 1 Martii: Irania [[Fretum Ormusense]] commeatui maritimo claudit.
* 8 Martii: [[Mojtaba Khamenei|Mojtaba Husainus Khamenei]], [[Ali Khamenei|Alii]] necati filius, magnus dux [[Irania]]e eligitur.
* 31 Martii: In [[Mongolia]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Uchral Nyam-Osor||en|qid=Q110962738}}, post abdicationem Gombojavyn Zandanshatar, primus minister iurat.
=== Mense Aprili ===
* 6 Aprilis: [[Programma Artemis|Artemis II]] cum quattuor astronautis Lunam circumvolat et 11 Aprilis feliciter in Tellurem revertitur.
* 9 Aprilis: [[Civitates Foederatae Americae|Civitates Foederatae]] et [[Irania]] indutiis pactionem faciunt, colloquiisque ut discrimen inter se componant.
* 26 Aprilis: [[Sebastianus Sawe]] Londinii primus homo [[Cursus Marathonius|cursum Marathonium]] minore tempore quam duabus horis perficit.
=== Mense Maio ===
* 3 Maii: Epidemia [[hantaviridae|hantavirus]] [[Andes|Andini]] ad [[quadragena]]m [[navis]] vectoriae ''Hondius'' ducit, tres mortui.
* 16 Maii: Epidemia [[ebolavirus]] Bundibugyoensis in [[Res publica democratica Congensis|Re publica democratica Congolensi]] declaratur. Contra hunc typum neque cura neque vaccinatio nota est.
* 23 Maii: Protestationes in [[Albania]], quae "Revolutio Phoenicopterorum" appellantur.
* 25 Maii: ''[[Magnifica humanitas]]'', epistola encyclica [[Leo XIV|Leonis XIV]] prima, editur.
=== Mense Iunio ===
* 12 Iunii: [[Elon Musk]] primus fit, qui {{num|1000000000000}} [[dollarium Civitatum Foederatarum|dollariorum Americanorum]] accumulaverit.
* 22 Iunii: [[Keir Starmer]] se ab officio primi ministri [[Britanniarum regnum|Britanniarum regni]] abdicaturum nuntiat.
* 24 Iunii: [[Terrae motus]] maior magnitudinis 7.5 in Venetiola complura milia hominum necat multaque aedificia concidit.
=== Mense Iulio ===
* 1 Iulii: [[Fraternitas Sacerdotalis Sancti Pii X]] [[Esquinia]]e quattuor [[episcopus|episcopos]] novos sine mandato [[papa]]li consecrat. [[Leo XIV]] papa totam societatem [[excommunicatio|excommunicat]].
* 3 Iulii: [[Keiko Fujimori]] prima muliebris praeses civitatis [[Peruvia|Peruviae]] eligitur.
* 19 Iulii: [[Turma Pedilusoria Nationalis Hispanica]] vincit [[Certamen Mundanum Pedilusorium (2026)|certamen mundanum pediludii]]. [[Turma Pedilusoria Nationalis Argentina|Argentina]] secunda et [[Turma Pedilusoria Nationalis Anglica|Anglia]] tertia sunt.
* 20 Iulii: [[Carolus III (rex Britanniarum)|Carolus III]] rex [[Andreas Burnham|Andream Burnham]] primum ministrum [[Britanniarum regnum|Britanniarum regni]] constituit.
* 26 Iulii: [[Thaddaeus Pogačar]], birotarius [[Slovenia|Slovenicus]], quintum [[Circuitus Franciae|Circuitum Franciae]] vincit.
* 28 Iulii: [[Terrae motus Kumamoto anni 2026|Terrae motus Kumamoto]] accidit.
* 30 Iulii: Octoginta milia [[migratio|migrantium]] [[Septa]]m e [[Marocum|Maroco]] intrant, 111 moriuntur, plerique remittuntur.
=== Mense Augusto ===
* 2 Augusti: [[Arabia Saudiana]], [[Pakistania]] et [[Turcia]] [[Mecca]]e pactum defensionis subscribunt.
* 12 Augusti: [[Defectio solis]] [[Siberia]]e et [[Hiberia]]e.
* 20 Augusti: [[Rojava]] [[Syria]]e plene integra est, iam non amplius [[autonomia]] praedita.
* 26 Augusti: [[Inundatio]] mortifera [[Nepalia]]m et [[Tibetum]] affligit.
* 28 Augusti: [[Hacon VIII]], patre [[Haraldus V (rex Norvegiae)|Haraldo V]] mortuo, rex [[Norvegia]]e fit.
=== Mense Septembri ===
* 6 Septembris: [[Alternativa pro Germania]] pluralitatem suffragiorum in [[Saxonia et Anhaltium|Saxonia et Anhaltio]] conciliat.
* 16 Septembris: [[Ursula de Leyen]] [[Canada]]m ut socia consociata [[Unionis Europaeae]] invitat.
* 17 Septembris: [[Leopardus tilcayo]], nova species [[felidae|felina]], reperta est; prima species felina post plus quam saeculum inventa.
* 23 Septembris: Bellum in [[Aethiopia]] erumpit.
* 29 Septembris: [[Mahometus VI (rex Marocensis)|Mahometus VI]] rex [[Fatima Ezzahra al-Mansouri|Fatimam Ezzahram al-Mansouri]] primam mulierem primam ministram [[Marocum|Maroci]] constituit, comitiis habitis.
=== Mense Octobri ===
* 6 Octobris: [[Huthi]] [[aeroportus]] in [[Arabia Saudita]] oppugnant.
* 9 Octobris: [[Navanethem Pillay]] [[praemium Nobelianum pacis|praemium Nobelianum pacis]] accipit.
* 17 Octobris: Domus municipium [[Augustoritum|Augustoriti Lemovici]] inter tumultus ardet.
* 23 Octobris: Novem Christiani [[Ecclesia Orthodoxa|Graeci Orthodoxi]] inter [[exsequiae|exsequias]] in [[Characha]] [[Iordania]]e [[martyr]]ium passi sunt.
* 26 Octobris: [[Aloysius Ignatius Lula da Silva]] iterum praeses Brasiliae electus est, [[Flavius Bolsonaro|Flavio Bolsonaro]] superato.
== Nati ==
{{Nati desiderati}}
== Mortui ==
=== Mense Ianuario ===
* [[7 Ianuarii]]: [[Uri Lupolianski]], politicus Israelianus; natus est anno [[1951]].
* [[8 Ianuarii]]: [[Ludovicus E. Brus]], chimicus [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1943]].
* [[10 Ianuarii]]: [[Ericus de Däniken]], scriptor [[Helvetia|Helveticus]]; natus est anno [[1935]].
* [[13 Ianuarii]]: [[Georgius Basiliu]], politicus [[Cyprus|Cypri]]; natus est anno [[1931]].
* [[16 Ianuarii]]: [[Ludovica Diogo]], politica [[Mozambicum|Mozambicana]]; nata est anno [[1958]].
* [[18 Ianuarii]]: [[Ioannes Fried]], historicus Germanicus; natus est anno [[1942]]
* [[24 Ianuarii]]
** [[David Abulafia]], historicus [[Britanniarum regnum|Britannicus]]; natus est anno [[1949]].
** [[Gulielmus Foege]], [[medicus]] et [[epidemiologia|epidemiologus]] [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1936]].
* [[25 Ianuarii]]: [[Yi Haechan]], politicus [[Res publica Coreana|Rei publicae Coreanae]]; natus est anno [[1952]].
* [[26 Ianuarii]]: [[Sia Figiel]], poeta, scriptrix, et pictrix [[Samoa]]na; nata est anno [[1967]].
* [[29 Ianuarii]]: [[Marcus Bülow]] politicus Germanicus; natus est anno [[1971]].
* [[31 Ianuarii]]: [[Volfgangus Schwanzer]], geographus Germanicus; natus est anno [[1953]].
=== Mense Februario ===
* [[1 Februarii]]: [[Rita Süssmuth]], politica [[Germania|Germanica]]; nata est anno [[1937]].
* [[2 Februarii]]: [[Athanasius Carolus Renoux]], monachus Benedictinus et orientalista Francicus; natus est anno [[1925]].
* [[11 Februarii]]: [[Iacobus van der Beek]], actor [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1977]].
* [[15 Februarii]]: [[Robertus Duvall]], actor et moderator cinematographicus Americanus; natus est anno [[1931]].
* [[19 Februarii]]: [[Polycarpus Pengo]], archiepiscopus [[Tanzania|Tanzanicus]]; natus est anno [[1944]].
* [[28 Februarii]]: [[Ali Khamenei]], magnus dux [[Irania]]e, ab [[Israel]]e occiditur; natus est anno [[1939]].
=== Mense Martio ===
* [[1 Martii]]: [[David Oddi filius]], politicus [[Islandia|Islandicus]]; natus est anno [[1948]].
* [[5 Martii]]: [[Antonius Lobo Antunes]], scriptor et psychologus [[Portugallia|Lusitanus]]; natus est anno 1942.
* [[8 Martii]]: [[Antonius Iacobus Leggett]], physicus [[Regnum Britanniarum|Britannicus]]; natus est anno [[1936]].
* [[12 Martii]]:
** [[Robertus Trivers]], sociobiologus Americanus; natus est anno 1943.
** [[Ioachimus Wanke]], episcopus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1941]].
* [[14 Martii]]:
**[[Georgius Habermas]], philosophus continentalis et sociologus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1929]].
**[[Christophorus A. Sims]], oeconomiae peritus [[CFA|Americanus]]; natus est anno 1942.
* [[17 Martii]]: [[Elias II]], patriarcha Ecclesiae Orthodoxae Georgianae [[Russia|Russicus]]; natus est anno [[1933]].
* [[19 Martii]]:
** [[Humbertus Bossi]], politicus [[Italia|Italianus]]; natus est anno 1941.
** [[Carolus Norris]], artifex martialis [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1940]].
* [[20 Martii]]: [[Ioannes Michael Bishop]], microbiologus Americanus; natus est anno 1936.
* [[22 Martii]]:
** [[Leonillus Jospin]], politicus [[Francia|Francicus]]; natus est anno [[1937]].
** [[Ioannes Baptista Pham Minh Mân]] cardinalis Vietnamicus; natus est anno [[1934]].
* [[25 Martii]]:
** [[Alexander Kluge]], scriptor Germanicus; natus est anno 1932.
** [[David Winnick]], politicus Britannicus; natus est anno 1933.
* [[26 Martii]]: [[Epeli Nailatikau]], politicus [[Viti]]orum; natus est anno 1941.
* [[28 Martii]]: [[Al-Yamīn Zarwāl]], praeses Algerii; natus est anno 1941.
* [[29 Martii]]: [[Adamus Nádasdy]], linguista poetaque Hungaricus; natus est anno 1947.
* [[30 Martii]]: [[Chandrikapersad Santokhi]], politicus Surinamicus; natus est anno [[1959]].
=== Mense Aprili ===
* [[5 Aprilis]]: [[Livius Maior]], historicus Dacoromanicus; natus est anno 1940.
* [[6 Aprilis]]: [[Christianus Schwarz-Schilling]], politicus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1930]].
* [[7 Aprilis]]:
** [[Mircea Lucescu]], pedilusor Dacoromanus; natus est anno [[1945]].
** [[Iacobus Whittaker]], alpinista [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1929]].
* [[8 Aprilis]]:
** [[Carolus Delhez]], presbyter et sociologicus [[Belgica|Belgicus]]; natus est anno 1951.
** [[David Kabua]], politicus insularum Marsaliensium; natus est anno 1951.
* [[9 Aprilis]]:
** {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Björgvin Halldórsson||en|qid=Q879495}}, musicus [[Islandia|Islandicus]]; natus est anno 1951.
** [[Stephanus Myron Schwebel]], iudex Americanus; natus est anno 1929.
* [[16 Aprilis]]: [[Kazuo Imanishi]], pedilusor Iaponicus; natus est anno 1941.
* [[19 Aprilis]]: [[Desmond Morris|Desmondus Morris]], zoologus ethologusque Anglicus; natus est anno [[1928]].
* [[24 Aprilis]]: [[Sophia Zdybicka]], philosopha et monacha [[Polonia|Polonica]]; nata est anno 1928.
* [[26 Aprilis]]: [[Ursus Hany]], politicus Helveticus; natus est anno [[1955]].
=== Mense Maio ===
* [[6 Maii]]: [[Theodorus Turner]], vir negotii et philanthropus Americanus; natus est anno 1938.
* [[8 Maii]]: [[Festus Mogae]], politicus [[Botsuana|Botsuanicus]]; natus est anno 1939.
* [[10 Maii]]: [[Gunterius Maria Halmer]], actor Germanicus; natus est anno 1943.
* [[12 Maii]]: [[Alexander Held]], actor Germanicus; natus est anno [[1957]].
* [[14 Maii]]: [[Valie Export]], artifex [[Austria]]ca; nata est anno 1940.
* [[15 Maii]]: [[Edmundus Strother Phelps]], oeconomicus Americanus; natus est anno 1933.
* [[21 Maii]]: [[Carolus Petrini]], scriptor et diurnarius Italicus; natus est anno 1949.
* [[25 Maii]]: [[Sonny Rollins]], saxophonista iazensis Americanus; natus est anno 1930.
* [[26 Maii]]: [[Koji Tanaka]], pedilusor Iapanicus; natus est anno 1955.
* [[28 Maii]]: [[Abd Rabbuh Manṣūr Hādī]], politicus [[Iemenia|Iemenicus]]; natus est anno 1945.
* [[29 Maii]]: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bryan Bergougnoux||en|qid=Q936402}}, lusor harpastum Gallicus; nata est anno [[1983]].
=== Mense Iunio ===
* [[1 Iunii]]: [[Antonius Head (actor)|Antonius Head]], actor Anglicus; natus est anno 1954.
* [[5 Iunii]]: [[Bernadetta Chirac]], uxor praesidis Franciae; nata est anno 1933.
* [[6 Iunii]]: [[Osorius Citora Afonso]], episcopus necatus [[Mozambicum|Mozambicanus]]; natus est anno [[1972]].
* [[8 Iunii]]: [[Ioannes Kaufmann]], politicus Helveticus; natus est anno 1948.
* [[12 Iunii]]: [[Hamidus Chalifae filius gentis Ṯānī]], primus minister, deinde [[emirus]] [[Quataria]]e; natus est anno 1952.
* [[14 Iunii]]:
** [[Jerry de Jong]], pedilusor Surinamicus; natus est anno 1964.
** [[Oliverius Tree]], cantor histrioque [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1993]].
* [[16 Iunii]]: [[Camillus Ruini]], cardinalis [[Italia|Italicus]]; natus est anno 1931.
* [[17 Iunii]]: [[Hildegarda Fässler]], politica Helvetica; nata est anno 1951.
* [[18 Iunii]]: [[Bogdanus Marinescu]] medicus Dacoromanicus; natus est anno 1944.
* [[19 Iunii]]: [[Roy Hattersley]], politicus Britannicus; natus est anno 1932.
* [[20 Iunii]]: [[Miwa Akihiro]], cantor histrioque Iapanicus; natus est anno 1935.
* [[21 Iunii]]: [[Franciscus Guterres]], politicus [[Timora Orientalis|Timoracus]]; natus est anno [[1954]].
* [[22 Iunii]]: [[Alanus Greenspan]], pristinus praeses [[Systema aerarium foederale|systematis aerarii foederalis Americae]]; natus est anno [[1926]].
=== Mense Iulio ===
* [[8 Iulii]]:
** [[Anna Widdecombe]], politica Britannica; nata est anno [[1947]].
** [[Iosephus Iulius Zerey]], archiepiscopus Graecae Catholicae Melkitae; natus est anno 1941.
* [[11 Iulii]]:
** [[Lindsey Graham]], politicus Americanus; natus est anno 1955.
** [[Susumu Tonegawa]], biologus Iaponicus; natus est anno 1939.
* [[13 Iulii]]: [[Samuel Neill]], actor Neozelandicus; natus est anno 1947.
* [[14 Iulii]]: [[Ioannes Michael Maitzen]], astronomus [[Austria]]cus; natus est anno [[1943]].
* [[16 Iulii]]: [[Rudolphus A. Marcus]], chemicus Americanus; natus est anno [[1923]].
* [[20 Iulii]]: [[Coemgenus Keegan]], pedilusor Anglicus; natus est anno 1951.
* [[29 Iulii]]: [[Harrius Mitchell]], politicus Americanus; natus est anno [[1940]].
* [[31 Iulii]]:
** [[Francus Baresi]] pedilusor Italicus; natus est anno [[1960]].
** [[Antonius Mazzi]], presbyter Italicus; natus est anno 1929.
** [[Michael Mendl]], actor Germanicus; natus est anno 1944.
=== Mense Augusto ===
* [[2 Augusti]]: [[Kay Granger]], politica Americana; nata est anno 1943.
* [[3 Augusti]]: [[Iulius Duarte Langa]], cardinalis [[Mozambicum|Mozambicanus]]; natus est anno [[1927]].
* [[6 Augusti]]: [[Franciscus Guccini]], cantor Italicus; natus est anno 1940.
* [[7 Augusti]]: [[Luciana Stassaert]], poetria pictrixque Belgica; nata est anno 1936.
* [[13 Augusti]]: [[Yukio Shimomura]], pedilusor Iapanicus; natus est anno 1932.
* [[15 Augusti]]: [[Alexander Danilin]], [[psychiater]] [[Russia|Russicus]]; natus est anno 1960.
* [[16 Augusti]]: [[Hayden Panettiere]], actrix Americana; nata est anno [[1989]].
* [[17 Augusti]]: [[Stanislaus Lalanne]], episcopus Francicus; natus est anno 1948.
* [[24 Augusti]]: [[Hideki Shirakawa]], chemicus Iaponicus; natus est anno 1936.
* [[25 Augusti]]:
** [[Timotheus Curry]], actor Anglicus; natus est anno [[1946]].
** [[Dolly Parton]], cantrix Americana; nata est anno 1946.
* [[26 Augusti]]: [[Petrus Nadas]], scriptor Hungaricus; natus est anno 1942.
* [[27 Augusti]]: [[Ratko Mladić]], scelestus bellicus Serbicus; natus est anno 1942.
* [[28 Augusti]]: [[Haraldus V (rex Norvegiae)|Haraldus V]], rex [[Norvegia]]e; natus est anno [[1937]].
* [[31 Augusti]]:
** [[Eduardus Balladur]], polticus Francicus; natus est anno 1929.
** [[Ada Yonath]], [[chemica]] Israeliana; nata est anno 1939.
=== Mense Septembri ===
* [[1 Septembris]]: [[Aentius Bianchi]] theologus Italicus; natus est anno 1943.
* [[2 Septembris]]: [[Gloria Steinem]], diurnalista Americana; nata est anno 1934.
* [[4 Septembris]]: [[Galfridus Sutton]], philologus Britannicus; natus est anno 1947.
* [[11 Septembris]]
** [[Astrida (principissa Norvegica)|Astrida]], principissa Norvegica; nata est anno 1932.
** [[Emma Bonino]], politica Italica; nata est anno 1948.
* [[14 Septembris]]: [[Petrus Maximilianus]], artifex Germano-Americanus; natus est anno 1937.
* [[16 Septembris]]: [[Dolores Sibonga]], politica Americana; nata est anno 1931.
* [[17 Septembris]]:
** [[Alfredus Jimeno Martínez]], archaeologus Hispanicus; natus est anno 1957.
** [[Ioannes Llewellyn Kyl]], politicus Americanus; natus est anno 1942.
* [[19 Septembris]]: [[Alexander Mazzola]], pedilusor Italicus; natus est anno 1942.
* [[23 Septembris]]
** [[Mauritius de Germiny]], episcopus Francicus; natus est anno 1939.
** [[Gregorius Pitkäranta]] auctor neolatinus [[Finnia|Finnicus]]; natus est anno 1945.
=== Mense Octobri ===
* [[4 Octobris]]: [[Cheikh Hamidou Kane]], scriptor Senegalicus; natus est anno 1928.
* [[5 Octobris]]: [[Thaddaeus Ladislaus Lutak]], miles Polonicus; natus est anno [[1917]].
* [[7 Octobris]]: [[Barbara Spinelli]], politica Italica; nata est anno 1946.
* [[9 Octobris]]
** [[Michael Ditka]], [[harpastum Americanum|pedilusor Americanus]]; natus est anno 1939.
** [[Christophorus Wickham]], historicus Britannicus; natus est anno 1950.
* [[13 Octobris]]: [[Albertus Houssiau]], theologus et episcopus Belgicus; natus est anno [[1924]].
* [[21 Octobris]]: [[David Mouradian]], scriptor Armenicus; natus est anno 1951.
* [[22 Octobris]]: [[Claudius Cohen-Tannoudji]], physicus Francicus; natus est anno 1933.
* [[25 Octobris]]: [[Paulus Romeo]], cardinalis Italicus; natus est anno 1938.
== Cultura popularis ==
=== Musica ===
* [[Gratia Abrams]] - ''Daughter from Hell''
* [[Zacharias Bryan]] - ''With Heaven on Top''
* [[Ariana Grande]] - ''Petal''
* [[BTS]] - ''Arirang''
* [[Noë Kahan]] - ''The Great Divide''
* [[Ella Langley]] - ''Dandelion''
* [[Bruno Mars]] - ''The Romantic''
* [[Olivia Rodrigo]] - ''You Seem Pretty Sad for a Girl So in Love''
* [[Henricus Styles]] - ''Kiss All the Time. Disco, Occasionally''
=== Pelliculae ===
* [[28 Martii]]: ''[[The Super Mario Galaxy Movie]]'' (CFA)
* [[10 Aprilis]]: ''[[Michael (2026 pellicula)|Michael]]'' (CFA)
* [[9 Iunii]]: ''[[Toy Story 5]]'' (CFA)
* [[6 Iulii]]: ''[[The Odyssey (2026 pellicula)|The Odyssey]]'' (CFA & Britannia)
* [[27 Iulii]]: ''[[Spider-Man: Brand New Day]] (CFA)
* [[15 Septembris]]: ''[[Resident Evil (2026 pellicula)|Resident Evil]]'' (CFA & Germania)
76mddcoadf96t53nokq3844ev0u6glm
Numerus naturalis
0
8124
3997420
3997303
2026-10-27T16:10:04Z
Pseudo-philodoxia
207639
errorem meum correxi
3997420
wikitext
text/x-wiki
{{Latinitas|-3}}
{{numeri}}
[[Fasciculus:CuttySarkRomNum.jpg|thumb|Numeri Romani qui numeros naturales 22, 21, … 13 significant.]]
'''Numerus naturalis''' est [[numerus integer|integer]] non negativus: 0, 1, 2, 3, 4, … Hi sunt numeri qui denumerant. Aliquando tamen numeri positivi (1, 2, 3, …, [[zerum|zero]] excluso) "numeri naturales" appellantur. [[Mathematicus|Mathematici]] copiam naturalium numerorum a littera <math>\mathbb{N}</math> saepe denotant, et magis accurate
:<math> \mathbb{N}_0 = \{0,1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
atque
:<math> \mathbb{N}_+ = \{1,2,3,4,5,\ldots\}</math>
Secutio numerorum naturalium infinita est, quod dicere vult numerum maximum non esse. Proximus invenitur, cum 1 additum est ad antegredientem.
In numeris naturalibus exagere licet [[additio]]nem et [[multiplicatio]]nem. [[Subtractio]] solum est possibilis, si minuendus maior est aut aequus quam subtrahendus; aliter necesse est [[numerus integer|numeris integris]]. In [[divisio]]ne in casibus plerisque [[numerus rationalis]] resultat, neque naturalis. Hoc est, numeri naturales cum additione [[caterva (mathematica)]]m ''non'' sunt, quod numerus ''n'' numerum inversum ''-n'' in copia non habet; nec cum multiplicatione, quod numerus inversus ''1/n'' non adest.
Potentia quadrata numeri naturalis iterum est naturalis, sed facile est demonstratu radicem semper esse [[numerus irrationalis|irrationalem]], nisi numerus est quadratum (0, 1, 4, 9, 16, ...); in hoc casu scilicet radicem naturalem. Similiter, nescioquid alia [[potentia (mathematica)|potentia]] integer numeri naturalis est naturalis (ut <math>n^3, n^5, n^17 \ldots</math>), [[radix (mathematica)|radix]] autem non est.
== Historia ==
Numeri naturales numeri perspicuissimi sunt. Operatio discernendi nihil, unum multumque a primis hominibus iam tum perficiebatur, sed comprehensio abstractae notionis (est verisimile non habet nexus ad unam [[cultura]]m ve [[gens|gentem]]) numeri paulatim crevit, hoc anno trecentis milibus evenire verisimilis est. Mox signa verbaque creata sunt ad describendum naturales numeros [[fractio (mathematica)|fractionesque]]. In Aegypto creata erant signa describenta fractiones uno numeratore. Etiam in [[Papyrus Rhind|papyro Rhind]] (scripto 2000 annis ante Christum) sunt; sed [[0|zerum]] solum post multum tempus rectus numerus putavit.{{dubsig}}
Notio numeri naturalis intellecti mente in [[Babylonia]] 2000 annis ante Christum natum est.
[[Numeri Romani]] numeros naturales nominant, sine [[zero]] nec fractiones.
{{NexInt}}
*[[Inductio plena]]
==Nexus externi==
*[http://books.google.de/books?id=8LAY0Wjz7HoC&pg=PA89&lpg=PA89&dq=triangulum+harmonicum&source=bl&ots=GPNUPtJWWI&sig=TUmVldhH1_UYlVm9_h1fbAKO71A&hl=de&ei=Sfw3TcejLYiW8QOY3PXnCA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=2&ved=0CBsQ6AEwAQ#v=onepage&q=triangulum%20harmonicum&f=false Analysis 1 Von Wolfgang Walter] {{ling|Germanice}}
[[Categoria:Numeri]]
{{Myrias|Mathematica}}
ifxkbyae72gazo3sdk7fucmtmz8j244
Index praenominum
0
8440
3997433
3989667
2026-10-27T17:24:31Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 2 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997433
wikitext
text/x-wiki
Hic est '''index praenominum''' in nostris commentationibus perscriptorum. Adde quae invenias.
Vide etiam [[Nomen proprium]].
== De hoc indice ==
=== Symbola ===
* ''italic'' . . . est redirectio (ob causas nonnullas)
* * . . . fortasse est mala Latinitate scriptum (saepius redirectio etiam)
__NOTOC__
{| border="0" align="center" class="toccolours"
! Argumentum
|-
| align="center" |
[[#A|A]] [[#B|B]] [[#C|C]] [[#D|D]] [[#E|E]] [[#F|F]] [[#G|G]] [[#H|H]] [[#I|I]] [[#J|J]] [[#K|K]] [[#L|L]] [[#M|M]] [[#N|N]] [[#O|O]] [[#P|P]] [[#Q|Q]] [[#R|R]] [[#S|S]] [[#T|T]] [[#U|U]] [[#V|V]] [[#W|W]] [[#X|X]] [[#Y|Y]] [[#Z|Z]]<br /><br />[[#Vide etiam|Vide Etiam]]
|-
|}
=== A ===
[[Fasciculus:Hans Baldung Grien - Adam - Google Art Project.jpg|thumb|upright=0.7|<center>[[Adam]]</center>]]
[[Fasciculus:Aleksander-d-store.jpg|thumb|176px|<center>[[Alexander Magnus]]</center>]]
[[Fasciculus:Grand_Duchess_Anastasia_Nikolaevna_Crisco_edit_crop.jpg|thumb|242x242px|<center>[[Anastasia Nicolai filia Romanova|Anastasia Romanova]]</center>]]
[[Fasciculus:Camillo rusconi, sant'andrea, entro nicchia disegnata dal borromini, 02.jpg|thumb|264x264px|<center>[[Sanctus Andreas]]</center>]]
[[Fasciculus:Angelika Kauffmann Selbstbildnis mit Büste der Minerva 1780.jpg|thumb|214x214px|<center>[[Angelica Kauffmann]]</center>]]
[[Fasciculus:Anna Pavlova as the Dying Swan.jpg|thumb|176px|<center>[[Anna Pavlova]]</center>]]
[[Fasciculus:Antinous Mandragone profil.jpg|thumb|176px|<center>[[Antinous]]</center>]]
[[Fasciculus:Vivaldi_Antonio.gif|thumb|210x210px|<center>[[Antonius Vivaldi]]</center>]]
[[Fasciculus:Artemisia_Prepares_to_Drink_the_Ashes_of_her_Husband,_Mausolus.jpg|thumb|206x206px|<center>[[Artemisia II]]</center>]]
[[Fasciculus:Netsurf11 - Rodin.jpg|thumb|176px|<center>[[Augustus Rodin]]</center>]]
* [[Aaron (nomen)|Aaron]]
* [[Abaelardus]]
* [[Abbo]]
* [[Abdalla]]
* [[Abdalonymus (nomen)|Abdalonymus]]
* [[Abdelazizus]]
* [[Abdelcader]]
* [[Abderramanus]]
* [[Abdias]]
* [[Abdiel]]
* [[Abdiesus]]
* [[Abdon]]
* ''[[Abdulla]]''
* [[Abel (praenomen)|Abel]]
* [[Abenezer]]
* [[Abibus]]
* [[Abigail (nomen)|Abigail]]
* [[Abraham (nomen)|''Abraham'']]
* [[Abrahamus]]
* [[Absalom (nomen)|Absalom]]
* [[Abubecer (nomen)|Abubecer]] → [[Abubacer]]
* [[Abundantia]]
* [[Abundantius]]
* [[Abundius]]
* [[Accius]]
* [[Accursius]]
* [[Acisculus]]
* [[Achilles (nomen)|Achilles]]
*''[[Ahmedus|Acomathes]]''
* [[Actius]]
* [[Ada]]
* ''[[Adalbert]]''*
* [[Adalbertus]]
* [[Adalgisus]]
* [[Adam (nomen)|''Adam'']]
* [[Adamantius (nomen)|Adamantius]]
* [[Adamus]]
* [[Adela]]
* ''[[Adelais]]''
* [[Adelardus]]
* ''[[Adelbertus]]''
* [[Adelhaidis (nomen)|Adelhaidis]]
* [[Adeodatus]]
* ''[[Adolfus]]''
* [[Adolphus]]
* [[Adonis (nomen)|Adonis]]
* [[Adrastus]]
* ''[[Adrianus]]''
* [[Aegidius (nomen)|Aegidius]]
* [[Aelia (nomen)|Aelia]]
* [[Aelius]]
* [[Aemilia (praenomen)|Aemilia]]
* [[Aemilianus (nomen)|Aemilianus]]
* [[Aemilius]]
* [[Aeneas (nomen)|Aeneas]]
* ''[[Aenrichus]]''
* [[Aentius]]
* ''[[Afanasij]]''*
* [[Agamemnon (discretiva)|Agamemnon]]
* [[Agapetus]]
* [[Agapius]]
* [[Agatha]]
* [[Agathangelus]]
* [[Agatho (nomen)|Agatho]]
* [[Agathocles]]
* [[Agesilaus]]
* [[Aglaia (discretiva)|Aglaea]]
* [[Agnes]]
* ''[[Agostino]]''*
* [[Agrippa]]
* [[Ahmedus]]
* ''[[Ahmet]]''*
* [[Aiax]]
* [[Aida (nomen)|Aida]]
* ''[[Aimericus]]''
* [[Aimo]]
* [[Akira]]
* [[Akihitus]]
* [[Alagherius]]
* [[Aladinus]]
* [[Alanis]]
* [[Alanus]]
* ''[[Alanus|Alannus]]''
* [[Alaricus (nomen)|Alaricus]]
* [[Alastor]]
* [[Albericus]]
* ''[[Alberto]]''*
* [[Albertus]]
* [[Albinus]]
* [[Alboinus]]
* ''[[Albrechtus]]''
* [[Alcaeus (nomen)|Alcaeus]]
* [[Alcestis (discretiva)|Alcestis]]
* [[Alcibiades (nomen)]] → [[Alcibiades]]
* [[Alcyone (discretiva)|Alcyone]]
* [[Aldus]]
* ''[[Aleksandr]]''*
* ''[[Aleksej]]''*
* ''[[Aleksja]]''*
* [[Alexander (nomen)|Alexander]]
* [[Alexandra]]
* [[Alexia (nomen)|Alexia]]
* [[Alexis]]
* [[Alexius]]
* [[Alfredus]]
* [[Ali (nomen)|Ali]]
* ''[[Alice]]''*
* [[Alicia]]
* [[Alida]]
* [[Alienora]]
* [[Aliprandus]]
* [[Alix (nomen)|Alix]]
* [[Alla (nomen)|Alla]]
* [[Alodia]]
* [[Aloisia]]
* ''[[Aloisius]]''
* ''[[Alonso]]''*
* ''[[Aloysia]]''
* ''[[Aloysius]]''
* [[Alphonsus]]
* [[Altierus]] → [[Altierus Spinelli]]
* [[Aluisius (nomen)|Aluisius]]
* ''[[Alvar]]''*
* ''[[Álvaro]]''*
* [[Alvarus]]
* [[Alvin]]
* [[Amadeus]]
* [[Amadocus]]
* [[Amalasuntha]]
* [[Amalia]]
* [[Amanda]]
* [[Amandus]]
* [[Amata (nomen)|Amata]]
* [[Amatus]]
* [[Ambrosius (nomen)|Ambrosius]]
* [[Amenophis]]
* ''[[Americus]]''
* [[Amletus (nomen)|Amletus]]
* ''[[Amorathes]]''
* [[Amos]]
* [[Amosis]]
* ''[[Aymericus]]''
* [[Anastasia]]
* ''[[Anastasija]]''*
* [[Anastasius (nomen)|Anastasius]]
* ''[[Anatole]]''*
* ''[[Anatolij]]''*
* [[Anatolius]]
* [[Anaxagoras (nomen)|Anaxagoras]]
* ''[[Anděl]]''*
* ''[[Anděla]]''*
* ''[[Andor]]''*
* ''[[András]]''*
* [[Andrea]]
* [[Andreas]]
* ''[[Andrij]]''*
* [[Andromache (discretiva)|Andromache]]
* [[Angela]]
* ''[[Angèle]]'' *
* [[Angelica]]
* ''[[Angelika]]''*
* [[Angelus (nomen)|Angelus]]
* ''[[Aniela]]''*
* [[Anita]]
* [[Anna]]
* [[Annabella]]
* [[Annalisa]]
* [[Anscharius]]
* [[Anselmus]]
* ''[[Antal]]''*
* [[Anterus (nomen)|Anterus]]
* [[Anthimus (nomen)|Anthimus]]
* [[Antiochus (nomen)|Antiochus]]
* ''[[Anton]]''*
* [[Antonia]]
* [[Antinous]]
* [[Antoninus]]
* [[Antonius]]
* [[Antonius Maria]]
* [[Anvarus]]
* [[Apelles (nomen)|Apelles]]
* [[Apollinaris]]
* [[Apollo (nomen)|Apollo]]
* [[Apostolus (nomen)|Apostolus]]
* [[Aprilia (praenomen)|Aprilia]]
* [[Ara (nomen)|Ara]]
* ''[[Arkadij]]''*
* [[Arcadius (nomen)|Arcadius]]
* [[Archangelus (nomen)|Archangelus]]
* [[Archibaldus]]
* [[Archippus]]
* [[Ariadne (nomen)|Ariadne]]
* [[Ariel (praenomen)|Ariel]]
* [[Aristaeus]]
* ''[[Aristide]]*''
* [[Aristides (nomen)|Aristides]]
* [[Aristocles]]
* [[Aristophanes (nomen)|Aristophanes]]
* [[Aristoteles (nomen)|Aristoteles]]
* ''[[Armand]]*''
* [[Armandus]]
* [[Arminius (nomen)|Arminius]]
* [[Arnoldus]]
* [[Arnulphus]]
* ''[[Arrigo]]''*
* [[Arrius]]
* [[Arsenius]]
* [[Arsinoë]]
* [[Artaxerxes]]
* [[Artemisia (nomen)|Artemisia]]
* [[Artemius]]
* [[Arthurus]]
* [[Ascanius (nomen)|Ascanius]]
* [[Asclepiades]]
* [[Asia (discretiva)|Asia]]
* [[Aspasia]]
* [[Astor]]
* [[Astrida]]
* [[Athanasia]]
* [[Athanasius]]
* [[Athena (nomen)|Athena]]
* [[Atilius]]
* [[Attalus]]
* [[Attila (nomen)|Attila]]
* ''[[Audrey]]''*
* [[Augustina]]
* [[Augustinus (nomen)|Augustinus]]
* [[Augustus (praenomen)|Augustus]]
* [[Aulus]]
* [[Aurelianus (nomen)|Aurelianus]]
* [[Aurelius]]
* [[Aurivillius]]
* [[Aurora (nomen)|Aurora]]
* [[Axelius]]
* [[Azizus]]
=== B ===
[[Fasciculus:Francisco Bayeu Santa Bárbara.jpg|thumb|176px|<center>[[Barbara (sancta)|Sancta Barbara]]</center>]]
[[Fasciculus:Marie Spartali Stillman - Beatrice (1896).jpg|thumb|233x233px|<center>[[Beatrix Portinari]]</center>]]
[[Fasciculus:BenjaminFranklin.jpeg|thumb|176px|<center>[[Beniaminus Franklinius]]</center>]]
[[Fasciculus:HistoireDesMétéores_-_p135.jpg|thumb|176x176px|<center>[[Blasius Pascalis]]</center>]]
* [[Babylas]]
* [[Balderus (nomen)|Balderus]]
* [[Baldomerus]]
* [[Balduinus]]
* [[Baldus (praenomen)|Baldus]]
* [[Balthasar]]
* [[Baptista (nomen)|Baptista]]
* [[Barbara]]
* [[Barnabas]]
* ''[[Bartal]]''*
* [[Bartholomaeus (nomen)|Bartholomaeus]]
* ''[[Bartolomeu]]''*
* [[Baruch]]
* [[Basilius]]
* [[Basiliscus (discretiva)|Basiliscus]]
* [[Basilissa]]
* [[Bathildes]]
* [[Beatrix (praenomen)|Beatrix]]
* [[Bella]]
* [[Belisarius]]
* [[Benedicta]]
* [[Benedictus (nomen)|Benedictus]]
* ''[[Beniamin]]''
* [[Beniaminus]]
* [[Benignus]]
* ''[[Benitus]]''
* ''[[Benjamin]]''*
* [[Benvenutus]] → [[Benvenutus Cellini]]
* [[Berardus]]
* [[Berengarius]]
* [[Berenice (nomen)|Berenice]]
* [[Bernadetta]]
* ''[[Bernarda]]''
* ''[[Bernardina]]''
* [[Bernardinus]]
* [[Bernardus]]
* [[Berno]]
* [[Bernvardus]]
* [[Bertha]]
* [[Bertoldus]]
* [[Bertrandus]]
* [[Bessario]] → [[Bessario Belinskij]]
* [[Bethsabea (nomen)|Bethsabea]]
* [[Bettina]]
*''[[Biagio]]''*
* [[Birgitta]]
* ''[[Björn]]''*
* ''[[Blasius|Blaise]]''*
* [[Blanca]]
* [[Blasius]]
* [[Boamundus]] → [[Boamundus Tarentinus]]
* [[Boethius (discretiva)|Boëthius]]
* [[Bogdan]]
* ''[[Bogdanus]]''
* ''[[Bohdan]]''*
* ''[[Bohdanus]]''
* ''[[Boldiszár]]''*
* [[Bomilcar]]
* [[Bonaventura (nomen)|Bonaventura]]
* [[Bonifacius]]
* [[Bononius]]
* [[Boris]]
* ''[[Borys]]''*
* ''[[Brad]]''
* [[Brendanus]]
* [[Brennus (discretiva)|Brennus]]
* ''[[Brian]]''*
* [[Brianus]]
* ''[[Brigitte]]''*
* [[Bronislaus]]
* [[Brunechildes]]
* [[Bruno]]
* [[Brussius]]
* ''[[Buenaventura]]''*
=== C ===
[[Fasciculus:Circle of benson st cecilia.jpg|176px|thumb|<center>[[Caecilia Romana|Caecilia Virgo]]</center>|alt=]][[Fasciculus:Cristina_da_Suécia.png|thumb|222x222px|<center>[[Christina (regina Sueciae)|Christina Sueciae]]</center>]][[Fasciculus:Cleo de Merode00.jpg|thumb|176px|<center>[[Cleopatra de Merode]]</center>]]
[[Fasciculus:Kyriakos_Mitsotakis_0317.jpg|thumb|247x247px|<center>[[Cyriacus Metsotaces (1968–)|Cyriacus Metsotaces]]</center>]]
* [[Cadmus (discretiva)|Cadmus]]
* [[Caecilia]]
* [[Caecilius]]
* [[Caelestinus (nomen)|Caelestinus]]
* [[Caelestis]]
* [[Caelia (nomen)|Caelia]]
* [[Caelius (nomen)|Caelius]]
* [[Caesar (nomen)|Caesar]]
* [[Caesarius]]
* [[Caeso]]
* ''[[Cafer]]''*
* [[Caietana]]
* [[Caietanus]]
* ''[[Cajetan]]''*
* [[Caleb]]
* [[Callimachus]]
* [[Callinicus]]
* [[Calliope (discretiva)|Calliope]]
* [[Callistus]]
* ''[[Callixtus]]''
* [[Calogerus]]
* [[Calypso (discretiva)|Calypso]]
* [[Camilla]]
* ''[[Camilo]]''*
* ''[[Camillo]]''*
* [[Camillus]]
* [[Candice]]
* [[Candidus (nomen)|Candidus]]
* [[Canicus]]
* [[Carina (nomen)|Carina]]
* [[Caritas (nomen)|Caritas]]
* [[Carlomannus (discretiva)|Carlomannus]]
* ''[[Carlota]]''*
* [[Carlotta]]
* ''[[Carmelo]]''*
* [[Carmelus]]
* [[Carmen (praenomen)|Carmen]]
* [[Carola]]
* [[Carolina (nomen)|Carolina]]
* [[Carolus]]
* [[Carus (nomen)|Carus]]
* [[Casimirus]]
* [[Caspar (nomen)|Caspar]]
* [[Cassandra (nomen)|Cassandra]]
* [[Cassianus]]
* [[Cassius]]
* [[Catharina]]
* [[Catharinus]]
* [[Catullus (cognomen)|Catullus]]
* [[Ceslaus]]
* [[Chadidia]]
* [[Chaereas]]
* [[Chaim]]
* [[Chalifa (nomen)|Chalifa]]
* [[Chantalia]]
* [[Charilaus]] → [[Charilaus Tricupes]]
* [[Chlodovechus (nomen)|Chlodovechus]]
* [[Chloë]]
* [[Chloris (nomen)|Chloris]]
* ''[[Choma]]''*
* [[Chosroes]]
* [[Chowalidus]]
* [[Christa]]
* [[Christiana]]
* [[Christianus (nomen)|Christianus]]
* [[Christina]]
*''[[Christopherus]]''
* [[Christophorus]]
* [[Chryseis (discretiva)|Chryseis]]
* [[Chunegunda]]
* [[Ciaranus]]
* [[Cingis]]
* ''[[Ciprian]]''*
* [[Circe (discretiva)|Circe]]
* ''[[Ciro]]''*
* [[Clara]]
* [[Claudia]]
* ''[[Claudio]]''*
* [[Claudius (nomen)|Claudius]]
* [[Clemens]]
* [[Clementia]]
* [[Cleonice]]
* [[Cleopas]]
* [[Cleopatra]]
* [[Cloelia (nomen)|Cloelia]]
* ''[[Clothildis]]''
* [[Clotildis]]
* [[Cnuto (nomen)|Cnuto]]
* [[Cody]]
* ''[[Coelestinus]]''
* ''[[Coelius]]''
* [[Coemgenus]]
* [[Colandus]]
* [[Colomannus]]
* [[Columbanus (nomen)|Columbanus]]
* [[Conon (nomen)|Conon]]
* [[Conradus]]
* ''[[Consalvus]]''
* [[Constantia (nomen)|Constantia]]
* [[Constantinus]]
* [[Cordelia (nomen)|Cordelia]]
* [[Corinna (discretiva)|Corinna]]
* [[Cornelia]]
* [[Cornelius (nomen)|Cornelius]]
* [[Cosima]]
* ''[[Cosimus]]''
* [[Cosmas]]
* ''[[Cosmus]]''
* [[Craterus (discretiva)|Craterus]]
* ''[[Cristóvão]]''*
* [[Crito]]
* [[Cunipertus]] → [[Cunipertus (rex Langobardorum)]]
* [[Curtius]]
* [[Cybele (discretiva)|Cybele]]
* [[Cynthia]]
* ''[[Cyprian]]''*
* [[Cyprianus (praenomen)|Cyprianus]]
* [[Cyriacus]]
* [[Cyrillus]]
* [[Cyrus]]
=== D ===
[[Fasciculus:DANIELA HANTUCHOVA (3244849115).jpg|thumb|176px|<center>[[Daniela Hantuchová]]</center>]]
[[Fasciculus:Diana Huntress Fontainebleau.jpg|thumb|176px|<center>[[Diana]]</center>]]
[[Fasciculus:Énée et Didon, reprise partielle du tableau de Guérin, détail.jpg|thumb|176px|<center>[[Dido]]</center>]]
[[Fasciculus: Stevan Kragujevic, Dorothy Dandridge, 1962 (1).jpg|thumb|176px|<center>[[Dorothea Dandridge]]</center>]]
* [[Dacianus]]
* [[Dagmara]]
* [[Dagobertus]]
* [[Dalia (nomen)|Dalia]]
* [[Dalila]]
* [[Dalmatius]]
* [[Damasus]]
* [[Damianus]]
* [[Damocles]]
* [[Danaë (discretiva)|Danaë]]
* [[Daniel (praenomen)|Daniel]]
* [[Daniela]]
* ''[[Daniil]]''*
* [[Dantes]]
* ''[[Danylo]]''*
* [[Daphne (praenomen)|Daphne]]
* [[Daria]]
* [[Darius]]
* [[David]]
* ''[[Davide]]''*
* [[Dean]]
* [[Deanna]]
* [[Debora]]
* [[Decebalus (nomen)|Decebalus]]
* [[Decimus]]
* [[Delia]]
* [[Delphina]] → [[Delphina a Saxonia Coburgensi]]
* [[Demeter (discretiva)|Demeter]]
* [[Demetria]]
* [[Demetrius]]
* [[Democritus (nomen)|Democritus]]
* ''[[Denis]]''*
* ''[[Denys]]''*
*''[[Deodatus]]''
*[[Desdemona]]
* [[Desiderius (nomen)|Desiderius]]
* [[Desmondus]]
* ''[[Deusdedit (nomen)|Deusdedit]]''
* ''[[Dezső]]''*
* [[Diafarus]]
* [[Diana (nomen)|Diana]]
* [[Didacus]]
* [[Dido (nomen)|Dido]]
*''[[Diego]]''*
* [[Dina (nomen)|Dina]]
* [[Dinus]]
* [[Diogenes]]
* ''[[Diogo]]''*
* [[Diodorus (nomen)|Diodorus]] → [[Diodorus Siculus]]
* [[Diomira]]
* ''[[Dionigi]]''*
* [[Dionysia (praenomen)|Dionysia]]
* [[Dionysius]]
* [[Dioscorides (nomen)|Dioscorides]]
* [[Diphilus]]
* ''[[Dmitrij]]''*
* ''[[Dmytro]]''*
* [[Dolores]]
* [[Dominica (nomen)|Dominica]]
* [[Dominicus]]
* [[Domitilla]]
* [[Domitius]]
*''[[Domonkos]]''*
*''[[Donald]]''*
* [[Donaldus]]
* [[Donatella]]
*[[Donatus]]
*[[Donna]]
*[[Dora (nomen)|Dora]]
*[[Doris (praenomen)|Doris]]
*''[[Dorota]]''*
*''[[Dorotea]]''*
*''[[Doroteja]]''*
*[[Dorothea]]
*''[[Dorothy]]''*
*[[Dragoss]]
* [[Duglassius]]
* [[Duncanus]]
*''[[Durans]]''
*''[[Durante]]''*
*[[Dwight]]
=== E ===
[[Fasciculus:Francisco de Zurbarán - Saint Elizabeth of Thuringia - Google Art Project.jpg|thumb|176px|<center>[[Elisabeth Hungariae]]</center>]]
[[Fasciculus:Che por Jim Fitzpatrick.svg|thumb|176px|<center>[[Ernestus Guevara]]</center>]]
[[Fasciculus:Audrey Hepburn 1956 (2).jpg|thumb|176px|<center>[[Etheldreda Hepburn]]</center>]]
[[Fasciculus:Jean Agélou - Serie 589 - Eve being tempted to eat the forbidden fruit.jpg|thumb|176px|<center>[[Eva]]</center>]]
* [[Earl]]
* [[Eberhardus]]
* [[Edda (praenomen)|Edda]]
* ''[[Edgar]]''*
* [[Edgarus]]
* [[Editha]]
* [[Edmundus]]
* [[Edna]]
* [[Eduardus]]
* ''[[Eduinus]]''
* ''[[Edwardus]]''
* ''[[Edwinus]]''
* [[Edvinus]]
* [[Egbertus]]
* [[Aegidius|''Egidius'']]
* ''[[Ekaterina]]''*
* [[Electra (discretiva)|Electra]]
* ''[[Elek]]''*
* ''[[Eleonora]]''*
* [[Eleuther (nomen)|Eleuther]]
* ''[[Eleutherius (nomen)|Eleutherius]]''
* [[Elfrida]]
* [[Elias]]
* [[Eligius]]
* ''[[Elio]]''*
* [[Elisa]]
*''[[Elisabeth]]''
* [[Elisabetha]]
* ''[[Elizaveta]]''*
* [[Elpidius (nomen)|Elpidius]]
* [[Elvira]]
* [[Emericus]]
* ''[[Aemilius|Emilius]]''
* [[Emma]]
* [[Emmanuel]]
* [[Empedocles (nomen)|Empedocles]]
* [[Engelbertus]]
* [[Ennius (nomen)|Ennius]]
*''[[Enrico]]''*
* [[Epaminondas (nomen)|Epaminondas]]
* [[Ephraem]]
*''[[Ephraim]]''
* [[Epiphanius]]
* [[Erasmus]]
* [[Erhardus]]
* [[Erica]]
* ''[[Erich]]''*
* [[Ericus]]
* ''[[Erik]]''*
* ''[[Erika]]''*
* [[Erlingus]]
* ''[[Ermanno]]''*
* ''[[Ermenegildus (nomen)|Ermenegildus]]''
* ''[[Ernest]]''*
* ''[[Ernesto]]''*
* [[Ernestus]]
* ''[[Ernő]]''*
* ''[[Ernst]]''*
* [[Eros (nomen)|Eros]]
* [[Ervinus]]
* [[Erzsébet|''Erzsébet'']]*
* [[Esdras]]
* ''[[Estéfano]]''*
* [[Esther (nomen)|Esther]]
* ''[[Etele]]''*
* [[Ethel]]
* [[Etheldreda]]
* ''[[Etienne]]*''
* ''[[Ettore]]''*
* [[Euagoras]]
* [[Euclides (discretiva)|Euclides]]
* [[Eudocia]]
* [[Eudoxius]]
*''[[Eugène]]''*
* [[Eugenia (praenomen)|Eugenia]]
* [[Eugenius]]
* [[Eulalia]] → [[Eulalia Barcinonensis]]
* [[Eumenes (discretiva)|Eumenes]]
* [[Eunice]]
* [[Euphemia]]
* [[Euphrosyne (praenomen)|Euphrosyne]]
* [[Euripides (nomen)|Euripides]]
* [[Europa (discretiva)|Europa]]
* [[Eurydice (discretiva)|Eurydice]]
* [[Eusebius]]
* [[Eustachius]]
* [[Eustathius (nomen)|''Eustathius'']]
* [[Eustorgius]] → [[Eustorgius (episcopus Lemovicensis)]]
* [[Eutychius]]
* [[Eva (nomen)|Eva]]
* [[Evangelus]]
* [[Evaristus (praenomen)|Evaristus]]
* [[Evasius]]
* [[Evelina]]
* ''[[Everardus]]''
* ''[[Everhardus]]''
* ''[[Evgenij]]''*
* ''[[Eyüp]]''*
* [[Ezechiel (nomen)|Ezechiel]]
=== F ===
[[Fasciculus:Fatoumata Diawara - Festival du Bout du Monde 2012 - 016 - edit.jpg |thumb|176px|<center>[[Fatima Diawara]]</center>]]
[[Fasciculus:Ferdinand Magellan.jpg|thumb|176px|<center>[[Ferdinandus Magellanus]]</center>]][[Fasciculus:Vicente_López_Y_Portaña_001.jpg|thumb|217x217px|<center>[[Franciscus a Goya et Lucientes|Franciscus a Goya]]</center>]]
[[Fasciculus:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo 3.jpg|thumb|236x236px|<center>[[Frida Kahlo]]</center>]]
* [[Fabianus (nomen)|Fabianus]]
* [[Fabius]]
* [[Fabricius]]
* ''[[Fanny]]''
* [[Fatima (nomen)|Fatima]]
* ''[[Fatma]]''*
* [[Faustina]]
* [[Faustinus]]
* [[Faustus (nomen)|Faustus]]
* ''[[Federica]]''*
* ''[[Federico]]''*
* ''[[Fedir]]''*
* ''[[Fëdor]]''*
* [[Feisalus]] → [[Feisalus Abdelazizi filius]]
* [[Felicia]]
* [[Felicianus]]
* [[Felicitas (nomen)|Felicitas]]
* ''[[Felipe]]''*
* [[Felix]]
* [[Ferdinanda]]
* [[Ferdinandus]]
* ''[[Ferenc]]''*
* ''[[Fernand]]'' *
* ''[[Fernanda]]''
* ''[[Fernão]]''*
* [[Fergusius]]
* [[Ferruccius]]
* [[Fidelis]]
* [[Fides (nomen)|Fides]]
* ''[[Filipp]]''*
* [[Firmus (nomen)|Firmus]]
* [[Flaminia (nomen)|Flaminia]]
* [[Flaminius]]
* [[Flavius]]
* [[Flora (praenomen)|Flora]]
* [[Florentia (praenomen)|Florentia]]
* [[Florentius]]
* [[Florianus]]
* [[Florinus]]
* ''[[Foma]]''*
* [[Franca]]
* ''[[Francesca]]''*
* ''[[Franciscus|Francesco]]''*
* ''[[Franciscus|Francisco]]''*
* [[Francisca]]
* [[Franciscus]]
* [[Franciscus Iosephus]]
* [[Franciscus Xaverius (nomen)|Franciscus Xaverius]]
* ''[[Franco]]''*
* [[Francus (praenomen)|Francus]]
* ''[[Frank]]''*
* [[Franklinus]]
* ''[[Frantzisko]]''*
* ''[[Franz]]''*
* [[Frida]]
* [[Friderica]]
* [[Fridericus]]
* [[Fronto (discretiva)|Fronto]]
* [[Fulbertus]] → [[Fulbertus Carnotensis]]
* [[Fulgentius (nomen)|Fulgentius]]
* [[Fulvia]]
* [[Fulvius]]
* [[Furius]]
=== G ===
[[Fasciculus:Gabriela Mistral-01.jpg|thumb|176px|<center>[[Gabriella Mistral]]</center>]]
[[Fasciculus:Gottfried Wilhelm von Leibniz.jpg|thumb|176px|<center>[[Godefridus Guilielmus Leibnitius]]</center>]]
[[Fasciculus:Grace-Jones fyf2016-2.jpg|thumb|176px|<center>[[Gratia Jones]]</center>]]
[[Fasciculus: Caricature_Gustave_Eiffel.png|thumb|176px|<center>[[Gustavus Eiffel]]</center>]]
*[[Gabriel]]
*''[[Gabriela]]''
*''[[Gabriele]]''*
*[[Gabriella]]
*[[Gaea (nomen)|Gaea]]
*''[[Gaëtan]]*''
*''[[Gaetano]]''*
*[[Gaetulius]]
*''[[Ǧaʿfar]]''*
*[[Gaius]]
*[[Galatea (nomen)|Galatea]]
*[[Galeatius]]
*[[Galena]]
*[[Galfridus]]
*[[Galilaeus]] → [[Galilaeus Galilaei]]
*[[Garcias]]
*''[[Gaspar]]''
*[[Gasto]]
*[[Gaudentius]]
*''[[Gaufridus]]''
*''[[Gavriil]]''*
*[[Gebhardus]]
*[[Gedeon (nomen)|Gedeon]]
*[[Gelasius]]
*''[[Gennaro]]''*
*[[Genovefa]]
*[[Georgia (nomen)|Georgia]]
*[[Georgius]]
*[[Geraldina]]
*[[Geraldus]]
*[[Gerardus]]
*[[Gerasimus]] → [[Gerasimus Lebedev]]
*[[Gerda]]
*''[[Gergely]]''*
*''[[Gerhard]]''*
*''[[Germain]]''*
*[[Germana]]
*[[Germanus (nomen)|Germanus]]
*[[Gerontius]] → [[Gerontius (episcopus Mediolanensis)]]
*''[[Gert]]''
*''[[Geretrudis]]''
*[[Gertrudis]]
*[[Gervasius]]
*[[Geysa (nomen)|Geysa]]
*[[Gilda (praenomen)|Gilda]]
*[[Gilliana]]
*''[[Giovanna]]''*
*''[[Giovanni]]''*
*''[[Giraldus]]''
*''[[Girolamo]]''*
*[[Gisela]]
*''[[Giulia]]''*
*''[[Giulio]]''*
*''[[Giuseppe]]''*
*''[[Giuseppina]]''*
* ''[[Gjergj]]''*
* ''[[Gjon]]''*
*[[Glauce]]
*[[Glaucus (nomen)|Glaucus]]
*[[Gloria (nomen)|Gloria]]
*[[Gnaeus]]
*''[[Godefridus]]''
*[[Godfredus]]
*''[[Godfridus]]''
*[[Goffredus]]
*''[[Gonzalus]]''
*[[Gordonus]]
*''[[Gotthold]]''
*''[[Grace]]''*
*[[Gratia (nomen)|Gratia]]
*''[[Grazia]]''*
*[[Gregorius (nomen)|Gregorius]]
*[[Grover]] → [[Grover Cleveland]]
*[[Guadalupe (nomen)|Guadalupe]]
*[[Gualterius]]
*[[Gudbrandus]]
*[[Guendolina]]
*[[Guenevera]]
*[[Guido]]
*''[[Gulielma]]''
*''[[Guilelmus]]''
*[[Gulielmina]]
*[[Gulielmus]]
*[[Gundisalvus]]
*[[Gunnarus]]
*[[Gunnila]]
*[[Gunterius]]
*''[[Guolphangus]]''
*''[[Gustave]]''*
*[[Gustavus]]
*''[[Guy]]'' *→ [[Guido]] aut [[Guy (nomen)|Guy]] (Hebraice)
*''[[György]]''*
=== H ===
[[Fasciculus:Helen of Troy.jpg|thumb|176px|<center>[[Helena]]</center>]]
[[Fasciculus:Quintus Horatius Flaccus.jpg|thumb|176px|<center>[[Quintus Horatius Flaccus]]</center>]]
* [[Habacuc]]
* [[Hacon]]
* ''[[Ḫadīǧah]]''*
* [[Hadriana]]
* [[Hadrianus (nomen)|Hadrianus]]
* [[Hadriel]]
* [[Hafizus (nomen)|Hafizus]]
* [[Haile]]
* ''[[Ḫalīfa]]''*
* [[Hannelora|Hannelore]] → [[Hannelore Zöllner]]<ref>Ex pagina [[Auctores neolatini]].</ref>
* ''[[Ḥamad]]''*
* [[Hamidus]]
* [[Hamilcar]]
* ''[[Hanna]]''*
* [[Hannibal (nomen)|Hannibal]]
* [[Hanno]]
* [[Haraldus]]
* [[Haroldus]]
* ''[[Harriet]]''*
* ''[[Harrietta]]''
* [[Harrius]]
* [[Hartmut]]
* ''[[Harun]]''*
* [[Hasanus]]
* [[Hasdrubal (nomen)|Hasdrubal]]
* ''[[Hatice]]''*
* [[Heather]]
* [[Hebe (discretiva)|Hebe]]
* [[Hector (nomen)|Hector]]
* ''[[Hedda]]''
* [[Hedvigis]]
* [[Hegesippus]]
* ''[[Heinrich]]''*
* [[Heinricus]]
* ''[[Heinz]]''*
* [[Helena (praenomen)|Helena]]
* [[Helga]]
* [[Helgus (praenomen)|Helgus]]
* [[Heliab]]
* [[Heliam]]
* ''[[Helias]]''
* [[Helimutus]]
* [[Heliodorus]]
* [[Helius (nomen)|Helius]]
* [[Helladius]] → [[Helladius Loizaga]]
* ''[[Helimutus|Helmut]]*''
* ''[[Hencius]]''*
* [[Henricus]]
* [[Henrietta]]
* ''[[Henrique]]''*
* [[Hera (nomen)|Hera]]
* ''[[Heracles]]''
* [[Heraclitus (nomen)|Heraclitus]]
* [[Heraclius (nomen)|Heraclius]]
* ''[[Herbert]]''*
* [[Herbertus]]
* [[Hercules (nomen)|Hercules]]
* ''[[Herimannus]]''
* ''[[Hermann]]''*
* [[Hermannus]]
* ''[[Hermenegildo]]''*
* [[Hermenegildus (nomen)|Hermenegildus]]
* [[Hermes (nomen)|Hermes]]
* [[Hermione]]
* [[Hermolaus]]
* ''[[Hernán]]''*
* ''[[Hernando]]*''
* [[Herodes (discretiva)|Herodes]]
* [[Hersilia (discretiva)|Hersilia]]
* [[Hertha (praenomen)|Hertha]]
* [[Hideki]]
* [[Hierocles]]
* [[Hieronymus (nomen)|Hieronymus]]
* [[Hilaria (nomen)|Hilaria]]
* [[Hilarius (nomen)|Hilarius]]
* [[Hilda (praenomen)|Hilda]]
* ''[[Hildegarda]]''
* [[Hildegardis]]
* ''[[Hinricus]]''
* [[Hipparchus (discretiva)|Hipparchus]]
* [[Hippolytus (praenomen)|Hippolytus]]
* [[Hiram]]
* [[Hiroki]]
* [[Hiroshi]]
* [[Homerus (nomen)|Homerus]]
* [[Homobonus]]
* [[Honoratus]]
* [[Honorius]]
* [[Horatius (nomen)|Horatius]]
* [[Hormisdas]]
* [[Horstus]]
* [[Hortensia]] → [[Hortensia de Beauharnais]]
* ''[[Hryhorij]]''*
* ''[[Hubert]]''*
* [[Hubertus]]
* [[Hugo]]
* [[Humbertus]]
* ''[[Humfrey]]''*
* [[Hunfridus]]
* [[Husainus]]
* [[Hyacintha]]
* ''[[Hyacinthe]]''*
* [[Hyacinthus (praenomen)|Hyacinthus]]
* [[Hyginus]]
* [[Hypatia (nomen)|Hypatia]]
* [[Hypatius]]
=== I ===
[[Fasciculus:Gutenberg.jpg|thumb|176px|<center>[[Ioannes Gutenbergus|Iohannes Gutenbergus]]</center>]]
[[Fasciculus:Josephine Baker 1950.jpg|thumb|176px|<center>[[Iosephina Baker]]</center>]]
[[Fasciculus:Federico de Madrazo - Isabella II - Google Art Project.jpg|thumb|176px|<center>[[Isabella II (regina Hispaniae)|Isabella II]] (regina Hispaniae)</center>]]
[[Fasciculus:San Isidro en oración, de Bartolomé González y Serrano (Museo de Historia de Madrid).jpg|thumb|176px|<center>[[Isidorus Matritensis]]</center>]]
* [[Iacoba]]
* ''[[Iacobina]]''
* [[Iacobus]]
* [[Iairus]]
* [[Ianuarius (nomen)|Ianuarius]]
* [[Ianus (nomen)|Ianus]]
*[[Iapheth (nomen)|Iapheth]]
*[[Iared]]
*[[Iason (nomen)|Iason]]
*''[[ʾIbrāhīm]]''*
*''[[İbrahim]]''*
*[[Ibraimus]]
*[[Ichirō]]
*[[Ida (praenomen)|Ida]]
*[[Idris]]
*[[Ieremias (nomen)|Ieremias]]
*[[Iesse (nomen)|Iesse]]
*[[Iessica]]
* [[Iesus (nomen)|Iesus]]
* [[Ignatius]]
*''[[Igor]]''*
*''[[Ihor]]''*
*[[Ilanus]]<ref>Cfr. ''[https://ephemerisnuntii.eu/leolat/DE%20TERRA%20SANCTA.pdf DE TERRA SANCTA] {{Nexus deficit|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' apud ''Epistula Leonina'', p. 28: "'''Ilanus''' scribit nullam aliam viam nobis patêre, quâ radices praesentis conflictûs israeliano-palaestini intelligamus omnes et totas".</ref>
*[[Ildebrandus]] → [[Ildebrandus Aldobrandeschi]]
*''[[Illja]]''*
*''[[İlyas]]''*
*[[Imelda (praenomen)|Imelda]]
* [[Immanuel]]
* [[India (nomen)|India]]
* [[Ingelrannus]]
* [[Ingrida]]
* [[Inguarus]]
* [[Inguiomerus (nomen)|Inguiomerus]]
*[[Innocentius (nomen)|Innocentius]]
* ''[[Ioachim]]''
* [[Ioachimus]]
* [[Ioanna]]
* [[Ioannes (nomen)|Ioannes]]
* [[Ioannes Antonius]]
* [[Ioannes Baptista (nomen)|Ioannes Baptista]]
* [[Ioannes Carolus]]
* [[Ioannes Franciscus]]
* [[Ioannes Iacobus]]
* [[Ioannes Iosephus]]
* [[Ioannes Lucas (nomen)|Ioannes Lucas]]
* [[Ioannes Ludovicus]]
* [[Ioannes Paulus]]
* [[Ioannes Petrus]]
* [[Iob (nomen)|Iob]]
* [[Iodocus]]
* [[Ioël (nomen)|Ioël]]
*''[[Iohanna]]''
*''[[Iohannes]]''
*[[Ionas (nomen)|Ionas]]
*[[Ionathan (nomen)|Ionathan]]
*[[Iordanus]]
*[[Iosaphat]] → [[Iosaphat Menezes da Silva]]
*[[Ioscelinus]]
* ''[[Ioseph]]''
* [[Iosepha]]
* [[Iosephina]]
* [[Iosephus]]
* [[Iosephus Antonius]]
* [[Iosephus Emmanuel]]
* [[Iosias]]
* ''[[Iosif]]''*
*[[Iosue (nomen)|Iosue]]
*[[Iphigenia (nomen)|Iphigenia]]
*''[[Irena]]''
*[[Irenaeus (nomen)|Irenaeus]]
*[[Irene (praenomen)|Irene]]
*[[Iris (praenomen)|Iris]]
* ''[[ʿĪsā]]''*
* ''[[Isaac (nomen)|Isaac]]''
* [[Isaacus (nomen)|Isaacus]]
* [[Isabella]]
* [[Isaias (nomen)|Isaias]]
* [[Isidorus (nomen)|Isidorus]]
* [[Isis (nomen)|Isis]]
* [[Ismaël (nomen)|Ismaël]]
* ''[[ʾIsmāʿīl]]''
* ''[[İsmail]]''*
* [[Israël (nomen)|Israël]]
* ''[[István]]''*
* [[Italia (nomen)|Italia]]
* [[Italus]]
* [[Iudas (discretiva)|Iudas]]
* [[Iuditha]]
* [[Iulia]]
* [[Iuliana]]
* [[Iulianus (nomen)|Iulianus]]
* [[Iulius (nomen)|Iulius]]
* [[Iulius Caesar]]
* [[Iunia]]
* [[Iunius (nomen)|Iunius]]
* [[Iuno (nomen)|Iuno]]
* [[Iustina (nomen)|Iustina]]
* [[Iustinianus (nomen)|Iustinianus]]
* [[Iustinus (nomen)|Iustinus]]
* [[Iustus (praenomen)|Iustus]]
* [[Iuvenalis (nomen)|Iuvenalis]]
* ''[[Ivan]]''*
* [[Iva]]
* ''[[Ivetta]]''
* [[Ivo]]
* [[Iziaslaus]]
=== J ===
[[Fasciculus:Jane Austen.jpg|thumb|218x218px|<center>[[Jane Austen]]</center>]]
[[Fasciculus:John William Waterhouse - Juliet.jpg|thumb|266x266px|<center>[[Juliet Capulet]]</center>]]
* ''[[Jacopo]]''*
* ''[[Jacques]]''*
* ''[[Jakiv]]''*
* ''[[Jakob]]''*
* ''[[Jane]]''*
* ''[[Janet]]''*
* ''[[János]]''*
* [[Jasmina]]
* ''[[Jason]]''*
* ''[[Jean]]'' *
* ''[[Jeanne]]''*
* ''[[Jeffrey]]'' *
* ''[[Jelyzaveta]]''*
* ''[[Jennifer]]''*
* ''[[Jerome]]''*
* ''[[Jessica]]''
* [[Jery]]
* ''[[Jevhen]]''*
* ''[[Jevhenija]]''*
* [[Jintao]]
* ''[[João]]''*
* ''[[Joaquín]]''*
* ''[[Johann]]''*
* ''[[Johannes]]'' *
* ''[[John]]''*
* ''[[Jonathan]]''*
* ''[[Jörg]]'' *
* ''[[Jorge]]''*
* ''[[Jørgen]]''*
* ''[[Joschka]]''*
* ''[[Joseph]]''*
* ''[[Josephine]]''*
* ''[[Juan]]''*
* ''[[Juana]]''*
* ''[[Judith]]''*
* ''[[Julia]]''*
* ''[[Julie]]''*
* ''[[Julian]]''*
* ''[[Juliette]]''*
* ''[[Julio]]''*
* ''[[Jurij]]''*
* [[Jukka]]
=== K ===
[[Fasciculus:Karl Marx.jpg|thumb|176px|<center>[[Karl Marx]]</center>]]
* [[Kamala]]<ref>Cfr. ''[https://web.archive.org/web/20241106142014/http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20224.pdf CUM BIDENIO IN BARATHRUM]'' apud ''Epistula Leonina'' anno 2020, p.12: "Nescio an mox evasurus sit fucus vultuum Iosephi Biden et '''Kamalae''' Harris vicepraesidentissa".</ref>
* ''[[Kamill]]''*
* ''[[Karen]]''*
* ''[[Karl]]'' *
* ''[[Károly]]''*
* [[Kasimus]] → [[Kasimus Soleimani]]
* ''[[Kaspar]]''*
* ''[[Kassandra]]''*
* ''[[Kateryna]]''*
* ''[[Katherine]]''*
* [[Kazuo]]
* [[Keisuke]]
* ''[[Keith]]''
* ''[[Kevin]]''*
* ''[[Kenethus]]''
* ''[[Kenneth]]''*
* [[Khaledus]]
* ''[[Kirill]]''*
* ''[[Klaus]]'' *
* ''[[Knut]]''*
* [[Kōji]]
* ''[[Konrad]]''*
* ''[[Konstantin]]''*
* ''[[Konstjantyn]]''*
* ''[[Kristina]]''*
* ''[[Krzysztof]]''*
* ''[[Ksenija]]''*
* ''[[Kurt]]''*
* ''[[Kuz'ma]]''*
* ''[[Kyrylo]]''*
=== L ===
[[Fasciculus:Louis_david,_leonida_alle_termopili,_1814,_05.jpg|thumb|264x264px|<center>[[Leonidas I]]</center>]]
[[Fasciculus:Lilith (John Collier painting).jpg|thumb|176px|<center>[[Lilith]]</center>]]
[[Fasciculus:La Coquille église vitrail (8).JPG|thumb|176px|<center>[[Lucia Syracusana]]</center>]][[Fasciculus:'Lucretia' by Artemisia Gentileschi.jpg|thumb|176px|<center>[[Lucretia|Lucretia Romana]]</center>]]
* ''[[Ladislau]]''*
* [[Ladislaus]]
* [[Laertes]]
* [[Laetitia (praenomen)|Laetitia]]
* [[Lambertus]]
* [[Lancelottus]]
* [[Lando (nomen)|Lando]]
* [[Laodice]]
* [[Larissa (nomen)|Larissa]]
* ''[[László]]''*
* [[Laura]]
* [[Laurentius]]
* [[Laurus (nomen)|Laurus]]
* [[Lautarus (nomen)|Lautarus]]
* [[Lavinia (nomen)|Lavinia]]
* [[Lazarus]]
* ''[[Lea (praenomen)|Lea]]''
* [[Leander (nomen)|Leander]]
* [[Lechus]]
* [[Leda (nomen)|Leda]]
* [[Leo (nomen)|Leo]]
* [[Leocadia]]
* ''[[Leonardo]]''*
* [[Leonardus]]
* [[Leonia]]
* ''[[Leonid]]''*
* [[Leonidas]]
* [[Leonillus]]
* [[Leonius]]
* ''[[Leonhardus]]''
* [[Leontius (nomen)|Leontius]]
* [[Leopoldus]]
* [[Leslius]]
* [[Levi]]
* [[Lia (praenomen)|Lia]]
* [[Ligea]]
* [[Lilia]]
* [[Liliana (nomen)|Liliana]]
* [[Lilith (nomen)|Lilith]]
* ''[[Lilliana]]''
* [[Lina]]
* [[Linda]]
* [[Linus (nomen)|Linus]]
* ''[[Lionel]]''*
* [[Lisa]]
* [[Livia (nomen)|Livia]]
* [[Livius (nomen)|Livius]]
* [[Lois]]
* [[Longinus]]
* ''[[Lola]]''
* ''[[Lorenzo]]'' *
* [[Loretta]] → [[Loretta Sanchez]]
* ''[[Lőrinc]]''*
* [[Lorine]]
* [[Lotharius (nomen)|Lotharius]]
* ''[[Lourenço]]''*
* [[Lucas]]
* [[Lucia]]
* [[Luciana]] → [[Luciana Littizzetto]]
* [[Lucianus (nomen)|Lucianus]]
* [[Lucifer (nomen)|Lucifer]]
* [[Lucilla]]
* [[Lucius]]
* [[Lucretia (nomen)|Lucretia]]
* [[Ludmila]], [[Ludimila]]
* [[Ludovica (nomen)|Ludovica]]
* [[Ludovicus]]
* ''[[Luigi]]''*
* [[Luna (nomen)|Luna]]
* [[Lupus (nomen)|Lupus]]
* [[Lycia (nomen)|Lycia]]
* ''[[Lyda]]''
* [[Lydia (praenomen)|Lydia]]
* [[Lysimachus (nomen)|Lysimachus]]
=== M ===
[[Fasciculus:World_Museum,_Liverpool_(15458232984).jpg|thumb|266x266px|<center>[[Marcus Aurelius]]</center>]]
[[Fasciculus:Margherita di Savoia, regina d'Italia.jpg|thumb|250x250px|<center>[[Margarita (regina Italiae)]]</center>]]
[[Fasciculus:Titian_-_Penitent_Magdalene_N08404-117-lr-1.jpg|thumb|247x247px|<center>[[Maria Magdalena]]</center>]]
[[Fasciculus:Illustrerad_Verldshistoria_band_I_Ill_115.png|thumb|318x318px|<center>[[Miltiades (vir militaris)|Miltiades]]</center>]]
[[Fasciculus:Mussorgsky.jpg|thumb|209x209px|<center>[[Modestus Musorgskij]]</center>]]
[[Fasciculus:Marshal_Mustafa_Kemal_Pasha.jpg|thumb|197x197px|<center>[[Mustapha Cemal Ataturcus]]</center>]]
*[[Macarius]]
*[[Machometus (nomen)|Machometus]]
*[[Maclovis]]
*''[[Mahometus (nomen)|Mahometes]]''
*[[Mahometus (nomen)|''Mahometus'']]
*[[Magdalena]]
*[[Magnus (nomen)|Magnus]]
*[[Mago]]
*[[Mahmudus (nomen)|Mahmudus]]
*''[[Mahmut]]''*
*[[Maia (praenomen)|Maia]]
*[[Makoto]]
* ''[[Maksim]]''*
* ''[[Maksym]]''*
*[[Malachias]]
*[[Malcolmus]]
*[[Malvina]]
* [[Mamercus]]
* [[Manasses]] → [[Manasses Sogavare]]
*''[[Manfred]]''*
*''[[Manfredo]]''*
* [[Manfredus (praenomen)|Manfredus]]
* [[Manlius]]
* [[Manuel]]
* [[Manuela]]
* ''[[Maomethes]]''
* [[Maphaeus]]
* ''[[Marcantonio]]''*
* [[Marcella]]
* [[Marcellinus (nomen)|Marcellinus]]
* [[Marcellus]]
* [[Marcia]]
* [[Marciana (discretiva)|Marciana]]
* [[Marcianus (nomen)|Marcianus]]
* [[Marcius]]
* [[Marcus]]
* [[Marcus Antonius (nomen)|Marcus Antonius]]
* [[Marcus Aurelius (nomen)|Marcus Aurelius]]
* [[Margarita (nomen)|Margarita]]
* ''[[Margherita]]''*
* [[Maria]]
* [[Maria Angela]]
* [[Maria Antonia (nomen)|Maria Antonia]]
* [[Maria Magdalena (nomen)|Maria Magdalena]]
* [[Maria Ludovica]]
* [[Mariana (nomen)|Mariana]]
* [[Marianus]]
* [[Marica (nomen)|Marica]]
* ''[[Marilyn]]''*
* [[Marilyna]]
* [[Marina]]
* [[Marinus]]
*''[[Mario]]''*
* [[Marius (nomen)|Marius]]
* [[Maroan]]
* [[Marsilius]]
* [[Martha]]
* [[Martialis (nomen)|Martialis]]
* [[Martina]]
* [[Martinus]]
* [[Masahiro]]
* ''[[Mathilda]]''
* [[Mathildis]]
* ''[[Matteo]]''*
* [[Matthaeus]]
* [[Matthias (nomen)|Matthias]]
* [[Maturinus]]
* [[Maurilius]]
* [[Mauritius]]
* ''[[Mauro]]''*
* [[Maurus]]
* [[Maxentius (nomen)|Maxentius]]
* [[Maxima]] → [[Maxima (Regina Bataviae)]]
* [[Maximilianus]]
* [[Maximianus (discretiva)|Maximianus]]
* [[Maximinus (discretiva)|Maximinus]]
* [[Maximus]]
* [[Mecislaus]]
* [[Medea]]
* [[Megana]]<ref>{{Opus|cognomen 1=Gross|nomen 1=Nicolaus|titulus=Discipulam desideratam Burdigalae inventam esse|annus=2012|domus editoria=Ephemeris|url=http://alcuinus.net/ephemeris/archi2012/nuntius1.php?id=1122}}: “Etiam in retificiis socialibus inventi sunt nuntii et Meganae et Ieremiae”.</ref>
* [[Meginhardus]]
* [[Melania]]
* [[Melchior]]
* [[Melchisedech (nomen)|Melchisedech]]
* [[Meletius]]
* [[Melina]] → [[Melina Mercuris]]
* [[Melissa (nomen)|Melissa]]
* [[Memnon (discretiva)|Memnon]]
* [[Menachem]]
* [[Menander (discretiva)|Menander]]
* [[Menelaus (discretiva)|Menelaus]]
* [[Mentor (nomen)|Mentor]]
* [[Mercedes]]
* [[Mercurius (nomen)|Mercurius]]
* [[Merlinus (nomen)|Merlinus]]
* [[Merope]]
* ''[[Meryem]]''*
* [[Messalina (nomen)|Messalina]]
* [[Methodius (nomen)|Methodius]]
* [[Metrophanes]]
* [[Mia]]
* [[Michaël]]
* [[Michaël Angelus (nomen)|Michaël Angelus]]
* [[Michaela]]
*''[[Michail]]''*
*''[[Michel]]''*
*''[[Michele]]''*
* [[Michika]]
* ''[[Mihal]]''*
* ''[[Mihály]]''*
* ''[[Miklós]]''*
* ''[[Milcolumbus]]''
* [[Milanus]]
* [[Milena]]
* [[Miles (nomen)|Miles]]
* [[Milo]]
* [[Milosius]]
* [[Miloslaus]]
* [[Miltiades]]
* [[Milvardus]]
*[[Minerva (nomen)|Minerva]]
*[[Miranda (nomen)|Miranda]]
*[[Miranus]]<ref>Vide [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeridem]] anno 2024: ''[https://web.archive.org/web/20240507073557/https://ephemerisnuntii.eu/historia.php?id=1313 DE HILARIA ALPI ET MIRANO HROVATIN ABHINC XXX ANNOS OCCISIS]''.</ref>
*[[Mircea]]
*[[Mirella]] → [[Mirella Grosjean]]
*[[Miroslaus]]
*[[Misaël]]
* ''[[Miriam]]''
* [[Miriama]]
* [[Mithridates]]
* [[Moabia]]
* [[Moana]]<ref>Vide [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeridem]] anno 2025: ''[https://web.archive.org/web/20250925222803/https://ephemerisnuntii.eu/cinemata.php?id=1322 MOANA CIRCA AUSTRONESIORUM RES CURIOSITATEM RESUSCITAT]'': "Nomen Moanae in plerisque loquelis Polynesicis Oceanum significat".</ref>
* [[Modestus]]
* ''[[Molly]]''
*[[Monica]]
*''[[Monika]]''*
*''[[Monique]]''*
*''[[Moses (nomen)|Moses]]''*
*[[Moyses (nomen)|Moyses]]
*[[Mstislaus]]
*[[Mucius]]
*''[[Muḥammad]]''*
*[[Muradus]]
*''[[Murat]]''*
*''[[Mūsā]]''*
*''[[Mustafa]]''*
*[[Mustapha]]
*[[Mustiola]] → [[Mustiola Clusiensis]]
*''[[My (nomen)|My]]''
*''[[Mychajlo]]''*
*''[[Mykola]]''*
*''[[Mykyta]]''*
=== N ===
[[Fasciculus:Natalie Portman at TIFF 2009.jpg|thumb|176px|<center>[[Natalia Portman]]</center>]]
[[Fasciculus:Nicholas II of Russia painted by Earnest Lipgart.jpg|thumb|176px|<center>[[Nicolaus II (imperator Russiae)|Nicolaus II]] (imperator Russiae)</center>]]
*''[[Nadia]]''
*[[Nadina]]
*[[Nadir (nomen)|Nadir]]
*''[[Nancy (nomen)|Nancy]]''
*''[[Naomi]]''
*[[Naphthali]]
*[[Napoleo (nomen)|Napoleo]]
*[[Narcissus (discretiva)|Narcissus]]
*[[Narses (nomen)|Narses]]
*[[Nasir]]
*[[Natalia]]
*[[Natalis (praenomen)|Natalis]]
*''[[Nataša]]''*
*[[Nathan]]
*[[Nathanaël (nomen)|Nathanaël]]
*[[Nausicaa (nomen)|Nausicaa]]
*[[Nazarenus]] → [[Nazarenus Strampelli]]
*[[Neaera (discretiva)|Neaera]]
*[[Nelson]]
*[[Nellus]]
*[[Nearchus]]
*[[Nehemias]] → [[Nehemias Green]]
*[[Neptunus]]
*[[Nereus (nomen)|Nereus]]
*[[Nero]]
*[[Nestor (discretiva)|Nestor]]
*[[Nialus]]
*[[Nicander]]
*[[Nicanor]]
*[[Nicasius]] → [[Nicasius Remensis]]
*[[Nicephorus]]
*[[Nicetas]]
*''[[Nicholaus]]''
*[[Nicodema]]
*[[Nicodemus (nomen)|Nicodemus]]
*[[Nicola]]
*[[Nicolaus (nomen)|Nicolaus]]
*''[[Nicola|Nicole]]''*
*''[[Nicoletta]]''*
*[[Nicomedes]]
*''[[Nikolaj]]''*
*[[Nilus (nomen)|Nilus]]
*[[Nina]]
*[[Ninianus]]
*[[Nobuo]]
*[[Nobuyuki]]
*[[Noë (nomen)|Noë]]
*''[[Noël]]''*
*[[Noëmi]]
*[[Nonus (discretiva)|Nonus]]
*[[Nora (nomen)|Nora]]
*[[Norbertus (nomen)|Norbertus]]
*''[[Normanno]]''*
*[[Normannus]]
*[[Numa (nomen)|Numa]]
*[[Numerius]]
*[[Nympha (nomen)|Nympha]]
*[[Nymphadora]]
=== O ===
[[Fasciculus:Odysseus_and_Tiresias_(detail).jpg|thumb|186x186px|<center>[[Odysseus]]</center>]]
[[Fasciculus:Otto_Von_Bismarck_uniform_Bismark-Cuirassiers_(cropped).jpg|thumb|214x214px|<center>[[Otho de Bismarck]]</center>]]
* [[Octavia]]
* [[Octavianus (nomen)|Octavianus]]
* [[Octavius]]
* [[Odericus]]
* [[Odilo (nomen)|Odilo]]
* [[Odoacer (nomen)|Odoacer]]
* [[Odysseus (nomen)|Odysseus]]
* [[Oenomaus (discretiva)|Oenomaus]]
* [[Oenus (nomen)|Oenus]]
* ''[[Oksana]]''*
* ''[[Olaf]]*''
* [[Olaus]]
* ''[[Oleg]]''*
* ''[[Oleh]]''*
* ''[[Oleksandr]]''*
* ''[[Oleksandra]]''*
* ''[[Oleksij]]''*
* [[Olga]]
* ''[[Ol'ga]]''*
* ''[[Ol'ha]]''*
* [[Oliva (nomen)|Oliva]]
* [[Oliverius]]
* [[Olivia]]
* [[Olympia (nomen)|Olympia]]
* [[Omar (nomen)|Omar]]
* ''[[Ömer]]''*
* [[Ommkelthuma]]
* [[Omnisanctus]]<ref>''Toussaint'', a [[Sollemnitas Omnium Sanctorum|Sollemnitate Omnium Sanctorum]], cf. Maurice de Gandillac, [https://books.google.ru/books?id=grwnAQAAIAAJ&q=toussaint+omnisanctus&dq=toussaint+omnisanctus&hl=fr&sa=X&ved=2ahUKEwj2k6aMkuf7AhUNlIsKHfcUDk4Q6AF6BAgLEAI ''Nikolaus von Cues: Studien zu seiner Philosophie und philosophischen Weltanschauung'', 1953, pp, 80, 524]; [[Nicolaus Cusanus|Nikolaus von Kues]], [https://books.google.ru/books?id=wwuKDwAAQBAJ&pg=PA258&lpg=PA258&dq=toussaint+omnisanctus&source=bl&ots=UUqa6y9Als&sig=ACfU3U1V1prAZkaA0s0GN9zdPI0HvqmsnA&hl=fr&sa=X&ved=2ahUKEwiEvrr7kOf7AhVJlYsKHY90CzEQ6AF6BAgPEAM#v=onepage&q=toussaint%20omnisanctus&f=false ''Die mathematischen Schriften'', Hammoniae 1980, p. 258].</ref>
* [[Onesimus (nomen)|Onesimus]] → [[Onesimus (pictor)]]
* ''[[Orlando]]''*
* ''[[Onofrio]]''*
* [[Onuphrius]]
* [[Ophelia]]
* ''[[Orbán]]''*
* [[Orchanes]]
* [[Orentius]]
* [[Orestes (praenomen)|Orestes]]
* [[Oriana]] → [[Oriana Fallaci]]
* [[Origenes (nomen)|Origenes]]
* [[Ornella]]
* [[Orpheus (nomen)|Orpheus]]
* [[Osamu]]
* ''[[Oscar]]''*
* [[Osiris (nomen)|Osiris]]
* ''[[Osman]]''*
* ''[[Osochor]]''
*[[Osorthon]]
*[[Osvaldus (nomen)|Osvaldus]]
*[[Othmanus (nomen)|Othmanus]]
*''[[Oswald]]''*
*''[[Oswaldus]]''
*[[Otfridus]]
*[[Otho (praenomen)|Otho]]
*[[Otorinus]] → [[Otorinus Respighi]]
*[[Otto]]
*[[Ottocarus]]
*[[Ovidius (nomen)|Ovidius]]
=== P ===
[[Fasciculus:Dante_Gabriel_Rossetti_-_Pandora_-_1869.jpeg|thumb|242x242px|<center>[[Pandora]]</center>]]
[[Fasciculus:Antonio_Canova_-_Perseus_-_New_York.jpg|thumb|202x202px|<center>[[Perseus]]</center>]]
[[Fasciculus:Pyotr Wrangel 1920, painting.jpg|thumb|176px|<center>[[Petrus Vrangelus]]</center>]]
[[Fasciculus:Pietro_Tenerani_-_1819_-_Psiche_Abbandonata.jpg|thumb|265x265px|<center>[[Psyche]]</center>]]
* ''[[Paavo]]''*
* ''[[Paphnutius|Pafnutij]]''*
* ''[[Pál]]''*
* [[Palmyrus]] → [[Palmyrus Vicarion]]
* [[Panagiotes]]
* [[Pancratius]]
* [[Pandora (discretiva)|Pandora]]
* ''[[Pantaleo]]''
* [[Pantaleon]]
* ''[[Paola]]''*
* ''[[Paolo]]''*
* [[Paphnutius]]
* [[Parasceue]]
* [[Paris (nomen)|Paris]]
* [[Paschalina]]
* [[Paschalis]]
* ''[[Pasquale]]''*
* ''[[Patrice]]''*
* [[Patricia]]
* [[Patricius (praenomen)|Patricius]]
* [[Paula]]
* [[Paulina]]
* [[Paulinus]]
* [[Paulus (nomen)|Paulus]]
* ''[[Pavel]]''*
* ''[[Pavla]]''*
* ''[[Pavlo]]''*
* ''[[Pedro]]''*
* [[Pelagius (nomen)|Pelagius]]
* [[Penelope (praenomen)|Penelope]]
* ''[[Pépin]]''*
* [[Percivallus]]
* [[Peregrinus (nomen)|Peregrinus]]
* [[Pericles (nomen)|Pericles]]
* [[Perses]]
* [[Perseus (nomen)|Perseus]]
* ''[[Petr]]''*
* ''[[Pëtr]]''*
* [[Petra (nomen)|Petra]]
* ''[[Petraloysius]]''
*''[[Petro]]''*
* [[Petronius]]
* [[Petrus (nomen)|Petrus]]
* ''[[Petrus Aloysius]]''
* [[Petrus Ludovicus]]
* [[Petrus Paulus]]
* [[Philibertus]]
* [[Philippa]]
* [[Philippus]]
* [[Phoebus (nomen)|Phoebus]]
* [[Photius]]
* [[Philomena]] → [[Philomena Romana]]
* [[Photius]]
* [[Phyllis]]
* ''[[Pierre]] *''
* ''[[Petrus (nomen)|Pietro]]'' *
* ''[[Pio]]''*
* [[Pippinus]]
* ''[[Piroska]]''*
* [[Pius]]
* [[Placidus]]
* [[Plato (nomen)|Plato]]
* ''[[Platon (nomen)|Platon]]''*
* [[Polycarpus]]
* [[Polyhymnia (nomen)|Polyhymnia]]
* [[Polyxena (nomen)|Polyxena]]
* [[Pompeius (nomen)|Pompeius]]
* [[Placidus]]
* [[Pontius]]
* [[Porphyrius (nomen)|Porphyrius]]
* [[Praxedes (nomen)|Praxedes]]
* [[Priamus (nomen)|Priamus]]
* [[Primus]]
* [[Prisca]]
* [[Priscilla]]
* [[Priscus]]
* [[Procopius (nomen)|Procopius]]
* [[Prometheus (discretiva)|Prometheus]]
* ''[[Prosper]]''
* [[Prosperus]]
* [[Protasius]]
* [[Prudentius (nomen)|Prudentius]]
* [[Psusennes]]
* [[Psyche (nomen)|Psyche]]
* [[Ptolemaeus (nomen)|Ptolemaeus]]
* [[Publius]]
* ''[[Pylyp]]''*
* [[Pyramus]]
* [[Pyrrhus (nomen)|Pyrrhus]]
=== Q ===
* ''[[Qāsim]]*''
* [[Quadratus]] → [[Quadratus Atheniensis]]
* [[Quartus (discretiva)|Quartus]]
* ''[[Quentin]]''*
* [[Quintilianus (cognomen)|Quintilianus]]
* [[Quintilius (discretiva)|Quintilius]]
* [[Quintinus]]
* [[Quintus]]
* [[Quiricus]]
* [[Quirinus (nomen)|Quirinus]]
* [[Quodvultdeus]]
=== R ===
[[Fasciculus:Frans_Hals_-_Portret_van_René_Descartes.jpg|thumb|176px|<center>[[Renatus Cartesius]]</center>]][[Fasciculus:RoaldAmundsen.JPG|thumb|176px|<center>[[Rodoaldus Amundsen]]</center>]]
* [[Rachel (nomen)|Rachel]]
* ''[[Rachele]]''*
* [[Radu]]
* [[Radulphus]]
* ''[[Radulfus]]''
* ''[[Radolfus]]''
* ''[[Radolphus]]''
* [[Ragnarus]]
* [[Raimundus]]
* ''[[Rainardus]]''
* [[Rainerius]]
* [[Rakia]]<ref>Etiam ''Rucaia'' in contextibus Hispanico et Theodisco invenitur.</ref>
* ''[[Ramón]]''*
* [[Randolphus]]
* [[Raphaël (nomen)|Raphaël]]
* [[Raphaëla]]
* ''[[Raulus]]''
* ''[[Raymundus]]''
* [[Razvanus]]
* [[Rebecca (nomen)|Rebecca]]
* [[Regina (nomen)|Regina]]
* [[Reginaldus]]
* [[Reinhardus]]
* [[Remigius (nomen)|Remigius]]
* [[Renata]]
* ''[[Renate]]''*
* [[Renatus]]
* [[Resus]]
* ''[[Rezső]]''*
* [[Rhea (nomen)|Rhea]]
* [[Ricardus]]
* ''[[Richard]]''*
* [[Rita]]
* [[Roberta]]
* [[Robertinus]]
* [[Robertus]]
* [[Rochus (praenomen)|Rochus]]
* ''[[Rocco]]''*
* [[Rodericus]]
* [[Rodoaldus]]
* [[Rogerius]]
*''[[Rogerus]]''
*''[[Roland]]''*
*[[Rolandus (nomen)|Rolandus]]
*[[Roma (nomen)|Roma]]
*[[Romanus (nomen)|Romanus]]
*[[Romeus]]
*[[Romualdus]] → [[Romualdus (sanctus)]]
*[[Romulus (nomen)|Romulus]]
*[[Ronaldus]]
*''[[Roque]]''*
*[[Ronia]]
* [[Rosa (praenomen)|Rosa]]
* [[Rosa Anna]]
* [[Rosa Maria]]
* [[Rosaria]]
* [[Rosarius]]
* [[Rossella]] → [[Rossella Falk]]
* [[Roxana]]
* [[Ruben]]
* [[Rudolphus]]
* [[Rufina]]
* [[Rufinus (nomen)|Rufinus]]
* [[Rufus]]
* ''[[Rupertus]]''
* [[Ruth (praenomen)|Ruth]]
=== S ===
[[Fasciculus:Sarah Bernhardt by Félix Nadar 2.jpg|thumb|176px|<center>[[Sara Bernhardt]]</center>]]
[[Fasciculus:Septimius Severus Glyptothek Munich 357.jpg|thumb|176px|<center>[[Septimius Severus]]</center>]]
[[Fasciculus:Sergei Prokofiev circa 1918 over Chair Bain.jpg|thumb|176px|<center>[[Sergius Prokof'ev]]</center>]]
[[Fasciculus:Simón Bolívar by Ricardo Acevedo Bernal.jpg|thumb|230x230px|<center>[[Simon Bolívar]]</center>]]
[[Fasciculus:Soliman_le_Magnifique.jpg|thumb|238x238px|<center>[[Suleimanus I]]</center>]]
[[Fasciculus:Susan B. Anthony by Frances Benjamin Johnston.jpg|thumb|225x225px|<center>[[Susanna B. Anthony]]</center>]]
* [[Sabina]]
* ''[[Sabine]]''*
* [[Sabinus]]
* [[Sabrina (praenomen)|Sabrina]]
* [[Saemundus]]
* [[Saladinus (nomen)|Saladinus]]
* [[Sallustius (nomen)|Sallustius]]
* [[Salmanus]]
* [[Salome (praenomen)|Salome]]
* ''[[Salomea]]''
* [[Salomon (nomen)|Salomon]]
* [[Salvator (praenomen)|Salvator]]
* ''[[Salvatore]]''*
* [[Samantha]]
* [[Samson (nomen)|Samson]]
* [[Samuel]]
* ''[[Sancius (nomen)|Sancius]]''
* [[Sanctius]]
* ''[[Sándor]]''*
* [[Sapor (discretiva)|Sapor]]
* [[Sara (praenomen)|Sara]]
* [[Saron]]
* [[Satoshi]]
* [[Saturninus]]
* [[Saul (nomen)|Saul]]
* ''[[Saulus]]''
* ''[[Saverio]]''*
* [[Sbigneus]]
* [[Scipio (nomen)|Scipio]]
* [[Scylla (nomen)|Scylla]]
* ''[[Sean]]''*
* [[Sebastianus]]
* [[Secundus (nomen)|Secundus]]
* [[Segolena]] → [[Segolena Royal]]
* ''[[Selahattin]]''*
* [[Selena (nomen)|Selena]]
* [[Seleucus]]
* [[Selimus]]
* [[Semiramis (nomen)|Semiramis]]
*[[Sempronia]]
*[[Sempronius]]
*[[Sephora]]
*[[Septimius]]
*[[Serapio]]
*[[Serbanus]]
*[[Serena (nomen)|Serena]]
*''[[Sergej]]''*
*''[[Sergio]]''*
*[[Sergius]]
*''[[Serhij]]''*
*[[Servius]]
*[[Sesonchis]]
*[[Seth (nomen)|Seth]]
*''[[Severino]]''*
*[[Severinus (praenomen)|Severinus]]
*[[Severus (nomen)|Severus]]
*[[Shigeru]]
*[[Sibylla (praenomen)|Sibylla]]
*[[Sigismundus]]
*[[Sigrides]]
*[[Sisinnius (nomen)|Sisinnius]]
*[[Silvana]]
*[[Silvanus (nomen)|Silvanus]]
*[[Silvester]]
*[[Silvia]]
*''[[Silvio]]''*
*[[Silvius]]
*''[[Simeon]]''
*[[Simon]]
*[[Simona]]
*[[Sinibaldus]] → [[Sinibaldus Fieschi]]
*[[Sisinnius (nomen)|Sisinnius]]
*[[Sixtus]]
*''[[Sofija]]''*
*[[Sophia (nomen)|Sophia]]
*[[Sophocles (nomen)|Sophocles]]
*[[Sophonisba (nomen)|Sophonisba]]
*''[[Søren]]''*
*[[Sorin]]
*[[Sosibius]]
*[[Sosius]]
*[[Sosthenes]]
*[[Sostratus]]
*[[Soterius (praenomen)|Soterius]]
*[[Spartacus (nomen)|Spartacus]]
*[[Spes (nomen)|Spes]]
*[[Spurius]]
*[[Spyridon]]
*[[Stanislaus]]
*[[Staurus (nomen)|Staurus]]
*''[[Stefania]]''*
*''[[Stefano]]''*
*''[[Stepan]]''*
*[[Stephania]]
*[[Stephanus]]
*[[Stylianus]]
*[[Sulamitis]] → [[Sulamitis Aloni]]
*''[[Sulaymān]]''*
*[[Suleimanus]]
*''[[Süleyman]]''*
*[[Sulpitius]]
*[[Susanna]]
*[[Sveinbiorn]]
*[[Sveno]]
*[[Sventoslaus (nomen)|Sventoslaus]]
* [[Sverrer]]
*''[[Sylvana]]''
*''[[Sylvanus]]''
*[[Symmachus (nomen)|Symmachus]]
*[[Symphorosa]]
=== T ===
[[Fasciculus:Достоевский_(Перов,_1872)_-_Третьяковская.jpg|thumb|220x220px|<center>[[Theodorus Dostoevskij]]</center>]]
[[Fasciculus:Edison-at home in Ft. Myers Florida 1914 detail LC-LC-USZ62-131044, adjusted.jpg|thumb|176px|<center>[[Thomas Edison]]</center>]]
[[Fasciculus:Torquato_Tasso.jpg|thumb|252x252px|<center>[[Torquatus Tassus]]</center>]]
[[Fasciculus:Brahe.jpg|thumb|221x221px|<center>[[Tycho Brahe|Tycho Braheus]]</center>]]
* [[Tabitha (praenomen)|Tabitha]]
* ''[[Taddeus]]''
* [[Taherus]] → [[Taherus Ben Jelloun]]
* [[Takashi]]
* [[Takeo]]
* [[Takeshi]]
* ''[[Tamara]]''
* ''[[Tamás]]''*
* [[Tammarus]]
* [[Tancredus]]
* [[Tarquinius]]
* [[Tatiana]]
* [[Tatianus]]
* [[Tatius]]
* [[Telemachus (nomen)|Telemachus]]
* [[Telesphorus (nomen)|Telesphorus]]
* [[Terentius]]
* ''[[Teresa]]''*
* [[Teresia]]
* ''[[Tessa]]*''
* [[Teivas]] → [[Teivas Oksala]]
* [[Thaddaeus]]
* [[Thais]]
* [[Thales (nomen)|Thales]]
* [[Thalia (nomen)|Thalia]]
* [[Thamar]]
* [[Thea (nomen)|Thea]]
* [[Thecla (nomen)|Thecla]]
* [[Themistocles (nomen)|Themistocles]]
* [[Theobaldus]]
* [[Theodora]]
* ''[[Theodore]]''*
* [[Theodoricus (nomen)|Theodoricus]]
* [[Theodorus]]
* [[Theodosius (nomen)|Theodosius]]
* [[Theodotus]]
* [[Theophanes (discretiva)|Theophanes]]
* [[Theophilus]]
* [[Theophylactus]]
* [[Theopompus]]
* [[Theseus (nomen)|Theseus]]
* [[Thisbe]]
* [[Thomas]]
* [[Thorsteinus]]
* [[Thor (nomen)|Thorus]]
* [[Thrasybulus (nomen)|Thrasybulus]]
* [[Thrasydaeus]]
* [[Tiberius]]
* [[Tiburtius]]
* [[Tigranes]]
* ''[[Timofej]]''*
* [[Timoleon]]
* [[Timon]]
* [[Timotheus]]
* [[Timur]]
* [[Tina (praenomen)|Tina]]
* [[Titiana]]
* [[Titianus (nomen)|Titianus]]
* [[Titius (nomen)|Titius]]
* [[Titus]]
* [[Tobias]]
* ''[[Tolomeo]]''*
* [[Tomislaus]]
* ''[[Tommaso]]''*
* [[Toribius]]
* [[Torquatus]]
* [[Tosca (nomen)|Tosca]]
* [[Toshihiro]]
* [[Toshio]]
* ''[[Toussaint]]''*
* [[Traianus (nomen)|Traianus]]
* [[Troilus (nomen)|Troilus]]
* [[Tryphon]]
* [[Tsukasa]]
* [[Tullius]]
* ''[[Tuomo]]''*
* [[Tycho]]
=== U ===
[[Fasciculus:Umm Kulthum4.jpg|thumb|176px|<center>[[Umm Kulthum]]</center>]]
* [[Ubaldus]]
* [[Udalricus]]
* ''[[Ugo]]''*
* ''[[Ulysses (nomen)|Ulysses]]''*
* [[Ulixes (discretiva)|Ulixes]]
* [[Ulpianus (nomen)]] → [[Ulpianus]]
* [[Ulpius]]
* ''[[Ulrich]]''*
* ''[[Udalricus|Ulrico]]*''
* ''[[Umarus]]''
* ''[[Umberto]]''*
* ''[[Umbertus]]''
* ''[[Umfredo]]''*
* ''[[Umm Kulthūm]]''*
* [[Undina]]
* [[Urania]]
* [[Urbanus]]
* [[Uriel (nomen)|Uriel]]
* [[Ursula]]
* ''[[Ursule]]''*
* [[Ursus (nomen)|Ursus]]
* [[Usama]] → [[Usama bin Ladin]]
* ''[[Usorthus]]''
* [[Ursicinus]]
* [[Ursula]]
=== V ===
[[Fasciculus:Vittoria Colonna from Lazio.jpg|thumb|176px|<center>[[Victoria Columna]]</center>]]
[[Fasciculus:SelbstPortrait VG2.jpg|thumb|176px|<center>[[Vincentius van Gogh]]</center>]]
* ''[[Václav]]*''
* ''[[Vaclavus]]''
* [[Valentina]]
* [[Valentinus (nomen)|Valentinus]]
* [[Valeria]]
* [[Valerianus (nomen)|Valerianus]]
* ''[[Valerij]]''*
* [[Valerius]]
* ''[[Valter]]''*
* [[Vanessa (nomen)|Vanessa]]
* ''[[Varvara]]''*
* [[Vasco (praenomen)|Vasco]]
* ''[[Vasyl']]''*
* [[Venantius]]
* ''[[Vencel]]''*
* ''[[Vencelus]]''
* [[Venceslaus]]
* [[Venus (praenomen)|Venus]]
* [[Verena]]
* [[Vergilius (nomen)|Vergilius]]
* [[Veronica]]
* [[Vespasianus (nomen)|Vespasianus]]
* [[Victor]]
* [[Victoria (praenomen)|Victoria]]
* [[Victorianus]] → [[Victorianus Sardou]]
* [[Victorinus (nomen)|Victorinus]]
* [[Victorius]]
* [[Victorius Emmanuel]]
* ''[[Viktoria]]''*
* ''[[Viktorija]]''*
* [[Vilbertus]]
* [[Vilfridus]]
* ''[[Vilmos]]''*
* [[Vincens]]
* ''[[Vincent]]''*
* ''[[Vincenzo]]''*
* [[Vincentius]]
*''[[Vinzenz]]''*
* [[Viola (praenomen)|Viola]]
* ''[[Violeta]]''
* ''[[Violetta]]''
* [[Virginia (praenomen)|Virginia]]
* [[Vitalianus (nomen)|Vitalianus]]
* [[Vitalis (nomen)|Vitalis]]
* [[Vitoldus]]
* ''[[Vittore]]''*
* ''[[Vittoria]]''*
* ''[[Vittorio]]''*
* [[Vitus]]
* [[Viviana]]
* [[Vivianus]]
* ''[[Vjačeslav]]''*
* ''[[V"jačeslav]]''*
* ''[[Vladimir]]''*
* [[Vladimirus]]
* [[Vladislaus]]
* ''[[Vladislav]]''*
* ''[[Vladyslav]]''*
* [[Volcherus]]
* ''[[Volker]]''*
* ''[[Volodymyr]]''*
* [[Vopiscus]]
* ''[[Vsevolod]]''*
* [[Vsevolodus]]
=== W ===
[[Fasciculus:Churchill HU 90973.jpg|thumb|176px|<center>[[Winston Churchill]]</center>]]
* ''[[Walter]]''*
* ''[[Walterus]]''
* [[Wanda]]
* [[Wandalbertus]] → [[Wandalbertus Prumiensis]]
* [[Wernerus]]
* [[Werther]]
* [[Whitney]] → [[Whitney Houston]]
* ''[[Wilbertus]]''
* [[Wilburgus]]
* ''[[Wilhelm]]''*
* ''[[Wilhelmina]]''*
* ''[[Wilhelmus]]''
* ''[[William]]''*
* ''[[Willelmus]]''
* ''[[Willibald]]''*
* [[Willibaldus]]
* [[Wilson]]
* ''[[Winston]]''<ref>De praenomine vide etiam [[binomen]] [[Taxinomia|taxinomicum]] ''[[Halorhipis winstonii]]'' [https://species.wikimedia.org/wiki/Halorhipis_winstonii].</ref>
* ''[[Wolfgang]]''*
* [[Wolfgangus]]
* [[Woodrovius]]
* ''[[Woody]]''*
=== X ===
[[Fasciculus:(Persia)_Jerjes_I.jpg|thumb|213x213px|<center>[[Xerxes I]]</center>]]
* ''[[Xabier]]''*
* [[Xanthippe]]
* [[Xanthippus]]
* [[Xantho (nomen)|Xantho]]
* [[Xanthos]]
* ''[[Xaver]]''*
* [[Xaveria]]
* [[Xaverius]]
* ''[[Xavier]]''*
* [[Xenia]]
* [[Xenocles]] → [[Xenocles (orator saec. 4 a.C.n.)]]
* [[Xenocrates (nomen)|Xenocrates]]
* [[Xenophon (discretiva)|Xenophon]]
* [[Xerxes (nomen)|Xerxes]]
* ''[[Xystus]]''
=== Y ===
*''[[Yahya]]''*
* ''[[Yaḥyā]]''*
* ''[[Yakup]]''*
* ''[[Yannick]]*''
* ''[[Yāsmīn]]''*
* [[Yasuo]]
* ''[[Yoan]]''*
* [[Yolanda]]
* ''[[York]]'' → [[York Grüninger]]
* [[Yoshinori]]
* [[Yoshio]]
* ''[[Yrjö]]''*
* ''[[Yunus]]''*
* [[Yuriko]]
* ''[[Yusuf]]''*
* ''[[Yūsuf]]''*
* ''[[Yves]]''*
* ''[[Yvon]]''*
* ''[[Yvonne]]''*
* ''[[Yvette]]''*
=== Z ===
[[Fasciculus:Z. Gippius by L.Bakst (1906, Tretyakov gallery).jpg|thumb|176px|<center>[[Zenais Gippius]]</center>]]
[[Fasciculus:Herbert Schmalz-Zenobia cropped.jpg|thumb|235x235px|<center>[[Zenobia]]</center>]]
* [[Zabulon]]
* ''[[Zaccaria]]''*
* [[Zacharias (nomen)|Zacharias]]
* [[Zainaba]] → [[Zainaba El Rhazoui]]
* [[Zaira]]
* ''[[Zbigniew]]''*
* ''[[Zdeněk]]''
* ''[[Zdenko]]''
* [[Zelda]]
* ''[[Zekeriya]]''*
* [[Zelmira]]
* [[Zenais]]
* [[Zeno]]
* [[Zenobia (nomen)|Zenobia]]
* ''[[Zenon]]''
* [[Zephyrinus (nomen)|Zephyrinus]]
* [[Zephyrus (nomen)|Zephyrus]]
* [[Zeuxippus]]
* [[Zita]] → [[Zita de Bourbon-Parma]]
*''[[Zlatan]]''
*''[[Zlatko]]''
* [[Zoë (nomen)|Zoë]]
* [[Zoilus]]
* [[Zoran]]
* [[Zoroaster]]
* [[Zosimus]]
* ''[[Zsigimond]]''*
* ''[[Zsuzsanna]]''*
* [[Zuleikha]]
{{NexInt}}
* [[Index Sanctorum]]
* [[Lexicon Nominum Virorum et Mulierum]]
* [[Index formarum Latinarum nominum Arabicorum Persicorumque]]
* [[Doctor Ecclesiae]]
* [[Vicipaedia:Titulus]]
* [[Index nominum Latinorum hominum praeclarorum]]
* [[Index nominum Latinorum Arabum Persarumque Medii Aevi]]
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
=== Intra vicimediam ===
* [[:de:Liste römischer Cognomina]]
* [[:de:Römische Vornamen]]
* [[:de:Liste der griechischen Vornamen]]
* [[:en:List of Roman praenomina]]
* [[:en:List of Italian given names]]
* [[:en:List of Latinised names]]
* [[:en:List of Latin nicknames of the Middle Ages]]
* [[:de:Liste latinisierter Namen]]
=== Extra vicimediam ===
* https://web.archive.org/web/20070109121007/http://www.duden.de/duden-suche/werke/vornamen/toc/Aalke-Zyprianus.t1.html
* http://www.jaydax.co.uk/genlinks/latin-names.html
* https://web.archive.org/web/20071111180858/http://www.from-ireland.net/names/peop/latintoeng.htm
* http://freereg.rootsweb.com/howto/latinnames.htm
* [http://freepages.genealogy.rootsweb.com/~northing/placenames/europe/names/ffn_aa.html Rootsweb pagina de nominibus Flandricis, Latinis ac Francicis]
* https://web.archive.org/web/20071130070304/http://comp.uark.edu/~mreynold/recint7.htm
* [http://www.google.co.uk/books?id=ScMDAAAAQAAJ&pg=PA282#PPA307,M1 Joseph Esmond Riddle, ''The young scholar's Latin-English dictionary'' - Nominum propriorum pars]
* http://ftp.rootsweb.com/pub/usgenweb/sc/oconee/misc/foreign-names.txt Nomina plurium linguarum
[[Categoria:Indices praenominum]]
[[Categoria:Praenomina|!]]
35ng4pr6p52r62mcskpvl3hd9vbfvtd
Aloysius Ignatius Lula da Silva
0
8745
3997544
3878869
2026-10-27T21:56:56Z
Bis-Taurinus
70496
Reelectionem recentem addidi.
3997544
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:Dilma reeleita com Lula.jpg|thumb|upright=0.8|[[Dilma Rousseff]] cum praecessore Lula anno [[2014]] picta.]]
'''Aloysius Ignatius Lula da Silva''' ([[Lusitane]] ''Luiz Inácio Lula da Silva,'' [[Garanhuns]] in urbe [[regio]]nis [[Pernambucum|Pernambuci]] die [[27 Octobris]] [[1945]] natus<ref>[https://www.britannica.com/biography/Luiz-Inacio-Lula-da-Silva Vita] in ''Encyclopaedia Britannica.''</ref>), communiter '''Lula''' cognominatus,<ref name="nickname">{{cite news |url=http://topics.nytimes.com/TOP/reference/timestopics/people/d/luiz_inacio_lula_da_silva/ |title= Luiz Inácio Lula da Silva|date=26 August 2012|work=''[[The New York Times]]''|first=Alexei|last=Barrionuevo}}.</ref> est [[politicus]], socius [[Factio operariorum (Brasilia)|Factionis operariorum]], olim dux [[collegium opificum|collegiorum opificum]] [[Brasilia]]norum. [[Praeses]] [[civitas sui iuris|civitatis]] ab [[2003]] ad [[2011]] fuit.<ref name="galeria">{{cite web |url=http://www.biblioteca.presidencia.gov.br/presidencia/presidencia/ex-presidentes/luiz-inacio-lula-da-silva |title=Luiz Inácio Lula da Silva |publisher=Biblioteca da Presidência da República |language=Lusitanice |access-date=30 June 2017}}.</ref> Diebus [[30 Octobris]] [[2022]] et [[25 Octobris]] [[2026]] iterum praeses Brasiliae electus est.<ref>[https://www.bbc.com/news/world-latin-america-63451896 Luiz Inácio Lula da Silva beats beats Jair Bolsonaro - in pictures].</ref>
[[Suffragium|Suffragiorum]] 52.4 decies centena milibus computatis, anno [[2002]] praeses contra [[Iairus Bolsonaro|Iairum Bolsonaro]] electus est. Primus praeses populi a populo habetur, nam [[familia]] eius a nullius [[pecunia]]e circumstantia{{dubsig}} venit dum [[puer]] erat, ut magna pars populi Brasiliensis ipsi se reperit. Ac conatum ad [[educatio]]nem, [[occasio laboris|occasionem laboris]], et [[salus|salutem]] populibus brasiliensis meliorem mutandum fecit.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Sam Cowie, "[https://www.theguardian.com/world/2019/nov/22/exclusive-bolsonaro-is-turning-back-the-clock-on-brazil-says-lula-da-silva Bolsonaro is turning back the clock on Brazil, says Lula]" in ''[[The Guardian]]'' (22 Novembris 2019)
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Luiz Inácio Lula da Silva|Ludovicum Ignatium Lula da Silva}}
* "[http://educacao.uol.com.br/biografias/luiz-inacio-lula-da-silva.jhtm Luiz Inácio Lula da Silva]" apud UOL
* "[http://www.biblioteca.presidencia.gov.br/ex-presidentes/luiz-inacio-lula-da-silva Luiz Inácio Lula da Silva]" apud bibliothecam praesidii Brasiliani
{{Praesides Brasiliae}}
{{Lifetime|1945||Lula da Silva, Ludovicus Ignatius}}
[[Categoria:Gubernatores civitatum]]
[[Categoria:Praesides Brasiliae]]
[[Categoria:Politici Brasiliae]]
0sz9xn5x450yomncybxiuy378sf2d5w
Iordania
0
9169
3997543
3799540
2026-10-27T21:27:23Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997543
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa civitatis Vicidata}}
'''Regnum Hashemita Iordaniae''', breviter '''Iordania'''{{FD ref}}<!-- Nothing against the lemma, it's pretty straightforward, but I suspect it merits a "convertimus". --><ref>In Latina biologica inveniunt (de nomine Arabico ''Al-ʾUrdunn'') adiectiva ''urdunicus'', vide speciem {{creanda|nl|Vitrinella urdunica}} [[Mare Rubrum|Maris Rubri]] (vide etiam [https://www.researchgate.net/profile/Luigi_Romani/publication/295253305_A_new_Mediterranean_species_of_the_Cornirostridae_Gastropoda_Heterobranchia_with_notes_on_the_genus_Tomura/links/56dca9ea08aee73df6d3fb49/A-new-Mediterranean-species-of-the-Cornirostridae-Gastropoda-Heterobranchia-with-notes-on-the-genus-Tomura.pdf A new Mediterranean species of the Cornirostridae (Gastropoda, Heterobranchia), with notes on the genus Tomura], pag. 60) ac ''urdunensis'', vide speciem [[Aqabarella urdunensis]] [[Mare Rubrum|Maris Rubri]] quoque (vide etiam [https://web.archive.org/web/20190810211330/http://www.bagniliggia.it/WMSD/HtmFamily/AQABARELLIDAEMS.htm WMSDB Worldwide Mollusc Species Data Base - Aqabarellidae]).</ref> ([[Arabice]] الأردن - ''Al-ʾUrdunn''), est [[civitas sui iuris]] in [[Asia]] austro-occidentali. In Aevo antiquo huius terrae nomen classicum Hellenicum et Romanum '''''Nabataea''''' erat, etiam in Bibliis notatum. Situatur in terra a millenniis habitata, sed regnum hodiernum est novum: die [[25 Maii]] anno [[1946]] in terra ex [[Regnum Unitum|Britannicis]] gubernata [[independentia]]e creatum est, sub auctoritate [[Consociatio Nationum|Nationum Consociationis]]. Nomen sumpsit a [[Iordanes|flumine Iordane]], et ergo etiam ''Trans-Iordania'' est vocatum, 'terra trans Iordanem'. Anno [[1950]] terram in ripa occidentale Iordanis sibi assumens, nomen hodiernum se dedit. Flumen illud cum [[Israel]]e confines format, quae anno [[1967]], post [[Bellum Sex Dierum]] terram a latere occidente occupavit. Terrae optimae Iordaniae circa ripas fluminis sunt. Caput Iordanis [[Philadelphia Iordaniae|Philadelphia]] historiam claram habet, imprimis circa annum 6500 a.C.n. notata et ita a rege [[Ptolemaeus II Philadelphus|Ptolemaeo II Philadelpho]] [[saeculum 3 a.C.n.|saeculo tertio a.C.n.]] [[Aegyptus|Aegypti]] nominata. Iordania nunc a rege [[Abdullah II (rex Iordaniae)|Abdullah II]] gubernatur et etiam sine [[opes naturae|divitiis naturalibus]], varias res ad [[mercatus (oeconomia)|mercatum]] mundialem producit.
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[Index urbium Iordaniae]]
== Nexus externus ==
[[Fasciculus:Palaestina1920.png|thumb|circa annum [[1920]]]]
[[Fasciculus:Abdullah_II_of_Jordan_in_DC%2C_2007March07.jpg|thumb|Abdullah II, Rex]]
{{communiaCat|Jordan|Iordaniam}}
{{Asia}}
{{Capsae collectae|Iordania|politica|{{Reges Iordaniae}}{{Primi ministri Iordaniae}}{{Ministri rerum externarum Iordanenses}}}}
[[Categoria:Iordania|!]]
[[Categoria:Monarchiae constitutionales]]
[[Categoria:Condita 1946]]
[[Categoria:Civitates sui iuris]]
{{Myrias|Geographia}}
3y0zs043upg2u4cx53mjkvp6y87pel4
3997553
3997543
2026-10-27T23:46:48Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3997553
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa civitatis Vicidatorum}}
{{res|Regnum Hashemita Iordaniae}}, breviter {{res|Iordania}}{{FD ref}}<!-- Nothing against the lemma, it's pretty straightforward, but I suspect it merits a "convertimus". -->{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1=In Latino biologico inveniuntur (de nomine Arabico ''Al-ʾUrdunn'') adiectiva ''urdunicus'', vide speciem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Vitrinellae urdunicae||nl|qid=Q14515790}} [[Mare Rubrum|Maris Rubri]] (vide etiam [https://www.researchgate.net/profile/Luigi_Romani/publication/295253305_A_new_Mediterranean_species_of_the_Cornirostridae_Gastropoda_Heterobranchia_with_notes_on_the_genus_Tomura/links/56dca9ea08aee73df6d3fb49/A-new-Mediterranean-species-of-the-Cornirostridae-Gastropoda-Heterobranchia-with-notes-on-the-genus-Tomura.pdf A new Mediterranean species of the Cornirostridae (Gastropoda, Heterobranchia), with notes on the genus Tomura], pag. 60) ac ''urdunensis'', vide speciem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Lophocochlias procerus|Aqabarellae urdunensis|d|qid=Q61696389}} [[Mare Rubrum|Maris Rubri]] quoque (vide etiam [https://web.archive.org/web/20190810211330/http://www.bagniliggia.it/WMSD/HtmFamily/AQABARELLIDAEMS.htm WMSDB Worldwide Mollusc Species Data Base – Aqabarellidae]).|2=Q14515790|3=Q61696389}} ([[Arabice]] الأردن - ''Al-ʾUrdunn''), est [[civitas sui iuris]] in [[Asia]] austro-occidentali. In Aevo antiquo huius terrae nomen classicum Hellenicum et Romanum {{res|Nabataea}} erat, etiam in Bibliis notatum. Situatur in terra a millenniis habitata, sed regnum hodiernum est novum: die [[25 Maii]] anno [[1946]] in terra ex [[Regnum Unitum|Britannicis]] gubernata [[independentia]]e creatum est, sub auctoritate [[Consociatio Nationum|Nationum Consociationis]]. Nomen sumpsit a [[Iordanes|flumine Iordane]], et ergo etiam ''Trans-Iordania'' est vocatum, 'terra trans Iordanem'. Anno [[1950]] terram in ripa occidentale Iordanis sibi assumens, nomen hodiernum se dedit. Flumen illud cum [[Israel]]e confines format, quae anno [[1967]], post [[Bellum Sex Dierum]] terram a latere occidente occupavit. Terrae optimae Iordaniae circa ripas fluminis sunt. Caput Iordanis [[Philadelphia Iordaniae|Philadelphia]] historiam claram habet, imprimis circa annum 6500 a.C.n. notata et ita a rege [[Ptolemaeus II Philadelphus|Ptolemaeo II Philadelpho]] [[saeculum 3 a.C.n.|saeculo tertio a.C.n.]] [[Aegyptus|Aegypti]] nominata. Iordania nunc a rege [[Abdullah II (rex Iordaniae)|Abdullah II]] gubernatur et etiam sine [[opes naturae|divitiis naturalibus]], varias res ad [[mercatus (oeconomia)|mercatum]] mundialem producit.
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[Index urbium Iordaniae]]
== Nexus externus ==
[[Fasciculus:Palaestina1920.png|thumb|circa annum [[1920]]]]
[[Fasciculus:Abdullah_II_of_Jordan_in_DC%2C_2007March07.jpg|thumb|Abdullah II, Rex]]
{{communiaCat|Jordan|Iordaniam}}
{{Asia}}
{{Capsae collectae|Iordania|politica|{{Reges Iordaniae}}{{Primi ministri Iordaniae}}{{Ministri rerum externarum Iordanenses}}}}
[[Categoria:Iordania|!]]
[[Categoria:Monarchiae constitutionales]]
[[Categoria:Condita 1946]]
[[Categoria:Civitates sui iuris]]
{{Myrias|Geographia}}
e8zw5w7rqudgff4y2f4xjwh0bh9q7bo
Fridericus Schillerus
0
9313
3997557
3798031
2026-10-28T00:47:04Z
LilyKitty
18316
de motu "Sturm und Drang"
3997557
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|Fridericus Schiller (discretiva)}}
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:Ferdinand Carl Christian Jagemann Schiller auf dem Totenbette 1805.jpeg|thumb|upright|Schillerus in lecto funebri. [[Adumbratio]] [[Ferdinandus Jagemann|Ferdinandi Jagemann]], [[1805]].]]
[[Fasciculus:Fr. Zone 1945 12 Friedrich Schiller.jpg|thumb|upright|Schillerus in [[pittacium cursuale|pittacio cursuali]] Germaniae.]]
[[Fasciculus:Schiller monument, Vienna.jpg|thumb|upright|[[Monumentum]] Schilleranum in Schillerplatz [[Vindobona]]e.]]<!--
[[Fasciculus:Austria, Schiller Bronze-Plaque-Medal N.D. by Hofner.jpg|thumb|Bronze-Plaque-Medal of Schiller's laureate head by the Austrian artist {{interlanguage link|Otto Hofner|de|Otto Hofner (Bildhauer)}}.]]-->
'''Ioannes Christophorus Fridericus Schillerus'''<ref>Hermann Masius, "Laudatio G. D. Scharnhorstii" [1841], in Heinz Stübig, ''Gerhard von Scharnhorst: preußischer General und Heeresreformer: Studien zu seiner Biographie und Rezeption'' (Berolini: Lit Verlag Dr. W. Hopf, 2009, ISBN 978-3-643-10255-3), 72: "quo die [10 Novembris] Martinus Lutherus et Fridericus Schillerus, viri divini nati sunt."</ref><ref>Godofredus Hermannus, "De re scenica in Aeschyli Orestea" [1846], in ''Opuscula,'' ed. Theodorus Fritzsche (Lipsiae: apud Ernestum Fleischerum, 1877), 8: 158: "Fridericus autem Schillerus recentioris historiae argumentis imitari Graecorum tragoedias studuit."</ref><ref>Robert Ogilvie, ''Horae Latinae: Studies in Synonyms and Syntax'' (Londinii, Novi Eboraci, Bombay: Longmans, Green, and Co., 1901), 162: "''a short biography of Schiller,'' brevis Schilleri vitae expositio."</ref> (natus [[Marbachum|Marbachi]] in ducatu [[Regnum Virtembergiae|Virtembergensi]] die [[10 Novembris]] [[1759]]; mortuus [[Vimaria]]e die [[9 Maii]] [[1805]]) fuit [[poeta]], [[philosophus]], [[chirurgus castrensis]], [[rerum gestarum scriptor]], [[scriptor scaenicus]] [[Germania|Germanicus]]. [[Libertas|Libertatem]] [[humanismus|humanismi]] aestimavit more [[litterae Theodiscae#Sturm und Drang|Sturm und Drang]] quasi [[motus romanticus|motu romantico]].
==Vita==
[[File:Schiller Weimar.jpg|thumb|Domus Schilleri, Vimariae (cum museo)]]
Filius Caspari Schiller, praefecti militum necnon inspector Castelli Solitude apud [[Stuttgardia]]m et Elisabethae Dorotheae Kodweiß, matris piissimae, annis inter 1768 et 1773 scholam Latinam [[ludoviciburgum|Ludoviciburgensem]] frequentavit. Postea theologiae se dedicavisset, nisi a Carolo duce Virtembergensi ipso in Scholam Caroli militarem missus esset. Ibi mores maxime severi viros illustrissimos pepererunt. Tunc statutum est, ut iurisprudentiae studeret. Schillero nolente medicina electa est; discipulus iam poetas Germanicos adamavit, e.g. [[Klopstock]], et versus facere solebat. A litteris neque poena abstrahi potuit. Praeterea historica legit et [[plutarchus|Plutarchum]], [[gulielmus Shakesperius|Shakesperium]], [[ioannes Iacobus Russavius|Russavium]], opera {{Creanda|en|Johann Anton Leisewitz|Ioannis Antonii Leisewitz}} et aliorum. Excitatio iuvenilis eius opere ''Die Räuber'' omnibus ante oculos posita est, quod scriptum est anno 1777 et editum 1781. Plausus multos habuit. Absolutorio scholastico anno 1780 recepto munere tonsoris imperatorii fungebatur. [[Volfgangus Heribertus de Dalberg]] dramaturgus [[Manhemium|Manhemii]] drama ''Raptorum'' e scaenis produci anno 1782 iussit. Schillerus in auditorio fuit, sine permissu superiorum. Scripturarum abstinentia vi obtenta, retentio in carcere, dimissio minabantur, ut salus alibi quaerenda esset. Mense Septembri 1782 nomine falso Oggersheim apud Manhemium vixit, antequam Bauerbach apud [[Mainingia]]m in domo domnae de Wolzogen hospitalitate frui posset.
Status novus salvus et conversatio cum feminis doctis Schillerum feliciter promovebant, de quo testimonium perhibent opera ''Fiesko'' et ''Kabale und Liebe''. Cum anno 1783 poeta in theatro Manhemiensi laboraret, spectatores in elegantiarum et bonorum habituum arbitros mutare volebat. Opera sua saepe criticavit; annis inter 1784 et 1793 periodicum ''Thalia'' edebat, partes dramatis ''Don Karlos'' annuntiavit, consuetudinem cum ''Laura'' contraxit. Mox autem histrionum ars taedio erat itaque mense Martio 1784 [[Lipsia]]m petivit. Manhemii autem [[carlotta de Kalb|Carlottam de Kalb]] prima vice convenerat. Ibi in vico Gohlis et [[Dresda]]e poesi scientiisque vacare potuit. Tunc carmen notissimum ''Lied an die Freude'' creatum est. In Casa vineti [[christianus Godofredus Körner|Christiani Godofredi Körner]] in Loschwitz apud Dresdam drama ''Don Karlos'' confecit. Opere isto philosophia historiaque ita inflammatus esse videtur, ut historiam Bataviae concinnaret. Poeta in historico quasi renasci visus est, sive in culturae arbitro sive in philosophi (cf. litteras eius de dramate citato, epistulas philosophicas etc.). Schemata poetica (''Der Menschenfeind'', ''Der Geisterseher'') minus capatabant et lyrica minus fertilis doctrinas inanes spargebant (''Resignation'', ''Die Götter Griechenlands'').
Iam antea dux [[Vimaria]]nus eum consiliarium instituerat. Anno 1787 denique in [[Thuringia]]m venit et eo gaudio fuerunt dux, [[Ioannes Gottfriedus Herder]], [[Christophorus Martinus Wieland]] et - [[ioannes Volfgangus Goethius|Goethius]] 1788 ex Italia reversus. Ingenio animoque diversi duumviri isti optime se invicem supplebant. Goethio mediatore Schillerus anno 1789 professor exterordinarius de historia in [[universitas Ienensis|Universitate Ienensi]] creatus est. Die [[22 Februarii]] [[1790]] [[Carlotta Ludovica Antonetta von Schiller|Carlottam Ludovicam Antonettam de Lengefeld]] [[uxor]]em duxit. Eodem anno edidit ''Historische Memoiren vom 12. Jahrhundert an bis auf die neuesten Zeiten'' et de [[Bellum triginta annorum|Bello triginta annorum]] scripsit. [[Carolus Leonardus Reinhold]] ei persuasit, ut philosophiam [[immanuel Kantius|Kantii]] complecteretur. Schillerus volubiliter res complicatas facile reddere quivit et, in vestigiis Kantii, aestheticae recentioris praeco factus est. Ea omnia in commentationibus multis ex anno 1792 iterum atque iterum in lucem prolatis annuntiavit. Anno 1790 consiliarius aulicus nominatus est a Mainingiensibus - et simul civis Rei publicae Franconiae Novae. Anno 1790 in matrimonium duxit Carlottam de Lengefeld; poeta indefessus operam dabat, ut tam historicus quam philosophus agnosceretur. Utique sublineatum est historiam atque philosophiam res poeticas, veras eius indoles, praeparavisse. Anno 1791 infirmus usque 1794 in patria degebat. Ienam reversus ab anno 1794 edidit periodicum ''Die Horen'', quo amicitia cum Goethio porro firmata est et pulcherrima creata sunt. Tum multa in Schillero adhuc celata quasi ex eo saltaverunt et inde ab anno 1795 opera eius magna edita sunt: poemata didactica, [[carmen epicolyricum|carmina epicolyrica]] (nonnumquam in certamine cum Goethio simul versificante), dramata ''Wallenstein'' (1799), ''Maria Stuart'' (1800), ''Jungfrau von Orleans'' (1801), ''Die Braut von Messina'' (1803), ''Wilhelm Tell'' (1804). Ex anno 1799 Vimariae vixit. De spiritali luxuria testimonium dant opera ''Xenien'' ubi ironia malitiae nupsit. Anno 1802 ab imperatore nobilitatem nactus est. Anno 1804 [[berolinum|Berolini]] in dramatis repraesentatio fuit, unde insanus revenit. Labore nimio et drogis destitutus naturae concessit.
==Gravitudo==
[[File:Goethe Schiller Weimar 3.jpg|thumb|Monumentum Goethii et Schilleri spendidissimum, Vimariae ante theatrum]]
Omnium poetarum Germanicorum princeps fuit, ut constat. Cum Goethius multiplex naturam, animas, feminas optime describeret, Schillerus idealista fortitudinem, libertatem, virtutes cantabat. In dramaticis, lyricis, aestheticis immortalia creavit. In principio litteras Theodiscas dramatibus revolutionariis auxit quae simul nobis animum istius poetae patefaciunt. Goethius drama ''Die Räuber'' venerans id correcte immaturum esse dixit, aptum periodo tumultuosae "Sturm- und Drang". Postea Schillerus iam in tragoedia politica ''Fiesko'' (1783) personas historicas praetulit et in opere praetitulato ''Kabale und Liebe'' (1784), ubi democratia astutiam subdolam vicit, politicam contemporaneam Germanicam descripsit. ''Don Karlos'' (1785), quod velut drama excogitatum esset, cosmopoliticum factum est contra despotarum terrorem. Anno 1795 maturitas scientifica impetrata est. Tragoedia ''Wallenstein'' (1799), [[napoleo I (imperator Franciae)|Napoleonis]] exemplum, in initio dramatum maxime illustrium erat. Opera ''Die Jungfrau von Orleans'' et ''Die Braut von Messina'' clare affirmant christianismum positivum ideis Kantii suppressum esse.
Sonorum amoenitas et claritas in Schillericis vix superari possunt. Poesis adulescentis (''An Laura'', ''Hektors Abschied'', ''Eberhard der Greiner'' etc.) sine dubio intemperantiam olent. Tamen in poematibus, non autem in dramatibus, Schillerus praecox est quod attinet ad aequitatem et independentiam. In foliis ''Musenalmanach'' (1796–1801) quoque poesis inest, quae trans tempora omnia aeternitatem advolat. Maximum carminum ibi verisimiliter ''Das Lied von der Glocke'' (1797–99). Schillerus etiam interpres fuit e linguis Italica, Anglica, Graeca, Francogallica. Theoriam de aestheticam locupletavit operibus ''Abhandlungen über die tragische Kunst. Anmuth und Würde'' (1793), ''Die ästhetische Erziehung des Menschengeschlechtes'' (1795), ''Über naive und sentimentale Dichtkunst'' (1795). In historicis solummodo historiam de Bello triginta annorum finivit. Vel hoc in genere ingenium poeticum lectores captabat, praesertim et iuniores. Ratio et fides de hominum perfectione perenni, ut mos in philosophis tempore Schilleri, etiam in historia scribenda praevaluerunt. Numquam subdolus, semper sincerus ei in animo fuit morum lapsorum descriptio et consuetudinum bonarum perfectio.
== Opera ==
=== Dramata ===
* ''Die Räuber'' (''Raptores''), [[1781]]
* ''Kabale und Liebe'' (''Fallacia et amor''), [[1783]]
* ''Die Verschwörung des Fiesco zu Genua'' (''Coniuratio Genuensis Fiesconis''), [[1784]]
* ''Don Karlos'' (''[[Dominus Carolus (Schiller)|Dominus Carolus]]''), [[1787]]–[[1788]]
* ''[[Wallenstein]]-Trilogie,'' [[1799]]
* ''[[Maria Stuart]],'' [[1800]])
* ''Die Jungfrau von Orléans'' (''Virgo [[Aurelia]]na''), [[1801]]
* ''Die Braut von Messina'' (''Sponsa Messiniensis''), [[1803]]
* ''Wilhelm Tell'' (''[[Wilhelmus Thellius]]''), [[1803]]–[[1804]]
* ''[[Turandot (Schiller)|Turandot]]''
* ''[[Demetrius]]'' (imperfectus anno [[1805]])
=== Carmina ===
* "[[An die Freude]]" ("Carmen ad gaudium"), [[1786]]
* "Resignation" ("Animus submissus"), [[1786]]
* "Die Teilung der Erde" ("Divisio mundi"), [[1795]]
* "Der Handschuh" ("Digitabulum), [[1797]]
* "Der Taucher" ("Urinator"), [[1797]]
* "Die Kraniche des Ibykus" ("Grues Ibyci"), [[1797]]
* "Der Ring des Polykrates" ("Anulus Polycratis"), [[1798]]
* "[[Die Bürgschaft]]" ("Sponsio"), [[1798]]
* "[[De campana carmen]]" ("Das Lied von der Glocke"), [[1799]]
* "Das Siegesfest" ("Triumphum"), [[1803]]
* "Die Huldigung der Künste" ("Laudatio artium"), [[1804]]
=== Periodica ===
* "[[Die Horen]]" ("Horae"), ([[1795]]-[[1798]])
Et perplura.
== Bibliographia ==
* Wolfgang Vulpius (et al), ''Schiller-Bibliographie'', Vimariae et Berolini 1959-1989, 4 vol.
== Lege etiam ==
* Safranski, Rüdiger. [[2007]]. ''Schiller oder die Erfindung des deutschen Idealismus.'' [[Monacum|Monaci]]: DTV.
{{NexInt}}
* [[Ioannes Wolfgangus Goethe]]
* [[Ludovicus van Beethoven]]
* ''[[Schiller (pellicula)|Schiller]]'', (pellicula anno 2005 edita)
* ''[[Schilleria]]''
* [[Symphonia nona Ludovici van Beethoven]]
* [[3079 Schiller]]
==Notae==
<references/>
== Nexus externi ==
{{fontes biographici}}
{{vicifons|Friedrich Schiller|Fridericum Schillerum}}
*[http://www.pantoia.de/Schiller/SSGDL/index.html Carmina Friderici Schilleri Latine reddita]
{{Grc|Φρειδερῖκος Σχιλλέριος}}
{{Lifetime|1759|1805|Schiller, Fridericus}}
{{Myrias|Homines}}
[[Categoria:Auctores Theodisci]]
[[Categoria:Fridericus Schiller|!]]
[[Categoria:Historici Germaniae]]
[[Categoria:Interpretes Shakesperiani]]
[[Categoria:Medici Germaniae]]
[[Categoria:Philosophi Germaniae]]
[[Categoria:Poetae Germaniae]]
[[Categoria:Professores Universitatis Ienensis]]
[[Categoria:Romanticismus]]
[[Categoria:Scriptores Germaniae]]
[[Categoria:Scriptores scaenici]]<!--
[[Categoria:Sturm und Drang]]-->
cfu0zngbudo3x98q4i6zzmdpy0w55nd
Gnaeus Pompeius Magnus
0
11183
3997396
3997236
2026-10-27T15:39:40Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De triumviratu */
3997396
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a sfamilia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum transnavigaret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
ghv72pwoos3xtqdzivooow8zxpj0hkg
3997397
3997396
2026-10-27T15:43:00Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De secundo bello civili */
3997397
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a sfamilia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
2vqssbo35w6pgnjrv2pey453jved379
3997398
3997397
2026-10-27T15:43:45Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De triumviratu */
3997398
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
1kyyfdb2zntjor5lg668sgqxxipl9oh
3997407
3997398
2026-10-27T15:52:23Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De secundo bello civili */
3997407
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de Imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
4yzh83bma9g3or6eeb9tnmdnqw7gtzt
3997409
3997407
2026-10-27T15:52:48Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De moribus */
3997409
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
a6vzrqv6u7q2o3ocgo7zd0v65ymgygt
3997411
3997409
2026-10-27T15:58:00Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De moribus */
3997411
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris. Certe adfirmabat socios adventum militum a Pompeio ductorum non timere, reliquorum ducum Romanorum intemperantiam et aviditatem pavescere.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
34zyhafc7jzy2ka6mblo4y5qqe4vzko
3997412
3997411
2026-10-27T15:58:49Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De moribus */
3997412
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> ([[66 a.C.n.]]) virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris. Certe adfirmabat socios adventum militum a Pompeio ductorum non timere, reliquorum ducum Romanorum intemperantiam et aviditatem pavescere.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
r3r9vjq79hwdamfctvfeu9emb6pgesy
3997421
3997412
2026-10-27T16:11:55Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De moribus */
3997421
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> ([[66 a.C.n.]]) virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris. Certe adfirmabat socios adventum militum a Pompeio ductorum non timere, reliquorum ducum Romanorum intemperantiam et aviditatem pavescere.
Maxima eius vitia bene demonstravit Plutarchus, hoc est vanitatem et nimiam gloriae popularitatisque cupidinem quam saepe patriae utilitati praevertit. Supra enim leges se putabat et primus esse volens pares non tolerabat. Popularitatis causa etiam quandam animi levitatem et inconstantiam ei obiciebant.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
7e8bnvgaqzkciezax5wwf4ddrjum9dy
3997422
3997421
2026-10-27T16:13:48Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De moribus */
3997422
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> ([[66 a.C.n.]]) virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris. Certe adfirmabat socios adventum militum a Pompeio ductorum non timere, reliquorum ducum Romanorum intemperantiam et aviditatem pavescere.
Maxima eius vitia bene demonstravit Plutarchus, hoc est vanitatem et nimiam gloriae popularitatisque cupidinem quam saepe patriae utilitati praevertit. Supra enim leges se putabat et primus esse volens pares non tolerabat. Popularitatis causa etiam quandam animi levitatem et inconstantiam ei obiciebant. Praeterea adulescens in primo bello civili immitem et crudelem sese praebuisse accusabatur.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
e4xq8duu6t1hai9x316xgitgzxl0x5g
3997428
3997422
2026-10-27T16:25:52Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De moribus */
3997428
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> ([[66 a.C.n.]]) virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris. Certe adfirmabat socios adventum militum a Pompeio ductorum non timere, reliquorum ducum Romanorum intemperantiam et aviditatem pavescere.
Maxima eius vitia bene demonstravit Plutarchus, hoc est vanitatem et nimiam gloriae popularitatisque cupidinem quam saepe patriae utilitati praevertit. Supra enim leges se putabat et primus esse volens pares non tolerabat. Popularitatis causa etiam quandam animi levitatem et inconstantiam ei obiciebant. Praeterea adulescens in primo bello civili immitem et crudelem sese praebuisse accusabatur<ref>[[Valerius Maximus]] VI.2.8. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|. Vita Pompei]]'' X.1-8 et XVI.6-8.</ref>.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
8f3v97s6jo2y7wiptv733bqjx54a99v
3997429
3997428
2026-10-27T16:33:48Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Plura legere si cupis */
3997429
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> ([[66 a.C.n.]]) virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris. Certe adfirmabat socios adventum militum a Pompeio ductorum non timere, reliquorum ducum Romanorum intemperantiam et aviditatem pavescere.
Maxima eius vitia bene demonstravit Plutarchus, hoc est vanitatem et nimiam gloriae popularitatisque cupidinem quam saepe patriae utilitati praevertit. Supra enim leges se putabat et primus esse volens pares non tolerabat. Popularitatis causa etiam quandam animi levitatem et inconstantiam ei obiciebant. Praeterea adulescens in primo bello civili immitem et crudelem sese praebuisse accusabatur<ref>[[Valerius Maximus]] VI.2.8. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|. Vita Pompei]]'' X.1-8 et XVI.6-8.</ref>.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*Augustus Stinner, ''[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=hvd.32044085197283&seq=7 Ciceronis de Cn. Pompeio Magno judicia, ab illo epistolis praecipue commissa, examini subjecta]'', [[Vratislavia|Vratislaviae]], typis Kupferianis, 1830 '''LATINE'''
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
2lvqu1a2dbn1eu6un47gz665pabv083
3997430
3997429
2026-10-27T16:43:43Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De secundo bello civili */
3997430
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{videdis|Pompeius (nomen)}}
[[Fasciculus:Hw-pompey.jpg|thumb|Effigies Pompeii [[Holmia]]e ostentata.]]
'''Gnaeus Pompeius,''' appellatus '''Magnus,''' fuit ductor exercitus [[Roma Antiqua|Romanus antiquus]], ter [[consul]] et ter [[Triumphus|triumphator]]. In discordiis civilibus pro [[Sylla]] et adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] pugnavit antequam rivalis exercitui [[Gaius Iulius Caesar|Gai Iulii Caesaris]] ipse succumberet.
== De familiaribus necessitudinibus ==
Gnaeus Pompeius e nobili familia [[Picenum|Picena]] ortus erat, filius consulis anni [[89 a.C.n.]], [[Gnaeus Pompeius Strabo|Gnaei Pompei Strabonis]], viri Romanis ob avaritiam et latrocinia [[Bellum sociale|Bello Sociali]] commissa invisi<ref>[[Velleius Paterculus]] II.21.4. [[Iulius Obsequens]] 56. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 1.</ref>. Post eius mortem (87 a.C.n.) furti accusatus Pompeius coram iudicibus se purgare debuit.
Quinque uxores habuit Pompeius Magnus. Primo Antistiam, filiam [[praetor|praetoris]] qui iudicio de bonis Pompei praeerat, circa [[86 a.C.n.|86]] uxorem duxit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 4.4-6.</ref>. Post paucos annos eam repudiavit cogente [[Dictatura|dictatore]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]], qui ut Pompeium artius sibi constringeret [[Privigna|privignam]] suam Aemiliam, filiam uxoris [[Caecilia Metella Dalmatica|Metellae]] et [[Marcus Aemilius Scaurus (senior)|Aemilii Scauri]] prioris mariti eius consulis anni [[115 a.C.n.]], apud eum collocare voluit quamvis praegnantem e marito Manio Acilio Glabrione. Quae post paucos menses in [[puerperium|puerperio]] obiit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 9.1-4.</ref>.
Deinde Muciam Tertiam uxorem habuit, filiam [[Quintus Mucius Scaevola (consul 95 a.C.n.)|Quinti Mucii Scaevolae]], quae ei tres liberos peperit: Gnaeum, [[Sextus Pompeius|Sextum]] Pompeiamque quae [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Syllae]], [[Dictatura|dictatoris]] filio nupsit. At cum diu in Asia bellaret Muciam solam Romae relictam palam seduxit Gaius Iulius Caesar. Quocirca cum illa quoque divortium fecit redux Pompeius<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 42.12-13. [[Suetonius]], ''Divus Iulius'' 10.1. [[Cicero]], ''[[Epistulae ad Atticum|Ad Atticum]]'' I.12.3</ref>.
Quartam velut [[triumviratus|primi triumviratus]] pignus habuit [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], filiam Gai Iulii Caesaris antea Servilio Caepioni sponsam<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.10.</ref> , quae maritum multum adamasse dicitur<ref>Ibidem 48.8 et 49.4 et 53.1-4. [[Valerius Maximus]] IV.6.4. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXIX.32.2.</ref>. At et illa in puerperio periit nec infans superfuit (mense septembri [[54 a.C.n.]]). Eius funus fuit triumviratus funus et societatis inter Pompeium et Caesarem interitus.
Postremam duxit Corneliam Metellam, viduam [[Publius Licinius Crassus|Publii Licinii Crassi]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74.6.</ref> eandemque filiam [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinti Metelli Scipionis]]<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 55 qui hanc feminam litteratam laudabat.</ref>, quem anno [[52 a.C.n.|52]] collegam in consulatu sibi ipse elegit et qui generum in bello civili comitabatur atque Pompeio mortuo reliquas copias in Africa collegit ubi ad [[Pugna ad Thapsum|Thapsum]] a Caesare victus est.
== De triumphis ==
Ter [[triumphus|triumphavit]] Pompeius. Triumphus primus "ex Africa" die [[12 Martii]] [[79 a.C.n.]] celebratus est: revera non Afros vicit sed [[Gnaeus Domitius Ahenobarbus (Cinnae gener)|Gnaeum Domitium Ahenobarbum]], [[Lucius Cornelius Cinna|Cinnae]] generum, aliosque [[Gaius Marius|Marianarum]] partium profugos qui in hanc provinciam salutem quaerebant<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12</ref>. Redux statim triumphare voluit sed [[Dictatura|dictator]] [[Lucius Cornelius Sulla|Sylla]] diu recusavit praecipue quia nec consul nec praetor exercitum duxerat<ref>Magistratum cum imperio non gerebat. Cf Titus Livius XXXI.20: ''exemplum a maioribus non accepisse ut qui neque dictator neque consul neque praetor res gessisset triumpharet''. Cf Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 61: ''Quid vero tam inauditum quam equitem Romanum triumphare?''.</ref>, antequam manus postremo daret<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14</ref>. Tum Pompeius [[Quadrigae|quadrigis]] elephantorum Urbem intrare voluit sed quia porta angustior erat equis albis contentus fuit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.6. {{Pnh}} VIII.4.</ref>. Et milites obstrepentes quia non satis praemiorum acceperant repulisse narratur dicens triumpho se renuntiare malle quam eos adulari<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 14.7.</ref>. Ita non erubuit de Romanis triumphare.
Triumphus alter "ex Hispania" pridie [[Kalendae|Kalendas]] Ianuarias [[71 a.C.n.]] celebratus est et postero die Kalendis Ianuariis [[70 a.C.n.]] primum consulatum Pompeius inibat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 22.</ref>. Iterum [[Bellum Sertorianum|de Romanis triumphabat]]: etsi enim nonnullae gentes Ibericae cum [[Quintus Sertorius|Sertorio]] societatem fecerant revera Sertorium et successorem Perpennam vicerat reliquiasque Marianarum partium quae Sullanam civitatem recusabant.
[[Fasciculus:Faustus Cornelius Sulla, AR denarius, 56 BC, RRC 426-4a.jpg|thumb|Denarius in honorem Pompei a genero [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Fausto Sylla]] anno 56 a.C.n. signatus. Nam tres laureae ad tres triumphos alludunt et spica frumenti ad praefecturam annonae nuper Pompeio mandatam. Quae emissio specialiter ad frumentum emendum percussa est. Corona gemmata super globum ad 'triumphatorem mundi' referenda est<ref>Babelon, [https://archive.org/details/descriptionhisto01babe/page/422/mode/2up Cornelia 61]. Crawford 426/4. [https://www.britishmuseum.org/collection/object/C_R-8752 Nummus in Museo Britannico].</ref>.]]
Tertius triumphus ita magnificus et sumptuosus fuit ut per duos dies digeri debuerit (28/9 septembris 61) nec tamen omnia quae praeparata erant populo ostendi tempore deficiente potuerunt. Quattuordecim gentes victas enumerabat: praeter [[Pirata|piratas]] fuerunt Pontus, Armenia, Syria, Iudaea, Arabia etc. Finis praeterea fuit [[Bella Mithridatica|belli Mithridatici]] quo Romani per triginta annos multa damna acceperant. Et in tabellis in pompa prolatis pecunia ingens in [[aerarium]] deposita et novae urbes (circiter 39) ab illo conditae legebantur<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 45. {{Pnh}} VII.98-99 necnon XXXVII.13. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 116-117. Velleius Paterculus II.40.3.</ref>. Quod tamen maxime animadverterunt aequales nec umquam ante Pompeium cuiquam acciderat hoc fuit quod tribus triumphis Pompeius de tribus mundi partibus (Africa, Europa, Asia) tunc notis triumphasset atque velut orbem terrarum Romanis subegisset<ref>[[Cicero]], ''Pro Balbo'' 4.9 et VI.16. ''Pro Sestio'' 129. [[Dio Cassius]] XXXVII.21. Quod idem in denariis suis celebrabat [[Faustus Cornelius Sulla (mortuus 46 a.C.n.)|Faustus Stylla]], Pompei gener.</ref>. Posteris vero res postea gestas cogitantibus visum est tunc mori Pompeium optimum fuisse ne "magni nominis umbra"<ref>[[Lucanus]], ''Pharsalia'' I.135. D. C. Feeney, "[https://www.jstor.org/stable/638958 Stat magni nominis umbra.' Lucan on the Greatness of Pompeius Magnus]", ''The Classical Quarterly'', 1986: 239-243</ref> fieret. Reliqua vita eius non tantum foeda sed etiam reipublicae Romanae perniciosa fuit postquam primum [[Triumviratus|triumviratum]] cum Caesare et Crasso sociavit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>.
De quo vide etiam [[Triumphi Gnaei Pompei Magni]].
== Curriculum vitae ==
=== De bello civili ===
Pater Strabo filio velut hereditatem exercitum legavit quem in [[Bellum sociale|bello Sociali]] ducendum acceperat et post consulatum anni 89 retinuit successore per milites interfecto. Praeterea ipse dilectus in regione natali [[Picenum|Picentina]] habebat. Bello civili primo cum pater tum postea filius ambigue egerunt usque ad Syllae in Italiam reditum. Tum Pompeius et ipse et tres legiones quibus imperabat Syllae praesto fuit, vix tres et viginti annos natus. Quod gratum illi fuit et Pompeius in Siciliam et Africam adversus [[Gaius Marius|Marianos]] ab eo missus Perpenam fugavit, Carbonem et Domitium Ahenobarbum vicit et interfecit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 10-12. [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Redux a Sylla [[imperator]] appellatur et [[cognomen]] Magnus ei confirmatur. Anno 79 de Africa triumphare Pompeio licuit quamquam nondum magistratum ullum [[cursus honorum]] gesserat.
Sylla mortuo adversus consulem [[Marcus Aemilius Lepidus (consul 78 a.C.n.)|Lepidum]] rerum potiri conantem pugnavit et eius legatum Marcum Iunium Brutum in [[Gallia Cisalpina]] victum et in fidem suam deditum perfide interfici iussit<ref>[[Titus Livius]], ''Periocha'' 90. [[Orosius]] V.22.17. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 16.</ref>. Deinde cum exercitum retineret nec dimittere vellet proconsulari potestate (quamvis privatus tunc erat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De imperio Gnaei Pompei]]'' 62</ref>) in Hispaniam adversus [[Quintus Sertorius|Sertorium]] anno [[77 a.C.n.]] missus est, adiutor et collega [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Quinti Metelli Pii]] qui saepe contra ultimum popularium ducem male pugnaverat. Pompeius et ipse saepe cum Sertorio infeliciter pugnavit qui semper ex improviso apparebat: tandem tamen Sertorio a [[Marcus Perperna Veiento|Perperna]] fraude occiso bellum confecit atque victor Romam rediit ([[71 a.C.n.]])<ref>Plutarchus, ''Vita Sertorii'' et ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 17-20. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.108-115.</ref> ubi triumphavit et consulatum sibi paravit.
=== De consulatu, piratis, Mithridate ===
Post triumphum anno [[70 a.C.n.]] consul fuit, quamquam nullum magistratum ordinarium cursus honorum adhuc gesserat nec ad aetatem consulatui legalem pervenerat<ref>Cicero, ''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]'' 62.</ref>, cum [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]], quocum simultates acerbas exercebat adhuc asperiores factas cum in itinere Pompeius reliquos servos fugitivos qui [[Spartacus|Spartacum]] secuti erant profligavit, ita partem gloriae suae et victoriae Crasso subripiens. Odium mutuum consulum tum apud Romanos metum graviorum turbarum suscitavit. Certe legem pertulerunt de [[Tribunus plebis|tribunicia potestate]] in pristinam vim restituenda quae plebis votis data est. Praeterea [[Lex Aurelia iudiciaria|legem iudiciariam]] [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Aurelii Cottae]] probavit quae iudicia [[Eques Romanus|equitibus]] reddebat. His duabus legibus Pompeius popularis favoris cupidine illa quam Cicero eius ''popularem levitatem''<ref>''[[Ad Atticum]]'' II.1.6.</ref> appellabat rempublicam a dictatore Sylla ordinatam aboleverat<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 21-23</ref>.
Post consulatum exercitum dimisit et paulisper a re publica secessit. Mox tamen anno [[67 a.C.n.|67]] quia [[Pirata|piratae]] maria infestabant atque plebs Romana iam famem timebat si commeatus interciperetur [[tribunus plebis]] [[Aulus Gabinius]] [[Lex Gabinia|rogationem]] promulgavit quae duci unico imperium maius extraordinarium adversus piratas daret: legatos consulares aut praetorios quindecim sibi adiungere, militum dilectus quot vellet et navium aedificationes êcuniaeque erogationem ad libitum iubere, imperium ceteris magistratibus maius non tantum in mari sed etiam in omnibus litoribus in triennium. Ita sine nomine dictatura quaedam instituebatur: nam omnes sciebant rem ad Pompeium spectare. Optimates illi novae rei frustra adversabantur, plebs Pompeio nimis favebat quam ut obstare liceret<ref>[[Dio Cassius]] XXXVI.21-34</ref>. Itaque lex perlata est. Pompeius regionem aliquam maris unicuique legatorum suorum adsignavit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 195.</ref> et paucis mensibus mare praedonibus liberavit. Reliquos eorum in [[Cilicia]] interiore longe a mari collocavit agris datis ut vitam agricultura in posterum quaererent<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 24-29. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 91-6. [[Cicero]], ''[[De imperio Cn. Pompei|de Imperio Cn. Pompei]]'' 31-35. [[Cassius Dio|Dio Cassius]] XXXVI.18-35.</ref>.
Haec tam inexspectata celeritas in praedonibus subigendis Pompeium iam ad nova imperia promptum faciebat, imprimis bellum contra Mithridatem cui iamdiu inhiabat. Itaque alius tribunus plebis ei devotus Gaius Mamilius [[Lex Manilia|rogationem]] invitis senatoribus ad populum tulit ([[66 a.C.n.]]) omnes legiones et provincias [[Lucullus|Lucullo]] prius datas, addita [[Bithynia]] cui [[Manius Acilius Glabrio (consul 67 a.C.n.|Acilius Glabrio]] iam annum praeerat, Pompeio iam in [[Asia Minor|Asia Minore]] versanti transferendas esse ad [[Bella Mithridatica|Bellum Mithridaticum]] peragendum. Qui idem adhuc imperium extraordinarium lege Gabinia sibi datum retinebat. Ita in toto orbe Romano dominabatur Pompei imperium.
Lucullus tum reges [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] et [[Tigranes Magnus|Tigranem]] iam ab anno [[74 a.C.n.]] saepe vicerat et eorum vires multum infirmarat sed ultimo cum in regni Tigranis caput iter faceret a seditiosis militibus desertus retroire coactus erat et interim eius legatus Triarius cladem in [[Pontus (regnum)|Ponto]] accepit. Quocirca Ciceroni quidem mutatio imperatoris non iniusta videri potuit et orationem habuit legem suadentem<ref>''[[De imperio Cn. Pompei|De Imperio Cn. Pompei]]''. [[Dio Cassius]] XXXVI.41-2.</ref>. Alii vero existimabant Lucullum iam maximam belli partem confecisse atque Pompeium triumphum ei sunbrepturum tantummodo supervenisse<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30.3 et 31.11-12.</ref> Ob simultatem inter duos imperatores Pompeius omnia decreta et dona Luculli rescidit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 31.9.</ref> de quo ille postquam Romam rediit acerbe questus est.
Rex callide fugax Pompeium per tres annos usque ad mortem suam in Oriente detinuit (63 a.C.n.). Interim in nomine populi Romani imperator vicit [[Iudaei|Iudaeos]] et Arabes et Armenios, [[Syria (provincia Romana)|Syriam]] [[Seleucidae|Seleucidarum]] in [[Provincia Romana|provinciam Romanam]] redegit, populis adhuc Romanis ignotis [[Regnum Hiberiae|Hiberis]] et [[Albania (Caucasus)|Albanis]] in [[Caucasus|Caucaso]] bellum intulit<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 34-5.</ref>, reges alios destituit alios in eorum locum substituit atque amicos populi Romani appellavit, novas urbes condidit, praemia comitibus et militibus divisit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Mithridatica'' 97-121. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 30-41. Dio Cassius XXXVI.43-52, XXXVII.1-7 et 11-21.</ref>. Quae omnia facile a senatu rata fore sperabat.
=== De triumviratu ===
[[Fasciculus:First Triumvirate of Caesar, Crassius and Pompey.jpg|thumb|"Triumviri" Caesar, Crassus, Pompeius.]]
At cum Romam rediit Lucullus et optimatium dux [[Cato minor|Cato]] multique alii senatores res a Pompeio in Oriente decretas omnes comprobare noluerunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 46.</ref>. Pompeius vero pecunia multa paene aperte divisa suffragia in [[comitia|comitiis]] emebat: ita quidem legati eius [[Marcus Pupius Piso Frugi Calpurnianus|Marcus Pupius]] anno [[61 a.C.n.]] et [[Lucius Afranius]] anno [[60 a.C.n.]] consules facti sunt<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 44.</ref> sed Marcus Pupius scandalo [[Sacra Bonae Deae (62 a.C.n.)|sacrorum Bonae Deae pollutorum]] et [[Publius Clodius Pulcher|Publii Clodi]] de ea re absoluti implicatus omnem auctoritatem amisit et Lucius Afranius, homo militaris et a subtili politica alienissimus, nihil effecit. Tum Pompeius per Caesarem Crasso reconciliatus societatem cum eis iniit "ne quid ageretur in republica quod displicuisset ulli e tribus" ([[Suetonius]]<ref>''Vita Divi Iuli'' 19</ref>), quam "[[Triumviratus|primum triumviratum]]" historici moderni appellare solent, quamquam numquam a Romanis sic nominatam : privata enim societas erat, matrimonio quoque firmata, cum Pompeius filiam [[Gaius Iulius Caesar|Caesaris]], [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iuliam]], uxorem duxit. Nec ulla lex potestatem illorum "triumvirum" umquam sanxit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], libro secundo ''Bellorum civilium'' 9 et 17. Cassius Dio XXXVII.54-58. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 47.</ref>.
Caesare consule ([[59 a.C.n.]]) acta Pompei lege rata sunt multa vi adhibita et republica perturbata<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48.</ref>. Eius amicus legatusque Aulus Gabinius ad consulatum anni 58 designatus est. Tum Pompeius Ciceronem, qui se magni hominis praesidio tutum credebat, deseruit et Clodio novisque sociis prodidit. Mox ipse Pompeius a Clodio conviciis contumeliosis lacessitus est, sicarii in eum missi sunt: caedem timens Pompeius domi usque ad novos tribunos sese continuit. Itaque anno proximo Ciceronis reditui operam dedit<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 48-49.</ref>. Sed ira et indignatio optimatium maxima erat: [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|Lucius Domitius Ahenobarbus]] consulatum anni 55 petivit se decreta triumvirum et Caesaris proconsulatum rescissurum ceteraque eorum consilia impugnaturum pollicitus. Quod ut impedirent Crassus et Pompeius simul adversus eum consulatum petiverunt. Manus armatae, sicarii et omne genus violentiae comitia turbabant ita ut mense ianuario Roma consules non habebat et ad [[Interregnum|interreges]] ventum est<ref>[[Dio Cassius]] 39.31. [[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Pompeius]]'' 52 et ''Crassus'' 15 et ''Cato minor'' 41.</ref>. Postremo Pompeius et Crassus consules renuntiati sunt: per tribunos populi Crassus sibi bellum [[Regnum Parthorum|Parthicum]] attribuit, Pompeius Hispanias in quinquennium, quas tamen provincias legatis reliquit dum ipse cum exercitu ad portas Urbis remanet; prorogationem proconsulatus in Gallia ad quinquennium quoque Caesari obtulerunt<ref>[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 52-53</ref>. Ita Pompeius unus e tribus reipublicae liberae vespillonibus iure dici potest.
Iam tamen dissolvebatur eorum societas: nam anno 54 obiit sine liberis [[Iulia (uxor Pompeii Magni)|Iulia]] quae maximum vinculum inter Pompeium et Caesarem fuerat. Et anno 53 Crassus apud Parthos cum filio periit. Restabant duo rivales de principatu certantes. Tum Pompeius optimates propius accessit quia potentiam Caesaris reformidabat. At vis in dies crescebat: anno 53 per sex menses Roma consules non habuit et mense Ianuario 52 tum cum respublica iterum consules non habebat Publius Clodius a familia armata [[Titus Annius Milo|Milonis]] occisus est. Pompeio salus reipublicae [[Senatus consultum ultimum|senatusconsulto ultimo]] mandata est consuli sine collega facto ne nomen infame [[Dictatura|dictaturae]] nuncuparetur<ref>[[Cicero]], ''[[Pro Milone]]'' cum commentario [[Asconius|Asconii]]. [[Dio Cassius]] 40.49. [[Appianus]], ''Bell. civ''. II.21-23. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 54.3-8.</ref>. Pompeius milites suos Romam introduxit ad manus armatas opprimendas et varias leges de ambitu et [[Lex Pompeia de provinciis|intervallo inter magistratus et promagistratus]] pertulit quas ipse non observavit. Ad secundam partem anni socerum suum [[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Metellum Scipionem]] sibi collegam adiunxit. Talis fuit eius tertius et ultimus consulatus.
=== De secundo bello civili ===
[[Fasciculus:Pompeius Magnus during Civil War 49-45 BC es.svg|thumb|Itinera Pompei in secundo bello civili (49-48) a Roma usque ad [[Pelusium]]]]
Iam res Romanae ad [[Bellum Civile (49-45 a.C.n.)|bellum civile]] vergebant. Nam Pompeius parem sibi esse in republica non patiens, simul et ab optimatibus incitatus Caesaris proposita exercitum dimittere nolentis nisi prius sibi absenti consulatum petere licuisset firmiter recusabat. Timebat enim Caesar privatus Romam redire ob multa iudicia et odia sibi obeunda. Postquam vero Caesar Rubiconem transiit Pompeius legionibus quas secum habebat diffisus (duas earum obtento bello Parthico e Caesaris exercitu substraxerat) in [[Epirus (regio historica)|Epirum]] fugere maluit, secum paene totum senatum abducens. Quo faciendo non solum urbem Romam, [[aerarium]], [[Cliens (discretiva)|clientelam]] multam quam in [[Picenum|Piceno]] habebat inimico relinquebat<ref>Plutarchus, ''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' III.4-8.</ref> sed etiam legatos et legiones suas in Hispania versantes deserebat quas primum debellavit Caesar antequam et ipse in Epirum exercitum transduceret<ref>Caesar, ''[[De bello civili|de Bello civili]]'' liber primus.</ref>.
[[Dyrrhachium|Dyrrachii]] Caesar castra Pompei circumvallare et obsidere conatus est sed eruptio Pompeianorum legiones Caesarianas non sine magno damno repulit et paulum afuit quin haec dies victoria Pompeianorum finem bello imponeret. Deinde Pompeius in Thessaliam recessit: sperabat enim cunctando inopia Caesarianos et fame victum iri sine pugna. Non diu tamen senatoribus morae impatientibus et circumstrepentibus resistere potuit. Apud [[Pharsalus|Pharsalum]] proelium invitus commisit et cladem accepit. Huius imbecillitatem animi multum vituperavit poeta [[Lucanus]] in ''[[Pharsalia]]'' et post eum [[Plutarchus]] in [[biographia]]<ref>''Comparatio inter Agesilaum et Pompeium'' IV.3-6.</ref>.
Ne in fidem victoris sese dederet Pompeius in [[Aegyptus antiqua|Aegyptum]] cum uxore et liberis proficisci constituit ubi regnabat [[Ptolemaeus XII (rex Aegypti)|Ptolemaei XII]] filius adhuc puer cuius patrem per Aulum Gabinium proconsulem Pompeius nuper in regnum restituerat. Sperabat enim beneficii gratiam sibi saluti fore. At consilium minoris regis gratiam victoris Caesaris praeposuit et Pompeium ad litus accitum decollari iussit ita ut eius caput Caesari adventanti praeberetur. Talis fuit exitus Magni Pompei<ref>''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' 74-80. [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' II.83-86. Dio Cassius XLII.2-5.</ref>.
== De moribus ==
Cicero in oratione sua ''[[de imperio Cn. Pompei]]''<ref>36-42.</ref> ([[66 a.C.n.]]) virtutes Pompei magnifice enumerabat, quem capitulo secundo suae biographiae secutus est [[Plutarchus]]. Ita laudabat eius innocentiam, temperantiam, abstinentiam, continentiam, fidem, comitatem, humanitatem, mansuetudinem, dignitatem imperatoriam, auctoritatem. Sine dubio laudatio illa sueta [[hyperbola]] oratoria non carebat, aliquid veri tamen inesse iure putaris. Certe adfirmabat socios adventum militum a Pompeio ductorum non timere, reliquorum ducum Romanorum intemperantiam et aviditatem pavescere.
Maxima eius vitia bene demonstravit Plutarchus, hoc est vanitatem et nimiam gloriae popularitatisque cupidinem quam saepe patriae utilitati praevertit. Supra enim leges se putabat et primus esse volens pares non tolerabat. Popularitatis causa etiam quandam animi levitatem et inconstantiam ei obiciebant. Praeterea adulescens in primo bello civili immitem et crudelem sese praebuisse accusabatur<ref>[[Valerius Maximus]] VI.2.8. ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|. Vita Pompei]]'' X.1-8 et XVI.6-8.</ref>.
== De facultate dicendi ==
His verbis Cicero Pompei eloquentiam aestimabat: ''meus autem aequalis Cn. Pompeius vir ad omnia summa natus maiorem dicendi gloriam habuisset, nisi eum maioris gloriae cupiditas ad bellicas laudes abstraxisset. erat oratione satis amplus, rem prudenter videbat; actio vero eius habebat et in voce magnum splendorem et in motu summam dignitatem''<ref>''[[Brutus (Cicero)|Brutus]]'' 239.</ref>.
== Vita ==
Gnaeus Pompeius stirpis senatoriae adolescens, in bello civili se et patrem consilio servavit. [[Gnaeus Pompeius Strabo|Pompeii pater]] suo [[Exercitus|exercitui]] ob avaritiam erat invisus; itaque facta est in eum conspiratio. Terentius quidam, Gnaei Pompeii contubernalis, eum occidendum susceperat, dum alii tabernaculum patris incenderent. Quae res iuveni Pompeio cenanti nuntiata est. Ipse nihil periculo motus, solito hilarius bibit, et cum Terentio eadem, qua antea, comitate usus est. Deinde cubiculum ingressus, clam subduxit se tentorio, et firmam patri circumposuit custodiam. Terentius tum districtu ense, ad lectum Pompeii accessit, multisque ictibus stragula percussit. Orta mox seditione, Pompeius se in media coniecit agmina, militesque tumultuantes precibus et lacrimis placavit, ac suo duci reconciliavit. Pompeii consul sine collega a senatu nominatus, Caesari aemulus erat.
Pompeius eodem bello civili partes [[Sulla|Sullae]] secutus, ita egit ut ab eo maxime diligeretur. Annos tres et viginti natus, ut Sullae auxilio veniret, paterni exercitus reliquias collegit, statimque dux peritus exstitit. Illius magnus apud militem amor, magna apud omnes admiratio fuit; nullus ei labor taedio, nulla defatigatio molestiae erat. Cibi vinique temperans, somni parcus, inter milites corpus exercebat. Cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis lucta certabat. Tum ad Sullam iter intendit, non per loca devia, sed palam incedens, tres hostium exercitus aut fudit, aut sibi adiunxit. Quem ubi Sulla ad se accedere audivit, egregiamque sub signis iuventutem aspexit, desiliit ex equo, Pompeiumque salutavit imperatorem: deinceps ei venienti solebat assurgere de sella et caput aperire; quem honorem nemini nisi Pompeio tribuebat.
Postea Pompeius in [[Sicilia|Siciliam]] profectus est, ut eam a Carbone Sullae inimico occupatam reciperet. Carbo comprehensus, et ad Pompeium ductus est. Quem Pompeius, postquam acerbe in eum invectus fuisset, ad supplicium duci iussit. Tunc ille, qui ter consul fuerat, demisse ac muliebriter mortem extimuit: voce flebili petiit ut sibi alvum levare liceret, sicque brevem miserrimae vitae usuram rapuit, donec miles morae impatiens caput in sordido loco sedentis amputavit. Longe moderatior fuit Pompeius erga Sthenium Siculae cuiusdam civitatis principem. Cum enim in eam civitatem animadvertere decrevisset qua sibi adversata fuerat, exclamavit Sthenius, eum inique facturum si ob culpam unius omnes plecteret. Interroganti Pompeio quisnam ille unus esset, "Ego, inquit Sthenius, qui meos cives ad id induxi." Tam libera voce delectatus Pompeius, omnibus et Sthenio ipsi pepercit.
Transgressus inde in [[Africa|Africam]] Pompeius, Iarbam [[Numidia|Numidiae]] regem, qui [[Marius|Marii]] partibus favebat, bello persecutus est. Intra dies quadraginta hostem oppressit, et Africam subegit adolescens quattuor et viginti annorum. Tum ei litterae a Sulla redditae sunt, quibus iubebatur exercitum dimittere, et cum una tantum legione successorem exspectare. Id aegre tulit Pompeius paruit: tamen, et Romam reversus est. Revertenti incredibilis multitudo obviam ivit. Sulla quoque eum laetus excepit, et Magni cognomine appellavit: nihilominus Pompeio triumphum petenti restitit; neque ea re a proposito deterritus est Pompeius; aususque est dicere plures solem orientem adorare, quam occidentem: quo dicto innuebat Sullae potentiam minui, suam vero crescere. Ea voce audita, Sulla iuvenis constantiam admiratus, exclamavit: "Triumphet, triumphet." A Pompeio militari triumpho perfecto, titulum Magnum accipit.
Metello iam seni et bellum in [[Hispania]] segnius gerenti collega datus est Pompeius, ibique adversus Sertorium vario eventu dimicavit. In quodam proelio maximum subiit periculum: cum enim in eum vir vasta corporis magnitudine impetum fecisset, Pompeius manum hostis amputavit, sed multis in eum concurrentibus, vulnus in femore accepit, et a suis fugientibus desertus in hostium potestate erat. At praeter spem evasit: illi scilicet equum Pompeii auro phalerisque eximiis instructum ceperant. Dum vero praedam inter se altercantes partiuntur, Pompeius illorum manus effugit. Altero proelio, cum [[Metellus]] Pompeio laboranti auxilio venisset, fususque esset Sertorii exercitus, is dixisse fertur: "Nisi ista anus supervenisset, ego hunc puerum verberibus castigatum Romam dimisissem." Metellum anum appellabat, quia is iam senex ad mollem et effeminatam vitam deflexerat. Tandem Sortorio interfecto, Pompeius Hispaniam recepit.
Cum [[Pirata|piratae]] maria omnia infestarent, et quasdam etiam Italiae urbes diripuissent, ad eos opprimendos, cum imperio extraordinario missus est Pompeius. Nimiae viri potentiae obsistebant quidam ex optimatibus, et imprimis Quintus Catulus; qui cum in contione dixisset esse quidem praeclarum virum Gnaeum Pompeium, sed non esse uni omnia tribuenda, adiecissetque: "Si quid ei acciderit, ecquemnam in eius locum substituetis?"
Acclamavit universa contio: "Te ipsum, Quinte Catule." Tam honorifico civium testimonio victus Catulus e contione discessit. Pompeius, disposito per omnes maris recessus navium praesidio, brevi terrarum orbem illa peste liberavit; praedones multis locis victos fudit; eosdem in deditionem acceptos in urbibus et agris procul a mari collocavit. Nihil hac victoria celerius; nam intra quadragesimum diem piratas toto mari expulit.
Confecto bello piratico, Gnaeus Pompeius contra [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] profectus est, et in Asiam magna celeritate contendit. Proelium cum rege conserere cupiebat, neque opportuna dabatur pugnandi facultas, quia Mithridates interdiu castris se continebat, noctu vero haud tutum orat congredi cum hoste in locis ignotis. Quadam tamen noctu Mithridatem Pompeius aggressus est. Luna magno fuit Romanis adiumento: nam cum eam Romani a tergo haberent, umbrae corporum longius proiectae ad primos usque hostium ordines pertinebant; unde decepti regii milites, in umbras tanquam in propinquum hostem tela mittebant. Victus Mithridates in Pontum profugit. Adversus eum filius Pharnaces rebellavit, quia, occisis a patre fratribus, vitae suae ipse timebat. Mithridates a filio obsessus venenum sumpsit, quod cum tardius subiret, quia adversus venena multis antea medicaminibus corpus firmaverat, a milite Gallo volens interfectus est.
Pompeius deinde Tigranem [[Armenia|Armeniae]] regem, qui Mithridatis partes secutus fuerat, ad deditionem compulit; quem tamen ad genua procumbentem erexit, benignis verbis recreavit, et in regnum restituit, aeque pulchrum esse iudicans et vincere reges et facere. Tandem rebus Asiae compositis in Italiam rediit. Ad urbem venit, non, ut plerique timuerant, armatus, sed demisso exercitu, et tertium triumphum biduo duxit. Insignis fuit multis novis inusitatisque ornamentis hic triumphus; sed nihil illustrius visum, quam quod tribus triumphis tres orbis partes devictae causam praebuerunt Pompeius enim, quod antea contigerat nemini, primo ex Africa, iterum ex Europa, tertio ex Asia triumphavit, felix opinione hominum futurus, si quem gloriae, eumdem vitae finem habuisset, neque adversam fortunam esset expertus iam senex. Pompeius effecit ut et magnitudinem et potentiam Senatus augeret.
A [[Gaius Iulius Caesar|Caesare]] anno [[48 a.C.n.]] apud [[Pugna apud Pharsalum|Pharsalum]] victus in [[Aegyptus|Aeqyptum]] fugit, atque die [[28 Septembris]] eiusdem anni, [[Pelusium|Pelusii]] appulsus, necatus est. Inter interfectores et [[Lucius Septimius]] fuit.
== Notae ==
<references />
== Fontes praecipui ==
[[Fasciculus:RSC 0017.jpg|thumb|Caput Pompei in [[Denarius|denario]] a filio Sexto signato.]]
* [[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I-II et ''Mithridatica''
*[[Gaius Iulius Caesar|Caesar]], ''De bello civili''
* [[Cicero]], Epistulae et orationes passim et imprimis oratio ''[[De imperio Cn. Pompei]]''
*[[Dio Cassius]], ''[[Historia Romana (Dio)|Historia Romana]]'' libri 36-42
*[[Lucanus]], ''[[Pharsalia]]''
*[[Plutarchus]], ''[[Vita Pompei (Plutarchus)|Vita Pompei]]'' et ''[[Vita Sertorii|Sertorius]]'' et ''[[Vita Luculli (Plutarchus)|Lucullus]]''
*[[Sallustius]], ''Historiae''
*[[Titus Livius]], ''Periochae''
*[[Velleius Paterculus]], ''[[Historiae (Velleius)|Historiae]]''
== Plura legere si cupis ==
*Ernestus Baltrusch, ''Caesar und Pompeius'', [[Darmstadium|Darmstadii]], 2004 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2007_num_85_1_6137_t1_0185_0000_4 Recensio critica]
*Henricus Antonius Cornelius Chais Van Buren, ''Dissertatio historico-juridica inauguralis de Cn. Pompeio Magno, et de legibus ab eo latis''..., Lugduni Batavorum, 1823
* Karl Christ, ''Pompeius : der Feldherr Roms ; eine Biographie'', C.H. Beck, 2004 [https://books.google.fr/books?id=IN-8tQcnJiEC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
* Matthias Dingmann, ''Pompeius Magnus : Machtgrundlagen eines spätrepublikanischen Politikers'', M. Leidorf, 2007 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_2010_num_79_1_4002_t21_0656_0000_2 Recensio critica] [https://www.academia.edu/165291002/Matthias_Dingmann_Pompeius_Magnus_Machtgrundlagen_eines_sp%C3%A4trepublikanischen_Politikers Altera recensio critica]
* Mathias Gelzer, ''Pompeius. Lebensbild eines Römers'', Stuttgart, Steiner, 2005 (prima editio 1948) [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2007_num_109_1_6738_t1_0400_0000_3 Recensio critica]
*Charles-Alban Horvais, "[https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1841 Pompée, les Italiens et le Sénat (de 62 à 49 av. J.-C.)]", ''Vita Latina'', 2017: 5-21
*John Leach, ''Pompey the Great'', Routledge, 1978 [https://books.google.fr/books?id=ASYiAwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
*Kit Morrell, ''Pompey, Cato, and the Governance of the Roman Empire'', Oxford University Press, 2017 [https://academic.oup.com/book/9802]
* Alessandro Moretti, ''Crescere nella discordia : la vita di Pompeo'', Bononiae, 2022 [https://books.google.fr/books?id=DRAEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonullae paginae apud Guglum librorum]
*Nicole Schemmel, ''Rhōmaiōn kratistos : die Rezeption des Pompeius in der römischen Kaiserzeit'', Wellem Verlag, 2015
*Francesco Paolo Rizzo S. J., ''Le Fonti per la Storia della Conquista Pompeiana della Siria'', Banca di Sicilia, 1963 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1964_num_33_2_1428_t1_0551_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1964_num_77_364_3778_t1_0308_0000_1 Altera recensio critica]
*Georg-Philipp Schietinger (curator), ''Gnaeus Pompeius Magnus : Ausnahmekarrierist, Netzwerker und Machtstratege : Beiträge zur Heidelberger Pompeius-Tagung am 24. September 2014'', Marie Leidorf, 2019
*Augustus Stinner, ''[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=hvd.32044085197283&seq=7 Ciceronis de Cn. Pompeio Magno judicia, ab illo epistolis praecipue commissa, examini subjecta]'', [[Vratislavia|Vratislaviae]], typis Kupferianis, 1830 '''LATINE'''
*J. Van Ooteghem, ''Pompée le Grand, bâtisseur d'Empire'', Bruxellis, 1954 [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1955_num_33_4_1970_t1_0952_0000_1 Recensio critica]
*Donata Villani, « [https://journals.openedition.org/pallas/1061#article-1061 Entre imitatio Alexandri et imitatio Herculis : Pompée et l’universalisme romain] », ''Pallas'', 2013: 335-350.
== Nexus externi ==
{{Vicicitatio|Gnaeus Pompeius Magnus}}
{{CommuniaCat|Gnaeus Pompeius Magnus|Gnaeum Pompeium Magnum }}
{{Viri Illustres}}
* "[http://quod.lib.umich.edu/m/moa/acl3129.0003.001/485?page=root;rgn=full+text;size=100;view=image;q1=pompeius C. Pompeius Magnus]" in {{Smith-bio}} vol. 3 pp. 477-488
{{Fontes biographici}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores= [[Gnaeus Cornelius Lentulus Marcellinus]] et [[Lucius Marcius Philippus (consul 56 a.C.n.)|Lucius Marcius Philippus]]|
annus= 55 a.C.n.<br />cum<br />[[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Marco Licinio Crasso]] II|
successores= [[Appius Claudius Pulcher (consul 54 a.C.n.)|Appius Claudius Pulcher]] et [[Lucius Domitius Ahenobarbus (consul 54 a.C.n.)|L. Domitius Ahenobarbus]]}}
{{Index consulum rei publicae|
praedecessores=[[Marcus Valerius Messalla Rufus]] et [[Gnaeus Domitius Calvinus]]|
annus= 52 a.C.n.<br />cum<br />[[Quintus Caecilius Metellus Pius Scipio Nasica|Quinto Caecilio Metello Pio Scipione Nasica]]|
successores=[[Marcus Claudius Marcellus (consul 51 a.C.n.)|M. Claudius Marcellus]] et [[Servius Sulpicius Rufus]]}}
{{Lifetime|106 a.C.n.|48 a.C.n.|Pompeius Magnus, Gnaeus}}
[[Categoria:Consules]]
[[Categoria:Gens Pompeia|Magnus, Gnaeus]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Participes bellorum Mithridaticorum]]
[[Categoria:Participes Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus|!]]
[[Categoria:Victimae Belli Civilis (49-45 a.C.n.)]]
{{Myrias|Homines}}
tljkzh8qh4xhxvi75sdrj1lsvdjijye
25 Augusti
0
14361
3997548
3879786
2026-10-27T23:22:42Z
LilyKitty
18316
de Taslima Nasrin
3997548
wikitext
text/x-wiki
{{Calendarium-Augusti}}
'''25 Augusti''' dies 237ª anni est (238ª in [[Annus bisextilis|annis bisextilibus]]) in [[Calendarium Gregorianum|Calendario Gregoriano]]. 128 dies manent.
Secundum [[Calendarium Romanum]] est ''ante diem octavum Kalendas Septembris'', quod a.d. VIII Kal. Sept. [[abbreviatio|abbreviatur]].
== Eventa ==
=== Saeculo 5 ===
* [[450]] - [[Marcianus]] novus imperator [[Imperium Romanum Orientale|Imperii Romani Orientalis]] nominatus est.
=== Saeculo 18 ===
* [[1758]] - [[Fridericus II (rex Borussiae)|Fridericus II]] inter [[Bellum septennale]] in [[pugna apud Zorndorf]] exercitum [[Russia|Russicum]] vicit.
=== Saeculo 19 ===
* [[1825]] - [[Uraquaria]] suam [[independentia]] e Brasilia proclamavit.
=== Saeculo 20 ===
* [[1944]] - Nationes foederati inter [[secundum bellum mundanum]] [[Lutetia]]m de [[Germania]] ceperunt.
* [[1947]] - [[Consilium securitatis]] Resolutiones 30 et 31 de [[Indonesia]] decrevit.
* [[1961]] - [[Ianius Quadros]] praeses [[Brasilia]]e se a magistratu abdicavit. Successor eius [[Paschalis Ranieri Mazzilli]] factus est.
* [[1991]] - [[Linus Torvalds]] primum programma originem [[Linux]] inventus est.
=== Saeculo 21 ===
* [[2007]] - [[Cohors Hungarica]] condita est.
* [[2014]] - [[Petrus Medgyessy]] [[Hungaria]]e [[primus minister]] se removit a negotiis.
== Nati ==
=== Saeculo 16 ===
* [[1530]] - [[Ioannes IV (tzar Russiae)|Ioannes IV]], tzar [[Russia]]e; mortuus est anno [[1584]].
=== Saeculo 17 ===
* [[1688]] - [[Aegidius Forcellini]], philologus [[Italia|Italus]]; mortuus est anno [[1768]].
=== Saeculo 18 ===
* [[1707]] - [[Ludovicus I (rex Hispaniae)|Ludovicus I]], rex [[Hispania]]e; mortuus est anno [[1724]].
* [[1744]] - [[Ioannes Gottfriedus Herder]], theologus, philosophus et interpres [[Germania|Germanicus]]; mortuus est anno [[1803]].
* [[1762]] - [[Ludovicus Antonius de Saint-Just]], vir publicus [[Francia|Francicus]]; supplicio affectus est anno [[1794]].
* [[1786]] - [[Ludovicus I (rex Bavariae)|Ludovicus I]], rex [[Bavaria]]e (mortuus [[1868]]).
=== Saeculo 19 ===
* [[1812]] - [[Nicolaus Zinin]], chemicus [[Russia|Russicus]]; mortuus est anno [[1880]].
* [[1841]] - [[Theodorus Kocher]], medicus [[Helvetia|Helveticus]]; mortuus est anno [[1917]].
* [[1845]] - [[Ludovicus II (rex Bavariae)|Ludovicus II]], rex [[Bavaria]]e; mortuus est anno [[1886]].
* [[1850]] - [[Carolus Richet]], physiologiae et immunologiae peritus [[Francicus]]; mortuus est anno [[1935]].
* [[1862]] - [[Ludovicus Barthou]], primus minister [[Francia|Francorum]]; necatus est anno [[1934]].
* [[1897]] - [[Fridericus Scharf]], vir publicus [[Germania|Germanicus]] et sodalis factionis [[NSDAP]]; mortuus est anno [[1974]].
=== Saeculo 20 ===
* [[1901]] - [[Albertus Fridericus Henricus Buining]], [[botanista]] [[Nederlandia|Nederlandicus]]; mortuus est anno [[1976]].
* [[1912]] - [[Ericus Honecker]], vir publicus [[Res publica Democratica Germanica|Rei publicae Democraticae Germanicae]] (RDG) (mortuus [[1994]]).
* [[1916]] - [[Fridericus C. Robbins]], medicus [[CFA|Americanus]]; mortuus est anno [[2003]].
* [[1917]] - [[Melchior Ferrer]], histrio [[CFA|Americanus]]; mortuus est anno [[2008]].
* [[1918]] - [[Leonardus Bernstein]], compositor [[CFA|Americanus]]; mortuus est anno [[1990]].
* [[1919]] - [[Georgius Wallace]], gubernator [[Alabama]]e; mortuus est anno [[1998]].
* [[1923]] - [[Alvarus Mutis]], scriptor [[Columbia]]nus; mortuus est anno [[2013]].
* [[1928]] - [[Herbertus Kroemer]], physicus [[CFA|Americanus]] origine [[Germania]]e.
* [[1930]] - [[Ioannes Connery]], histrio [[Scotia|Scotus]].
* [[1932]] - [[Tomohiko Ikoma]], pedilusor [[Iaponia|Iaponicus]]; mortuus est anno [[2009]].
* [[1934]]
**[[Zilda Arns]], pediatra [[Brasilia|Brasiliensis]]; mortua est anno [[2010]].
**[[Hascemi Rafsanzani]], praeses [[Irania]]e; mortuus est anno [[2017]].
* [[1944]] - [[Patricius Martino]], [[Iazium|Iazii]] [[Cithara electrica|Citharae electricae]] psaltes.
* [[1949]] - [[Salif Keïta]], [[cantus|cantor]] et generis " [[musica popularis|pop]]" carminum scriptor [[Malium|Malii]].
* [[1952]] - [[Carolus M. Rice]], virologus [[CFA|Americanus]].
* [[1953]] - [[Mauritius Malvestiti]], episcopus [[Italia|Italicus]].
* [[1954]] - [[Elvis Costello]], [[musicus]] Rockensis [[Anglia|Anglicus]].
* [[1955]] - [[Gerhardus Müller]], rerum politicarum peritus [[Germania|Germanicus]] factionis [[CSU]].
* [[1956]] - [[Takeshi Okada]], pedilusor [[Iaponia|Iaponicus]].
* [[1958]] - [[Timotheus Burton]], moderator cinematographicus [[CFA|Americanus]].
* [[1961]]
**[[Yutaka Ikeuchi]], pedilusor [[Iaponia|Iaponicus]].
**[[Billy Ray Cyrus]], cantor [[CFA|Americanus]].
* [[1962]] - [[Taslima Nasrin]], scriptor [[Bangladesa|Bangladesina]].
* [[1963]] - [[Miroslaus Cerar]], primus minister [[Slovenia]]e.
* [[1967]] - [[Thomas Hollander]], actor [[Anglia|Anglicus]].
* [[1973]]
**[[Fatih Akin]], moderator cinematographicus [[Germania|Germanicus]].
**[[Ryuji Michiki]], pedilusor [[Iaponia|Iaponicus]].
* [[1979]] - [[Philippus Mißfelder]], vir publicus [[Germania|Germanicus]] factionis [[CDU]]; mortuus est anno [[2015]].
* [[1986]] - [[Kang We-seok]], pacis fautor [[Corea]]nus.
* [[1987]] - [[Amy Macdonald]], cantrix [[Scotia|Scotica]].
== Mortui ==
=== Saeculo 4 ===
* [[383]] - [[Gratianus]] [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] [[Lugdunum|Lugduni]] necatus est. Natus est anno [[359]].
=== Saeculo 5 ===
* [[471]] - [[Gennadius I (patriarcha Constantinopolitanus)|Gennadius I]], [[Index Archiepiscoporum et Patriarcharum Constantinopolitanorum|patriarcha]] [[Constantinopolis|Constantinopolitanus]] ab anno [[458]].
=== Saeculo 13 ===
* [[1270]] - [[Ludovicus IX (rex Francorum)|Ludovicus IX]], rex [[Francia|Francorum]]; natus est anno [[1214]].
=== Saeculo 18 ===
* [[1776]] - [[David Humius]], philosophus [[Scotia|Scotus]] (natus [[1711]]).
=== Saeculo 19 ===
* [[1819]] - [[Iacobus Watt]], machinator [[Scotia|Scotus]]; natus est anno [[1736]].
* [[1822]] - [[Gulielmus Herschel]], astronomus et compositor [[Germania|Germano]]-[[Regnum Unitum|Britannicus]]; natus est anno [[1738]].
* [[1867]] - [[Michael Faraday]], physicus et chemicus [[Anglia|Anglicus]]; natus est anno [[1791]].
* [[1886]] - [[Zenobius Balbes]], rerum politicarum peritus [[Graecia|Graecus]], natus est anno [[1800]].
* [[1900]] - [[Fridericus Nietzsche]], philosophus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1844]].
=== Saeculo 20 ===
* [[1904]] - [[Henricus Fantin-Latour]], pictor [[Francia|Francicus]]; natus est anno [[1836]].
* [[1907]] - [[Bogdan Petriceicu Hasdeu]], [[scriptor]], [[rerum gestarum scriptor]] et [[philologus]] [[Romania|Dacoromenus]]; natus est anno [[1838]].
* [[1908]] - [[Antonius Henricus Becquerel]], physicus [[Francia|Francicus]]; natus est anno [[1852]].
* [[1917]] - [[Iulius Graebner]], [[architectus]] [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1858]].
* [[1944]] (vel [[24 Augusti]]) - [[Henricus Sławik]], politicorum peritus et [[legatus]] [[Polonia|Polonicus]] necatus est a [[NSDAP|Nazistis]]; natus est anno [[1894]].
* [[1956]] - [[Alfredus Carolus Kinsey]], sexologus [[CFA|Civitatum Foederatarum]]
* [[1957]] - [[Leo Perutz]], scriptor [[Austria]]cus; natus est anno [[1882]].
* [[1967]] - [[Stanley Bruce]], primus minister [[Australia]]e; natus est anno [[1883]].
* [[1968]] - [[Helena Holzman]], scriptrix et [[pictura|pictrix]] [[Germania|Germanica]]; nata est anno [[1891]].
* [[1973]] - [[Carolus-Hermannus Flach]], diurnarius et vir publicus [[Germania|Theodiscus]] (natus [[1929]]).
* [[1976]] - [[Eyvind Johnson]], scriptor [[Suecia|Suecicus]]; natus est anno [[1900]].
* [[1984]] - [[Truman Capote]], scriptor [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1924]].
* [[1988]] - [[Price Daniel]], gubernator [[Texia]]e; natus est anno [[1910]].
* [[1989]] - [[Ioannes Frenkel]], musicae compositor [[URSS|Sovieticus]]; natus est anno [[1920]].
* [[2000]] - [[Carolus Barks]], narrationum pictarum delineator [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1901]].
=== Saeculo 21 ===
* [[2007]] - [[Raimundus Barre]], [[vir publicus]] [[Francia|Francicus]] ac Praeses Consilii [[Quinta Res Publica (Francia)|Quintae Rei Publicae]], obiit; natus est anno [[1924]].
* [[2009]] - [[Eduardus Kennedy]], rerum politicarum peritus [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1932]].
* [[2012]] - [[Nialus Armstrong]], [[astronauta]] [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1930]].
* [[2013]] - [[Gylmar dos Santos Neves]], pedilusor [[Brasilia]]nus; natus est anno [[1930]].
* [[2018]] - [[Ioannes McCain]], [[vir publicus]] [[Americanus]]; natus est anno [[1936]].
== Festa et Feriae ==
* [[Ops|Opiconsivia]] in honorem Opis Consivae (apud Romanos antiquos).
* Dies nationalis ([[Uraquaria]])
* Dies mundi [[malaria]]e
{{menses}}
[[Categoria:Dies]]
351ldyrryi9g0v038ctjt7g8y5xbxim
Cadurcum
0
16456
3997470
3712771
2026-10-27T19:02:28Z
Pippobuono
54500
annus
3997470
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidata}}
'''Cadurcum'''<ref>Société de l'histoire de France, ''Annuaire historique pour l'année 1858'', 1837, Parisiis, Jules Renouard, p.60. [http://books.google.com.br/books?id=Ko4PAAAAYAAJ&pg=PA77&lpg=PA77&dq=Kemperlegium&source=bl&ots=cmQp56KNA9&sig=-3ytTlL2LQw8M--IuGZBq9ptMg4&hl=pt-BR&sa=X&ei=G8BHT6yjI8PYgAemmLCRDg&sqi=2&ved=0CCIQ6AEwAA#v=onepage&q=Kemperlegium&f=false] [[Libri Googles]] {{Ling|Francogallice}}</ref> sive '''Divona Cadurcorum'''<ref>{{Murray}}</ref> ([[Lingua Francica|Francogallice]] ''Cahors'', [[Occitanice]] ''Caors'') est [[urbs]] 19 991 incolarum (anno [[2012]]) in partibus meridionalibus [[Francia]]e in regione [[Meridianum et Pyrenaeus|Meridiano et Pyrenaeo]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Occitania Ruscino Meridianum et Pyrenaei|Occitania Ruscinone Meridiano et Pyrenaeis]]). Urbs capitalis fuit aevo Romano civitatis [[Cadurci|Cadurcorum]] sed hodie praefecturae [[Oltis (praefectura Franciae)|Oltis]]. [[Vinum Cadurcense]] potens rubrum e pagis circumiacentibus provenit.
Cadurcum est sedes [[episcopus|episcopalis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] (Dioecesis Cadurcensis), et praesens episcopus (a die [[15 Iulii]] [[2015]]) est [[Laurentius Camiade]].
==Incolae notabiles==
[[Fasciculus:Cahors Pont Valentré.jpg|thumb|Pons Valentré urbis Cadurcorum]]
* [[Ioannes XXII]], papa
* [[Leo Gambetta]], [[vir publicus]] Francicus ac Praeses Consilii
*[[Clemens Marot]], scriptor
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Oltis]]
== Nexus externi ==
[[Fasciculus:Cahors_Arc_de_Diane.jpg|thumb|Arcus Dianae apud Cadurcos]]
{{Fontes geographici}}
* [http://www.mairie-cahors.fr/ Situs interretialis urbis]
* [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=6548 De hoc commune apud Cassini]
* [https://web.archive.org/web/20060628033337/http://www.tourisme.fr/office-de-tourisme/cahors.htm Situs peregrinorum]
* [https://web.archive.org/web/20081225110917/http://www.quercy.net/institutions/bm_cahors.html Bibliotheca municipalis Cadurci]
{{urbs-stipula}}
{{Capita praefecturarum Franciae}}
{{Capita civitatum Galliae Romanae}}
[[Categoria:Cadurcum| ]]
[[Categoria:Communia praefecturae Oldi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Oldi]]
[[Categoria:Cadurci]]
[[Categoria:Urbes Galliae Romanae]]
[[Categoria:Sedes episcopales Franciae]]
[[Categoria:Emporia vinaria Franciae]]
65sxpzpqwsgarq9ulg6qfhepvxkru0v
25 Octobris
0
17975
3997554
3925543
2026-10-28T00:30:20Z
LilyKitty
18316
eventa addo
3997554
wikitext
text/x-wiki
{{Calendarium-Octobris}}
{{Res|25 Octobris}} dies 298ª anni est (299ª [[Annus bisextilis|annis bisextilibus]]) in [[Calendarium Gregorianum|calendario Gregoriano]]. 67 dies manent.
Secundum [[Calendarium Romanum]] est ''ante diem octavum Kalendas Novembres'', quod a.d. VIII Kal. Nov. abbreviatur.
== Eventa ==
=== Saeculo 16 ===
* [[1555]] - [[Carolus V (imperator)|Carolus V]] [[Imperator Romanus Sacer|imperator]] [[Bruxellae|Bruxellis]] pronuntiat se mox abdicaturum esse.
=== Saeculo 18 ===
* [[1722]] - [[Ludovicus XV]] rex [[Francia]]e duodecim annos natus in ecclesia cathedrali [[Durocertorum|Durocertori]] coronatur.
* [[1760]] - [[Georgius III (rex Britanniarum)|Georgius III]] post mortem patris (vide infra) [[Index regum Angliae|rex Angliae]] fit.
=== Saeculo 19 ===
* [[1854]] - Inter [[Bellum Crimaeanum]] copiae alligati [[Secundum Imperium Francicum|Francorum]] et Britannorum [[Proelium Balaclavae|proelio ad Balaclavam]] a [[Imperium Russicum|Russicis]] petuntur. Neutra pars victoriam adipiscitur.
* [[1880]] - [[Alexander Cumundurus]] [[Primi ministri Graeciae|Primus Minister Graeciae]] nominatur. Antecessor eius [[Charilaus Tricupes]] erat.
=== Saeculo 20 ===
* [[1936]] - [[Italia]] et [[Germania]] foedus nomine axis Berolino-Romanae notum constituunt.
* [[1973]] - Inter Bellum "''[[Dies Expiationis|Diei Expiationis]]''" [[Israel]] et [[Aegyptus]] de indutiis conveniunt.
* [[1979]] - [[Catalaunia]] et [[Vasconia]] regiones autonomae in regno [[Hispania]]e fiunt.
* [[1990]] - [[Kazachstania]] libertatem ab [[Unio Sovietica|Unione Sovietica]] declarat.
=== Saeculo 21 ===
* [[2022]] - [[Rishi Sunak]] primus minister regni Britanniarum eligitur et a [[Carolus III (rex Britanniarum)|Carolo III]] rege creatur.
* [[2026]] - [[Aloysius Ignatius Lula da Silva]] praeses Brasiliae reeligitur.
== Nati ==
=== Saeculo 16 ===
* [[1550]] - [[Carolus Bascapè]], [[Novaria]]e [[episcopus]] (mortuus anno [[1615]])
* [[1576]] - [[Thomas Weelkes]], [[compositor]] et [[organista]] [[Anglia|Anglicus]] (mortuus anno [[1623]])
=== Saeculo 18 ===
* [[1759]] - [[Gulielmus Wyndham Grenville]], [[Primus minister Britanniarum Regni]] (mortuus anno [[1834]])
* [[1782]] - [[Levi Lincoln minor]], gubernator [[Massachusetta]]e (mortuus anno [[1868]])
=== Saeculo 19 ===
* [[1806]] - [[Maximus Stirner]], [[philosophus]] Germanicus (mortuus anno [[1856]])
* [[1811]] - [[Evaristus Galois]], [[mathematicus]] Francicus (mortuus anno [[1832]])
* [[1821]] - [[Antonius Ciseri]], pictor Italicus (mortuus anno [[1907]])
* [[1825]] - [[Ioannes Strauss (iunior)|Ioannes Strauss]], compositor [[Austria]]cus (mortuus anno [[1899]])
* [[1828]] - [[Dragomirus Tsankov]], rerum politicarum peritus [[Bulgaria|Bulgaricus]] (mortuus anno [[1911]])
* [[1838]] - [[Georgius Bizet]], compositor Francicus (mortuus anno [[1875]])
* [[1881]] - [[Paulus Picasso]], pictor et sculptor Hispanicus (mortuus anno [[1973]])
* [[1888]] - [[Theodorus Herrle]], philologus classicus Germanicus (mortuus anno [[1975]])
* [[1891]] - [[Carolus Coughlin]], [[presbyter]] [[Ecclesia Catholica|Catholicus]], qui aetate praesidis [[Franklinus D. Roosevelt|Franklini D. Roosevelt]] propter orationes radiophonicas vehementes, quae de rebus politicis agebant, et [[antisemitismus|antisemitismum]] suum in America notus erat (mortuus anno [[1979]])
* [[1894]] - [[Claudius Cahun]], [[photographia|photographus]], sculptor et [[scriptor]] Francicus (mortuus anno [[1954]])
=== Saeculo 20 ===
* [[1902]] - [[Carolus Gnocchi]], scriptor Italicus (mortuus anno [[1956]])
* [[1921]] - [[Michael (rex Romaniae)|Michael]], rex [[Romania]]e (mortuus anno [[2017]])
* [[1923]] - [[Achilles Silvestrini]], cardinalis Italicus (mortuus anno [[2019]])
* [[1926]] - [[Galena Višnevskaja]], cantrix Russica (mortua est anno [[2012]])
* [[1927]] - [[Georgius Batlle]], praeses [[Uruguaia]]e (mortuus anno [[2016]])
* [[1928]] - [[Mariana Ross]], actrix Americana
* [[1931]]
**[[Anna Girardot]], actrix [[Francia|Francica]] (mortua anno [[2011]])
**[[Klaus Hasselmann]], oceanographus et climatologus Germanicus
* [[1936]] - [[Martinus Gilbert]], rerum gestarum scriptor Britannicus (mortuus anno [[2015]])
* [[1957]] - [[Nancy Cartwright]], actrix Americana
* [[1964]] - [[Ludovicus Jara]], cantor [[Chilia|Chiliensis]]
* [[1972]] - [[Esther Duflo]], oeconomiae perita Franco-Americana
* [[1978]] - [[Ahn Young-hak]], pedilusor [[Corea Septentrionalis|Coreae Septentrionalis]]
* [[1981]] - [[Shaun Wright-Phillips]], pedilusor Anglicus
* [[1982]] - [[Victoria Francés]], artifex Hispanica
* [[1984]] - [[Catharina Perry]], cantrix Americana
== Mortui ==
=== Saeculo 7 ===
* [[625]] - [[Bonifacius V]] papa (ab anno [[619]]) (natus ignoto anno)
=== Saeculo 12 ===
* [[1154]] - [[Stephanus (rex Angliae)|Stephanus]], rex Angliae et [[Index ducum Normannorum|dux Normannorum]] (natus circa annum [[1096]])
* [[1180]] - [[Ioannes Saresberiensis]], scriptor Anglicus, nuntius et [[Autricum|Autrici]] [[episcopus]] (natus circa annum [[1115]])
=== Saeculo 18 ===
* [[1733]] - [[Ioannes Hieronymus Saccherius]], [[Iesuitae|Iesuita]] et [[mathematicus]] Italianus (natus anno [[1667]])
* [[1760]] - [[Georgius II (rex Britanniae)|Georgius II]] rex Britanniarum ab anno [[1727]] (natus anno [[1683]])
=== Saeculo 19 ===
* [[1861]] - [[Fridericus Carolus de Savigny]], illustris iuris consultus Germanicus et studiosus [[historia]]e [[ius|iuris]] (natus anno [[1779]])
* [[1892]] - [[Carolina Harrison]], Prima Domina CFA (nata anno [[1832]])
=== Saeculo 20 ===
* [[1906]] - [[Theodorus Burmov]], rerum politicarum peritus Bulgaricus (natus anno 1834)
* [[1922]] - [[Anscharius Hertwig]], [[medicus]] et [[zoologus]] Germanicus (natus anno [[1849]])
* [[1941]] - [[Nicolaus Lind]], musicus [[Musica iazzica|iazzicus]] [[Suecia|Suecicus]] (natus anno [[1904]])
* [[1955]] - [[Sadako Sasaki]], victima bombae atomicae [[Iaponia|Iaponia]] (natus anno [[1943]])
* [[1956]] - [[Christopher Ryti]], [[praeses Finniae]] quintus (natus anno [[1889]])
* [[1973]] - [[Robertus Scholl]], victimarum [[NSDAP|Nazistarum]] [[Ioannes Scholl|Ioannis]] et [[Sophia Magdalena Scholl|Sophiae Magdalenae Scholl]] pater, fuit politicorum peritus Germanicus et primus post [[secundum bellum mundanum]] [[Ulma]]e praefectus (natus anno 1891)
=== Saeculo 21 ===
* [[2008]] - [[Müslüm Maqomayev]], cantor [[Atropatene (res publica)|Atropatenicus]] Sovieticus (natus [[1942]])
== Festa et feriae ==
* Dies Vasconiae
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|25 October}}
{{menses}}
[[Categoria:Dies]]
rnnp069ek3qdcxow99zxvi0grud4n0r
3997611
3997554
2026-10-28T11:37:30Z
IacobusAmor
1163
reficere = 'reelect'
3997611
wikitext
text/x-wiki
{{Calendarium-Octobris}}
{{Res|25 Octobris}} dies 298ª anni est (299ª [[Annus bisextilis|annis bisextilibus]]) in [[Calendarium Gregorianum|calendario Gregoriano]]. 67 dies manent.
Secundum [[Calendarium Romanum]] est ''ante diem octavum Kalendas Novembres'', quod a.d. VIII Kal. Nov. abbreviatur.
== Eventa ==
=== Saeculo 16 ===
* [[1555]] - [[Carolus V (imperator)|Carolus V]] [[Imperator Romanus Sacer|imperator]] [[Bruxellae|Bruxellis]] pronuntiat se mox abdicaturum esse.
=== Saeculo 18 ===
* [[1722]] - [[Ludovicus XV]] rex [[Francia]]e duodecim annos natus in ecclesia cathedrali [[Durocertorum|Durocertori]] coronatur.
* [[1760]] - [[Georgius III (rex Britanniarum)|Georgius III]] post mortem patris (vide infra) [[Index regum Angliae|rex Angliae]] fit.
=== Saeculo 19 ===
* [[1854]] - Inter [[Bellum Crimaeanum]] copiae alligati [[Secundum Imperium Francicum|Francorum]] et Britannorum [[Proelium Balaclavae|proelio ad Balaclavam]] a [[Imperium Russicum|Russicis]] petuntur. Neutra pars victoriam adipiscitur.
* [[1880]] - [[Alexander Cumundurus]] [[Primi ministri Graeciae|Primus Minister Graeciae]] nominatur. Antecessor eius [[Charilaus Tricupes]] erat.
=== Saeculo 20 ===
* [[1936]] - [[Italia]] et [[Germania]] foedus nomine axis Berolino-Romanae notum constituunt.
* [[1973]] - Inter Bellum "''[[Dies Expiationis|Diei Expiationis]]''" [[Israel]] et [[Aegyptus]] de indutiis conveniunt.
* [[1979]] - [[Catalaunia]] et [[Vasconia]] regiones autonomae in regno [[Hispania]]e fiunt.
* [[1990]] - [[Kazachstania]] libertatem ab [[Unio Sovietica|Unione Sovietica]] declarat.
=== Saeculo 21 ===
* [[2022]] - [[Rishi Sunak]] primus minister regni Britanniarum eligitur et a [[Carolus III (rex Britanniarum)|Carolo III]] rege creatur.
* [[2026]] - [[Aloysius Ignatius Lula da Silva]] praeses Brasiliae reficitur.
== Nati ==
=== Saeculo 16 ===
* [[1550]] - [[Carolus Bascapè]], [[Novaria]]e [[episcopus]] (mortuus anno [[1615]])
* [[1576]] - [[Thomas Weelkes]], [[compositor]] et [[organista]] [[Anglia|Anglicus]] (mortuus anno [[1623]])
=== Saeculo 18 ===
* [[1759]] - [[Gulielmus Wyndham Grenville]], [[Primus minister Britanniarum Regni]] (mortuus anno [[1834]])
* [[1782]] - [[Levi Lincoln minor]], gubernator [[Massachusetta]]e (mortuus anno [[1868]])
=== Saeculo 19 ===
* [[1806]] - [[Maximus Stirner]], [[philosophus]] Germanicus (mortuus anno [[1856]])
* [[1811]] - [[Evaristus Galois]], [[mathematicus]] Francicus (mortuus anno [[1832]])
* [[1821]] - [[Antonius Ciseri]], pictor Italicus (mortuus anno [[1907]])
* [[1825]] - [[Ioannes Strauss (iunior)|Ioannes Strauss]], compositor [[Austria]]cus (mortuus anno [[1899]])
* [[1828]] - [[Dragomirus Tsankov]], rerum politicarum peritus [[Bulgaria|Bulgaricus]] (mortuus anno [[1911]])
* [[1838]] - [[Georgius Bizet]], compositor Francicus (mortuus anno [[1875]])
* [[1881]] - [[Paulus Picasso]], pictor et sculptor Hispanicus (mortuus anno [[1973]])
* [[1888]] - [[Theodorus Herrle]], philologus classicus Germanicus (mortuus anno [[1975]])
* [[1891]] - [[Carolus Coughlin]], [[presbyter]] [[Ecclesia Catholica|Catholicus]], qui aetate praesidis [[Franklinus D. Roosevelt|Franklini D. Roosevelt]] propter orationes radiophonicas vehementes, quae de rebus politicis agebant, et [[antisemitismus|antisemitismum]] suum in America notus erat (mortuus anno [[1979]])
* [[1894]] - [[Claudius Cahun]], [[photographia|photographus]], sculptor et [[scriptor]] Francicus (mortuus anno [[1954]])
=== Saeculo 20 ===
* [[1902]] - [[Carolus Gnocchi]], scriptor Italicus (mortuus anno [[1956]])
* [[1921]] - [[Michael (rex Romaniae)|Michael]], rex [[Romania]]e (mortuus anno [[2017]])
* [[1923]] - [[Achilles Silvestrini]], cardinalis Italicus (mortuus anno [[2019]])
* [[1926]] - [[Galena Višnevskaja]], cantrix Russica (mortua est anno [[2012]])
* [[1927]] - [[Georgius Batlle]], praeses [[Uruguaia]]e (mortuus anno [[2016]])
* [[1928]] - [[Mariana Ross]], actrix Americana
* [[1931]]
**[[Anna Girardot]], actrix [[Francia|Francica]] (mortua anno [[2011]])
**[[Klaus Hasselmann]], oceanographus et climatologus Germanicus
* [[1936]] - [[Martinus Gilbert]], rerum gestarum scriptor Britannicus (mortuus anno [[2015]])
* [[1957]] - [[Nancy Cartwright]], actrix Americana
* [[1964]] - [[Ludovicus Jara]], cantor [[Chilia|Chiliensis]]
* [[1972]] - [[Esther Duflo]], oeconomiae perita Franco-Americana
* [[1978]] - [[Ahn Young-hak]], pedilusor [[Corea Septentrionalis|Coreae Septentrionalis]]
* [[1981]] - [[Shaun Wright-Phillips]], pedilusor Anglicus
* [[1982]] - [[Victoria Francés]], artifex Hispanica
* [[1984]] - [[Catharina Perry]], cantrix Americana
== Mortui ==
=== Saeculo 7 ===
* [[625]] - [[Bonifacius V]] papa (ab anno [[619]]) (natus ignoto anno)
=== Saeculo 12 ===
* [[1154]] - [[Stephanus (rex Angliae)|Stephanus]], rex Angliae et [[Index ducum Normannorum|dux Normannorum]] (natus circa annum [[1096]])
* [[1180]] - [[Ioannes Saresberiensis]], scriptor Anglicus, nuntius et [[Autricum|Autrici]] [[episcopus]] (natus circa annum [[1115]])
=== Saeculo 18 ===
* [[1733]] - [[Ioannes Hieronymus Saccherius]], [[Iesuitae|Iesuita]] et [[mathematicus]] Italianus (natus anno [[1667]])
* [[1760]] - [[Georgius II (rex Britanniae)|Georgius II]] rex Britanniarum ab anno [[1727]] (natus anno [[1683]])
=== Saeculo 19 ===
* [[1861]] - [[Fridericus Carolus de Savigny]], illustris iuris consultus Germanicus et studiosus [[historia]]e [[ius|iuris]] (natus anno [[1779]])
* [[1892]] - [[Carolina Harrison]], Prima Domina CFA (nata anno [[1832]])
=== Saeculo 20 ===
* [[1906]] - [[Theodorus Burmov]], rerum politicarum peritus Bulgaricus (natus anno 1834)
* [[1922]] - [[Anscharius Hertwig]], [[medicus]] et [[zoologus]] Germanicus (natus anno [[1849]])
* [[1941]] - [[Nicolaus Lind]], musicus [[Musica iazzica|iazzicus]] [[Suecia|Suecicus]] (natus anno [[1904]])
* [[1955]] - [[Sadako Sasaki]], victima bombae atomicae [[Iaponia|Iaponia]] (natus anno [[1943]])
* [[1956]] - [[Christopher Ryti]], [[praeses Finniae]] quintus (natus anno [[1889]])
* [[1973]] - [[Robertus Scholl]], victimarum [[NSDAP|Nazistarum]] [[Ioannes Scholl|Ioannis]] et [[Sophia Magdalena Scholl|Sophiae Magdalenae Scholl]] pater, fuit politicorum peritus Germanicus et primus post [[secundum bellum mundanum]] [[Ulma]]e praefectus (natus anno 1891)
=== Saeculo 21 ===
* [[2008]] - [[Müslüm Maqomayev]], cantor [[Atropatene (res publica)|Atropatenicus]] Sovieticus (natus [[1942]])
== Festa et feriae ==
* Dies Vasconiae
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|25 October}}
{{menses}}
[[Categoria:Dies]]
ffr5b7bk7s7xx67crzz9eig5mj8i35y
Anterus
0
18004
3997531
2614290
2026-10-27T20:04:43Z
Demetrius Talpa
81729
3997531
wikitext
text/x-wiki
{{Papa |
Imago = |
Nomen papae= Anterus|
Nomen = Anterus |
Natus = (dies natalis ignotus|
Obit = [[3 Ianuarii]] [[236]])|
Predecessor = [[Pontianus]] |
Papa = [[235]] - [[236]] |
Successor = [[Fabianus]]|
}}
''' Anterus ''' (vel '''Antherus''', [[Graece]] Ἀνθηρός, natus die ignoto in [[Graecia]] - obiit die [[3 Ianuarii]] [[236]]), fuit episcopus Romae ac Papa a die [[21 Novembris]] [[235]].
== Vita ==
Nihil de Antero, qui Graecus erat, notum est, ante quam papa creatus est. Anterus in [[Catacumbae Romanae|catacumba]] [[Callistus I|Callisti]] sepultum est; sepulchrum anno [[1854]] inventum est.
[[Fasciculus:Pope Anterus.jpg|thumb|left|"Papa Anterus": imago ficticia recentioris aevi]]
== Fortuna ==
Dies feriae papae Anteri est [[3 Ianuarii]] .
== Nexus externi ==
*[http://www.thelatinlibrary.com/liberpontificalis.html Fontes Latinae de papis usque ad annum 530] (Papa [[Felix IV]])
**[http://www.thelatinlibrary.com/liberpontificalis1.html#XLIII. Liber pontificalis]
*[http://www.documentacatholicaomnia.eu/01_01_0235-0236-_Anterus,_Sanctus.html Opera Omnia]
{{papa-stipula}}
{{papae}}
[[Categoria:Papae]]
[[Categoria:Sancti]]
[[Categoria:Mortui 236]]
[[Categoria:Nati saeculo 2]]
2xecp7g8z79qvxvbvve2kq50rvz2x05
Vicipaedia:Discretio
4
18458
3997416
3990503
2026-10-27T16:03:05Z
Grufo
64423
/* Nexus interni */
3997416
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
'''Pagina discretiva''' est pagina quae indicat alias paginas quibus sunt nomen idem.
== Nexus ==
* [[:Categoria:Discretio]]
== Normae speciales ==
* Talis pagina est in nulla categoria: nexus ad categorias non habet.
* Non necesse est nexus intervicos habere (sed licet habere, si est pagina discretiva similis in alia lingua).
* Haec pagina solum nexus et breves descriptiones habet.
* Licet nexus etiam breves esse, [[Vicipaedia:Pipe trick|callidissimis nexubus]] utens.
* Aut nomen verum aut nomen [[Vicipaedia:Redirectio|redirectionis]] potest in pagina esse.
* Pagina discretiva creata, licet addere formulam {{fn|videdis}} aut {{fn|alius}} ad paginas ibi nominatas.
Quaesumus, pone hanc formulam in ''summa'' pagina <span style="color:#FF0000">(quod est consilium novum)</span>
==Disputationes==
* Vide [[{{TALKPAGENAME}}]].
* [[Disputatio:Liovigildus, rex Visigothorum]]
== De positio formulae ==
:''Vide [[{{TALKPAGENAME}}]].''
== Tituli regum ==
:''Vide [[Vicipaedia:Titulus]]''
== Discretiva ==
:''Status: Disputandum est ...''
Exempla:
{| class="wikitable"
! Titulus || Paginae redirectiones || Disputationes et commentaria
|-
| [[Tripolis (Iova)]] ||[[Tripolis Iovae]] || [[Disputatio:Tripolis Iovae]]
|-
| [[Memphis (Tennesia)]] || [[Memphis Tennesiae]], Memphis Tennesianorum{{dubsig}}, Memphis Tennesiana{{dubsig}} || [[Disputatio:Memphis Tennesiae]]
|-
| [[Alexandria (...)]] || [[Alexandria Ariorum]] ||
|-
| [[Alexandria Magna]] || — ''nullae'' — || ''Magna'' non solum pro distinctio sed pars nominis est.
|-
| [[Alexandria (Margiana)]] || [[Alexandria Margiane]] ||
|-
| [[Batavia (Bavaria)]] || [[Batavia Bavariae]] || [[Disputatio_Usoris:Alex1011#Batavia_.28Bavaria.29]|et [http://la.wikipedia.org/wiki/Disputatio_Usoris:Roland2#Batavia_.28Bavaria.29]]
|-
| [[Iacobopolis (Chilia)]] || [[Iacobopolis Chiliae]] || [[Disputatio:Memphis Tennesiae]]
|-
| [[Iacobopolis (Promunt... Verid...)]] || [[Iacobopolis Promunturii Veridis]] || [[Disputatio:Memphis Tennesiae]]
|-
| [[Sanctus Antonius (Texia)]] || ||
|-
| [[Sanctus Paulus (Minnesota)]] || [[Sanctus Paulus, Minnesota]] ||
|-
| [[Minneapolis (Minnesota)]] || [[Minneapolis, Minnesota]] ||
|-
| [[Sanctus Gothardus (transitus)]] || — ''nullae'' — ||
|-
| [[Sanctus Gothardus (persona)]] || — ''nullae'' — ||
|-
| [[Sancta Barbara (California)]] || [[Sancta Barbara, California]] ||
|-
| [[Ludovicopolis (Kentukia)]] || [[Ludovicopolis, Kentukiae]] ||
|-
| [[Ludoviciburgum]] (Germania) || ||
|-
| [[Provincia terrae foederalis Germanae]] || [[Provincia (Germaniae)]] || [[Disputatio:provincia terrae foederalis Germanae]]
|-
|}
{{NexInt}}
* [[:Categoria:Discretio]]
* [[:Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt]]
=== Formulae ===
* {{fn|Discretiva}} et {{fn|Disnomen}}
* {{fn|Videdis}}
* {{fn|Vide discretivam}}
* {{fn|De hoc}}
* {{fn|Cave ne confundas}}
* {{fn|Commentatio de}}
* {{Fn|Redirectio discernenda}}
* {{Fn|De hac redirectione}}
== Nexus externus ==
* [[:en:Template:Redirect]]
* [[:en:Wikipedia:Disambiguation pages with links]]
[[Categoria:Consilia Vicipaediana|D]]
[[Categoria:Discretio| ]]
iqbajsibx0ldq8piqqo2wtzuaos5vcx
Albertus II
0
19272
3997507
2410026
2026-10-27T19:42:46Z
Grufo
64423
Minora
3997507
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva|etiam=Albertus}}
{{res|Albertus II}} potest esse:
# [[Albertus II (imperator)|Albertus II]] ([[1397]]–[[1439]]), [[imperator]], [[rex]] [[Bohemia]]e et [[Hungaria]]e, dux [[Luxemburgum|Luxemburgensis]]
# [[Albertus II (rex Belgiae)|Albertus II]] (n. [[1934]]), rex [[Belgia|Belgarum]]
# [[Albertus II (princeps Monoecensis)|Albertus II]] (n. [[1958]]), [[princeps]] Monaci
3c1pipj2ic6e0vwrjz9z7oequ816j12
Albertus
0
19310
3997508
3979757
2026-10-27T19:43:15Z
Grufo
64423
Minora
3997508
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis|etiam1=Albertus I|etiam2=Albertus II}}
{{Nomen
| genus = Masculinum
| origo = Germanica
| significatio = “multus praeclarus”
| imago = Dürer self portrait 28.jpg
| capitulum = [[Albertus Durerus]], pictor Theodiscus
}}
{{res|Albertus}}, vel {{res|Albrechtus}} {{victio|Albertus|i|m}}, est nomen atque [[praenomen]] masculinum Germanicum ([[Theodisce]]: ''Albert'', ''Albrecht''). E vocabulis ''adal'' ('nobilis') atque ''beraht'' ('praeclarus') originem ducit.<ref name=":03">''Behind the Name'', s.v. “[https://www.behindthename.com/name/albert Albert]”. {{Ling|Anglice}}.</ref> {{res|Alberta}} est forma feminina nominis.
== Qui hoc nomen habuerint ==
* [[Albertus (antipapa)|Albertus]], antipapa
* [[Albertus de Saxonia]], dictus “Parvus”
=== Imperatores Germanorum ===
* [[Albertus I (imperator)|Albertus I]]
* [[Albertus II (rex Romanorum)|Albertus II]]
=== Principes Monoecenses ===
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Albertus I (princeps Monoecensis)|Albertus I|fr|qid=Q159646}}
* [[Albertus II (princeps Monoecensis)|Albertus II]]
=== Reges Belgarum ===
* [[Albertus I (rex Belgarum)|Albertus I]]
* [[Albertus II (rex Belgarum)|Albertus II]]
== Qui hoc praenomen habuerunt ==
* [[Albertus Altdorfer]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Albertus Angela||it|qid=Q514695}}
* [[Albertus de Broglie]]
* [[Albertus Camus]]
* [[Albertus de Gota]]
* [[Albertus Descamps]]
* [[Albertus Durerus|Albertus Durerus Noricus]]
* [[Albertus Einstein]]
* [[Albertus Fernández]]
* [[Albertus Fujimori]]
* [[Albertus Giacometti]]
* [[Albertus Gore]]
* [[Albertus Grenier]]
* [[Albertus Carolus Ludovicus Gotthilfus Guntherus]]
* [[Albertus Koenders]]
* [[Albertus Magnus]]
* [[Albertus Moravia]]
* [[Albertus Otárola]]
* [[Albertus Milcolumbus Ranjith]]
* [[Albertus Sordi]]
* [[Albertus Uderzo]]
* [[Albertus Üksip]]
== Notae ==
<references />
==Nexus interni==
* [[Lacus Albertus (discretiva)]]
* [[Adalbertus]]
* [[Carolus Albertus]]
== Nexus externus ==
{{victionarium|Albertus}}
[[Categoria:Praenomina]]
gwkys1mkmvgh4qhnypis8mss6chzohn
66 a.C.n.
0
22213
3997414
3922992
2026-10-27T16:00:24Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Romae */
3997414
wikitext
text/x-wiki
{{Decennium|-7|LXVI}}
[[AVC]] DCLXXXVIII = Manio Aemilio Lepido, Lucio Volcacio Tullo [[consul]]ibus
== Eventa ==
===Romae===
* Mense Ianuario : ex lege Manilia ''de imperio Gn. Pompei'' hodie dicta et a tribuno plebis Gaio Manilio lata, summum imperium in bello [[Mithridates VI|Mithridatico]] a Manio Acilio Glabrione ad Gnaeum [[Pompeius|Pompeium Magnum]] translatum est, qui velut dominus Asiae factus est. Tum [[Cicero]], qui eo anno [[praetor]] erat, orationem ''[[De imperio Cn. Pompei|Pro Lege Manilia]]'' inscriptam habuit, quam primam ad populum pronuntiavit.
*[[Publius Autronius Paetus]] et [[Publius Cornelius Sylla]] consules ad annum 65 a.C.n. per [[Comitia centuriata|comitia]] designati ex lege Calpurnia de ambitu damnati sunt : accusatores [[Lucius Aurelius Cotta (cos. 65 a.C.n.)|Lucius Aurelius Cotta]] et [[Lucius Manlius Torquatus]] in eorum locum consules creati sunt. Tunc qui consulatum a populo impetraverant et apud iudices amiserant consules in eorum locum designatos necare voluerunt nec quicquam efficere potuerunt quia res mox divulgata est : quia [[Lucius Sergius Catilina]], qui a petitione consulatus et ipse repetundarum accusatione prohibebatur, huic coniurationi intererat, ''prima Catilinae coniuratio'' vulgo appellatur.
===Bellum Mithridaticum===
*Primum omnium Pompeius foedus quod [[Lucullus]] cum [[Parthia|Parthorum]] rege [[Sanatruces (rex Parthorum)|Sinatruce]] fecerat, isdem verbis cum successore [[Phraates III|Phraate III]] renovavit. Ita hostibus omnem spem a Parthis praecidit.
[[Fasciculus:Maps of the Armenian Empire of Tigranes.gif|thumb|Tigranis imperium a Pompeio in avitum regnum tum redactum..]]
* In [[Armenia Minor|Armenia Minore]] non longe a flumine [[Lycus|Lyco]] [[Pompeius]] nocturna pugna [[Mithridates VI (rex Ponti)|Mithridatem]] vicit. Rex per [[Colchis|Colchidem]] usque ad [[Chersonesus Taurica|Chersonesum Tauricam]] effugere potuit, sed maiorem partem exercitus amisit. In ipso loco quo vicerat Pompeius novam urbem, 'Nicopolin' (nomen Graece significat ''Victoriae civitatem''), condidit ubi consederunt veterani et aegri milites.
*A Tigrane iuniore accitus, qui a patre [[Tigranes Magnus|Tigrane]], Armeniorum rege, secesserat, Pompeius Armeniam invasit. Tum metuens vetus rex, cuius fines [[Parthia|Parthi]] priore anno vastaverant, Fortunam temptare noluit et in fidem Romani imperatoris sese tradidit. Benigne acceptus a Pompeio in regnum paternum restitutus et amicus sociusque populi Romani appellatus est : quae vero bello ipse adquisiverat ei ademit et multas pecunias ab eo exegit. Ita regnum socium inter Romanos et Parthos intererat, quod provincias Romanas tueretur.
*In Armenia hiemavit Pompeius ubi incursiones [[Albania (discretiva)|Albanorum]] regis in castra sua circa [[Saturnalia|Saturnaliorum]] tempus reppulit.
== Nati ==
{{Nati desiderati}}
== Mortui ==
*Machares, Mithridatis VI filius, ab eo Chersoneso Tauricae praefectus. Ad societatem proconsulis [[Lucullus|Luculli]] transierat.
*[[Gaius Licinius Macer]], annalium scriptor
2swkuu02cbo627d8489defgun79b82g
Formula:Linguae Romanicae
10
30190
3997432
3997266
2026-10-27T16:46:25Z
Demetrius Talpa
81729
"Ιtalicae" non sunt "Romanicae"
3997432
wikitext
text/x-wiki
<noinclude>{{Latinitas|-4}}</noinclude>{{Capsa navigationis
| titulus = [[Linguae Romanicae]]
| corpus = [[Lingua Anglonormannica|Anglo-Normannica]] · [[Lingua Ridunica|Auridunica]] · [[Lingua Aragonensis|Aragonensis]] · [[Lingua Aromanica|Aromanica]] · [[Lingua Arpitanica|Arpitanica]] · [[Lingua Asturiana|Asturiana]] · [[Lingua Burgundica|Burgundica]] · [[Lingua Caesariaca|Caesariaca]] · [[Lingua Campanica|Campanica]] · [[Lingua Catalana|Catalana]] · [[Lingua Corsa|Corsa]] ([[Dialectus Gallurica|Gallurica]], [[Dialectus Sassarensis|Sassarensis]]) · [[Dialectus Cispadana|Cispadana]] · [[Lingua Dalmatica|Dalmatica]] · [[Lingua Dacoromanica|Dacoromanica]] ([[Lingua Moldovica|Moldovica]], [[Lingua Valachica|Valachica]]) · [[Lingua Extremadurensis|Extremadurensis]] · [[Lingua Fala|Fala]] · [[Lingua Franco-Comitatina|Franco-Comitatina]] · [[Lingua Francogallica|Francogallica]] · [[Lingua Foroiuliensis|Foroiuliensis]] · [[Lingua Gallaica|Gallaica]] · [[Lingua Gallonica|Gallonica]] · [[Lingua Guernesica|Guernesica]] · [[Lingua creola Haitiana|Lingua Haitiana]] · [[Lingua Hispanica|Hispanica (Castellana)]] · [[Lingua Insubrica|Insubrica]] · [[Lingua Istrica|Istrica]] · [[Lingua Istro-Romanica|Istro-Romanica]] · [[Lingua Italiana|Italiana (Tusca litteraria)]] · [[Lingua Iudaeo-Francogallica|Iudaeo-Francogallica]] · [[Lingua Iudaeo-Italiana|Iudaeo-Italiana]] · [[Dolomiana Lingua Latina|Latina Dolomitica]] · [[Lingua Iudaeo-Hispanica|Iudaeo-Hispanica]] · [[Lingua Legionensis|Legionensis]] · [[Lingua Ligustica|Ligustica]] ([[Lingua Monoecensis|Monoecensis]]) · [[Lingua Lotharingica|Lotharingica]] · [[Lingua Lusitana|Lusitana]] · [[Lingua Megleno-Romanica|Megleno-Romanica]] · [[Lingua Mirandica|Mirandica]] · [[Lingua Moeso-Romanica|Moeso-Romanica]] · [[Lingua Mosarabica|Mosarabica]] · [[Lingua Neapolitana|Neapolitana]] ([[Dialectus Aprutina|Aprutina]], [[Dialectus Bariana|Bariana]], [[Dialectus Consentina|Consentina]], [[Dialectus Daunia|Daunia]], [[Dialectus Lucana|Lucana]], [[Dialectus Molisina|Molisina]]) · [[Lingua Normannica|Normannica]] · [[Lingua Occitanica|Occitanica]] · [[Dialectus Orobica|Orobica]] · [[Lingua Pedemontica|Pedemontica]] · [[Lingua Pictavo-Santonica|Pictavo-Santonica]] · [[Lingua Picardica|Picardica]] · [[Lingua Romancica|Romancica]] · [[Dialectus Romanensis|Romanensis]] · [[Lingua Sarda|Sarda]] · [[Lingua Sercquica|Serquica]] · [[Lingua Shuadit|Shuadit]] · [[Lingua Sicula|Sicula]] ([[Dialectus Bruttia|Bruttia]], [[Dialectus Sallentina|Sallentina]]) · [[Dialectus Tarentina|Tarentina]] · [[Lingua Veneta|Veneta]] ([[Lingua Talica|Talica]]) · [[Lingua Vallonica|Vallonica]]}}<noinclude>
[[Categoria:Linguae Romanicae|ß]]
[[Categoria:Formulae navigationis linguarum|Romanicae]]
</noinclude>
dvyrfpdejxv3ovzvoo3v2uphcl9uuud
Andreas Marceau
0
31528
3997475
3064503
2026-10-27T19:10:51Z
Pippobuono
54500
nexus
3997475
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
''' Andreas Marceau''' (natus die [[5 Maii]] [[1946]] in [[Sirio]]ne in praefectura [[Girundia (praefectura Franciae)|Girundia]]), [[presbyter]] ordinatus die [[25 Martii]] [[1972]], fuit a die [[13 Ianuarii]] [[2004]] usque ad diem [[6 Martii]] [[2014]] [[episcopus]] [[Perpenianum|Perpeniani]], id est [[Dioecesis Elnensis]] ([[Francogallice]] '' Perpignan-Elne''). Nunc est episcopus [[Nicaea (Francia)|Nicaeae]] ([[Dioecesis Nicensis]] seu Niciensis).
== Nexus externi ==
* {{CathHierBishop|marceau}}
* [http://www.cef.fr/catho/personnalites/marceau.php Curriculum vitae ] in pagina [[Conferentia Episcopalis Francica]]
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1946||Marceae, Andreas}}
[[Categoria:Incolae Franciae]]
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
[[Categoria:Episcopi Nicenses]]
pkb1kkmzjv7u0i15gayygn637ir3z5y
Paulus Deschanel
0
32500
3997614
3963772
2026-10-28T11:48:24Z
IacobusAmor
1163
~
3997614
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Paulus Eugenius Ludovicus Deschanel''' (natus [[Schaerbeek|Schaerbekiae]] prope [[Bruxellae|Bruxellas]] die [[13 Februarii]] anno [[1855]]; mortuus [[Lutetia|Lutetiae Parisiorum]] die [[28 Aprilis]] anno [[1922]]) fuit [[vir publicus]] et [[scriptor]] [[Francia|Francogallus]]. Quinque et triginta annos delegatus departimenti cui nomen [[Eure-et-Loir]], bis praeses [[Camera Deputatorum|Camerae delegatorum]] (primum ab anno 1898 ad annum 1902, iterum ab anno 1912 ad annum 1920), sodalis [[Academia Francica|Academiae Francogallicae]] inde ab anno 1899, die [[17 Ianuarii]] anno [[1920]] decimus praeses [[Tertia Res Publica Francica|Tertiae Rei Publicae]] electus est, postridie quam [[Georgius Clemenceau]], quem in suffragio praeparatorio antecesserat, candidaturam suam retraxit. Gravi anxietatis et tristitiae morbo correptus, quem defatigatio nimiusque labor exasperaverant, die [[21 Septembris]] eiusdem anni magistratu se abdicavit, septem mensibus exactis, quod spatium inter brevissima totius regiminis historiae numeratur una cum munere [[Ioannes Casimir-Perier|Ioannis Casimir-Perier]] (1894-1895). Mense Ianuario anni 1921 senator electus, anno insequenti de vita decessit.
Memoria popularis unum praesertim eventum singularem de eo retinuit: eum, veste nocturna indutum, nocte a die 23 in diem 24 Maii anni 1920 ex hamaxosticho praesidiali cecidisse. Haec imago, a cantoribus iocosis illius aetatis, deinde a scriptoribus anecdota parum diligenter colligentibus abunde celebrata, splendidum cursum parlamentarium diu obscuravit. Orator celeberrimus, doctrinae republicanae moderatae et socialis auctor, rerum externarum observator attentus, Deschanel inter principes factionis progressistarum Tertiae Rei Publicae fuit, una cum [[Raimundus Poincaré|Raimundo Poincaré]] et [[Ludovicus Barthou|Ludovico Barthou]]. Vita eius simul ostendit quales homines rem publicam tunc gererent et quibus ex ordinibus orti essent, quomodo instituta anni 1875 re vera valerent, quam dure denique posteri eos iudicent quorum cursus medio itinere abruptus est.
== De origine familiari et pueritia in exsilio acta ==
[[Fasciculus:Émile Deschanel.jpg|thumb|upright=0.8|left|Aemilius Deschanel, pater, vir litteratus et senator.]]
Paulus Deschanel in familia natus est studio republicano et proscriptione insigni. Pater eius, [[Aemilius Deschanel]], Lutetiae anno 1819 natus, vir litteratus praeclarus e tenui loco ortus erat. Filius naturalis matris innuptae, Mariae-Palmyrae Deschanel, verisimillime filius erat advocati apud supremam curiam (''Cour de cassation''), qui, quamquam eum non agnovit, educationi eius prospexit studiaque eius in collegio Sanctae Barbarae deinde in [[Lyceum Ludovici Magni|lyceo Ludovici Magni]] sustentavit, ubi adulescens [[Carolus Baudelaire|Carolum Baudelaire]] convictorem habuit. Professor litterarum factus, praelector gratiosus et publicista, Aemilius Deschanel iam mature sententias republicanas prae se tulit, quae ei, post rerum conversionem diei 2 Decembris anni 1851, exsilium in [[Belgica|Belgio]] pepererunt.
[[Fasciculus:Paul Deschanel enfant.jpg|thumb|upright=0.8|Paulus Deschanel puer.]]
Schaerbekiae igitur, in suburbio Bruxellensi, in parva domo viae Brabantiae, primus eius liberorum natus est. Coloniae proscriptorum Francogallorum haec nativitas signi instar fuit. [[Victor Hugo]], qui « parvum Deschanel promissum » impatienter flagitaverat, quasi patrini spiritalis personam gessit, et [[Edgar Quinet]] eum « primogenitum proscriptionis » salutavit. Puer ita per quattuor annos inter republicanos exsules crevit, in amore [[Francia|Galliae]] interdictae et in cultu principiorum anni 1848 educatus.
Anno 1859 venia a [[Napoleo III (imperator Francorum)|Napoleone III]] ob victoriam Italicam concessa familiae reditum Lutetiam permisit. Aemilius Deschanel praelectiones suas et operam apud ''Journal des débats'' resumpsit, sed iusiurandum regimini imperiali dare obstinate recusavit, quo facto ianuae scholarum publicarum ei clausae sunt, quamvis [[Victor Duruy]] minister condiciones obtulisset. Paulus igitur educatus est conscius se culpa Imperii extra patriam natum esse, in mundo ubi res publica, litterae et memoria exsilii perpetuo miscebantur. Commentarii paterni imaginem servant pueri hilaris, vividi, sui iuris, interdum pugnacis, qui quattuor annos natus aufugit « ut virum ageret » et quinque annos cum dimidio natus se « parvum virum » fieri velle declaravit.
Imperio lapso Aemilio Deschanel cursus publicus patuit: mense Februario anni 1876 delegatus tertiae circumscriptionis [[Sanctus Dionysius (Insula Franciae)|Sancti Dionysii]] electus est, deinde sub Re Publica munus parlamentarium continuavit. Filius igitur in proximo virorum publicorum republicanorum convictu adolevit, eo imbutus quod diaria postea « lactationem oratoriam » appellaverunt: ars dicendi, hereditas paterna, totius eius cursus instrumentum praecipuum fuit.
== De institutione et primis muneribus in administratione praefecturali ==
Institutio Pauli Deschanel praecipue litteraria et iuridica fuit. Studiis secundariis peractis [[Sorbona|Sorbonam]] frequentavit, anno 1873 stipendia voluntarius in peditatu Lutetiae meruit, deinde cursus Liberae Scholae scientiarum politicarum secutus est. Baccalaureatum iuris mense Iulio anni 1874, licentiam iuris mense Decembri anni 1875 adeptus est. Iam tum commentationes eruditas in ephemeridibus claris edidit: de [[Franciscus Rabelaesus|Rabelaeso]] in ''Revue bleue'' anno 1875, de [[Dionysius Diderot|Diderot]] et de Edgaro Quinet in ''Journal des débats'' anno 1877. Inter litteras et rem publicam haesitans, ut pater, non eligere maluit et utrumque cursum simul tenere.
Necessitudinibus paternis adiutus, republicanis tunc administrationem occupantibus, subpraefectus [[Dreux|Drocensis]] nominatus est munusque die 2 Ianuarii anno 1878, duos et viginti annos natus, iniit. Epistulae eius adventum maestum iuvenis Lutetiani in urbem provincialem frigidam et ignotam describunt, sed etiam tirocinium artis politicae: agricolas et optimates conservatores ad Rei Publicae beneficia convertere, regionem obire, contionari. Haec prima experientia in departimento Eure-et-Loir, cuius per tria decennia cum dimidio delegatus futurus erat, fundamenti loco fuit.
Sequentia munera praefecturalia minus ei placuerunt. Mense Maio anni 1879 secretarius generalis praefecturae [[Sequana et Matrona|Sequanae et Matronae]] [[Melodunum|Meleduni]] nominatus, in munere nimis administrativo languebat, ubi, ut scribit, « dotes oratoriae » eius fulgere non poterant. Mense Decembri anni 1879 [[Brest (Francia)|Brestum]] promotus est, in subpraefecturam primae classis maximam totius Galliae; ibi in urbem regiae parti faventem incidit, quae eum frigide accepit, et reprehensiones tulit quod parum firmus videretur. Translatio [[Meldi|Meldensis]], mense Aprili anni 1881, purgatorii instar ei visa est, uno tantum, ut ipsi videbatur, merito: « una hora a Lutetia et sex mensibus a comitiis » distare. Nam vera eius ambitio iam constituta erat: delegatum fieri.
Comitiis delegatorum mensis Augusti anni 1881 administrationem reliquit et Drocis, sub vexillo Unionis republicanae, contra delegatum munere abeuntem Gatineau candidatus fuit. Programma eius, cautum, tria postulata coniungebat: leges constitutionales paucis locis emendare, ad suffragium per indices redire, communitatibus localibus maiorem autonomiam dare. Iam ab hac prima petitione moderatio doctrina eius fuit. Quamquam in contionibus turbulentis acriter certavit, victus est. Annos sequentes itineribus impendit (in [[Italia|Italiam]] anno 1880, in [[Germania|Germaniam]] annis 1884-1885) et studiis de re externa et coloniali edendis, in quibus ''La Question du Tonkin'' (1883) et ''La Politique française en Océanie'' (1884), quae famam eius rerum externarum periti constituerunt.
== Delegatus departimenti Eure-et-Loir (1885-1920) ==
[[Fasciculus:Paul Deschanel député.jpg|thumb|upright|Paulus Deschanel delegatus.]]
Duae res Deschanelio fores [[Palatium Borbonicum|Palatii Borbonici]] aperuerunt: restitutio suffragii per indices departimentales et mors, mense Iulio anni 1885, pristini adversarii Gatineau. Comitiis mensis Octobris anni 1885, rerum statu nationali republicanis difficili, qui contra Unionem conservatricem divisi erant, republicani departimenti Eure-et-Loir indicem unitum proposuerunt in quo iuvenis pristinus subpraefectus erat. Triginta annos natus electus, legationem departimenti usque ad annum 1920 non reliquit: novies deinceps electores eum in parlamentum remiserunt.
Postquam ad suffragium per circumscriptiones reditum est, circumscriptio eius Nogentensis ([[Nogent-le-Rotrou]]) arx fidelitatis eximiae facta est. Annis 1889, 1893, 1898, 1906 et 1914 omnium fere suffragiorum summam attigit aut prope attigit, adversariis fortuitis numeros ridiculos colligentibus. Solus medicus Poupon, factionis radicalis candidatus anno 1910, verum certamen ei intulit, magis cavillationibus in elegantiam et munditias Deschanelii quam sententiis nixum; ille amplius septuaginta unam centesimas partes suffragiorum obtinuit. Haec condicio localis mirum quiddam praebet: delegatus departimenti Eure-et-Loir domum in departimento non possidebat, nullum ibi munus municipale gerebat et inde ab anno 1895 modesta tantum consiliarii generalis officia praestabat. Sed haec praesentiae eius in departimento raritas commodo fuit: securitas comitialis ei permisit ut ambitionibus nationalibus totus vacaret, dum fama Lutetiana in circumscriptionem redundabat, cuius commoda agrestia in [[Belsia]] annonae frumentariae difficultate et fuga ruricolarum exeuntis saeculi afflicta defendebat.
Una res longum eius delegati cursum distinguit: numquam minister fuit. Haec constans ministeriorum recusatio, quae ei tamen saepius oblata sunt, ex ratione confessa pendebat. Persuasum enim habebat, ut ipse dixit, naufragium ministeriale se ipsum « uno ictu » fracturum fuisse; certum etiam habebat aditum ad praesidatum Rei Publicae ei tantum patere qui supra factionum iurgia staret nec ullum sibi inimicum fecisset. Itaque semper arbitri partes muneribus agendi praetulit. Aequales, ut [[Iosephus Caillaux]], deinde historici, ut Ioannes Iacobus Becker, hoc notaverunt: totus eius cursus ad [[Palatium Elysaeum|Elysaeum]] spectabat, sententiis nimis definitis perpetuo vitatis.
== Doctrina politica: progressismus moderatus ==
Deschanel ad familiam republicanorum moderatorum pertinet, illorum « progressistarum » qui exeunte saeculo undevicesimo Cameram regebant quorumque, cum Poincaré et Barthou, inter capita numerabatur. Socialismi collectivistici aeque ac programmatis factionis radicalis adversarius apertus, nihilominus complexum sententiarum socialium defendebat quae ipsos amicos politicos interdum turbabant, adeo ut ''La Petite République'', diarium sinistrae partis, eum mense Martio anni 1897 « socialistam classium possidentium et regnantium » appellaret.
Cor doctrinae socialis eius mutualismus erat. Sodalis Consilii superioris Mutualitatis, praeses Foederationis societatum Galliae pensionibus providentium, in providentia communi libere ordinata instrumentum progressus socialis videbat, interventioni directae civitatis praeferendum. Iam exeunte anno 1899 totum programma adumbravit: sedes operariis gratuito collocandis, mutualitates discipulis, matribus, feminis destinatas, mutua et pharmacopolia mutualistica, pensiones et assecurationes, quae omnia multos imitatores invenerunt. In re tributaria principium vectigalis ex reditibus accepit, sed ita ut tributum alia vectigalia substitueret et corrigeret, signis externis divitiarum potius quam professione, quae factioni radicali cara erat, niteretur, et minimum ad vitam necessarium, onerum familiarium ratione habita, servaret; tributum solvere ei officium civis erat.
In re oeconomica, vocabulo non vindicato, res domesticas adversus externam aemulationem vectigalibus tuebatur quotiens pars essentialis in periculo esse videbatur. Anno 1891 liberum commercium et foedus mercatorium Francogallico-Anglicum anni 1860 oppugnavit; mense Aprili anni 1897 cum Raimundo Poincaré Comitatum nationalem republicanum commercii et industriae condidit, apud quem hortatus est ut regressus commercii externi et classis mercatoriae sisteretur, ut educatio, quam ad sedentaria munera spectare iudicabat, ad audaciam et vim singulorum converteretur, utque opes imperii colonialis adhiberentur. Agriculturae defensor, Ligae republicanae parvae proprietatis conditor, thesibus socialisticis de fundis in paucorum manus cogendis programma societatum cooperativarum, onerum levaminum et collegiorum rusticorum opposuit, eo fundatum quod vis patriae in aequilibrio inter parvam et magnam proprietatem sita esset.
Cogitatio eius de civitate hanc tabulam complet. Initiativae singulorum fautor ad tarditates administrationis supplendas, condicionem ministrorum publicorum attente curavit et anno 1908 chartam iurium et officiorum functionariorum scribendam proposuit, eo principio nixam quod voluntarius in servitium civitatis ingressus acceptionem obligationum eius secum ferret. Decentralizationis ex animo fautor inde a primo programmate anni 1881, repraesentationi proportionali addictus, inter institutorum reformatores stetit, numquam tamen ad ipsius regiminis reprehensionem delapsus. Haec omnia (mutualitas, cooperatio, tributa correcta, leges sociales, reformationes politicae) corpus doctrinale moderatum sed novum efficiunt, quo singularem locum tenuit: parti dextrae nimis socialis, sinistrae nimis collectivismo infensus videbatur; « vix alium quam se ipsum repraesentat », notabat iam scriptor anni 1898. Id ipsum tamen vim ei addidit cum munera arbitri peteret.
Denique res externae constantissimum eius studium fuerunt. « Non potentiam quaero: res externae me trahunt », confessus est iam anno 1893. Haec inclinatio, in pueritia exsulis radicata, itineribus methodicis alebatur: praeter Italiam et Germaniam, anno 1891 rationem institutorum Americanorum rogatu gubernii investigavit, [[Anglia|Angliam]], [[Hispania|Hispaniam]], [[Graecia|Graeciam]], Africam septentrionalem peragravit, et mense Aprili anni 1912 regiones Balcanicas visitavit, ubi rex [[Ferdinandus I (rex Bulgariae)|Ferdinandus Bulgariae]] ei sententias suas de [[Constantinopolis|Constantinopoli]] exposuit. Aequales, etiam adversarii ut Caillaux, ei concesserunt eum de quaestione Orientali et de Europa media « recte vidisse ».
== Prima praesidentia Camerae delegatorum (1898-1902) ==
[[Fasciculus:Paul Deschanel 1908.jpg|thumb|upright|Paulus Deschanel circa annum 1908.]]
Vicarius praesidis Camerae per annum cum dimidio, Deschanel ad sellam praesidialem ascendit postridie comitia mensis Maii anni 1898, quibus progressistae primus coetus Camerae facti erant. A paribus designatus post recusationes Poincaré et [[Carolus Dupuy|Caroli Dupuy]], cum [[Henricus Brisson|Henrico Brisson]], vetere factionis radicalis duce et antecessore suo, contendit. Suffragatio inter turbulentissimas historiae Palatii Borbonici fuit: die 1 Iunii praeses provisorius unius suffragii maioritate electus, suffragio tam controverso ut ipse iterationem postularet, postridie confirmatus, die 9 Iunii anno 1898 praeses definitivus factus est, 287 suffragiis contra 277, tres et quadraginta annos natus. In oratione inaugurali diei 13 Iunii doctrinam arbitrii quae sua permansit definivit: « Vir ad arbitri partes vocatus studia sua reprimere debet et supra ipsam fidem suam assurgere. »<ref>Singula suffragiorum dierum 1, 2 et 9 Iunii anni 1898 ex diariis illius temporis restituta a Thierry Billard, ''Paul Deschanel. Le président incompris'', Perrin, coll. Tempus, 2022, cap. 7 (« Le roi du Palais-Bourbon »), p. 146-152 (deinceps: Billard, ''op. cit.'').</ref>
Munus quod tunc iniit inter gravissima regiminis erat, gravius quam suadet imago arbitri tintinnabulum agitantis. Praeses Camerae labores coetus ordinat et in agendorum ordine constituendo magnam partem habet; lites sessionum et suffragiorum ambiguitates dirimit; ordini disputationum invigilat poenasque disciplinares irrogat; denique a capite civitatis, quotiens gubernium mutandum est, consulitur. Quibus de causis, in ordine dignitatis ut in usu, secunda persona Rei Publicae est. Initio legislaturae electus, quotannis reelectioni subiciebatur, quo titularis sub perpetua maioritatis custodia tenebatur. Deschanel in eo munere se gessit cum studio caerimoniarum quod delegatos primum delectavit, caricaturis materiam praebuit, sed etiam altam eius muneris notionem prodebat, quod ille tacite quasi vestibulum Elysaei interpretabatur.
Tempora munus formidolosum reddebant: prima eius praesidentia media in causa [[Alfredus Dreyfus|Dreyfusiana]] coepit, paucis mensibus post editum [[Aemilius Zola|Zolae]] ''J'accuse''. Camera discindebatur inter adversarios revisionis, qui rationem status et honorem exercitus revisioni anteponebant, et Dreyfusianos, qui iustitiam et iura hominis invocabant, ipsis progressistis divisis. Re vera Deschanel ipse in partem revisioni adversam inclinabat, non odio Iudaeorum sed illo civitatis amore multis moderatis communi, qui in Causa fermentum discordiae nationalis timebat; hanc tamen sententiam stricte privatam servavit, numquam publice expressit neque umquam antisemiticis incitationibus se adiunxit. Munus ei clipei loco fuit: a Caillaux interrogatus, officia aequitatis sellae praesidialis obtendens se subduxit.
Haec ostentata aequitas effecit ut ab utraque parte simul peteretur. Diaria extremae sinistrae « partium studium indignandum » moderatis favens denuntiabant; ''La Libre Parole'' [[Eduardus Drumont|Eduardi Drumont]] eum, commentariis antisemitismi atrocissimi, « factioni Iudaicae » venditum esse accusabat quod delegatum nationalistam censura notavisset. Irridebatur etiam nimium caerimoniarum studium, vestis caudata sollemnis, cura primi loci in caerimoniis. Delegati nihilominus praesidentiam eius suo pretio aestimabant: quotannis mense Ianuario maioribus usque suffragiis renovatus, usque ad reelectionem sine competitore anno 1902, Cameram per horas regiminis intentissimas rexit: mortem [[Felix Faure|Felicis Faure]], electionem [[Aemilius Loubet|Aemilii Loubet]], iudicium [[Redones|Redonense]], gubernium Defensionis republicanae a [[Renatus Waldeck-Rousseau|Waldeck-Rousseau]] ductum. Sed comitia anni 1902, quae Foedus sinistrarum vicit, maioritatem mutaverunt: die 1 Iunii anno 1902 in sella praesidiali a [[Leo Bourgeois|Leone Bourgeois]] superatus est, 303 suffragiis contra 267. Ictus durus fuit homini qui hoc munus vestibulum Elysaei putabat.
== Academicus, vir elegantiarum, vita privata ==
[[Fasciculus:Paul Deschanel à l'Académie française.jpg|thumb|upright=0.7|left|Deschanel in Academia Francogallica.]]
Praeter cursum parlamentarium Deschanel cursum litterarium et mundanum prosecutus est, quo inter notissimas personas Lutetiae illius « [[Aetas Pulchra|Pulchrae Aetatis]] » fuit. « Bellus homo hemicyclii » appellatus, sui usque ad caricaturam curiosus, salones, primas fabularum theatralium repraesentationes et cenas litterarias frequentabat, ubi [[Anna de Noailles|Annam de Noailles]], [[Petrus Loti|Petrum Loti]], [[Anatolius France|Anatolium France]], [[Gabriel D'Annunzio|Gabrielem D'Annunzio]], [[Camillus Saint-Saëns|Camillum Saint-Saëns]] aut [[Petrus Bonnard|Petrum Bonnard]] noverat. Anno 1899, dum Camerae praesidet, in Academiam Francogallicam electus est contra [[Aemilius Faguet|Aemilium Faguet]] et [[Renatus Bazin|Renatum Bazin]], qua de electione diaria infesta ironice scripserunt, titulos eius litterarios tenuiores quam sollertiam et vestium elegantiam iudicantia. Filius ita assecutus est quod pater, scriptor tamen maior, numquam obtinuerat. Anno 1914 etiam in [[Academia Scientiarum Moralium et Politicarum|Academiam scientiarum moralium et politicarum]] cooptatus est.
Diu caelebs ab heredibus divitibus expetitus, quem fama diariorum pluribus opulentis condicionibus successive despondit, mense Februario anni 1901, sex et quadraginta annos natus, Germanam Brice duxit, quinque et viginti annorum, filiam Renati Brice, delegati progressistae et societatum administratoris. Nuptiae, civiliter die 13 Februarii celebratae (ipso die natali sponsi) testibus Aemilio Loubet praeside Rei Publicae et [[Ernestus Legouvé|Ernesto Legouvé]] Academiae Francogallicae decano, deinde religiose die 16 Februarii in aede [[Abbatia Sancti Germani de Pratis|Sancti Germani de Pratis]] ingenti adstante multitudine, eventus mundanus illius temporis fuerunt. Fuerunt etiam, ut saepe inter progressistas illius aetatis, foedus inter Rem Publicam moderatam et orbem negotiorum: dos, quae decies centena milia francorum efficiebat, cum reditu annuo coniuncta rem familiarem viri mutavit, qui hactenus indemnitatibus parlamentariis vixerat.
Coniugibus tres liberi nati sunt: Renata-Antonia (1902), Aemilius-Ioannes (1904) et Ludovicus-Paulus (1909). Laborum patiens et indefessus, sexta hora surgens, sero cubitum iens, Deschanel educationem eorum prope curabat, eos in theatrum et ad nascentem [[cinematographum]] ducebat. Aemilius-Ioannes viam politicam secutus anno 1932 delegatus departimenti Eure-et-Loir factus est, antequam post Liberationem honoribus gerendis inhabilis declaratus est quod anno 1940 plena imperia decreverat; Ludovicus-Paulus, historicus relationum internationalium factus, inter primos Francogallos in acie mense Septembri anni 1939 cecidit.
== Repulsa praesidialis anni 1913 et reditus ad sellam praesidialem ==
[[Fasciculus:Paul Deschanel 1912.jpg|thumb|upright|Deschanel anno 1912, cum ad praesidentiam Camerae rediit.]]
Post cladem anni 1902 Deschanel decem fere annos quasi a primis partibus semotus egit, magnis orationibus de quaestionibus socialibus, de ministris publicis, de rebus externis distinctos, quas Camerae ad sinistram conversae saepe urbana indifferentia audiebant. Prima vera eius petitio Elysaea mense Ianuario anni 1913 facta est, exeunte munere [[Armandus Fallières|Armandi Fallières]]. In conventu praeparatorio sinistrarum, qui candidatos ante congressum Versaliensem dirimere solet, primo suffragio 83 tantum voces tulit, longe post Poincaré, Pams et Dubost, et suffragio officiali se abstinuit. A Poincaré adversariis rogatus ut secundo suffragio candidati ad suffragia distrahenda propositi partes ageret, machinationem quam indignam iudicabat excelso animo recusavit. Poincaré die 17 Ianuarii anno 1913 electus est; Deschanel inde amaritudinem diuturnam concepit, querens « sortem erga se avaram et iniustam fuisse ». Petitio praeterea diariorum iurgiis et calumniis mutuis infecta erat, quae amicitiam iuvenilem cum novo electo aliquamdiu turbaverunt.<ref>Eventus conventus praeparatorii sinistrarum et congressus diei 17 Ianuarii anni 1913 secundum Billard, ''op. cit.'', qui praesertim ''Diario'' Alexandri Ribot et memoriis Gheusi nititur.</ref>
Solacium anno priore venerat: anno 1912, mortuo Henrico Brisson, Camera eum ad praesidentiam suam revocaverat. Sellam sine intermissione usque ad annum 1920 tenuit, quotannis mense Ianuario refectus, atque ita in eo munere [[Bellum Orbis Terrarum I|primi belli mundani]] ortum, cursum exitumque transegit.
== Camera delegatorum in Magno Bello ==
[[Fasciculus:Paul Deschanel conférence interalliée mai 1917.jpg|thumb|Deschanel in conventu sociorum, mense Maio 1917.]]
Bellum munus praesidis Camerae transformavit. Ultra disciplinam disputationum, Deschanel custos praerogativarum parlamentariarum factus est contra potestatem exsecutivam et imperium militare quae sola gubernare tendebant. Strenuam belli gerendi inspectionem parlamentariam suasit, mense Ianuario anni 1915 affirmans: « si Parlamentum ausum esset, si plura scivisset, melius se haberet Gallia », qua sententia a Poincaré differebat, qui de Camerarum in rem imperii militaris intrusione cautior erat. Inde a mense Iunio anni 1916 sessionibus secretis praefuit, illis conventibus ianuis clausis habitis ubi arcana impetuum frustratorum patefiebant; eius erat iram delegatorum continere cum pretium humanum operationum a duce [[Robertus Nivelle|Nivelle]] anno 1917 gestarum cognoscerent. Onus quoque grave sustinuit laudationes funebres delegatorum in acie caesorum dicendi, a Driant, tribuno militum [[Verdunum|Verduni]] occiso, ad Abel Ferry, atque honorem sollemnem quem Camera [[Georgius Guynemer|Guynemer]] capitaneo aviatori, qui ipse parlamentarius non erat, tribuit.
Deschanel praeterea inter magnos belli oratores regiminis fuit. Ab anno 1914 ad annum 1918 orationes, praefationes, commentarios multiplicavit unionem nationalem, recuperationem [[Alsatia|Alsatiae]] et [[Lotharingia|Lotharingiae]], martyrium Belgii celebrantes, [[Caedes Armeniorum|caedes Armeniorum]] anni 1915 denuntians et, genere dicendi valde sui temporis, civilizationem Francogallicam iuris vi Germanicae opponens. Hae contiones, post indutias in volumine ''La France victorieuse'' collectae, effecerunt ut « ipsa patriae vox » salutaretur. Sed haec eloquentia officialis perturbationem privatam celabat: adnotationes eius personales, in tabulario eius servatae, neglectam ante annum 1914 belli praeparationem et viros publicos quos eius rei reos iudicabat acriter accusant, et hominem produnt eo excruciatum quod de vero exercituum statu sciebat nec dicere poterat. Denique [[Foedus Versaliense|foedus Versaliense]] intra animum improbabat, cuius reprehensionem methodicam post Elysaeum praeparavit, quam mors eum in Senatu pronuntiare prohibuit.
== Elysaeum expugnatum: electio diei 17 Ianuarii anni 1920 ==
Comitia delegatorum diei 16 Novembris anni 1919 Galliae Cameram « caeruleam » (''bleu horizon'') dederunt, coalitione dextrae et centri quae [[Foedus nationale|Foedus nationale]] vocabatur dominante, dum [[Senatus Francicus|Senatus]], tertia parte mense Ianuario anni 1920 renovatus, sinistrior manebat et Leonem Bourgeois praesidem suum creabat. Cum Raimundus Poincaré ad finem septennii sui veniret, opinio publica Georgium Clemenceau, victoria coronatum, ei in Elysaeo successurum exspectabat. Sed « Pater Victoriae » inimicitias cumulabat: catholicorum Foederis nationalis, qui veterem anticlericalem relationibus cum [[Vaticanum|Vaticano]] resumendis adversum suspectabant quosque rumores de exsequiis praesidialibus civilibus, ab [[Aristides Briand|Aristide Briand]] callide foti, penitus sollicitabant; partis factionis radicalis, quae persecutiones contra Caillaux et [[Ludovicus Malvy|Malvy]] institutas ei non ignoscebat; socialistarum omnium ad unum; denique plurimorum parlamentariorum quos methodi eius imperiosae, contemptus Parlamenti et dicteria offenderant.
Contra eum Deschanel candidatus idealis videbatur coetibus cupidis, pace facta, ad mores ante bellum vigentes redire. Praeses provisorius novae Camerae die 18 Decembris anno 1919 refectus, deinde die 13 Ianuarii anno 1920 in sella confirmatus, sessione in qua fautores « Versalias! » clamabant, adiuvante strenue Briand petitionem sollertiorem quam diu creditum est gessit: comis erga omnes, numquam « cessationum operarum fractor », repraesentationis proportionalis defensor, sinistram [[Eduardus Herriot|Herriot]] et [[Leo Blum|Blum]] verbis de quaestione Vaticana consulto vagis tranquillabat, dum electis catholicis contrarium subaudiendum praebebat. Die 16 Ianuarii anno 1920, in conventu praeparatorio coetuum republicanorum, Clemenceau antecessit, qui candidaturam statim retraxit. Postridie, in congressu Versaliensi, Deschanel primo suffragio praeses Rei Publicae electus est, 734 vocibus, numero inaudito qui suffragium totius fere coetus testabatur. Diaria unionem nationalem in novo electo incarnatam celebraverunt; historici potius, cum Ioanne Iacobo Becker, in ea vident electionem capitis civitatis e genere Armandi Fallières, « ornati sed inertis », et argumentum, eiusdem Becker verbis, spiritum Foederis nationalis « natum mortuum » fuisse. Clemenceau, vulneratus, ante potestatum traditionem munere se abdicavit; [[Alexander Millerand]] novum gubernium composuit.<ref>De causis electionis mensis Ianuarii anni 1920 vide Jean-Jacques Becker, ''Victoire et frustrations (1914-1929)'', ''op. cit.'', et Billard, ''op. cit.'' Numerus 734 suffragiorum et commentarium diarii ''Excelsior'' diei 18 Ianuarii anni 1920 ab hoc citantur, cap. 11 (« Enfin l'Élysée »); visitatio Herriot et Blum ibidem p. 281 refertur.</ref>
== Septennium septem mensium ==
=== Praeses defatigatus atque spe deiectus ===
Cum mense Februario anni 1920 in Elysaeum migravit, Deschanel, quinque et sexaginta annos natus, vir exhaustus erat. Anni praesidentiae Camerae bellantis, contentio belli, vices electionis, scriptio vitae [[Leo Gambetta|Gambettae]] quae otia eius devoraverat aequilibrium nervorum eius subruerant. Defatigationi mox accessit quod munus suum legibus impotens esse intellexit: vir qui totam vitam ad hoc munus direxerat nullum verum instrumentum sibi praesto esse animadvertit. Haec spes deiecta scrupulos animum obsidentes aluit, sensum fidei parlamentariorum proditae, deinde perturbationes corporis manifestas: oppressionem, palpitationes, anxietatem, quod ipse « facem in pectore » esse dicebat. In primis itineribus officialibus, in ora Azurea vere anni 1920 factis, propinqui et diurnarii hominem caerimoniarum legibus et custodia publica oppressum notaverunt, qui modo gestus spontaneos turbas commoventes, modo subitos angoris impetus ostendebat.
Primi tamen menses muneris pleni fuerunt. Praeses Consiliis ministrorum gubernii Millerand praefuit, quod vere anni 1920 magnae illi operarum cessationi quam ferriviarii et fodinarum operarii fecerunt obviam ibat, hospites recepit, itinera fecit, monumenta inauguravit, occursus cum populo multiplicavit ubi simplicitas eius spontanea testes capiebat. In re ipsa sententiae eius apparebant: relationibus cum [[Sancta Sedes|Sede Apostolica]] caute resumendis favebat, quod postea inter incepta sua vindicavit, et applicationi foederis pacis, cuius vitia privatim deplorabat, attendebat. Praesertim invenit Constitutionem anni 1875, qualem usus inde a [[Iulius Grévy|Iulio Grévy]] finxerat, capiti civitatis non nisi partes repraesentationis relinquere. Quod per totam vitam concupiverat, id adeptus tam angustum invenit; quae res in homine sententiarum et verborum ad valetudinem labefactandam plurimum valuit.
=== Lapsus ex hamaxosticho prope Montargis (nocte a die 23 in diem 24 Maii anni 1920) ===
[[Fasciculus:Le Petit Journal 25 mai 1920.pdf|thumb|page=1|Prima pagina diarii ''Le Petit Journal'' diei 25 Maii 1920, de lapsu praesidis nuntians.]]
Casus qui fabulam eius in perpetuum figeret in itinere officiali versus [[Montbrison]] accidit, ubi monumentum senatoris aviatoris Reymond, bello occisi, inaugurare debebat. Gravedine affectus, primum iter omittere voluerat. Die dominico 23 Maii vesperi hamaxostichus specialis e statione Lutetiana quae Lugdunensis dicitur profectus est; praeses, medicamento sedativo sumpto, in curru ob caelum procellosum praefervido cubitum ivit. Circiter horam undecimam noctis cum decem minutis, semisomnus, mente obscurata, surrexit ut fenestram sursum deorsumque labentem cubiculi sui aperiret, quae ansa transversa carebat et a pavimento parum elata patebat. Dum agmen velocitatem ad quinquaginta fere chiliometra in horam minuit ut locum operibus impeditum transeat, in glaream viae ferreae cecidit, ad chiliometrum 110,9, ante [[Montargis]].
Contusus et cruentatus sed sine gravi vulnere, secundum viam ambulavit et operarium societatis, Andream Radeau, custodem cancellorum in circuitu, convenit, cui dixit: « Praeses Rei Publicae sum et ex hamaxosticho cecidi. » Pro ebrio habitus, in casulam custodis cancellorum Gustavi Dariot ductus est, cuius uxor, ignotum curans, ex mundis pedibus tantum « Dominum » esse divinavit. Interea hamaxostichus iter pergebat; recitatio nominum in statione Molinensi facta quinquaginta tres comites recensuit, sed nemo quinquagesimum quartum, ipsum praesidem, turbare ausus est, cuius absentia non nisi mane constitit, cum telegrammata magistratuum localium agmen assecuta sunt. Quaestio publice instituta rem casu fortuito accidisse conclusit, quem fabrica curruum praesidialium adiuvisset, quod Poincaré in Senatu publice confirmavit.<ref>Narratio restituta ex Jean Clair-Guyot, « Le voyage extraordinaire du président Deschanel », ''Miroir de l'Histoire'', mense Martio 1953, et Louis Lesueur, « Le président tombé du train », ''Historia'', mense Maio 1976, a Billard, ''op. cit.'', cap. 12, repetita, qui etiam communicatum officiale a Millerand lectum reddit.</ref>
In re publica et apud diaria res pessime cessit. Etsi pars diariorum de valetudine praesidis sincere sollicitabatur, folia satirica rem arripuerunt: ''[[Le Canard enchaîné]]'' titulum dedit « Noli igitur veste nocturna ambulare », ''[[L'Action française]]'' « vestem nocturnam tricolorem » suggessit, cantores iocosi naenias de custode cancellorum et de veste nocturna praesidiali composuerunt. Clemenceauo hoc dictum crudele tribuitur: « Non miror: Dominus Deschanel semper ad summa pervenire festinavit. » Paene solus Poincaré « arbitri supremi » defensionem publice suscepit et postulavit ne caput civitatis iurgiis vexaretur. Deschanel ipse postridie praesidentiam Consilii ministrorum resumpsit, sed iam sciebat statum suum quietem plenam exigere. Abdicationem obtulit; Millerand recusavit, persuasum habens paucos menses tranquillitatis suffecturos esse.<ref>Dictum incertae attributionis: Billard, ''op. cit.'', id Clemenceauo « tributum » esse notat, cui « multa tribuuntur ». Reactiones diariorum ''Le Canard enchaîné'' (26 Maii 1920), ''L'Action française'' (suggestio « vestis nocturnae tricoloris » Maximi Brienne p. 308 legitur) et Poincaré (''Revue des Deux Mondes'', 15 Iunii 1920) eodem loco, cap. 12, citantur.</ref>
=== Rambouillet et abdicatio (mense Septembri anni 1920) ===
Aestas nihil melius attulit. Post commorationem familiarem in [[Normannia]], praeses a mense Iulio ad Septembrem in [[Castellum Rambolitense|castello Rambouillet]] quievit, ubi tristitia eius ingravescebat, conscientia rumorum eum insanum dicentium nutrita. Die 10 Septembris anno 1920 prima luce, semivestitus in hortum descendit et usque ad medium corpus in aquam piscinae ingressus est, antequam in cubiculum reductus est, facti sui nescius. Testis ambulatorem tranquillum et absorptum descripsit: « Apparebat eum nimis cogitare. » Casus, statim vulgatus quamquam nonnulli diurnarii contra impudentiam communem protestabantur, condicionem intolerabilem reddidit. Hac vice Millerand abdicationem accepit.
Die 21 Septembris anno 1920 nuntius sollemnis praesidis in Palatio Borbonico a [[Raoul Péret]] et in [[Palatium Luxemburgense|palatio Luxemburgensi]] a Leone Bourgeois lectus est: « Certus me officium crudelissimum simul et maxime necessarium implere, in mensa Senatus et in mensa Camerae delegatorum abdicationem meam a praesidatu Rei Publicae depono. » Camerae « ardenti patriae servitori » honorem habuerunt et vota pro valetudine eius restituenda fecerunt. Die 23 Septembris congressus Versaliensis Alexandrum Millerand successorem elegit. Discrimen, quod leges constitutionales anni 1875 non praeviderant quippe quae morbi capitis civitatis hypothesim ignorarent, ita sine concussione, voluntate ipsius, solutum est: contra opinionem vulgatam, numquam ei praesidatus abrogatus est.<ref>Nuntius praesidialis diei 21 Septembris anni 1920, in Palatio Borbonico a Raoul Péret et in palatio Luxemburgensi a Leone Bourgeois lectus; textus apud Billard, ''op. cit.'', prooemium et cap. 12.</ref>
== De morbo praesidis: fabula et veritas ==
Natura ipsa mali quod praesidatum Deschanelii abstulit innumerabilium coniecturarum materia fuit, in quibus fabulae diu historiae praevaluerunt. Per decennia libri et commentarii anecdota mirabilia circumtulerunt: praesidem coram parlamentariis arbores scandentem, legatum externum recipientem ipsum solo magno cingulo [[Legio honoris|Legionis honoris]] indutum, decreta nomine Napoleonis subscribentem quae uxor adulterare debuisset. Investigationes in tabulariis publicis factae, praesertim in [[Archivum nationale Francicum|Archivis nationalibus]] duce Ioanne Favier, neque decreta illa neque testes earum scaenarum neque ullum fontem aequalem serium umquam invenerunt: hae narrationes, post eventum natae et de editione in editionem auctae, ad fabulam pertinent.<ref>Investigationes in Archivis nationalibus duce Jean Favier factae, sine fructu; demonstratio plena apud Billard, ''op. cit.'', cap. 13 (« Un "fou" à l'Élysée ? »); vide etiam, ab eodem auctore, « Paul Deschanel : un fou à l'Élysée ? », ''L'Histoire'', mense Aprili 1988.</ref>
Historia morbi a studiis specialibus restituta, praesertim a thesi medicinae anni 1981 et ab opere Petri Rentchnick de morbis virorum publicorum, ad diagnosim simpliciorem convergit: statum anxietatis et tristitiae gravem in homine nimio labore confecto, nulla mentis aegrotatione antea observata, nulla diuturna memoriae iactura, nullo signo dementiae aut paralysis generalis. Casus Montargensis et Rambolitanus per confusiones mentis transitorias, defatigatione et medicamentis ortas, explicantur, non per insaniam. Testimonium anno 1950 ab uno medicorum eius scriptum hanc tabulam confirmat, quam ipse Deschanel abbati Mugnier summatim exposuit: malum suum anxietatem fuisse, auctam eo quod « praesidi Rei Publicae nihil efficere licet ». Aeger ceterum convaluit: tres menses quietis in valetudinario Ruelliensi ([[Rueil-Malmaison]]), quod personae exhaustae ut [[Georgius Feydeau]] aut [[Mauritius Ravel]] frequentabant, eum restituerunt. Ipse pretium politicum casus lucide aestimabat: ei qui observabat nihil ridiculi esse in aegrotando, respondit: « Aliis non! Sed praesidi Rei Publicae, ita! »<ref>Gérard Milleret, ''Une chute peut en cacher une autre'', thesis medicinae, Divione, 1981; Pierre Rentchnick, ''Ces malades qui font l'Histoire''; testimonium unius e medicis Deschanelii die 10 Martii 1950 scriptum; ''Diarium'' abbatis Mugnier, 27 Septembris 1921. Totum a Billard, ''op. cit.'', tractatur.</ref>
== Reditus: senator departimenti Eure-et-Loir (1921-1922) ==
[[Fasciculus:Paul Deschanel 31-12-1920.jpg|thumb|upright|Deschanel die 31 Decembris 1920, cum primum in publicum rediit.]]
Restitutus, Deschanel otium sapientis recusavit et auctoritatem suffragio populari recuperare constituit. Sessionibus [[Institutum Franciae|Instituti]] primum resumptis, candidaturam ad comitia senatoria departimenti Eure-et-Loir diei 9 Ianuarii anni 1921 proposuit. Primus eius in publicum egressus, die 31 Decembris anno 1920 coram delegatis senatoriis factus, a diariis laudatus est, quae claritatem et vigorem verbi eius recuperatum notabant: « Ex quo crudelis morbus me praesidatum Rei Publicae relinquere coegit, in secessu vixi, a mundo separatus. Volui ut prima mea visitatio vobis esset. » Departimentum, decimum iam fidele, eum in palatium Luxemburgense misit.
[[Fasciculus:Paul Deschanel mars 1922.jpg|thumb|upright=0.7|left|Deschanel mense Martio 1922, paulo ante mortem.]]
In Senatu pristinum civitatis caput verum reditum parabat: magnam interpellationem de rebus externis, vere anni 1922 a Raimundo Poincaré, rursus praeside Consilii ministrorum, acceptam. Textus, post mortem eius repertus et a ''Revue des Deux Mondes'' editus, reprehensionem ordinatam diplomatiae e bello natae continebat: methodum Consilii supremi accusabat, ubi quattuor homines « de sorte Galliae, Europae et orbis terrarum pro arbitrio statuissent » sociis minoribus exclusis, contra principia, ut ipse iudicabat, democratiae parlamentariae, et accusationes imperialismi Francogallici a gubernio Britannico [[David Lloyd George|Lloyd George]] sparsas refellebat. Haec accusatio annuntiata tantum sollicitudinis movit ut clausura sessionis senatoriae festinata, ineunte Aprili anni 1922, pronuntiationem in autumnum differret. Deschanelio occasio non fuit: die 28 Aprilis anno 1922 Lutetiae mortuus est pleuritide quae sectionem abscessus pulmonaris secuta erat, septem et sexaginta annos natus.<ref>Interpellatio a Poincaré accepta (epistula diei 30 Martii 1922); textus posthume a ''Revue des Deux Mondes'' editus et a Charles Maurras in ''L'Action française'' diei 14 Iunii 1922 commentatus. Vide Billard, ''op. cit.'', cap. 14 (« Le retour »).</ref>
Exsequiae eius cum honoribus militaribus die 3 Maii anno 1922 in ecclesia Sancti Honorati ad Eylau celebratae sunt, praesentibus gubernio, Poincaré, marescallis [[Ferdinandus Foch|Foch]] et [[Ludovicus Franchet d'Esperey|Franchet d'Esperey]], corpore legatorum externorum et multitudine pia. Secundum ultimam eius voluntatem nulla oratio in [[Coemeterium Montparnasse|coemeterio Montparnasse]] habita est, ubi sepulcrum familiare petivit: unus ex oratoribus regiminis celeberrimis ita decessit ut nulla vox super tumulum eius tolleretur.
== Orator et scriptor ==
[[Fasciculus:Portrait of M. Paul Deschanel by Aimé Nicolas Morot.jpg|thumb|upright=0.8|Paulus Deschanel ab [[Amatus Nicolaus Morot|Amato Nicolao Morot]] pictus.]]
Fama Deschanelii primum in verbo nitebatur. Ad eloquentiam a pueritia institutus a patre litterarum professore et praelectore claro, stilum coluit abundantem, floridum, diligenter paratum, qui in magnis occasionibus mirabiliter valuit et coetus in disputatione cotidiana interdum fatigavit. Imago quam diaria anno 1893 de eo pinxerunt, « alumni eloquentiae », figurae elegantis et multiplicis in scriptorio effigiebus [[Franciscus Renatus de Chateaubriand|Chateaubriand]] et [[Voltaire]] circumdatae, duplicem personam, litterariam et politicam, quam vindicabat, bene exprimit.
Opera eius scripta duo studia eius reddunt. Ad res externas et coloniales pertinent studia iuvenilia de [[Carolus Mauritius de Talleyrand-Périgord|Talleyrand]] et de [[Fridericus II (rex Borussiae)|Friderico II]], deinde ''La Question du Tonkin'' (1883), ''La Politique française en Océanie'' (1884) et labores de commodis Francogallicis in [[Oceanus Pacificus|Oceano Pacifico]]. Ad quaestionem socialem et instituta pertinent ''La République nouvelle'' et ''La Question sociale'', ambo anno 1898 edita, atque orationes et tractatus de decentralizatione, mutualitate et reformatione civitatis, ubi progressismus eius moderatus exprimitur. Bellum ei volumen ''La France victorieuse'' inspiravit, quod orationes annorum 1914-1919 colligit, et anni qui electionem Elysaeam antecedunt scriptione vitae Gambettae dominantur, conditoris regiminis quem exemplar eloquentiae et amoris patriae habebat. Academia Francogallica, eum anno 1899 eligens, non tam magnum scriptorem quam perfectum exemplum viri publici litterati Tertiae Rei Publicae consecravit.
== Posteritas: « praeses non intellectus » ==
[[Fasciculus:Paul Deschanel tombe.jpg|thumb|upright=0.8|[[Sepulcrum]] Pauli Deschanel in coemeterio Montparnasse.]]
Posteritas Deschanelii contra cursum eius aedificata est. Vir qui per quartam saeculi partem inter conspicuos Galliae parlamentarios fuit, praeses Camerae horis regiminis gravissimis, in memoria communi praeses ex hamaxosticho lapsus factus est, insanus putativus Elysaei, heros invitus cantilenae de custode cancellorum. In omni fere electione praesidiali eadem anecdota, saepe ficta, raro probata, reflorescebant, adeo ut tota eius vita ex solis septem mensibus anni 1920 iudicata sit. Ipse vim ridiculi in re publica disqualificantem praesenserat, quae ante eum [[Patricius de Mac Mahon|Mac-Mahon]] et Felicem Faure percusserat.
Historiographia recens hanc imaginem corrigere aggressa est. Vita a Theodorico Billard scripta, cuius subtitulus Deschanelium « praesidem non intellectum » facit, fabulas Elysaeas singulatim dissolvit et parlamentarium exercitatum, democratiae moderatae et socialis doctorem, praesidem Camerae annorum 1898-1902 et 1912-1920, duorum temporum cardinalium historiae regiminis, restituit. Syntheses universitariae de Tertia Re Publica significationem politicam electionis anni 1920 retinent: Deschanelium Clemenceauo praeferentes, parlamentarii parenthesim belli claudere et ad notionem praesidatus modestam redire eligebant, cuius electionis ambiguitates discrimen mensis Septembris anni 1920 deinde abdicatio Millerandio anno 1924 politice imposita ostenderent. Figura transitus inter Rem Publicam optimatium litteratorum et democratiam multitudinis, Paulus Deschanel ita exemplum scholasticum manet: hominis qui vitam impendit muneri expugnando cuius exercitium eum paucis mensibus fregit, cuiusque historia, eo invito, lapsum magis quam ascensum memorat.
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
* Thierry Billard, ''Paul Deschanel. Le président incompris'', Lutetiae, Perrin, coll. Tempus, 2022 (editio iterata). Vita princeps, tabulario Deschanel innixa, quae fabulam a veritate septennii anni 1920 distinguit.
* Inter opera vetustiora ab hac vita recensita numerantur praesertim Jean Mélia, ''Paul Deschanel'', Plon, 1924; Louis Sonolet, ''La Vie et l'Œuvre de Paul Deschanel'', Hachette, 1926; necnon commentarius doctoris Logre de « syndromate Elpenoris », ''Le Monde'', die 1 Maii 1948, prima interpretatio medica lapsus ex hamaxosticho.
* Jean-Jacques Becker, ''Victoire et frustrations (1914-1929)'', Lutetiae, Le Seuil, coll. Points Histoire, 2013. De rerum condicione electionis praesidialis anni 1920 et Foederis nationalis.
* Jean-Marie Mayeur, ''Les Débuts de la IIIe République (1871-1898)'', Lutetiae, Le Seuil, coll. Points Histoire, 2013; Madeleine Rebérioux, ''La République radicale ? (1899-1914)'', Lutetiae, Le Seuil, coll. Points Histoire, 2014. De condicione politica primorum annorum cursus Deschanelii et progressismi.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Paul Deschanel|Paulum Deschanel}}
* "[http://www.académie-française.fr/les-immortels/paul-deschanel?fauteuil=19&election=18-05-1899 Paul Deschanel]" apud Academiam Francicam
* "[http://www.elysee.fr/la-presidence/paul-deschanel/ Paul DESCHANEL (18 fév-20 sept 1920)]" apud situm praesidis Franciae
{{Principes Franciae 1799–1946}}
{{Lifetime|1855|1922|Deschanel, Paulus}}
[[Categoria:Alumni Lycei Condorcet]]
[[Categoria:Alumni universitatum et scholarum Parisiensium]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incolae Belgicae]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
[[Categoria:Legati Conventui Nationali Francico]]
[[Categoria:Praesides Franciae]]
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Senatores Franciae]]
[[Categoria:Socii Academiae Francicae]]
b9adgp8ae134lzuovc81nuut0k0tnu0
Regina (nomen)
0
32633
3997417
3644819
2026-10-27T16:05:48Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:Pagina discretiva nominis|Pagina discretiva nominis]]}}
3997417
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis}}
{{Nomen
| genus = Femininum
| origo = Latina
| significatio = “regina”
| imago = Regina Spektor (4816953493).jpg
| capitulum = [[Regina Spektor]], cantrix Russica
}}
{{res|Regina}} est [[praenomen]] femininum latinum.
== Quae hoc praenomen habuerunt ==
*[[Regina Deforges]]
*[[Regina King]]
*[[Regina Jonas]]
*[[Regina Schlick]]
*[[Regina Spektor]]
== Nexus interni ==
* [[Regina (Saskatchewan)]]
* [[Regina (urbs Canadae)]]
* [[285 Regina]]
[[Categoria:Praenomina]]
[[Categoria:Praenomina feminina]]
aujpdr0ydskx5n49i03zka79wqugqxt
Henricus Cornelius Agrippa ab Nettesheym
0
44023
3997549
3997264
2026-10-27T23:43:30Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3997549
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:Heinrich Cornelius Agrippa von Nettesheim.png|thumb|upright=0.7|left|Henricus Cornelius Agrippa ab Nettesheym.]]
[[Fasciculus:Agrippa2.jpg|thumb|upright=0.8|''Opera omnia, in duos tomos concinne digesta, & nunc denuò sublatis omnibus mendis.'']]
{{res|Henricus Cornelius Agrippa ab Nettesheym}} (natus [[Nettesheim|Netteshemiae]] in oppidulo apud [[Colonia Agrippina|Coloniam Agrippinam]] die [[14 Septembris]] [[1486]]; obiit [[Gratianopolis|Gratianopoli]] die [[18 Februarii]] [[1535]]) fuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|polymathes||en|qid=Q270141}}, [[medicus]], [[iuris consultus]], [[miles]]. [[eques]], [[theologus]], [[magia (mystica)|magus]], [[philosophus]], et [[occulta|occultorum]] [[scriptor]] [[Germania|Germanicus]], qui aevo [[renascentia litterarum|renascentiae]] [[floruit]]. Etiam [[humanismus|humanista]] [[scepticismus|scepticismo]] [[Neoplatonismus|Neoplatonismoque]] studens, [[amicitia|amicus]] fuit [[Erasmus|Erasmi]] et [[Philippus Melanchthon|Melanchthonis]].
== Vita ==
Die 22 Februarii 1534, Bonnae commorans, Agrippa libellum iuridicum ad parlamentum Nederlandiae, Mechliniae constitutum, misit. Hoc scriptum ad controversias cum theologis Lovaniensibus de opere suo ''De incertitudine et vanitate scientiarum'' pertinebat.<ref>Vittoria Perrone Compagni, [https://plato.stanford.edu/entries/agrippa-nettesheim/ ''Heinrich Cornelius Agrippa von Nettesheim''], ''Stanford Encyclopedia of Philosophy'', recognitum die 28 Martii 2025, pars «Biography»; Paola Zambelli, «Cornelio Agrippa. Scritti inediti e dispersi», ''Rinascimento'', series altera, vol. 5 (1965), pp. 305–312.</ref> In ea epistula crimina sibi obiecta reiecit atque affirmavit adversarios honori famaeque suae nocuisse et damna pecuniaria sibi intulisse. [https://fr.wikisource.org/wiki/Utilisateur:Gustave_LeBlanc/Lettre_Agrippa_1534 Versio Francogallica provisoria huius epistulae] apud Vicifontem legi potest.
== Opera ==
* 1527 : ''De incertitudine et vanitate scientiarum''. Coloniae Agrippinae
* 1529 : ''Declamatio de nobilitate et praecellentia foeminei sexus'' [https://web.archive.org/web/20190117121440/http://visualiseur.bnf.fr/Visualiseur?Destination=Gallica&O=NUMM-71692 Textus apud Gallica]
* 1530 : ''De occulta philosophia'' libri tres. Antverpiae [[commons:File:De_Occulta_Philosophia_Libri_III_(1533).djvu|Textus editionis 1533 apud Communia]]
* 1550 : ''Opera''. Lugduni
{{NexInt}}
* [[Cabbala]]
* [[Neoplatonismus]]
* [[Transitus Fluvii]]
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* {{Stanford|http://plato.stanford.edu/entries/agrippa-nettesheim/|Heinrich Cornelius Agrippa von Nettesheim|Charles Nauert|2011}}
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Heinrich Cornelius Agrippa von Nettesheim|Henricum Cornelium Agrippam ab Nettesheym}}
{{fontes biographici}}
* [https://web.archive.org/web/20051119120153/http://www.sfn.uni-muenchen.de/hexenverfolgung/frame_lexikon.html?art831.htm Brevis biographia et index operum]
{{Anni vitae|1486|1535|Agrippa, Henricus Cornelius}}
[[Categoria:Astrologi]]
[[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]]
[[Categoria:Equites]]
[[Categoria:Humanistae]]
[[Categoria:Iuris consulti]]
[[Categoria:Magi]]
[[Categoria:Medici Germaniae]]
[[Categoria:Milites Germaniae]]
[[Categoria:Philosophi Germaniae]]
[[Categoria:Scriptores Germaniae]]
[[Categoria:Theologi Germaniae]]
66ypd00356v7o37obmlpdr3fii9e5vj
Ivo
0
47710
3997368
3992172
2026-10-27T13:27:41Z
Grufo
64423
3997368
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis}}
{{Nomen
| genus = Masculinum
| origo = Germanica
| significatio = “taxus”
| imago = Basílica de la Mercè 28 Sant Iu.JPG
| capitulum = Statua {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Sanctus Ivo Hélory|sancti Ivonis Hélory|en|qid=Q358325}} [[Barcino|Barcinoni]] sita
}}
{{res|Ivo}} ([[Francogallice]] ''Yves'', [[Anglice]] ''Ives'') est [[praenomen]] virile, a radice Germanica ''iv'', ‘[[taxus]]’.<ref>''Behind the Name'', s.v. “[http://www.behindthename.com/name/yves Yves]”. {{Ling|Anglice}}</ref> Primus [[sanctus]] huius nominis fuit <!-- Cur non {{subst:pcc|Ivo Huntingdoniensis||en|qid=Q437609}}, qui saeculis VI et VII floruit? -->{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ivo Carnutensis|Ivo|en|qid=Q124775}} {{caa|1040|1115}}, episcopus [[Carnutum|Carnutensis]]. Formae muliebres '''[[Iva]]''' ac '''Ivetta''' sunt.
== Qui hoc nomen habuerint ==
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ivo Carnutensis||fr|qid=Q124775}}
== Qui hoc praenomen habuerint ==
* [[Ivo Bonnefoy]]
* [[Ivo Chauvin]]
* [[Ivo Congar]]
* [[Ivo Goddard]]
* [[Ivo Gomy]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ivo Hélory|<>|fr|qid=Q358325}}, sanctus
* [[Ivo Josipović]]
* [[Ivo Leterme]]
* [[Ivo Michiels]]
* [[Ivo Montand]]
* [[Ivo Muser]]
* [[Ivo Patenôtre]]
* [[Ivo Pouliquen]]
* [[Ivo Saint Laurent]]
* [[Ivo Sanader]]
== Notae ==
<references />
[[Categoria:Praenomina masculina]]
[[Categoria:Praenomina Italica]]
j3nf871y7bhtd9bi8bswb0iv08o59bt
Rostrum (beccus)
0
47970
3997536
2421814
2026-10-27T20:41:40Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3997536
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|rostrum (discretiva)}}
'''Rostrum''' ([[Sermo vulgaris|sermone vulgari]] '''beccus'''<ref>{{Campanini2003}}</ref>) praecipue [[Aves|avium]] [[Os (oris)|os]] est.
Etiam alia [[Animalia]] rostrum sensu stricto habent, exempli gratia [[Testudines]], [[Pterosauria]], [[Ornithopoda]], [[Monotremata]], [[Cephalopoda]].
Generalius pars anterior omnium animalium capitis ''rostrum'' dicitur, quae os ([[Labia|labiis]] aut non) et [[nares]] continet, et [[Homo|genere humano]] ''[[vultus]]'' seu ''[[facies]]'' vocatur.
== Notae ==
<references/>
[[Categoria:Reptilium anatomia]]
1iwbfonh8rpuaxvrnndvykde7fmteib
3997537
3997536
2026-10-27T20:43:34Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3997537
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|rostrum (discretiva)}}
'''Rostrum''' ([[Sermo vulgaris|sermone vulgari]] '''beccus'''<ref>{{Campanini2003}}</ref>) praecipue [[Aves|avium]] [[Os (oris)|os]] est.
Etiam alia [[Animalia]] rostrum sensu stricto habent, exempli gratia [[Testudines]], [[Pterosauria]], [[Ornithopoda]], [[Monotremata]], [[Cephalopoda]].
Generalius pars anterior omnium animalium capitis ''rostrum'' dicitur, quae os ([[Labia|labiis]] aut non) et [[nares]] continet, et [[Homo|genere humano]] ''[[vultus]]'' seu ''[[facies]]'' vocatur.
Antiquitus apud Romanos rostrum appellabatur pars anterior navium longarum qua hostium naves perforabant.
== Notae ==
<references/>
[[Categoria:Reptilium anatomia]]
ochtbmhbanrjmpjrcuud90f0864k38y
3997539
3997537
2026-10-27T20:48:19Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3997539
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|rostrum (discretiva)}}
'''Rostrum''' ([[Sermo vulgaris|sermone vulgari]] '''beccus'''<ref>{{Campanini2003}}</ref>) praecipue [[Aves|avium]] [[Os (oris)|os]] est.
Etiam alia [[Animalia]] rostrum sensu stricto habent, exempli gratia [[Testudines]], [[Pterosauria]], [[Ornithopoda]], [[Monotremata]], [[Cephalopoda]].
Generalius pars anterior omnium animalium capitis ''rostrum'' dicitur, quae os ([[Labia|labiis]] aut non) et [[nares]] continet, et [[Homo|genere humano]] ''[[vultus]]'' seu ''[[facies]]'' vocatur.
Antiquitus apud Romanos rostrum appellabatur telum navium longarum prorae adfixum qua hostium naves perforabant.
== Notae ==
<references/>
[[Categoria:Reptilium anatomia]]
aat0zaovidrpg388ve7saa4a9p12gpz
Albertus I
0
49581
3997509
3922506
2026-10-27T19:43:37Z
Grufo
64423
Minora
3997509
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva|etiam=Albertus}}
{{res|Albertus I}} plura indicat, quorum numerantur:
* [[Albertus I (imperator)|Albertus I]], imperator Sacri Romani Imperii
* [[Albertus I (rex Belgiae)|Albertus I]], rex Belgicae
* [[Albertus I (rex Saxoniae)|Albertus I]], rex Saxoniae
4cne68afmuoo90nzjra20i6bpzgpxzh
Usor:Blebbi
2
50284
3997477
3736265
2026-10-27T19:14:50Z
Grufo
64423
Redirectionem intervicialem feci [[Vicipaedia:Redirectio obliqua|redirectionem oliquam]]
3997477
wikitext
text/x-wiki
{{Redirectio obliqua|de:Benutzer:Baladid}}
34908nkrn7zdi2xhjh8a9wyvt18yy9y
Anteros (nomen)
0
50825
3997528
3134163
2026-10-27T20:00:24Z
Grufo
64423
Grufo movit paginam [[Anteros (discretiva)]] ad [[Anteros (nomen)]]: Haec est pagina discretiva nominis
3134163
wikitext
text/x-wiki
{{Disnomen}}
'''Anteros''' est nomen origine Graecum: {{Polytonic|Ἀντέρως}}, [[sc.]] "contra Amorem". Hoc nomen habuerunt:
# [[Anteros]], persona [[mythologia Graeca|mythologica Graeca]]
# [[Anterus|Anteros]] sive Anterus, papa
{{NexInt}}
* [[Anteros (genus)|Anteros]], genus [[papilio]]num
* [[1943 Anteros]], [[asteroides]]
12540mqen6mfuodwzlhlj367i84kom2
3997530
3997528
2026-10-27T20:03:33Z
Demetrius Talpa
81729
3997530
wikitext
text/x-wiki
{{Disnomen}}
'''Anteros''' est nomen origine Graecum: {{Polytonic|Ἀντέρως}}, [[sc.]] "contra Amorem". Hoc nomen habuerunt:
# [[Anteros]], persona [[mythologia Graeca|mythologica Graeca]]
# [[Anterus|Anteros]] sive Anterus, Antherus, papa
{{NexInt}}
* [[Anteros (genus)|Anteros]], genus [[papilio]]num
* [[1943 Anteros]], [[asteroides]]
fiq9yib3rmihsg6oryzwoleabee2o8g
3997533
3997530
2026-10-27T20:08:15Z
Grufo
64423
Alios nexus in paginam “[[Anteros (discretiva)]]” posui
3997533
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis}}
{{res|Anteros}} est nomen origine Graecum: {{Graece|Ἀντέρως}}, [[sc.]] “contra Amorem”. Hoc nomen habuerunt:
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Anteros||en|qid=Q572133}}, persona [[mythologia Graeca|mythologica Graeca]]
* [[Anterus|Anteros]] sive Anterus, Antherus, papa
0sb4bi395jcc2ja3ggjvp5xvsvimehs
Anterus (nomen)
0
50828
3997518
2154552
2026-10-27T19:50:08Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997518
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Anteros (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
ddz6j8hnhaojm84ndpnv7mh589d1js2
3997534
3997518
2026-10-27T20:08:18Z
Xqbot
9619
rectificatio redirectionis duplicis → [[Anteros (nomen)]]
3997534
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Anteros (nomen)]]
{{De hac redirectione}}
oiuuy1l1za4m07ikwar3hom7izvuh3c
Ioachim Vadianus
0
51981
3997471
3802288
2026-10-27T19:03:47Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997471
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:Familie von Watt - Wappen.png|thumb|Familiae von Watt [[insigne]].]]
'''Ioachim Vadianus''' aut '''Vadian''' (natus ''Joachim von Watt'' [[Sanctogallum (urbs)|Sanctogalli]] die [[29 Novembris]] [[1484]]; ibidem mortuus die [[6 Aprilis]] [[1551]]) fuit [[humanista]], [[medicus]], et [[eruditus]] [[Helvetia|Helveticus]]. Vadianus fuit etiam suae urbis natalis [[demarchus|praefectus]] et [[reformatores|reformator]] [[ecclesia|ecclesiae]] [[Christianismus|Christianae]].
== Opera selecta ==
* ''De poetica et carminis ratione liber'', Vindobonae 1518.
* ''Die Große Chronik der Äbte des Klosters St. Gallen'', Sanctogalli 1529.
==Lege etiam==
* Rudolf Gamper (ed.): ''Vadian als Geschichtsschreiber''. (Vadian-Studien 17). Sabon-Verlag, Sanctogalli 2006 ISBN 3-907928-59-8
==Nexus externi==
{{PND|118625780|nomen=Ioachim Vadiani aut de Ioachim Vadiano}}
*{{BBKL|v/vadian_j|auctor=Erich Wenneker|commentatio=VADIAN (von WATT), Joachim|tomus=12|columnae=1003-1013}}
* [https://web.archive.org/web/20131215031308/http://www.philological.bham.ac.uk/bibliography/v.html NaIndex operum]
* [https://web.archive.org/web/20080822033014/http://www.eye.ch/swissgen/obsg/sammlung.htm#pro Societas Pro Vadiana, Collectio Vadiana]
* [http://www.sg.ch/kultur/bibliothek_staatsarchiv/kantonsbibliothek.html Biblioteca cantonalis Vadiana ] [[Sanctogallum (pagus)|Sanctogalli]]
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|1484|1551|Vadianus, Ioachim}}
[[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]]
[[Categoria:Auctores Theodisci]]
[[Categoria:Historici Helvetiae]]
[[Categoria:Humanistae]]
[[Categoria:Medici Helvetiae]]
[[Categoria:Professores Universitatis Vindobonensis]]
[[Categoria:Reformatores]]
[[Categoria:Scriptores Helvetiae]]
2n1ptxibqisk1bqg5jt3bw40e6dc76z
Theodoricus Maria Scherrer
0
62946
3997463
3996299
2026-10-27T18:55:52Z
Pippobuono
54500
/* Nexus externi */ typo
3997463
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Theodoricus Maria Scherrer''' (natus die [[22 Ianuarii]] [[1959]] [[Versaliae]] in [[Francia]]), a die [[21 Maii]] [[2008]] [[episcopus]] [[Vallis Guidonis|Laval]] (Dioecesis Valleguidonensis), episcopus [[Dioecesis Elnensis|Elnensis]] die [[11 Aprilis]] [[2023]] nominatus est.
== Biographia ==
Breve tempore [[Medicina|medicinae]] studebat, sed die [[26 Iunii]] [[1988]] [[presbyter]] ordinatus est. [[Roma]]e, cappellanus in ecclesia ''Sancti Aloysii Francicorum'' fuit.
Episcopus [[Vallis Guidonis|Vallis Guidonensis]] die [[6 Iulii]] [[2008]] ab [[Archiepiscopus|Archiepiscopo]] [[Petrus d'Ornellas|Petro d'Ornellas]] consacratus est.
== Pinacotheca ==
<gallery>
Fasciculus:BISHOP-scherrer.jpg|Episcopus Scherrer, die consacratione eius, in ecclesia Nostrae Dominae apud [[Pons Menii|Pontis Menii]].
</gallery>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Thierry Scherrer|Theodoricum Mariam Scherrer}}
{{Fontes biographici}}
* [https://web.archive.org/web/20080916094846/http://diocese-laval.cef.fr/ Pagina officialis Dioeceseos Vallis Guidonensis tempore Theodorici Scherrer]
* {{CathHierBishop|scherrer|Theodoricus Maria Scherrer}}
{{bio-stipula}}
{{Episcopi Valleguidonenses}}
{{Anni vitae|1959||Scherrer, Theodoricus Maria}}
[[Categoria:Incolae Franciae]]
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
[[Categoria:Episcopi Valleguidonenses]]
[[Categoria:Episcopi Elnenses]]
70mp18tocw0hef2q2vclh2ysiehsgz4
Isaac Rabin
0
69194
3997545
3987852
2026-10-27T22:01:04Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997545
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Yitzhak Rabin (1986) cropped.jpg|thumb|upright=0.8|Isaac Rabinus anno [[1986]].]]
[[Fasciculus:Channel2 - Yitzhak Rabin.webm|thumb|upright=0.8|[[Pellicula]].]]
{{res|Isaac Rabinus}}<ref>Cfr. ''[https://ephemerisnuntii.eu/leolat/DE%20TERRA%20SANCTA.pdf DE TERRA SANCTA] {{Nexus deficit|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' apud ''Epistula Leonina'', p. 57: "Rabinus declaravit Palaestinos esse populum".</ref> ([[Hebraice]] יצחק רבין, ''Yitzhak Rabin'', natus [[Hierosolyma]]e die [[1 Martii]] [[1922]]; [[homicidium|necatus]] [[Telavivum|Telavivi]] die [[4 Novembris]] [[1995]]) fuit [[glossarium militare|generalis]] et rerum [[politicus|politicarum peritus]] [[Israel]]ianus. Bis factionis [[Awoda]] praeses, ab anno [[1974]] usque ad annum [[1977]] et ab anno [[1992]] usque ad [[mors|mortem]], Ministrorum Praeses Israelis fuit.
Anno [[1994]], Rabinus, una cum [[Simon Peres|Simone Peres]] et [[Iaser Arafatius|Iaser Arafatio]], [[Praemium Nobelianum pacis componendae|Praemium Nobelianum Pacis]] accepit.
[[Telavivum|Telavivi]] die [[4 Novembris]] [[1995]], Rabin a [[Jigal Amir]], [[Iudaei|Iudaico]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Politica dexterae extremae|dexterae extremae|en|qid=Q204481}} [[nationalismus|nationalista]], [[religio]]sa praecepta invocante, necatus est.
== Notae ==
<references />
==Nexus externi==
{{CommuniaCat|Yitzhak Rabin|Isaac Rabinum}}
{{Fontes biographici}}
* [http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1994/ De Isaaco Rabin in pagina Nobeliana Pacis Praemio dicata] apud nobelprize.org. {{Ling|Anglice}}.
* [http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-3064483,00.html De Isaac Rabin in Ynet nuntiorum lexico.] {{Ling|Anglice}}.
* [http://yigalamir.com/kempler_video.htm Kempler Rabin homicidii.]
{{Primi Ministri Israelis}}
{{Ministri eruditionis Israelis}}
{{Anni vitae|1922|1995|Rabin, Isaac}}
[[Categoria:Iudaei]]
[[Categoria:Milites Israelis]]
[[Categoria:Necati]]
[[Categoria:Pacis fautores]]
[[Categoria:Politici Israelis]]
[[Categoria:Primi ministri Israelis]]
[[Categoria:Praemium Nobelianum Pacis]]
249w2z7u4m9013fp5epe1buqfmti9xg
Elsa
0
70160
3997377
3939486
2026-10-27T13:55:27Z
Grufo
64423
3997377
wikitext
text/x-wiki
{{Disnomen}}
{{Nomen
| genus = Femininum
| origo = Scandinava
| significatio = “quae pro Deo iurat”
| imago = Elsa Lanchester.jpg
| capitulum = [[Elsa Lanchester]], actrix Britannica
}}
{{res|Elsa}} est praenomen femininum, hodie usitatum in [[Italia]] [[Scandinavia|Scandinaviaque]]. Hoc nomen e nomine [[Elisabetha]] oritur.<ref name=":0">''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/elsa Elsa]". {{Ling|Anglice}}</ref><ref name=":02">Vide paginam "[https://www.etymonline.com/word/Elsa Elsa]" apud ''Online Etymology Dictionary''. {{Ling|Anglice}}.</ref>
== Quae hoc praenomen habuerint ==
* [[Elsa Borst]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Elsa Beata Bunge||sv|qid=Q3359192}}, botanista
* [[Elsa Cayat]]
* [[Elsa Fornero]]
* [[Elsa Gindler]]
* [[Elsa Heims]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Elsa Lanchester||en|qid=Q233009}}
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Elsa Merlini||it|qid=Q3723679}}
* [[Elsa Morante]]
* [[Elsa Teixeira Pinto]]
* [[Elsa Triolet]]
== Personae ficticiae ==
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Elsa von Brabant||de|qid=Q46996485}}, deuteragonista feminina fabulae ''[[Lohengrin (drama musicum)|Lohengrin]]'' a [[Ricardus Wagner|Ricardo Wagner]] docta<ref name=":0" />
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[182 Elsa]], asteroides
* [[Elsa (flumen)]], flumen Italiae.
* [[Elsa (vicus)]], vicus Italiae.
[[Categoria:Praenomina feminina]]
[[Categoria:Praenomina Anglica]]
[[Categoria:Praenomina Finnica]]
[[Categoria:Praenomina Hispanica]]
[[Categoria:Praenomina Italica]]
[[Categoria:Praenomina Lusitana]]
[[Categoria:Praenomina Suecica]]
[[Categoria:Praenomina Theodisca]]
jv26v5yl302hdo9si2bmsx91rax308d
Adinianum
0
73913
3997500
2604182
2026-10-27T19:39:07Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997500
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Adinianum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
pwu7onkzhel9tdmnqj2s6mwxbynjqfk
Iacobus Macpherson
0
76967
3997556
3696060
2026-10-28T00:45:23Z
LilyKitty
18316
de motu "Sturm und Drang"
3997556
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Iacobus''', vulgo ''James'' '''Macpherson''' (natus in [[Ruthven]] [[Invernessensis]] die [[27 Octobris]] [[1736]]; mortuus in villa sua [[Belville]] eiusdem praefecturae die [[17 Februarii]] [[1796]]) fuit politicorum peritus et [[scriptor]] [[Scotia|Scoticus]], interpres [[Carmina Homerica|Homericus]] et creator sive recreator vatis Scotici [[ossianus|Ossiani]]. Ab anno [[1780]] legatus circuli [[Camelford]] ad [[Parlamentum Britannicum]] erat.
Carmina eius adulterina sub nomine Ossiani edita maximi momenti erant poetis et motùs ''[[Litterae Theodiscae#Sturm und Drang|Sturm und Drang]]'' et aetatis [[romanticismus|romanticismi]]. Quae poemata [[Goethius]], cui [[Herder]] ea, opera vera veri Ossiani habita, commendaverat legenda, illis temporibus magni aestimavit et in [[mythistoria]] sua ''Die Leiden des jungen Werthers'' citavit. ''[[Ilias|Iliadis]]'' versionem oratione soluta factam anno 1773 edidit.
==Vita==
[[File:Ossian, capolavori scelti, sansoni firenze.jpg|thumb|''Ossian'' lingua Italiana]]
Macpherson theologiae [[Aberdonia]]e [[Edinburgum|Edinburgique]] studuit et dramaturgum [[ioannes Home|Ioannem Home]] cognovit. Quo suadente opus mirum »Fragments of ancient poetry collected in the Highlands« anno 1760 edidit. Affirmavit se cantus [[lingua Celtica]] in Regionibus montanis [[Scotia]]e audivisse et in Anglicum convertisse. Tunc petitus est itinera duo in citata territoria facere, quae sequebatur editio carminum epicorum »Fingal« (1762) et »Temora« (1763). Cum in contintenti Europaea admirationem maximam moverent, in Britannia statim dubium de documentorum veritate ortum est. Macpherson dixit, se originalia apud editorem Londininesem coram publico exhibuisse. Revera figuras, plagas, scribendi rationem ex carminibus ipsis mutua sumpsit, quae tum in Regionibus montanis adhuc saepe cantabantur, cum historiis et [[Biblia]]e et [[homerus|Homero]] et [[ioannes Milton|Ioanni Milton]] depromptis. Versus proprios autem numquam pepigit.
Unde se hominem politicum fecit et anno 1764 creatus est secretarius apud gubernatorem Pensacola in [[Escambia Comitatus (Florida)|Escambiae Comitatu]]; [[Londinium]] reversus pro conservativis res scripsit et annis inter 1780 et 1790 in [[parlamentum Britannicum|Parlamento Britannico]] senator erat. Denique in patriam se contulit sibi ipse monumentum seligens. Sepultus est in sic dicto poetarum angulo in abbatia [[Vestmonasterium|Vestmonasterii]].
== Opera ==
* 1760 : ''[[Fragments of Ancient Poetry Collected in the Highlands of Scotland]]'' [http://www.gutenberg.org/ebooks/8161 Textus apud gutenberg.org]
* 1761 : ''[[Fingal ... together with Several Other Poems composed by Ossian]]''
* 1763 : ''[[Temora]]''
* 1765 : ''The Works of Ossian''
* 1775 : ''Original Papers, containing the secret history of Great Britain from the Restoration to the accession of the House of Hanover''
== Bibliographia ==
{{fontes biographici}}
* "[http://www.1911encyclopedia.org/James_Macpherson James Macpherson]" in {{EncyBrit11}}
* Howard Gaskill (ed.), ''The Reception of Ossian in Europe'', Londinii, Continuum, 2004.
*Saskia Hanselaar: ''Ossian ou l'Esthétique des Ombres: une génération d'artistes français à la veille du Romantisme (1793-1833)'', Lutetiae 2008.
* Gilles Soubigou: ''Ossian dans la peinture et les arts graphiques en France (1777-1827). Un mythe littéraire entre illustration et interprétation'', Lutetiae 2001.
* Paul van Tieghem: ''Ossian en France'', Lutetiae 1917
* Paul van Tieghem: ''Ossian et l'ossianisme dans la littérature européenne au XVIIIe siècle'', Lutetiae 1920.
==Nexus externi==
{{commonscat|James Macpherson|Iacobum Macpherson}}
*[https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/person/gnd/118781154 De Macpherson apud DDB]
*[https://www.exclassics.com/ossian/ossintro.htm Textus de Ossiano]
*[https://www.electricscotland.com/history/other/macpherson_james.htm Macpherson inter illustros Scotos]
*[https://en.wikisource.org/wiki/Author:James_Macpherson Res apud Vicifontem]
*[https://books.google.ru/books?id=5wMIAAAAQAAJ ''Phingalēis, sive Hibernia liberata''] (versio Latina ''Fingal'' carminis, ab [[Alexander MacDonald|Alexandro MacDonald]] facta)
{{DEFAULTSORT:Macpherson, Iacobus}}
[[Categoria:Nati 1736]]
[[Categoria:Mortui 1796]]
[[Categoria:Poetae Scotiae]]
[[Categoria:Scriptores Scotiae]]
[[Categoria:Interpretes Graeco-Anglici]]
[[Categoria:Interpretes textuum Scoticorum Gadelicorum]]
[[Categoria:Traditionis perscriptores]]
[[Categoria:Legati Parlamento Britannico]]
[[Categoria:Interpretes Homerici]]
g6y15q7cqdzhh3hk4d1qi2o3pdcr21e
Tanzan Ishibashi
0
77895
3997367
2434486
2026-10-27T12:51:20Z
IacobusAmor
1163
Augenda
3997367
wikitext
text/x-wiki
{{Augenda|2026|10}}
[[Fasciculus:Tanzan Ishibashi 2.jpg|thumb|Ishibashi anno [[1951]]]]
'''Tanzan Ishibashi''' ([[Iaponice]] 石橋 湛山, natus [[Tocio]]ne die [[25 Septembris]] [[1884]]; mortuus die [[25 Aprilis]] [[1973]]) fuit Risshō [[universitas|universitatis]] rector, politicorum peritus et breviter accurate a die [[23 Decembris]] [[1956]] usque ad diem [[25 Februarii]] [[1957]] [[Iaponia]]e [[primus minister]].
{{bio-stipula}}
{{Primi Ministri Iaponiae}}
{{DEFAULTSORT:Ishibashi, Tanzan}}
[[Categoria:Nati 1884]]
[[Categoria:Mortui 1973]]
[[Categoria:Primi ministri Iaponiae]]
g783haq2cj6kaodwokabo9231uahszx
Formula:Disambig3
10
91400
3997380
3880840
2026-10-27T13:59:46Z
Grufo
64423
Formulam sine transclusionibus feci redirectionem ad formulam {{[[Formula:De hoc|De hoc]]}}
3997380
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Formula:De hoc]]
{{De hac redirectione|olim=3880840}}
0c8nh27cm5xzu42qyajwpb13eisgihq
Formula:Systemata numeralia
10
102909
3997561
3810196
2026-10-28T02:24:53Z
Grufo
64423
+Pagina documentationis
3997561
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{| class="wikitable" style="text-align: center; {{{style|}}}"
|+Numeri ab 1 ad 10 in nonnullis linguis
|-
|
! [[unus|1]] !! [[duo|2]] !! [[tres|3]] !! [[quattuor|4]] !! [[quinque|5]] !! [[sex|6]] !! [[septem|7]] !! [[octo|8]] !! [[novem|9]] !! [[decem|10]]
|-
! '''[[lingua Arabica|Arabica]]'''
| ١ || ٢ || ٣ || ٤ || ٥ || ٦ || ٧ || ٨ || ٩ || ١٠
|-
! '''[[lingua Bengala|Bengala]]'''
| ১ || ২ || ৩ || ৪ || ৫ || ৬ || ৭ || ৮ || ৯ || ১০
|-
! '''[[scriptura Devanagari|Devanagari]]'''
| १ || २ || ३ || ४ || ५ || ६ || ७ || ८ || ९ || १०
|-
! '''[[lingua Graeca antiqua|Graeca]]'''
| αʹ || βʹ || γʹ || δʹ || εʹ || στʹ || ζʹ || ηʹ || θʹ || ιʹ
|-
! '''[[lingua Hebraica|Hebraica]]'''
| א || ב || ג || ד || ה || ו || ז || ח || ט || י
|-
! '''[[lingua Malaica|Malaica]]'''
| ൧ || ൨ || ൩ || ൪ || ൫ || ൬ || ൭ || ൮ || ൯|| ൧൦
|-
! '''[[lingua Phoenicia|Phoenicia]]'''
| [[Image:Phoenician aleph.svg|12px]] || [[Image:Phoenician beth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician gimel.svg|12px]] || [[Image:Phoenician daleth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician he.svg|12px]] || [[Image:Phoenician waw.svg|12px]] || [[Image:Phoenician zayin.svg|12px]] || [[Image:Phoenician heth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician teth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician yodh.svg|12px]]
|-
! '''[[numeri Romani|Romana]]'''
| I || II || III || IV || V || VI ||VII || VIII || IX || X
|-
! '''[[lingua Thai|Siamensis]]'''
| ๑ || ๒ || ๓ || ๔ || ๕ || ๖ || ๗ || ๘ || ๙ || ๑๐
|-
! '''[[lingua Sinica|Sinica]]'''
| 一 || 二 || 三 || 四 || 五 || 六 || 七 || 八 || 九 || 十
|-
! '''[[Sucheum|Suchealis]]'''
| 〡 || 〢 || 〣 || 〤 || 〥 || 〦 || 〧 || 〨 || 〩 || 〡〇
|-
! '''[[lingua Tamulica|Tamulica]]'''
| ௧ || ௨ || ௩ || ௪ || ௫ || ௬ || ௭ || ௮ || ௯|| ௰
|}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
o5n93jvskci34zjbdkf7n43p9ye5i5u
3997562
3997561
2026-10-28T02:31:59Z
Grufo
64423
+‘|class=’
3997562
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{| class="{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{class|¬}}}|¬|wikitable|{{{class}}}}}" style="text-align: center;{{safesubst:<noinclude />Sin secus verbatim| {{{style|}}}}}"
|+Numeri ab 1 ad 10 in nonnullis linguis
|-
|
! [[unus|1]] !! [[duo|2]] !! [[tres|3]] !! [[quattuor|4]] !! [[quinque|5]] !! [[sex|6]] !! [[septem|7]] !! [[octo|8]] !! [[novem|9]] !! [[decem|10]]
|-
! '''[[lingua Arabica|Arabica]]'''
| ١ || ٢ || ٣ || ٤ || ٥ || ٦ || ٧ || ٨ || ٩ || ١٠
|-
! '''[[lingua Bengala|Bengala]]'''
| ১ || ২ || ৩ || ৪ || ৫ || ৬ || ৭ || ৮ || ৯ || ১০
|-
! '''[[scriptura Devanagari|Devanagari]]'''
| १ || २ || ३ || ४ || ५ || ६ || ७ || ८ || ९ || १०
|-
! '''[[lingua Graeca antiqua|Graeca]]'''
| αʹ || βʹ || γʹ || δʹ || εʹ || στʹ || ζʹ || ηʹ || θʹ || ιʹ
|-
! '''[[lingua Hebraica|Hebraica]]'''
| א || ב || ג || ד || ה || ו || ז || ח || ט || י
|-
! '''[[lingua Malaica|Malaica]]'''
| ൧ || ൨ || ൩ || ൪ || ൫ || ൬ || ൭ || ൮ || ൯|| ൧൦
|-
! '''[[lingua Phoenicia|Phoenicia]]'''
| [[Image:Phoenician aleph.svg|12px]] || [[Image:Phoenician beth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician gimel.svg|12px]] || [[Image:Phoenician daleth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician he.svg|12px]] || [[Image:Phoenician waw.svg|12px]] || [[Image:Phoenician zayin.svg|12px]] || [[Image:Phoenician heth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician teth.svg|12px]] || [[Image:Phoenician yodh.svg|12px]]
|-
! '''[[numeri Romani|Romana]]'''
| I || II || III || IV || V || VI ||VII || VIII || IX || X
|-
! '''[[lingua Thai|Siamensis]]'''
| ๑ || ๒ || ๓ || ๔ || ๕ || ๖ || ๗ || ๘ || ๙ || ๑๐
|-
! '''[[lingua Sinica|Sinica]]'''
| 一 || 二 || 三 || 四 || 五 || 六 || 七 || 八 || 九 || 十
|-
! '''[[Sucheum|Suchealis]]'''
| 〡 || 〢 || 〣 || 〤 || 〥 || 〦 || 〧 || 〨 || 〩 || 〡〇
|-
! '''[[lingua Tamulica|Tamulica]]'''
| ௧ || ௨ || ௩ || ௪ || ௫ || ௬ || ௭ || ௮ || ௯|| ௰
|}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
ahdgtpgieahy41z5nsf97747y80rkly
Acropolis
0
103216
3997496
1275204
2026-10-27T19:37:29Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997496
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Acropolis (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
43bqozcionlvldpojrfubd0za6ef4ry
Aithusa (discretiva)
0
105168
3997503
3504231
2026-10-27T19:41:02Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997503
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Aethusa (discretiva)]]
{{De hac redirectione|olim=2672851}}
q4vc1wn9vq2e55ml9l70axxbctven9v
Gunterius Maria Halmer
0
118180
3997564
3996631
2026-10-28T02:36:32Z
Bartholomite
116968
Bartholomite movit paginam [[Günther Maria Halmer]] ad [[Gunterius Maria Halmer]]: latine
3996631
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
''' Günther Maria Halmer''' ([[Pons Oeni|Ponte Oeni]] die [[5 Ianuarii]] [[1943]] et [[10 Maii]] [[2026]] mortuus) fuit [[histrio]] [[Germania|Germanicus]].
== Pelliculae selectae ==
* [[1982]]: ''[[Gandhi (pellicula)|Gandhi]]''
* [[1982]]: ''[[Sophie's Choice]]''
* [[1993]]: ''[[Candles in the Dark]]'' ([[TV]])
== Nexus externus==
* {{Imdb name|0356847|Günther Maria Halmer}}
{{bio-stipula}}
{{anni vitae|1943|2026|Halmer, Gunther Maria}}
[[Categoria:Actores Germaniae]]
-
m3sbddjzs0scmgscju1jqfhw7f78j8r
3997567
3997564
2026-10-28T02:38:34Z
Bartholomite
116968
3997567
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Gunterius Maria Halmer}} (vulgo ''Günther''; natus [[Pons Oeni|Ponte Oeni]] die [[5 Ianuarii]] [[1943]] et [[10 Maii]] [[2026]] mortuus) fuit [[histrio]] [[Germania|Germanicus]].
== Pelliculae selectae ==
* [[1982]]: ''[[Gandhi (pellicula)|Gandhi]]''
* [[1982]]: ''[[Sophie's Choice]]''
* [[1993]]: ''[[Candles in the Dark]]'' ([[TV]])
== Nexus externus==
* {{Imdb name|0356847|Gunterio Maria Halmer}}
{{bio-stipula}}
{{anni vitae|1943|2026|Halmer, Gunterius Maria}}
[[Categoria:Actores Germaniae]]
-
828jb32r6fu1htdgde63jxndqa0xsva
Matrix (mathematica)
0
121564
3997389
3997321
2026-10-27T15:31:16Z
Pseudo-philodoxia
207639
"transformatio matricis" non recte designat "transpose of a matrix"
3997389
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
{{pro pagina discretiva vide|matrix}}
{{res|Matrix}} in [[mathematica]] est tabula [[theoria numerorum|numerorum]] formae rectangularis. Hi numeri matricis “elementa” vel “componentia” scilicet elementa vel fortasse relata scilicet elementa in matrice vocantur.
Matricis nomen [[Iacobus Ioseph Sylvester]] mathematicus Anglicus finxit.
Genus matricis numero transversorum et directorum ordinum ({{*ie}} numerus “versuum” et “columnarum”) definitur. Quodcumque matricis elementum ad quemdam ordinem tranversum et ad quemdam directum pertinet. Haec matrix exempli gratia ordines duos transversos et tres directos habet et nomine matricis <math>2 \times 3</math> designatur:
:<math>
\begin{pmatrix}
a_{11} & a_{12} & a_{13} \\
a_{21} & a_{22} & a_{23}
\end{pmatrix}
</math> vel <math>
\begin{bmatrix}
a_{11} & a_{12} & a_{13} \\
a_{21} & a_{22} & a_{23}
\end{bmatrix}
</math>
Si ordinum numerus directorum est idem quam transversorum, matrix vocatur “quadrata”.
His cum matricibus operationes mathematicae perfieri possunt sicut [[additio]], [[subtractio]] vel [[multiplicatio]]. Alia operatio specialis quae cum illis matricibus fieri potest, quae sunt regulares, est [[inversio]]. Et alia operatio est [[transpositio]].
== Matrix alii vel addi vel subtrahi potest ==
Si duae matrices sunt eiusdem typi alia alii addi possunt vel alia matrix ab alia subtrahi potest.
Haec est summa duarum matricum:<math>m \times n</math>:
:<math>A+B := (a_{ij}+b_{ij})_{i=1 , \ldots , m; \ j=1 , \ldots , n}</math>
Ad exemplum:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & -3 & 2 \\
1 & 2 & 7
\end{pmatrix}
+
\begin{pmatrix}
0 & 3 & 5 \\
2 & 1 & -1
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1+0 & -3+3 & 2+5 \\
1+2 & 2+1 & 7+(-1)
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1 & 0 & 7 \\
3 & 3 & 6
\end{pmatrix}
</math>
== Multiplicatio ==
=== Matrix cum numero scalari multiplicetur ===
Matrix cum numero scalari multiplicatur eo modo, quod omnia matricis elementa multiplicantur cum numero scalari:
:<math>\lambda\cdot A := (\lambda\cdot a_{ij})_{i=1, \ldots , m; \ j=1, \ldots , n}</math>
Hoc in exemplo numerus scalaris est 5:
:<math>5 \cdot
\begin{pmatrix}
1 & -3 & 2 \\
1 & 2 & 7
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
5 \cdot 1 & 5 \cdot (-3) & 5 \cdot 2 \\
5 \cdot 1 & 5 \cdot 2 & 5 \cdot 7
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
5 & -15 & 10 \\
5 & 10 & 35
\end{pmatrix}
</math>
=== Matrix cum alia matrice multiplicetur ===
[[Fasciculus:Matrix multiplication diagram 2.svg|thumb|Productum matricum A et B: elementum flavum colore producti est <math>p_{12} = a_{11} b_{12} + a_{12} b_{21}</math>, et elementum viridem producti est <math>p_{33} = a_{31} b_{13} + a_{32} b_{23}</math>]]
Duae matrices multiplicari possunt si numerus ordinum transversorum laevae matricis est idem quam numerus ordinum directorum dextrae.
Productum matricis <math>l \times m</math>-Matrix <math>A = (a_{ij})_{i=1\ldots l,\;j=1\ldots m}</math> cum alii <math>m \times n</math>-Matrix <math>B = (b_{ij})_{i=1\ldots m,\;j=1\ldots n}</math> est <math>l \times n</math>-Matrix <math>C = (c_{ij})_{i=1\ldots l,\;j=1\ldots n}</math>, cuius elementa relata computantur multiplicando unum elementum lineolae primae matricis cum [[Vector (mathematica)|vectore]] directo aliae matricis:
:<math> c_{ij}=\sum_{k=1}^m a_{ik}\cdot b_{kj}</math>
Computationis exemplum:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
\end{pmatrix}
\cdot
\begin{pmatrix}
6 & -1 \\
3 & 2 \\
0 & -3
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1 \cdot 6 + 2 \cdot 3 + 3 \cdot 0 &
1 \cdot (-1) + 2 \cdot 2 + 3 \cdot (-3) \\
4 \cdot 6 + 5 \cdot 3 + 6 \cdot 0 &
4 \cdot (-1) + 5 \cdot 2 + 6 \cdot (-3) \\
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
12 & -6 \\
39 & -12
\end{pmatrix}
</math>
=== Matrix quadratica cum se ipsa multiplicetur ===
Matrix quadratica A sit:
:<math>
A=
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
7 & 8 & 9
\end{pmatrix}
</math>
Matrix A cum se ipsa multiplicatur sic:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
7 & 8 & 9
\end{pmatrix}
\cdot
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
7 & 8 & 9
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1 \cdot 1 + 2 \cdot 4 + 3 \cdot 7 & 1 \cdot 2 + 2 \cdot 5 + 3 \cdot 8 & 1 \cdot 3 + 2 \cdot 6 + 3 \cdot 9 \\
4 \cdot 1 + 5 \cdot 4 + 6 \cdot 7 & 4 \cdot 2 + 5 \cdot 5 + 6 \cdot 8 & 4 \cdot 3 + 5 \cdot 6 + 6 \cdot 9 \\
7 \cdot 1 + 8 \cdot 4 + 9 \cdot 7 & 7 \cdot 2 + 8 \cdot 5 + 9 \cdot 8 & 7 \cdot 3 + 8 \cdot 6 + 9 \cdot 9 \\
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
30 & 36 & 42 \\
66 & 81 & 96 \\
102 & 122 & 150
\end{pmatrix}
</math>
Eo modo matrix A est elevata ad [[potentia (mathematica)|potentiam]] secundam.
Matrix idemfactor est matrix quadrata [[matrix diagonalis|diagonalis]], cuius omnia elementa in diagonale principali sunt 1 et omnia alia sunt 0; signum talis matricis est I, vel I<sub>n</sub> ubi n est numerus ordinum et columnum.
:<math>
I_3 =
\begin{pmatrix}
1 & 0 & 0\\
0 & 1 & 0\\
0 & 0 & 1\\
\end{pmatrix}
</math>
Deinde, omni matrice A, AI = IA = A.
== Matricis transpositio ==
Si est matrix <math>A = \left(a_{ij}\right)</math> cum forma <math>m\times n</math>, matricis {{Convertimus|transpositum|barbarice=transpose}} est <math>A^T = \left(a_{ji}\right)</math> forma <math>n\times m</math>, id est haec matrix
:<math>
A=
\begin{pmatrix}
a_{11} & \dots &a_{1n} \\
\vdots &\ddots &\vdots \\
a_{m1} & \dots &a_{mn}
\end{pmatrix}
</math>
habet matricem transpositum
:<math>
A^T =
\begin{pmatrix}
a_{11} & \dots &a_{m1} \\
\vdots &\ddots &\vdots \\
a_{1n} & \dots &a_{mn}
\end{pmatrix}.
</math>
Exemplum:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & 8 & -3\\
4 & -2 & 5
\end{pmatrix}^T
=
\begin{pmatrix}
1 & 4\\
8 & -2\\
-3 & 5
\end{pmatrix}.
</math>
{{NexInt}}
*[[Algebra abstracta]]
*[[Algebra linearis]]
*[[Calculus coniunctionibus]]
*[[Determinans]]
*[[Vector (mathematica)]]
[[Categoria:Algebra linearis]]
{{Myrias|Mathematica}}
b93xasys3gjad7m9kcv52l1u5ax89uf
3997392
3997389
2026-10-27T15:33:16Z
Pseudo-philodoxia
207639
minor
3997392
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
{{pro pagina discretiva vide|matrix}}
{{res|Matrix}} in [[mathematica]] est tabula [[theoria numerorum|numerorum]] formae rectangularis. Hi numeri matricis “elementa” vel “componentia” scilicet elementa vel fortasse relata scilicet elementa in matrice vocantur.
Matricis nomen [[Iacobus Ioseph Sylvester]] mathematicus Anglicus finxit.
Genus matricis numero transversorum et directorum ordinum ({{*ie}} numerus “versuum” et “columnarum”) definitur. Quodcumque matricis elementum ad quemdam ordinem tranversum et ad quemdam directum pertinet. Haec matrix exempli gratia ordines duos transversos et tres directos habet et nomine matricis <math>2 \times 3</math> designatur:
:<math>
\begin{pmatrix}
a_{11} & a_{12} & a_{13} \\
a_{21} & a_{22} & a_{23}
\end{pmatrix}
</math> vel <math>
\begin{bmatrix}
a_{11} & a_{12} & a_{13} \\
a_{21} & a_{22} & a_{23}
\end{bmatrix}
</math>
Si ordinum numerus directorum est idem quam transversorum, matrix vocatur “quadrata”.
His cum matricibus operationes mathematicae perfieri possunt sicut [[additio]], [[subtractio]] vel [[multiplicatio]]. Alia operatio specialis quae cum illis matricibus fieri potest, quae sunt regulares, est [[inversio]]. Et alia operatio est [[transpositio]].
== Matrix alii vel addi vel subtrahi potest ==
Si duae matrices sunt eiusdem typi alia alii addi possunt vel alia matrix ab alia subtrahi potest.
Haec est summa duarum matricum:<math>m \times n</math>:
:<math>A+B := (a_{ij}+b_{ij})_{i=1 , \ldots , m; \ j=1 , \ldots , n}</math>
Ad exemplum:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & -3 & 2 \\
1 & 2 & 7
\end{pmatrix}
+
\begin{pmatrix}
0 & 3 & 5 \\
2 & 1 & -1
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1+0 & -3+3 & 2+5 \\
1+2 & 2+1 & 7+(-1)
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1 & 0 & 7 \\
3 & 3 & 6
\end{pmatrix}
</math>
== Multiplicatio ==
=== Matrix cum numero scalari multiplicetur ===
Matrix cum numero scalari multiplicatur eo modo, quod omnia matricis elementa multiplicantur cum numero scalari:
:<math>\lambda\cdot A := (\lambda\cdot a_{ij})_{i=1, \ldots , m; \ j=1, \ldots , n}</math>
Hoc in exemplo numerus scalaris est 5:
:<math>5 \cdot
\begin{pmatrix}
1 & -3 & 2 \\
1 & 2 & 7
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
5 \cdot 1 & 5 \cdot (-3) & 5 \cdot 2 \\
5 \cdot 1 & 5 \cdot 2 & 5 \cdot 7
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
5 & -15 & 10 \\
5 & 10 & 35
\end{pmatrix}
</math>
=== Matrix cum alia matrice multiplicetur ===
[[Fasciculus:Matrix multiplication diagram 2.svg|thumb|Productum matricum A et B: elementum flavum colore producti est <math>p_{12} = a_{11} b_{12} + a_{12} b_{21}</math>, et elementum viridem producti est <math>p_{33} = a_{31} b_{13} + a_{32} b_{23}</math>]]
Duae matrices multiplicari possunt si numerus ordinum transversorum laevae matricis est idem quam numerus ordinum directorum dextrae.
Productum matricis <math>l \times m</math>-Matrix <math>A = (a_{ij})_{i=1\ldots l,\;j=1\ldots m}</math> cum alii <math>m \times n</math>-Matrix <math>B = (b_{ij})_{i=1\ldots m,\;j=1\ldots n}</math> est <math>l \times n</math>-Matrix <math>C = (c_{ij})_{i=1\ldots l,\;j=1\ldots n}</math>, cuius elementa relata computantur multiplicando unum elementum lineolae primae matricis cum [[Vector (mathematica)|vectore]] directo aliae matricis:
:<math> c_{ij}=\sum_{k=1}^m a_{ik}\cdot b_{kj}</math>
Computationis exemplum:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
\end{pmatrix}
\cdot
\begin{pmatrix}
6 & -1 \\
3 & 2 \\
0 & -3
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1 \cdot 6 + 2 \cdot 3 + 3 \cdot 0 &
1 \cdot (-1) + 2 \cdot 2 + 3 \cdot (-3) \\
4 \cdot 6 + 5 \cdot 3 + 6 \cdot 0 &
4 \cdot (-1) + 5 \cdot 2 + 6 \cdot (-3) \\
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
12 & -6 \\
39 & -12
\end{pmatrix}
</math>
=== Matrix quadrata cum se ipsa multiplicetur ===
Matrix quadrata A sit:
:<math>
A=
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
7 & 8 & 9
\end{pmatrix}
</math>
Matrix A cum se ipsa multiplicatur sic:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
7 & 8 & 9
\end{pmatrix}
\cdot
\begin{pmatrix}
1 & 2 & 3 \\
4 & 5 & 6 \\
7 & 8 & 9
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
1 \cdot 1 + 2 \cdot 4 + 3 \cdot 7 & 1 \cdot 2 + 2 \cdot 5 + 3 \cdot 8 & 1 \cdot 3 + 2 \cdot 6 + 3 \cdot 9 \\
4 \cdot 1 + 5 \cdot 4 + 6 \cdot 7 & 4 \cdot 2 + 5 \cdot 5 + 6 \cdot 8 & 4 \cdot 3 + 5 \cdot 6 + 6 \cdot 9 \\
7 \cdot 1 + 8 \cdot 4 + 9 \cdot 7 & 7 \cdot 2 + 8 \cdot 5 + 9 \cdot 8 & 7 \cdot 3 + 8 \cdot 6 + 9 \cdot 9 \\
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
30 & 36 & 42 \\
66 & 81 & 96 \\
102 & 122 & 150
\end{pmatrix}
</math>
Eo modo matrix A est elevata ad [[potentia (mathematica)|potentiam]] secundam.
Matrix idemfactor est matrix quadrata [[matrix diagonalis|diagonalis]], cuius omnia elementa in diagonale principali sunt 1 et omnia alia sunt 0; signum talis matricis est I, vel I<sub>n</sub> ubi n est numerus ordinum et columnum.
:<math>
I_3 =
\begin{pmatrix}
1 & 0 & 0\\
0 & 1 & 0\\
0 & 0 & 1\\
\end{pmatrix}
</math>
Deinde, omni matrice A, AI = IA = A.
== Matricis transpositio ==
Si est matrix <math>A = \left(a_{ij}\right)</math> cum forma <math>m\times n</math>, matricis {{Convertimus|transpositum|barbarice=transpose}} est <math>A^T = \left(a_{ji}\right)</math> forma <math>n\times m</math>, id est haec matrix
:<math>
A=
\begin{pmatrix}
a_{11} & \dots &a_{1n} \\
\vdots &\ddots &\vdots \\
a_{m1} & \dots &a_{mn}
\end{pmatrix}
</math>
habet matricem transpositum
:<math>
A^T =
\begin{pmatrix}
a_{11} & \dots &a_{m1} \\
\vdots &\ddots &\vdots \\
a_{1n} & \dots &a_{mn}
\end{pmatrix}.
</math>
Exemplum:
:<math>
\begin{pmatrix}
1 & 8 & -3\\
4 & -2 & 5
\end{pmatrix}^T
=
\begin{pmatrix}
1 & 4\\
8 & -2\\
-3 & 5
\end{pmatrix}.
</math>
{{NexInt}}
*[[Algebra abstracta]]
*[[Algebra linearis]]
*[[Calculus coniunctionibus]]
*[[Determinans]]
*[[Vector (mathematica)]]
[[Categoria:Algebra linearis]]
{{Myrias|Mathematica}}
4zy8wjqoxapd04lf2nzw5q7nom3culm
Index communium praefecturae Vosegi
0
123776
3997454
3996728
2026-10-27T18:21:39Z
Pippobuono
54500
nomina latina
3997454
wikitext
text/x-wiki
Hic est index [[commune|communium]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] praefecturae [[Francia|Francicae]], cui subsunt communia 515 numero.
[[Fasciculus:Vosges-Position.png|thumb|Situs praefecturae]]
[[Fasciculus: Senones vu du Petit Paris.jpg|thumb|Despectus in ''[[ Senones ]]'']]
{| class="wikitable sortable"
! [[INSEE|Numerus INSEE]]
! [[Numerus cursualis]]
! [[Commune]]
|-
| 88001
| 88270
| [[Les Ableuvenettes]]
|-
| 88002
| 88500
| [[Ahéville]]
|-
| 88003
| 88140
| [[Aingeville]]
|-
| 88004
| 88320
| [[Ainvelle (Vosegus)|Ainvelle]]
|-
| 88005
| 88110
| [[Allarmont]]
|-
| 88006
| 88500
| [[Ambacuria]]
|-
| 88007
| 88410
| [[Ameuvelle]]
|-
| 88008
| 88700
| [[Anglemont]]
|-
| 88009
| 88650
| [[Anould]]
|-
| 88010
| 88170
| [[Aouze]]
|-
| 88011
| 88380
| [[Arches (Vosegus)|Arches]]
|-
| 88012
| 88380
| [[Archettes]]
|-
| 88013
| 88170
| [[Aroffe]]
|-
| 88014
| 88430
| [[Arrentès-de-Corcieux]]
|-
| 88015
| 88300
| [[Attignéville]]
|-
| 88016
| 88260
| [[Attigny (Vosegus)|Attigny]]
|-
| 88017
| 88300
| [[Aulnois]]
|-
| 88019
| 88300
| [[Autigny-la-Tour]]
|-
| 88020
| 88300
| [[Autreville (Vosegus)|Autreville]]
|-
| 88021
| 88700
| [[Autrey (Vosegus)|Autrey]]
|-
| 88022
| 88140
| [[Auzainvilliers]]
|-
| 88023
| 88500
| [[Avillers (Vosegus)|Avillers]]
|-
| 88024
| 88130
| [[Avrainville (Vosegus)|Avrainville]]
|-
| 88025
| 88630
| [[Avranville]]
|-
| 88026
| 88600
| [[Aidella]]
|-
| 88027
| 88330
| [[Badménil-aux-Bois]]
|-
| 88028
| 88460
| [[La Baffe]]
|-
| 88029
| 88240
| [[La Vôge-les-Bains]]
|-
| 88030
| 88270
| [[Bainville-aux-Saules]]
|-
| 88031
| 88170
| [[Balléville]]
|-
| 88032
| 88520
| [[Aquilina (Sanctus Deodatus)|Aquilina]]
|-
| 88033
| 88210
| [[Ban-de-Sapt]]
|-
| 88106
| 88230
| [[Ban-sur-Meurthe-Clefcy]]
|-
| 88035
| 88640
| [[Barbey-Seroux]]
|-
| 88036
| 88300
| [[Barville (Vosegus)|Barville]]
|-
| 88037
| 88120
| [[Basse-sur-le-Rupt]]
|-
| 88038
| 88130
| [[Battexey]]
|-
| 88039
| 88500
| [[Baudricourt]]
|-
| 88040
| 88150
| [[Bayecourt]]
|-
| 88041
| 88270
| [[Bazegney]]
|-
| 88042
| 88700
| [[Bazien]]
|-
| 88043
| 88500
| [[Bazoilles-et-Ménil]]
|-
| 88044
| 88300
| [[Bazoilles-sur-Meuse]]
|-
| 88045
| 88300
| [[Beaufremont]]
|-
| 88046
| 88600
| [[Beauménil]]
|-
| 88047
| 88270
| [[Begnécourt]]
|-
| 88048
| 88370
| [[Bellefontaine (Vosegus)|Bellefontaine]]
|-
| 88049
| 88260
| [[Belmont-lès-Darney]]
|-
| 88050
| 88600
| [[Belmont-sur-Buttant]]
|-
| 88051
| 88800
| [[Belmont-sur-Vair]]
|-
| 88052
| 88260
| [[Belrupt]]
|-
| 88053
| 88210
| [[Belval (Vosegus)|Belval]]
|-
| 88054
| 88520
| [[Bertrimoutier]]
|-
| 88055
| 88450
| [[Bettegney-Saint-Brice]]
|-
| 88056
| 88500
| [[Bettoncourt]]
|-
| 88057
| 88490
| [[Le Beulay]]
|-
| 88058
| 88170
| [[Biécourt]]
|-
| 88059
| 88430
| [[Biffontaine]]
|-
| 88060
| 88500
| [[Blémerey (Vosegus)|Blémerey]]
|-
| 88061
| 88410
| [[Bleurville]]
|-
| 88062
| 88320
| [[Blevaincourt]]
|-
| 88063
| 88270
| [[Bocquegney]]
|-
| 88064
| 88600
| [[Bois-de-Champ]]
|-
| 88065
| 88260
| [[Bonvillet]]
|-
| 88066
| 88500
| [[Boulaincourt]]
|-
| 88068
| 88470
| [[La Bourgonce]]
|-
| 88069
| 88270
| [[Bouxières-aux-Bois]]
|-
| 88070
| 88130
| [[Bouxurulles]]
|-
| 88071
| 88270
| [[Bouzemont]]
|-
| 88073
| 88130
| [[Brantigny]]
|-
| 88074
| 88350
| [[Brechainville]]
|-
| 88075
| 88250
| [[La Bresse]]
|-
| 88076
| 88600
| [[Brouvelieures]]
|-
| 88077
| 88700
| [[Brû]]
|-
| 88078
| 88600
| [[Bruerium]]
|-
| 88079
| 88140
| [[Boloniacivilla]]
|-
| 88080
| 88700
| [[Bult]]
|-
| 88081
| 88540
| [[Bussang]]
|-
| 88082
| 88110
| [[Celles-sur-Plaine]]
|-
| 88083
| 88300
| [[Certilleux]]
|-
| 88084
| 88130
| [[Chamagne]]
|-
| 88085
| 88640
| [[Champdray]]
|-
| 88086
| 88600
| [[Ducis Campus|Champ-le-Duc]]
|-
| 88087
| 88000
| [[Chantraine (commune)|Chantraine]]
|-
| 88088
| 88240
| [[La Chapelle-aux-Bois]]
|-
| 88089
| 88600
| [[La Chapelle-devant-Bruyères]]
|-
| 88090
| 88130
| [[Carpinia]]
|-
| 88091
| 88460
| [[Charmois-devant-Bruyères]]
|-
| 88092
| 88270
| [[Charmois-l'Orgueilleux]]
|-
| 88093
| 88210
| [[Châtas]]
|-
| 88094
| 88330
| [[Châtel-sur-Moselle]]
|-
| 88095
| 88170
| [[Châtenois (Vosegus)|Châtenois]]
|-
| 88096
| 88410
| [[Châtillon-sur-Saône]]
|-
| 88097
| 88500
| [[Chauffecourt]]
|-
| 88098
| 88390
| [[Chaumousey]]
|-
| 88099
| 88150
| [[Chavelot]]
|-
| 88100
| 88500
| [[Chef-Haut]]
|-
| 88101
| 88460
| [[Cheniménil]]
|-
| 88102
| 88630
| [[Chermisey]]
|-
| 88103
| 88270
| [[Circourt]]
|-
| 88104
| 88300
| [[Circourt-sur-Mouzon]]
|-
| 88105
| 88410
| [[Claudon]]
|-
| 88107
| 88630
| [[Clérey-la-Côte]]
|-
| 88108
| 88240
| [[Le Clerjus]]
|-
| 88109
| 88120
| [[Cleurie]]
|-
| 88110
| 88700
| [[Clézentaine]]
|-
| 88111
| 88100
| [[Coinches]]
|-
| 88113
| 88490
| [[Combrimont]]
|-
| 88114
| 88140
| [[Gundrecivilla]]
|-
| 88115
| 88430
| [[Corcieux]]
|-
| 88116
| 88310
| [[Cornimont]]
|-
| 88117
| 88170
| [[Courcelles-sous-Châtenois]]
|-
| 88118
| 88630
| [[Cussiacum (Vosegus)|Cussiacum]]
|-
| 88119
| 88140
| [[Crainvilliers]]
|-
| 88120
| 88520
| [[La Croix-aux-Mines]]
|-
| 88121
| 88330
| [[Damas-aux-Bois]]
|-
| 88122
| 88270
| [[Damas-et-Bettegney]]
|-
| 88123
| 88320
| [[Damblain]]
|-
| 88124
| 88260
| [[Darnerium]]
|-
| 88125
| 88170
| [[Darney-aux-Chênes]]
|-
| 88126
| 88390
| [[Darnieulles]]
|-
| 88127
| 88700
| [[Deinvillers]]
|-
| 88128
| 88210
| [[Denipaire]]
|-
| 88129
| 88270
| [[Derbamont]]
|-
| 88130
| 88600
| [[Destord]]
|-
| 88131
| 88600
| [[Deycimont]]
|-
| 88132
| 88000
| [[Deyvillers]]
|-
| 88133
| 88000
| [[Dignonville]]
|-
| 88134
| 88000
| [[Dinozé]]
|-
| 88135
| 88460
| [[Docelles]]
|-
| 88136
| 88000
| [[Dogneville]]
|-
| 88137
| 88170
| [[Dolaincourt]]
|-
| 88138
| 88260
| [[Domnus Basolus (Darnerium)|Domnus Basolus]]
|-
| 88139
| 88500
| [[Domnus Basolus (Mirecurtium)|Domnus Basolus]]
|-
| 88140
| 88140
| [[Domnus Brictius (Vosegus)|Domnus Brictius]]
|-
| 88141
| 88170
| [[Boseum]]
|-
| 88144
| 88500
| [[Dompnus Aper prope Remoncuriam]]
|-
| 88142
| 88390
| [[Domnus Aper (Golbey)]]
|-
| 88143
| 88330
| [[Domnus Aper (Bruerium)]]
|-
| 88145
| 88600
| [[Donofanum]]
|-
| 88146
| 88800
| [[Domnus Julianus]]
|-
| 88147
| 88390
| [[Domnus Martinus ad Silvas]]
|-
| 88148
| 88200
| [[Domnus Martinus (Romaricus Mons)]]
|-
| 88149
| 88260
| [[Domnus Martinus (Spinalium)]]
|-
| 88150
| 88170
| [[Domnus Martinus iuxta sanctum Paulum]]
|-
| 88151
| 88270
| [[Donoparium]]
|-
| 88152
| 88600
| [[Domnus Petrus (Vosegus)|Domnus Petrus]]
|-
| 88153
| 88700
| [[Domnus Stephanus (Vosegus)|Domnus Stephanus]]
|-
| 88154
| 88630
| [[Domnum Remigium]]
|-
| 88155
| 88500
| [[Domvallier]]
|-
| 88156
| 88700
| [[Domnus Cyricus]]
|-
| 88157
| 88220
| [[Dounoux]]
|-
| 88158
| 88510
| [[Éloyes]]
|-
| 88159
| 88650
| [[Entre-deux-Eaux]]
|-
| 88160
| 88000
| [[Spinalium]]
|-
| 88161
| 88260
| [[Erculum]]
|-
| 88162
| 88260
| [[Esley]]
|-
| 88163
| 88130
| [[Essegney]]
|-
| 88164
| 88500
| [[Estrenniae]]
|-
| 88165
| 88480
| [[Étival-Clairefontaine]]
|-
| 88166
| 88450
| [[Évaux-et-Ménil]]
|-
| 88167
| 88460
| [[Faucompierre]]
|-
| 88168
| 88700
| [[Fauconcuria]]
|-
| 88169
| 88600
| [[Fays (Vosegus)|Fays]]
|-
| 88170
| 88360
| [[Ferdrupt]]
|-
| 88171
| 88410
| [[Fignévelle]]
|-
| 88172
| 88600
| [[Fiménil]]
|-
| 88173
| 88130
| [[Florémont]]
|-
| 88174
| 88390
| [[Folmeriacum]]
|-
| 88175
| 88600
| [[Fontenetum (Vosegus)|Fontenetum]]
|-
| 88176
| 88240
| [[Fontiniacum]]
|-
| 88177
| 88530
| [[La Forge (Vosegus)|La Forge]]
|-
| 88178
| 88390
| [[Les Forges (Vosegus)|Les Forges]]
|-
| 88179
| 88320
| [[Fulchericurtis]]
|-
| 88180
| 88320
| [[Franum]]
|-
| 88181
| 88230
| [[Fracia]]
|-
| 88182
| 88490
| [[Frapelle]]
|-
| 88183
| 88630
| [[Frebecuria]]
|-
| 88184
| 88600
| [[Formicae Fons]]
|-
| 88185
| 88500
| [[Franellum Magnum]]
|-
| 88186
| 88500
| [[Franellum Rubeum]]
|-
| 88187
| 88270
| [[Frasnido]]
|-
| 88188
| 88160
| [[Frascia]]
|-
| 88189
| 88350
| [[Frevilla (Vosegus)|Frevilla]]
|-
| 88190
| 88440
| [[Frizon]]
|-
| 88192
| 88270
| [[Gelvécourt-et-Adompt]]
|-
| 88193
| 88520
| [[Gemaingoutte]]
|-
| 88194
| 88170
| [[Geminorum curia]]
|-
| 88195
| 88140
| [[Iandrevilla]]
|-
| 88196
| 88400
| [[Gerardi Mare]]
|-
| 88197
| 88120
| [[Gerbamont]]
|-
| 88198
| 88430
| [[Gerbépal]]
|-
| 88199
| 88320
| [[Gingivilla]]
|-
| 88200
| 88390
| [[Gehennium]]
|-
| 88201
| 88390
| [[Girancurtis]]
|-
| 88202
| 88500
| [[Gircuria]]
|-
| 88203
| 88600
| [[Girecuria]]
|-
| 88205
| 88340
| [[Girmont-Val-d'Ajol]]
|-
| 88206
| 88170
| [[Gironcuria (Vosegus)|Gironcuria]]
|-
| 88208
| 88410
| [[Gondoncuria]]
|-
| 88209
| 88190
| [[Golbey]]
|-
| 88210
| 88270
| [[Gorhey]]
|-
| 88212
| 88350
| [[Grannum]]
|-
| 88213
| 88490
| [[Magna Fossa]]
|-
| 88215
| 88210
| [[Grandrupt]]
|-
| 88214
| 88240
| [[Grandrupt-de-Bains]]
|-
| 88216
| 88600
| [[Granvillare]]
|-
| 88218
| 88640
| [[Granges-Aumontzey]]
|-
| 88219
| 88630
| [[Grussius]]
|-
| 88220
| 88410
| [[Greniancuria]]
|-
| 88221
| 88240
| [[Gruetum]]
|-
| 88222
| 88600
| [[Gognacuria]]
|-
| 88223
| 88450
| [[Guneiacum]]
|-
| 88224
| 88330
| [[Haldiniacum]]
|-
| 88225
| 88220
| [[Hadolia]]
|-
| 88226
| 88270
| [[Hagericurtis]]
|-
| 88227
| 88300
| [[Hagnéville-et-Roncourt]]
|-
| 88228
| 88330
| [[Haillainville]]
|-
| 88229
| 88300
| [[Harchéchamp]]
|-
| 88230
| 88700
| [[Hardancuria]]
|-
| 88231
| 88800
| [[Haraevilla ad Mosam]]
|-
| 88232
| 88300
| [[Hermonis villa]]
|-
| 88233
| 88270
| [[Harol]]
|-
| 88236
| 88240
| [[La Haye (Vosegus)|La Haye]]
|-
| 88237
| 88270
| [[Hennecuria]]
|-
| 88238
| 88260
| [[Hennezel]]
|-
| 88239
| 88130
| [[Haruniacum]]
|-
| 88240
| 88600
| [[Herpemons]]
|-
| 88241
| 88170
| [[Houécourt]]
|-
| 88242
| 88300
| [[Houéville]]
|-
| 88243
| 88700
| [[Housseras]]
|-
| 88244
| 88430
| [[La Houssière]]
|-
| 88245
| 88210
| [[Horbacum]]
|-
| 88246
| 88500
| [[Hymont]]
|-
| 88247
| 88150
| [[Igniacum (Vosegus)|Igniacum]]
|-
| 88248
| 88320
| [[Isches]]
|-
| 88249
| 88300
| [[Gedanis villa]]
|-
| 88250
| 88550
| [[Jarménil]]
|-
| 88251
| 88700
| [[Ioannis Manile]]
|-
| 88252
| 88260
| [[Jésonville]]
|-
| 88253
| 88000
| [[Jeuxey]]
|-
| 88254
| 88500
| [[Jorxey]]
|-
| 88255
| 88630
| [[Jubani villa]]
|-
| 88256
| 88640
| [[Jussarupt]]
|-
| 88257
| 88500
| [[Jevancuria]]
|-
| 88258
| 88320
| [[Marchia (Vosegus)|Marchia]]
|-
| 88259
| 88300
| [[Landini villa]]
|-
| 88260
| 88130
| [[Langley (Vosegus)|Langley]]
|-
| 88261
| 88600
| [[Laval-sur-Vologne]]
|-
| 88262
| 88600
| [[Aquilina (Spinalium)|Aquilina]]
|-
| 88263
| 88640
| [[Laveline-du-Houx]]
|-
| 88264
| 88270
| [[Légéville-et-Bonfays]]
|-
| 88265
| 88300
| [[Lemmecuria]]
|-
|}
{| class="wikitable sortable"
! [[INSEE|Numerus INSEE]]
! [[Numerus cursualis]]
! [[Commune]]
|-
| 88266
| 88600
| [[Lépanges-sur-Vologne]]
|-
| 88267
| 88260
| [[Larino]]
|-
| 88268
| 88490
| [[Lesseux]]
|-
| 88269
| 88400
| [[Liézey]]
|-
| 88270
| 88350
| [[Liffodium]]
|-
| 88271
| 88800
| [[Legisvilla]]
|-
| 88272
| 88410
| [[Lyroncuria]]
|-
| 88273
| 88000
| [[Longus Campus (Vosegus)|Longus Campus]]
|-
| 88274
| 88170
| [[Longus Campus subtus Castinetum]]
|-
| 88275
| 88490
| [[Lubine]]
|-
| 88276
| 88490
| [[Lussia]]
|-
| 88277
| 88110
| [[Luviniacus]]
|-
| 88278
| 88170
| [[Macuncurtis]]
|-
| 88279
| 88270
| [[Madecuria]]
|-
| 88280
| 88450
| [[Maldisinum]]
|-
| 88281
| 88270
| [[Madonne-et-Lamerey]]
|-
| 88283
| 88140
| [[Malini curia]]
|-
| 88284
| 88650
| [[Mandray]]
|-
| 88285
| 88800
| [[Manderae]]
|-
| 88286
| 88130
| [[Mareinvilla]]
|-
| 88287
| 88320
| [[Mariacum (Vosegus)|Mariacum]]
|-
| 88288
| 88270
| [[Monroniscurtis]]
|-
| 88289
| 88320
| [[Martiniacum (Vosegus)|Martiniacum]]
|-
| 88290
| 88300
| [[Martigny-les-Gerbonvaux]]
|-
| 88291
| 88410
| [[Martinvelle]]
|-
| 88292
| 88500
| [[Mataincuria]]
|-
| 88293
| 88630
| [[Maxey-sur-Meuse]]
|-
| 88294
| 88150
| [[Mazeley]]
|-
| 88295
| 88500
| [[Maceriolae]]
|-
| 88296
| 88140
| [[Madonis villa]]
|-
| 88297
| 88600
| [[Méménil]]
|-
| 88298
| 88700
| [[Menardi Mons]]
|-
| 88302
| 88160
| [[Le Ménil]]
|-
| 88300
| 88210
| [[Ménil-de-Senones]]
|-
| 88299
| 88500
| [[Mansile in Sanctesio]]
|-
| 88301
| 88700
| [[Ménil-sur-Belvitte]]
|-
| 88303
| 88630
| [[Mudrevallis]]
|-
| 88304
| 88500
| [[Mirecurtium]]
|-
| 88305
| 88630
| [[Moncel-sur-Vair]]
|-
| 88306
| 88210
| [[Le Mont]]
|-
| 88309
| 88800
| [[Monthureux-le-Sec]]
|-
| 88310
| 88410
| [[Monthureux-sur-Saône]]
|-
| 88307
| 88320
| [[Mont-lès-Lamarche]]
|-
| 88308
| 88300
| [[Montes ante Novum Castrum]]
|-
| 88311
| 88240
| [[Montmotier]]
|-
| 88312
| 88170
| [[Morelli Domus]]
|-
| 88313
| 88330
| [[Murini villa]]
|-
| 88314
| 88320
| [[Morizécourt]]
|-
| 88315
| 88600
| [[Mors Agni]]
|-
| 88316
| 88140
| [[Maurivilla]]
|-
| 88317
| 88210
| [[Moussey (Vosegus)|Moussey]]
|-
| 88318
| 88700
| [[Medius Mons (Vosegus)|Medius Mons]]
|-
| 88319
| 88420
| [[Medianum Monasterium]]
|-
| 88320
| 88100
| [[Nayemont-les-Fosses]]
|-
| 88321
| 88300
| [[Neocastrum (Francia)|Neocastrum]]
|-
| 88322
| 88600
| [[La Neuveville-devant-Lépanges]]
|-
| 88324
| 88170
| [[La Neuveville-sous-Châtenois]]
|-
| 88325
| 88800
| [[La Neuveville-sous-Montfort]]
|-
| 88326
| 88100
| [[Neuvillers-sur-Fave]]
|-
| 88327
| 88440
| [[Nomexy]]
|-
| 88328
| 88470
| [[Nompardivilla]]
|-
| 88330
| 88260
| [[Novilla (Vosegus)|Novilla]]
|-
| 88331
| 88600
| [[Nontiavilla]]
|-
| 88332
| 88800
| [[Noretum]]
|-
| 88333
| 88700
| [[Nossoncourt]]
|-
| 88334
| 88500
| [[Ollevilla]]
|-
| 88335
| 88500
| [[Offroicourt]]
|-
| 88336
| 88170
| [[Audoleni villa]]
|-
| 88338
| 88700
| [[Ortonis curia]]
|-
| 88340
| 88700
| [[Padua (Vosegus)|Padua]]
|-
| 88341
| 88100
| [[Pair-et-Grandrupt]]
|-
| 88342
| 88330
| [[Pallegney]]
|-
| 88343
| 88800
| [[Paretum (Vosegus)|Paretum]]
|-
| 88344
| 88350
| [[Pargniacum subtus Mirevallem]]
|-
| 88345
| 88490
| [[La Petite-Fosse]]
|-
| 88346
| 88210
| [[La Petite-Raon]]
|-
| 88347
| 88270
| [[Petraficta (Vosegus)|Petraficta]]
|-
| 88348
| 88600
| [[Petreus Pons]]
|-
| 88349
| 88230
| [[Plenifesium]]
|-
| 88350
| 88170
| [[Pluvesia]]
|-
| 88351
| 88370
| [[Plumberae]]
|-
| 88352
| 88300
| [[Pomperra (Vosegus)|Pomperra]]
|-
| 88353
| 88260
| [[Pons iuxta Undinovilla]]
|-
| 88354
| 88500
| [[Pont-sur-Madon]]
|-
| 88355
| 88330
| [[Portus Caelorum]]
|-
| 88356
| 88600
| [[Les Poulières]]
|-
| 88357
| 88500
| [[Portus Suavis]]
|-
| 88358
| 88550
| [[Pouxeux]]
|-
| 88359
| 88600
| [[Prey (Vosegus)|Prey]]
|-
| 88360
| 88260
| [[Provenchères-lès-Darney]]
|-
| 88361
| 88490
| [[Provenchères-et-Colroy]]
|-
| 88362
| 88210
| [[Le Puid]]
|-
| 88363
| 88630
| [[Purneretum]]
|-
| 88364
| 88500
| [[Puzieux (Vosegus)|Puzieux]]
|-
| 88365
| 88270
| [[Racécourt]]
|-
| 88366
| 88170
| [[Radalli villa]]
|-
| 88367
| 88700
| [[Rambervilleriae]]
|-
| 88368
| 88500
| [[Rancuria]]
|-
| 88369
| 88160
| [[Romarici campus]]
|-
| 88370
| 88270
| [[Radonis curtis]]
|-
| 88371
| 88220
| [[Rapo ad Silvas]]
|-
| 88372
| 88110
| [[Rapo ad Stationem]]
|-
| 88373
| 88110
| [[Raon-sur-Plaine]]
|-
| 88374
| 88130
| [[Rapey]]
|-
| 88375
| 88520
| [[Raves (Vosegus)|Raves]]
|-
| 88376
| 88300
| [[Ribovilla]]
|-
| 88377
| 88410
| [[Rainharii villa]]
|-
| 88378
| 88450
| [[Regney]]
|-
| 88379
| 88330
| [[Ranconis curtis]]
|-
| 88380
| 88640
| [[Rehaupal]]
|-
| 88381
| 88260
| [[Relangia]]
|-
| 88382
| 88500
| [[Rimacuria]]
|-
| 88383
| 88200
| [[Romarici Mons]]
|-
| 88386
| 88100
| [[Remomeix]]
|-
| 88385
| 88800
| [[Romulficuria]]
|-
| 88387
| 88170
| [[Ramaldi villa]]
|-
| 88388
| 88390
| [[Renauvoid]]
|-
| 88389
| 88500
| [[Reparium]]
|-
| 88390
| 88320
| [[Roberticuria]]
|-
| 88391
| 88120
| [[Rochesson]]
|-
| 88394
| 88320
| [[Romania ad Silvas]]
|-
| 88395
| 88700
| [[Rotmundum]]
|-
| 88398
| 88600
| [[Les Rouges-Eaux]]
|-
| 88399
| 88460
| [[Le Roulier]]
|-
| 88400
| 88500
| [[Ruvera in Sanctesio]]
|-
| 88401
| 88170
| [[Roverium (Vosegus)|Roverium]]
|-
| 88402
| 88700
| [[Rovilla ad Quercus]]
|-
| 88403
| 88500
| [[Roserota]]
|-
| 88404
| 88320
| [[Roseriae supra Mosunam]]
|-
| 88406
| 88130
| [[Rugney]]
|-
| 88407
| 88630
| [[Ruppes]]
|-
| 88408
| 88360
| [[Rupt-sur-Moselle]]
|-
| 88409
| 88120
| [[Saint-Amé]]
|-
| 88411
| 88260
| [[Sanctus Basolimons]]
|-
| 88412
| 88700
| [[Sanctus Benedictus (Vosegus)|Sanctus Benedictus]]
|-
| 88413
| 88100
| [[Sanctus Deodatus (urbs)|Sanctus Deodatus]]
|-
| 88410
| 88700
| [[Sancta Barbara (Vosegus)|Sancta Barbara]]
|-
| 88418
| 88700
| [[Sancta Helena (Vosegus)|Sancta Helena]]
|-
| 88424
| 88100
| [[Sancta Margareta (Vosegus)|Sancta Margareta]]
|-
| 88415
| 88200
| [[Sanctus Stephanus ultra Mosellam]]
|-
| 88416
| 88700
| [[Sanctus Genesius (Vosegus)|Sanctus Genesius]]
|-
| 88417
| 88700
| [[Sanctus Gorgonius (Vosegus)|Sanctus Gorgonius]]
|-
| 88419
| 88210
| [[Saint-Jean-d'Ormont]]
|-
| 88421
| 88410
| [[Sanctus Iulianus (Vosegus)|Sanctus Iulianus]]
|-
| 88423
| 88650
| [[Sanctus Leonardus (Vosegus)|Sanctus Leonardus]]
|-
| 88425
| 88700
| [[Sanctus Mauricius (Vosegus)|Sanctus Mauricius]]
|-
| 88426
| 88560
| [[Saint-Maurice-sur-Moselle]]
|-
| 88427
| 88170
| [[Sanctus Memmius (Vosegus)|Sanctus Memmius]]
|-
| 88428
| 88470
| [[Saint-Michel-sur-Meurthe]]
|-
| 88429
| 88200
| [[Sanctus Nabor (Vosegus)|Sanctus Nabor]]
|-
| 88430
| 88140
| [[Sanctus Audoenus (Vosegus)|Sanctus Audoenus]]
|-
| 88431
| 88170
| [[Sanctus Paulus (Vosegus)|Sanctus Paulus]]
|-
| 88432
| 88700
| [[Sanctus Petrimons]]
|-
| 88433
| 88500
| [[Sanctus Pancratius (Vosegus)|Sanctus Pancratius]]
|-
| 88434
| 88800
| [[Sancti Remigii Mons (Vosegus)|Sancti Remigii Mons]]
|-
| 88435
| 88480
| [[Sanctus Remigius (Vosegus)|Sanctus Remigius]]
|-
| 88436
| 88210
| [[Sanctus Stephanus (Vosegus)|Sanctus Stephanus]]
|-
| 88437
| 88270
| [[Sanctus Valerius (Vosegus)|Sanctus Valerius]]
|-
| 88438
| 88470
| [[La Salle (Vosegus)|La Salle]]
|-
| 88439
| 88390
| [[Sanchey]]
|-
| 88440
| 88170
| [[Sandaucuria]]
|-
| 88441
| 88260
| [[Sans-Vallois]]
|-
| 88442
| 88120
| [[Sapois (Vosegus)|Sapois]]
|-
| 88443
| 88300
| [[Sartes]]
|-
| 88444
| 88210
| [[Le Saulcy]]
|-
| 88445
| 88580
| [[Salicetum (Vosegus)|Salicetum]]
|-
| 88446
| 88140
| [[Salsurae (Vosegus)|Salsurae]]
|-
| 88447
| 88290
| [[Salsuriae]]
|-
| 88448
| 88140
| [[Seivilla]]
|-
| 88449
| 88130
| [[Saviniacum (Vosegus)|Saviniacum]]
|-
| 88450
| 88320
| [[Senagda]]
|-
| 88451
| 88210
| [[Senonia (Vosegus)|Senonia]]
|-
| 88452
| 88260
| [[Senonges]]
|-
| 88453
| 88630
| [[Seromons]]
|-
| 88454
| 88600
| [[Sarcus (Vosegus)|Sarcus]]
|-
| 88455
| 88320
| [[Sirecuria]]
|-
| 88456
| 88320
| [[Serocourt]]
|-
| 88457
| 88630
| [[Seona (Vosegus)|Seona]]
|-
| 88458
| 88130
| [[Solicuria]]
|-
| 88459
| 88170
| [[Soncuria]]
|-
| 88460
| 88630
| [[Solicia]]
|-
| 88461
| 88140
| [[Serewavilla]]
|-
| 88462
| 88120
| [[Le Syndicat]]
|-
| 88463
| 88100
| [[Tinctorivus]]
|-
| 88464
| 88460
| [[Tendon (Vosegus)|Tendon]]
|-
| 88465
| 88150
| [[Tado]]
|-
| 88466
| 88800
| [[Tillia]]
|-
| 88467
| 88290
| [[Thiéfosse]]
|-
| 88468
| 88160
| [[Le Thillot]]
|-
| 88469
| 88500
| [[Tirocuria]]
|-
| 88470
| 88530
| [[Le Tholy]]
|-
| 88471
| 88410
| [[Les Thons]]
|-
| 88472
| 88260
| [[Thuillières]]
|-
| 88473
| 88320
| [[Tignécourt]]
|-
| 88474
| 88300
| [[Tellum (Vosegus)|Tellum]]
|-
| 88475
| 88320
| [[Toteleni curtis]]
|-
| 88476
| 88500
| [[Totoni villa]]
|-
| 88477
| 88350
| [[Trampodium]]
|-
| 88478
| 88300
| [[Tranculfi villa]]
|-
| 88479
| 88240
| [[Trémonzey]]
|-
| 88480
| 88130
| [[Ubexy]]
|-
| 88481
| 88220
| [[Uriménil]]
|-
| 88482
| 88140
| [[Eurivilla]]
|-
| 88483
| 88390
| [[Ursiniacum]]
|-
| 88484
| 88220
| [[Usminga]]
|-
| 88485
| 88140
| [[La Vacheresse-et-la-Rouillie]]
|-
| 88486
| 88120
| [[Vainiacum]]
|-
| 88487
| 88340
| [[Le Val-d'Ajol]]
|-
| 88488
| 88270
| [[Valefridicurtis]]
|-
| 88489
| 88270
| [[Vallis Regia (Vosegus)|Vallis Regia]]
|-
| 88490
| 88800
| [[Vallis Regia Sicca]]
|-
| 88491
| 88260
| [[Tres Valesii]]
|-
| 88492
| 88230
| [[Le Valtin]]
|-
| 88493
| 88450
| [[Varmonzey]]
|-
| 88494
| 88500
| [[Vaubexy]]
|-
| 88495
| 88000
| [[Waldinivilla]]
|-
| 88496
| 88140
| [[Valdonis curtis (Vosegus)|Valdonis curtis]]
|-
| 88497
| 88330
| [[Wauxoncuria]]
|-
| 88498
| 88200
| [[Vecoux]]
|-
| 88499
| 88270
| [[Velotte-et-Tatignécourt]]
|-
| 88500
| 88310
| [[Ventron]]
|-
| 88501
| 88210
| [[Le Vermont]]
|-
| 88502
| 88600
| [[Vervezelle]]
|-
| 88503
| 88110
| [[Vexaincourt]]
|-
| 88504
| 88170
| [[Vicherey]]
|-
| 88505
| 88430
| [[Vienville]]
|-
| 88506
| 88210
| [[Vieux-Moulin (Vosegus)|Vieux-Moulin]]
|-
| 88507
| 88500
| [[Villers (Vosegus)|Villers]]
|-
| 88508
| 88270
| [[Ville-sur-Illon]]
|-
| 88509
| 88150
| [[Villoncourt]]
|-
| 88510
| 88320
| [[Villotte]]
|-
| 88511
| 88350
| [[Villouxel]]
|-
| 88512
| 88600
| [[Viménil]]
|-
| 88513
| 88450
| [[Vincey]]
|-
| 88514
| 88170
| [[Viocourt]]
|-
| 88515
| 88260
| [[Vioménil]]
|-
| 88516
| 88800
| [[Vittel]]
|-
| 88517
| 88260
| [[Vivarium (Vosegus)|Vivarium]]
|-
| 88518
| 88500
| [[Viverium]]
|-
| 88519
| 88470
| [[La Voivre (Vosegus)|La Voivre]]
|-
| 88520
| 88240
| [[Les Voivres]]
|-
| 88521
| 88700
| [[Vomécourt]]
|-
| 88522
| 88500
| [[Vomécourt-sur-Madon]]
|-
| 88523
| 88170
| [[Vouxey]]
|-
| 88524
| 88140
| [[Vrécourt]]
|-
| 88525
| 88500
| [[Vroville]]
|-
| 88526
| 88520
| [[Wisembach]]
|-
| 88527
| 88700
| [[Xaffévillers]]
|-
| 88528
| 88460
| [[Xamontarupt]]
|-
| 88529
| 88130
| [[Xaronval]]
|-
| 88530
| 88220
| [[Scatiniacum]]
|-
| 88531
| 88400
| [[Xonrupt-Longemer]]
|-
| 88532
| 88330
| [[Zincourt]]
|}
{{Indices communium praefecturarum Franciae}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi|!]]
nt43s50ezhinzte981uxhvuiwn3lsoo
3997597
3997454
2026-10-28T09:48:44Z
Pippobuono
54500
nomen latinum
3997597
wikitext
text/x-wiki
Hic est index [[commune|communium]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] praefecturae [[Francia|Francicae]], cui subsunt communia 515 numero.
[[Fasciculus:Vosges-Position.png|thumb|Situs praefecturae]]
[[Fasciculus: Senones vu du Petit Paris.jpg|thumb|Despectus in ''[[ Senones ]]'']]
{| class="wikitable sortable"
! [[INSEE|Numerus INSEE]]
! [[Numerus cursualis]]
! [[Commune]]
|-
| 88001
| 88270
| [[Les Ableuvenettes]]
|-
| 88002
| 88500
| [[Ahéville]]
|-
| 88003
| 88140
| [[Aingeville]]
|-
| 88004
| 88320
| [[Ainvelle (Vosegus)|Ainvelle]]
|-
| 88005
| 88110
| [[Allarmont]]
|-
| 88006
| 88500
| [[Ambacuria]]
|-
| 88007
| 88410
| [[Ameuvelle]]
|-
| 88008
| 88700
| [[Anglemont]]
|-
| 88009
| 88650
| [[Anould]]
|-
| 88010
| 88170
| [[Aouze]]
|-
| 88011
| 88380
| [[Arches (Vosegus)|Arches]]
|-
| 88012
| 88380
| [[Archettes]]
|-
| 88013
| 88170
| [[Aroffe]]
|-
| 88014
| 88430
| [[Arrentès-de-Corcieux]]
|-
| 88015
| 88300
| [[Attignéville]]
|-
| 88016
| 88260
| [[Attigny (Vosegus)|Attigny]]
|-
| 88017
| 88300
| [[Aulnois]]
|-
| 88019
| 88300
| [[Autigny-la-Tour]]
|-
| 88020
| 88300
| [[Autreville (Vosegus)|Autreville]]
|-
| 88021
| 88700
| [[Autrey (Vosegus)|Autrey]]
|-
| 88022
| 88140
| [[Auzainvilliers]]
|-
| 88023
| 88500
| [[Avillers (Vosegus)|Avillers]]
|-
| 88024
| 88130
| [[Avrainville (Vosegus)|Avrainville]]
|-
| 88025
| 88630
| [[Avranville]]
|-
| 88026
| 88600
| [[Aidella]]
|-
| 88027
| 88330
| [[Badménil-aux-Bois]]
|-
| 88028
| 88460
| [[La Baffe]]
|-
| 88029
| 88240
| [[La Vôge-les-Bains]]
|-
| 88030
| 88270
| [[Bainville-aux-Saules]]
|-
| 88031
| 88170
| [[Balléville]]
|-
| 88032
| 88520
| [[Aquilina (Sanctus Deodatus)|Aquilina]]
|-
| 88033
| 88210
| [[Ban-de-Sapt]]
|-
| 88106
| 88230
| [[Ban-sur-Meurthe-Clefcy]]
|-
| 88035
| 88640
| [[Barbey-Seroux]]
|-
| 88036
| 88300
| [[Barville (Vosegus)|Barville]]
|-
| 88037
| 88120
| [[Basse-sur-le-Rupt]]
|-
| 88038
| 88130
| [[Battexey]]
|-
| 88039
| 88500
| [[Baudricourt]]
|-
| 88040
| 88150
| [[Bayecourt]]
|-
| 88041
| 88270
| [[Bazegney]]
|-
| 88042
| 88700
| [[Bazien]]
|-
| 88043
| 88500
| [[Bazoilles-et-Ménil]]
|-
| 88044
| 88300
| [[Bazoilles-sur-Meuse]]
|-
| 88045
| 88300
| [[Beaufremont]]
|-
| 88046
| 88600
| [[Beauménil]]
|-
| 88047
| 88270
| [[Begnécourt]]
|-
| 88048
| 88370
| [[Bellefontaine (Vosegus)|Bellefontaine]]
|-
| 88049
| 88260
| [[Belmont-lès-Darney]]
|-
| 88050
| 88600
| [[Belmont-sur-Buttant]]
|-
| 88051
| 88800
| [[Belmont-sur-Vair]]
|-
| 88052
| 88260
| [[Belrupt]]
|-
| 88053
| 88210
| [[Belval (Vosegus)|Belval]]
|-
| 88054
| 88520
| [[Bertrimoutier]]
|-
| 88055
| 88450
| [[Bettegney-Saint-Brice]]
|-
| 88056
| 88500
| [[Bettoncourt]]
|-
| 88057
| 88490
| [[Le Beulay]]
|-
| 88058
| 88170
| [[Biécourt]]
|-
| 88059
| 88430
| [[Biffontaine]]
|-
| 88060
| 88500
| [[Blémerey (Vosegus)|Blémerey]]
|-
| 88061
| 88410
| [[Bleurville]]
|-
| 88062
| 88320
| [[Blevaincourt]]
|-
| 88063
| 88270
| [[Bocquegney]]
|-
| 88064
| 88600
| [[Bois-de-Champ]]
|-
| 88065
| 88260
| [[Bonvillet]]
|-
| 88066
| 88500
| [[Boulaincourt]]
|-
| 88068
| 88470
| [[La Bourgonce]]
|-
| 88069
| 88270
| [[Bouxières-aux-Bois]]
|-
| 88070
| 88130
| [[Bouxurulles]]
|-
| 88071
| 88270
| [[Bouzemont]]
|-
| 88073
| 88130
| [[Brantigny]]
|-
| 88074
| 88350
| [[Brechainville]]
|-
| 88075
| 88250
| [[La Bresse]]
|-
| 88076
| 88600
| [[Brouvelieures]]
|-
| 88077
| 88700
| [[Brû]]
|-
| 88078
| 88600
| [[Bruerium]]
|-
| 88079
| 88140
| [[Boloniacivilla]]
|-
| 88080
| 88700
| [[Bult]]
|-
| 88081
| 88540
| [[Bussang]]
|-
| 88082
| 88110
| [[Celles-sur-Plaine]]
|-
| 88083
| 88300
| [[Certilleux]]
|-
| 88084
| 88130
| [[Chamagne]]
|-
| 88085
| 88640
| [[Champdray]]
|-
| 88086
| 88600
| [[Ducis Campus|Champ-le-Duc]]
|-
| 88087
| 88000
| [[Chantraine (commune)|Chantraine]]
|-
| 88088
| 88240
| [[La Chapelle-aux-Bois]]
|-
| 88089
| 88600
| [[La Chapelle-devant-Bruyères]]
|-
| 88090
| 88130
| [[Carpinia]]
|-
| 88091
| 88460
| [[Charmois-devant-Bruyères]]
|-
| 88092
| 88270
| [[Charmois-l'Orgueilleux]]
|-
| 88093
| 88210
| [[Châtas]]
|-
| 88094
| 88330
| [[Châtel-sur-Moselle]]
|-
| 88095
| 88170
| [[Châtenois (Vosegus)|Châtenois]]
|-
| 88096
| 88410
| [[Châtillon-sur-Saône]]
|-
| 88097
| 88500
| [[Chauffecourt]]
|-
| 88098
| 88390
| [[Chaumousey]]
|-
| 88099
| 88150
| [[Chavelot]]
|-
| 88100
| 88500
| [[Chef-Haut]]
|-
| 88101
| 88460
| [[Cheniménil]]
|-
| 88102
| 88630
| [[Chermisey]]
|-
| 88103
| 88270
| [[Circourt]]
|-
| 88104
| 88300
| [[Circourt-sur-Mouzon]]
|-
| 88105
| 88410
| [[Claudon]]
|-
| 88107
| 88630
| [[Clérey-la-Côte]]
|-
| 88108
| 88240
| [[Le Clerjus]]
|-
| 88109
| 88120
| [[Cleurie]]
|-
| 88110
| 88700
| [[Clézentaine]]
|-
| 88111
| 88100
| [[Coinches]]
|-
| 88113
| 88490
| [[Combrimont]]
|-
| 88114
| 88140
| [[Gundrecivilla]]
|-
| 88115
| 88430
| [[Corcieux]]
|-
| 88116
| 88310
| [[Cornimont]]
|-
| 88117
| 88170
| [[Courcelles-sous-Châtenois]]
|-
| 88118
| 88630
| [[Cussiacum (Vosegus)|Cussiacum]]
|-
| 88119
| 88140
| [[Crainvilliers]]
|-
| 88120
| 88520
| [[La Croix-aux-Mines]]
|-
| 88121
| 88330
| [[Damas-aux-Bois]]
|-
| 88122
| 88270
| [[Damas-et-Bettegney]]
|-
| 88123
| 88320
| [[Damblain]]
|-
| 88124
| 88260
| [[Darnerium]]
|-
| 88125
| 88170
| [[Darney-aux-Chênes]]
|-
| 88126
| 88390
| [[Darnieulles]]
|-
| 88127
| 88700
| [[Deinvillers]]
|-
| 88128
| 88210
| [[Denipaire]]
|-
| 88129
| 88270
| [[Derbamont]]
|-
| 88130
| 88600
| [[Destord]]
|-
| 88131
| 88600
| [[Deycimont]]
|-
| 88132
| 88000
| [[Deyvillers]]
|-
| 88133
| 88000
| [[Dignonville]]
|-
| 88134
| 88000
| [[Dinozé]]
|-
| 88135
| 88460
| [[Docelles]]
|-
| 88136
| 88000
| [[Dogneville]]
|-
| 88137
| 88170
| [[Dodoleni cortis (Vosegus)|Dodoleni cortis]]
|-
| 88138
| 88260
| [[Domnus Basolus (Darnerium)|Domnus Basolus]]
|-
| 88139
| 88500
| [[Domnus Basolus (Mirecurtium)|Domnus Basolus]]
|-
| 88140
| 88140
| [[Domnus Brictius (Vosegus)|Domnus Brictius]]
|-
| 88141
| 88170
| [[Boseum]]
|-
| 88144
| 88500
| [[Dompnus Aper prope Remoncuriam]]
|-
| 88142
| 88390
| [[Domnus Aper (Golbey)]]
|-
| 88143
| 88330
| [[Domnus Aper (Bruerium)]]
|-
| 88145
| 88600
| [[Donofanum]]
|-
| 88146
| 88800
| [[Domnus Julianus]]
|-
| 88147
| 88390
| [[Domnus Martinus ad Silvas]]
|-
| 88148
| 88200
| [[Domnus Martinus (Romaricus Mons)]]
|-
| 88149
| 88260
| [[Domnus Martinus (Spinalium)]]
|-
| 88150
| 88170
| [[Domnus Martinus iuxta sanctum Paulum]]
|-
| 88151
| 88270
| [[Donoparium]]
|-
| 88152
| 88600
| [[Domnus Petrus (Vosegus)|Domnus Petrus]]
|-
| 88153
| 88700
| [[Domnus Stephanus (Vosegus)|Domnus Stephanus]]
|-
| 88154
| 88630
| [[Domnum Remigium]]
|-
| 88155
| 88500
| [[Domvallier]]
|-
| 88156
| 88700
| [[Domnus Cyricus]]
|-
| 88157
| 88220
| [[Dounoux]]
|-
| 88158
| 88510
| [[Éloyes]]
|-
| 88159
| 88650
| [[Entre-deux-Eaux]]
|-
| 88160
| 88000
| [[Spinalium]]
|-
| 88161
| 88260
| [[Erculum]]
|-
| 88162
| 88260
| [[Esley]]
|-
| 88163
| 88130
| [[Essegney]]
|-
| 88164
| 88500
| [[Estrenniae]]
|-
| 88165
| 88480
| [[Étival-Clairefontaine]]
|-
| 88166
| 88450
| [[Évaux-et-Ménil]]
|-
| 88167
| 88460
| [[Faucompierre]]
|-
| 88168
| 88700
| [[Fauconcuria]]
|-
| 88169
| 88600
| [[Fays (Vosegus)|Fays]]
|-
| 88170
| 88360
| [[Ferdrupt]]
|-
| 88171
| 88410
| [[Fignévelle]]
|-
| 88172
| 88600
| [[Fiménil]]
|-
| 88173
| 88130
| [[Florémont]]
|-
| 88174
| 88390
| [[Folmeriacum]]
|-
| 88175
| 88600
| [[Fontenetum (Vosegus)|Fontenetum]]
|-
| 88176
| 88240
| [[Fontiniacum]]
|-
| 88177
| 88530
| [[La Forge (Vosegus)|La Forge]]
|-
| 88178
| 88390
| [[Les Forges (Vosegus)|Les Forges]]
|-
| 88179
| 88320
| [[Fulchericurtis]]
|-
| 88180
| 88320
| [[Franum]]
|-
| 88181
| 88230
| [[Fracia]]
|-
| 88182
| 88490
| [[Frapelle]]
|-
| 88183
| 88630
| [[Frebecuria]]
|-
| 88184
| 88600
| [[Formicae Fons]]
|-
| 88185
| 88500
| [[Franellum Magnum]]
|-
| 88186
| 88500
| [[Franellum Rubeum]]
|-
| 88187
| 88270
| [[Frasnido]]
|-
| 88188
| 88160
| [[Frascia]]
|-
| 88189
| 88350
| [[Frevilla (Vosegus)|Frevilla]]
|-
| 88190
| 88440
| [[Frizon]]
|-
| 88192
| 88270
| [[Gelvécourt-et-Adompt]]
|-
| 88193
| 88520
| [[Gemaingoutte]]
|-
| 88194
| 88170
| [[Geminorum curia]]
|-
| 88195
| 88140
| [[Iandrevilla]]
|-
| 88196
| 88400
| [[Gerardi Mare]]
|-
| 88197
| 88120
| [[Gerbamont]]
|-
| 88198
| 88430
| [[Gerbépal]]
|-
| 88199
| 88320
| [[Gingivilla]]
|-
| 88200
| 88390
| [[Gehennium]]
|-
| 88201
| 88390
| [[Girancurtis]]
|-
| 88202
| 88500
| [[Gircuria]]
|-
| 88203
| 88600
| [[Girecuria]]
|-
| 88205
| 88340
| [[Girmont-Val-d'Ajol]]
|-
| 88206
| 88170
| [[Gironcuria (Vosegus)|Gironcuria]]
|-
| 88208
| 88410
| [[Gondoncuria]]
|-
| 88209
| 88190
| [[Golbey]]
|-
| 88210
| 88270
| [[Gorhey]]
|-
| 88212
| 88350
| [[Grannum]]
|-
| 88213
| 88490
| [[Magna Fossa]]
|-
| 88215
| 88210
| [[Grandrupt]]
|-
| 88214
| 88240
| [[Grandrupt-de-Bains]]
|-
| 88216
| 88600
| [[Granvillare]]
|-
| 88218
| 88640
| [[Granges-Aumontzey]]
|-
| 88219
| 88630
| [[Grussius]]
|-
| 88220
| 88410
| [[Greniancuria]]
|-
| 88221
| 88240
| [[Gruetum]]
|-
| 88222
| 88600
| [[Gognacuria]]
|-
| 88223
| 88450
| [[Guneiacum]]
|-
| 88224
| 88330
| [[Haldiniacum]]
|-
| 88225
| 88220
| [[Hadolia]]
|-
| 88226
| 88270
| [[Hagericurtis]]
|-
| 88227
| 88300
| [[Hagnéville-et-Roncourt]]
|-
| 88228
| 88330
| [[Haillainville]]
|-
| 88229
| 88300
| [[Harchéchamp]]
|-
| 88230
| 88700
| [[Hardancuria]]
|-
| 88231
| 88800
| [[Haraevilla ad Mosam]]
|-
| 88232
| 88300
| [[Hermonis villa]]
|-
| 88233
| 88270
| [[Harol]]
|-
| 88236
| 88240
| [[La Haye (Vosegus)|La Haye]]
|-
| 88237
| 88270
| [[Hennecuria]]
|-
| 88238
| 88260
| [[Hennezel]]
|-
| 88239
| 88130
| [[Haruniacum]]
|-
| 88240
| 88600
| [[Herpemons]]
|-
| 88241
| 88170
| [[Houécourt]]
|-
| 88242
| 88300
| [[Houéville]]
|-
| 88243
| 88700
| [[Housseras]]
|-
| 88244
| 88430
| [[La Houssière]]
|-
| 88245
| 88210
| [[Horbacum]]
|-
| 88246
| 88500
| [[Hymont]]
|-
| 88247
| 88150
| [[Igniacum (Vosegus)|Igniacum]]
|-
| 88248
| 88320
| [[Isches]]
|-
| 88249
| 88300
| [[Gedanis villa]]
|-
| 88250
| 88550
| [[Jarménil]]
|-
| 88251
| 88700
| [[Ioannis Manile]]
|-
| 88252
| 88260
| [[Jésonville]]
|-
| 88253
| 88000
| [[Jeuxey]]
|-
| 88254
| 88500
| [[Jorxey]]
|-
| 88255
| 88630
| [[Jubani villa]]
|-
| 88256
| 88640
| [[Jussarupt]]
|-
| 88257
| 88500
| [[Jevancuria]]
|-
| 88258
| 88320
| [[Marchia (Vosegus)|Marchia]]
|-
| 88259
| 88300
| [[Landini villa]]
|-
| 88260
| 88130
| [[Langley (Vosegus)|Langley]]
|-
| 88261
| 88600
| [[Laval-sur-Vologne]]
|-
| 88262
| 88600
| [[Aquilina (Spinalium)|Aquilina]]
|-
| 88263
| 88640
| [[Laveline-du-Houx]]
|-
| 88264
| 88270
| [[Légéville-et-Bonfays]]
|-
| 88265
| 88300
| [[Lemmecuria]]
|-
|}
{| class="wikitable sortable"
! [[INSEE|Numerus INSEE]]
! [[Numerus cursualis]]
! [[Commune]]
|-
| 88266
| 88600
| [[Lépanges-sur-Vologne]]
|-
| 88267
| 88260
| [[Larino]]
|-
| 88268
| 88490
| [[Lesseux]]
|-
| 88269
| 88400
| [[Liézey]]
|-
| 88270
| 88350
| [[Liffodium]]
|-
| 88271
| 88800
| [[Legisvilla]]
|-
| 88272
| 88410
| [[Lyroncuria]]
|-
| 88273
| 88000
| [[Longus Campus (Vosegus)|Longus Campus]]
|-
| 88274
| 88170
| [[Longus Campus subtus Castinetum]]
|-
| 88275
| 88490
| [[Lubine]]
|-
| 88276
| 88490
| [[Lussia]]
|-
| 88277
| 88110
| [[Luviniacus]]
|-
| 88278
| 88170
| [[Macuncurtis]]
|-
| 88279
| 88270
| [[Madecuria]]
|-
| 88280
| 88450
| [[Maldisinum]]
|-
| 88281
| 88270
| [[Madonne-et-Lamerey]]
|-
| 88283
| 88140
| [[Malini curia]]
|-
| 88284
| 88650
| [[Mandray]]
|-
| 88285
| 88800
| [[Manderae]]
|-
| 88286
| 88130
| [[Mareinvilla]]
|-
| 88287
| 88320
| [[Mariacum (Vosegus)|Mariacum]]
|-
| 88288
| 88270
| [[Monroniscurtis]]
|-
| 88289
| 88320
| [[Martiniacum (Vosegus)|Martiniacum]]
|-
| 88290
| 88300
| [[Martigny-les-Gerbonvaux]]
|-
| 88291
| 88410
| [[Martinvelle]]
|-
| 88292
| 88500
| [[Mataincuria]]
|-
| 88293
| 88630
| [[Maxey-sur-Meuse]]
|-
| 88294
| 88150
| [[Mazeley]]
|-
| 88295
| 88500
| [[Maceriolae]]
|-
| 88296
| 88140
| [[Madonis villa]]
|-
| 88297
| 88600
| [[Méménil]]
|-
| 88298
| 88700
| [[Menardi Mons]]
|-
| 88302
| 88160
| [[Le Ménil]]
|-
| 88300
| 88210
| [[Ménil-de-Senones]]
|-
| 88299
| 88500
| [[Mansile in Sanctesio]]
|-
| 88301
| 88700
| [[Ménil-sur-Belvitte]]
|-
| 88303
| 88630
| [[Mudrevallis]]
|-
| 88304
| 88500
| [[Mirecurtium]]
|-
| 88305
| 88630
| [[Moncel-sur-Vair]]
|-
| 88306
| 88210
| [[Le Mont]]
|-
| 88309
| 88800
| [[Monthureux-le-Sec]]
|-
| 88310
| 88410
| [[Monthureux-sur-Saône]]
|-
| 88307
| 88320
| [[Mont-lès-Lamarche]]
|-
| 88308
| 88300
| [[Montes ante Novum Castrum]]
|-
| 88311
| 88240
| [[Montmotier]]
|-
| 88312
| 88170
| [[Morelli Domus]]
|-
| 88313
| 88330
| [[Murini villa]]
|-
| 88314
| 88320
| [[Morizécourt]]
|-
| 88315
| 88600
| [[Mors Agni]]
|-
| 88316
| 88140
| [[Maurivilla]]
|-
| 88317
| 88210
| [[Moussey (Vosegus)|Moussey]]
|-
| 88318
| 88700
| [[Medius Mons (Vosegus)|Medius Mons]]
|-
| 88319
| 88420
| [[Medianum Monasterium]]
|-
| 88320
| 88100
| [[Nayemont-les-Fosses]]
|-
| 88321
| 88300
| [[Neocastrum (Francia)|Neocastrum]]
|-
| 88322
| 88600
| [[La Neuveville-devant-Lépanges]]
|-
| 88324
| 88170
| [[La Neuveville-sous-Châtenois]]
|-
| 88325
| 88800
| [[La Neuveville-sous-Montfort]]
|-
| 88326
| 88100
| [[Neuvillers-sur-Fave]]
|-
| 88327
| 88440
| [[Nomexy]]
|-
| 88328
| 88470
| [[Nompardivilla]]
|-
| 88330
| 88260
| [[Novilla (Vosegus)|Novilla]]
|-
| 88331
| 88600
| [[Nontiavilla]]
|-
| 88332
| 88800
| [[Noretum]]
|-
| 88333
| 88700
| [[Nossoncourt]]
|-
| 88334
| 88500
| [[Ollevilla]]
|-
| 88335
| 88500
| [[Offroicourt]]
|-
| 88336
| 88170
| [[Audoleni villa]]
|-
| 88338
| 88700
| [[Ortonis curia]]
|-
| 88340
| 88700
| [[Padua (Vosegus)|Padua]]
|-
| 88341
| 88100
| [[Pair-et-Grandrupt]]
|-
| 88342
| 88330
| [[Pallegney]]
|-
| 88343
| 88800
| [[Paretum (Vosegus)|Paretum]]
|-
| 88344
| 88350
| [[Pargniacum subtus Mirevallem]]
|-
| 88345
| 88490
| [[La Petite-Fosse]]
|-
| 88346
| 88210
| [[La Petite-Raon]]
|-
| 88347
| 88270
| [[Petraficta (Vosegus)|Petraficta]]
|-
| 88348
| 88600
| [[Petreus Pons]]
|-
| 88349
| 88230
| [[Plenifesium]]
|-
| 88350
| 88170
| [[Pluvesia]]
|-
| 88351
| 88370
| [[Plumberae]]
|-
| 88352
| 88300
| [[Pomperra (Vosegus)|Pomperra]]
|-
| 88353
| 88260
| [[Pons iuxta Undinovilla]]
|-
| 88354
| 88500
| [[Pont-sur-Madon]]
|-
| 88355
| 88330
| [[Portus Caelorum]]
|-
| 88356
| 88600
| [[Les Poulières]]
|-
| 88357
| 88500
| [[Portus Suavis]]
|-
| 88358
| 88550
| [[Pouxeux]]
|-
| 88359
| 88600
| [[Prey (Vosegus)|Prey]]
|-
| 88360
| 88260
| [[Provenchères-lès-Darney]]
|-
| 88361
| 88490
| [[Provenchères-et-Colroy]]
|-
| 88362
| 88210
| [[Le Puid]]
|-
| 88363
| 88630
| [[Purneretum]]
|-
| 88364
| 88500
| [[Puzieux (Vosegus)|Puzieux]]
|-
| 88365
| 88270
| [[Racécourt]]
|-
| 88366
| 88170
| [[Radalli villa]]
|-
| 88367
| 88700
| [[Rambervilleriae]]
|-
| 88368
| 88500
| [[Rancuria]]
|-
| 88369
| 88160
| [[Romarici campus]]
|-
| 88370
| 88270
| [[Radonis curtis]]
|-
| 88371
| 88220
| [[Rapo ad Silvas]]
|-
| 88372
| 88110
| [[Rapo ad Stationem]]
|-
| 88373
| 88110
| [[Raon-sur-Plaine]]
|-
| 88374
| 88130
| [[Rapey]]
|-
| 88375
| 88520
| [[Raves (Vosegus)|Raves]]
|-
| 88376
| 88300
| [[Ribovilla]]
|-
| 88377
| 88410
| [[Rainharii villa]]
|-
| 88378
| 88450
| [[Regney]]
|-
| 88379
| 88330
| [[Ranconis curtis]]
|-
| 88380
| 88640
| [[Rehaupal]]
|-
| 88381
| 88260
| [[Relangia]]
|-
| 88382
| 88500
| [[Rimacuria]]
|-
| 88383
| 88200
| [[Romarici Mons]]
|-
| 88386
| 88100
| [[Remomeix]]
|-
| 88385
| 88800
| [[Romulficuria]]
|-
| 88387
| 88170
| [[Ramaldi villa]]
|-
| 88388
| 88390
| [[Renauvoid]]
|-
| 88389
| 88500
| [[Reparium]]
|-
| 88390
| 88320
| [[Roberticuria]]
|-
| 88391
| 88120
| [[Rochesson]]
|-
| 88394
| 88320
| [[Romania ad Silvas]]
|-
| 88395
| 88700
| [[Rotmundum]]
|-
| 88398
| 88600
| [[Les Rouges-Eaux]]
|-
| 88399
| 88460
| [[Le Roulier]]
|-
| 88400
| 88500
| [[Ruvera in Sanctesio]]
|-
| 88401
| 88170
| [[Roverium (Vosegus)|Roverium]]
|-
| 88402
| 88700
| [[Rovilla ad Quercus]]
|-
| 88403
| 88500
| [[Roserota]]
|-
| 88404
| 88320
| [[Roseriae supra Mosunam]]
|-
| 88406
| 88130
| [[Rugney]]
|-
| 88407
| 88630
| [[Ruppes]]
|-
| 88408
| 88360
| [[Rupt-sur-Moselle]]
|-
| 88409
| 88120
| [[Saint-Amé]]
|-
| 88411
| 88260
| [[Sanctus Basolimons]]
|-
| 88412
| 88700
| [[Sanctus Benedictus (Vosegus)|Sanctus Benedictus]]
|-
| 88413
| 88100
| [[Sanctus Deodatus (urbs)|Sanctus Deodatus]]
|-
| 88410
| 88700
| [[Sancta Barbara (Vosegus)|Sancta Barbara]]
|-
| 88418
| 88700
| [[Sancta Helena (Vosegus)|Sancta Helena]]
|-
| 88424
| 88100
| [[Sancta Margareta (Vosegus)|Sancta Margareta]]
|-
| 88415
| 88200
| [[Sanctus Stephanus ultra Mosellam]]
|-
| 88416
| 88700
| [[Sanctus Genesius (Vosegus)|Sanctus Genesius]]
|-
| 88417
| 88700
| [[Sanctus Gorgonius (Vosegus)|Sanctus Gorgonius]]
|-
| 88419
| 88210
| [[Saint-Jean-d'Ormont]]
|-
| 88421
| 88410
| [[Sanctus Iulianus (Vosegus)|Sanctus Iulianus]]
|-
| 88423
| 88650
| [[Sanctus Leonardus (Vosegus)|Sanctus Leonardus]]
|-
| 88425
| 88700
| [[Sanctus Mauricius (Vosegus)|Sanctus Mauricius]]
|-
| 88426
| 88560
| [[Saint-Maurice-sur-Moselle]]
|-
| 88427
| 88170
| [[Sanctus Memmius (Vosegus)|Sanctus Memmius]]
|-
| 88428
| 88470
| [[Saint-Michel-sur-Meurthe]]
|-
| 88429
| 88200
| [[Sanctus Nabor (Vosegus)|Sanctus Nabor]]
|-
| 88430
| 88140
| [[Sanctus Audoenus (Vosegus)|Sanctus Audoenus]]
|-
| 88431
| 88170
| [[Sanctus Paulus (Vosegus)|Sanctus Paulus]]
|-
| 88432
| 88700
| [[Sanctus Petrimons]]
|-
| 88433
| 88500
| [[Sanctus Pancratius (Vosegus)|Sanctus Pancratius]]
|-
| 88434
| 88800
| [[Sancti Remigii Mons (Vosegus)|Sancti Remigii Mons]]
|-
| 88435
| 88480
| [[Sanctus Remigius (Vosegus)|Sanctus Remigius]]
|-
| 88436
| 88210
| [[Sanctus Stephanus (Vosegus)|Sanctus Stephanus]]
|-
| 88437
| 88270
| [[Sanctus Valerius (Vosegus)|Sanctus Valerius]]
|-
| 88438
| 88470
| [[La Salle (Vosegus)|La Salle]]
|-
| 88439
| 88390
| [[Sanchey]]
|-
| 88440
| 88170
| [[Sandaucuria]]
|-
| 88441
| 88260
| [[Sans-Vallois]]
|-
| 88442
| 88120
| [[Sapois (Vosegus)|Sapois]]
|-
| 88443
| 88300
| [[Sartes]]
|-
| 88444
| 88210
| [[Le Saulcy]]
|-
| 88445
| 88580
| [[Salicetum (Vosegus)|Salicetum]]
|-
| 88446
| 88140
| [[Salsurae (Vosegus)|Salsurae]]
|-
| 88447
| 88290
| [[Salsuriae]]
|-
| 88448
| 88140
| [[Seivilla]]
|-
| 88449
| 88130
| [[Saviniacum (Vosegus)|Saviniacum]]
|-
| 88450
| 88320
| [[Senagda]]
|-
| 88451
| 88210
| [[Senonia (Vosegus)|Senonia]]
|-
| 88452
| 88260
| [[Senonges]]
|-
| 88453
| 88630
| [[Seromons]]
|-
| 88454
| 88600
| [[Sarcus (Vosegus)|Sarcus]]
|-
| 88455
| 88320
| [[Sirecuria]]
|-
| 88456
| 88320
| [[Serocourt]]
|-
| 88457
| 88630
| [[Seona (Vosegus)|Seona]]
|-
| 88458
| 88130
| [[Solicuria]]
|-
| 88459
| 88170
| [[Soncuria]]
|-
| 88460
| 88630
| [[Solicia]]
|-
| 88461
| 88140
| [[Serewavilla]]
|-
| 88462
| 88120
| [[Le Syndicat]]
|-
| 88463
| 88100
| [[Tinctorivus]]
|-
| 88464
| 88460
| [[Tendon (Vosegus)|Tendon]]
|-
| 88465
| 88150
| [[Tado]]
|-
| 88466
| 88800
| [[Tillia]]
|-
| 88467
| 88290
| [[Thiéfosse]]
|-
| 88468
| 88160
| [[Le Thillot]]
|-
| 88469
| 88500
| [[Tirocuria]]
|-
| 88470
| 88530
| [[Le Tholy]]
|-
| 88471
| 88410
| [[Les Thons]]
|-
| 88472
| 88260
| [[Thuillières]]
|-
| 88473
| 88320
| [[Tignécourt]]
|-
| 88474
| 88300
| [[Tellum (Vosegus)|Tellum]]
|-
| 88475
| 88320
| [[Toteleni curtis]]
|-
| 88476
| 88500
| [[Totoni villa]]
|-
| 88477
| 88350
| [[Trampodium]]
|-
| 88478
| 88300
| [[Tranculfi villa]]
|-
| 88479
| 88240
| [[Trémonzey]]
|-
| 88480
| 88130
| [[Ubexy]]
|-
| 88481
| 88220
| [[Uriménil]]
|-
| 88482
| 88140
| [[Eurivilla]]
|-
| 88483
| 88390
| [[Ursiniacum]]
|-
| 88484
| 88220
| [[Usminga]]
|-
| 88485
| 88140
| [[La Vacheresse-et-la-Rouillie]]
|-
| 88486
| 88120
| [[Vainiacum]]
|-
| 88487
| 88340
| [[Le Val-d'Ajol]]
|-
| 88488
| 88270
| [[Valefridicurtis]]
|-
| 88489
| 88270
| [[Vallis Regia (Vosegus)|Vallis Regia]]
|-
| 88490
| 88800
| [[Vallis Regia Sicca]]
|-
| 88491
| 88260
| [[Tres Valesii]]
|-
| 88492
| 88230
| [[Le Valtin]]
|-
| 88493
| 88450
| [[Varmonzey]]
|-
| 88494
| 88500
| [[Vaubexy]]
|-
| 88495
| 88000
| [[Waldinivilla]]
|-
| 88496
| 88140
| [[Valdonis curtis (Vosegus)|Valdonis curtis]]
|-
| 88497
| 88330
| [[Wauxoncuria]]
|-
| 88498
| 88200
| [[Vecoux]]
|-
| 88499
| 88270
| [[Velotte-et-Tatignécourt]]
|-
| 88500
| 88310
| [[Ventron]]
|-
| 88501
| 88210
| [[Le Vermont]]
|-
| 88502
| 88600
| [[Vervezelle]]
|-
| 88503
| 88110
| [[Vexaincourt]]
|-
| 88504
| 88170
| [[Vicherey]]
|-
| 88505
| 88430
| [[Vienville]]
|-
| 88506
| 88210
| [[Vieux-Moulin (Vosegus)|Vieux-Moulin]]
|-
| 88507
| 88500
| [[Villers (Vosegus)|Villers]]
|-
| 88508
| 88270
| [[Ville-sur-Illon]]
|-
| 88509
| 88150
| [[Villoncourt]]
|-
| 88510
| 88320
| [[Villotte]]
|-
| 88511
| 88350
| [[Villouxel]]
|-
| 88512
| 88600
| [[Viménil]]
|-
| 88513
| 88450
| [[Vincey]]
|-
| 88514
| 88170
| [[Viocourt]]
|-
| 88515
| 88260
| [[Vioménil]]
|-
| 88516
| 88800
| [[Vittel]]
|-
| 88517
| 88260
| [[Vivarium (Vosegus)|Vivarium]]
|-
| 88518
| 88500
| [[Viverium]]
|-
| 88519
| 88470
| [[La Voivre (Vosegus)|La Voivre]]
|-
| 88520
| 88240
| [[Les Voivres]]
|-
| 88521
| 88700
| [[Vomécourt]]
|-
| 88522
| 88500
| [[Vomécourt-sur-Madon]]
|-
| 88523
| 88170
| [[Vouxey]]
|-
| 88524
| 88140
| [[Vrécourt]]
|-
| 88525
| 88500
| [[Vroville]]
|-
| 88526
| 88520
| [[Wisembach]]
|-
| 88527
| 88700
| [[Xaffévillers]]
|-
| 88528
| 88460
| [[Xamontarupt]]
|-
| 88529
| 88130
| [[Xaronval]]
|-
| 88530
| 88220
| [[Scatiniacum]]
|-
| 88531
| 88400
| [[Xonrupt-Longemer]]
|-
| 88532
| 88330
| [[Zincourt]]
|}
{{Indices communium praefecturarum Franciae}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi|!]]
9m0pbhk122rqjzjkkhwjm3zara7j5ks
Le Juch
0
124940
3997591
3868743
2026-10-28T09:06:48Z
Pippobuono
54500
imago
3997591
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Le Juch (29) Église 11.JPG|thumb|upright|left|Le Juch: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] [[Sanctus Maudetus|Sancto Maudetoque]] dicata.]]
''' Le Juch ''' ([[Lingua Britonica|Britonice]] ''ar Yeuc'h'') est commune 765 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Finis Terrae (praefectura Franciae)|Finis Terrae]] in [[Francia]]e occidentalis regione [[Britannia Minor]]e.
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Finis Terrae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Le Juch|Le Juch }}
{{INSEE commune|29087|de=Le Juch}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia Praefecturae Finis Terrae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Finis terrae]]
c8ytyzmlck878hnhitiondz4rlzo2gd
Cistophorus
0
137917
3997525
3872828
2026-10-27T19:55:44Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De pondere et valore */
3997525
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Kleiner 17.jpg|thumb|300px|Cistophorus [[Pergamum|Pergami]] percussus tempore Reipublicae Romanae. Ex una parte serpens e cista reptans in corona Dionysiaca videtur, ex altera duo serpentes internexi circa corytum. Laeva monogramma ex litteris graecis ΠΕΡΓ = Pergamum. TEY supra primae litterae nominis magistratus monetarii fortasse sunt. Dextra in hoc nummo baculum [[Aesculapius|Aesculapii]].]]
'''Cistophorus''' ([[Graece]] ''{{lang|grc|κιστοφόρος}}'') est [[nummus]] [[argentum|argenteus]] in regno [[Pergamum|Pergameno]] et in [[Asia (provincia Romana)|provincia Asia]] a [[saeculum 2 a.C.n.|secundo saeculo a.C.n.]] ineunte usque ad finem [[saeculum 2|secundi saeculi p.C.n.]] percussus. Etenim post pacem [[Apamea (Phrygia)|Apameae]] pactam ([[188 a.C.n.]]) cudi coepti sunt<ref>Titus Livius XXXVII, 46,58 et 59. Nonnullis numismatistis modernis cistophorus videtur non ante 175 a.C.n. cusus fuisse et Titus Livius falsum testimonium dedisse.</ref> nec desierunt ante tempus imperatorum [[Septimius Severus|Septimi Severi]] et [[Caracalla|Caracallae]]. Cistophori vocati sunt quia imaginem sacrae cistae [[Dionysus|Dionysiacae]] (e qua serpens exibat) in argento expressam praebebant. Nam [[vocabulum]] ''cistophoros'' [[Graece]] 'cistam ferens' significat.
==De pondere et valore==
Cistophori servati inter duodecim et tredecim grammata pendere solent (nonnumquam leviores sunt): quatuor [[drachma|drachmas]] et tres [[Denarius|denarios]] Romanos valuisse a plerisque [[numismatista|numismatistis]] creduntur, sed, cum in [[thesaurus|thesauris]] extra [[Asia (provincia Romana)|Asiam]] non inveniantur, moneta provincialis fuisse videtur, extra certos fines non accepta. Scilicet quia cistophorus plus valere iussus est quam pondus argenti (praeterea non ex argento omnino puro erant). Nihilominus tempore [[Cicero|Ciceronis]] Romani quoque cistophoris utebantur cum in Asia negotiabantur. His verbis magnus orator de pecuniis quas apud Asiaticos [[Argentaria|argentarios]] collocarat ad [[Titus Pomponius Atticus|Atticum]] amicum scribebat: ''Ego in cistophoro in Asia habeo ad [[Sestertius|sestertium]] bis et viciens. Huius pecuniae permutatione fidem nostram facile tuebere''.<ref>''[[Ad Atticum]]'' XI,1 = Editio Belles Lettres, ep. 427. Vide etiam ibidem II.6.2 et ''pro Domo'' 52.</ref>
Sub [[Imperatores Romani|imperatoribus]] contra [[Denarius|denario]] non minus quam cistophoro in Asia utebantur.
==De officinis==
Plures officinae cistophoros emiserunt : in nummis monogrammate vel primis litteris urbis nominis cognoscuntur. Inveniuntur non tantum [[Pergamum]] et [[Ephesus]], quae praecipuae officinae fuere, sed etiam [[Tralles]] in [[Lydia (discretiva)|Lydia]], [[Laodicea ad Lycum|Laodicea]] et [[Apamea (Phrygia)|Apamea ]] in [[Phrygia]] etc.
==Historia==
[[Fasciculus:Syd 1197.jpg|thumb|right|Cistophorus Marci Antonii circa [[39 a.C.n.]] : ex una parte caput [[Triumviratus|triumviri]] [[hedera]] cinctum. Circum tituli et corona hederacea. Ex altera parte caput Octaviae supra cistam mysticam inter duos serpentes. Legitur : IIIVIR RPC.]]
[[Fasciculus:Augustus Cistophoric Tetradrachm RIC 0476.jpg|thumb|Cistophorus Octaviani (28 a.C.n.) pacem laudans.]]
Tres Pergameni reges cistophoros emiserunt: [[Eumenes II]], [[Attalus II]], et [[Attalus III]] qui regnum Romanis testamento legavit. Nec nomina nec effigies eorum in nummis conspiciuntur : ex una parte cista mystica dei [[Dionysus|Dionysi]], e qua serpens erepit, corona [[Hedera|hederacea]] circumdata est (hedera Dionyso sacra erat et saepe tempora dei eius foliis cinguntur). Ex altera parte duo serpentes, quorum caudae internexae sunt, caput erigunt linguam bisulcam vibrantes. Inter eos corytus aplustribus ornatus e quo arcus summus eminet. Primae litterae urbis ubi cistophorus cusus est officinam indicant. Dextra variae figurae vel symbola conspicua sunt, fortasse ad emissiones distinguendas.
Ab anno [[133 a.C.n.]] usque ad annum [[128 a.C.n.]] per sex annos litteris numeralibus Graecis (A,Β,Γ,Δ,...) anni in nummis numerabantur. Tempus fuit quo Romani, regni heredes per testamentum facti, bellum gerebant cum Aristonico regnum occupare sub nomine Eumenidis III conato. Qui Aristonicus quoque per quatuor annos cistophoros emisit in urbibus Stratonicea, Apollonide, Thyatira<ref>Rebuffat, ''La Monnaie dans l'antiquité'', Picard, 1996 p.164.</ref>. Postea haec ratio omissa est, sed duo vel tres litterae additae ad nomen magistratus monetae praefecti referri posse videntur. Primo saeculo a.C.n. nomina integra et Graeca leguntur, medio saeculo nomina [[Proconsul|proconsulum]] Romanorum in eorum locum successerunt. Nec alio modo postquam Romani rerum potiti sunt figurae in cistophoris expressae mutatae sunt.
At [[Marcus Antonius]], cum provinciis orientalibus praefuit, caput suum necnon uxoris [[Octavia minor|Octaviae]], quae eadem et soror [[Octavianus Augustus|Octaviani Caesaris]] erat, in cistophoris imprimi iussit et addidit titulos suos latine scriptos. Nihilominus retinuit cistam, coronam hederaceam et serpentes : nam Dionyso deo adsimulari cupiebat<ref>[[Cassius Dio]] XLVIII,39.</ref> qui de India et orientali parte mundi clarissime [[Triumphus|triumphasse]] dicebatur.
Post [[Actiaca pugna|Actiacam victoriam]] [[Octavianus|Octavianus Caesar]] cistophorum novi generis in Asia emisit : unam partem capite suo laureato signari iussit. Nondum Augustus a senatu appellatus erat : itaque in titulis LIBERTATIS P(opuli)R(omani) VINDEX dicitur. Ex altera parte Pax [[Caduceus|caduceum]] tenens et lampadem calcans videtur (prima imago erat Pacis Romanae quam [[Imperatores Romani|imperatores Romani]] per saecula tueri videri voluerunt), intra coronam lauream, non hederaceam (multo enim [[Apollo|Apollinem]], [[Templum Apollinis in Palatio|tutelarem deum suum]], Dionyso praeferebat, eo magis quia Marcus Antonius novus Dionysos esse voluerat). Nihilominus parvam cistam mysticam cum serpente in angulo servabat, ut cistophorus agnosceretur.
Postquam Augustus factus est, nihil de prioribus figuris -ne cistam quidem- in cistophoro retinuit : ut in [[Denarius|denario]] Romano una pars capite laureato Augusti signabatur, ex altera variae figurae exprimebantur : spicae frumenti, [[Capricornus|capricornus]], templum [[Mars Ultor|Martis Ultoris]] Romae, [[Sphinx|sphinx]], arcus triumphalis etc. Tituli latine scribebantur. Hunc morem successores per duo saecula obervaverunt. Cistophori imperiales plerumque [[Ephesus|Ephesi]], in capite provinciae, signabantur. Pondus paulatim imminutum.
== Plura legere si cupis ==
[[Fasciculus:Cistophor of Marcus Tullius Cicero.jpg|thumb|Cistophorus [[Apamea (Phrygia)|Apameae]] cusus cum nomine [[Cicero|Marci Tulli Ciceronis]] qui [[proconsul]] [[Cilicia|Ciliciae]] anno 51/[[50 a.C.n.]] fuit.]]
[[Fasciculus:Cistophor.jpg|thumb|Aversa pars cistophori Augusti cum [[Capricornus (astrologia)|capricorno]] in corona.]]
*''Attalid Asia Minor : money, international relations, and the state'', curante Petro Thonemann, Oxford University Press, 2013 [https://books.google.fr/books?id=7T8iG57wFh0C&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Apud Guglum librorum] [https://www.persee.fr/doc/topoi_1161-9473_2013_num_18_2_2495 Recensio critica]
*Lucia Carbone, ''Hidden Power. Late Cistophoric Production and the Organization of Provincia Asia (128–89 BC)'' (= Numismatic Studies; 42). The American Numismatic Society, 2020
* Thomas Drew-Bear et [[Georgius Le Rider]] "[https://www.persee.fr/doc/bch_0007-4217_1991_num_115_1_4690 Monnayage cistophorique des Apaméens, des Praipénisseis et des Corpéni sous les Attalides. Questions de géographie historique]", ''Bulletin de Correspondance Hellénique'', 1991: 361-376
*Barbara Hiltmann, ''Les Cistophores de Marc Antoine. Un monnayage hellénistique en contexte romain'' (= Numismatica Antiqua; 14). Burdigalae, Ausonius, 2023 [https://bmcr.brynmawr.edu/2024/2024.11.47/ Recensio critica]
* Fred S. Kleiner, Sydney P. Noe: ''The early Cistophoric Coinage''. The American Numismatic Society, New York NY 1977, (''Numismatic studies'' 14, ISSN 0517-404X). [https://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1979_num_57_2_5588_t1_0476_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/numi_0484-8942_1977_num_6_19_1772_t1_0204_0000_2 Altera recensio critica]
*Fred S. Kleiner, ''The dated Cistophori of Ephesus'', The American Numismatic Society Museum notes, 18, New York NY 1972, pp.17-32.
**''The late cistophori of Apameia'', in : Greek Numismatics and Archeology. Essays Margaret Thompson, Wetteren, 1979, pp119-130.
*Elke Krengel, "[https://www.academia.edu/32296388/Orphik_in_Pergamon_Die_Bedeutung_des_Schlangenpaares_auf_den_Cistophoren_und_r%C3%B6mischen_Pr%C3%A4gungen Orphik in Pergamon: Die Bedeutung des Schlangenpaares auf den Cistophoren und römischen Prägungen]", ''Jahrbuch für Numismatik und Geldgeschichte'', 2016: 15–55.
*Werner Langenegger, "Gewichtsentwicklung der Cistophoren vom Attalidenreich bis Septimius Severus", ''Jahrbuch für Numismatik und Geldgeschichte'', 2023: 73–100.
*[[Georgius Le Rider]], "[https://www.persee.fr/doc/bch_0007-4217_1990_num_114_2_4704 Un groupe de cistophores de l'époque attalide]", ''Bulletin de Correspondance Hellénique'', 1990: 683-701
** "[https://www.persee.fr/doc/jds_0021-8103_1989_num_3_1_1525 La politique monétaire du Royaume de Pergame après 188]", ''[[Journal des savants|Journal des Savants]]'', 1989: 163-190
* William E. Metcalf: ''The Cistophori of Hadrian''. American Numismatic Society, New York NY 1980, ISBN 0-89722-181-8, (''Numismatic studies'' 15). [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1982_num_95_452_1342_t2_0493_0000_4 Recensio critica]
** ''The Later Republican Cistophori'', American Numismatic Society, 2017 [https://www.persee.fr/doc/numi_0484-8942_2019_num_6_176_3462 Recensio critica]
* C. H. V Sutherland: ''The Cistophori of Augustus''. Royal Numismatic Society, London 1970, (''Royal Numismatic Society'' Special publication 5, ISSN 0080-4487).
*G. Stumpf, ''Numismatische Untersuchungen zur Chronologie der römischen Statthalter in Kleinasien'', Saarbrücken, 1991.
*Peter Thonemann (cur.), ''Attalid Asia Minor. Money, International Relations, and the State'', Oxford University Press, 2013 [https://books.google.fr/books?id=Ud5oAgAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum]
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
* [https://bnumis.com/il-etait-une-fois-le-cistophore/ BNUMIS Il était une fois le cistophore] Francogallice.
* [https://www.britishmuseum.org/collection/term/THES64403 Cistophori in Museo Britannico]
[[Categoria:Nummi Graeci antiqui]]
[[Categoria:Regnum Pergamenum]]
[[Categoria:Nummi Romae antiquae]]
at94iz2vy2qaw5n6yj551xmmg0pxnvs
Philippus Gueneley
0
145024
3997607
2849654
2026-10-28T10:31:51Z
Pippobuono
54500
novissima
3997607
wikitext
text/x-wiki
{{capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Coat of arms of Mgr Philippe Gueneley.svg|thumb|Insigne Episcopi Gueneley]]
'''Philippus Gueneley''' (natus in ''[[Dola]]'' praefectura [[Iura (praefectura Franciae)|Iurae]] die [[9 Novembris]] [[1938]]) est ab anno [[2014]] [[episcopus]] emeritus [[Dioecesis Lingonensis]].
== Biographia ==
Annis 2014-2015, administrator apostolicus [[Dioecesis Corisopitensis]] nominatus est.
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* [http://www.cef.fr/catho/personnalites/gueneley.php Biographia] in pagina [[Conferentia Episcopalis Francica]] {{Ling|Francice}}
* {{CathHierBishop|gueneley}}
{{bio-stipula}}
{{Anni vitae|1938||Gueneley, Philippus}}
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
t6ska6jwukhupqlff3444j1dn6734b4
Evaristus Galois
0
145036
3997555
3994345
2026-10-28T00:39:58Z
LilyKitty
18316
de analysi mathematica et aequatione
3997555
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:E. Galois Portrait No.2.jpg|thumb|Galois, a fratre suo minore natu Alberto pictus.]]
{{res|Evaristus Galois}} (natus [[25 Octobris]] [[1811]], [[Bourg-la-Reine]]; mortuus [[31 Maii]] [[1832]], [[Lutetia]]e) fuit [[mathematicus]] [[Francia|Francicus]]. Dum vixit, quinque articulos et unam [[epistula]]m politicam edidit, sed opus clarissimum modo post mortem apparuit.<ref>Omnia opera, [[Lingua Francogallica|francogallice]] cum versionibus [[Lingua Anglica|anglicis]], iam edita sunt in libro Petri Neumann.</ref> Primus erat qui [[caterva (mathematica)|catervas]] definit ([[Francogallice]] "groupe"); [[corpus (mathematica)|corporibus]] finitis quoque usus est, etiamsi nomina harum structurarum non habuit.<ref>Nomen ''corpus'' [[Ricardus Dedekind]] definit; mathematici corpora finita corpora Galois nominant.</ref>
== Vita ==
[[Fasciculus:Tombe galois.JPG|thumb|[[Sepulcrum]] illius Galois, [[Bourg-la-Reine]] in [[Francia]].]]
Galois natus est die [[25 Octobris]] [[1811]]. Nicolas-Gabriel Galois ([[1775]]-[[1829]]) pater erat ludimagister, tunc [[demarchus]] oppidi Bourg-la-Reine; mater Adelaida Maria Demante ([[1778-1872]]) docta femina erat. Tres liberos habuerunt: maximam natu Nataliam, natam anno [[1808]]; Evaristum ipsum, natum 1811; minimum natu Alfredum, natum 1814.<ref>Stemma familiae, Livio, p. 288-90.</ref>
Evaristus erat discipulus [[Collegium Ludovici Magni|Collegii Ludovici Magni]] inter annos [[1823]] et [[1829]]. Librum a [[Hadrianus Maria Legendre|Legendre]] de [[geometria]] scriptum legens, mathematicus ardentissimus factus est.<ref>Liber est "Éléments de géométrie," anno [[1794]] primo editus; v. Livio, p. 116.</ref> Primum articulum mathematicum (de [[fractio (mathematica)|fractionibus]] continuatis) anno [[1829]] edidit. Eodem anno duos articulos qui de rebus algebraicis tractant ad [[Academia Scientiarum Francica|Academiam Scientiarum]] misit, sed, ut videtur, eos mense Ianuario [[1830]] revocavit.<ref>Ut dicit Neumann, p. 2, secundum Renatum Taton.</ref>
Quod in [[Schola Polytechnica Francica|Schola Polytechnica]] receptus non est, in [[Schola Normalis Superior (Lutetia)|Scholam Normalem Superiorem]] anno [[1829]] intravit. Articulos [[algebra]]icos denuo ad Academiam misit, in novo certamine magno mathematico "Grand Prix de Mathématiques" nominato; ministri autem Academiae chirographa amiserunt.<ref>Neumann, p. 2; Livio, p. 120.</ref> Anno [[1830]] quattuor articulos edidit, quorum tituli sunt "Analyse d'un Mémoire sur la résolution algébrique des équations" (sc. "Analysis commentarii de [[aequatio|aequationum ]] [[algebra|algebraica]] solutione"), "Note sur la résolution des équations numériques" (sc. "De aequationum numericarum resolutione adnotatio"), "Sur la théorie des nombres" (sc. "De [[theoria numerorum]]"), "Note sur quelques points d'analyse" (sc. "De aliquibus [[analysis mathematica|analysis]] rebus"). Ut videtur, iam de algebra et de [[aequatio]]nibus tractabat.<ref>Neuman, p. 33, hos articulos describit.</ref>
Eodem tempore, Galois se ad res politicas admiscuit; cum pluribus amicis, res novas studuit. Expulsus est e Schola Normali Superiore anno [[1830]] exeunte; mense Maio [[1831]] deprehensus est, iterum mense Iulio et mense Octobri, et in [[carcer]]em coniectus, ubi usque ad mensem Martium [[1832]] mansit.<ref>Neuman, p. 2-3; Livio, p. 129, 134.</ref>
Mortuus est in [[certamen singulare|monomachia]] die [[30 Maii]] [[1832]]. Quocum et quare pugnaverit, non certe scimus. Ante monomachiam autem epistolam quasi testamentum scripsit ("Lettre testamentaire" nunc dicitur) ad amicum [[Augustus Chevalier|Augustum Chevalier]], cui [[manuscriptum|manuscripta]] mathematica commisit, quibus [[theoria catervarum|theoriam catervarum]] explicat.
== Opera mathematica ==
[[Fasciculus:E. Galois Letter.jpg|thumb|Ultima pagina epistulae a Galois scriptae, in qua [[theorema]]ta de radicibus [[aequatio]]num demonstravit.]]
Sex commentarios (quorum unus de rebus mathematicis non tractat) edidit Galois vivus, inter annos [[1829]] et [[1831]]. Antequam moritur, epistulam amico Augusto Chevalier scribit, theoremata continentem de solutionibus aequationum [[polynomium|polynomialium]]; [[demonstratio mathematica|demonstratio]] in ''Commentario de aequationibus et quare et quomodo per radices solvantur'' invenitur. Hic commentarius est opus maximi momenti, quia [[theoria catervarum]] et [[theoria copiarum]] ibi primam creationem habent.
Omnis aequatio polynomialis tantas solutiones habet, quantus gradus est polynomii, sed si coefficientes [[numerus rationalis|numeri rationales]] sunt, solutiones saepius non rationales sunt. Hoc est, non necesse est solutiones vel radices aequationis elementa esse eiusdem corporis quam coefficientes. Exempli gratia, [[aequatio]] <math>x^2 - 2 = 0</math> habet [[radix (mathematica)|radices]] <math>\sqrt{2}, -\sqrt{2}</math>, qui non sunt numeri rationales. Haec aequatio ergo factores non habet in corpore rationale. Sed potest adiungere unam vel plures radices ad corpus; novo in corpore aequatio factores habet. Symbola hodierna (quae Galois nescit) sunt <math>\mathbb{Q}[\sqrt{2}]</math> — hoc est, corpus cuius elementa sunt omnes numeri rationales, et <math>\sqrt{2}</math>. (Omnia elementa huius corporis sunt <math>a + b\sqrt{2},</math> ubi ''a'' et ''b'' sunt rationales.)
Sed, si solutionem aequationis nescis, quomodo radices ad corpus adiungis? Sit ''a, b, c, ...'' solutiones ignotae (tantae, quantus est gradus polynomii). Galois dicit semper esse functionem <math>V(x_1, x_2, ...)</math>, cum tantis quantitatibus variabilibus quantae sunt radices aequationis, ut, si solutiones ''a, b, c, ...'' pro variabilibus ''x<sub>n</sub>'' mittantur variis ordinibus, nulli valores aequales sint. Hoc est, <math>V(a, b, c...) \neq V(b, c, a...) \neq V(c, a, b...) \neq V(a, c, b,...)</math>. Praeterea, possumus explicare radices aequationes per functionem rationalem huius functionis V. Hae sunt primum et secundum lemmata commentarii.<ref>Neumann, p. 110.</ref>
Hoc est, Galois adiungit solutiones ''a, b, c,...'' ad corpus numerorum rationalium, novum corpus <math>\mathbb{Q}[a, b, c...]</math> faciens.
Theorema maius hoc est: si aequatio datur, cuius radices sunt ''a, b, c...,'' est semper [[caterva (mathematica)|caterva]] permutationum litterarum ''(a, b, c,...)'' ut omnis functio harum radicarum quam permutationes catervae non mutat (functio invarians secundum has permutationes) sit "rationaliter cognita," et omnis functio radicarum rationaliter cognita est invarians secundum permutationes. Verba "rationaliter cognita" significant: valor functionis rationaliter cognitae scribitur per functionem rationalem coefficientium functionis ipsius.<ref>Neumann, p. 113; "rationaliter cognita" est terminus novus Galois, francogallice "rationnellement connue."</ref>
Hoc est, permutationes litterarum sunt [[homomorphismus|homoeomorphismi]] inter corpora <math>F[a, b, c, ...]</math> et <math>F[a', b', c'...].</math>
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
* Alexander, Amir R. [[2010]]. ''Duel at Dawn: Heroes, Martyrs, and the Rise of Modern Mathematics.'' Cantabrigiae: Harvard. ISBN 9780674046610.
* Artin, Emil. [[1944]]. ''Galois Theory,'' editio altera. South Bend: University of Notre Dame Press.
* Bell, E. T. [[1937]]. ''Men of Mathematics,'' re-editio [[1965]], Novi Eboraci: Simon & Schuster. ISBN 0-671-62818-6.
* Infeld, Leopold. [[1948]]. ''Whom the Gods Love: The Story of Evariste Galois.'' Novi Eboraci et Londini: Wittlesey House. (Mythistoria ficta de vita Galois.)
* Livio, Mario. [[2005]]. ''The Equation That Couldn't be Solved: How Mathematical Genius Discovered the Language of Symmetry.'' Novi Eboraci: Simon & Schuster. ISBN 978-0-7432-5820-3.
* Neumann, Peter M. [[2011]]. ''The Mathematical Writings of Évariste Galois.'' Zurich: European Mathematical Society. ISBN 978-3-03719-104-0.
* Taton, René. [[1971]]. "Sur les relations scientifiques d'Augustin Cauche et d'Évariste Galois," ''Revue d'histoire des sciences'' 24, 123-48.
{{NexInt}}
*[[9130 Galois]]
== Nexus externi ==
* [http://www.galois-group.net/ Galois Archive], de vita et operis (pluribus linguis)
* [https://web.archive.org/web/20120109225841/http://images.math.cnrs.fr/Il-y-a-cent-quarante-ans-la-mort.html Abhinc 140 annos], de morte Galois (francogallice)
* [http://www.universcience.fr/fr/bibliotheque-bsi/contenu/c/1248125682236/evariste-galois-mathematicien-romantique/ Evaristus Galois,]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} mathematicus romanticus (francogallice)
* [http://www.bibnum.education.fr/mathematiques/algebre/memoire-sur-les-conditions-de-resolubilite-des-equations-par-radicaux Analysis] tractatus de solutionibus aequationum (francogallice)
* [https://web.archive.org/web/20120703235319/http://thales.cica.es/rd/Recursos/rd97/Biografias/05-2-b-galois.html Vita] Galois (hispanice)
{{Lifetime|1811|1832|Galois, Evaristus}}
[[Categoria:Algebra]]
[[Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]]
[[Categoria:Mathematici Franciae]]
[[Categoria:Necati]]
{{Myrias|Homines}}
e831rlg72d3d0ijjhsoqf8e3lmfc1l5
Ioannes Teresi
0
157622
3997538
3976417
2026-10-27T20:46:24Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997538
wikitext
text/x-wiki
{{Vicificanda}}
{{Pagina notis bibliographicis carens}}
'''Ioannes''', vulgo ''Giovanni,'' '''Teresi''' (natus [[Lilybaeum|Lilybaei]] [[Sicilia]]e die [[3 Novembris]] [[1951]]) est [[poëta]] et [[scriptor]] [[Lingua Latina|Latinus]], [[civitas|civitate]] [[Italia|Italicus]]. Alumnus [[universitas Panormitana|Universitatis Panormitanae]], ipse opera nova in commentariis ''[[Melissa]]'' et ''[[Vox Latina|Voce Latina]]'' necnon in [[diarium electronicum|diariis electronicis]] editis ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeride]] et [[Centrum Latinitatis Europae|Centro Latinitatis Europae]]'' copiose proferre solet.<ref>[https://upload.wikicultura.org/thumb/c/c9/Giovanni_Teresi.jpg/300px-Giovanni_Teresi.jpg JPG.]{{Nexus deficit|date=Iunio 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}.</ref> Cui [[1 Iunii|Kalendis Iuniis]] anno [[2021]], [[Sergius Mattarella]] [[praeses rei publicae Italicae]] "equestrem dignitatem laudi Rei Publicae Italicae" ob eius litteras attulit.<ref>[https://m.tp24.it/2025/04/20/cultura/encelado-l-eterno-grande-fuoco-siciliano-il-nuovo-libro-del-marsalese-giovanni-teresi/217444 Res.]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20230102111737/http://www.ephemerisnuntii.eu/mobile/m_poesis.php Res.]</ref><ref>[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2016/cetera.php?categ=poesis Res.]</ref>
== Vita et opera ==<!--
<ref>[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2016/cetera.php?categ=poesis Solemne auspicium].</ref>
<ref>[https://cctm.website/tag/giovanni-teresi/ Res.</ref>-->
Multa opera eius, tam ad [[poesis|artem poëticam]] pertinentia quam ad [[narratio]]nem, in variis libellis non solum nationalibus edita sunt. Scriptor ad libellum ''Latinitas Urbis Vaticanae'' acceptus, in eo nonnulla [[carmen|carmina]] edita sunt: in n. IV ([[2024]]) “Prima nox Sollemnis”, “Solus Tu," “Atellanus Vultus”, “Ultra faciem cerulea”. Mar. anno [[2012]]: “Tristis Passio”, “Tunica Venerata”, “Animus a Madre Allectus”, ”Memoria incorrupta: numerus fui”, “Africae filius" Iunio anni [[2012]]: “De pace desideranda”, “Si vinum essem”. Sept. anno [[2012]]: “Aliqua momenta evocata dimidiae partis nongentesimi saeculi”, “Animus eis erata libens," "[[Somnium]] oculis apertis," "Dolor, granum vitae."
{{Verba vicificanda|Ad commentarium periodicum ''Vox Latina'' . . . .}}<ref>[https://www.uni-saarland.de/start.html Res.]</ref>
Scripta eius [[Francogallice|sermone Francogallico]] structa sunt: “Rêve les yeux ouverts”, “Universa in corda” “L’univers de l’âme”, “Insula Lunae cantu amplexa” “L’île enchantée par le chant de la lune.” Scriptor et [[amor]]is praeditus erga [[artes humaniores|humanas litteras]], in binis mundis esse dicitur: Latino Italoque.
{{Verba vicificanda|https://cctm.website/giovanni-teresi-la-verita-nascosta/}}
{{Verba vicificanda|http://www.ephemerisnuntii.eu/mobile/m_poesis.php}}
== Cultor Musarum ==
[[Fasciculus:Musas.jpg|thumb|[[Musae]] quas poeta Ioannes Teresi sacrificiis honorat.]]
Ingenium suum, {{dubium|donum divinum}}, sicut [[Plato]] dicit, non solum honoravit in se sacrificiis [[Musae|Musis]] debitis, cum semper cultum per creationem specificam perfecisset, sed etiam comprobatum et laudatum est in compluribus casibus praemiis et variis confirmationibus.{{Cd}}
{{Versus numerati
| titulus = Ithaca insula longinqua
|
Facies in petra vento insculptae
saecula historiamque suam loquentur;
inter praerupta aquilarum
fugamque loquentur.
Inter mare quam vela
cantus in puppim pervenit …
Libertas in humido litore est …
Pallidum coelum stellas circumdat.
Argentea Iovis sagitta
inter aquilarum nidos
fugamque spumam super fluctus
terminum est.
Libertas alium mare inveniendum,
alborum equorum Achillis lora tenenda.
Libertas fulgentium guttarum in musicis legentibus
in litora est.
Spei litus
musica redit de fluctibus
ad gaviarum cantum
inter horridas petras inexploratas
in aurea harena ardente.
Scylla Charybdisque pugnant
et pulpureas aquas maris incolunt.
Sirenum cantus
pulchritudo sicania sunt,
Echo amor ignotus
in coelo est.
Ithaca insula longinqua!
|Carmen Iohannis Teresi - Opus conversum ab Elisa Magurno}}
{{Versus numerati
| titulus = Ecce Aphrodite!
|
Collucebat prima lux veris,
ridebat terra et frondes
Zephyrus afflabat levis vespere.
Mare undarum lento motu
permulcebat Citherorum litora.
Movebat se in concha,
quasi in cuna,
sole circumdata,
sicut in regio curru,
una ex diis Jovis filia.
“Ecce Aphrodite!
Super caeruleas aquas salsas
cum tritonibus et delphinis!”
dixit Juppiter dum ea accedit ad oram.
Ita Aphrodite, pulchro capite quasso,
excussit aquam e capillis,
repente se tollit.
Dum incedit maris motus
se vehemens placavit.
Herbae et rosae exortae
sunt pede venusto.
Beatum fecit totum Olympum illa die fulgenti,
levi halito eius orta sunt germina.
|carmen Johannis Teresi}}
{{Folium memoratum|
'''Dionysius tyrannus et anus Syracusana'''
Anus quaedam, cum Syracusani omnes Dyonisii tyranni mortem optarent propter nimiam morum acerbitatem et animi saevitiam, sola cotidie deos precabatur ne tyrannus morte raperetur. Ubi hoc [[Dionysius]] cognovit, admiratus non debitam benevolentiam, arcessivit anum et cur ita faceret sciscitatus est. Tum illa:" Hoc facio sciens. Cum enim puella essem et a saevo tyranno Syracusani opprimerentur, ego mortem eius optabam. Cum autem is necatus est,<!--esset?--> tyrannus taetrior dominationem occupavit de cuius exitio deos precabamur. Nunc tu dominationem adeptus es, qui pessimus et crudelissimus omnium es. Quaproter ego, verens ne deterior sequatur, si tu opprimaris, deos precor ut diu te servent".
Neque minorem Syracusis audaciam ostendit matrona quaedam àdmodum aetate provecta, quae, Syracusanis omnibus Dionysii tyranni propter intolerandam crudelitatem votis mortem expetentibus, una cotidie matutino tempore Deos, ut incolumis ac superstes esset, orabat.
Quod ubi Dionysius cognovit, benevolentiam admiratus, quam sibi minime dèbitam sciebat, arcessitam interrogavit qua re quove suo merito id fàceret.
Tum illa: “''Non sine causa facio: puella enim, cum gravem tyrannum haberèmus, eo carère cupiebam: quo interfecto, alter aliquando taetrior arcem occupavit; eius quoque dominationi finem imponi magni aestimabam: te deìnde principem superioribus importuniorem habere coépimus.''
''Nunc autem existimo, te absumpto, deteriorem in locum tuum posse succédere. Quod timens ne evèniat, Deos oro ut impediant ne quis tibi insidiètur, et caput meum cotidie pro tua salute devòveo”''
Tum facetam audaciam Dionysius punire nos est ausus. Curavit Johannes Teresi
}}
{{Versus numerati
| titulus = “Amor ut speculum”
|
Calorem quaero,
ad cordis pulsus, ad amorem
me intendo vehementem;
colores virides vitae,
aurorae radios calidos,
dies iam victos inquiro.
Momenti punctum
in tuis pupulis infixum
lucentibus
capere nitor.
Animam tuam
ciliis tuis celatam timidis percipio.
Affectibus motus,
lacrimas profundo multas,
leves, puras,
perlucentes veluti speculum
in quod me inspicio beatum.
}}
== Academiae et praemia ==
Particeps ut sodalis honoratus Adsociationis Poëticae Lutetiae, factus est Sedis Secundariae eiusdem in Sicilia, cui nomen tributum est "Marius Scalesi".{{Cd}}
Particeps Adsociationis Lutetianae Poësis, ibi, sub praesidio moderatoris cui nomen est Joël Conte, non solum presentavit saepe opera sua sed magis tempore recentissimo electus est membrum honorarium huius praesidii. Dicendum est, vinculis conscientiae magis adstrictuam, tribuere onus se voluisse translationis Francogallicae et Latinae coadiutori.{{Cd}}
Qui enim praeses Centrum Latinitatis Europae "[[Lilybaeum|Lilybeo]]".{{Cd}}
Abhinc anno [[2012]] factus est scriptor honoratus in [https://www.centrostudiarteterapia.org/ist-italiano-di-cultura-di-napoli/ Istituto Italiano di Cultura di Napoli], pro quo curat praefationem operum ab eodem instituto editorum;{{Cd}} et in ''Ephemeride – Nuntii Latini universi''.
Die undecimo post [[1 Aprilis|Kalendas Apriles]] [[2013]] praefuit certamini ab [[:it:Università_Pontificia_Salesiana|Universitate Pontificia Salesiana]] constituto, ubi victor evaserit prior.{{Cd}}
Postremo Idibus Decembribus recentibus electus est Senator Academicus Leopardianus et eodem tempore [[praemium|praemio]] [[Georgius (sanctus)|Sancti Georgii]] honestatus est, libri eius qui inscribitur ''Mythus et poësis'' (sed Italice scriptus) causa.{{Cd}}
[https://web.archive.org/web/20230724202940/https://www.wikipoesia.it/wiki/Giovanni_Teresi#:~:text=%C3%88%20socio%20onorario%20dell'Ottagono,della%20Repubblica%20Italiana%20il%20Prof. https://web.archive.org/web/20230724202940/https://www.wikipoesia.it/wiki/Giovanni_Teresi#:~:text=%C3%88%20socio%20onorario%20dell'Ottagono,della%20Repubblica%20Italiana%20il%20Prof.]<ref>Wikipoesia Johannis Teresi</ref>
== Eius scripta ==
{{Verba vicificanda|1=[http://www.ephemerisnuntii.eu/mobile/poesis.php?id=6965 Tristis passio Christi Iesu]}}
{{Verba vicificanda|1=[http://www.ephemerisnuntii.eu/mobile/m_poesis.php Resurrixt carmen Johannis Teresi]}}
{{Folium flexibile
| praeambulum = ''Hic est index plenus operum.''<ref>[http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php Res.]</ref>
| corpus =
* 2011 : "Aere perennius nomen tuum", in periodico ''[[Latinitas (periodicum)|Latinitas]]'', Lib.II, Mense IVN, AN. MMXI, p.161
* 2011 : " Carmina: "Iesus Magister Vitae", "Lumen semper fulgens", "Cum nox ...", in periodico ''Latinitas'', Lib.III, Mense Sept. AN. MMXI, p.268
* 2011 : "Amor omnia vincit", in periodico ''Latinitas'', Lib.IV, Mense Dec. AN. MMXI, p.362
* 2011 : "Si vinum essem" in Poesi, in commentariis electronicis c.n.''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2011/cetera.php?categ=poesis]
* 2011 : "Res Siculae: cucumerum veditor" in Miscellanea, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2011/rubric3.php?categ=miscellanea]
* 2012 : "Domus muris Lutetiani", in commentariis electronicis c. n. ''Ephemeris'', in Reti Internationali, Martis die 12 mensis Iunii 2012 [http://ephemeris.alcuinus.net/periegetica.php Domus muris Lutetiani]
* 2012 : "Recordationes in lagoena metallica", in ''Melissa'', n° 168, Bruxellis, 2012, p. 14.
* 2012 : "Sollemne Auspicium", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Aliqua momenta evocata dimidiae partis nongentesimi saeculi" in commentariis electronicis c.n.''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] ''[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2012/nuntius2.php?id=614]
* 2012 : "Amorix lux", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Noli tibi similem occidere!", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Res tristis", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Arundinea canistra", in commentariis electronicis c.n. [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2012/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Stellarum pluvia", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2012/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Idyllium Aestivum", in Poesi, in commentariis electronicis c.n.''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2012/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Mater!", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2012/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Africae filius", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2012/cetera.php?categ=poesis]
* 2012: "Akragas", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2012/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "Memoria incorrupta: numerus fui", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2012/cetera.php?categ=poesis]
* 2012 : "De Lilybaeum reditu" in Periegetica commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''. [http://ephemeris.alcuinus.net/archi2012/rubric2.php?categ=periegetica]
* 2012 : "Dolor, granum vitae" , in periodico ''[[Latinitas (periodicum)|Latinitas]]'', Lib.I, Mense Mar. AN. MMXII, p.76
* 2012 : "De pace desideranda", "Si vinum essem", in periodico ''Latinitas'', Lib.II, Mense IUN. AN. MMXII, p.162, 163
* 2012 : "Aliqua momenta evocata dimidiae partis nongentesimi saeculi", "Animus eis erat libens ...", in periodico ''Latinitas'', Lib.III. Mense Sept. AN. MMXII, p.274, 278
* 2013: "Fiat Cras" in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=4971]
* 2013 : "Phantasmata mentis", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=4893]
* 2013 : "Astrum sui conscium", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013 : "Quaedam Lucerna", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013 : "Angelus Niger", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013 : "Climax in convivio", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013 : "Dies Natalis Romae", in Poesi, in commentariis electronicis c.n.''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013 : "Surgite: Resurrexit!" , in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013 : " Amor tacitus", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013 : "Atellanus vultus" , in Poesi, in commentariis electronicis c.n.''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2o13 : "In caelo libertas", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2013/cetera.php?categ=poesis]
* 2013: "De Arte poëtica et novis communicandi modis" in diario electronico cui nomen [[Centrum Latinitatis Europae]].
* 2013: Poetica "Si vinum essem" in Melissa n° 175, Bruxellis, 2013, p.14
* 2014 : "Cum viderim in Lilybaetano quodam hypogeo hanc inscriptionem "Amore libenti" Demetrii viri uxori suae dicatam" in diario electronico c. n. [[Centrum Latinitatis Europae]].
* 2014: "Quomodo suis cogitationibus manifestationibus modis estheticam concipientibus artem aliqui philosophi maximi apprehendant" in diario electronico c.n. [[Centrum Latinitatis Europae]] et in commentario cui titulus [[Vox Latina]] tomus 50, 2014, Fasc. 195, p. 119
* 2014: "De coniugum Crispiae Silviae Demetriique aeterno amore" (saeculo II-III P. CHR. N.) in commentario cui titulus [[Vox Latina]] tomus 50, 2014, Fasc. 197, p. 429
* 2014: "Me cogitante" (carmen) in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 50, 2014, Fasc. 198, p. 563
* 2015 : "Initium estue temporis novum?", "Fiat cras" in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''.[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=4971]
* 2015 : "Insanabile vulnus", in Poesi, in commentariis electronicis c.n. ''[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]''. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2015: "Phantasmata mentis" in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 51, 2015, Fasc.199, p. 22
* 2015: "Quo modo philologiae studium Fridericus Nietzsche impendant et adspiciat" in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 51, 2015, Fasc. 199, p.49
* 2015: "Carmen Matribus dicatum" in commentariis electronicis c.n. [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2015: "Stellarum pluvia" (poema) in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 51, 2015, Fasc. 200, p.291
* 2015: "Aureum Neptuni regnum" (carmen) in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 51, 2015, Fasc. 200, p.305
* 2015: "Vultus tacitus" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5119]
* 2015: "Memoria fossilis" (carmen) in commentariis electronicis c.n.[[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2015: "Aetas aurea: tempora heroum hominumque felicia et fructifera" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [[Ephemeris]]
* 2015: "Pater matutinae!" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]
* 2015: "Contentio modorum sciendi" (carmen) in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 51, 2015, Fasc. 201, p.442
* 2015: "Puella!" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]]
* 2015: "Quomodo veteres inscriptiones monumentariae funerariaeque plerumque duplicem sermonem ostendant incisum" in Melissa. n° 188, Bruxellis, p.9
* 2015: "Diluvium Mythologicum" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php?id=5217 Ephemeris]
* 2015: "Metamorphosis" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php?id=5212 Ephemeris]
* 2015: "Prima nox sollemnis" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Utinam annus venturus appareret dissimilis quam anteriores!" (carmen) in Poesi, in commentariis electronicis c.n. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Vultus tacitus" (poema) in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 51, 2015, Fasc. 202, pag.565
* 2016: "Innocentes ad Holocaustum Judaicum damnati" (poema) in commentariis electronicis c.n. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php?id=5268 Ephemeris]
* 2016: "Ultra faciem caeruleam" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Aeternus Christi Fulgor" (carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Dies natalis Veneris (in diem festum mulierum) " - carmen in commentariis electronicis c.n.[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Quibus indiciis, quibus modis aestheticam artem concipientibus maximi apprehendant philosophi" in commentariis electronicis (Socialia) c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/socialia.php?id=1409 Ephemeris]
* 2016: "De familiae condicione hodierna" - Opiniones - in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/opiniones.php?id=1411 Ephemeris]
* 2016: "Lumen semper fulgens" (Carmen) in commentario cui titulus [[Vox Latina]]. Tomus 52, 2016. Fasc. 203, pag.137
* 2016: "De immigrantium condicione miserrima indaganda an accusanda" - Opiniones - in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/opiniones.php?id=1414 Ephemeris]
* 2016: "De Musica in Romana vetere civitate" -SCIENTIAE - in commentariis eletronicis c.n. [http://www.alcuinus.net/ephemeris/scientiae.php?id=1416 Ephemeris]
* 2016: "De Mensarum Argentariarum difficultatum causis inquirendis" - Oeconomia - [http://ephemeris.alcuinus.net/oeconomia.php?id=1419 Ephemeris]
* 2016: "Homo habilis" (Carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Perennes alabastrite oculi longe mirantes" - Carmen- in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Creationis vertices, Marettimi et Mothiae insulae" -Carmen - in commentariis electronicis c.n. [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2016: "Quomodo de coniugiis civilibus opiniones publicae et politicae gravissime contendunt" - Opiniones - in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/opiniones.php?id=1425 Ephemeris]
* 2016: "Solus Tu" (Carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "De Musica in Romana vetere civitate" in commentario cui titulus [[Vox Latina]] Tomus 52, 2016, Fasc. 204, pag.224
* 2016: "De libertate hodierna" - Opiniones - in commentatiis electronicis c.n. [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/opiniones.php?id=1429]
* 2016: "Ad scelestorum hominum sodalicii victimas quod mafia appellatur" - Carmen - in commentario electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5405 Ephemeris]
* 2016: "Qualibus opinionibus gestus Britannicus interpretandus sit extra Communitatem Europaeam se ponendi" (Politica) [http://ephemeris.alcuinus.net/politica.php?id=1433 Ephemeris]
* 2016: "Quomodo Catholici et Prophetae Religinis fideles se post scelus Rouenense congregare sub charitate statuerint" (Cultus) [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=800 Ephemeris]
* 2016: "Aere Perennius Nomen Tuum (Carmen in honorem Joannis Pauli II)"[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5428 Ephmeris]
* 2016: "De ratione finali Ludorum vix celebratorum deducenda" - Athletica - [http://ephemeris.alcuinus.net/athletica.php?id=1439 Ephemeris]
* 2016: "Angeli in ruinis" (Carmen) [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5452 Ephemeris]
* 2016: "De sancta Madre Theresa" - Religio - [http://ephemeris.alcuinus.net/religio.php?id=1440 Ephemeris]
* 2016: "Verba volant, facta manent" - Opiniones - [http://ephemeris.alcuinus.net/opiniones.php?id=1441 Ephemeris]
* 2016: "Aeternus Christi fulgor", "Solus Tu", "Diluvium Mythologicum" - Carmina - [[Vox Latina]] - Tomus 52, Fasc. 205 - pgg. 330, 364, 450
* 2016: "Quomodo, Classicitatis studio deleto, Lyceum Classicum, maxima eius manifestatio, lapsum sit" - Cultus Civilis - in Melissa n. 193, pag. 14
* 2016: "Quomodo consensus stipulatus inter Americam et Russiam iam a die Lunae fructus suos attulerit pro Syriis habitantibus vi bellica extenuatis" [http://ephemeris.alcuinus.net/politica.php?id=1442 Ephemeris]
* 2016: "Divagationes de coloribus" in commentariis electronicis c.n.[http://ephemeris.alcuinus.net/periegetica.php?id=816 Ephemeris]
* 2016: "Orientis astrum" carmen in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2016: "Utinam annus venturus appareret dissimilis quam anteriores!" carmen in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2016:"Qualis opinionibus gestus Britannicus interpretandus sit extra Communitatem Europaeam se ponendi" in [http://ephemeris.alcuinus.net/politica.php?id=1433 Ephemeris]
* 2017: "De pace desideranda" carmen in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Musica ut therapia" (Periegetica) in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/periegetica.php Ephemeris]
* 2017: "Holocaustum Iudaeorum" (Carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Pierrot" carmen in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "De modis de Providentia non solum apud Alexandrem Manzoni postulandis" (Scientiae) in commentariis electronicis c.n.[http://ephemeris.alcuinus.net/scientiae.php?id=1455 Ephemeris]
* 2017: "Ginestra quaedam" (Carmen) in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5661 Ephemeris]
* 2017: "Crispia Salvia vixit annos plus minus XLV uxori dulcissimae Iulius Demetri us quae vixit cum suo marito ann XV Libenti Animo" -Carmen in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Quo modo legenda sit Mnenosyne et interpretanda secundum Platoni et Jordani Bruno opinionem" in [http://ephemeris.alcuinus.net/periegetica.php?id=841 Ephemeris]
* 2017: "O Filios Africae irruentis!" - Carmen in commentariis electronicis c.n. [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Verus Ritus Paschalis" - Carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Et inter gentes vixit" - Carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Heroicum autem tribunus militum in Primo Punico bello" - Quaerere historia antiqua Johannis Teresi [http://ephemeris.alcuinus.net/historia.php?id=846 Ephemeris]
* 2017: "Tristi paulo puero", carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Joannes Paulus II", carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Critica analysis verborum humilem Italiam, Joannis Teresi - Divinum Comoediae Dantis" - in Cultus [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=848 Ephemeris]
* 2017: "Animus a Matre allectus" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Sancti Francisci", carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5796 Ephemeris]
* 2017:"Significatio verborum: flamma, ira per vitium et ira per zelum in Canto XXVI Dantis Aligheriis - Critica analysis Johannis Teresi" [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=855 Ephemeris] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=856 Ephemeris]
* 2017: "Eritque arcus in caritate", carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "De Realismo Petronii, Iuvenalis et Phaedri" - Argumenta a Johanne Teresi conquisita in Epistula Leonina [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20134.pdf Ephemeris]
* 2017: "Mortem innocentiae", carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Universum magnitudinem et cogitationes hominum fragilitas innuitur - Investigationis philosophicae repetiae Johannis Teresi "- Cultus [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=860 Ephemeris]
* 2017: "Pluviis stellis" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Ruina, non degradatione iam schola afficitur" scriptum [[Melissa]] n.198 pag. 14
* 2017: "Itinerantur", carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephimeris]
* 2017: "Controversiae modos sentiendi" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5840 Ephemeris]
* 2017: "Magia aestiva fascinatorum" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Ulixes qualis sit apud Homerum et apud Dantem Alagherium - Critica analysis Johannis Teresi" in Epistula Leonina [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20136.pdf Ephemeris]
* 2017: "Inquisitio in Didonis Animum - Quomodo Didonis animus figurationes varias e tempore sumens et ipsius vita in configurationes psycho-temorales vertere possit, si a principio noetico suo separetur, neoplatonico modo dicemus" scriptum in [[Vox Latina]] Fasc. 208 Tomus 53 - 2017. pagg. 266, 276
* 2017: "Akagras" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Et templum pulchritudinis" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5874 Ephemeris]
* 2017: "Mnemosyne a Platone et Brunone explicata" scriptum in Epistula Leonina, pagg. 21-23 in [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20137.pdf Ephemeris]
* 2017: "Atmosphaeram in convivio" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Prestigiatorum animi" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Ad origines de civitate "Lylibaeo" in [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=866 Ephemeris]
* 2017: "De comparationes civilibus publicisque inter partem Occidentalem et partem Sovieticam" in Politica [http://ephemeris.alcuinus.net/politica.php?id=1468 Ephemeris]
* 2017: "Imagines" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5897 Ephemeris]
* 2017: "Aedis ianus flamen aperit dei ..." carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=5902 Ephemeris]
* 2017: "Lumina perennia, iaculantia ex undis, in saxa ..." Carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Dies dolorem fert et tristitiam" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Homo habilis" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Lucis spes" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Dies Alliensis - De historia Romae ab Urbe condita" in [http://ephemeris.alcuinus.net/historia.php?id=875 Ephemeris]
* 2017: "Ithaca insula longinqua" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Publius Ovidius Naso: Lycao" Cultus in [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=880 Ephemeris]
* 2017: "De uvae perceptione" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Plutarchi vita Ciceronis" - "Marcus Tullius Cicero - Pro Plancio, 65" in Cultus [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=882 Ephemeris]
* 2017: "De arte poetica et novis communicandi modis" in [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=884 Ephemeris]
* 2017: "Critica analysis de Cantu XXVIII Purgatorii Comoediae Dantis" - Cultus in [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=886 Ephemeris]
* 2017: "Sollemni Die Festo Mortuorum" Carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Amor ut speculum" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Libenti animo" carmen cum commentario in Epistula Leonina pagg. 15.18 [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20145.pdf Ephemeris]
* 2017: "Arundinea canistra" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "De vite celebranda" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Per semitas ignotas itinerarium animae meae" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2017: "Archimedes summus Mathematicus et physicus antiquus" - Cultus - in [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=895 Ephemeris]
* 2018: "In nativitate Domini Iesu" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?id=6004 Ephemeris]
* 2018: "Annus novus, vita nova?" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2018: "Astrum sui conscium" carmen in Epistula Leonina [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20149.pdf Ephimeris]
* 2018: "David Stellam" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2018: "Bibulis vinis" carmen in Epistula Leonina [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20152.pdf]
* 2018: "De Amore" Cappellano/Teresi in Epistula Leonina [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20155.pdf]
* 2018: "De libertate ab originibus" in [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=902 Ephemeris]
* 2018: "De morte Cleopatrae" in Epistula Leonina [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20158.pdf Ephemeris]
* 2018: "Tunica veneranda" carmen in Epistula Leonina pagg. 20,21 [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20160.pdf]
* 2018: "Peraequatio Comitialis" in Epistula Leonina pagg. 19,20 [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20162.pdf]
* 2018: "Nulla altera vis, quam poësis, quae patefaciat veram natura hominis …" in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=905]
* 2018: "De Tyrannide" in Epistula Leonina, pagg. 16,19 [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20163.pdf Ephemeris]
* 2018: "Sapientiam invocat poeta" in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2018: "Imperialis unctio" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2018: "Primi regis Siciliae" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2018: "Sapientia convicians Fortunae" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2018: "De artibus liberalibus septem" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
* 2018: "Oratio salutaris" carmen in [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php Ephemeris]
* 2018: "De vulgari eloquentia: (trifario nunc existente nostro ydiomate) Dantis Alighieri in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=911]
* 2018: "Domus Muris Lutetiani" scriptum Joannis Teresi in Epistula Leonina [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20165.pdf]
*2018: "Scelera bigami" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "De novis de Roma aeterna considerationibus deque veteribus hodie examinandis" In [[Vox Latina]] Tomus 54 2018 Fasc. 212 [https://dialnet.unirioja.es/ejemplar/496652]
*2018: "Fidei oblita religio" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "Incipt prima primi regis Siciliae particula" Incipt liber primus - Petri De Ebulo [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "Theatrum imperialis palacii" [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018; " Desaturis Iuvenalis" [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=917]
*2018: "Pax tempore Augusti" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "Lectura cybernetica aut papyracea eligendane?" pag. 14 Questiones hodiernae in Melissa n. 205 [http://www.fundatiomelissa.org/fundatiomelissa/Periodicum.html]
*2018: "Sibille questus" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "Sunt lacrimae rerum!" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "Primus imperatoris ingressus in Regna Siciliae" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "Ulixes qualis sit apud Homerum et apud Dantem Alagherium" in ''Vox Latina'' Tomus 54 2018 Fasc.213 pag.26-29 [https://dialnet.unirioja.es/ejemplar/499141]
*2018: "Domini adventus et loqutio ad Tancredim" [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2018: "Tancres futura cogitans lacrimatur" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [https://www.facebook.com/andreasnovocomensis/posts/397328880802954]
*2018: "Libellus ad Augustum inscribitur" Cultus in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=933]
*2018: "Rex Anglie captus, liber absolvitur" Poesis in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Astrum sui conscium" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [https://www.facebook.com/andreasnovocomensis/posts/397328880802954] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20185.pdf]
*2019: "Exeundi prohibitio" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "De Proemio ex Divina Comoedia Dantis Alagherii" in Cultus [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=940]
*2019: "De Latini Sermonis Praestantia" in Epistula Leonina CXC [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20190.pdf]
*2019: "De Canto XXVII ex Divina Comoedia Dantis Alagherii in Cultus [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=948]
*2019: "De Mantuae originibus Etruscis" in Epistula Leonina CXC [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20190.pdf]
*2019: "Historia connexus inter popolum et libertatem suam semper fuit" in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=944]
*2019: "Quomodo cogitationes Nicolai Malebranche cohaereant cum sectatoribus philosophicis de transcendentia agentibus in Vox Latina Tomus 55 2019 Fasc. 215 pag. 113 -124
*2019: "De Canto X "Beatorum Sedis" ex Divina Comoedia Dantis Alagherii [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=951]
*2019: "Tristi Passio Christi Jesu" Carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: Carmen Paschale "Tunica Venerata" in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20198.pdf] Epistula Leonina pag.
*2019: Carmen "Calpurnii Siculi - Bucolica I" [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "De cantu XIX infernorum" ex Divina Comoedia Dantis Alagherii [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=955]
*2019: "In exspectatione sto" Carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Ad originis de civitate Lilybeo" Cultus [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=958]
*2019: " De Canto X Comoedia Dantis Alagherii [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=960]
*2019: "De litteris Graecis et Latinis conferendis" Cultus [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=961][https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris]
*2019: "Dies natalis Aphrodites" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris]
*2019: "Veneris transmutatio" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "De philosophia: quid sit animae medicina" Cultus [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=968]
*2019: "De abusione verbi "palmae" et radicis eius" in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=969&fbclid=IwAR3GjNc3M2ueqK48eJxcTCv2hzZwJSHF1uxgCJKezDtaWWUXfLHS5deLobM]
*2019: "Non unus in-differentiae casus" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Extremus actus" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Arundinea canistra uvae" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Translucet recordatio per tenuissimas figuras in lapidus calcariis ..." [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "O mare nostrum civitate cinctum!" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: " II Die post Kal. Nov." carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Mater!" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Imagines" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Amor tacitus" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Quomodo fabula et narratio, genere structura, potentia per tempora distinctae, in unum denique vergant" in Cultus [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1000]
*2019: "In Bethlem" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2019: "Qui natus est Redemptor" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Musica modus universalis communicandi est" in Cultus [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1009]
*2020: "Ex alta Olympi sede" carmen in [[Ephemeris (diarium interretiale)|Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Fulgens in luce fervida" carmen in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "De figura paterna ex duobus operibus Aristophanaeis" in Cultus [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1016]
*2020: "De historia litterarum Latinarum laicarum" in Cultus [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1020]
*2020: "Amor!" carmen in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Philosophia animae medicina" in Cultus [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1022]
*2020: "In Saturnalia agunt larva" carmen in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php?fbclid=IwAR350LGXsKy_iuV5hQK4_W74kqZ7zZo6N_YTwZE0Myfev5K70GB1XObjs1s]
*2020: "Crispia Salvia et Julius Demetrius" carmen in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Temporis pondus" carmen in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: " Iesus in Calvaria versato" carmen in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Perennis Aetas" scriptum Johannis Teresi in [https://ilmiolibro.kataweb.it/libro/narrativa/47439/perennis-aetas/]
*2020: "Foenix semper resurgens" scriptum Johannis Teresi in [https://ilmiolibro.kataweb.it/libro/storia-e-filosofia/47435/foenix-semper-resurgens/]
*2020: "Dolor, Granum Vitae" carmina Johannis Teresi [https://ita.calameo.com/books/0007725524e1529e0ea93]
*2020: "Resurrexit" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "De Latini sermonis praestantia" scriptum Johannis Teresi in Vox Latina [http://www.voxlatina.uni-saarland.de/] Tomus 56 Fasc. 219 -2020
*2020: "Inimicus invisibilis" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Rosarum unguentum" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "De fonte" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Phantasia" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Junio mense" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2020: "Loquere, fili, de historia mea!" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2020: "Saxa combusta" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Sancti Laurentii nocte" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Messis" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Ultra mediam noctem" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2020: "Clamatio matris terrae" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Fruges" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Loquere, fili, de historia mea!" carmen Johannis Teresi in Epistula Leonina -Ephimeris Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina.php] pag. 9 libello CCXIX
*2020: "Per antes euntes vitium" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii. Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Ad limites boni malique" carmen johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii: Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Summi semitas quaeramus artificis" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Tota eclipsis" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "De novo Rei Piblicae Americanae praeside" [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/inorbe.php?id=1533]
*2020: "Tempus quid sit" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Salus tibi extrema" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2020: "Bethlem illa nocte" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Spem viola canens" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Annus venturus verumtamen dissimilis erit ..." carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [https://www.facebook.com/groups/252174201578293/permalink/3501906419938372/?notif_id=1610472054834894¬if_t=group_post_approved&ref=notif] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "In imperii opere Aeternae Romae" carmen Johannis Teresu in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Cum in ignotum proiciar mundum" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Saturnalia" carmen Johanni Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Uno duae animae amplexu" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2021:Quomodo nomen suum Sicilia mutari videat per saecula operaque scriptum Johannis Teresi [[Ephemeris]] Nuntii Latini universi [http://www.alcuinus.net/ephemeris/cultus.php?id=1121]
*2021: "Ludi animi" carmen Johannis teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2021: "Formali cognitione crescente augeri periculum" scriptum Johannis Teresi in [[Vox Latina]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina.php] [[Ephemeris]]
*2021: "De romanorum re publica libera" scriptum Jhoannis Teresi [[Vox Latina]] [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina.php] [[Ephemeris]]
*2021: "Vox ignota inter notas hymni divini" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Verba mea effluvia facta sunt ..." carmen Johannis Teresi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php] [[Ephemeris]]
*2021: " Puella pulchra!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2021: "Resurrexit" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini uiniversi [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2021: " Resurrexit! " Poema Paschale Johannis Teresi in Epistula Leonina CCXXXIV [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina.php]
*2021: " Quaedam momenta saeculi vicesimi in memoriam revocata" scriptum Johannis Teresi in Epistula Leonina CCXXXIV [http://ephemeris.alcuinus.net/leonina.php]
*2021: "Ginestra, mirabilis flos" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: Taetra silentia memoriae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [https://www.facebook.com/groups/252174201578293/permalink/3770466429749035/?notif_id=1618847155037657¬if_t=group_post_approved&ref=notif]
*2021: "Persona" carmen Johannis Teresi in [[Ephemeris]] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Iuppiter, ex alta Olympica sede: Akagras - carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Mothia! nubibus cincta ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php universi]
*2021: "Pax inter Israelem et Palaestinam" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Mater!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Ecce Aphrodite!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Saturnus agricolarum custos" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: in Breves - Ephemeris. Nuntii Latini universi: "'''Scriptoris bonus euentus!''' Kalendis Iuniis, hoc est hesterno die, scriptor noster Johannes Teresi propter meritum literarium necnon daedalum rei publicae Italicae honorem summum habuit. Hoc summo honore nos omnes ei gratulamur! - ''02/06/2021 17h52 [http://ephemeris.alcuinus.net/]''
*2021: "S. Franciscus Assisiensis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntti Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Mortem innocentiae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris.Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Idyllium aestivum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Dantis Alligherii Divina Comoedia hexametris latinis reddita ab abbate Dalla Piazza Vicentino" curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Infernorum V: De Paulo et Francisca - Dantis Allaghierii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Quippe cum cognitione formali increscente periculum magis augeatur ..." scriptum Johannis Teresi in Vox Latina Tomus 57 2021 Fasc. 224 [http://www.voxlatina.uni-saarland.de/]
*2021: "Infernorum X: Farinata degli Uberti - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Infernorum XXVI: Ulysses - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Infernorum XXXIII: De Ugolino comite - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Infernorum III: Charon - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini univeris [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Purgatorii III: Manfredus - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Paradisi III: Piccarda et Costantia - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Paradisi XI: Sancte Francisce - Dantis Allagherii Divina Comoedia " Curaviit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Purgatorii V: Buonconte Monsfeltrius - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Purgatorii XXVIII: flumen Lethe - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: Paradisi XV: Cacciaguida - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Infernorum VI: Cerberus - Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://www.alcuinus.net/ephemeris/poesis.php]
*2021: "Infernorum I-“Luco obscura nigro delapsus” Dantis Allagherii Divina Comoedia" curavit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Lumina perenneia iaculantia ex undis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Autumno" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "De fortitudine mentis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "O Mothiam insulam mirficam!"[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php] carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris]
*2021: " II Die post Kal. Nov. Sollemni Die Festo Mortuorum" carmen Johannis Teresi in Ehemeris Nuntii Latini [https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: " Verba mea effluvia facta sunt ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Ad solitudinem singulorum vita reducitur ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Sciendi stultus modus huius aetatis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Flos gracilis iuniperorum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "De morte mulieris inermis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: " Natus est nobis Rex caelestis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Lux amoris aeterna" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Magister! Domine Sanctissime!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Infans Jesus natus est" carmen Johannis Teresi 25/12/2021 in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2021: "Stellarum pulvis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Annus venturus" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Celeriter orientis astrum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris]
*2022: "Aeterna in Urbe" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php] [https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris]
*2022: "De insania camporum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Saxa loquuntur" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latii Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "De Pace desideranda" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "In conscientiae obscuritate" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://it.wikipedia.org/wiki/Ephemeris] [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Ex aliena patria" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Aedis ianuas flamen aperit dei ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2002: "Eritque arcus pacis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "De indole Romanae naturae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Mater, preces meas audi" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Poeta an mysticus?" scriptum Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1211]
*2022: "Ecce Homo!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Jesus resurrexit" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Stultitia! Noli tibi similem occidere!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Clamatio terrae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Mater mea!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Recordationes, motus animi" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Quies aestiva" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022:"De rebus Siculis carmen Petri de Eboli" studium litterarium Johannis Teresi [https://www.facebook.com/groups/3009414245946017/permalink/3187911728096267/]
*2022: "Neptuni regnum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "De historia vini Trinacriae" scriptum Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1223]
*2022: "Mothia! O insulam Mirificam! Carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Sunt lacrimae rerum!" Carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Idyllium Aestivum" Carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Nova autem aetas venit ..." Carmen Johannis Teresi in Ephemeris: Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Aurea aetas" Carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Paradisi Cantus XXXIII" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Paradisi Cantus I" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Purgatorii Cantus I "scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino; curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Infernorum Cantus XII" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino; curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Infernorum Cantus IV" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022:"Purgatorii Cantus XIV" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "De similitudine medii aevi" Scripsit ''Matteo di Vendôme'' in Ars versificatoria IV et vv. 89-96 del Tobias 47, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/cultus.php?id=1243]
*2022: "Paradisi Cantus IX" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino,curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Infernorum Cantus V" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Univers[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]i [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "De umore autumni" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Antiqua in Urbe" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Poeta an mysticus?" scriptum Johannis Teresi in Vox Latina Tomus 58 Fasc. 229[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php] - Universitas Saravica [https://de.wikipedia.org/wiki/Universit%C3%A4t_des_Saarlandes]
*2022: "Motus animi" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Iuppiter ex alta Olympica sede" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nunti[http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php][http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]i Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Die II post Kalendas Novembres. Solemni die festo Mortuorum" carmen Johannis Teresi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Infernorum Cantus II" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino, curavit Johannes Teresi In Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Purgatorii, Cantus XXVI" scripsit Abbate Dalla Piazza Vicentino, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nintii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Infernorum,Cantus XIII" scripsit Abbate Dalla pIazza Vicentino, curavit Johannes Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Univeris [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "Anni transeunt ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [https://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2022: "Praeteritum velut librum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris. Nuntii Latini Universi [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*2022: "In humida palia Jesus iacebat" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Unversi [https://ephemerisnuntii.eu/?fbclid=IwAR2e5_kce9GQ8UMfNtuIzdcnNXg_tEd5K-NcpFsuEpkvEUrDqW_et1NlOtI] [https://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Vota pro novo anno" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://ephemerisnuntii.eu/?fbclid=IwAR2e5_kce9GQ8UMfNtuIzdcnNXg_tEd5K-NcpFsuEpkvEUrDqW_et1NlOtI] [http://www.ephemerisnuntii.eu/mobile/m_poesis.php]
*2023: " Mentem remotae memoriae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "De die memoriae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Veluti vinum" scriptum Johannis Teresi in Cultus Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://ephemerisnuntii.eu/cultus.php?id=1283]
*2023: "De vultu personae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Pax!" carmen Johannis Teresi in Ephemerisi Nuntii Latini universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Imaginationes" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php][http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Deus mi, es fulcrum, spes" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi
*2023: "De Carmaniolae Comite Alexandri Manzoni" scriptum Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/biographiae.php?id=1291]
*2023: "De tempore inter geologiam et philosophiam inquirendo" scriptum Johannis Teresi in Vox Latina, tomus 59 2023 Fasc. 231, pag. 116-120, Universitat des Saarlandes [http://www.voxlatina.uni-saarland.de/] [[Vox Latina]]
*2023: "In Calvaria crux" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Dantes Alighieri - De summo poeta Italico" scriptum Johannis Teresi in Cultus Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://www.facebook.com/groups/129060565690164/permalink/677371397525742/]
*2023: "De eloquentiae utilitate" scripsit Hugo Foscolo, curavit Johannes Teresi in Epheneris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/cultus.php?id=1295]
*2023: "De columbis albis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Mater,mihi dees!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Carmen in honorem Ioannis Pauli II" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Marcus Cato" Investigatio historica Johannis Teresi in Biographie - Ephemeris Nuntti Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/biographiae.php?id=1297]
*2023: "Genestra flos vernalis est" carmen Johannis Teresi in Epmemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Crispia Salvia et Julius Demetrius" carmen Johannis Teresi et commentarium in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/cultus.php?id=1299]
*2023: "Mare stellarium" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Non Scholae, sed Vitae discimus" scripsit Johannes Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/cultus.php?id=1302]
*2023: "De figura patris in Litteris Graecis" scripsit Johannes Teresi in Vox Latina, tomus 59 2023 Fasc.232 pag. 264 - 267, Universitas des Saarlandes [http://www.voxlatina.uni-saarland.de/] [[Vox Latina]]
*2023: "Magia aestiva" carmen Johannis Teresi in Ehemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "De nativitate mundi" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Johannes Teresi in wikipoesia [https://web.archive.org/web/20230724202940/https://www.wikipoesia.it/wiki/Giovanni_Teresi]
*2023: "De clepsydra" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Mores antiquorum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "In manibus capacitas mentis ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Tempora heroum hominumque felicia et fructifera" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "De ludis mentis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Daedalus et Icarus" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Mentis creatio" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Volant verba" camen Johanni Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "De Uno philosophice et scientifice disserendo" scriptum Johannis Teresi in VOX LATINA, Tomus 59 2023 Fasc. 233, pagg. 440 - 441 [http://www.voxlatina.uni-saarland.de/] [[Vox Latina]]
*2023: "Noli tibi similem occidere!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Sollemni die Festo Mortuorum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Agmen columbarum volitat super oliveta" carmen Johannis Teresi Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Amor ut speculum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Diluvium mythologicum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Unversi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Eritque arcus in caritate" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Inimicus invisibilis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2023: "Astrum, quod magis respeldes" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php] [https://ephemerisnuntii.eu/?fbclid=IwAR2e5_kce9GQ8UMfNtuIzdcnNXg_tEd5K-NcpFsuEpkvEUrDqW_et1NlOtI]
*2023: "De Bubone ululaque inter scientiam et quaestionem symbolicam" scriptum Johannis Teresi in VOX LATINA. Tomus 59 2023 Fasc. 234, pagg. 594- 598 [http://www.voxlatina.uni-saarland.de/] [[Vox Latina]]
*2023 : "31/12": "Verba mea" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Quaedam Lucerna" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "De vite celebranda" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: " Innocentes ad Holocaustum Judaicum damnati" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Memoria incorrupta: numerus fui" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "De die doloris" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntti Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Per semitas ignotas itinerarium animae meae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Lucis spes" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Sunt lacrimae rerum et mentem mortalia tangunt" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: " Non unus in-differentiae casus" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Ithaca insula longinqua!" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Solus Tu ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Lux fiet tunc" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Aperiuntur sepulcra, taetra silentia ..." carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Super vitrea" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Lumina perennia iaculantia ex undis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Angelus Niger" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Mothiae et Marettimi insulae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Columbae pacem deducunt" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Summi semitas quaeramus artificis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [https://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*204: "De fortitudine mentis" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Iuppiter ex alta Olympica sede" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Uniersi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "In caelo libertas" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Recondationes in sacco servantae" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
*2024: "Diluvium mythologicum" carmen Johannis Teresi in Ephemeris Nuntii Latini Universi [http://ephemerisnuntii.eu/poesis.php]
}}
==Notae==
<references/>
== Nexus externi ==
*[http://de.calameo.com/read/000772552ead80e11a743 Biographia apud]{{Nexus deficit|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [http://ephemeris.alcuinus.net/poesis.php]
*[http://de.calameo.com/read/000772552ead80e11a743 c]{{Nexus deficit|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*[http://de.calameo.com/read/000772552ead80e11a743 alameo.com]{{Nexus deficit|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Ling|Francogallice}}
{{Lifetime|1951||Teresi, Ioannes}}
[[Categoria:Alumni Universitatis Panormitanae]]
[[Categoria:Auctores Italiani]]
[[Categoria:Auctores Latini hodierni]]
[[Categoria:Incolae Siciliae]]
[[Categoria:Poetae Italiae]]
[[Categoria:Poetae Latini Italiae]]
[[Categoria:Scriptores Italiae]]
[[Categoria:Scriptores Melissae]]
oez06bsy0dav45zrokwf5b9sgr8ft0b
Alexandria (provincia)
0
157943
3997510
3597412
2026-10-27T19:44:15Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997510
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alexandria (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
o7dq9o28yapd6375u4gc2jputyrqa75
3997526
3997510
2026-10-27T19:56:33Z
Grufo
64423
Redirectionem mutavi—nunc: [[Provincia Alexandrina Statiellorum]]
3997526
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Provincia Alexandrina Statiellorum]]
p7eq8misrgmqo6nc47hbwoljnxykpp9
Nucetum (Vallis Augustana)
0
159146
3997523
3883493
2026-10-27T19:54:25Z
Grufo
64423
Minora
3997523
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Nucetum|Nonus (discretiva)}}
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Chiesa a St. Barthelemy, Nus 2.JPG|thumb|Nucetum (Vallis Augustana)]]
{{res|Nucetum}}<ref>[http://books.google.it/books?id=uQgUAAAAQAAJ&printsec=frontcover&hl=it&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q=Nuz&f=false ''DIZIONARIO GEOGRAFICO'' - Di GOFFREDO CASALIS, Vol XII, Torino 1843]</ref> ({{pns|i|n|Nucetum}}; olim ''Nonus ab Urbe Lapis'', ''Ad Nonum Lapidem ab Augusta Praetoria'';<ref>''Vallée d'Aoste autrefois'', raccolta di opere di Robert Berton, 1981, Sagep ed., Genova.</ref>; hodie vulgo ''[[:it:Nus|Nus]]'') est [[oppidum]] ac [[Commune Italiae|municipium]] [[Italia]]e, circiter 3 000 incolarum, in [[Vallis Augustana|Libera Regione Valle Augustana]] situm. Incolae ''Nucetenses'' seu ''Novenses'' appellantur.
== Insigne ==
<gallery>
Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]''
</gallery>
== Fractiones ==
Arlian, Blavy, Champagne, Clémensod, Cret, Fognier, Issologne, La Plantaz, Lavanche, Lignan, Mandollaz, Marsan, Martinet, Mazod, Messigné, Petit-Fénis, Pesse, Plane, Plaisant, Plantayes, Porliod, Praille, Praz, Ronchettes, Rovarey, Sacquignod, Tholasèche, Val, Vénoz.
== Municipia finitima ==
* [[Blonate]] (seu [[Bionatium]]) (hodie vulgo ''[[:it:Bionaz|Bionaz]]''),
* [[Ad Fines Augustensium]] (seu [[Castrum Fenitii]]) (hodie vulgo ''[[:it:Fénis|Fénis]]''),
* [[Ojacium]] (hodie vulgo ''[[:it:Oyace|Oyace]]''),
* [[Ad Quartum (Vallis Augustana)|Ad Quartum]] (seu [[Quartus ab Urbe Lapis (Augusta Praetoria)]]) (hodie vulgo ''[[:it:Quart (Italia)|Quart]]''),
* [[Fanum Sancti Marcelli Augustensium]] (hodie vulgo ''[[:it:Saint-Marcel (Italia)|Saint-Marcel]]''),
* [[Turnio]] (gen. ''-onis'') (hodie vulgo ''[[:it:Torgnon|Torgnon]]''),
* [[Verradiae]] (hodie vulgo ''[[:it:Verrayes|Verrayes]]'').
{{NexInt}}
* [[Vallis Augustana]],
* [[Augusta Praetoria]].
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20070701232931/http://www.comune.nus.ao.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}}
{{CommuniaCat|Nus|Nucetum}}
== Pinacotheca ==
<gallery>
Imago:Map of comune of Nus (region Aosta Valley, Italy).svg|Collocatio finium Municipii Nuceti in Libera Regione Vallis Augustanae.
</gallery>
== Notae ==
<references/>
[[Categoria:Municipia Vallis Augustanae]]
1agwdlhhojfl8qjzl9occ533gqmuktx
Ad Nonum (Vallis Augustana)
0
159147
3997498
2659459
2026-10-27T19:38:21Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997498
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Nucetum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
06pms5rhqrnhz05w7s2p15pfnhnzt8i
3997522
3997498
2026-10-27T19:53:18Z
Grufo
64423
Redirectionem mutavi—nunc: [[Nucetum (Vallis Augustana)]]
3997522
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Nucetum (Vallis Augustana)]]
6f83klv16kk2tzpmbgcm8ou1pyawu5p
Norbertus Turini
0
161007
3997473
2939401
2026-10-27T19:04:35Z
Pippobuono
54500
particularia et novissima
3997473
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
'''Norbertus Turini''' ([[Canua]]e natus die [[30 Augusti]] [[1954]]) fuit ab anno [[2004]] usque ad diem [[18 Octobris]] [[2014]] [[Cadurcum|Cadurci]] (Dioecesis Cadurcensis) [[episcopus]], postea [[Dioecesis Elnensis|Perpiniani]], et tandem archiepiscopus [[Archidioecesis Montis Pessulani|Montis Pessulani]] a 2022.
== Nexus externi ==
* {{CathHierBishop|turini}}
* [http://www.cef.fr/catho/personnalites/turini.php Biographia] in pagina [[Conferentia Episcopalis Francica]]
{{bio-stipula}}
{{Anni vitae|1954||Turini, Norbertus}}
[[Categoria:Incolae Franciae]]
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
[[Categoria:Archiepiscopi Montis Pessulani]]
[[Categoria:Episcopi Elnenses]]
[[Categoria:Episcopi Cadurcenses]]
0bgblxueqoavncl229n84l0cop65d1i
Alfianum (Tuscia)
0
165693
3997511
2815281
2026-10-27T19:45:01Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997511
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alfianum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
j9ix72760qzpbm6f3g65jm7lsy0s9e4
3997524
3997511
2026-10-27T19:55:42Z
Grufo
64423
Redirectionem mutavi—nunc: [[Alfianum (Vicus Vitri)]]
3997524
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alfianum (Vicus Vitri)]]
c9sj6ashy9mkcl9zu6fec2hvmiwatfh
Algebra linearis
0
170864
3997395
3988230
2026-10-27T15:37:07Z
Pseudo-philodoxia
207639
vicificantur nexus
3997395
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:BaseGeneradora.gif|thumb|Vectores ''v<sub>1</sub>'' et ''v<sub>2</sub>'' sunt basis spatii vectorum]]
{{res|Algebra linearis}} est pars [[algebra]]e quae de [[vector (mathematica)|vectoribus]], [[matrix (mathematica)|matricibus]], [[systema aequationum linearium|aequationibus linearibus]] tractat. Notio maximi momenti est ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio linearis||qid=Q207643}},'' quae modificat [[systema coordinatarum|coordinatas]] aequationum, et quae facit transformationem [[geometria|geometricam]] inter duo spatia vectorum. Transformatio linearis inter spatia finitarum [[dimensio|dimensionum]] semper per matricem scribi potest.
== Aequationes lineares ==
{{vide etiam|Systema aequationum linearium}}
Algebra linearis nomen habet quod de [[aequatio linearis|aequationibus linearibus]] tractat. Hae sunt aequationes ubi nulla quantitas variabilis ad potestatem maior quam unitatem appareat, nec appareant functiones aliae ut [[trigonometria|trigonometricae]] vel exponentialis. Forma aequationis linearis est ergo:
:<math>a_0 x_0 + a_1 x_1 + \dots + a_n x_n = b</math>
[[Fasciculus:Gleichunssystemlinear2.JPG|thumb|Duae aequationes, duarum variabilium]]
Tabula talis aequationis est linea. Exempli gratia:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
(Possumus etiam scribere ''y = 2x - 1'' et ''y = -3x + 9,'' sed nihil refert utrum ''x'' an ''y'' sit variabilis dependens.)
Si tantas aequationes habemus quantas variabiles in aequationibus, et si aequationes differunt inter se, est vel una tantum solutio, vel nulla. Si plures variabiles sunt quam aequationes, quantitas solutionum est [[infinitas|infinita]].
Ut solutionem systematis inveniamus, debemus calculare. Possumus multiplicare aequationem per numerum; possumus unam ad aliam aequationem addere.
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
Addimus primam ad secundam:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>5x + 0 = 10</math>
Multiplicamus secundam per numerum 1/5:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>1x + 0 = 2</math>
Nunc scimus ''x = 2'' in solutione; si ''x = 2'' in quemlibet aequationem mittimus, inveniemus ''y'':
:<math>2(2) - y = 1</math>
:h.e., <math>4 - y = 1</math> et ''y = 3''
Si alia aequatione utimur, eandem solutionem inveniemus:
:<math>3(2) + y = 9</math>
:h.e., <math>6 + y = 9</math>, et ''y = 3''
Punctum (2, 3) est intersectio linearum.
Systema duarum aequationum perfacilis est solvere; quid si plures sunt aequationes et plures variabiles? Eaedem calculationes ad solutionem ducunt.
<!-- Algorithm for Gauss-Jordan elimination. 4x4 example -->
== Matrices ==
{{vide etiam|Matrix (mathematica)}}
Coefficientes aequationum in [[matrix (mathematica)|matrice]] disponimus ut facilius systema solveamus. Exempli gratia,
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
Possumus tabulam vel matricem facere:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1 & 8\\
3 & -2 & -1 & 1\\
4 & -7 & 3 & 10
\end{pmatrix}
</math>
Tunc easdem operationes quas in aequationibus facimus possumus in matricem facere: lineam per numerum multiplicere, lineam ad aliam addere; possumus etiam lineas permutare. Matrix habet formam ''per gradus''<ref>Anglice "row-echelon form"</ref> si:
* omnes lineae quarum elementa sunt zero in infima parte matricis sunt
* primum elementum (ad sinistram) quod non est zero est 1
* primum elementum 1 in linea inferiore stat dexteriore elementi 1 lineae superiore
Si matricem in formam per gradus reducimus, solutio [[systema aequationum linearium|systematis aequationum]] facile invenitur.
Si matrix habet formam per gradus, ''et'' in omne columna, ubi est elementum 1 primum cuiuslibet lineae, omnia alia elementa 0 sunt, dicimus matricem habere ''formam reductam per gradus.''
Exempla:
Matrix in forma per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 3 & 5 & 7\\
0 & 0 & 1 & 5 \\
0 & 0 & 0 & 0
\end{pmatrix}
</math>
Matrix in forma reducta per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 0 & 0 & 9\\
0 & 1 & 0 & 4\\
0 & 0 & 1 & 6
\end{pmatrix}
</math>
Simplicius autem est systema aequationum linearium scribere in forma AX = B, ubi X = (x<sub>1</sub>, x<sub>2</sub>...) est vector cuius elementa sunt quantitates variables aequationum, A est matrix coefficientum, B est vector cuius elementa sunt quantitates in dextera parte aequationum. Exempli gratia, harum aequationum
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
haec est aequatio inter matrices:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1\\
3 & -2 & -1\\
4 & -7 & 3
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
a\\
b\\
c
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
8\\
1\\
10
\end{pmatrix}
</math>
Si matrix A ''invertibilis'' est, solutio AX = B est X = A<sup>-1</sup>B. Et si non est invertibilis, non exstat solutio.
Matrices quadratae (quae tantas lineas habet quantas columnas) possunt invertibiles esse; matrices non quadratae non sunt.
''Matrix idemfactor'' vel I ext matrix quadrata cuius elementa in diagonale sunt 1 et alia sunt 0: <math>\begin{pmatrix}1 & 0 & 0\\
0 & 1 & 0\\
0 & 0 & 1 \end{pmatrix}</math> Est idemfactor quod si quemlibet matricem A per I multiplicamus, productum est A ipsa: AI = IA = A.
Si A est matrix, inversa A<sup>-1</sup> est illa matrix ut A A<sup>-1</sup> = I, et A<sup>-1</sup>A = I.
Multiplicatio matricum non commutativa est. Matrices invertibiles magnitudinis cuiusdam, cum additione et multiplicatione, sunt [[anellus]]: idemfactor additionis est matrix cuius omnia elementa sunt 0, et I est idemfactor multiplicationis.
Matrix quadrata A habet ''[[determinans]]'' det(A) vel |A|, qui est numerus scalar. Si A habet n lineas, sit ''productum elementarium'' in A productum n elementorum matricis, ut nulla ex eadem linea nec ex eadem columna veniant. Exempli gratia, sit A <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> Tunc <math>a_{11} \times a_{23} \times a_{32}</math> est productum elementarium, sed <math>a_{11} \times a_{21} \times a_{32}</math> non est, quod duae elementa e prima columna veniunt. Productum elementarium est ergo <math>a_{1j_1} a_{2j_2} a_{3j_3}</math> -- tria elementa, e prima, secunda, altera lineis. Nunc, si (j<sub>1</sub>, j<sub>2</sub>, j<sub>3</sub>) est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||qid=Q161519}} par numerorum (1, 2, 3), sit signum producti elementari +1, et si permutatio est impar, sit signum -1. Tunc, determinans est summa omnium productorum elementariorum per signa [[multiplicatio|multiplicatorum.]]
Exempli gratia, si A est <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> tunc producta elementaria (cum signis) sunt:
:<math>+ a_{11} a_{22} a_{33}, - a_{11} a_{23} a_{32}</math>
:<math>- a_{12} a_{21} a_{33}, + a_{12} a_{23} a_{31}</math>
:<math>+ a_{13} a_{21} a_{32}, - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
et det(A) = <math>+ a_{11} a_{22} a_{33} - a_{11} a_{23} a_{32} - a_{12} a_{21} a_{33} + a_{12} a_{23} a_{31} + a_{13} a_{21} a_{32} - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
Determinans matricis A eadem est atque determinans matricis transposatae A<sup>T</sup>.
Matrix quadrata invertibilis est si et tantum si det(A) ≠ 0. Et si A est invertibilis, <math>\det(A^-1) = \frac{1}{\det(A)}</math>
Sit A matrix quadrata n×n, et x vector qui n elementa habet. Si est numerus scalar λ ut Ax = λx, dicimus λ esse ''eigenvalorem'' aut ''valorem proprium'' matricis A, et x ''eigenvectorem'' (''vectorem proprium''). A potest usque ad n valores proprios habere.
Si Ax = λx, tunc Ax = λIx (ubi I est matrix idemfactor n×n), hoc est λIx - Ax = 0, vel (λI - A)x = 0. Hoc est systema aequationum linearum, et solutionem non-0 habet si matricem (λI - A) non invertibilem esse, hoc est si determinans huius matricis est 0.(Si matrix est invertibilis, sola solutio est x = 0). Et det(λI - A) est [[polynomium]] scalar gradus n; debemus aequationem det(λI - A) = 0 solvere.
== Spatia vectorum ==
[[Spatium vectoriale|Spatium vectorum]] est [[aggregatio (theoria classium)|aggregatio]] vectorum in qua exstant duo operationes: additio vectorum et multiplicatio vectoris per scalarem.
Si (A) est matrix, lineae A sunt vectores, et columnae sunt vectores. Spatium minimum in quo sunt lineae matricis A est ''spatium linearum A''; similiter, ''spatium columnarum A'' est spatium minimum in quo sunt columnae. Operationes elementariae in lineas (additio unius ad aliam, multiplicatio per scalarem) spatium linearum non mutant. Spatium linearum et spatium columnarum eandem dimensionem habent (quae est ''ordo'' matricis). Ordo matricis ''invertibilis'' n×n est n.
== Transformationes lineares ==
{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Transformatio linearis||qid=Q207643}} est [[functio]] F cuius dominium et codominium sunt spatia vectorum, ut:
: F(a + b) = F(a) + F(b), si a et b sunt vectores in dominio
: F(ka) = kF(a), si k est numerus scalaris
Si dimensio amborum spatiorum finita est, functio F per matricem scribi potest, ut F(a) = M<sub>F</sub> × a (ubi M<sub>F</sub> est matrix quae transformationem facit). Hoc est, transformatio linearis est multiplicatio per matricem.
Exempli gratia, sit M = <math>\begin{pmatrix}\cos(\theta) & - \sin(\theta) \\ \sin(\theta) & \cos(\theta)\end{pmatrix} </math> Tunc Mx = vector x, per θ angulum [[rotatio|rotatus]].
== Historia ==
[[mathematicus|Mathematici]] Europaeani a [[saeculum 17|saeculo 17]] systemata aequationum linearium solvere voluerunt. [[Leibnitius]] et, paulo post, [[Gabrielus Cramerus|Cramer]] solutionem per determinantem matricis coefficientium scripserunt; talis solutio nunc [[Lex Crameri]] nominatur. [[Iacobus Iosephus Sylvester|Sylvester]] nomine quod est ''matrix'' primus usus est, ut videtur. [[Gauss]] autem non de solutionibus aequationum sed de transformationibus linearibus tractat (in ''Disquisitionibus Arithmeticis''). [[Arthurus Cayley|Cayley]] theoriam algebraicam matricium explicuit: primus ergo fuit qui "algebram linearem" sensu stricto fecit.<ref>Gowers, p. 102-103.</ref>
Mathematici Sinici theoriam similem noverunt,<ref>Secundum Hart (2011)</ref> etiamsi [[algebra abstracta|algebram abstractam]] non habuerent.
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
{{NexInt}}
*[[Algebra abstracta]]
*[[Functio linearis]]
== Bibliographia ==
*Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: John Wiley & Sons.
*Birkhoff, Garrett, et Saunders MacLane. [[1965]]. ''A Survey of Modern Algebra.'' Editio tertia. Novi Eboraci: Macmillan.
*Bourbaki, Nicolas Bourbaki. [[2007]]. ''Algèbre, chapitres 1 à 3'' Éléments de mathematique. Berolini: Springer Verlag.
*Gowers, Timothy, ed. [[2008]]. ''The Princeton Companion to Mathematics.'' Princeton: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-11880-2.
*Hart, Roger. [[2011]]. ''The Chinese Roots of Linear Algebra.'' Baltimore: Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-9755-9.
*Heffron, Jim. [[2011]]. ''Linear Algebra.'' Liber ab auctore editus, [https://web.archive.org/web/20140301110706/http://joshua.smcvt.edu/linearalgebra/ in rete]
== Nexus Externi ==
* [http://ocw.mit.edu/courses/mathematics/18-06sc-linear-algebra-fall-2011/index.htm Cursus scholasticus] apud [[MIT]]
* [http://www.numbertheory.org/book/ Cursus scholasticus] a Keith Matthews propositus
* [https://web.archive.org/web/20120626210551/http://iml.univ-mrs.fr/~lafont/mias/al.html Cursus scholasticus] ex Universitate Massiliense
{{CommuniaCat|Linear algebra|algebram linearem}}
{{math-stipula}}
{{1000 paginae}}
[[Categoria:Algebra linearis|!]]
{{Myrias|Mathematica}}
0atclrmflvdh2jg7hf9far1ead23p8g
3997410
3997395
2026-10-27T15:56:13Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* Transformationes lineares */ acclaratio
3997410
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:BaseGeneradora.gif|thumb|Vectores ''v<sub>1</sub>'' et ''v<sub>2</sub>'' sunt basis spatii vectorum]]
{{res|Algebra linearis}} est pars [[algebra]]e quae de [[vector (mathematica)|vectoribus]], [[matrix (mathematica)|matricibus]], [[systema aequationum linearium|aequationibus linearibus]] tractat. Notio maximi momenti est ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio linearis||qid=Q207643}},'' quae modificat [[systema coordinatarum|coordinatas]] aequationum, et quae facit transformationem [[geometria|geometricam]] inter duo spatia vectorum. Transformatio linearis inter spatia finitarum [[dimensio|dimensionum]] semper per matricem scribi potest.
== Aequationes lineares ==
{{vide etiam|Systema aequationum linearium}}
Algebra linearis nomen habet quod de [[aequatio linearis|aequationibus linearibus]] tractat. Hae sunt aequationes ubi nulla quantitas variabilis ad potestatem maior quam unitatem appareat, nec appareant functiones aliae ut [[trigonometria|trigonometricae]] vel exponentialis. Forma aequationis linearis est ergo:
:<math>a_0 x_0 + a_1 x_1 + \dots + a_n x_n = b</math>
[[Fasciculus:Gleichunssystemlinear2.JPG|thumb|Duae aequationes, duarum variabilium]]
Tabula talis aequationis est linea. Exempli gratia:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
(Possumus etiam scribere ''y = 2x - 1'' et ''y = -3x + 9,'' sed nihil refert utrum ''x'' an ''y'' sit variabilis dependens.)
Si tantas aequationes habemus quantas variabiles in aequationibus, et si aequationes differunt inter se, est vel una tantum solutio, vel nulla. Si plures variabiles sunt quam aequationes, quantitas solutionum est [[infinitas|infinita]].
Ut solutionem systematis inveniamus, debemus calculare. Possumus multiplicare aequationem per numerum; possumus unam ad aliam aequationem addere.
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
Addimus primam ad secundam:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>5x + 0 = 10</math>
Multiplicamus secundam per numerum 1/5:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>1x + 0 = 2</math>
Nunc scimus ''x = 2'' in solutione; si ''x = 2'' in quemlibet aequationem mittimus, inveniemus ''y'':
:<math>2(2) - y = 1</math>
:h.e., <math>4 - y = 1</math> et ''y = 3''
Si alia aequatione utimur, eandem solutionem inveniemus:
:<math>3(2) + y = 9</math>
:h.e., <math>6 + y = 9</math>, et ''y = 3''
Punctum (2, 3) est intersectio linearum.
Systema duarum aequationum perfacilis est solvere; quid si plures sunt aequationes et plures variabiles? Eaedem calculationes ad solutionem ducunt.
<!-- Algorithm for Gauss-Jordan elimination. 4x4 example -->
== Matrices ==
{{vide etiam|Matrix (mathematica)}}
Coefficientes aequationum in [[matrix (mathematica)|matrice]] disponimus ut facilius systema solveamus. Exempli gratia,
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
Possumus tabulam vel matricem facere:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1 & 8\\
3 & -2 & -1 & 1\\
4 & -7 & 3 & 10
\end{pmatrix}
</math>
Tunc easdem operationes quas in aequationibus facimus possumus in matricem facere: lineam per numerum multiplicere, lineam ad aliam addere; possumus etiam lineas permutare. Matrix habet formam ''per gradus''<ref>Anglice "row-echelon form"</ref> si:
* omnes lineae quarum elementa sunt zero in infima parte matricis sunt
* primum elementum (ad sinistram) quod non est zero est 1
* primum elementum 1 in linea inferiore stat dexteriore elementi 1 lineae superiore
Si matricem in formam per gradus reducimus, solutio [[systema aequationum linearium|systematis aequationum]] facile invenitur.
Si matrix habet formam per gradus, ''et'' in omne columna, ubi est elementum 1 primum cuiuslibet lineae, omnia alia elementa 0 sunt, dicimus matricem habere ''formam reductam per gradus.''
Exempla:
Matrix in forma per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 3 & 5 & 7\\
0 & 0 & 1 & 5 \\
0 & 0 & 0 & 0
\end{pmatrix}
</math>
Matrix in forma reducta per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 0 & 0 & 9\\
0 & 1 & 0 & 4\\
0 & 0 & 1 & 6
\end{pmatrix}
</math>
Simplicius autem est systema aequationum linearium scribere in forma AX = B, ubi X = (x<sub>1</sub>, x<sub>2</sub>...) est vector cuius elementa sunt quantitates variables aequationum, A est matrix coefficientum, B est vector cuius elementa sunt quantitates in dextera parte aequationum. Exempli gratia, harum aequationum
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
haec est aequatio inter matrices:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1\\
3 & -2 & -1\\
4 & -7 & 3
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
a\\
b\\
c
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
8\\
1\\
10
\end{pmatrix}
</math>
Si matrix A ''invertibilis'' est, solutio AX = B est X = A<sup>-1</sup>B. Et si non est invertibilis, non exstat solutio.
Matrices quadratae (quae tantas lineas habet quantas columnas) possunt invertibiles esse; matrices non quadratae non sunt.
''Matrix idemfactor'' vel I ext matrix quadrata cuius elementa in diagonale sunt 1 et alia sunt 0: <math>\begin{pmatrix}1 & 0 & 0\\
0 & 1 & 0\\
0 & 0 & 1 \end{pmatrix}</math> Est idemfactor quod si quemlibet matricem A per I multiplicamus, productum est A ipsa: AI = IA = A.
Si A est matrix, inversa A<sup>-1</sup> est illa matrix ut A A<sup>-1</sup> = I, et A<sup>-1</sup>A = I.
Multiplicatio matricum non commutativa est. Matrices invertibiles magnitudinis cuiusdam, cum additione et multiplicatione, sunt [[anellus]]: idemfactor additionis est matrix cuius omnia elementa sunt 0, et I est idemfactor multiplicationis.
Matrix quadrata A habet ''[[determinans]]'' det(A) vel |A|, qui est numerus scalar. Si A habet n lineas, sit ''productum elementarium'' in A productum n elementorum matricis, ut nulla ex eadem linea nec ex eadem columna veniant. Exempli gratia, sit A <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> Tunc <math>a_{11} \times a_{23} \times a_{32}</math> est productum elementarium, sed <math>a_{11} \times a_{21} \times a_{32}</math> non est, quod duae elementa e prima columna veniunt. Productum elementarium est ergo <math>a_{1j_1} a_{2j_2} a_{3j_3}</math> -- tria elementa, e prima, secunda, altera lineis. Nunc, si (j<sub>1</sub>, j<sub>2</sub>, j<sub>3</sub>) est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||qid=Q161519}} par numerorum (1, 2, 3), sit signum producti elementari +1, et si permutatio est impar, sit signum -1. Tunc, determinans est summa omnium productorum elementariorum per signa [[multiplicatio|multiplicatorum.]]
Exempli gratia, si A est <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> tunc producta elementaria (cum signis) sunt:
:<math>+ a_{11} a_{22} a_{33}, - a_{11} a_{23} a_{32}</math>
:<math>- a_{12} a_{21} a_{33}, + a_{12} a_{23} a_{31}</math>
:<math>+ a_{13} a_{21} a_{32}, - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
et det(A) = <math>+ a_{11} a_{22} a_{33} - a_{11} a_{23} a_{32} - a_{12} a_{21} a_{33} + a_{12} a_{23} a_{31} + a_{13} a_{21} a_{32} - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
Determinans matricis A eadem est atque determinans matricis transposatae A<sup>T</sup>.
Matrix quadrata invertibilis est si et tantum si det(A) ≠ 0. Et si A est invertibilis, <math>\det(A^-1) = \frac{1}{\det(A)}</math>
Sit A matrix quadrata n×n, et x vector qui n elementa habet. Si est numerus scalar λ ut Ax = λx, dicimus λ esse ''eigenvalorem'' aut ''valorem proprium'' matricis A, et x ''eigenvectorem'' (''vectorem proprium''). A potest usque ad n valores proprios habere.
Si Ax = λx, tunc Ax = λIx (ubi I est matrix idemfactor n×n), hoc est λIx - Ax = 0, vel (λI - A)x = 0. Hoc est systema aequationum linearum, et solutionem non-0 habet si matricem (λI - A) non invertibilem esse, hoc est si determinans huius matricis est 0.(Si matrix est invertibilis, sola solutio est x = 0). Et det(λI - A) est [[polynomium]] scalar gradus n; debemus aequationem det(λI - A) = 0 solvere.
== Spatia vectorum ==
[[Spatium vectoriale|Spatium vectorum]] est [[aggregatio (theoria classium)|aggregatio]] vectorum in qua exstant duo operationes: additio vectorum et multiplicatio vectoris per scalarem.
Si (A) est matrix, lineae A sunt vectores, et columnae sunt vectores. Spatium minimum in quo sunt lineae matricis A est ''spatium linearum A''; similiter, ''spatium columnarum A'' est spatium minimum in quo sunt columnae. Operationes elementariae in lineas (additio unius ad aliam, multiplicatio per scalarem) spatium linearum non mutant. Spatium linearum et spatium columnarum eandem dimensionem habent (quae est ''ordo'' matricis). Ordo matricis ''invertibilis'' n×n est n.
== Transformationes lineares ==
{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Transformatio linearis||qid=Q207643}} est [[functio]] F cuius dominium et codominium sunt spatia vectorum, ut:
: ''F(a + b) = F(a) + F(b)'', si ''a'' et ''b'' sunt vectores in dominio
: ''F(ka) = kF(a)'', si ''k'' est numerus scalaris
Si dimensio amborum spatiorum finita est, functio F per matricem scribi potest, ut ''F(a) = M<sub>F</sub> × a'' (ubi ''M<sub>F</sub>'' est matrix quae transformationem facit). Hoc est, transformatio linearis est multiplicatio per matricem.
Exempli gratia, sit ''M'' = <math>\begin{pmatrix}\cos(\theta) & - \sin(\theta) \\ \sin(\theta) & \cos(\theta)\end{pmatrix} </math> Tunc ''Mx'' = vector ''x'', per ''θ'' angulum [[rotatio|rotatus]].
== Historia ==
[[mathematicus|Mathematici]] Europaeani a [[saeculum 17|saeculo 17]] systemata aequationum linearium solvere voluerunt. [[Leibnitius]] et, paulo post, [[Gabrielus Cramerus|Cramer]] solutionem per determinantem matricis coefficientium scripserunt; talis solutio nunc [[Lex Crameri]] nominatur. [[Iacobus Iosephus Sylvester|Sylvester]] nomine quod est ''matrix'' primus usus est, ut videtur. [[Gauss]] autem non de solutionibus aequationum sed de transformationibus linearibus tractat (in ''Disquisitionibus Arithmeticis''). [[Arthurus Cayley|Cayley]] theoriam algebraicam matricium explicuit: primus ergo fuit qui "algebram linearem" sensu stricto fecit.<ref>Gowers, p. 102-103.</ref>
Mathematici Sinici theoriam similem noverunt,<ref>Secundum Hart (2011)</ref> etiamsi [[algebra abstracta|algebram abstractam]] non habuerent.
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
{{NexInt}}
*[[Algebra abstracta]]
*[[Functio linearis]]
== Bibliographia ==
*Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: John Wiley & Sons.
*Birkhoff, Garrett, et Saunders MacLane. [[1965]]. ''A Survey of Modern Algebra.'' Editio tertia. Novi Eboraci: Macmillan.
*Bourbaki, Nicolas Bourbaki. [[2007]]. ''Algèbre, chapitres 1 à 3'' Éléments de mathematique. Berolini: Springer Verlag.
*Gowers, Timothy, ed. [[2008]]. ''The Princeton Companion to Mathematics.'' Princeton: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-11880-2.
*Hart, Roger. [[2011]]. ''The Chinese Roots of Linear Algebra.'' Baltimore: Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-9755-9.
*Heffron, Jim. [[2011]]. ''Linear Algebra.'' Liber ab auctore editus, [https://web.archive.org/web/20140301110706/http://joshua.smcvt.edu/linearalgebra/ in rete]
== Nexus Externi ==
* [http://ocw.mit.edu/courses/mathematics/18-06sc-linear-algebra-fall-2011/index.htm Cursus scholasticus] apud [[MIT]]
* [http://www.numbertheory.org/book/ Cursus scholasticus] a Keith Matthews propositus
* [https://web.archive.org/web/20120626210551/http://iml.univ-mrs.fr/~lafont/mias/al.html Cursus scholasticus] ex Universitate Massiliense
{{CommuniaCat|Linear algebra|algebram linearem}}
{{math-stipula}}
{{1000 paginae}}
[[Categoria:Algebra linearis|!]]
{{Myrias|Mathematica}}
fouybl75r9zdx7nqlhkyfscn033sd0n
3997413
3997410
2026-10-27T15:59:29Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* Transformationes lineares */ alterantur littera (F,a,b) ad consuetum in Anglico articulo
3997413
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:BaseGeneradora.gif|thumb|Vectores ''v<sub>1</sub>'' et ''v<sub>2</sub>'' sunt basis spatii vectorum]]
{{res|Algebra linearis}} est pars [[algebra]]e quae de [[vector (mathematica)|vectoribus]], [[matrix (mathematica)|matricibus]], [[systema aequationum linearium|aequationibus linearibus]] tractat. Notio maximi momenti est ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio linearis||qid=Q207643}},'' quae modificat [[systema coordinatarum|coordinatas]] aequationum, et quae facit transformationem [[geometria|geometricam]] inter duo spatia vectorum. Transformatio linearis inter spatia finitarum [[dimensio|dimensionum]] semper per matricem scribi potest.
== Aequationes lineares ==
{{vide etiam|Systema aequationum linearium}}
Algebra linearis nomen habet quod de [[aequatio linearis|aequationibus linearibus]] tractat. Hae sunt aequationes ubi nulla quantitas variabilis ad potestatem maior quam unitatem appareat, nec appareant functiones aliae ut [[trigonometria|trigonometricae]] vel exponentialis. Forma aequationis linearis est ergo:
:<math>a_0 x_0 + a_1 x_1 + \dots + a_n x_n = b</math>
[[Fasciculus:Gleichunssystemlinear2.JPG|thumb|Duae aequationes, duarum variabilium]]
Tabula talis aequationis est linea. Exempli gratia:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
(Possumus etiam scribere ''y = 2x - 1'' et ''y = -3x + 9,'' sed nihil refert utrum ''x'' an ''y'' sit variabilis dependens.)
Si tantas aequationes habemus quantas variabiles in aequationibus, et si aequationes differunt inter se, est vel una tantum solutio, vel nulla. Si plures variabiles sunt quam aequationes, quantitas solutionum est [[infinitas|infinita]].
Ut solutionem systematis inveniamus, debemus calculare. Possumus multiplicare aequationem per numerum; possumus unam ad aliam aequationem addere.
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
Addimus primam ad secundam:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>5x + 0 = 10</math>
Multiplicamus secundam per numerum 1/5:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>1x + 0 = 2</math>
Nunc scimus ''x = 2'' in solutione; si ''x = 2'' in quemlibet aequationem mittimus, inveniemus ''y'':
:<math>2(2) - y = 1</math>
:h.e., <math>4 - y = 1</math> et ''y = 3''
Si alia aequatione utimur, eandem solutionem inveniemus:
:<math>3(2) + y = 9</math>
:h.e., <math>6 + y = 9</math>, et ''y = 3''
Punctum (2, 3) est intersectio linearum.
Systema duarum aequationum perfacilis est solvere; quid si plures sunt aequationes et plures variabiles? Eaedem calculationes ad solutionem ducunt.
<!-- Algorithm for Gauss-Jordan elimination. 4x4 example -->
== Matrices ==
{{vide etiam|Matrix (mathematica)}}
Coefficientes aequationum in [[matrix (mathematica)|matrice]] disponimus ut facilius systema solveamus. Exempli gratia,
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
Possumus tabulam vel matricem facere:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1 & 8\\
3 & -2 & -1 & 1\\
4 & -7 & 3 & 10
\end{pmatrix}
</math>
Tunc easdem operationes quas in aequationibus facimus possumus in matricem facere: lineam per numerum multiplicere, lineam ad aliam addere; possumus etiam lineas permutare. Matrix habet formam ''per gradus''<ref>Anglice "row-echelon form"</ref> si:
* omnes lineae quarum elementa sunt zero in infima parte matricis sunt
* primum elementum (ad sinistram) quod non est zero est 1
* primum elementum 1 in linea inferiore stat dexteriore elementi 1 lineae superiore
Si matricem in formam per gradus reducimus, solutio [[systema aequationum linearium|systematis aequationum]] facile invenitur.
Si matrix habet formam per gradus, ''et'' in omne columna, ubi est elementum 1 primum cuiuslibet lineae, omnia alia elementa 0 sunt, dicimus matricem habere ''formam reductam per gradus.''
Exempla:
Matrix in forma per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 3 & 5 & 7\\
0 & 0 & 1 & 5 \\
0 & 0 & 0 & 0
\end{pmatrix}
</math>
Matrix in forma reducta per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 0 & 0 & 9\\
0 & 1 & 0 & 4\\
0 & 0 & 1 & 6
\end{pmatrix}
</math>
Simplicius autem est systema aequationum linearium scribere in forma AX = B, ubi X = (x<sub>1</sub>, x<sub>2</sub>...) est vector cuius elementa sunt quantitates variables aequationum, A est matrix coefficientum, B est vector cuius elementa sunt quantitates in dextera parte aequationum. Exempli gratia, harum aequationum
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
haec est aequatio inter matrices:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1\\
3 & -2 & -1\\
4 & -7 & 3
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
a\\
b\\
c
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
8\\
1\\
10
\end{pmatrix}
</math>
Si matrix A ''invertibilis'' est, solutio AX = B est X = A<sup>-1</sup>B. Et si non est invertibilis, non exstat solutio.
Matrices quadratae (quae tantas lineas habet quantas columnas) possunt invertibiles esse; matrices non quadratae non sunt.
''Matrix idemfactor'' vel I ext matrix quadrata cuius elementa in diagonale sunt 1 et alia sunt 0: <math>\begin{pmatrix}1 & 0 & 0\\
0 & 1 & 0\\
0 & 0 & 1 \end{pmatrix}</math> Est idemfactor quod si quemlibet matricem A per I multiplicamus, productum est A ipsa: AI = IA = A.
Si A est matrix, inversa A<sup>-1</sup> est illa matrix ut A A<sup>-1</sup> = I, et A<sup>-1</sup>A = I.
Multiplicatio matricum non commutativa est. Matrices invertibiles magnitudinis cuiusdam, cum additione et multiplicatione, sunt [[anellus]]: idemfactor additionis est matrix cuius omnia elementa sunt 0, et I est idemfactor multiplicationis.
Matrix quadrata A habet ''[[determinans]]'' det(A) vel |A|, qui est numerus scalar. Si A habet n lineas, sit ''productum elementarium'' in A productum n elementorum matricis, ut nulla ex eadem linea nec ex eadem columna veniant. Exempli gratia, sit A <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> Tunc <math>a_{11} \times a_{23} \times a_{32}</math> est productum elementarium, sed <math>a_{11} \times a_{21} \times a_{32}</math> non est, quod duae elementa e prima columna veniunt. Productum elementarium est ergo <math>a_{1j_1} a_{2j_2} a_{3j_3}</math> -- tria elementa, e prima, secunda, altera lineis. Nunc, si (j<sub>1</sub>, j<sub>2</sub>, j<sub>3</sub>) est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||qid=Q161519}} par numerorum (1, 2, 3), sit signum producti elementari +1, et si permutatio est impar, sit signum -1. Tunc, determinans est summa omnium productorum elementariorum per signa [[multiplicatio|multiplicatorum.]]
Exempli gratia, si A est <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> tunc producta elementaria (cum signis) sunt:
:<math>+ a_{11} a_{22} a_{33}, - a_{11} a_{23} a_{32}</math>
:<math>- a_{12} a_{21} a_{33}, + a_{12} a_{23} a_{31}</math>
:<math>+ a_{13} a_{21} a_{32}, - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
et det(A) = <math>+ a_{11} a_{22} a_{33} - a_{11} a_{23} a_{32} - a_{12} a_{21} a_{33} + a_{12} a_{23} a_{31} + a_{13} a_{21} a_{32} - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
Determinans matricis A eadem est atque determinans matricis transposatae A<sup>T</sup>.
Matrix quadrata invertibilis est si et tantum si det(A) ≠ 0. Et si A est invertibilis, <math>\det(A^-1) = \frac{1}{\det(A)}</math>
Sit A matrix quadrata n×n, et x vector qui n elementa habet. Si est numerus scalar λ ut Ax = λx, dicimus λ esse ''eigenvalorem'' aut ''valorem proprium'' matricis A, et x ''eigenvectorem'' (''vectorem proprium''). A potest usque ad n valores proprios habere.
Si Ax = λx, tunc Ax = λIx (ubi I est matrix idemfactor n×n), hoc est λIx - Ax = 0, vel (λI - A)x = 0. Hoc est systema aequationum linearum, et solutionem non-0 habet si matricem (λI - A) non invertibilem esse, hoc est si determinans huius matricis est 0.(Si matrix est invertibilis, sola solutio est x = 0). Et det(λI - A) est [[polynomium]] scalar gradus n; debemus aequationem det(λI - A) = 0 solvere.
== Spatia vectorum ==
[[Spatium vectoriale|Spatium vectorum]] est [[aggregatio (theoria classium)|aggregatio]] vectorum in qua exstant duo operationes: additio vectorum et multiplicatio vectoris per scalarem.
Si (A) est matrix, lineae A sunt vectores, et columnae sunt vectores. Spatium minimum in quo sunt lineae matricis A est ''spatium linearum A''; similiter, ''spatium columnarum A'' est spatium minimum in quo sunt columnae. Operationes elementariae in lineas (additio unius ad aliam, multiplicatio per scalarem) spatium linearum non mutant. Spatium linearum et spatium columnarum eandem dimensionem habent (quae est ''ordo'' matricis). Ordo matricis ''invertibilis'' n×n est n.
== Transformationes lineares ==
{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Transformatio linearis||qid=Q207643}} est [[functio]] ''T'' cuius dominium et codominium sunt spatia vectorum, ut:
: ''T(x+y) = T(x) + T(y)'', si ''x'' et ''y'' sunt vectores in dominio
: ''T(kx) = kT(x)'', si ''k'' est numerus scalaris
Si dimensio amborum spatiorum finita est, functio ''T'' per matricem scribi potest, ut ''T(x) = M<sub>T</sub> × x'' (ubi ''T<sub>F</sub>'' est matrix quae transformationem facit). Hoc est, transformatio linearis est multiplicatio per matricem.
Exempli gratia, sit ''M'' = <math>\begin{pmatrix}\cos(\theta) & - \sin(\theta) \\ \sin(\theta) & \cos(\theta)\end{pmatrix} </math> Tunc ''Mx'' = vector ''x'', per ''θ'' angulum [[rotatio|rotatus]].
== Historia ==
[[mathematicus|Mathematici]] Europaeani a [[saeculum 17|saeculo 17]] systemata aequationum linearium solvere voluerunt. [[Leibnitius]] et, paulo post, [[Gabrielus Cramerus|Cramer]] solutionem per determinantem matricis coefficientium scripserunt; talis solutio nunc [[Lex Crameri]] nominatur. [[Iacobus Iosephus Sylvester|Sylvester]] nomine quod est ''matrix'' primus usus est, ut videtur. [[Gauss]] autem non de solutionibus aequationum sed de transformationibus linearibus tractat (in ''Disquisitionibus Arithmeticis''). [[Arthurus Cayley|Cayley]] theoriam algebraicam matricium explicuit: primus ergo fuit qui "algebram linearem" sensu stricto fecit.<ref>Gowers, p. 102-103.</ref>
Mathematici Sinici theoriam similem noverunt,<ref>Secundum Hart (2011)</ref> etiamsi [[algebra abstracta|algebram abstractam]] non habuerent.
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
{{NexInt}}
*[[Algebra abstracta]]
*[[Functio linearis]]
== Bibliographia ==
*Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: John Wiley & Sons.
*Birkhoff, Garrett, et Saunders MacLane. [[1965]]. ''A Survey of Modern Algebra.'' Editio tertia. Novi Eboraci: Macmillan.
*Bourbaki, Nicolas Bourbaki. [[2007]]. ''Algèbre, chapitres 1 à 3'' Éléments de mathematique. Berolini: Springer Verlag.
*Gowers, Timothy, ed. [[2008]]. ''The Princeton Companion to Mathematics.'' Princeton: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-11880-2.
*Hart, Roger. [[2011]]. ''The Chinese Roots of Linear Algebra.'' Baltimore: Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-9755-9.
*Heffron, Jim. [[2011]]. ''Linear Algebra.'' Liber ab auctore editus, [https://web.archive.org/web/20140301110706/http://joshua.smcvt.edu/linearalgebra/ in rete]
== Nexus Externi ==
* [http://ocw.mit.edu/courses/mathematics/18-06sc-linear-algebra-fall-2011/index.htm Cursus scholasticus] apud [[MIT]]
* [http://www.numbertheory.org/book/ Cursus scholasticus] a Keith Matthews propositus
* [https://web.archive.org/web/20120626210551/http://iml.univ-mrs.fr/~lafont/mias/al.html Cursus scholasticus] ex Universitate Massiliense
{{CommuniaCat|Linear algebra|algebram linearem}}
{{math-stipula}}
{{1000 paginae}}
[[Categoria:Algebra linearis|!]]
{{Myrias|Mathematica}}
ptlpb7elmup388txcho3qaxdwuph5vz
3997415
3997413
2026-10-27T16:00:40Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* Transformationes lineares */ clarificatur quid multiplicatur per quod
3997415
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:BaseGeneradora.gif|thumb|Vectores ''v<sub>1</sub>'' et ''v<sub>2</sub>'' sunt basis spatii vectorum]]
{{res|Algebra linearis}} est pars [[algebra]]e quae de [[vector (mathematica)|vectoribus]], [[matrix (mathematica)|matricibus]], [[systema aequationum linearium|aequationibus linearibus]] tractat. Notio maximi momenti est ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio linearis||qid=Q207643}},'' quae modificat [[systema coordinatarum|coordinatas]] aequationum, et quae facit transformationem [[geometria|geometricam]] inter duo spatia vectorum. Transformatio linearis inter spatia finitarum [[dimensio|dimensionum]] semper per matricem scribi potest.
== Aequationes lineares ==
{{vide etiam|Systema aequationum linearium}}
Algebra linearis nomen habet quod de [[aequatio linearis|aequationibus linearibus]] tractat. Hae sunt aequationes ubi nulla quantitas variabilis ad potestatem maior quam unitatem appareat, nec appareant functiones aliae ut [[trigonometria|trigonometricae]] vel exponentialis. Forma aequationis linearis est ergo:
:<math>a_0 x_0 + a_1 x_1 + \dots + a_n x_n = b</math>
[[Fasciculus:Gleichunssystemlinear2.JPG|thumb|Duae aequationes, duarum variabilium]]
Tabula talis aequationis est linea. Exempli gratia:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
(Possumus etiam scribere ''y = 2x - 1'' et ''y = -3x + 9,'' sed nihil refert utrum ''x'' an ''y'' sit variabilis dependens.)
Si tantas aequationes habemus quantas variabiles in aequationibus, et si aequationes differunt inter se, est vel una tantum solutio, vel nulla. Si plures variabiles sunt quam aequationes, quantitas solutionum est [[infinitas|infinita]].
Ut solutionem systematis inveniamus, debemus calculare. Possumus multiplicare aequationem per numerum; possumus unam ad aliam aequationem addere.
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>3x + y = 9</math>
Addimus primam ad secundam:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>5x + 0 = 10</math>
Multiplicamus secundam per numerum 1/5:
:<math>2x - y = 1</math>
:<math>1x + 0 = 2</math>
Nunc scimus ''x = 2'' in solutione; si ''x = 2'' in quemlibet aequationem mittimus, inveniemus ''y'':
:<math>2(2) - y = 1</math>
:h.e., <math>4 - y = 1</math> et ''y = 3''
Si alia aequatione utimur, eandem solutionem inveniemus:
:<math>3(2) + y = 9</math>
:h.e., <math>6 + y = 9</math>, et ''y = 3''
Punctum (2, 3) est intersectio linearum.
Systema duarum aequationum perfacilis est solvere; quid si plures sunt aequationes et plures variabiles? Eaedem calculationes ad solutionem ducunt.
<!-- Algorithm for Gauss-Jordan elimination. 4x4 example -->
== Matrices ==
{{vide etiam|Matrix (mathematica)}}
Coefficientes aequationum in [[matrix (mathematica)|matrice]] disponimus ut facilius systema solveamus. Exempli gratia,
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
Possumus tabulam vel matricem facere:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1 & 8\\
3 & -2 & -1 & 1\\
4 & -7 & 3 & 10
\end{pmatrix}
</math>
Tunc easdem operationes quas in aequationibus facimus possumus in matricem facere: lineam per numerum multiplicere, lineam ad aliam addere; possumus etiam lineas permutare. Matrix habet formam ''per gradus''<ref>Anglice "row-echelon form"</ref> si:
* omnes lineae quarum elementa sunt zero in infima parte matricis sunt
* primum elementum (ad sinistram) quod non est zero est 1
* primum elementum 1 in linea inferiore stat dexteriore elementi 1 lineae superiore
Si matricem in formam per gradus reducimus, solutio [[systema aequationum linearium|systematis aequationum]] facile invenitur.
Si matrix habet formam per gradus, ''et'' in omne columna, ubi est elementum 1 primum cuiuslibet lineae, omnia alia elementa 0 sunt, dicimus matricem habere ''formam reductam per gradus.''
Exempla:
Matrix in forma per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 3 & 5 & 7\\
0 & 0 & 1 & 5 \\
0 & 0 & 0 & 0
\end{pmatrix}
</math>
Matrix in forma reducta per gradus:
<math>\begin{pmatrix}
1 & 0 & 0 & 9\\
0 & 1 & 0 & 4\\
0 & 0 & 1 & 6
\end{pmatrix}
</math>
Simplicius autem est systema aequationum linearium scribere in forma AX = B, ubi X = (x<sub>1</sub>, x<sub>2</sub>...) est vector cuius elementa sunt quantitates variables aequationum, A est matrix coefficientum, B est vector cuius elementa sunt quantitates in dextera parte aequationum. Exempli gratia, harum aequationum
:2a + b + c = 8
:3a - 2b - c = 1
:4a - 7b + 3c = 10
haec est aequatio inter matrices:
<math>\begin{pmatrix}
2 & 1 & 1\\
3 & -2 & -1\\
4 & -7 & 3
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
a\\
b\\
c
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
8\\
1\\
10
\end{pmatrix}
</math>
Si matrix A ''invertibilis'' est, solutio AX = B est X = A<sup>-1</sup>B. Et si non est invertibilis, non exstat solutio.
Matrices quadratae (quae tantas lineas habet quantas columnas) possunt invertibiles esse; matrices non quadratae non sunt.
''Matrix idemfactor'' vel I ext matrix quadrata cuius elementa in diagonale sunt 1 et alia sunt 0: <math>\begin{pmatrix}1 & 0 & 0\\
0 & 1 & 0\\
0 & 0 & 1 \end{pmatrix}</math> Est idemfactor quod si quemlibet matricem A per I multiplicamus, productum est A ipsa: AI = IA = A.
Si A est matrix, inversa A<sup>-1</sup> est illa matrix ut A A<sup>-1</sup> = I, et A<sup>-1</sup>A = I.
Multiplicatio matricum non commutativa est. Matrices invertibiles magnitudinis cuiusdam, cum additione et multiplicatione, sunt [[anellus]]: idemfactor additionis est matrix cuius omnia elementa sunt 0, et I est idemfactor multiplicationis.
Matrix quadrata A habet ''[[determinans]]'' det(A) vel |A|, qui est numerus scalar. Si A habet n lineas, sit ''productum elementarium'' in A productum n elementorum matricis, ut nulla ex eadem linea nec ex eadem columna veniant. Exempli gratia, sit A <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> Tunc <math>a_{11} \times a_{23} \times a_{32}</math> est productum elementarium, sed <math>a_{11} \times a_{21} \times a_{32}</math> non est, quod duae elementa e prima columna veniunt. Productum elementarium est ergo <math>a_{1j_1} a_{2j_2} a_{3j_3}</math> -- tria elementa, e prima, secunda, altera lineis. Nunc, si (j<sub>1</sub>, j<sub>2</sub>, j<sub>3</sub>) est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||qid=Q161519}} par numerorum (1, 2, 3), sit signum producti elementari +1, et si permutatio est impar, sit signum -1. Tunc, determinans est summa omnium productorum elementariorum per signa [[multiplicatio|multiplicatorum.]]
Exempli gratia, si A est <math>\begin{pmatrix}a_{11} a_{12} a_{13}\\ a_{21} a_{22} a_{23} \\ a_{31} a_{32} a_{33}\end{pmatrix}</math> tunc producta elementaria (cum signis) sunt:
:<math>+ a_{11} a_{22} a_{33}, - a_{11} a_{23} a_{32}</math>
:<math>- a_{12} a_{21} a_{33}, + a_{12} a_{23} a_{31}</math>
:<math>+ a_{13} a_{21} a_{32}, - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
et det(A) = <math>+ a_{11} a_{22} a_{33} - a_{11} a_{23} a_{32} - a_{12} a_{21} a_{33} + a_{12} a_{23} a_{31} + a_{13} a_{21} a_{32} - a_{13} a_{22} a_{31}</math>
Determinans matricis A eadem est atque determinans matricis transposatae A<sup>T</sup>.
Matrix quadrata invertibilis est si et tantum si det(A) ≠ 0. Et si A est invertibilis, <math>\det(A^-1) = \frac{1}{\det(A)}</math>
Sit A matrix quadrata n×n, et x vector qui n elementa habet. Si est numerus scalar λ ut Ax = λx, dicimus λ esse ''eigenvalorem'' aut ''valorem proprium'' matricis A, et x ''eigenvectorem'' (''vectorem proprium''). A potest usque ad n valores proprios habere.
Si Ax = λx, tunc Ax = λIx (ubi I est matrix idemfactor n×n), hoc est λIx - Ax = 0, vel (λI - A)x = 0. Hoc est systema aequationum linearum, et solutionem non-0 habet si matricem (λI - A) non invertibilem esse, hoc est si determinans huius matricis est 0.(Si matrix est invertibilis, sola solutio est x = 0). Et det(λI - A) est [[polynomium]] scalar gradus n; debemus aequationem det(λI - A) = 0 solvere.
== Spatia vectorum ==
[[Spatium vectoriale|Spatium vectorum]] est [[aggregatio (theoria classium)|aggregatio]] vectorum in qua exstant duo operationes: additio vectorum et multiplicatio vectoris per scalarem.
Si (A) est matrix, lineae A sunt vectores, et columnae sunt vectores. Spatium minimum in quo sunt lineae matricis A est ''spatium linearum A''; similiter, ''spatium columnarum A'' est spatium minimum in quo sunt columnae. Operationes elementariae in lineas (additio unius ad aliam, multiplicatio per scalarem) spatium linearum non mutant. Spatium linearum et spatium columnarum eandem dimensionem habent (quae est ''ordo'' matricis). Ordo matricis ''invertibilis'' n×n est n.
== Transformationes lineares ==
{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Transformatio linearis||qid=Q207643}} est [[functio]] ''T'' cuius dominium et codominium sunt spatia vectorum, ut:
: ''T(x+y) = T(x) + T(y)'', si ''x'' et ''y'' sunt vectores in dominio
: ''T(kx) = kT(x)'', si ''k'' est numerus scalaris per quam vector ''x'' in dominio multiplicari potest.
Si dimensio amborum spatiorum finita est, functio ''T'' per matricem scribi potest, ut ''T(x) = M<sub>T</sub> × x'' (ubi ''T<sub>F</sub>'' est matrix quae transformationem facit). Hoc est, transformatio linearis est multiplicatio vectoris per matricem.
Exempli gratia, sit ''M'' = <math>\begin{pmatrix}\cos(\theta) & - \sin(\theta) \\ \sin(\theta) & \cos(\theta)\end{pmatrix} </math> Tunc ''Mx'' = vector ''x'', per ''θ'' angulum [[rotatio|rotatus]].
== Historia ==
[[mathematicus|Mathematici]] Europaeani a [[saeculum 17|saeculo 17]] systemata aequationum linearium solvere voluerunt. [[Leibnitius]] et, paulo post, [[Gabrielus Cramerus|Cramer]] solutionem per determinantem matricis coefficientium scripserunt; talis solutio nunc [[Lex Crameri]] nominatur. [[Iacobus Iosephus Sylvester|Sylvester]] nomine quod est ''matrix'' primus usus est, ut videtur. [[Gauss]] autem non de solutionibus aequationum sed de transformationibus linearibus tractat (in ''Disquisitionibus Arithmeticis''). [[Arthurus Cayley|Cayley]] theoriam algebraicam matricium explicuit: primus ergo fuit qui "algebram linearem" sensu stricto fecit.<ref>Gowers, p. 102-103.</ref>
Mathematici Sinici theoriam similem noverunt,<ref>Secundum Hart (2011)</ref> etiamsi [[algebra abstracta|algebram abstractam]] non habuerent.
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
{{NexInt}}
*[[Algebra abstracta]]
*[[Functio linearis]]
== Bibliographia ==
*Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: John Wiley & Sons.
*Birkhoff, Garrett, et Saunders MacLane. [[1965]]. ''A Survey of Modern Algebra.'' Editio tertia. Novi Eboraci: Macmillan.
*Bourbaki, Nicolas Bourbaki. [[2007]]. ''Algèbre, chapitres 1 à 3'' Éléments de mathematique. Berolini: Springer Verlag.
*Gowers, Timothy, ed. [[2008]]. ''The Princeton Companion to Mathematics.'' Princeton: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-11880-2.
*Hart, Roger. [[2011]]. ''The Chinese Roots of Linear Algebra.'' Baltimore: Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-9755-9.
*Heffron, Jim. [[2011]]. ''Linear Algebra.'' Liber ab auctore editus, [https://web.archive.org/web/20140301110706/http://joshua.smcvt.edu/linearalgebra/ in rete]
== Nexus Externi ==
* [http://ocw.mit.edu/courses/mathematics/18-06sc-linear-algebra-fall-2011/index.htm Cursus scholasticus] apud [[MIT]]
* [http://www.numbertheory.org/book/ Cursus scholasticus] a Keith Matthews propositus
* [https://web.archive.org/web/20120626210551/http://iml.univ-mrs.fr/~lafont/mias/al.html Cursus scholasticus] ex Universitate Massiliense
{{CommuniaCat|Linear algebra|algebram linearem}}
{{math-stipula}}
{{1000 paginae}}
[[Categoria:Algebra linearis|!]]
{{Myrias|Mathematica}}
32qt6i12arrz0prfffr6la57bprwbu7
Vicipaedia:Pagina prima/Nuntii
4
174428
3997559
3995979
2026-10-28T02:12:57Z
Bartholomite
116968
3997559
wikitext
text/x-wiki
<noinclude>
{{Compendia paginae|VP:N}}
Contenta huius paginae in [[Vicipaedia:Pagina prima|Pagina prima]] ostenduntur.
NB: eodem tempore, quo hic nuntium quemque addis, eandem rem in pagina [[2026]] adde aut sub "Eventis" aut sub "Mortuis"</noinclude>
==2026==
[[Fasciculus:Foto oficial de Luiz Inácio Lula da Silva (ombros) denoise (cropped).jpg|80 px|right|Aloysius Ignatius Lula da Silva]]
* 26 Octobris: [[Aloysius Ignatius Lula da Silva]] iterum praeses Brasiliae electus est, [[Flavius Bolsonaro|Flavio Bolsonaro]] superato.
[[Fasciculus:Incendie Hotel de ville Limoges 20261017-192737 (cropped).jpg|80 px|right|Incendium domus municipalis]]
* 17 Octobris: Domus municipium [[Augustoritum|Augustoriti Lemovici]] inter tumultus ardet.
[[Fasciculus:Tilcayo tiger cat (full body) (cropped).jpg|80 px|right|Leopardus tilcayo]]
* 17 Septembris: [[Leopardus tilcayo]], nova species [[felidae|felina]], reperta est; prima species felina post plus quam saeculum inventa.
[[Fasciculus:Haakon in 2025 (cropped).jpg|80 px|right|Hacon VIII rex Norvegiae]]
* 28 Augusti: [[Hacon VIII]], patre [[Haraldus V (rex Norvegiae)|Haraldo V]] mortuo, rex [[Norvegia]]e fit.
* 26 Augusti: [[Inundatio]] mortifera [[Nepalia]]m et [[Tibetum]] affligit.
[[Fasciculus:Young-Dolly-Parton (cropped).jpg|80 px|right|Dolly Parton anno 1977]]
* 25 Augusti: [[Dolly Parton]], cantrix Americana, octoginta annos nata moritur.
* 20 Augusti: [[Rojava]] [[Syria]]e plene integrata est, iam non amplius [[autonomia]] praedita.
* 7 Augusti: [[Arabia Saudiana]], [[Pakistania]] et [[Turcia]] [[Mecca]]e pactum defensionis subscribunt.
[[Fasciculus:Official portrait of Andy Burnham MP 2026 (cropped 3x4).jpg|80 px|right|Andreas Burnham]]
* 20 Iulii: [[Carolus III (rex Britanniarum)|Carolus III]] rex [[Andreas Burnham|Andream Burnham]] primum ministrum [[Britanniarum regnum|Britanniarum regni]] constituit.
[[Fasciculus:2026 FIFA World Cup emblem.svg|80 px|right|Certaminis logotypus]]
* 19 Iulii: [[Turma Pedilusoria Nationalis Hispanica]] vincit [[Certamen Mundanum Pedilusorium (2026)|certamen mundanum pediludii]]. [[Turma Pedilusoria Nationalis Argentina|Argentina]] secunda et [[Turma Pedilusoria Nationalis Anglica|Anglia]] tertia sunt.
* 3 Iulii: [[Keiko Fujimori]] prima muliebris praeses civitatis [[Peruvia|Peruviae]] eligitur, die 28 Iulii 2026 mandatum inita est.
[[Fasciculus:Dom Alfonso de Galarreta mirrored.JPG|80 px|right|Alphonsus de Galarreta, FSSPX]]
* 1 Iulii: [[Fraternitas Sacerdotalis Sancti Pii X]] [[Esquinia]]e quattuor [[episcopus|episcopos]] novos sine mandato [[papa]]li consecrat. [[Leo XIV]] papa totam societatem [[excommunicatio|excommunicat]].
* 24 Iunii: [[Terrae motus Venetiolanus anni 2026|Terrae motus]] maior magnitudinis 7.5 in [[Venetiola]] complura milia hominum necat multaque aedificia concidit.
[[Fasciculus:Alan Greenspan color photo portrait.jpg|80 px|right|[[Alanus Greenspan]]]]
* 22 Iunii: [[Alanus Greenspan]], pristinus praeses [[Systema aerarium foederale|systematis aerarii foederalis Americae]], centum annos natus moritur.
* 12 Iunii: [[Elon Musk]] primus fit, qui {{num|1000000000000}} [[dollarium Civitatum Foederatarum|dollariorum Americanorum]] accumulaverit.
[[Fasciculus:Leo XIV (june 2025).jpg|80px|right|[[Leo XIV]]]]
* 25 Maii: "[[Magnifica humanitas]]", epistola encyclica [[Leo XIV|Leonis XIV]] prima, editur.
* 15 Maii: Eruptio epidemiae ebolae e provincia Ituri [[Res publica democratica Congensis|Rei publicae democraticae Congensis]] refertur. Centeni homines illic et in [[Uganda]] in hunc morbum incidunt.
* 3 Maii: Epidemia [[hantaviridae|hantavirus]] [[Andes|Andini]] ad [[quadragena]]m [[navis]] vectoriae ''Hondius'' ducit, tres mortui.
[[Fasciculus:Sabastian Sawe (KEN) 2025.jpg|90px|right|Sebastianus Sawe]]
* 26 Aprilis: [[Sebastianus Sawe]] Londinii primus homo [[Cursus Marathonius|cursum Marathonium]] minore tempore quam duabus horis perficit.
[[Fasciculus:Artemis II patch.svg|90px|right|Emblema missionis cum nominibus astronautarum]]
* 6 Aprilis: [[Programma Artemis|Artemis II]] cum quattuor astronautis Lunam circumvolat et 11 Aprilis feliciter in Tellurem revertitur.
[[Fasciculus:Portrait of Mojtaba Khamenei.jpg|90px|right|Mojtaba Khamenei]]
* 8 Martii: [[Mojtaba Khamenei|Mojtaba Husainus Khamenei]], [[Ali Khamenei|Alii]] necati filius, magnus dux [[Irania]]e eligitur.
* 28 Februarii: Civitas [[Israël]] et [[Civitates Foederatae]] impetum [[bomba]]rum ad [[Irania]]m faciunt, illum impetum praeemptivum appellantes.
* 21 Februarii: Bellum inter [[Afghania]] et [[Pakistania]] erumpit.
[[Fasciculus:2026 Winter Olympics logo.svg|90px|right|[[Olympia hiemalia 2026]]]]
* 6 Februarii: [[Olympia hiemalia 2026|Olympia hiemalia]] in [[Italia]] simul [[Mediolanum|Mediolani]], [[Cortina Ampecanorum|Cortinae Ampecanorum]], [[Pralatium|Pralatii]], [[Livignum|Livigni]] et [[Resinae|Ante Silvam]] patefiunt.
* 2–6 Februarii: [[Curdistania Syriaca|Curdistaniam Syriacam]] [[Ahmedus Husainus al-Shara|rectio Damasci nova]] sibi adiungit.
2k6blqqmje7wvbdexidcmp7f50mwp9n
Alanus (Italia)
0
176487
3997504
2585941
2026-10-27T19:41:30Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997504
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alanum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
cvxjzonwujsxa3vozcuu3bco1o4l4tz
Usor:Yethrosh
2
176568
3997478
3435210
2026-10-27T19:15:48Z
Grufo
64423
Redirectionem intervicialem feci [[Vicipaedia:Redirectio obliqua|redirectionem oliquam]]
3997478
wikitext
text/x-wiki
{{Redirectio obliqua|ur:User talk:محمد شعیب}}
cjoqrvv2mw73paojpsp5c585hiuujyn
Disputatio Usoris:Yethrosh
3
176571
3997483
3435209
2026-10-27T19:20:43Z
Grufo
64423
Redirectionem intervicialem feci [[Vicipaedia:Redirectio obliqua|redirectionem oliquam]]
3997483
wikitext
text/x-wiki
{{Redirectio obliqua|ur:User talk:محمد شعیب}}
cjoqrvv2mw73paojpsp5c585hiuujyn
Antonius Head (actor)
0
182286
3997568
3996620
2026-10-28T02:45:59Z
Bartholomite
116968
3997568
wikitext
text/x-wiki
{{capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Antonius Stuartus Head}} (vulgo ''Anthony Stewart Head''), solite appellatus '''Antonius Head''', natus die [[20 Februarii]] [[1954]] [[Londinium|Londinii]] et [[1 Iunii]] [[2026]] [[Aquae Sulis|Aquis Sulis]] mortuus, alumnus [[Academia Artium Musicae et Scaenicae Londiniensis|Academiae Artium Musicae et Scaenicae Londiniensis]], fuit [[actor]] [[musicus]]que. Notus est personis suis ut [[Robertus Giles (persona ficta)|Robertus Giles]] in serie televisiva ''[[Buffy the Vampire Slayer]]'' atque ut [[Uther Pendragon (persona ficta e Merlin)|Uther Pendragon]] in serie televisiva ''[[Merlin (series televisifica)|Merlin]].''
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Anthony Stewart Head|Antonium Head}}
* [https://web.archive.org/web/20031030053139/http://www.anthonyhead.org/ Situs officialis]
* {{IMDb name|0372117|Antonio Head}}
{{bio-stipula}}
{{anni vitae|1954|2026|Head, Antonius}}
[[Categoria:Actores Angliae]]
[[Categoria:Merlin (series televisiva)]]
[[Categoria:Alumni Academiae Artium Musicae et Scaenicae Londiniensis]]
3f2cllutirn5r52qd9ahrerpjmcgkvt
Ad Nonum Lapidem
0
182593
3997499
2767044
2026-10-27T19:38:50Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997499
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Nonus (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
osrr3l4whe75bi9c0p1adn5f8r382h2
Domnus Basolus (Morta et Mosella)
0
183205
3997441
3455091
2026-10-27T17:57:21Z
Pippobuono
54500
capsa et nomen latinum
3997441
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
{{videdis|Domnus Basolus (discretiva)}}
[[Fasciculus:Dombasle eglise (2).JPG|thumb|upright|left|Domnus Basolus: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Basolus|Sancto Basolo]] dicata.]]
{{res|Domnus Basolus}}<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 655.</ref> ([[Francogallice]]: ''Dombasle-sur-Meurthe'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:9424}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Murta et Mosella|Murtae et Mosellae]] in provincia orientali [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Murtae et Mosellae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Dombasle-sur-Meurthe|Domnum Basolum}}
{{INSEE commune|54159|de=Dombasle-sur-Meurthe}}
* {{opus|url=https://www.ville-dombasle.fr/ |titulus=Dombasle-sur-Meurthe pagina interretialis}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Mortae et Mosellae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Mortae et Mosellae]]
olbfd5aps588u92v9qyku68hkfcfixd
3997442
3997441
2026-10-27T17:57:54Z
Pippobuono
54500
Pippobuono movit paginam [[Dombasle-sur-Meurthe]] ad [[Domnus Basolus (Morta et Mosella)]]: nomen latinum attestatur in Graesse
3997441
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
{{videdis|Domnus Basolus (discretiva)}}
[[Fasciculus:Dombasle eglise (2).JPG|thumb|upright|left|Domnus Basolus: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Basolus|Sancto Basolo]] dicata.]]
{{res|Domnus Basolus}}<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 655.</ref> ([[Francogallice]]: ''Dombasle-sur-Meurthe'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:9424}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Murta et Mosella|Murtae et Mosellae]] in provincia orientali [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Murtae et Mosellae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Dombasle-sur-Meurthe|Domnum Basolum}}
{{INSEE commune|54159|de=Dombasle-sur-Meurthe}}
* {{opus|url=https://www.ville-dombasle.fr/ |titulus=Dombasle-sur-Meurthe pagina interretialis}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Mortae et Mosellae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Mortae et Mosellae]]
olbfd5aps588u92v9qyku68hkfcfixd
Sinuhe egyptiläinen
0
187570
3997437
3997206
2026-10-27T17:41:28Z
Neander
1973
3997437
wikitext
text/x-wiki
{{titulus italicus}}
[[Fasciculus:Mika Waltari 1939.jpg|thumb|[[Michael Waltari|Mika Waltari]], scriptor libri ''Sinuhe Egyptiläinen.'']]
{{ires|Sinuhe egyptiläinen}} ('Sinuhe Aegyptius') est [[mythistoria|liber mythistoricus]] a [[Michael Waltari|Mika Waltari]] [[Finnice]] anno [[1945]] scriptus, qui [[fabula]]m de [[Aegyptus antiqua|Aegypto antiqua]] aetatis [[pharao]]nis [[Akhenaten|Ekhnaton]] narrat. Quod opus primum est de multis libris eius [[historia|res historicas]] tractantibus. Opus inter gentes innotuit, et [[interpretatio|conversiones]] adhuc quadraginta sunt confectae.<ref>Vaarala 2024: 76.</ref>
Persona princeps est Sinuhe, qui infans a matre sua ignota in scaphio iuncino in [[Nilus|Nili]] flumen dimissus esse fertur. Quidam Senmut, [[Thebae|Thebanus]] pauperum [[medicus]], et Kipa eius [[uxor]], [[expositio infantis|miserum puerulum]] ex undis servaverunt et, cum orbi liberis essent, eum tamquam suum filium [[educatio|educaverunt]]. Kipa eum Sinuhe nominavit ex fabella,<ref>Waltari hic ad fabellam quam notissimam significat, ex initio [[regnum medium Aegypti|medii regni Aegypti]] oriundam, quae res miras et [[periculum|pericula]] [[narratio de Sinuhe|narrat]], quibus vir nomine Sinuhe obicitur.</ref> quae ei placebat.
== Thebis ==
Cum septem annos natus esset Sinuhe, Senmut pater eum adlocutus, quo munere fungi vellet, sciscitatus est. Cum miles fieri vellet, pater eum ad Inteb militem amicum duxit, qui diris horrendisque exemplis eum a militaribus phantasiis dehortaretur. Itaque patris voluntatem secutus Sinuhe ad scholam ire et legere discere constituit. In schola, amicitiam iunxit cum Thotmes, puero qui iam tum bonam in pingendo et fingendo indolem ostendebat. Per patrem in familiaritatem venit Ptahoris, regii [[trepanatio|trepanatoris]], quocum postea laboravit.
Die consecrationis in feminam incidit venustissimam, cui nomen erat Nefernefernefer. Iuvenis indoctus feminarum statim amore huius feminae adfabilis captus est. Sed vita et disciplina domus vitae prohibuerunt, quominus vitam Thebanam gustaret. Praeterea his temporibus pharao [[Amana Hatpa III|Amenhotep III]] morbo exitiali laborabat, et iam erat tempus trepanandi, qua ultima sanandi ratione pharaonem recreatum iri sperabant. Ptahor trepanator rem suam recte gessit, sed haud inopinate aeger vitam amisit.
Sinuhe etiam familiaritatem iunxit cum Ekhnaton, defuncti pharaonis filio, qui ipse [[epilepsia|morbo sacro]] laborabat et ceteroqui vir mirus erat, qui novum deum [[Aton]] introducere vellet. Amicitia iunctus erat etiam cum viro bellicoso Horemheb, praefecto militum, qui, ut ipse dicebat, "cum stercore in digitis natus" erat. Quae cum ita sint, Sinuhe, cum audissset Horenheb de amore Baketamonis, Ekhnatonis sororis, somniare, perturbatus erat temeritate huiusmodi vanae meditationis. Sinuhe medicus privatus pharaonis factus est.
Quibus interpositis temporibus, Sinuhe in Nefernefernefer iterum incidit, et quidem in eius domo, ubi populus turbulentus epulandi causa coactus erat. Usque adhuc hac [[femina convictualis|femina convictuali]] ardebat, quae tamen primum suam agnitionem celavit. In hac renovata conventione, Sinuhe amorosus tantum impetum ostendit, ut crederes eum putare, amorem vere inter femora inveniri. Ideo Nefernefernefer nimium ardorem amaturientis frenare conata didascalicam narrat de Setne [[Chamois]] et Tabubue sacerdote fabulam.<ref>Reich 1924.</ref> Dicit enim Tabubue ea tantum condicione se cum Setne amoribus frui velle, ut hic omnibus bonis et quidem uxore sua liberisque desistat. Setne ardore suo hoc propositum accepit. Nefernefernefer, ne de fraude amoris accusetur, se cum Tabubue confert monitionis causa. Sinuhe autem hoc documentum respuit. At Nefernefernefer mulier nobilis, aetate qua opinio muliebris quaeri non solebat, quomodo se ab ardore amatorio advenae repentini defendat?
[[Fasciculus:Middle East Levant.jpg|thumb|Regiones ubi Sinuhe versatus est.]]
Haec condicio rerum potissimum ex ratione virili intellegi videtur. Verbum amoris sensu romantico non memoratur, saltem non cum de relatione cum Nefernefernefer agitur. Sinuhe, cum edere et bibere et gaudere cum ea vehementer cupiat, reapse [[coitus|coitum]] petit. In Aegypto antiqua, [[transactio]]nes inter homines factae in dandis accipiendisque [[donum|donis]] positae erant. In ratione Tabubuensi a Nefernefernefer in rem suam conversa, oeconomia donatoria in conspectum venit.
Sinuhe quater apud Nefernefernefer ad "mercatum" iit. Primo tempore Sinuhe specimen gratuitum "eius rei, cuius causa venerat", accipit, sine dono vicissim dato. Secundo tempore, Sinuhe domum suam cum rebus domesticis donat, fidem habens promisso a Nefernefernefer facto, sed infectis rebus exit. Tertio tempore, Sinuhe bona parentum suorum dono dat, et vicissim inanem coitum sine ardore remuneratus est. Quarto tempore, Sinuhe sepulchrum parentum dono dat, sed pro remuneratione nihil nisi natationem in piscina accipit. Tum demum intellegit fabellam de Tabubue veram esse, et paene ab ancillis vapulatur.
Sinuhe, ut parentes rite in [[Valles Regum|Vallibus Regum]] sepelire possit, dies noctesque triginta in domo mortuorum cadaverum lavator servire debet. In statum servituti similem delapsus nomen suum putat Thebis in summam infamiam cecidisse. Quae cum ita sint, consilium capit reliquum vitae tempus peregrinando consumere. Ad [[Levans|Levantem]] profecturus cum Kaptah navem conscendit.
== Peregre ==
Sinuhe, [[Tell Kazel|Simyrae]] in oppido [[Syria]]e consessus, peritia medica famam et divitias sibi conciliat. In bello contra Chabiros gerendo rursus in Horemheb, ducem belli, incidit, qui ei mandat, ut per orbem terrarum vectus opes militares civitatum notarum exploret.
Primum invitus cum Kaptah proficiscitur [[Babylon]]em, ubi non solum de vi militari sciscitatur sed etiam artes exercet consuetudineque virorum doctorum utitur. Quodam die a [[Burna Buriash|Burraburia]] rege, qui aegrotabat, arcessitur, et eum sanat. Die tradito falsi regis – quo deprensibilis quisque per unum diem rex creatus erit deindeque occisus – Kaptah timore quassus sub lecto latens eligitur. Postquam a re inopinata convaluit, novo munere suo uti incipit. Intrat enim [[harem|gynaeceum]] regis, electurus mulierem, cum qua "gaudere" possit. Nimirum, pulcherrimam optat virginem, quae quidem ira incensa ictu pugni unicum ei oculum nigrat soleaque nasum percutit.
Quae Furia, virgo [[Creta|Cressa]], Minea nomine, nuper contra voluntatem suam in gynaeceum regis adquisita erat. Ab [[eunuchus|eunuchis]] gynaecei se defensura cultellum in manu habebat. Sinuhe ad eam placandam vocatus consilium capit, quo ex Babylone effugere possint. Persuadet enim [[eunuchus|spadonibus]] perturbatis gynaecei, Mineam mortem sibi conscivisse. Kaptah autem, teste medico decrepito pharaonis, veneno absumptum obisse (quaquam reapse vino ebriatus dormiebat). Amborum corpora in navem conductam portanda curat.
[[Fasciculus:Stiersprung 01.gif|thumb|Saltus tauri (ταυροκαθάψια) coniectura repertus.]]
Ad [[Mitanni]] regnum vicinum, unde ad imperium [[Hetthaei|Hetthaeorum]] pergant, fugere constituunt. Deinde relicta Anatolia ad Cretam, Mineae patriam, navigare cogitant. In navi, Sinuhe et Minea se invicem mitigant. Sinuhe enim Mineae de tot tantisque molestiis querelas ingratas esse sentit, offensoque animo ad proram navis secedit. Mox tamen lites suas componunt, et inter se magni aestimare incipiunt. Minea est sacerdos religionis Creticae, taurocathapta sive saltatrix tauri,<ref>Koutantou 2021.</ref> virgo sorte electa quae luna plena in domo tenebrarum deo maris [[Neptunus (deus)|Neptuno]] saltet. Praeterea Mineam observatio castitatis obligat, quapropter iterum amor mancus et devius Sinuhe obtingit. Nam Minea: "Quam ob rem doleo, quod id quod vis tibi dare nequeo — nec solum propter te doleo, sed propter me ipsam." (7.1)
Sinuhe, postquam cum Minea et Kaptah in Cretam pervenit, insulam eiusque vitam subtiliter describit, atque ambitum Mineae cognoscit. Cum alios homines tum Minotaurum convenit, summum sacerdotem dei Cretensis. Postquam magistratum illum caput tauri gerentem salutaverant, ille caput tauri detrahit dicitque Cretes vivo servire deo, contra multas alias gentes, quae inanimis deis serviunt. Demirante Sinuhe, cur nemo eorum, qui in obscuram Neptuni domum ierant, redierit, etiam si licitum esset, Minotaurus neminem ex magnis dei aulis redire velle respondet. Sed Sinuhe ad cadavera in litoribus Simyrae fluctuantia referens hoc dicit non idem de gloriosis dei marini aulis probare. Sermo subito finitur, et Minea iam paene animum amittit.
Ultima nocte ante impletionem promissi deo facti, Minea commoventem pugnam internam experitur. Amantes diu sermocinantur mutuum fatentes amorem, promittitque Minea se, postquam revenisset, Sinuhem nupturam esse. Itaque ollam frangunt signum dedicationis suae matrimonialis.
Postero die Minea cum Minotauro sollemniter in tenebras [[labyrinthus|labyrinthi]] dei deducitur. Dum haec geruntur, Sinuhe miserabilis certus est se numquam iterum Mineam suam visurum esse. Mox autem Kaptah Minotaurum videt e labyrintho redisse, usum portula iuxta magnam portam aeneam sita. Sine mora, Sinuhe cum Kaptah statuit clam in speluncam introire, ut Mineam reduceret. Vestigia Mineae et Minotauri secutus quo longius progreditur, eo taetriorem capit foetorem putredinis. Tandem cadaver ingentis cernet beluae mortuae in aquis iactari. Et corpus Mineae a Minotauro occisum in aquis submersum a [[crustacea|crustaceis]] voratum. O quanta iactura!
Kaptah tandem eum placat et ei persuadet optimum esse in Syriam redire. Sed Minea amissa Sinuhen diu perturbat. In Syria, Sinuhe non iam iuvenis opera medica continuat et pristinum statum adfectat. Animadvertit tamen imperium Aegyptium regionis in dubium vocari. Huius spiritus rebellis auctor esse videtur [[Aziru]] princeps Syrius, fautor Hethaeorum, cum quo Sinuhe, cum dentes illi inauravisset, amicitiam inierat. Quodam die Aziru eum sollicitus arcessit, ut suum filiolum aegrum sanaret. Sinuhe puerulo dentes erumpere animadvertit, sed simul occasonem nanciscitur de Syriorum adversus Aegyptios ira cum Aziru conloquendi. Hoc habito colloquio, et postquam de iis quae in urbe dicuntur ex Kaptah audivit, Sinuhe necessitudines inter Aegyptum et Syriam in statu vere periculoso esse intellexit, et in Aegyptum redire constituit.
Thebis adaptatio post longum tempus nonnullas vitae mutationes adtulit. Primum omnium, Sinuhe servum suum Kaptah liberavit, qui decursu temporis magis amicus et comes itineris ei factus erat. Kaptah libertinus factus tempus suum non perdidit. Negotiis pecuniariis se implicavit et tam dives factus est, ut etiam dominum suum pristinum sustentare posset, cuius nimia liberalitas, quamvis moralis esset, solum taedium adferre videbatur. Kaptah etiam tabernam cui nomen erat "Cauda Crocodili" sibi comparavit, cuius res singularis eodem nomine vocata erat potio praecipue fortis quae potatori suo ictum solito maiorem praebebat.
Sinuhi tres in vita apparuerunt feminae, quae vehemens dum vivit fecerunt momentum. Nam Nefernefernefer desiderium iuvenis inpatientis erat, Minea fatula fabulosa, sed Meret, in quam in Cauda Crocodili incidit — ministra tabernae et pulchritudo cotidiana — vera socia ei evasit, quae in Sinuhe nihil nisi hominem quaerebat. Filiolum sollertem ei, inscio quidem, peperit. Has quoque amores Sinuhe miserabiliter amisit.
[[Fasciculus:Pharaoh Akhenaten.jpg|thumb|upright=0.5|Pharao Ekhnaton]]
In Aegypto, novus pharao [[Amenhotep IV|Ekhnaton]] [[monotheismus|monotheismum]] propagat. In hac nova religione discum solarem [[Aton]]em adorat, docetque omnes homines pares esse, neque amplius servos neque dominos in novo ordine mundi fore. Certae partes huius religionis tamen oppositionem excitant: nempe [[pacifismus]], qui [[Horemheb]] aliisque de incursione Hethaeorum et Syrorum sollicitis displicet; praeterea, novi pharaonis conatus divitias pauperibus distribuere; nec non novi dei cultus, qui detrimento deorum veterum civitatis esse putabatur. Sinuhe ad doctrinas liberales a novo rege promulgatas attrahitur, et hac de causa trepanator regius aulae pharaonis se adiungit. Horemheb autem nec Ammonem nec Atonem respectat, sed quantum potest erga pharaonem fidelitate agebat.
Post publicum casum praecipue violentum, Ekhnaton adversariis pertaesus ex Thebis cum Sinuhe in Aegyptum mediam fugit, ubi Akhetaton, novum caput Atoni dedicatum, aedificatur. Attamen inter Ammonem et Atonem contentiones pergunt et in bellum civile exacerbantur. Regnum Atonis in terra paulatim collabitur, et singuli aulici Ekhanaton et Akhetaton deserunt Ammonem et Thebas praeferentes. Etiam pugna finalis Thebis fit. Sinuhe pro Atone et pharaone ad extremum pugnat, sed postremo pars sacerdotii Ammonis vincit.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Koutantou, Zoi (2021) Ταυροκαθάψια. ''YouTube'' 27 Novembris.
* Rajala, Panu (2008) ''Unio mystica: Mika Waltarin elämä ja teokset'' (Finnice). WSOY.
* Rajala, Panu (2026) ''Sinuhen synty'' ('De ortu Sinuhe Aegyptii'). SKS Kirjat.
* Reich, Nathaniel (1924) Marriage and Divorce in Ancient Egypt. ''Museum Journal'' XV:1.
* Silver, Minna (2024) ''Sinuhe egyptiläisen maailma arkeologin silmin'' (Finnice). SKS Kirjat.
* Vaarala, Noora (2024) Sontakärsä japaniksi ('Sontakärsä' [''merdinasus''] Iaponice'). ''HS Teema'' 6.
[[Categoria:Finniae scripta]]
[[Categoria:Mythistoriae]]
iiwadv5oi4vyzdvyici265hzuwd9vdb
Alanum (discretiva)
0
191103
3997527
2585959
2026-10-27T19:57:14Z
Grufo
64423
Minora
3997527
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva}}
{{res|Alanum}} esse potest:
* '''[[Alanum (Aprutium)]]''' (alia nomina: '''[[Alanus (Aprutium)]]'''):
* '''[[Alanum (Venetia)]]''' (alia nomina: '''[[Alanus (Venetia)]]'''):
ifrjcua5g4rkpf9pvjrg2u8qi07d1z4
Aragona (discretiva)
0
191962
3997521
2591161
2026-10-27T19:51:13Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997521
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Aragonia (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
eulie1ls3hwh4b7szncuhuqq7qtmjnk
Disputatio Vicipaediae:Editor visualis
5
201787
3997484
3834817
2026-10-27T19:22:31Z
Grufo
64423
Redirectionem intervicialem feci [[Vicipaedia:Redirectio obliqua|redirectionem oliquam]]
3997484
wikitext
text/x-wiki
{{Redirectio obliqua|mw:VisualEditor/Feedback}}
cid65l1ozr2971kxqn2nwecy6szz8er
Altavilla (discretiva)
0
212915
3997513
2722104
2026-10-27T19:46:43Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997513
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alta Villa (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
iygi5i6k5o8v5nx35k4i4vpxznknlt7
Acilianum
0
213168
3997494
2723577
2026-10-27T19:37:00Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997494
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Acilianum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
gqz0rozdnhm30v46syvodbl3fmewydk
Disputatio Usoris:Mazbel
3
215809
3997489
3523066
2026-10-27T19:32:07Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}—ordinaria administratio
3997489
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:Mazbel]]
{{De hac redirectione}}
tbdee964dcdxujan1z0ogadt0tjrws8
Index urbium, oppidorum et communium Saxoniae Inferioris
0
216135
3997451
3996859
2026-10-27T18:18:38Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997451
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Municipalities in Lower Saxony.svg|thumb|500px|Urbes et communia Saxoniae Inferioris.]]
'''Index urbium, oppidorum et communium in [[Saxonia Inferior|Saxonia Inferiore]]''' omnia [[commune|communia]] (Theodisce ''Gemeinden''), consociationes communium (Theodisce ''Gemeindeverbände'') atque loca nulli communium adscripta (Theodisce ''gemeindefreien Gebiete''), quae hodie in [[Terra foederalis (Germania)|terra]] [[Germania|Germanica]] [[Saxonia Inferior]]e exstant, complectitur.
Postremae mutationes finium territorialium in Saxonia Inferiore [[1 Novembris|Kalendis Novembribus]] anni [[2021]] effectae sunt. Ex eo tempore [[Saxonia Inferior]] 939 communia et 25 loca nulli communi adscripta (quorum duo habitantur) habet. Quibus e communibus 159 titulo [[urbs|urbis]] (Theodisce ''Stadt'') et 49 titulo [[oppidum|oppidi]] (Theodisce ''Flecken'') utuntur.
Praeterea nonnullae proprietates exstant secundum communium administrationem: Nam 939 communia in 289 communia unitaria et 650 communia membra dividuntur; quae vero in universum 114 consociationes communium constituunt, ut munera communiter administrent. Hae consociationes communium ipsa communia non sunt, sed foedera cooperationis, quae aut ex regione aut ex communitate in qua sedes administrationis sita est nomen accipiunt. Quapropter in Saxonia Inferiore idem nomen tam communi quam consociationi communium tribui potest. Agitur tamen de duobus corporibus iuridicis distinctis, quae proprias repraesentationes atque propria munera habent.
Praeterea, propter magnitudinem suam, nonnullae communium et consociationes communium peculiarem rationem cum [[Index circulorum Germanicorum|circulo terrae]] (Theodisce ''Landkreis'') habent:
* Decem urbes statum iuridicum [[Index circulorum Germanicorum|circuli urbani]] (Theodisce ''kreisfreien Stadt'') obtinent, nulli circulo terrae subiiciuntur atque omnia sua munera exercent.
* Septem urbes statum iuridicum urbis magnae sui iuris (Theodisce ''Große selbständige Stadt'') obtinent atque multa, sed non omnia, munera circuli terrae cui adscribuntur exercent.
* 61 communium et tria communia generalia (Theodisce ''Samtgemeinden'') statum iuridicum communis sui iuris (Theodisce ''Selbständige Gemeinde'') obtinent atque quaedam munera districtus cui adscribuntur exercent.
* 861 ceterae communium nullam peculiarem rationem cum circulo terrae cui adscribuntur habent.
=== A ===
{{div col|3}}
* [[Abensium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Apensen''; [[Saxonice]] ''Obbens'')</small>
* [[Acheimum]]<ref name="Grote III 1877">Grote, H. (1877). ''Münzstudien: Geschichte der älteren Münzen und Urkunden des Bisthums Verden'' (Vol. VIII). Hannoverae: Hahn’sche Hofbuchhandlung.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Achim''; [[Saxonice]] ''Achem'')</small>
* [[Achestedium]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Axstedt''; [[Saxonice]] ''Ax'')</small>
* [[Adelebsenum]]<ref name="Funck 1736">Funck, J. N. (1736). ''Disputatio Academica de Voluntaria Morte Judaeorum et Gentilium sub Praesidio S. R. I. Libero Baroni de Adelebsen Dedicata''. Rintelii: Typis Johannis Friderici Enax.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Adelebsen'')</small>
* [[Adenebutla]]<ref name="Pischke 1998">Pischke, G. (Ed.) (1998). ''Das Lehnsregister der Edelherren von Meinersen: Edition und historische Untersuchung der mittelalterlichen Besitzurkunden'' (Documentum anni MCCXX). Hannoverae, in Germania: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Adenbüttel'')</small>
* [[Adenhusium]]<ref name="Schlegel 1703">Schlegel, J. C. (1703). ''Chronica Parochiarum ditionis Mindensis et Hildesiensis: De ecclesiis parochialibus et ditione antiqua oppidi Adenhusii''. Mindae: Typis Johannis Meyeri; et: Schlegel, J. C. (1703). ''Chronica Parochiarum ditionis Mindensis et Hildesiensis:...''. Mindae: Typis Johannis Meyeri.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahnsen'')</small>
* [[Adenthorpium]]<ref name="Höhbaum 1876">Höhbaum, K. (Ed.) (1876). ''Hansisches Urkundenbuch: Monumenta Germaniae Historica e codicibus diplomaticis Bremensibus et Luneburgensibus'' (Vol. I). Halis Saxonum: Typis Orphanotrophei.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Adendorf''; [[Saxonice]] ''Adendörp'')</small>
* [[Affinghusia]]<ref name="Rathlef 1766">Rathlef, E. L. (1766). ''Geschichte der Grafschaften Hoya und Diepholz: Monimenta diplomatica et antiquitates ditionis Affinghusiae'' (Vol. I). Bremae: Försterischen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Affinghausen''; [[Saxonice]] ''Affinghusen'' seu ''Affjehusen'')</small>
* [[Aldendorpevilla]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> ([[Theodisce]] ''Stadtoldendorf'')
* [[Alrebekesa]]<ref name="Oven 1872">Oven, A. von (Ed.) (1872). ''Urkundenbuch des Herzogthums Lüneburg: Diplomata, chartae et registra historica saeculi XII (Documentum anni MCXCVII de venditione praedii Alrebekesae)'' (Vol. I). Hannoverae: Carl Rümpler.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ahnsbeck'')</small>
* [[Ahusium (Saxonia Inferior)|Ahusium]]<ref name="Schlegel 1705">Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Ducatus Bremensis et Verdensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis; et: Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Ducatus Brunsvicensis et Lunaeburgensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis; et: Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Parochiarum ditionis Corbeiensis et Hildesiensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahausen''; [[Saxonice]] ''Ahusen'')</small>
* [[Alfelda]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Alfeld''; [[Saxonice]] ''Allefelle'')</small>
* [[Alfhusium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Alfhausen''; [[Saxonice]] ''Alfhusen'')</small>
* [[Algermissenum]]<ref name="Hoogeweg III 1903">Hoogeweg, H. (Ed.) (1903). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Quellen und Darstellungen zur Geschichte Niedersachsens (Monimenta historica et privilegia de Algermisseno)'' (Vol. III). Hannoverae, in Germania: Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Algermissen'')</small>
* [[Alisni (Circulus Neoburgensis Visurgensis)|Alisni]]<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> <small>(in [[Circulus Neoburgensis Visurgensis|Circulo Neoburgensi Visurgensi]]<ref name="Landkreis Nienburg/Weser">Fingitur nomen "Circulus Neoburgensis Visurgensis" -Theodisce ''Landkreis Nienburg/Weser'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus " Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latina gentilicia "Neoburgensis-e" et "Visurgensis-e" ad commune [[Nova Urbs (Saxonia Inferior)|Novam Urbem]] et flumen [[Visurgis|Visurgem]] respective referuntur. Quibus de toponymis, vide {{Graesse}}</ref>)</small> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Liebenau''; [[Saxonice]] ''Levenau'')</small>
* [[Alisni]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Circulus terrae Paludis Visurgensis|Circulo Paludis Visurgensis]]<ref name="Landkreis Wesermarsch">Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' -secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo- vertit. De Latina autem toponymia, vide Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter. Theodisce ''Landkreis Wesermarsch''.</ref>)</small> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elsfleth'')</small>
* [[Almstedium]]<ref name="Hoogeweg II 1901">Hoogeweg, H. (Ed.) (1901). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Quellen und Darstellungen zur Geschichte Niedersachsens (Monimenta historica et registra de Almstedio)'' (Vol. II). Hannoverae, in Germania: Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Almstedt'')</small>
* [[Alorstedium]]<ref name="Pratje 1758">Pratje, J. H. (1758). ''Historische Nachrichten von dem ehemaligen berühmten Closter Harsefeld: Monumenta ac documenta saeculi XII ubi de decimis Alorstedii agitur''. Stadae: Typis H. C. Götheli.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahlerstedt''; [[Saxonice]] ''Ohlers'')</small>
* [[Alvstedium]]<ref name="Pratje 1759">Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Alfstedt''; [[Saxonice]] ''Alfs'' seu ''Alfst'')</small>
* [[Amelinghusium]]<ref name="Baring 1746">Baring, E. (1746). ''Succincta Hannoverae et ditionum vicinarum Notitia Historica''. Hanoverae: Typis Nicolae Försteri.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Amelinghausen''; [[lingua Saxonica|Boreosaxonice]] ''Amekhusen''; [[Saxonice]] ''Amelkusen'')</small>
* [[Anchemium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ankum'')</small>
* [[Andervenia]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Andervenne'')</small>
* [[Andorlangia]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Anderlingen''; [[Saxonice]] ''Annerlingen'')</small>
* [[Ansibarium]]<ref name="Orbis Latinus N-Z">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z''].</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Osnabrück''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ossenbrääch''; [[Saxonice]] et [[Lingua Saxonica|Westfalice]] ''Ossenbrügge'')</small>
* [[Antiqua Medingha]]<ref name="Homeyer X 2006">Homeyer, J. (Ed.) (2006). ''Urkundenbuch des Klosters Medingen: Lüneburger Urkundenbuch (Monimenta historica saeculi XIV de parochia Medinghae) (Vol. X)''. Hannoverae, in Germania: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Altenmedingen''; [[Saxonice]] ''Ohmein'')</small>
* [[Apenum]]<ref name="Baring 1746"/> <small>([[Theodisce]] ''Apen''; [[Saxonice]] ''Aap'')</small>
* [[Apleremum]]<ref name="Schlegel 1703"/> <small>([[Theodisce]] ''Apelern'')</small>
* [[Appelium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Appel'')</small>
* [[Aquae Lauterbergenses in Montibus Harthicis]]<ref name="Mirus 1826">Mirus, A. (1826). ''De salubritate aquarum lauterbergensium in montibus harthicis sitarum''. Typis Regiis.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Lauterberg im Harz'')</small>
* [[Aquae Nendorpenses]]<ref name="Marcard 1805">Marcard, H. M. (1805). ''De salubritate aquarum nendorpensium et de earum usu in morbis chronicis''. [[Goettinga]]e: Dieterich; et: Macard, H. M. (1805). ''De usu salutari fontium salinorum in territorio Hildesiensi sitorum''. [[Goettinga]]e: Dieterich.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Nenndorf'')</small>
* [[Aquae Zwischenahnenses]]<ref name="Statisitakamt Nord 2025">Statistikamt Nord (Editio Latina). ''Catalogus Urbium et Communium Germaniae''. Hamburgi, 2025.</ref> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Zwischenahn''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Twiskenoan'' seu ''Boad Twiskenoan''; [[Saxonice]] ''Twüschenahn'')</small>
* [[Aroldishusium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Arholzen'')</small>
* [[Artlenburgum]]<ref name="Baring 1746"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Artlenburg'')</small>
* [[Artlissa]]<ref name="Mader 1664">Mader, J. J. (1664). ''Antiquitates Brunsvicenses: De antiquis parochiis Saxonum et finibus dioecesis Mindensis (Caput de parochia Artlissa)''. Helmestadii: Typis Henningi Mulleri.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Aerzen'': quoque [[Theodisce]] ''Ärzen'')</small>
* [[Arx Agathae]]<ref name="Kochen 1724">Kochen, J. H. (1724). ''Introductio in Historiam Ducatus Bremensis y Verdensis: Accesserunt diplomata varia et descriptio Arcis Agathae et ditionis Stadiensis''. Stadae: Typis Caspari Holmii.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Agathenburg''; [[Saxonice]] ''Gothenborg'')</small>
* [[Arx Draconis]]<ref name="Egger 1977"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Drakenburg''; [[Saxonice]] ''Drakenborg'')</small>
* [[Ascalingium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ahlden'')</small>
* [[Asanthorpium]]<ref name="Vogell 1856">Vogell, A. (Ed.) (1856). ''Urkundenbuch des Bisthums Verden und des Collegiatstifts Bardewick: Chartae, diplomata et monumenta historica saeculi XIII...''. Hannoverae: Hahn’sche Hofbuchhandlung.</ref> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg">Fingitur nomen "Circulus Harburgensis" -Theodisce ''Landkreis Harburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Harburgum]]" -ad quod gentilicium "Harburgensis-e" refertur-.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Asendorf''; [[Saxonice]] ''Asendörp'')</small>
* [[Asenthorpium]]<ref name="Hodenberg 1855">Hodenberg, W. von (Ed.) (1855). ''Hoyer Urkundenbuch'' (Vol. I). Hannoverae: Jänecke Verlag.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Diepholtia|Circulo terrae Diepholtia]]<ref name="Landkreis Diepholz">Fingitur nomen "Circulus terrae Diepholtia" -Theodisce ''Landkreis Diepholz'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Diepholtia]]", vide {{Hofmannus}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Asendorf''; [[Saxonice]] ''Asendörp'')</small>
* [[Assena]]<ref name="Philippi & Bar 1892">Philippi, F., & Bär, M. (Eds.) (1892). ''Osnabrücker Urkundenbuch: Die Urkunden der Jahre 772-1200'' (Vol. 1). Verein für Geschichte und Landeskunde von Osnabrück.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Essen'')</small>
* [[Assini]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Essen'')</small>
* [[Astanholteremarki-Scirnbeki]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Osterholz-Scharmbeck''; [[Saxonice]] ''Oosterholt-Scharmbeek'')</small>
* [[Astedele]]<ref name="Astedele">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/osteel/ ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''S''[igillum] ''Domini Siadonis in Astedele'' (Siegel des Herrn Syado in Osteel) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Osteel''; [[Saxonice]] ''Oosteel'')</small>
* [[Asylum (Saxonia Inferior)|Asylum]]<ref name="Asylum">Theodiscum nomen ''Freistatt'', quod ''Freistätte, Zufluchtsort, Asyl'' significat, Latine "asylum" reddi potest. Nam in ''Deutsches Wörterbuch'' de Weigand et Hirt vox Theodisca ''Asyl'' explicatur ut «Freistatt» et ipsa vox Theodisca ''Asyl'' e Latino "asylum" orta esse dicitur. Praeterea lexicon Germanico-Latinum, quod in traditione lexicographica Georgii continetur, directe tradit: ''Freistatt, -stätte'', "asylum'". Itaque "Asylum" non est forma ficticia neque mera translatio nostra, sed aequivalentia lexicographice comprobata.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Freistatt''; [[Saxonice]] ''Freestatt'')</small>
* [[Aszi]]<ref name="Hermann">Hermann Abels: ''Die Ortsnamen des Emslandes in ihrer sprachlichen und kulturgeschichtlichen Bedeutung''. S. 27f.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Esche'')</small>
* [[Attendorium]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Otterndorf''; [[Saxonice]] ''Oterndörp'' seu ''Otterndörp'')</small>
* [[Aulica]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elze'')</small>
* [[Auriacum (Saxonia Inferior)|Auriacum]]<ref name="Graesse"/><ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Aurich''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Aurk''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Auerk'')</small>
{{div col end}}
=== B ===
{{div col|3}}
* [[Badberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Badbergen''; [[Saxonice]] ''Badbern'')</small>
* [[Baddekenstedium]]<ref name="Casemir & Menzel & Ohainski X 2018">Casemir, K., Menzel, F., & Ohainski, U. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil X)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Baddeckenstedt''; [[Saxonice]] ''Barkenstäe'')</small>
* [[Balga]]<ref name="Udolph 1994">Udolph, J. (1994). ''Namenkundliche Studien zum Germanenproblem'' (Reallexikon der Germanischen Altertumskunde, Ergänzungsbände 9). Walter de Gruyter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Balje'')</small>
* [[Balga Cortis]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Balge'')</small>
* [[Baltrumum]]<ref name="Wiarda III 1792">Wiarda, T. D. (1792). ''Ostfriesische Geschichte: Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1648'' (Vol. 3). August Friedrich Winter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Baltrum'')</small>
* [[Bamwida]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] ''Bohmte''; [[Saxonice]] ''Baumte'')</small>
* [[Bardenuvicum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bardowick''; [[Saxonice]] ''Bewick'')</small>
* [[Bardorpium]]<ref name="Sudendorf 1859">Sudendorf, H. (Ed.) (1859). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Herzöge von Braunschweig und Lüneburg und ihrer Lande'' (Vol. 1). Carl Rümpler Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bahrdorf'')</small>
* [[Barenburgum]]<ref name="Kolb 1712">Kolb, G. (1712). ''Compendium totius orbis: partim geographicum, partim historicum, partim genealogicum''. Typis Universitatis Carolo-Francisceae</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Barenburg''; [[Saxonice]] ''Baarnborg'')</small>
* [[Bargstedum]]<ref name="Mushard 1764">Mushard, M. (1764). ''Palaeogentilismus Bremensis: Monumenta ac veterum tumuli in ducatibus Bremensi et Verdensi''. Typis Andreae Vandenhoeck.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bargstedt''; [[Saxonice]] ''Bargst'' seu ''Bars'')</small>
* [[Barnstedum]]<ref name="Bünting & Letzner 1702">Bünting, H., & Letzner, J. (1702). ''Braunschweig-Lüneburgische Chronica, Oder Historische Beschreibung der Durchlauchtigsten Herzogen zu Braunschweig und Lüneburg''. Gedruckt bey Caspar Johann Jakobi.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barnstedt'')</small>
* [[Barnstorfium]]<ref name="Böhmer 2007">Böhmer, J. F. (2007). ''Regesta Imperii III: Salisches Haus 1024–1125. Die Regesten des Kaiserreiches unter Heinrich IV'' (T. Struve, Ed.). Böhlau Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Barnstorf''; [[Saxonice]] ''Baarnstrup'')</small>
* [[Barsela]]<ref name="Köbler 2016">Köbler, G. (2016). ''Orte in der deutschen Ortsgeschichte''. Wikiling-Zier. [[Universitas Leopoldino-Franciscea]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barßel''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bäärsel''; [[Saxonice]] ''Bassel'')</small>
* [[Barsingehusa]]<ref name="Harenberg 1753">Harenberg, J. C. (1753). ''Historia ecclesiae Gandershemensis diplomatica''. Typis et Impensis Joannis Christophori Meisneri.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Barsinghausen''; [[Saxonice]] ''Baschehusen'' seu ''Basche'')</small>
* [[Barum (Luneburgum)|Barum]]<ref name="Mindermann I II 2004">Mindermann, A. (Ed.) (2004). ''Verdener Urkundenbuch, 1. Abteilung, Band 2: 1300–1380''. Landschaftsverband der ehemaligen Herzogtümer Bremen und Verden.</ref> <small>(in [[Circulus Luneburgensis|Circulo Luneburgensi]]<ref name="Landreis Lüneburg">Fingitur nomen "Circulus Luneburgensis" -Theodisce ''Landreis Lüneburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Luneburgensis-e" ad [[Luneburgum]] refertur. Quo de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Barum''; [[Saxonice]] ''Boorn'')</small>
* [[Barum (Circulus Ulsenensis)|Barum]]<ref name="AdWzG 2010">Akademie der Wissenschaften zu Göttingen (2010). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'' (K. Casemir, F. Menzel, & U. Ohainski, Eds.). Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>(in [[Circulus Ulsenensis|Circulo Ulsenensi]]<ref name="Landkreis Uelzen">Fingitur nomen "Circulus Ulsenensis" -Theodisce ''Landkreis Uelzen'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Ulsenensis-e" ad [[Ulsena]]m refertur. Quo de gentilicio, vide lemma "res-publica Ulsenensis" apud {{Google Books|w_tWAAAAcAAJ|vide paginam dedicationis operis}}"; et de topnymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Barum''; [[Saxonice]] ''Bourm'')</small>
* [[Barunvilla]]<ref name="SdaedhdlM 1862">Société d'archéologie et d'histoire de la Moselle (1862). ''Mémoires de la Société d'archéologie et d'histoire de la Moselle: Année 1860–1861''. Rousseau-Pallez.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barendorf''; [[Saxonice]] ''Borendörp'')</small>
* [[Barverum]]<ref name="Böhmer 1844">Böhmer, J. F. (1844). ''Regesta Chronologico-Diplomatica Regum et Imperatorum Romanorum: Inde a Conrado I. Usque ad Henricum VII''. Typis et Sumtibus J. C. Hermann.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Barver'')</small>
* [[Barwedelum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Barwedel'')</small>
* [[Basdalum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Basdahl''; [[Saxonice]] ''Basdaal'' seu ''Basdohl'')</small>
* [[Bawinkelum]]<ref name="Moser 1738">Moser, J. J. (1738). ''Bibliotheca Iuris Publici S. R. I. Germanici: Specially regarding the territories of Westphalia and Lower Saxony''. Typis Ioannis Georgii Cottae.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bawinkel''; [[Saxonice]] ''Bowinkel'')</small>
* [[Bebenhusa (Saxonia Inferior)|Bebenhusa]]<ref name="Ahlfeldt 2010">Ahlfeldt, J. (Ed.) (2010). ''Regnum Francorum Online: Traditio Fuldenses''. Francia-Ahlfeldt Project.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bevensen''; [[Saxonice]] ''Bämsen'' seu ''Bemsen'')</small>
* [[Beckdorfium]]<ref name="AdWzG 2010"/> <small>([[Theodisce]] ''Beckdorf''; [[Saxonice]] ''Beekdörp'')</small>
* [[Beckedorfium]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beckedorf''; [[Saxonice]] ''Biäkedörp'')</small>
* [[Beckelnum]]<ref name="Böhmer 1844"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Beckeln'')</small>
* [[Bedenbostelum]]<ref name="NL 1924">Niedersächsisches Landesarchiv (1924). ''Niedersächsisches Jahrbuch für Landesgeschichte''. Veröffentlichungen de Historischen Kommission für Niedersachsen und Bremen.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Beedenbostel''; [[Saxonice]] ''Bedenbossel'')</small>
* [[Beierstedum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beierstedt''; [[Saxonice]] ''Barste’e'')</small>
* [[Belmum]]<ref name="Moser 1738"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Belm'')</small>
* [[Belumum]]<ref name="Mushard 1764"/> <small>([[Theodisce]] ''Belum''; [[Saxonice]] ''Belen'')</small>
* [[Bema (Saxonia Inferior)|Bema]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Böhme''; [[Saxonice]] ''Böhm'')</small>
* [[Bendestorfium]]<ref name="Bührmann 2005">Bührmann, M. (2005). ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen des norddeutschen Raumes''. Akademie der Wissenschaften zu Göttingen. </ref> <small>([[Theodisce]] ''Bendestorf''; [[Saxonice]] ''Bendsdörp'')</small>
* [[Berga (Circulus Cellensis)|Berga]]<ref name="Bruzen de La Martinière 1737">Bruzen de La Martinière, A. A. (1737). ''Thesaurus geographicus criticus: in quo omnium orbis terrarum regionum, civitatum, oppidorum, nominibus antiquis, medii aevi et modernis''. Ex Officina Wetsteniana.</ref> <small>(in [[Circulus Cellensis|Circulo Cellensi]]<ref name="Landkreis Celle">Fingitur nomen "Circulus Cellensis" -Theodisce ''Landkreis Celle'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Cella (Germania)|Cella]]" -ad quod gentilicium "Cellensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bergen''; [[Saxonice]] ''Bargen'')</small>
* [[Berga (Circulus Osnabrugae)|Berga]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(in [[Circulus Osnabrugae|Circulo Osnabrugae]]<ref name="Landkreis Osnabrück">Fingitur nomen "Circulus Osnabrugae" -Theodisce ''Landkreis Osnabrück'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum ''LandKreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino toponymo "[[Osnabruga|Osnabruga-ae]]", vide Pertsch, Erich: ''Langenscheidts Großes Schulwörterbuch Lateinisch-Deutsch'', Berolini et Monaci 1983, ISBN 3-468-07202-3, p. 1325.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Berge'')</small>
* [[Berga ad Dumnam]]<ref name="Bruzen de La Martinière 1737"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bergen an der Dumme''; [[Polabice]] ''Djörska'')</small>
* [[Bergenborstelium]]<ref name="Hodenberg 1855"/> <small>([[Theodisce]] ''Bahrenborstel''; [[Saxonice]] ''Bornbössel'' seu ''Boornbössel'')</small>
* [[Bergfelda]]<ref name="Bünting & Letzner 1702"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bergfeld''; quoque [[Saxonice]] ''Bargfeld'')</small>
* [[Bernsium Minus]]<ref name="Bernsium">Vide [https://emslaendische-landschaft.de/images/AFEL/Publikationen/Zeitschriften/Band_22/Heft_109_Mai_2011.pdf?utm ''Emsländische Landschaft''], ubi dicitur "(...) '''Berßen, Groß oder Klein''' (...) Bernsium (...)".</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Klein Berßen''; [[Saxonice]] ''Lütke Bässen'')</small>
* [[Bersenbrugum]]<ref name="Sandhoff 1785">Sandhoff, J. E. (1785). ''Antistitum Osnabrugensis ecclesiae, qui per decem saecula episcopale munus in ea gesserunt, chronotaxis''. Typis Joannis Georgii Kislingii.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bersenbrück''; [[Saxonice]] ''Bessenbrügge'')</small>
* [[Bersinium]]<ref name="Kaemling 1987">Kaemling, ''Atlas zur Geschichte Niedersachsens'' (1987).</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Berßen''; [[Saxonice]] ''Groten Bässen'')</small>
* [[Berumburgum]]<ref name="Emmius 1616">Emmius, U. (1616). ''Rerum Frisicarum Historia''. [[Lugdunum Batavorum|Lugduni Batavorum]]: Elzevier.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Berumbur'')</small>
* [[Bestena]]<ref name="Jellinghaus 1923">Jellinghaus, H. (1923). ''Die westfälischen Ortsnamen nach ihren Bestandteilen''' (III ed.). Ferdinand Schöningh.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Beesten'')</small>
* [[Betzendorfum]]<ref name="Bünting & Letzner 1702"/> <small>([[Theodisce]] ''Betzendorf''; [[Saxonice]] ''Bätzendörp'')</small>
* [[Bevernense Castrum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Bevern'')</small>
* [[Beverstedum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beverstedt''; [[Saxonice]] ''Beverst'')</small>
* [[Bienenbuttelum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bienenbüttel''; [[Saxonice]] ''Bienbüddel'')</small>
* [[Bilshusa]]<ref name="Wolf 1819">Wolf, J. (1819). ''Politische Geschichte des Eichsfeldes mit Urkunden erläutert''. Johann Georg Rosenbusch.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bilshausen'')</small>
* [[Binethemum]]<ref name="Meiborn III 1688">Meibom, H. (1688). ''Rerum Germanicarum Tomi III: I. Historicos Germanicos, II. Historiam Helmstadensem, III. Dissertationes de utriusque Saxoniae''. Typis Georgii Wolffgangi Hammii; et: Meibom, H. (1688). ''Rerum Germanicarum Tomi III: Dissertationen und historische Chroniken des Herzogtums Braunschweig-Lüneburg''. Typis Georgii Wolffii.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bentheim'')</small>
* [[Binnenum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Binnen''; [[Saxonice]] ''Binn’n'')</small>
* [[Bippenum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bippen''; [[Saxonice]] ''Bippen'')</small>
* [[Birsina]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bassum''; [[Saxonice]] ''Bassen'')</small>
* [[Bissendorpum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bissendorf''; [[Saxonice]] ''Bissendörp'')</small>
* [[Blenderum]]<ref name="Brosius 1993">Brosius, D. (1993). ''Urkundenbuch des Klosters Loccum'' (Vol. 1). Wallstein Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Blender''; [[Saxonice]] ''Blenner'')</small>
* [[Bliederstorpum]]<ref name="Trüper 2017">Trüper, H. G. (2017). ''Urkundenbuch der Herren von Zesterfleth: 1232–1657''. Wallstein Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bliedersdorf''; [[Saxonice]] ''Bliersdörp'')</small>
* [[Bobentunum]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bovenden''; quoque [[Saxonice]] ''Bovten'')</small>
* [[Bocensis]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bückeburg''; [[Saxonice]] ''Bückeborg'')</small>
* [[Bocholta (Circulus Heidensis)|Bocholta]]<ref name="Hodenberg 1859"/> <small>(in [[Circulus Heidensis|Circulo Heidensi]]<ref name="Heidekreis">Fingitur nomen "Circulus Heidensis" -Theodisce ''Heidekreis'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum suffixum ''-kreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) et Latinum gentilicium "Heidensis-e" Theodiscum lexema ''Heide-'' vertit.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz''; [[Saxonice]] ''Bookholt'')</small>
* [[Bocholta (Circulus Theorosburgensis)|Bocholta]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>(in [[Circulus Theorosburgensis|Circulo Theorosburgensi]]<ref name="Landkreis Schaumburg">Fingitur nomen "Circulus Theorosburgensis" -Theodisce ''Landkreis Schaumburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino gentilicio "Theorosburgensis-e", quod ad [[Theorosburgum]] refertur, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz''; [[Saxonice]] ''Baukholt'')</small>
* [[Bocholtum in Ericeto]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>[[urbs]] et commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz in der Nordheide''; [[Saxonice]] ''Bookholt'')</small>
* [[Bochorna (Circulus Frisicus)|Bochorna]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873">Ehmck, D. R., & von Bippen, W. (Ed.) (1873). ''Bremisches Urkundenbuch: Band 1. Urkunden bis zum Jahre 1300''. C. Schünemann.</ref> <small>(in [[Circulus Frisicus|Circulo Frisico]]<ref name="Landkreis Friesland">Fingitur nomen "Circulus Frisicus" -Theodisce ''Landkreis Friesland'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Frisicus-a-um" ad [[Frisia (discretiva)|Frisiam]] refertur. Quod de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bockhorn'')</small>
* [[Bochorna (Circulus Vetha)|Bochorna]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Circulus Vetha|Circulo Vetha]]<ref name="Landkreis Vechta">Fingitur nomen "Circulus Vetha" -Theodisce ''Landkreis Vechta'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo).</ref><ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Bakum'')</small>
* [[Bochorstia]]<ref name="Erhard 1851">Erhard, H. A. (Ed.) (1851). ''Regesta Historiae Westfaliae: Accedit Codex Diplomaticus/Regesten der Geschichte Westfalens''. Regensberg.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bockhorst''; [[Saxonice]] ''Baukhast'')</small>
* [[Bodendicum]]<ref name="Brosius 1985">Brosius, D. (1985). ''Aus der Geschichte der Burg Bodenteich''. Ecomed Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bodenteich''; [[Saxonice]] ''Bonndiek'')</small>
* [[Bodenfelda]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bodenfelde'')</small>
* [[Bodensa]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph">Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2003). ''Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Bodensee'')</small>
* [[Bodonis Insula]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bodenwerder'')</small>
* [[Boffeshusium]]<ref name="Casemir & Ohainski VI 2007">Casemir, K., & Ohainski, U. (2007). ''Die Ortsnamen del Landkreises Holzminden''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil VI)''. Editio ab Academia Scientiarum Gottingensi. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Boffzen'')</small>
* [[Boitersena]]<ref name="Mindermann 2001">Mindermann, A. (Ed.) (2001). ''Urkundenbuch der Bischöfe und des Domkapitels von Verden: Band 1''. Von den Anfängen bis 1300. [[Stadae|Stadis]]: Landschaftsverband der ehemaligen Herzogtümer Bremen und Verden.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bötersen''; [[Saxonice]] ''Boitzen'')</small>
* [[Boitzia]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Boitze''; [[Saxonice]] ''Böhtz'')</small>
* [[Bokenstorpium]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Bokensdorf''; [[Saxonice]] ''Bokensdörp'')</small>
* [[Bokenum]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bockenem''; [[Saxonice]] ''Bokeln'')</small>
* [[Borchwega]]<ref name="Rüther 1905">Rüther, H. (Ed.) (1905). ''Urkundenbuch des Klosters Neuenwalde''. Halle’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Burweg'')</small>
* [[Borkna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Borkum''; [[lingua Frisica|Frisice]] ''Boarkum''; quoque [[Saxonice]] ''Börkum'')</small>
* [[Borna Castra]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Berne'')</small>
* [[Borsla]]<ref name="Niemeyer 2012">Niemeyer, M. (Ed.) (2012). ''Deutsches Ortsnamenbuch''. De Gruyter</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bösel''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Böäsel''; [[Saxonice]] ''Bäsel'')</small>
* [[Borstla]]<ref name="Hodenberg 1842">Hodenberg, W. von (Ed.) (1842). ''Diepholzer Urkundenbuch: Authentische Urkunden zur Geschichte der Grafschaft Diepholz''. [[Hannovera]]e: Hahn'schen Hofbuchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Borstel''; [[Saxonice]] ''Bössel'')</small>
* [[Botela]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>([[Theodisce]] ''Bothel''; [[Saxonice]] ''Bootel'')</small>
* [[Brachia (Germania)|Brachia]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Brake''; [[Saxonice]] ''Braak'' seu ''Broak'')</small>
* [[Braclina]]<ref name="Rübel 1881">Rübel, K. (Ed.) (1881). ''Dortmunder Urkundenbuch: Band 1. Urkunden bis zum Jahre 1340''. [[Isarlohia]]e: J. Baedeker.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Brackel''; [[Saxonice]] ''Braackel'')</small>
* [[Bracum]]<ref name="Kirchbrak">Germanica et Romanica toponyma cum terminationibus ''-ac'' aut ''-ach'' aut ''-ack'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-acum-i" aut "-achium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ac, -ach, -ack''' : -''acum,'' -''achium'' (...)". Hoc casu, latinizantia suffixa formis antiquis huius toponymi "Brac" applicantur; quo de toponymo, vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B77-F/NOB%20VI%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Holzminden.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VI Die Ortsnamen des Landkreises Holzminden'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''Theodericus de Brach'' (...) ''Henricus de Brach'' (...) ''Henrico de Brack'' (...) ''villa Brac'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kirchbrak''; [[Saxonice]] ''Kerkbraak'')</small>
* [[Bramascus]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bramsche'')</small>
* [[Breddenberga]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898">Wilmans, R., & Hoogeweg, H. (Ed.). (1898). ''Westfälisches Urkundenbuch: Band 6. Die Urkunden des Bisthums Minden und angrenzender Gebiete''. [[Monasterium (Germania)|Monasterii]]: Regensberg'schen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Breddenberg'')</small>
* [[Bredenforda]]<ref name="Hoogeweg 1898">Hoogeweg, H. (Ed.) (1898). ''Westfälisches Urkundenbuch: Band 6. Die Urkunden des Bisthums Minden vom J. 1201-1300''. [[Monasterium (Germania)|Monasterii]]: Regensberg'schen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Brevörde''¨; quoque [[Saxonice]] ''Bräwer'')</small>
* [[Bredthorpium]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] ''Breddorf''; [[Saxonice]] ''Breddörp'')</small>
* [[Brestum (Saxonia Inferior)|Brestum]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Brest'')</small>
* [[Brincama]]<ref name="Friedländer 1878">Friedländer, E. (Ed.) (1878). ''Ostfriesisches Urkundenbuch: Band 1. (Jahre 787–1470)''. [[Emda]]e: Haynel.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Brinkum'')</small>
* [[Britlinga]]<ref name="Udolph 2004">Udolph, J. (2004). ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen: Akten eines internationalen Symposiums in Uppsala''. [[Gottinga]]e: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Brietlingen''; [[Saxonice]] ''Brietl'')</small>
* [[Brochema]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>([[Theodisce]] ''Brockum''; [[Saxonice]] ''Broubm'' seu ''Brookm'')</small>
* [[Brocleda]]<ref name="Janicke 1896">Janicke, K. (Ed.) (1896). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 1''. [[Lipsia]]e: S. Hirzel.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bröckel''; [[Saxonice]] ''Bräukel'')</small>
* [[Broclina]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>([[Theodisce]] ''Brockel''; [[Saxonice]] ''Brookel'')</small>
* [[Broma]]<ref name="Casemir & Ohainski 2014">Casemir, K., & Ohainski, U. (Ed.). (2014). ''Niedersächsisches Ortsnamenbuch: Die Ortsnamen des Landkreises Gifhorn''. [[Bilivelda]]e: Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Brome''; [[Saxonice]] ''Brom'')</small>
* [[Brochusium-Vilsena]]<ref name="Hodenberg 1855"/><ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bruchhausen-Vilsen''; [[Saxonice]] ''Brooksen-Vilsen'')</small>
* [[Brunsvicum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Braunschweig''; [[Saxonice]] ''Brunswiek''; [[lingua Saxonica|Brunsvicice]] dialectaliter ''Bronswiek'' seu ''Brönswiek'')</small>
* [[Bukina]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bücken'')</small>
* [[Bulcova]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bülkau'')</small>
* [[Bulsteda]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] ''Bülstedt''; [[Saxonice]] ''Büls'')</small>
* [[Brunla]]<ref name="Bode 1893">Bode, G. (Ed.) (1893). ''Urkundenbuch der Stadt Goslar und der in und bei Goslar belegenen geistlichen Stiftungen: Band 1 (922 bis 1250)''.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Braunlage'')</small>
* [[Bunda]]<ref name="Deiter">Deiter, H. (1881). Oldeborchs, Pastoris zu Bunda in Reiderland, kleine ostfriesische Chronicke, betreffend die Jahre 1558 bis 1605. ''Jahrbuch de Gesellschaft für bildende Kunst und vaterländische Altertümer zu Emden''.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bunde''; [[Saxonice]] ''Bunn'')</small>
* [[Burchardivillare]]<ref name="Janicke 1892">Janicke, K. (Ed.) (1892). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 1. Bis zum Jahre 1221''. S. Hirzel.</ref> <small>(in [[Circulus Guelpherbytensis|Circulo Guelpherbytensi]]<ref name="Landkreis Wolfenbüttel">Fingitur nomen "Circulus Guelpherbytensis" -Theodisce ''Landkreis Wolfenbüttel'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Guelpherbytensis-e" ad [[Guelpherbytum]] refertur. Quo de toponymo, vide [https://vd18.gbv.de/viewer/fullscreen/006049869/1/ ''vd18.gbv.de''], ubi dicitur "(...) Pro eo ac debuisti, urbs aerumnosa, infelix ac misera Guelpherbytum (...)"; et quo de gentilicio, vide [https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/MBRY52X6EUWPQOQRFBKHVLYBSUG4M6LS ''Carmina Votiva Honori Clarißimi atq[ue] Experientißimi Viri Dn. Samuelis Stockhausen''], ubi dicitur "(...) Practici Guelpherbytensis (...)".</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgdorf''; [[Saxonice]] ''Borgdörp'')</small>
* [[Burgdorfium]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Hannovera (regio)|Regione Hannovera]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgdorf''; [[Saxonice]] ''Borgdörp'' seu ''Bortörp'')</small>
* [[Burgium (Saxonia Inferior)|Burgium]]<ref name="Remling VII 2026">Remling, L. (2026). ''Die Ortsnamen des Landkreises Emsland''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Börger''; [[Saxonice]] ''Borger'')</small>
* [[Buria (Saxonia Inferior)|Buria]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph"/> <small>([[Theodisce]] ''Bühren'')</small>
* [[Bursina (Saxonia Inferior)|Bursina]]<ref name="Casemir 2003">Casemir, K. (2003). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil III)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Börßum'')</small>
* [[Butiadinga]]<ref name="Ehmck & Bippen II 1876">Ehmck, D. R., & Bippen, W. von. (Ed.) (1876). ''Bremisches Urkundenbuch: Band 2. 1301–1350''. D. Ed. Müller.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Butjadingen'')</small>
* [[Buxtehuda]]<ref name="Lappenberg 1842">Lappenberg, J. M. (Ed.) (1842). ''Hamburgisches Urkundenbuch: Band 1''. Perthes-Besser & Mauke.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Buxtehude''; [[Saxonice]] ''Buxthu'')</small>
* [[Byspinga]]<ref name="Hodenberg 1859">Hodenberg, W. von (Ed.) (1859). ''Lüneburger Urkundenbuch, Fünfte Abtheilung: Archiv des Klosters St. Michaelis zu Lüneburg''. Capaun-Karlowa’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bispingen''; [[Saxonice]] ''Bissen'')</small>
{{div col end}}
=== C ===
{{div col|3}}
* [[Calba (Saxonia Inferior)|Calba]]<ref name="Kalbe">Theodiscum toponymum ''Kalbe'' seu ''Calbe'' forma "Calba" latinizari solet. Cf. [[Calba ad Salam|Calbam ad Salam]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kalbe''; [[Saxonice]] ''Kalf'')</small>
* [[Calefelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Calefeldensis">"C" pro "K" ponitur propter orthographiam gentilicii "Calefeldensis-e". Quo de gentilicio, vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9a/Abhandlungen_zur_geologischen_Specialkarte_von_Preussen_und_den_Th%C3%BCringischen_Staaten_%28IA_abhandlungenzurg8589preu%29.pdf?utm_source=commons.wikimedia.org&utm_campaign=index&utm_content=original ''Abhandlungen zur geologischen Specialkarte von Preussen und den Thüringischen Staaten''], ubi dicitur "(...) ''Calefeldensis'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Kalefeld'')</small>
* [[Campus Rufus]]<ref name="Stüve 1789"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Rothenfelde'')</small>
* [[Capella (Saxonia Inferior)|Capella]]<ref name="Philippi II 1894">Philippi, F. (Ed.) (1894). ''Osnabrücker Urkundenbuch: Band 2. Die Urkunden der Jahre 1201–1250''. H. Th. Wenner.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Cappeln'')</small>
* [[Capella Orientalis]]<ref name="Capella">Theodiscum suffixum ''-cappel(n)'' Latino vocabulo "capella-ae" vertitur.</ref><ref name="Orientalis"/> <small>([[Theodisce]] ''Ostercappeln''; [[Saxonice]] ''Austerkappeln'')</small>
* [[Castrovallium]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgwedel''; [[Saxonice]] ''Borwee'' seu ''Boorwee'')</small>
* [[Cella (Germania)|Cella]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Celle'')</small>
* [[Clenza]]<ref name="Janicke II 1896">Janicke, K. (Ed.) (1896). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 2. Von 1221 bis 1260''. S. Hirzel.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Clenze''; [[Polabice]] ''Kloncka'')</small>
* [[Cloppenburgum]]<ref name="Egli 1893"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Cloppenburg''; [[Saxonice]] ''Cloppenborg''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kloppenbuurich'')</small>
* [[Clusa (Saxonia Inferior)|Clusa]]<ref name="Kluse">Theodiscum Saxonicumque toponymum ''Kluse'' derivatur a Medio-Latino vocabulo "clūsa", "angustum montium aditum, locum clausum" significante, quae ad Latinum verbum "claudere" refertur; cf. Kluge, ''Etymologisches Wörterbuch der deutschen Sprache'', s.v. ''Klause'', ubi Mediaevali Theodisco vocabulo ''klûse'', Antiquo Theodisco vocabulo ''chlûsa'' ex [[Latinitas medii aevi|Mediaevali Latino vocabulo]] "clausa, clusa" deducitur, et Lühr, ''Etymologisches Wörterbuch des Althochdeutschen'', V, s.v. ''klûsa'', ubi Antiquum Theodiscum vocabulum ''klûsa'', ''Einfriedung, Engpass'' significans, ex [[Latinitas medii aevi|Mediaevali Latino vocabulo]] "clūsa" explicatur. Inde Theodiscum Saxonicumque toponymum ''Kluse'' ortum est.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Kluse'')</small>
* [[Coeli Porta]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] ''Himmelpforten''; [[Saxonice]] ''Himmelpoorten'')</small>
* [[Collis (Saxonia Inferior)|Collis]]<ref name="Erhard 1851">Erhard, H. A. (Ed.) (1851). ''Regesta Historiae Westfaliae: Accedit Codex Diplomaticus/Regesten der Geschichte Westfalens''. Regensberg.</ref> <small>[[oppidum]]</small> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Polle'')
* [[Cornu Curvatum]]<ref name="Cornu Curvatum">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/curvatus?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivale praefixum ''Krumm-'' Latino adiectivo "curvatus-a-um"] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/cornu?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-hörn'' Latino nomine "cornu-us" (n.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Krummhörn'')</small>
* [[Cramma]]<ref name="Casemir 2003"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Cramme'')</small>
* [[Cranenburgum (Saxonia Inferior)|Cranenburgum]]<ref name="Cranenburgum">Theodiscum toponymum ''Kranenburg'' "Cranenburgum" latinizari solet. Cf. [[Cranenburgum (Rhenania Septentrionalis et Vestfalia)|Cranenburgum Rhenanum]] apud ''Atlas Sive Cosmographicae Meditationes de Fabrica Mundi et Fabricati Figura'', Mercatoris.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kranenburg''; [[Saxonice]] ''Kronenborg'')</small>
* [[Curia Maiorica]]<ref name="Curia Maiorica">Manfred Niemeyer (Hrsg.): ''Deutsches Ortsnamenbuch''. De Gruyter, Berolini 2012, ISBN 978-3-11-018908-7, S. 298.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jork''; [[Saxonice]] ''Jörk'')</small>
* [[Curia Sanctae Mariae]]<ref name="Marienhafe">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3134/Marienhafe.pdf ''Marienhafe''], ubi dicitur "(...) Urkundlich wird Marienhafe erstmals am 16. Februar 1250 als „curia sancte Marie“, d.h. „Hof der heiligen Maria“ erwähnt. 1362 ist von „curia Virginis gloriose“ (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Marienhafe'')</small>
* [[Cuxhavia]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Cuxhaven''; [[Saxonice]] ''Cuxhoben'')</small>
{{div col end}}
=== D ===
{{div col|3}}
* [[Dalemia]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dahlem'')</small>
* [[Dalenburgum]]<ref name="Rzihacek & Spreitzer XI 2024">Rzihacek, A., & Spreitzer, F. (Ed.) (2024). ''Die Urkunden Otto IV (Monumenta Germaniae Historica, Diplomata Regum et Imperatorum Germaniae, Tomus XI). Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dahlenburg''; [[Saxonice]] ''Dahlenborg'')</small>
* [[Dalum]]<ref name="Janicke II 1896"/> <small>([[Theodisce]] ''Dahlum''; [[Saxonice]] ''Tahln'')</small>
* [[Damma (Saxonia Inferior)|Damma]]<ref name="Philippi II 1894"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Damme'')</small>
* [[Damnatzium]]<ref name="Garzmann LXXVI 2004">Garzmann, M. R. W. (Ed.) (2004). ''Niedersächsisches Jahrbuch für Landesgeschichte: Neue Folge der Zeitschrift des Historischen Vereins für Niedersachsen (Band 76)''. Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Damnatz'')</small>
* [[Danneberga]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Dannenberg''; [[Saxonice]] ''Dannenbarg''; [[Polabice]] ''Wajdars'')</small>
* [[Danthorpum]]<ref name="Casemir & Menzel % Udolph VII 2011">Casemir, K., Menzel, F., & Udolph, J. (2011). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII''). Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Danndorf'')</small>
* [[Dassela]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dassel'')</small>
* [[Dedenhusa]]<ref name="-husaDeensen">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Dedehusen'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: Casemir, K., & Ohainski, U. (2007). ''Die Ortsnamen des Landkreises Holzminden (Veröffentlichungen del Institut für Historische Landesforschung der Universität Göttingen, Vol. 51)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Deensen'')</small>
* [[Deinsta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Deinste''; [[Saxonice]] ''Deinst'')</small>
* [[Deinstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Deinstedt''; [[Saxonice]] ''Deins'')</small>
* [[Delmenhorstium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Delmenhorst''; [[Saxonice]] ''Demost'')</small>
* [[Dengdia]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Denkte'')</small>
* [[Derenthalia]]<ref name="-thalia">Germanica toponyma cum suffixo ''-thal'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-thalia-ae" seu "-dalia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-thal''' : -''thalia'', -''dalia'' (...)". Animadvertendum est suffixum ''-thal'' veterem orthographiam hodierni suffixi ''-tal'' esse; ergo Germanica toponyma cum suffixo ''-tal'' quoque latinizari potest addita terminatione latinizata "-thalia-ae" seu "-dalia-ae".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Derental'')</small>
* [[Dersum]]<ref name="Egger 1977">Egger, C. (1977). ''Lexicon Nominum Locorum (Officium Libri Catholici)''. Libreria Editrice Vaticana.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Dersum''; [[Saxonice]] ''Derßm'')</small>
* [[Dettum]]<ref name="Egger 1977"/> <small>([[Theodisce]] ''Dettum''; [[Saxonice]] ''Detten'')</small>
* [[Dicla]]<ref name="Mooyer 1855">Mooyer, E. F. (Ed.) (1855). ''Urkundenbuch des vormaligen Stiftes Minden''. J. C. C. Bruns.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dickel'')</small>
* [[Diddersa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Didderse'' et [[Saxonice]] ''Deesse'')</small>
* [[Diekholza]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Diekholzen'')</small>
* [[Dielmissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Dielmissen'')</small>
* [[Diepenavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Diepenau''; quoque [[Saxonice]] ''Deepnau'')</small>
* [[Diepholtia]]<ref name="Hofmannus">{{Hofmannus}}.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Diepholz''; [[Saxonice]] ''Deefholt'')</small>
* [[Dinklaga]]<ref name="-e"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dinklage''; [[Saxonice]] ''Dinklaoge'')</small>
* [[Disaldishusa]]<ref name="-husaDelligsen">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Disaldishusen'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: Reuter, A. (Ed.) (1950). ''1100 Jahre Delligsen: Geschichte der Hilsmulde und des Ortes Delligsen''. Verlag der Gemeinde Delligsen. </ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Delligsen'')</small>
* [[Disna (Saxonia Inferior)|Disna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dissen am Teutoburger Wald'')</small>
* [[Dithgherscope-Twielenflethum]]<ref name="Hollern">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hollern-twielenfleth/?utm ''Kirchengemeindelexikon'']. ubi dicitur "(...) ''Luderus in Dithgherscope'' (...)".</ref><ref name="-ethum">Germanica toponyma cum terminatione ''-eth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ethum-i", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Bechtsriethum]], [[Maitenbethum]] ac [[Wiesethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index communium Bavariae|indice communium Bavariae]]; et [[Gransebiethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index Communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris|indice communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hollern-Twielenfleth''; [[Saxonice]] ''Hullern-Twielenfleth'')</small>
* [[Dohra (Terra Emesensis)|Dohra]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Terrae Emesensis|Terra Emesensi]]<ref>Fingitur nomen "Circulus Terrae Altenburgensis" -Theodisce ''Landkreis Emsland'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) et Latinum "terra-ae" Theodiscum lexema ''-land'' vertit et Latinum gentilicium "Emesensis-e" ad flumen [[Amisia|Emesam]] refertur. De hoc hydronymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dohren '')</small>
* [[Dohra (Circulus Harburgensis)|Dohra]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Dohren''; [[Saxonice]] ''Duhrn'')</small>
* [[Dolnere]]<ref name="Dolnere">Vide [https://adw-goe.de/fileadmin/forschungsprojekte/ortsnamen_rhein_elbe/dokumente/Publikationen_Udolph_PDF/2001-2005/315._Udolph_Anmerkungen_zum_Ortsnamen_Dollern.pdf ''Anmerkugen zum Ortsnamen Dollern''], ubi dicitur "(...) 1105 (Fälschung Mitte 12. Jh.) ''Dolnere'' (...) 1209 ''Johannes de dolnere'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dollern'')</small>
* [[Doristacus]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dorstadt'')</small>
* [[Dornum]]<ref name="Egger 1977">Egger, C. (1977). ''Lexicon Nominum Locorum (Officium Libri Catholici)''. Libreria Editrice Vaticana.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Dornum''; [[Saxonice]] ''Dornm'')</small>
* [[Dorverda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Dörverden''; [[Saxonice]] ''Dörbern'' seu ''Dörb'' seu ''Dörveern'')</small>
* [[Dotlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dötlingen'')</small>
* [[Draga (Albis)|Draga]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Drage''; [[Saxonice]] ''Draag'')</small>
* [[Drentweda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Drentwede'')</small>
* [[Drestadium]]<ref name="-stadt"/> <small>([[Theodisce]] ''Drestedt''; [[Saxonice]] ''Dreest'')</small>
* [[Drochtersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Drochtersen''; [[Saxonice]] ''Drochters'')</small>
* [[Dudanebutli]]<ref name="Lappenberg 1841">Lappenberg, J. M. (Ed.) (1841). ''Hamburgisches Urkundenbuch (Band 1)''. Perthes-Besser & Mauke.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Düdenbüttel''; [[Saxonice]] ''Düünbeudel'')</small>
* [[Duderstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Duderstadt''; [[Saxonice]] ''Dustadt'')</small>
* [[Dunsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dünsen'')</small>
* [[Dunum (Saxonia Inferior)|Dunum]]<ref name="Houtrouw 1889">Houtrouw, O. G. (1889). ''Ostfriesland: Eine geschichtlich-ortskundige Wanderung gegen Ende der Fürstenzeit (Band 1)''. Dunkmann.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dunum'')</small>
* [[Duthungun]]<ref name="Udolph 2004"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Duingen''; [[Saxonice|Ostfalice]] ''Daujen'')</small>
{{div col end}}
=== E ===
{{div col|3}}
* [[Ebbestorpium]]<ref name="Jaitner 1985">Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Ebstorf''; [[Saxonice]] ''Ebstörp'')</small>
* [[Ebersdorfium (Saxonia Inferior)|Ebersdorfium]]<ref name="Ebersdorfium">Theodiscum toponymum ''Ebersdorf'' in Latinam "Ebersdorfium" verti solet. V.gr. vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ebersdorf''; [[Saxonice]] ''Eversdörp'')</small>
* [[Echemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Echem''; [[Saxonice]] ''Echen'')</small>
* [[Edemissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Edemissen''; [[Saxonice]] ''Emisse'')</small>
* [[Egestorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Egestorf''; [[Saxonice]] ''Äästörp'')</small>
* [[Edewechte]]<ref name="Berger 2012">Berger, D. (2012). ''Edewecht''. In ''Deutsches Ortsnamenbuch''. Walter de Gruyter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Edewecht''; [[Saxonice]] ''Erwech''; historice ''Adewacht'')</small>
* [[Eggermuhla]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Eggermühlen''; [[Saxonice]] ''Eggermöhlen'')</small>
* [[Ehra-Lessia]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ehra-Lessien'')</small>
* [[Eicklinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eicklingen''; [[Saxonice]] ''Eikeln'')</small>
* [[Eildissum]]<ref name="Stumpf-Brentano II 1865">Stumpf-Brentano, K. F. (Ed.) (1865). ''Die Reichskanzler vornehmlich des X., XI. und XII. Jahrhunderts: Acta Imperii Selecta'' (Vol. 2). [[Aeni Pons (Austria)|Aeni Ponte]]: Wagner'schen Universitäts-Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bad Eilsen''; [[Saxonice]] ''Ahlsen'')</small>
* [[Eima (Circulus Hildesiensis)|Eima]]<ref name="-e"/> </small>(in [[Circulus Hildesiensis|Circulo Hildesiensi]]<ref name="Circulus Hildesiensis">Fingitur nomen "Circulus Hildesiensis" -Theodisce ''Landkreis Hildesheim'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Hildesiensis-e" ad [[Hildesia]]m refertur. Hac de urbe, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eime'')</small>
* [[Eima (Circulus Holtisminnensis)|Eima]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Holtisminnensis|Circulo Holtisminnensi]]<ref name="Circulus Holtisminnensis">Fingitur nomen "Circulus Holtisminnensis" -Theodisce ''Landkreis Holzminden'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Holtisminni]]" -ad quod gentilicium "Holtisminnensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Eimen'')</small>
* [[Eimka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Eimke''; [[Saxonice]] ''Aimk'')</small>
* [[Ekelum]]<ref>Vide: Von Hodenberg, W. (Ed.) (1855). ''Walsroder Urkundenbuch (Urkunde Nr. 19)''. Hahnsche Hofbuchhandlung. Quo opere "proprietatem bonorum in Ekelo, que ab ecclesia Walsrodensi in feodum tenuit, pro quinquaginta marcis seriosius comparavit." dicitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eickeloh'')</small>
* [[Elba (Saxonia Inferior)|Elba]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elbe'')</small>
* [[Elbingeroda]]<ref name="-roda"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elbingerode'')</small>
* [[Eldinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eldingen'')</small>
* [[Elsdorfium (Saxonia Inferior)|Elsdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Elsdorf''; [[Saxonice]] ''Elsdörp'')</small>
* [[Embeca]]<ref name="Embeca">"non ignobiles Saxoniae civitates, Embeca et Gottinga" {{Google Books|I7pXAAAAcAAJ|p. 734}}. Interdum "Embica", "Embecka" etc. reperis</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Einbeck''; [[Saxonice]] ''Aimbeck'')</small>
* [[Embsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Embsen''; [[Saxonice]] ''Emsen'')</small>
* [[Emda]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Emden''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Oamde'')</small>
* [[Emmelkampus]]<ref name="Emmelkampus">Vide [https://www.altreformiert.de/beuker/geschichte/grafschaft-bentheim/ERK-GRAFSCH_Classis_1625-1705_Prot_-_Plasger_2021_gjb.pdf?utm ''Protokolle der Classis der reformierten Prediger der Grafschaft Bentheim 1625–1705''], ubi dicitur "(...) Domino Bernhardus Tinneken Pastorum Emmelkampum (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emlichheim''; [[Saxonice]] et [[Batavice]] ''Emmelkamp'')</small>
* [[Emmendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emmendorf''; [[Saxonice]] ''Emdörp'')</small>
* [[Emphstece]]<ref name="Emphstece">Vide [https://www.emstek.de/die-gemeinde/ortsteile/emstek?utm ''www.emstek.de'']; ubi dicitur "(...) Urkunde aus dem Jahre 947 als „Emphstece" (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Emstek''; [[Saxonice]] ''Emstäk'')</small>
* [[Emsbura]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Emsbüren''; [[Saxonice]] ''Büren'')</small>
* [[Emtinghusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emtinghausen''; [[Saxonice]] ''Emhusen'')</small>
* [[Engda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Engden''; [[Saxonice]] ''Engn'')</small>
* [[Engelschofa]]<ref name="-hofa">Germanica toponyma cum suffixis ''-hof(f)(e)(n)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hofa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hattenhofa (Bavaria)|Hattenhofa Bavarica]], [[Pfaffenhofa ad fluvium Glon]], [[Pfaffenhofa ad Rotam]], [[Poohofa]], [[Gundershofa]], [[Hattenhofa (Badenia-Virtembergia)|Hattenhofa Badeniae-Virtembergiae]], [[Pfaffenhofa (Badenia-Virtembergia)|Pfaffenhofa]], [[Matichofa]], [[Philshofa]] apud [[Google|Gugulam]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Engelschoff''; [[Saxonice]] ''Engelschopp'')</small>
* [[Erenburgum]]<ref name="Minden II 1902">Minden, G. von (Ed.) (1902). ''Urkundenbuch der Bischöfe von Verden und Minden (Band 2)''. Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ehrenburg''; [[Saxonice]] ''Ehrenborg'')</small>
* [[Erkeroda]]<ref name="-roda">Germanica toponyma cum suffixis ''-rode'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-roda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Baceroda]], [[Gerningeroda]], [[Osteroda]], [[Werningroda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Erkerode''; [[Saxonice]] ''Erkero'')</small>
* [[Ermelstorpium]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Armstorf''; [[Saxonice]] ''Armsdörp'')</small>
* [[Ericetum Magnum]]<ref name="Ericetum">[https://woerterbuchnetz.de/?sigle=MeckWB&lemid=H01756 Theodiscum toponymicum suffixum et vocabulum ''(-)Heide'' Latino nomine "Ericetum-i" vertitur.]</ref><ref name="Magnus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/magnus?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum ''Groß-'' Latino adiectivo "magnus-a-um" vertitur.]</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großheide''; [[Saxonice]] ''Grootheid'')</small>
* [[Escheda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Eschede''; [[Saxonice]] ''Esche'')</small>
* [[Eschershusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eschershausen'')</small>
* [[Esena]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Esens'')</small>
* [[Essel]] <small>([[Theodisce]] ''Essel''; [[Saxonice]] ''Äsel'')</small>
* [[Esterwega]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Esterwegen''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Äästerweede'')</small>
* [[Estorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(ad [[Visurgis|Visurgem]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Estorf''; [[Saxonice]] ''Esdörp'' seu ''Esdrup'')</small>
* [[Estorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Stadae|Circulo Stadae]]<ref name="Landkreis Stade">Fingitur nomen "Circulus Stadae" -Theodisce ''Landkreis Stade'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino toponymo "[[Stadae]]", vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Estorf''; [[Saxonice]] ''Esdörp'')</small>
* [[Evergoteshemium]]<ref name="-hemiumEver">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Euergoteshem'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: H. Bresslau et. al.: ''Die Urkunden Heinrichs II. und Arduins''. In: Monumenta Germaniae Historica, Die Urkunden der deutschen Könige und Kaiser, Band 3. [[Hannovera]]e 1900–1903.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ebergötzen''; quoque [[Saxonice]] ''Ewerchötzschen'')</small>
* [[Everinga]]<ref name="-ingaEvern">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum mediaevali formae huius toponymi ''Everinge'' testatae applicatur. Quo de mediaevali toponymo, vide: Ohainski, U., & Udolph, J. (1998). ''Die Ortsnamen des Landkreises und der Stadt Hannover (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil I)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Deutsch Evern''; [[Saxonice]] ''Düütsch Äwern'')</small>
* [[Eversmeer]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Eversmeer'')</small>
* [[Evessum]]<ref name="NOB 2004">Niedersächsisches Ortsnamenbuch (2004). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''' (NOB III). [[Gottinga]]e: Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Evessen'')</small>
* [[Eydelstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eydelstedt''; [[Saxonice]] ''Eidelstee'')</small>
* [[Eyendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eyendorf''; [[Saxonice]] ''Eyndörp'')</small>
* [[Eystharpa]]<ref name="-tharpa">Germanica toponyma cum suffixis ''-trup'' seu ''-drup'' seu ''-trop'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-tharpa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Butilingtharpa]], [[Graftharpa]], [[Gumorodingtharpa]], [[Haringtharpa]], [[Heppingtharpa]], [[Holttharpa]], [[Hurstharpa]], [[Kathingtharpa]], [[Kiedeningtharpa]], [[Marastharpa]], [[Markiligtharpa]], [[Meinbrahtingtharpa]], [[Peingtharpa]], [[Radistharpa]], [[Sutharpa]], [[Tettingtharpa]], [[Vilomaringtharpa]], [[Winikingtharpa]], [[Varetharpa]], [[Vrilingtharpa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eystrup''; [[Saxonice]] ''Eestrup'')</small>
{{div col end}}
=== F ===
{{div col|3}}
* [[Fallingbostela]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bad Fallingbostel''; [[Saxonice]] ''Bad Fambossel'')</small>
* [[Fardium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Verden''; [[Saxonice]] ''Veern'')</small>
* [[Farva]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Farven''; [[Saxonice]] ''Farm'')</small>
* [[Fassberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Faßberg'')</small>
* [[Filsum]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Filsum'')</small>
* [[Firrel]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Firrel'')</small>
* [[Florimontium (circulus Widmundensis)|Florimontium]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Blomberg''; [[Saxonice]] ''Bloombarg'' seu ''Blombarg'')</small>
* [[Flotide]]<ref name="Flotide">De nominibus "Flotide" {{caa|780|802}}, "Flathi" {{caa|1013}}, "Flatide" {{caa|1142}}, "Flothethe" {{caa|1187}}, "Vlothe" {{caa|1189}} et "Flotethe" {{caa|1194}}, vide: Udolph, Jürgen. [https://web.archive.org/web/20160729194352/https://www.ndr.de/ndr1niedersachsen/programm/Ortsnamen-Uebersicht-fuer-Buchstaben-F,ortsnamenforscher111.html ''Ortsnamenforscher'']. ''NDR 1 Niedersachsen''.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Flöthe'')</small>
* [[Frankenfelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Frankenfeld'')</small>
* [[Freda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Freden'')</small>
* [[Fredenbiki]]<ref name="-biki">Germanica toponyma cum suffixis ''-beck'' seu ''-beek'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-biki-orum", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Aesebiki]], [[Asbiki]], [[Beverbiki]], [[Gledabiki]], [[Goltbiki]], [[Sannanabiki]], [[Trobiki]], [[Walbeka|Walbiki]], [[Winesbiki]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Fredenbeck''; [[Saxonice]] ''Freenbeek'')</small>
* [[Frera]]<ref name="-a"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Freren'')</small>
* [[Fresenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Fresenburg''; [[Saxonice]] ''Fräsenborg'')</small>
* [[Friburgum (Albis)|Friburgum]]<ref name="Friburgum">Theodiscum toponymum ''Freiburg'' Latino toponymo "Friburgum" verti solet. Cf. [[Friburgum Brisgoviae]] aut [[Friburgum Nuithonum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Freiburg/Elbe''; [[Saxonice]] ''Fryborg'' seu ''Freiborg'')</small>
* [[Frideburgum]]<ref name="Frideburgum">Vide [https://www.heimatbund-finnentrop.de/index_htm_files/Staats-%20u.%20Reisegeogr.%205.pdf?utm ''Beschreibung derer merkwürdigsten Oerter''], ubi dicitur "(...) '''Frideburg, Friedeburg, lat. Frideburgum'''. Liegt im Fürstenthum Ostfriesland, an den Grenzen der Grafschaft Oldenburg (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Friedeburg''; [[Saxonice]] ''Freborg'' seu ''Freebörg'')</small>
* [[Friedlandia (Saxonia Inferior)|Friedlandia]]<ref name="Friedland">Theodiscum toponymum ''Friedland' in Latinam "Friedlandia" verti solet. V.gr. vide {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Friedland'')</small>
* [[Frisoyta]]<ref name="Frisoyta">Vide [https://www.researchgate.net/publication/363707446_Der_Status_animarum_im_Hochstift_Munster_und_die_Alphabetisierung_im_landlichen_Raum_eines_geistlichen_Furstentums_im_17_und_18_Jahrhundert ''Der Status animarum im Hochstift Münster und die Alphabetisierung im ländlichen Raum eines geistlichen Fürstentums im 17. und 18. Jahrhundert''], ubi dicitur "(...) Specificatio catholic[orum] et acatholicorum in Frisoyta (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Friesoythe''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ait''; [[Saxonice]] ''Aithe'')</small>
* [[Furstenavia]]<ref name="Furstenavia">Theodiscum nomen proprium ''Fürstenau'' in Latinam "Furstenavia" verti solet. V.gr. vide {{Hofmannus}}, ubi dicitur "(...) FURSTENAVIA Familia Germ. ''Furstenau'', ramus est Familiae Erpacensis (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Fürstenau''; [[Saxonice]] ''Fösnau'' seu ''Försnau'')</small>
* [[Furstenberga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Fürstenberg'')</small>
{{div col end}}
=== G ===
{{div col|3}}
* [[Ganderkesea]]<ref name="-e"/> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Ganderkesee''; [[Saxonice]] ''Gannerseer'')</small>
* [[Gandershemium]]<ref>[http://books.google.fi/books?id=6kwBAAAAQAAJ&pg=PA27&lpg=PA27&dq=Gandershemium&source=bl&ots=_NMr2DmhUK&sig=CXPUuuKZ8W03AC7uB3YlYYNscJ4&hl=fi&sa=X&ei=7z7WUrfrO8iC4gTGxoGYCw&ved=0CDIQ6AEwAQ#v=onepage&q=Gandershemium&f=false R. p. Hertenberger: ''Historia pragmatica universalis, sacra et profana''], p.27;
[http://books.google.fi/books?id=yScyAQAAQBAJ&pg=PA58&lpg=PA58&dq=Gandershemium&source=bl&ots=ZoGX4tZRRD&sig=8fUZc6grFgYD0jN-twVcDyzarYI&hl=fi&sa=X&ei=7z7WUrfrO8iC4gTGxoGYCw&ved=0CC4Q6AEwAA#v=onepage&q=Gandershemium&f=false ''Acta Sanctorum, Junii'' (1698-1717), cit. in ''A Companion to Hrotsvit of Gandersheim (fl. 960)''], p. 58 n.103.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Gandersheim''; [[Saxonice]] ''Ganderssen'')</small>
* [[Gandesberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gandesbergen''; quoque [[Saxonice]] ''Gannsbargen'')</small>
* [[Garbsa]]<ref name="-a"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Garbsen'')</small>
* [[Garlstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Garlstorf''; [[Saxonice]] ''Garlstörp'')</small>
* [[Garrel]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Garrel'')</small>
* [[Garstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Garstedt''; [[Saxonice]] ''Gastää'')</small>
* [[Gartovia]]<ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gartow'')</small>
* [[Geesta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Geeste''; [[Saxonice]] ''Choeiste'')</small>
* [[Geestlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Geestland'')</small>
* [[Gehrda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Gehrde''; [[Saxonice]] ''Gährde'')</small>
* [[Gemmegum]]<ref name="Gemmegum">Vide ''Giminghem - der alte Name von Jemgum'' Gerhardi Kronsweide; ubi dicitur "(...) '''Mittelalterliche urkundliche und einige neuzeitliche Nennungen von Jemgum''' (...) Gemmegum (Urkunde in lateinisch) (...) Gommegum (lat.) (...) Gemghum (lat.) (...) Gemmyngum (lat.) (...) Jemgum (Ubbo Emmius, lat.) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Jemgum'')</small>
* [[Georgsdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Georgsdorf'')</small>
* [[Gerdavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gerdau'')</small>
* [[Gerdinum]]<ref name="Gerdinium">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/gehrden/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist der spätere Flecken möglicherweis erstmals als ''Gerdinum'' im Verzeichnis der Schenkungen (''Traditionen'') an das Kloster Corvey erwähnt, das um 826/76 angelegt wurde (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Gehrden''; [[Saxonice]] ''Gieren'')</small>
* [[Gersta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gersten'')</small>
* [[Geteloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Getelo''; [[Saxonice]] ''Getel'')</small>
* [[Gevensleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gevensleben'')</small>
* [[Gevera]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Jever'')</small>
* [[Gieboldehusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Gieboldehausen''; [[Saxonice]] ''Chiwelehusen'')</small>
* [[Giesa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Giesen'')</small>
* [[Gifhorna]]<ref name="Cellarius 1703"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Gifhorn'')</small>
* [[Gilta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gilten'')</small>
* [[Glandorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Glandorf'')</small>
* [[Gleicha]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gleichen'')</small>
* [[Gnarrenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gnarrenburg''; [[Saxonice]] ''Gnarrenborg'')</small>
* [[Godenstorfium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gödenstorf''; [[Saxonice]] ''Gö’nstörp'')</small>
* [[Goldbiki]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Golmbach'')</small>
* [[Goldenstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Goldenstedt''; [[Saxonice]] ''Gollnste'')</small>
* [[Golencampus]]<ref name="campus-i">[https://ewa.saw-leipzig.de/articles/80250/en?utm Germanica toponyma cum suffixo ''-kamp'' seu ''-kampf'' seu ''-camp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-campus-i"], quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gölenkamp''; [[Saxonice]] ''Göllenkamp'')</small>
* [[Gorenthin]]<ref name="Gorenthin">Vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/75/Zeitschrift_des_Historischen_Vereins_f%C3%BCr_Niedersachsen_%28IA_zeitschriftdeshi1857hist%29.pdf?utm ''Zeitschrift des Historischen Vereins für Niedersachsen''], ubi dicitur "(...) villam Gorenthin '' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Göhrde''; [[Saxonice]] ''Göhr''; [[Polabice]] ''Djöra'')</small>
* [[Gorleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gorleben'')</small>
* [[Goslaria]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Goslar''; [[Saxonice]] ''Goslär'')</small>
* [[Gottinga]]<ref>[http://books.google.com/books?id=kkM-AAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=gottingensis&lr=&cd=14#v=onepage&q=&f=false Libri Googles].</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Göttingen''; [[Saxonice]] ''Chöttingen'')</small>
* [[Grafhorstium]]<ref name="-horstium">Germanica toponyma cum suffixo ''-horst'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-horstium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-horst''' : -''horstium'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grafhorst''; [[Saxonice]] ''Grafhorst'')</small>
* [[Grasberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grasberg''; [[Saxonice]] ''Grasbarg'')</small>
* [[Grasleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grasleben''; [[Saxonice]] ''Graslewe'')</small>
* [[Grethemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grethem''; [[Saxonice]] ''Graitn'')</small>
* [[Grona (Leina)|Grona]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gronau'')</small>
* [[Grundensis Civitas Metallica]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Grund'')</small>
* [[Grunendicum]]<ref name="-dicum"/> <small>([[Theodisce]] ''Grünendeich''; [[Saxonice]] ''Greundiek'')</small>
* [[Guderhandviertel]] <small>([[Theodisce]] ''Guderhandviertel''; [[Saxonice]] ''Gauderhandviddel'')</small>
* [[Guelpherbytum]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wolfenbüttel''; [[Saxonice]] ''Wulfenbüttel'')</small>
* [[Gusbornium]]<ref name="-bornium">Germanica toponyma cum suffixo ''-born'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bornium-ii", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Calenbornium (prope Aram)|Calenbornium prope Aram]] et [[Calenbornium (prope Caesariacum)|Calenbornium prope Caesariacum]] (Theodisce ''Kalenborn''); [[Calenbornium-Scheurenum]] (Theodisce ''Kalenborn-Scheuern''); [[Hasbornium (Eiflia)|Hasbornium]] (Theodisce ''Hasborn''); [[Leidenbornium]] (Theodisce ''Leidenborn''); [[Lichtenbornium]] (Theodisce ''Lichtenborn''). Quae omnia toponyma ex articulo Vicipaediae Latinae de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Rhenaniae_et_Palatinatus indice urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus] desumpta sunt, ubi apte referuntur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gusborn'')</small>
* [[Gyhum]] <small>([[Theodisce]] ''Gyhum''; [[Saxonice]] ''Jeem'')</small>
{{div col end}}
=== H ===
{{div col|3}}
* [[Hachede]]<ref name="Hachede">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/marschacht/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''paludem a Blekethe vsque ad Ecclesiam Hachede'' (...) ''in quorum honore est altare in prefata ecclesia Hachethe dedicatum'' (...) ''Hinricus Bartolomei plebanus in Merschhachede'' (...) ''rector parrochialis ecclesie in Merschachtede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Marschacht''; [[Saxonice]] ''Meschacht'')</small>
* [[Hademstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hademstorf''; [[Saxonice]] ''Hamstorp'')</small>
* [[Haeslinga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Heeslingen''; [[Saxonice]] ''Heeßel'')</small>
* [[Haga (Saxonia Inferior)|Haga]]<ref name="Haga">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3191/Hage.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Erscheinung trat der Ort als „curatus Hagensis“ im Jahr 1400. Spätere Bezeichnungen waren „
Haga“ (um 1409) (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hage''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Haag'')</small>
* [[Haga ad Teutoburgiensem Saltum]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Teutoburger Wald">Cfr. [[Cornelius Tacitus|Taciti]], ''[[Annales (Tacitus)|Annales]]'', {{Vf|Ab excessu divi Augusti (Annales)/Liber I|LX|I, 60}}: "... haud procul '''Teutoburgiensi saltu''' in quo reliquiae Vari legionumque insepultae dicebantur".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hagen am Teutoburger Wald'')</small>
* [[Haga Bremensis]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref>Latinum gentilicium "Bremensis-e" Theodiscum syntagma ''im Bremischen'' vertit.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hagen im Bremischen''; [[Saxonice]] ''Hagen'')</small>
* [[Haga Schauenburgi]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Stadthagen'')</small>
* [[Hagenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hagenburg''; [[Saxonice]] ''Hagenborg'')</small>
* [[Halbemontium]]<ref name="-montium">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-mond'' aut ''-mont'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-montium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-mond, mont''' : -''montium, mons'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Halbemond'')</small>
* [[Halla (Holtisminni)|Halla]]<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>(in Montibus [[Visurgis]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Halle'')</small>
* [[Halla (Comitatus Binethensis)|Halla]]<ref name="Halla prope Neuenhusam">Theodiscum toponymum ''Halle'' plerumque toponymo "Halla-ae" latinizatur. Qua de latinizatione, vide complures Hallae apud [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>(prope [[Neuenhusa]]m<ref name="-husa"/>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Halle'')</small>
* [[Halvesbostel]] <small>([[Theodisce]] ''Halvesbostel''; [[Saxonice]] ''Hassbossel'')</small>
* [[Hamala]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hameln'')</small>
* [[Hamberga]]<ref name="-berga"/> <small>([[Theodisce]] ''Hambergen''; [[Saxonice]] ''Hambargen'')</small>
* [[Hambuhra]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Hambühren''; [[Saxonice]] ''Hambüren'')</small>
* [[Hamele]]<ref name="Hamele">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2261/NOB%20VIII_Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Peine.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VIII Die Ortsnamen des Landkreises Peine'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1146 ''in Sutherem iuxta Hamele'' (UB H.Hild. I Nr. 239 S. 222) 1180 ''in Bikem iuxta Honhamelen'' (UB H.Hild. I Nr. 396 S. 385) 1193 ''in Honhamele'' (UB H.Hild. II Nachtrag Nr. 13 S. 580) 1198 ''apud Honhamelen'' (...) 1251 ''Sutherem apud Hoenhamale'' (UB H.Hild. II Nr. 861 S. 435) 1278-1280 ''iugera Hamelen'' (Lehnregister Meinersen II Nr. 20 S. 590) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hohenhameln''; [[Saxonice]] ''Häogenhameln'')</small>
* [[Hamelhusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hämelhausen''; [[Saxonice]] ''Hämelhusen'')</small>
* [[Hamersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Hamersen''; [[Saxonice]] ''Homersen'')</small>
* [[Hamma (Saxonia Inferior)|Hamma]]<ref name="-ah">Germanica aut Semitica aut Indoiranica toponyma cum terminatione ''-ah'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Exempli gratiā: [[Calvela]], [[Maliana]], Parra, [[Widenla]], [[Zellia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hammah''; [[Saxonice]] ''Hammoh'')</small>
* [[Handeloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Handeloh'' seu olim ''Handorf bei Tostedt''; [[Saxonice]] ''Handörp'')</small>
* [[Handorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Handorf''; [[Saxonice]] ''Handörp'')</small>
* [[Hantharpa]]<ref name="-tharpa">Germanica toponyma cum suffixis ''-trup'' seu ''-drup'' seu ''-trop'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-tharpa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Butilingtharpa]], [[Graftharpa]], [[Gumorodingtharpa]], [[Haringtharpa]], [[Heppingtharpa]], [[Holttharpa]], [[Hurstharpa]], [[Kathingtharpa]], [[Kiedeningtharpa]], [[Marastharpa]], [[Markiligtharpa]], [[Meinbrahtingtharpa]], [[Peingtharpa]], [[Radistharpa]], [[Sutharpa]], [[Tettingtharpa]], [[Vilomaringtharpa]], [[Winikingtharpa]], [[Varetharpa]], [[Vrilingtharpa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Handrup'')</small>
* [[Hannovera]]<ref name="Graesse"/> <small>[[caput (urbs)|caput]] [[Terra foederalis (Germania)|terrae foederalis]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hannover''; [[Saxonice]] ''Hannober'')</small>
* [[Hanstadium (Circulus Harburgensis)|Hanstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Hanstedt''; [[Saxonice]] ''Hanstää'')</small>
* [[Hanstadium (Circulus Ulsenensis)|Hanstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Ulsenensis|Circulo Ulsenensi]]<ref name="Landkreis Uelzen"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Hanstedt''; [[Saxonice]] ''Hanster'')</small>
* [[Hardegsa]]<ref name="-a"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hardegsen'')</small>
* [[Harmstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Harmstorf''; [[Saxonice]] ''Harmsdörp'')</small>
* [[Harna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Haren'')</small>
* [[Harpstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Harpstedt''; [[Saxonice]] ''Harpstäe'')</small>
* [[Harsfeldum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Harsefeld''; [[Saxonice]] ''Harsfeld'' seu ''Hasfeld'')</small>
* [[Harsum]] <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Harsum'')</small>
* [[Hartsburgum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Harzburg''; [[Saxonice]] ''Harzeborg'')</small>
* [[Hasberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hasbergen'')</small>
* [[Hasburgum]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Haßbergen''; [[Saxonice]] ''Haßbargen'')</small>
* [[Hasela (Saxonia Inferior)|Hasela]]<ref name="Hasela">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hassel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Dort ist die ''villa Hasela'' erwähnt, also das Dorf Hassel (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hassel'')</small>
* [[Hasla]]<ref name="Hasla">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hesel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Der früheste schriftliche Beleg für den Ort findet sich als ''Hasla'' in einem Urbar der Abtei Werden, das sich auf das 10. Jh. datieren lässt (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hesel'')</small>
* [[Hassendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hassendorf''; [[Saxonice]] ''Hassendörp'')</small>
* [[Hasta (Saxonia Inferior)|Hasta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Haste'')</small>
* [[Hatta]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hatten'')</small>
* [[Hattorpium ad Harthicos Montes]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hattorf am Harz'')</small>
* [[Hauslinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Häuslingen''; [[Saxonice]] ''Hüßel'')</small>
* [[Haverla]]<ref name="Haverla">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) um 941 (Fä. Mitte 12. Jh., kop. 17. Jh.) ''Haverlae'' (...) 1319 ''Haverla'' (UB H Hild. IV 464 S. 247) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Haverlah''; [[Saxonice]] ''Haberlah'')</small>
* [[Hechthusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hechthausen''; [[Saxonice]] ''Heckthusen'')</small>
* [[Hedebere]]<ref name="Hedebere">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''Antiquum Hedebere seu Minus, Novum Hedebere seu Maius'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hedeper''; [[Saxonice]] ''Heper'')</small>
* [[Heeda (Terra Emesensis)|Heeda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Heede''; [[Saxonice]] ''Häie'')</small>
* [[Heemsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heemsen'')</small>
* [[Heessa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heeßen'')</small>
* [[Heidenavia (Saxonia Inferior)|Heidenavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heidenau'')</small>
* [[Heina (Saxonia Inferior)|Heina]]<ref name="Heina">Vide [https://hgv-hhm.de/ortsnamen-13-19-jahrhundert.html?utm ''Heimat- und Geschichtsverein für Heinade-Hellental-Merxhausen E.V.''], ubi dicitur "(...) ''villa Heina'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinade'')</small>
* [[Heinbockel]] <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinbockel'')</small>
* [[Heiningensis Locus]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Heiningen''; [[Saxonice]] ''Heinig'')</small>
* [[Heinsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinsen'')</small>
* [[Heli (Saxonia Inferior)|Heli]]<ref name="Heli">Vide [https://web.archive.org/web/20241109195129/https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''], ubi dicitur "(...) ''in villa Heli'' (...) ''Heloon'' (...) ''collatio ecclesie Helen'' (...) ''Thidericus de Helenen'' (...) ''plebanos ecclesiarum de Helen'' (...) ''in campo sive marke ville Helen'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hehlen'')</small>
* [[Hellwega]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hellwege''; [[Saxonice]] ''Hellweeg'')</small>
* [[Helmstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Helmstedt''; [[Saxonice]] ''Helmstidde'')</small>
* [[Helpsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Helpsen'')</small>
* [[Helvesiecca]]<ref name="-siek">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-ec(k)'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ecca-ae" seu "-eca-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ec, -eck''' : -''ecca'', -''ēca'' (...)". Hoc in casu, applicatur terminatio latinizans formae antiquae suffixi ''-siek'' -quae ''-sieck'', ut accidit in toponymis velut ''Bannensieck'', cuius hodierna forma ''Bannensiek'' est. Qua de ultima antiqua forma, vide [https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/showArchivalDescriptionDetails?archivalDescriptionId=2955251 ''Arcinsys''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Helvesiek''; [[Saxonice]] ''Helsch'')</small>
* [[Hemminga (Saxonia Inferior)|Hemminga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hemmingen''; [[Saxonice]] ''Hemmje'')</small>
* [[Hemmoor]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hemmoor'')</small>
* [[Hemsbunda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hemsbünde''; [[Saxonice]] ''Heemsbünnen'')</small>
* [[Hemslinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hemslingen'')</small>
* [[Hemsloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hemsloh''; [[Saxonice]] ''Hemzel'' seu ''Hemsel'' seu ''Hemßel'')</small>
* [[Hepstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hepstedt''; [Saxonice]] ''Hepst'' seu ''Heps'')</small>
* [[Hepstidi Villa]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Hipstedt''; [[Saxonice]] ''Hipst'')</small>
* [[Herrum]]<ref name="Herrum">Vide [https://web.archive.org/web/20241109195129/https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter.''], ubi dicitur "(...) ''Majori villa Herre'' (...) ''Maiori Here'' (...) ''Minori Herro'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heere'')</small>
* [[Hertzberga ad Harthicos Montes]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Herzberg am Harz'')</small>
* [[Herzlaka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Herzlake''; [[Saxonice]] ''Hässelke'')</small>
* [[Hespa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hespe'')</small>
* [[Heuerssa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Heuerßen''; [[Saxonice]] ''Hoarßen'')</small>
* [[Heya]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heyen''; quoque [[Saxonice]] ''Hein'')</small>
* [[Hildesia]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hildesheim''; [[Saxonice]] ''Hilmessen'' seu ''Hilmssen'')</small>
* [[Hilgermissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hilgermissen'')</small>
* [[Hillersa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hillerse'')</small>
* [[Hilter ad Teutoburgiensem Saltum]]<ref name="Teutoburger Wald">Cfr. [[Cornelius Tacitus|Taciti]], ''[[Annales (Tacitus)|Annales]]'', {{Vf|Ab excessu divi Augusti (Annales)/Liber I|LX|I, 60}}: "... haud procul '''Teutoburgiensi saltu''' in quo reliquiae Vari legionumque insepultae dicebantur".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hilter am Teutoburger Wald'')</small>
* [[Himberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Himbergen''; [[Saxonice]] ''Himbargen'')</small>
* [[Hinuti]]<ref name="Hinuti">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3180/Hinte.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Das Dorf wurde im 10. Jahrhundert als „in Hinuti“ erstmals urkundlich erfasst (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hinte''; [[Saxonice]] ''Hint'')</small>
* [[Hitgera]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hitzacker''; [[Polabice]] ''Ljauci'')</small>
* [[Hittberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hittbergen''; [[Saxonice]] ''Hittbargen'')</small>
* [[Hlunia (commune)|Hlunia]]<ref name="Hlunia">Nomen communis Theodisce ''Lenne'' dicti suo e homonymo fluvio, Latine "Hlunia" nuncupato, ortum est. Latinum igitur nomen huius communis Latino ex hydronymo etiam derivandum est. Quo de Latino hydronymo, vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lenne'')</small>
* [[Hlutherun]]<ref name="Hlutherun">Vide [https://koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardBodeinderdeutschenOrtsgeschichte20161221-965.htm?utm ''Koeble rGerhard Bodeinderdeutschen Ortsgeschichte''], ubi dicitur "(...) '''Lüder''', 11. Jh., an einem Bache bei Bodenteich bei Uelzen, F1-1383 HLUTAR (lauter bzw. rein) Hlutherun, Hlutherun (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lüder'')</small>
* [[Hodenhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hodenhagen'')</small>
* [[Hohbuoki]]<ref name="Hohbuoki">Vide [https://oar.onroerenderfgoed.be/publicaties/RELM/7/RELM007-001.pdf?utm ''The very beginning of Europe?''], ubi dicitur "(...) ''castellum hohbuoki'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Höhbeck'')</small>
* [[Hohna]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hohne'')</small>
* [[Hohnhorstium]]<ref name="-horstium"/> <small>([[Theodisce]] ''Hohnhorst''; [[Saxonice]] ''Hionhoste'')</small>
* [[Hohnstorpium (Albis)|Hohnstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hohnstorf''; [[Saxonice]] ''Haunstörp'')</small>
* [[Holdorfium (Saxonia Inferior)|Holdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Holdorf''; [[Saxonice]] ''Hollrup'')</small>
* [[Holdunesteti]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] ''Hollenstedt''; [[Saxonice]] ''Hullnst'')</small>
* [[Holenberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Holenberg'')</small>
* [[Holla]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Holle'')</small>
* [[Hollnsethum]]<ref name="-ethum">Germanica toponyma cum terminatione ''-eth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ethum-i", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Bechtsriethum]], [[Maitenbethum]] ac [[Wiesethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index communium Bavariae|indice communium Bavariae]]; et [[Gransebiethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index Communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris|indice communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris]].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hollnseth'')</small>
* [[Holsta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Holste'')</small>
* [[Holtgaste]]<ref name="Friedländer 1878"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Holtgast'')</small>
* [[Holtisminni]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Holzminden''; [[Saxonice]] ''Holtsminne'')</small>
* [[Holtlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Holtland'')</small>
* [[Holza]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Holzen'')</small>
* [[Honengesbuthele]]<ref name="Honengesbuthele">Vide [https://blog.slub-dresden.de/fileadmin/groups/slubsite/Blog/2015-KristinCasimir-VortragDresden.pdf?utm ''Ortsnamen zwischen Rhein und Elbe - Onomastik im europäischen Raum''], ubi dicitur "(...) ''Honengesbvthele'' statt ''Honekesbutle'' (Casemir, -büttel S. 147) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hankensbüttel'')</small>
* [[Hoogsteda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hoogstede''; [[Saxonice]] ''Hoogstee'')</small>
* [[Horda ad Harthicos Montes]]<ref name="-e"/><ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hörden am Harz'')</small>
* [[Horneburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Horneburg''; [[Saxonice]] ''Hornborg'')</small>
* [[Horstadium (Saxonia Inferior)|Horstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Horstedt''; [[Saxonice]] ''Horß'')</small>
* [[Hoya]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hoya''; quoque [[Theodisce]] ''Hoya/Weser''; quoque [[Saxonice]] ''de Haaien'' seu ''Hejen'' seu ''Hajen'' seu ''Heien'')</small>
* [[Huda (Circulus terrae Diepholtia)|Huda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hüde''; [[Saxonice]] ''Hüde'')</small>
* [[Hudha]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hude'')</small>
* [[Hulseda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hülsede''; [[Saxonice]] ''Hülse'')</small>
* [[Husum (prope Novam Urbem)|Husum]] <small>([[Theodisce]] ''Husum''; [[Saxonice]] ''Husen'')</small>
* [[Hutta Georgii et Mariae]]<ref name="hutta-ae">Toponyma cum suffixis ''-hütte'' aut ''-hutta'' plerumque latinizari solent Latino vocabulo "Hutta-ae", quamquam huius vocabuli variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hutta vitriaria Bohemica]] apud [https://schwaben.hu/ortschaften/bohmischhutten?utm Schwaben.hu. (s. d.). ''Böhmischhütten / Csehbánya – Ortsgeschichte'']; [[Hutta Germanica]] apud [https://huta.ewk.hu/nemetbanya-1757-1781/?utm ''Németbánya. (s. s.). Németbánya története'']; [[Hutta Vitriaria]] apud https://slavistika.sk/wp-content/uploads/2023/02/2015_1.pdf?utm [Majtán, M. (1998). ''Názvy obcí Slovenskej republiky: Vývin v rokoch 1773–1997''. Bratislaviae: Veda]; Hutta apud [https://real.mtak.hu/140291/1/K%C3%A1rp%C3%A1talja%20helys%C3%A9gnevei.pdf?utm ''Kárpátalja helységnevei.'']; [[Hutta Polonica]] apud Štefánik, M. (2022). ''Italia ed Europa centro-orientale tra Medioevo ed età moderna: Economia, società, cultura''. Heidelberg University Publishing; [[Hutta (Eiflia)|Hutta Eifliae]] apud Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der, jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 1). J. Hölscher, et Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der mittelrheinischen Territorien: Erster Band. Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1169''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher.</ref><ref name="Georgius">[https://la.wiktionary.org/wiki/Georgius?utm Theodiscum praefixum ''Georg-'' Latino anthroponymo casu genetivo "Georfii" vertitur].</ref><ref name="Maria">[https://la.wiktionary.org/wiki/Maria?utm Theodiscum interfixum ''-marien-'' Latino anthroponymo casu genetivo "Mariae" vertitur].</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Georgsmarienhütte'')</small>
* [[Huvenni]]<ref name="Huvenni">Vide [https://dokumen.pub/suffixbildungen-in-alten-ortsnamen-akten-eines-internationalen-symposiums-in-uppsala-14-16-mai-2004-9185352578.html?utm ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen: Akten eines internationalen Symposiums in Uppsala 14.-16. Mai 2004 9185352578''], ubi dicitur "(...) Hüven (Kr. Emsland), 10. Jh. (Kopie 15. Jh.) in Huvenni (Möller 1998 S. 101, Udolph 2002a S. 238) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hüven'')</small>
{{div col end}}
=== I ===
{{div col|3}}
* [[Iatha (Saxonia Inferior)|Iatha]]<ref name="Iatha">Commune nomen e flumine cepit. Quo de flumine, vide [https://www.lateinlexikon.com/lexicon_latinum_hodiernum_parsgeographica.pdf?utm ''Lexicon Latinum Hodiernum'' Petri Lucusaltiani]{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) '''Jade'', f ''Iatha, ae'', f [WPD: Jade (Fluss) (24.11.2019); a.1314: Jatha] (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Jade''; [[Saxonice]] ''Jaad'')</small>
* [[Iburgum]]<ref name="Von Schaten 1714">Von Schaten, N. (1714). ''Monumenta Osnabrugensia ex historia romana, francica, saxonicaque eruta''. Typis Jodoci Henrici Meyer.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Iburg''; [[Saxonice]] ''Bad Ibig'' seu ''Ibig'')</small>
* [[Ielmstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jelmstorf''; [[Saxonice]] ''Jelmstörp'')</small>
* [[Iembka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jembke'')</small>
* [[Iemela]]<ref name="Iemela">Germanica toponyma cum terminatione ''-en'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Stolpa]], [[Dresda]] apud articulum Vicipaedia de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Saxoniae indice urbium et communium Saxoniae]; et Ala, [[Amma]], [[Brema]], [[Salancema]], Wisa, [[Groninga]], [[Toringa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu, latinizans suffixum primae communis Theodisce ''Jameln'' dicti mentioni, quae ''Jemelen'' est, applicatur; qua de mentione, vide [https://rcin.org.pl/ihpan/Content/30940/PDF/WA303_9438_A165-8-r1929_Slavia-Occ.pdf?utm ''Slavia Occidentalis, Tomus VIII''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jameln'')</small>
* [[Ierichsum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jerxheim''; [[Saxonice]] ''Jerksen'')</small>
* [[Iesteburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jesteburg''; [[Saxonice]] ''Jesborg'')</small>
* [[Ihlienverda]]<ref name="-verda-ae">Germanica toponyma cum suffixo ''-worth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-verda-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-worth''' : -''verda'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ihlienworth''; [[Saxonice]] ''Helmworth'')</small>
* [[Indago Comitis Hoyae]]<ref name="Indago Comitis Hoyae">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hoyerhagen/?utm ''kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''indago comitis Hoye'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hoyerhagen''; quoque [[Saxonice]] ''Heierhagen'' seu ''Heyerhagen'')</small>
* [[Insula Iuistensis]]<ref name="Iuistensis">De Latino gentilicio, cf. [[binomen|epithetum binominale]] [https://turbellaria.umaine.edu/turbellaria/turb3.php?action=6&code=598&valid=618&utm "juistensis"].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Juist'')</small>
* [[Insula Longa (Saxonia Inferior)|Insula Longa]]<ref name="Insula Longa">Vocabulum ''Langeoog'', a vocibus [[Lingua Frisica|Frisicis Orientalibus]] ''lange-'' ([[Theodisce]] ''lang'') et ''-oog'' (Theodisce ''Insel'') compositum, [[Latine]] "Insula Longa" reddi potest: Buurman, in ''Hochdeutsch-Plattdeutsches Wörterbuch, s. v. oog, ostfrisicum -oog «Insel» significare tradit atque exempla Langeoog, Spiekeroog, Wangeroog affert; item Glossarium der Flurnamensammlung Ostfriesland'', s. v. ''Oog'', vocabulum Frisicum Orientale ''ôg, oge'' Theodisco ''Insel'' interpretatur. [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/lang?wb=gross&nr=1 Theodiscum autem adiectivum ''lang'' Latine "longus, -a, -um"] redditur; [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/insula?wb=gross&nr=2 nomen vero Theodiscum ''Insel'' Latine "insula, -ae" f.] dicitur. Quam ob rem compositum "Insula Longa" sensum toponymi fideliter reddit.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langeoog''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Langeooch''; [[Saxonice]] ''Langoog'')</small>
* [[Isernhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Isernhagen''; [[Saxonice]] ''Isernhogen'')</small>
* [[Isterberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Isterberg''; [[Saxonice]] ''Isterbarg'')</small>
* [[Itterbecca]]<ref name="-ecca">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-ec(k)'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ecca-ae" seu "-eca-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ec, -eck''' : -''ecca'', -''ēca'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Itterbeck'')</small>
* [[Iuniun]]<ref name="Iuniun">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B74-6/NOB%20IV%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20G%C3%B6ttingen.pdf?utm ''NOB IV Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 960 Iuniun (MGH DO I. Nr. 206 S. 285) (...) 1251 (A. 14. Jh.) Johan de June (UB Göttingen I Nr. 4 S. 5) 1266 ''Godefridus de Iunen [...] sacerdos'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jühnde'')</small>
{{div col end}}
=== K ===
{{div col|3}}
* [[Kakenstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kakenstorf''; [[Saxonice]] ''Kakenstörp'')</small>
* [[Karwicium]]<ref name="-icium">Germanica toponyma cum suffixis ''-itsch'' aut ''-itz'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-icium-i" aut "-itium-i" aut "-icia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-itsch, -itz''' : ''-icium, -itium, -icia'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Karwitz'')</small>
* [[Katlenburgum-Lindavia]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Katlenburg-Lindau''; [[Saxonice]] ''Katelnborg-Lindau'')</small>
* [[Kettencampus]]<ref name="campus-i"/> <small>([[Theodisce]] ''Kettenkamp''; [[Saxonice]] ''Ketenkamp '')</small>
* [[Kirchdorfium (Saxonia Inferior)|Kirchdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kirchdorf''; [[Saxonice]] ''Karkdörp'')</small>
* [[Kirchgellersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchgellersen''; [[Saxonice]] ''Karkgellsen'')</small>
* [[Kirchseelta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchseelte''; [[Saxonice]] ''Seelte'')</small>
* [[Kirchtimka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchtimke''; [[Saxonice]] ''Karktimk'')</small>
* [[Kirchwalseda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchwalsede''; [[Saxonice]] ''Karkwals'')</small>
* [[Kissenbruga]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kissenbrück''; [[Saxonice]] ''Kissenbrügge'')</small>
* [[Kneitlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kneitlingen''; [[Saxonice]] ''Kneitling'')</small>
* [[Kneta Maior]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großenkneten''; [[Saxonice]] ''Grotekneten'')</small>
* [[Krebecca]]<ref name="-ecca"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Krebeck'')</small>
* [[Krummendicum]]<ref name="-dicum">Germanica toponyma cum suffixis ''-di(e)k(e)'' aut ''-deich(e)'' aut ''-dijk'' aut ''-dyk(e)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dicum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Isendicum]] apud {{Graesse}}; aut [[Mardicum]] apud ''Dictionnaire universel françois et latin, vulgairement appelé Dictionnaire de Trévoux''.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Krummendeich''; [[Saxonice]] ''Krummendiek'')</small>
* [[Kusta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Küsten'')</small>
* [[Kutenholtia]]<ref name="-holtia">Germanica toponyma cum suffixo ''-holz'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-holtia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) -holz : -''holtia'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kutenholz''; [[Saxonice]] ''Kutenhult'' seu ''Kutenholt'')</small>
{{div col end}}
=== L ===
{{div col|3}}
* [[Laatza]]<ref name="-a"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Laatzen'')</small>
* [[Lachendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lachendorf''; [[Saxonice]] ''Lachendörp'')</small>
* [[Lacstidi]]<ref name="Lacstidi">Vide [https://www.mundart-kommission.lwl.org/media/filer_public/ef/48/ef48ff64-c0e3-4be5-906f-7d8f27fdba18/ndw_39__scheuermann_der_often.pdf?utm ''Mundart Kommission''], ubi dicitur "(...) ''in locis quorum hec sunt nomina, Lacstidi, Romlo, Dudanebutli'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Loxstedt''; [[Saxonice]] ''Lox'')</small>
* [[Ladorpe]]<ref name="Abels 1929">Abels, H. (1929). ''Die Ortsnamen des Emslandes, in ihrer sprachlichen und kulturgeschichtlichen Bedeutung''. [[Paderbronna]]e: Ferdinand Schöningh.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lorup''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Loorp''; [[Saxonice]] ''Loorpe'')</small>
* [[Laerium]]<ref name="Stüve 1789">Stüve, J. E. (1789). ''Beschreibung des Fürstenthums Osnabrück mit einigen Urkunden''. Kißling.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bad Laer'')</small>
* [[Laga (Saxonia Inferior)|Laga]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Lage''; [[Saxonice]] ''Loage'')</small>
* [[Lahda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Lähden''; [[Saxonice]] ''Löhn'')</small>
* [[Lahna (Saxonia Inferior)|Lahna]]<ref name="Lahna">Theodiscum toponymum ''Lahn'' forma "Lahna" latinizari solet. Cf. [[Limburgum ad Lahnam]] et [[Laugana|Lahnam]] apud [http://www.archive.org/stream/a568395900unknuoft/a568395900unknuoft_djvu.txt ''Further correspondence respecting the relations existing between foreign governments and the court of Rome: in continuation of papers presented to the Parliament,'' March 27, 1851].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lahn''; [[Saxonice]] ''Lohn'')</small>
* [[Lamespringa]]<ref name="Lamespringa">Vide [https://www.documentacatholicaomnia.eu/20vs/201_MGH/1925-1933%2C_MGH%2C_5_Antiquitates._01_Poetae_04_1._Poetae_Latini_Aevi_Carolini%2C_LT.pdf?utm ''Poetae Latini Aevi Carolini''], ubi dicitur "(...) ''Agius autem Lamespringae monachus fuisse videatur'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lamspringe'')</small>
* [[Lamestede]]<ref name="Lamestede">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/lamstedt/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''parochia Lamestede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lamstedt''; [[Saxonice]] ''Loomst'')</small>
* [[Landesberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Landesbergen''; [[Saxonice]] ''Landsebargen'')</small>
* [[Landolfshusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Landolfshausen'')</small>
* [[Langa (Circulus Terrae Emesensis)|Langa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Langen'')</small>
* [[Langa Inferior]]<ref name="-a"/><ref name="Nieder">Theodiscum praefixum ''Nieder-'' Latino adiectivo "inferior-ius" vertitur. V.gr., cf. [[Saxonia Inferior|Saxoniam Inferiorem]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Niederlangen''; [[Saxonice]] ''Nederlangen'')</small>
* [[Langa Superior]]<ref name="-a"/><ref name="Ober">Theodiscum praefixum ''Ober-'' Latino adiectivo "superior-ius" vertitur. V.gr. Cf. [[Austria Superior|Austriam Superiorem]].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Oberlangen'')</small>
* [[Langelege]]<ref name="Langelege">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/langlingen/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''ecclesia Langelege'' (Kirche Langlingen), (...) Bauern in Langlingen (''cives in Langelege'') (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langlingen''; [[Saxonice]] ''Langeln'')</small>
* [[Langelshemium]]<ref name="Chemnitz 1717">Chemnitz, B. P., (1717). ''Belli Sueco-Germanici Volumen Primum: In quo ostenditur, quibus de caussis Gustavus Adolphus, Suecorum Rex, in Germaniam transiverit''. Sumptibus Ioh. Caspari Meyeri.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Langelsheim'')</small>
* [[Langwedel (Saxonia Inferior)|Langwedel]]<ref name="Langwedel">Vide [https://www.koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardLaurinderdeutschenOrtsgeschichte20161207-1612.htm?utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Langwedel''', 13. Jh., bei Verden, Donb351, (Flecken in dem Landkreis Verden,) rund15000 Einwohner, (apud bzw. ad castrum) Langwedel (1220) (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Langwedel'')</small>
* [[Lare]]<ref name="Lare">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/3014/NOB%20XV%20Grafschaft%20Bentheim.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB XV Grafschaft Bentheim'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) '''LAAR''' (Gem. Laar, Samtgem. Emlichheim) 1232 (A. 14. Jh.) ''totum Lare cum ecclesia'' (Gesta Episc. Traiect. S. 424 Z. 51) 1312 (Transs. 1332; A.) ''sex domos [...] de Lare'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Laar''; [[Saxonice]] ''Loar'')</small>
* [[Lasdorpe]]<ref name="Lasdorpe">Vide [https://www.lastrup.de/portal/seiten/geschichte-900000009-31120.html?utm ''Lastrup''], ubi dicitur "(...) „Curia Lasdorpe“ (Haupthof Lastrup) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lastrup''; quoque [[Saxonice]] ''Laastrup'')</small>
* [[Lauenbruga]]<ref name="-bruga">Germanica toponyma cum suffixis ''-brück(e)'' aut ''-brügge'' aut ''-brugg(e)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bruga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Steinbruga]], [[Kissenbruga]], [[Bruga]], [[Bruga ad Ederum]], [[Osnabruga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lauenbrück''; [[Saxonice]] ''Lauenbrüch'')</small>
* [[Lauenforda]]<ref name="-e"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lauenförde'')</small>
* [[Lauenhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lauenhagen''; [[Saxonice]] ''Loamharen'')</small>
* [[Leezdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Leezdorf''; [[Saxonice]] ''Leezdörp'')</small>
* [[Leha (Terrae Emesensis)|Leha]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Lehe''; [[Saxonice]] ''Läie'')</small>
* [[Lehrta]]<ref name="-e"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lehrte'')</small>
* [[Leiferda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leiferde'')</small>
* [[Lembruchium]]<ref name="-bruchium">Germanica toponyma cum suffixis ''-bruch'' seu ''-broich'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bruchium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Horbruchium]] ac [[Mosbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus|indice urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]; [[Legebruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Brandenburgi|indice communium Brandenburgi]]; [[Grevenbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae|indice communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lembruch''; [[Saxonice]] ''Lembrouk'')</small>
* [[Lemgovia]]<ref name="Hofmannus">{{Hofmannus}}.</ref><ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lemgow'')</small>
* [[Lemwerdera]]<ref name="Rüthning 1926">Rüthning, G. (Ed.) (1926). ''Oldenburger Urkundenbuch''. Gerhard Stalling.</ref><ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lemwerder'')</small>
* [[Lengethe]]<ref name="NOB VIII">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2261/NOB%20VIII_Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Peine.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VIII_Die Ortsnamen des Landkreises Peine'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''in Lengethe'' (UB H.Hild. I Nr. 275 S. 259) 1213 ''in Lengede'' (UB H.Hild. I Nr. 660 S. 631) um 1232 ''in Lengethe archidiaconus'' (UB Goslar I Nr. 518 S. 499) 1235 ''in Lengete'' (Orig. Guelf. IV Nr. 50 S. 144) 1256 ''in archidiaconatibus de Barem et Lengede'' (UB H.Hild. II Nr. 992 S. 497) 1311 Lenghedhe apud Vusenam (UB H.Hild. IV Nr. 85 S. 45) 1316 ''in Lengede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lengede''; [[Saxonice]] ''Lenge'')</small>
* [[Lengenbostel]] <small>([[Theodisce]] ''Lengenbostel''; [[Saxonice]] ''Lengenbossel'')</small>
* [[Lengirichi]]<ref name="Lengirichi">Vide [https://www.koeblergerhard.de/Fontes/AltdeutschesNamenbuch-Bd2OrtsnamenLbisZ-3A-1913.pdf?utm ''AltdeutschesNamenbuch''], ubi dicitur "(...) 2) Lengerich an der Wallage, Kr. Lingen (...) Lengirichi Osnabr. Ukb. ca. a. 1000. (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lengerich''; [[Saxonice]] ''Lengerke'')</small>
* [[Leonis Forda]]<ref name="Leonis Forda">Vide [https://www.komoot.com/es-es/highlight/2261371 ''Iglesia Martín Lutero de Lemförde''], ubi dicitur "(...) La comunidad fue mencionada por primera vez en un documento en 1248. En épocas anteriores, el lugar se llamaba Löwenförde, Leonis forda (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lemförde''; quoque [[Saxonice]] ''Lemfouer'')</small>
* [[Leonovia]]<ref name="Leonovia">Vide [https://sempub.ub.uni-heidelberg.de/propylaeum_vitae/de/wisski/navigate/93514/view?utm ''Propylaeum Vitae''], ubi dicitur "(...) Leonovia-Brunsvigius (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Lauenau''; [[Saxonice]] ''Laena'')</small>
* [[Leopolis (Saxonia Inferior)|Leopolis]]<ref name="Ebel 1960">Ebel, W. (1960). ''Lübisches Recht: Erster Band''. Hansischer Geschichtsverein.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bleckede''; [[Saxonice]] ''Bleikd'')</small>
* [[Leri]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leer''; [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Läär''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lier'')</small>
* [[Lerin]]<ref name="NOB VII">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VII Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''in loco Lerin provincie Saxo[n]um iuxta flumen Ouácra'' (...) ''Lerim'' (...)''in Lere'' (mGH Urk. Hdl nr. 50 s. 71) 1196-1197 ''Lere'' (schneidmüller, Kollegiatstifte s. 311) 1234 ''in Lere'' (...) ''plebano in Lere'' (UB Braunschweig iii nr. 440 s. 325) 1344 ''in villa Leere'' (Flentje / Henrichvark, lehnbücher nr. 142 s. 69) 1380 ''Lere'' (UB Braunschweig Vii nr. 351 s. 324) 1419 ''actum in Lere'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lehre'')</small>
* [[Lethi]]<ref name="Lethi">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/lathen/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist der Ort im Emsland erstmals als ''Lethi'' im Urbar der Abtei Werden erwähnt; der Eintrag lässt sich auf das 10. Jh. datieren (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lathen''; [[Saxonice]] ''Laothen'')</small>
* [[Liebenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Liebenburg''; quoque [[Saxonice]] ''Liebenborg'')</small>
* [[Liliarum Vallis]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Lilienthal''; [[Saxonice]] ''Leendaal'' seu ''Lelendaal'')</small>
* [[Lindduri]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lindern'')</small>
* [[Lindhorstium]]<ref name="-horstium"/> <small>([[Theodisce]] ''Lindhorst''; [[Saxonice]] ''Lindhoste'')</small>
* [[Lindwedel]] <small>([[Theodisce]] ''Lindwedel''; [[Saxonice]] ''Linneweh'')</small>
* [[Linga (Amisia)|Linga]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lingen'')</small>
* [[Linsburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Linsburg''; [[Saxonice]] ''Linsborg'')</small>
* [[Lintlo]]<ref name="Lintlo">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/kirchlinteln/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist das Dorf erstmals 1123 als ''Lintlo'' belegt (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kirchlinteln''; [[Saxonice]] ''Karklinteln'' seu ''Kerklinteln'' seu ''Kerklinneln'')</small>
* [[Liubeme]]<ref name="Lübbow">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/luebbow/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Schriftlich ist das zweizeilige Reihendorf erstmals in einer kaiserlichen Urkunde aus dem Jahr 956 erwähnt: Ks. Otto I. († 973) schenkte dem Kloster Quedlinburg sechs Dörfer, darunter ''Liubeme'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lübbow'')</small>
* [[Locus Occidentalis (Saxonia Inferior)|Locus Occidentalis]]<ref name="Cellarius 1703">Cellarius, C. (1703). ''Geographia Antiqua iuxta et Nova''. Ienae: Bielckius.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Westerstede''; [[Saxonice]] ''Westerstäe'')</small>
* [[Lon]]<ref name="Lon">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B74-6/NOB%20IV%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20G%C3%B6ttingen.pdf?utm ''Das Güterverzeichniss Graf Heinrichs von Dale (1188)'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''parrochia Lon prope Vechtam'' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Lohne''; [[Saxonice]] ''Lohn'')</small>
* [[Longa Indago]]<ref name="Longa Indago">Vide [https://www.dbnl.org/tekst/_bij005190401_01/_bij005190401_01_0009.php?utm ''www.dbnl.org''], ubi dicitur "(...) ''parrochianus de Longa Indagine'' (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Langenhagen''; [[Saxonice]] ''Langenhogen'')</small>
* [[Longa Villa (Saxonia Inferior)|Longa Villa]]<ref name="Longa Villa">Theodiscum toponymum ''Langendorf'' Latino toponymo "Longa Villa" verti solet. Qua de correspondentia, vide [https://dbc.wroc.pl/Content/15237/PDF/17250.pdf?utm ''Das Waldhufendorf in Schlesien'', Gualterii Bernardi], ubi dicitur "(...) Langedorf ca. 1305 L.F.B.208 Longa villa (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langendorf''; [[Saxonice]] ''Langendörp'')</small>
* [[Loninga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Löningen'')</small>
* [[Lubberstedi]]<ref name="Lubberstedi">Vide [https://lübberstedt.de/ueber-unser-dorf/?utm ''Lübberstedt''], ubi dicitur "(...) Der ursprüngliche Name „lubberstedi“ ist zusammengesetzt aus „stedi“ (Ort, Platz, Stelle), womit eine Ansiedlung bezeichnet wird, und „lubber“, dem Namen des (ursprünglichen) Familienoberhauptes des Einzelhofes bzw. der kleinen Gemeinschaftssiedlung, bedeutet also: „Lubbers-Stätte“. (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lübberstedt''; [[Saxonice]] ''Lübbs'')</small>
* [[Luccavia (Saxonia Inferior)|Luccavia]]<ref name="Luccavia">Theodiscum toponymum ''Luckau'' forma "Luccavia" latinizari solet. Cf. [[Luccavia]]m apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Luckau'')</small>
* [[Luchovia]]<ref name="Luchovia">Vide [https://ia801403.us.archive.org/28/items/antiquitatessele00keys/antiquitatessele00keys.pdf ''Antiquitates selectae septentrionales et Celticae''], ubi dicitur "(...) De Venedicis aut Germanicis prope Luchoviam effossis Epistola ''Georgii Frid, Mithofii'' data Luchovia d. 17. Maji 1691 (...)".</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lüchow''; [[Polabice]] ''Ljauchüw'')</small>
* [[Ludersburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lüdersburg''; [[Saxonice]] ''Lüsborg'')</small>
* [[Ludersfelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lüdersfeld''; [[Saxonice]] ''Lüschenfeile'')</small>
* [[Luerdissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Lüerdissen'')</small>
* [[Luhda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Luhden''; [[Saxonice]] ''Liuen'')</small>
* [[Luneburgum]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lüneburg''; [[Saxonice]] ''Lümborg'' seu ''Lünborg''; [[Lingua Saxonica antiqua|Palaeosaxonice]] ''Hliuni'')</small>
* [[Lunne]]<ref name="Lunne">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/haseluenne/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''civibus opidi nostri in Lunne'' (...)". Latinum autem gentilicium "Haselunnensis-e" est. Quo de gentilicio, vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Haselünne''; quoque [[Saxonice]] ''Lünne'')</small>
* [[Lunni (commune generali Spella)|Lunni]]<ref name="Lunni">Vide [https://www.koeblergerhard.de/Fontes/AltdeutschesNamenbuch-Bd2OrtsnamenLbisZ-3A-1913.pdf?utm ''Altdeutsches Namenbuch'']; ubi dicitur "(...) '''Lunni.''' 9. 1) Altlünne bei Plantlünne (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lünne'')</small>
* [[Lutetsburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lütetsburg''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Lütsbörg'')</small>
* [[Luttera Regalis]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Königslutter am Elm'')</small>
* [[Lyese]]<ref name="Lyese">Vide [https://api.pageplace.de/preview/DT0400.9783835341944_A39332036/preview-9783835341944_A39332036.pdf?utm ''Urkundenbuch des Klosters Loccum''], ubi dicitur "(...) in marchia Lyese proprietatis iure (...) in campis de Lyese trans Werram (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leese'')</small>
{{div col end}}
=== M ===
{{div col|3}}
* [[Maasa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Maasen'')</small>
* [[Magna Palus]]<ref name="Magna Palus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/magnus?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum ''Große-'' Latino adiectivo "magnus-a-um"] et [https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großefehn''; [[Saxonice]] ''Grootfehn'')</small>
* [[Maius Vrelstede]]<ref name="Maius Vrelstede">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der stadt WoLfsburg''] {{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1318 ''in Maiori Vrelstede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Frellstedt''; [[Saxonice]] ''Frillstidde'')</small>
* [[Markloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marklohe'')</small>
* [[Marlare (Saxonia Inferior)|Marlare]]<ref name="Marlare">Theodiscum toponymum ''Marl'' forma "Marlare" latinizari solet. Cf. [[Marlare|Marlare Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae]] apud [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marl'')</small>
* [[Marsunnon]]<ref name="Marsunnon">Vide [https://historischer-rueckklick-bielefeld.com/wp-content/uploads/2026/01/07svhvr-texte_ocr.pdf?utm ''Die Ortsnamen des Osnabrücker Raumes''], ubi dicitur "(...) ''Merzen (Marsunnon)'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Merzen'')</small>
* [[Marxa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marxen'')</small>
* [[Masingi]]<ref name="Messingen">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2258/WOB%2011%20Die%20Ortsnamen%20des%20Kreises%20Paderborn.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''WOB 11 Die Ortsnamen des Kreises Paderborn''] {{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''silva Masingorum'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Messingen'')</small>
* [[Mechtersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Mechtersen''; [[Saxonice]] ''Mechtsen'')</small>
* [[Meckelsa Maior]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Meckelsen''; [[Saxonice]] ''Groot Meckels'')</small>
* [[Meckelsa Minor]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse"/> <small>([[Theodisce]] ''Klein Meckelsen''; [[Saxonice]] ''Lütt Meckels'')</small>
* [[Media Lu]]<ref name="Media Lu">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/mittelnkirchen/?utm ''Kirchengemeindelexikon'']. ubi "(...) Mittelnkirchen ist nach 1305 und 1322 als ''medie Lu'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Mittelnkirchen''; [[Saxonice]] ''Mittelskark'')</small>
* [[Meinersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Meinersen''; [[Saxonice]] ''Maanze'')</small>
* [[Melbike]]<ref name="Melbeck">Vide [https://www.samtgemeinde-ilmenau.de/PortalData/10/Resources/historie/dokumente/Orts-_und_Gewaessernamen_im_Landkreis_Lueneburg.pdf?utm ''Orts- und Gewässernamen im Landkreis Lueneburg'']. ubi "(...) Melbeck 1296 in Melbeke. 1300 in villa Melbike. 1303 in villa Melbeke (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Melbeck'')</small>
* [[Mella]]<ref name="Mella">Vide [https://www.lemgo.de/fileadmin/user_upload/Dokumente/Stadtarchiv/Bib_974.pdf?utm ''Album studiosorum Academiae'']. ubi "(...) Henrich Carl Kahmann Mella-Osnabrugensis (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Melle'')</small>
* [[Mellinghusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Mellinghausen''; [[Saxonice]] ''Mellgenhusen'')</small>
* [[Menslaga]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Menslage''; [[Saxonice]] ''Menslaoge'')</small>
* [[Meppea]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Meppen''; quoque [[Saxonice]] ''Möppen'')</small>
* [[Merdvelde]]<ref name="Merdvelde">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/martfeld/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) 1318 ''Curtem in Merdvelde'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Martfeld''; [[Saxonice]] ''Mattfeld'')</small>
* [[Meribiki]]<ref name="Meribiki">Vide [https://www.koeblergerhard.de/wikiling/index.php?f=lemmaFull&langType=reviews&lemmaID=3296&utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Meerbeck''' (...) Meribiki MGd. 3 (1013) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Meerbeck''; [[Saxonice]] ''Mierbke'')</small>
* [[Messencampus]]<ref name="campus-i"/> <small>([[Theodisce]] ''Messenkamp''; [[Saxonice]] ''Messenkampe'')</small>
* [[Meynum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Meine'')</small>
* [[Mittelstenaha]] <small>([[Theodisce]] ''Mittelstenahe''; [[Saxonice]] ''Mittelsnohn'')</small>
* [[Moisburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Moisburg''; [[Saxonice]] ''Mesborg'')</small>
* [[Molberga]]<ref name="Molberga">Vide [https://mateo.uni-mannheim.de/camena/loescher2/loescherthreni.html ''THRENI, SEU LAMENTATIOnes Ieremiae Prophetae...''], ubi dicitur "(...) 1318 ''Molberga vocatur'' (...) ''Sensit et externas Molberga innoxia vires'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Molbergen''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Molbiergen'')</small>
* [[Mons Catonis (Saxonia Inferior)|Mons Catonis]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Cadenberge''; [[Saxonice]] ''Cuddeldutt'' seu ''Kumbarg'')</small>
* [[Monstere]]<ref name="Monstere">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/munster-st-urbani/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''decima in Monstere'' (...)"</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Munster''; [[Saxonice]] ''Munste'')</small>
* [[Moormerlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Moormerland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Moormerlound'')</small>
* [[Moranga Curtis]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Moringen'')</small>
* [[Mundia Hannoverana]]<ref name="Mundia Hannoverana">Vide [https://spatial.demo.geocode.earth/explore/place/wof/101810167?utm ''Geocode Earth''], ubi dicitur "(...) LAT preferred '''Mundia Hannoverana''' (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hann. Münden'' seu ''Hannoversch Münden''; [[Saxonice]] ''Hannöversch Münnen'')</small>
* [[Munimeri]]<ref name="Dronke 1844">Dronke, E. F. J. (Ed.) (1844). ''Traditiones et Antiquitates Fuldenses: Chartae et registra historica saeculi IX''. Fuldense: Typis Müllerianis.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Münder am Deister''; [[Saxonice]] ''Bad Münner'')</small>
* [[Mutha]]<ref name="Mutha">Vide [https://niedersaechsischer-heimatbund.de/wp-content/uploads/2022/10/1022-Die-echte-und-die-gef%C3%A4lschten-Urkunden-f%C3%BCr-das-Kloster-St.-MIchaelis-in-Hildesheim_compressed.pdf?utm ''Niedersächsischer Heimatbund''], ubi dicitur "(...) III. ''Mutha'' Güter (Urk. II S. 307); ''Mutha'' Güter (Urk. III S. 66) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Müden'')</small>
{{div col end}}
=== N ===
{{div col|3}}
* [[Nahrendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Nahrendorf''; [[Saxonice]] ''Norndörp'')</small>
* [[Nenndorfium (circulus Widmundensis)|Nenndorfium]]<ref name="-dorf"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Nenndorf''; [[Saxonice]] ''Nenndörp'')</small>
* [[Netesse]]<ref name="Netesse">Vide [https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/WG33LCQUIIHK3OA7DR6IKIOFHW6FXKYJ?utm ''12 Lüneburger Ratsmannen bekunden, dass der Magister Bernard de Netesse (Neetze) ½ Rump Salz...''], ubi dicitur "(...) Magister Bernard de Netesse (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Neetze''; [[Saxonice]] ''Neetz'' seu ''Näätz'')</small>
* [[Neuenhusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenhaus''; [[Saxonice]] ''Neenhuus'')</small>
* [[Neyenkerken]]<ref name="Neyenkerken">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/neuenkirchen-lueneburger-heide/ ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''bona, que Vriban vulgariter nuncupantur, in Neyenkerken et Hellewede'' (...)".</ref> <small>(in [[Ericetum Luneburgense|Ericeto Luneburgensi]]<ref name="Ericetum"/><ref name="Lüneburger">Theodiscum gentilicium ''Lüneburger'' Latino "Luneburgensis-e" vertitur, quod ad [[Luneburgum]] refertur. Quo de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref><ref name="Lüneburger Heide">Theodisce ''Lüneburger Heide''.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenkirchen''; [[Saxonice]] ''Neenkerken'')</small>
* [[Niedernwohra]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Niedernwöhren''; [[Saxonice]] ''Niernweuern'')</small>
* [[Nienstide]]<ref name="Nienstide">Vide [https://www.koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-07-2017/AAAKoeblerGerhardSamtgemeindeinderdeutschenOrtsgeschichte20170710%20-%20111.htm?utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) (Samtgemeinde in dem Landkreis Schaumburg,) rund 11000 Einwohner, Nienstide (1153-1170) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Nienstädt''; [[Saxonice]] ''Nienstie'')</small>
* [[Nighunburni]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Negenborn''; [[Saxonice]] ''Niägenborn'')</small>
* [[Norda]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Norden''; [[Saxonice]] et [[Saxonice|Eofrisicosaxonice]] ''Nörden'')</small>
* [[Nordcele]]<ref name="Nordcele">Vide [https://www.koeblergerhard.de/wikiling/index.php?f=lemmaFull&langType=reviews&lemmaID=2774&utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Nordsehl''', 13. Jh., Gemeinde in Schaumburg, s. GOV Schaumburg 384, (in) Nordcele Cal (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Nordsehl''; [[Saxonice]] ''Nordsiele'')</small>
* [[Nordenhamia]]<ref name="-ham">Germanica toponyma cum terminatione ''-ham'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-hamia-ae" aut "hamium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ham''' : -''hamia,'' -''hamium'' (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Nordenham'')</small>
* [[Norderneia]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Norderney''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Nördernee'')</small>
* [[Nordtmor]]<ref name="Nordtmor">Hoc Latinum toponymum regressive derivatur Latino e gentilicio "Nordtmorensis-e". Quo de gentilicio, vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/nortmoor/ ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''Nordtmorensis: Hermannus Gueneranus'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Nortmoor'')</small>
* [[Norhtunon-Hardenberga]]<ref name="Nörten">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/noerten/ ''Kirchengemeindelexikon'']. ubi dicitur "(...) ''Norhtunon'' (...)".</ref><ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Nörten-Hardenberg''; [[Saxonice]] et [[Saxonice|Ostfalice]] ''Nörten-Harenbarg'')</small>
* [[Northarpa]]<ref name="-tharpa">Germanica toponyma cum suffixis ''-trup'' seu ''-drup'' seu ''-trop'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-tharpa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Butilingtharpa]], [[Graftharpa]], [[Gumorodingtharpa]], [[Haringtharpa]], [[Heppingtharpa]], [[Holttharpa]], [[Hurstharpa]], [[Kathingtharpa]], [[Kiedeningtharpa]], [[Marastharpa]], [[Markiligtharpa]], [[Meinbrahtingtharpa]], [[Peingtharpa]], [[Radistharpa]], [[Sutharpa]], [[Tettingtharpa]], [[Vilomaringtharpa]], [[Winikingtharpa]], [[Varetharpa]], [[Vrilingtharpa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Nortrup''; [[Saxonice]] ''Norpen'')</small>
* [[Northemium]]<ref name="Nothemium">Vide [https://mateo.uni-mannheim.de/camenahist/wassenberg1/Wassenberg_florus.html ''FLORUS GERMANICUS''] , ubi dicitur "(...) Et VVolferbytum, Northemium, Steinbruggam, Nienburgum (...) Primo vere Tillius tribunos suos Northemium misit (...) Caesaeriani Northemium expugnant (...)".</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Northeim''; [[Saxonice]] ''Nuurten'')</small>
* [[Northorna]]<ref name="Egli 1893">Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Nordhorn''; [[Saxonice]] ''Nothoorn'' seu ''Notthoarn'' seu ''Netthoarn'' seu ''Noordhoorn'')</small>
* [[Nortleda]]<ref name="Nortleda">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/nordleda/?utm ''Kirchengemeindelexikon''] , ubi dicitur "(...) urkundlich erstmals 1312 als ''Nortleda'' belegt (...) ''Marquardus de Nortleda'' (...) ''Thidericus rector ecclesie in Nortleda'' (...) ''rector parochialis ecclesia in Nortleda'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Nordleda''; [[Saxonice]] ''De Lee'' seu ''Lee'')</small>
* [[Notendorpe]]<ref name="Notendorpe">Vide [https://mgh.de/storage/app/media/v-ed/Urkunden_Heinrich_VI_deut_franzoes_italien_Empfaenger_DD_Vorabedition_Pferschy-Maleczek_2020-02-16.pdf?utm ''Die Urkunden Heinrichs VI: Vorabedition''], ubi dicitur "(...) ''confirmamus ducentos mansos in Notendorpe'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Natendorf''; [[Saxonice]] ''Natendörp'')</small>
* [[Nottensdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Nottensdorf''; [[Saxonice]] ''Nottensdörp'')</small>
* [[Nova Civitas (Saxonia Inferior)|Nova Civitas]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Neustadt am Rübenberge'' seu ''Neustadt a. Rbge.''; [[Saxonice]] ''Niestadt'')</small>
* [[Nova Darchavia]]<ref name="Neu"/><ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Neu Darchau''; [[Saxonice]] ''Nee Darchau'')</small>
* [[Nova Domus (Saxonia Inferior)|Nova Domus]]<ref name="Nova Domus">Theodiscum toponymum ''Neuhaus'' Latino "Nova Domum" verti solet. Cf. Novas Domus apud {{Graesse}} aut [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuhaus''; [[Saxonice]] ''Neehuus'')</small>
* [[Nova Ecclesia (prope Birsinam)|Nova Ecclesia]]<ref name="Nova Ecclesia">Theodiscum toponymum ''Neuenkirchen'' Latino "Nova Ecclesia" verti solet. Cf. [[Nova Ecclesia (Liebenburgum)|Novam Ecclesiam Liebenburgensem]] apud [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2262/NOB%20X%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Goslar.pdf?utm ''NOB X Die Ortsnamen des Landkreises Goslar''] {{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}; [[Nova Ecclesia (Rugia)|Novam Ecclesiam in Rugia]] apud Fabricii (anno 1862) ''Urkunden zur Geschichte des Fürstenthums Rügen unter den eingebornen Fürsten''; [[Nova Ecclesia (prope Anclamum)|Novam Ecclesiam]] prope [[Anclamum]] apud Eggert (anno 1970) ''Geschichte Pommerns: Vol. 1. Bis zum Westfälischen Frieden''; [[Nova Ecclesia (prope Brandenburgum Novum)|Novam Ecclesiam]] prope Brandenburgum Novum apud ''Mecklenburgisches Urkundenbuch'' (Vol. 9); et Novam Ecclesiam Pomeranam apud {{Graesse}}.</ref> <small>(prope [[Birsina]]m<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenkirchen''; [[Saxonice]] ''Neenkarken'')</small>
* [[Nova Ecclesia-Vorda]]<ref name="Nova Ecclesia"/><ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Neuenkirchen-Vörden''; [[Saxonice]] ''Nienkerken-Vörden'')</small>
* [[Nova Exclusa Harlingana]]<ref name="Neu"/><ref name="exclusa>Vocabulum et suffixum [[lingua Saxonica|Saxonicum]] ''(-)Siel'' Theodisco vocabulum ''Schleuse'' respondet, ut iam Adelungus in ''Grammatisch-kritischem Wörterbuch der Hochdeutschen Mundart'' s. v. ''Schleuse'' testatur: "Im Niederdeutschen wird eine Schleuse ... ein Siel ... [vocatur]"; ipsum autem Theodiscum ''Schleuse'' Latine "exclusa, -ae" f. redditur, nam Adelungus ibidem ''Schleuse'' inter mediae Latinitatis vocabula "exclusa", "inclusura", "conclusio", "sclusa", "clusa" refert, et ''Lexicon Latinum Hodiernum'' quoque ''Schleuse'' = "exclusa, -ae" f. tradit.</ref><ref name="Harlinganus-a-um">Theodiscum gentilicium interfixum ''-harlinger-'' Latino "harlinganus-a-um" vertitur. Quo de Latino gentilicio, vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3275/Altharlingersiel.pdf?utm Heinze, A. (2015). ''Altharlingersiel''. Ostfriesische Landschaft, Bibliothek/Ortsdatenbank], ubi dicitur "(...) claustrum Harlinganum (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Neuharlingersiel''; [[Saxonice]] ''Neeharlingersiel'')</small>
* [[Nova Indago (Circulus terrae Cellensis)|Nova Indago]]<ref name="Nienhagen">Theodiscum toponymum ''Nienhagen'' "Nova Indago" latinizari solet. Cf. [https://archive.org/stream/bub_gb_WfU-AAAAcAAJ/bub_gb_WfU-AAAAcAAJ_djvu.txt ''"Meklenburgisches Urkundenbuch / 4 1297-1300 ; Nachträge und Register zu Band I - IV''], ubi dicitur "(...) Nienhagen, A. Doberan, Kspl. Lichtenhagen, 13 NO Rostock, Nigenhaghen, Noua Indago, Nygenhaghen (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Nienhagen'')</small>
* [[Nova Leha]]<ref name="Neu"/><ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Neulehe'')</small>
* [[Nova Lu]]<ref name="Nova Lu">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/neuenkirchen-altes-land/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) urkundlich erstmals 1274 als ''Nova Lu'' belegt (...) Landesgemeinde Altes Land (1361 eigenes Siegel, Umschrift: ''Sigillum communitates veteris terrae'') (...)".</ref> <small>(in [[Vetus Terra|Vetere Terra]]<ref name="Nova Lu"/><ref name="Vetus Terra">Theodisce ''Altes Land''.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenkirchen''; [[Saxonice]] ''Neekark'')</small>
* [[Nova Palus Campensis]]<ref name="Neu"/><ref name="campensis">Theodiscum interfixum ''-kamper-'' Latino gentilicio "campensis-e" vertitur, quod ad vocabulum "campus-i" (Theodisce ''Kamp'') refertur. Revera, [https://ewa.saw-leipzig.de/articles/80250/en?utm Germanica toponyma cum lexemate ''-kamp'' seu ''-kampf'' seu ''-camp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-campus-i"], quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt.</ref><ref name="-fehn">Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Neukamperfehn''; [[Saxonice]] ''Neeikamperfehn'')</small>
* [[Nova Scona Mora]]<ref name="Neu"/><ref name="Scona Mora">Vide [https://www.holtgast-urlaub.de/cgi-bin/hvv/index.pl?gid=&id=&mid=40&utm ''Die Benediktinerzeit''], ubi dicitur "(...) Der Visiator fand um 1290 im Kloster "Scona Mora" (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Neuschoo''; [[Saxonice]] ''Neeschoo'')</small>
* [[Nova Urbs (Saxonia Inferior)|Nova Urbs]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Nienburg/Weser''; [[Saxonice]] ''Näinborg'' seu ''Nienborg'' seu ''Neenborg'' seu ''Negenborg'')</small>
* [[Novale Frigidum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Colnrade''; [[Saxonice]] ''Kollenroad'')</small>
* [[Novum Burgium]]<ref name="Neu">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Neu?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivum aut praefixum ''Neu(-)'' Latino adiectivo "novus-a-um"] vertitur.</ref><ref name="Remling VII 2026"/> <small>([[Theodisce]] ''Neubörger''; [[Saxonice]] ''Naiboorger'')</small>
* [[Novum Wulmstorpium]]<ref name="Neu"/><ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Neu Wulmstorf''; [[Saxonice]] ''Vosshusen'')</small>
* [[Nyenkerken (Circulus Osnabrugae)|Nyenkerken]]<ref name="NyenkerkenII">Vide [https://www.dbnl.org/tekst/_bij005190401_01/_bij005190401_01_0009.php?utm ''dbnl''], ubi dicitur "(...) ''Item curtis in Nyenkerken'' (...)".</ref> <small>(in [[Circulus Osnabrugae|Circulo Osnabrugae]]<ref name="Landkreis Osnabrück"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenkirchen''; [[Saxonice]] ''Nienkerken'')</small>
* [[Nyenkerken (Haduloha)|Nyenkerken]]<ref name="Nyenkerken">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/neuenkirchen-land-hadeln/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''rector parrochialis ecclesie in Nyenkerken'' (...)".</ref> <small>(in [[Haduloha (commune generale)|Haduloha]]<ref name="Haduloha">Vide [https://www.lwl.org/westfaelische-geschichte/txt/wz-9396.pdf?utm ''Westfälische Geschichte''], ubi dicitur "(...) "Haduloha ... - hoc enim loco nomen, ubi oceanus Saxoniam alluit (...)".</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Land Hadeln'')</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenkirchen''; [[Saxonice]] ''Neenkarken'')</small>
{{div col end}}
=== O ===
{{div col|3}}
* [[Oberndorfium (Osta)|Oberndorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Oberndorf''; [[Saxonice]] ''Öberndörp'')</small>
* [[Obernfelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Obernfeld'')</small>
* [[Obernholtia]]<ref name="-holtia"/> <small>([[Theodisce]] ''Obernholz''; [[Saxonice]] ''Obernholt'')</small>
* [[Obernkircha]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Obernkirchen''; [[Saxonice]] ''Öwernkerken'')</small>
* [[Ochtersum]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Ochtersum'')</small>
* [[Odenhus]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Osloß'')</small>
* [[Oderquatum]]<ref name="Oderquatum">Germanica et Romanica toponyma cum terminationibus ''-at'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-atum-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-at''' : -''atum'' (...)". Hoc casu, latinizantia suffixa formae antiquae huius toponymi "Oderquat" applicantur; quo de toponymo, vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/99/Zeitschrift_des_Historischen_Vereins_f%C3%BCr_Niedersachsen_%28IA_zeitschriftdeshi1889hist%29.pdf?utm ''Zeitschrift des Historischen Vereins für Niedersachsen''], ubi dicitur "(...) Cadenberghe, Oppele, Oderquat (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Oederquart'')</small>
* [[Odishemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Odisheim''; [[Saxonice]] ''Godshem'')</small>
* [[Oen (Saxonia Inferior)|Oen]]<ref name="NOB XV">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/3014/NOB%20XV%20Grafschaft%20Bentheim.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB XV Grafschaft Bentheim''] {{Nexus deficit|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}; ubi dicitur "(...) ''de dotali manso ecclesie Oen'' (Niesert, Beiträge I Nr. 83 S. 258) 1110 (A. 14. Jh.) ''de curia Oen'' (Niesert, Beiträge I Nr. 83 S. 258) 1110 (A. 14. Jh.) ''de domo Bernhardi Oen'' (Niesert, Beiträge I Nr. 83 S. 258) um 1150 ''in Toń'' (Urb. Werden I S. 234 Z. 19) 1188-1331 (A. 1331) ''in parrochia On'' (Philippi/Bannier, Güterverzeichnis S. 420) 1213 ''in parochia On'' (Niesert, Urkundensammlung IV Nr. 48 S. 188) 1263 ''de domo Herewici de One'' (WUB III Nr. 706 S. 366) 1282-1306 (A. Mitte 16. Jh.) ''curtem dictam Runhoff in parochia On'' (...) ''in parrochia On'' (...) ''domum des Doven in parochia Oen'' (...) ''curtem dictam Ruvenhoff, Cortehus in parochia On'' (...) ''in parochia Oen'' (Bruns, LB Steinfurt Nr. K53 S. 58) 1367 ''in parrochia, in qua et legione dictis Oen'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ohne'')</small>
* [[Oesinga Maior]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Oesingen''; [[Saxonice]] ''Groot Oesingen'')</small>
* [[Oetza]]<ref name="-a">Germanica toponyma cum terminatione ''-en'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Stolpa]], [[Dresda]] apud articulum Vicipaedia de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Saxoniae indice urbium et communium Saxoniae]; et Ala, [[Amma]], [[Brema]], [[Salancema]], Wisa, [[Groninga]], [[Toringa]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Nieder">Theodiscum praefixum ''Nieder-'' Latino adiectivo "inferior-ius" vertitur. V.gr., cf. [[Saxonia Inferior|Saxoniam Inferiorem]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Oetzen''; [[Saxonice]] ''Ötzen'')</small>
* [[Ohrum]] <small>([[Theodisce]] ''Ohrum''; [[Saxonice]] ''Ohrn'')</small>
* [[Oldenburgum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Oldenburg''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ooldenbuurich''; [[Saxonice]] ''Ollnborg'' seu ''Ollenbörg'' seu ''Ollenborg'')</small>
* [[Oldendorfium (Luya)|Oldendorfium]]<ref name="Oldendorfium">Theodiscum toponymum ''Oldendorf'' in Latinam "Oldendorfium" verti solet. V.gr. vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB10932874?p=378&cq=ad&lang=de ''Boicae Gentis Annalium Partis III Liber XXXIII''], ubi dicitur "(...) Ergo comperto, Vrangelium coactis ad Oldendorfium copijs (...)".</ref> <small>(ad [[Luya]]m<ref name="Graesse"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Oldendorf''; [[Saxonice]] ''Olndörp'')</small>
* [[Oldendorpe]]<ref name="Oldendorpe">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/oldendorf-landkreis-stade/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''dominus Hermannus, rector ecclesie in Oldendorpe'' (...)".</ref> <small>(in [[Circulus Stadae|Circulo Stadae]]<ref name="Landkreis Stade"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Oldendorf''; [[Saxonice]] ''Olendörp'')</small>
* [[Osta (Saxonia Inferior)|Osta]]<ref name="Osta">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/osten-oste/ ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''dominus Otto, rector ecclesie in Osta'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Osten''; [[Saxonice]] ''Oosten'')</small>
* [[Osterbroke]]<ref name="Osterbroke">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/osterbruch/ ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''ecclesia in Osterbroke'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Osterbruch''; [[Saxonice]] ''Osterbrook'')</small>
* [[Ostereistadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ostereistedt''; [[Saxonice]] ''Oostereis'')</small>
* [[Osteroda ad Harthicos montes|Osteroda ad Harthicos Montes]]<ref name="Osterode am Harz">Vide [https://www.geonames.org/advanced-search.html?q=Goettingen ''www.geonames.org''], ubi dicitur "(...) Osterode am Harz Osteroda ad Harthicos montes (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Osterode am Harz''; [[Saxonice]] ''Ostroe'')</small>
* [[Ottenstenium]]<ref name="-stein">Germanica toponyma cum suffixo ''-stein'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stenium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Leostenium]], [[Ravenstenium]], [[Richenstenium]], [[Alienstenium]], [[Gastenium]], [[Crybenstenium]], [[Dachstenium]], [[Eberstenium]], [[Falcostenium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ottenstein'')</small>
* [[Otter]] <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Otter'')</small>
* [[Ottersberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Ottersberg''; [[Saxonice]] ''Otterbarg'')</small>
* [[Ovelgonna]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Ovelgönne''; [[Saxonice]] ''Övelgönn'' seu ''Övelgünn'')</small>
* [[Ovenhagium]]<ref name="Schlegel 1703"/> <small>([[Theodisce]] ''Auhagen'')</small>
* [[Oytha]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Oyten''; [[Saxonice]] ''Eiten'')</small>
{{div col end}}
=== P ===
{{div col|3}}
* [[Palus Hagensis]]<ref name="Palus Hagensis">[https://www.latin-is-simple.com/de/vocabulary/noun/13172/ Theodiscum toponymicum suffixum ''-marsch'' Latino vocabulo "palus paludis" vertitur] et Latinum gentilicium "Hagensis-e", quod ad [[Haga (Saxonia Inferior)|Hagam]] refertur, Theodiscum gentilicium praefixum ''Hager-'' vertitur. Quo de gentilicio et toponymo, vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3191/Hage.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Erscheinung trat der Ort als „curatus Hagensis“ im Jahr 1400. Spätere Bezeichnungen waren „Haga“ (um 1409) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hagermarsch'')</small>
* [[Palus Hilcae]]<ref name="Hilkenbrook">Theodiscum toponymum ''Hilkenbrook'', quamquam hodiernum est, syntagmate ''Palus Hilcae'' Latine verti potest. Nomen Germanicum ''Hilcke'', variatio nominis Theodisci ''Hilken-'', apud Stark ad formam Latinam "Hilca-ae" refertur, quae saeculo XII testata est (''Monumenta Garsensia'', n. 37; ''Monumenta Boica'' I, 27): Stark, F. (1866), ''Die Kosenamen der Germanen'', p. 318. Brook, i. e. bruoh «Sumpf, sumpfiges Gelände», Latine "palus, paludis" reddi potest. Itaque, anthroponomycum praefixum ''Hilken-'' ad nomen ''Hilca'' relatum et suffixum ''brook'' per vocabulum "palus, paludis" redditum, ''Hilkenbrook'' interpretari licet "Palus Hilcae".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hilkenbrook'')</small>
* [[Palus Regis]]<ref name="Palus Regis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum suffixum ''-moor'' Latino vocabulo "palus-udis" vertitur] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/rex?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum genetivo casu ''Königs-'' Latino genetivo "regis"] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Königsmoor'')</small>
* [[Palus Rhaudensis Orientalis]]<ref name="-rhauder-">Theodiscum gentilicium interfixum ''-rhauder-'' Latino gentilicio "Rhaudensis-e".</ref><ref name="-fehn">Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref><ref name="Orientalis"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ostrhauderfehn''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Aastrauderfeen''; [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Ōsterfēn'')</small>
* [[Papenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Papenburg'')</small>
* [[Parsavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Parsau'')</small>
* [[Patthenhusa]]<ref name="-husaPattensen">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Patthenhusen'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B78-D/NOB%20I%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20und%20der%20Stadt%20Hannover.pdf?utm ''NOB I Die Ortsnamen des Landkreises und der Stadt Hannover''], ubi dicitur "(...) ''Hildebrandus de Patthenhusen'' (...)".</ref <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Pattensen''; [[Saxonice]] ''Pattjehiusen'')</small>
* [[Pennigsehl]] <small>([[Theodisce]] ''Pennigsehl''; [[Saxonice]] ''Pennigsähle'')</small>
* [[Perdestorphe]]<ref name="Perdestorphe">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B77-F/NOB%20VI%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Holzminden.pdf?sequence=1&utm ''NOB VI Die Ortsnamen des Landkreises Holzminden''], ubi dicitur "(...) ''sitam in Perdestorphe'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Pegestorf''; [[Saxonice]] ''Pästörpe'')</small>
* [[Petrimons]]<ref name="Perizonius 1758">Perizonius, J. (1758). ''Compendium historiarum antiquissimarum, civilium et ecclesiasticarum, usque ad seculum decimum octavum: Cum appendice de ducatu Westphaliae et comitatu Petrimontano''. Ex officina Wetsteniana.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Pyrmont''; [[Saxonice]] ''Bad Puurmont'')</small>
* [[Pohla]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Pohle''; [[Saxonice]] ''Peohle'')</small>
* [[Pollhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Pollhagen'')</small>
* [[Pons Cobbanus]]<ref name="Leuckfeld 1714">Leuckfeld, J. G. (1714). ''Antiquitates Blankenburgenses, oder Historische Beschreibung derer vormals berühmten Grafen von Blankenburg, nebst dazugehörigen diplomatibus und Chartis''. Gottfried Freytag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Coppenbrügge'')</small>
* [[Poynum]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Peine''; [[Saxonice]] ''Paane''; [[Lingua Theodisca alta recens|Protoneoaltotheodisce]] ''Peina'')</small>
* [[Praefectura Neohusana]]<ref name="Grupen II 1742">Grupen, C. U. (1742). ''Disceptationes Forenses cum Observationibus Juris: De originibus et iurisdictione praefecturarum ditionis Brunsvicensis (Caput de Praefectura Neohusana)'' (Vol. II). Hannoverae: Förster.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Amt Neuhaus'')</small>
* [[Pratum Vitulorum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Calberlah'')</small>
* [[Prezella]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Prezelle'')</small>
* [[Prinzhofta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Prinzhöfte''; [[Saxonice]] ''Prinshööfd'')</small>
{{div col end}}
=== Q ===
{{div col|3}}
* [[Quakenbrugge]]<ref name="Quakenbrugge">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/quakenbrueck-sylvester/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''castellanis in Quakenbrugge'' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Quakenbrück''; [[Saxonice]] ''Quokenbrügge'')</small>
* [[Quenethorpe]]<ref name="Quenethorpe">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/3014/NOB%20XV%20Grafschaft%20Bentheim.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB XV Grafschaft Bentheim.''] {{Nexus deficit|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''1197 Euerhardus de Quenethorpe'' (WUB II Cod. Nr. 564 S. 250) 1209 ''Everhardus de Quenethorp'' (INA Steinfurt Nr. 12 S. 254) 1248 ''Everhardo de Quenedorp'' (Osnabrücker UB II Nr. 525 S. 414) 1271 ''Everhadus de Quendhorpe'' (Osnabrücker UB III Nr. 443 S. 303) 1272 ''Everhardo de Quenthorpe'' (WUB III Nr. 926 S. 481) 1277 ''Everardo de Quedendorp'' (Oorkondenboek Utrecht IV Nr. 1940 S. 180) 1298 ''Frederico et Gerhardo fratribus de Quendorpe'' (WUB III Nr. 1600 S. 834) 1305 (A. 1492-1500) ''famulos de Quendorpe'' (Wilkens, Geschichte Nr. 11 S. 51) 1306 ''dicti de Quendorpe'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Quendorf''; [[Saxonice]] ''Quendrup'')</small>
* [[Querenhorstium]]<ref name="-horstium"/> <small>([[Theodisce]] ''Querenhorst''; [[Saxonice]] ''Quernhost'')</small>
* [[Quernhemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Quernheim'')</small>
{{div col end}}
=== R ===
{{div col|3}}
* [[Radbruchium]]<ref name="-bruchium">Germanica toponyma cum suffixis ''-bruch'' seu ''-broich'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bruchium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Horbruchium]] ac [[Mosbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus|indice urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]; [[Legebruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Brandenburgi|indice communium Brandenburgi]]; [[Grevenbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae|indice communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Radbruch''; [[Saxonice]] ''Radbrouk'')</small>
* [[Rastdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Rastdorf'')</small>
* [[Rastedensis Vicus]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Rastede''; [[Saxonice]] ''Raastäe'' seu ''Raas'')</small>
* [[Ratherisdorfa]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>([[Theodisce]] ''Raddestorf''; [[Saxonice]] ''Rastörpe'')</small>
* [[Ratzlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Rätzlingen''; [[Saxonice]] ''Rätzen'')</small>
* [[Rechtsupwegium]]<ref name="-wegium">Theodiscum suffixum ''-weg'' Latino suffixo "-wegium-i" verti solet. V. gr. vide: [[Erdwegium]] apud ''Acta ecclesiastica dioecesis Frisingensis'' aut [[Schoefwegium]] apud ''Monumenta Boica''.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Rechtsupweg'')</small>
* [[Redun]]<ref name="Redun">Vide [https://www.rehden.de/rathaus/gemeindeportrait/?utm ''Samtgemeinde Rehden''], ubi dicitur "(...) 11. Jahrhundert Redun, in den späteren Jahrhunderten stets Rehden geschrieben (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Rehden''; [[Saxonice]] ''Rehrn'')</small>
* [[Reessum]] <small>([[Theodisce]] ''Reeßum''; [[Saxonice]] ''Reeßen'')</small>
* [[Regesbostel]] <small>([[Theodisce]] ''Regesbostel''; [[Saxonice]] ''Resbossel'')</small>
* [[Rehburgum-Luca]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Luca">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/loccum/ ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''ecclesia in Luca'' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Rehburg-Loccum''; [[Saxonice]] ''Rehborg-Locken'')</small>
* [[Rehlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Rehlingen''; [[Saxonice]] ''Rehlen'')</small>
* [[Reinstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Reinstorf''; [[Saxonice]] ''Reinstörp'')</small>
* [[Remlinga-Semmenstadium]]<ref name="Remlingen">Theodisca vox ''Remlingen'' in Latinam "Remlinga" verti solet. V.gr. vide {{Graesse}} aut [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z''].</ref><ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Remlingen-Semmenstedt''; [[Saxonice]] ''Remlingen-Semmenstidde'')</small>
* [[Renkenberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Renkenberge'')</small>
* [[Rennavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Rennau''; [[Saxonice]] ''Rannau'')</small>
* [[Reppenstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Reppenstedt''; [[Saxonice]] ''Reppenstää'')</small>
* [[Rethis]]<ref name="Rethis">Vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/27/Die_Kunstdenkm%C3%A4ler_der_Provinz_Hannover_%28IA_gri_33125013193475%29.pdf?utm ''Die Kunstdenkmäler der Provinz Hannover''], ubi dicitur "(...) in
Rethim 4. mansos quos habuit Bernhardus de Rothe miles (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Rethem''; [[Saxonice]] ''Reten'')</small>
* [[Rhade]]
* [[Rhauderfehn]]
* [[Rhede (Ems)]]
* [[Rhumspringe]]
* [[Ribbesbüttel]]
* [[Ridepa]]<ref name="Ridepa">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?sequence=1&isAllowed=y ''NOB VII Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg.''], ubi dicitur "(...) 1205 ''parte ville Ridepe'' (UB H. Halb. i nr. 429 s. 383) (...) 1304 ''Henricus de Redop'' (Urk. Helmstedt ii nr. 4) 1311 ''Hinricus de Redepe'' (UB marienberg nr. 212 s. 169) 1333 ''in villa Reddop'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Räbke'')</small>
* [[Riede (Landkreis Verden)|Riede]]
* [[Rieste]]
* [[Ringe]]
* [[Ringstedt]]
* [[Rinteln]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small>
* [[Ritterhude]]
* [[Rodenberg]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Rodewald]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rowohle'')</small>
* [[Rohrsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rohßen'')</small>
* [[Roklum]]
* [[Rollshausen]]
* [[Römstedt]]
* [[Ronnenberg]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Ronnenbarg'')</small>
* [[Rosche]]
* [[Rosdorf]]
* [[Rosengarten (Landkreis Harburg)|Rosengarten]]
* [[Rotenburgum ad Wemmam]]<ref name="Rotenburgum ad Wemmam">De Latino toponymico syntagmate "[[Rotenburgum ad Wemmam]]" -ad quod Latinum gentilicium "Rotenburgensis-e" refertur-, vide homonymas urbes apud {{Graesse}} et {{Hofmannus}}. De hydronymo "[[Wemma]]", etiam vide {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Rotenburg''; quoque [[Theodisce]] ''Rotenburg an der Wümme''; [[Saxonice]] ''Rodenborg'')</small>
* [[Rötgesbüttel]]
* [[Rüdershausen]]
* [[Rühen]]
* [[Rullstorf]]
{{div col end}}
=== S ===
{{div col|3}}
* [[Sachsenhagen]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Sagterlandia]]<ref name="BOV 2013">Bischöfliches Offizialat Vechta (2013). ''Findbuch des Offizialatsarchivs Vechta: Altes Archiv (Abteilung A: Saterlandia, Kirchliche Unterlagen, Akte A 8: „Informatio de Sagterlandia“ aus dem Jahre 1710)''. Vechtae, in Germania: Bischöfliches Offizialat.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Saterland''; quoque [[Theodisce]] ''Sagterland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Seelterlound'')</small>
* [[Salis Cancellum]]<ref name="Cellarius 1703"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Salzgitter''; [[Saxonice]] ''Soltgitter'')</small>
* [[Salzbergen]]
* [[Salzdetfordium]]<ref name="Marcard 1805"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Salzdetfurth'')</small>
* [[Salzhausen]]
* [[Salzhemmendorf]] <small>[[oppidum]]</small>
* [[Samern]]
* [[Sandbostel]]
* [[Sande (Frisia)|Sande]]
* [[Sanctae Mariae Vallis]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Mariental'')</small>
* [[Sarstedt]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Sassenburg]]
* [[Sathsa]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Sachsa'')</small>
* [[Sauensiek]]
* [[Schapen]]
* [[Scharnebeck]]
* [[Scheden]]
* [[Scheeßel]]
* [[Schellerten]]
* [[Schiffdorf]]
* [[Schladen-Werla]]
* [[Schnackenburg]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Schnega]]
* [[Schneverdingen]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Schola Dei]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ihlow''; [[Saxonice]] ''Ihl'')</small>
* [[Scholen]]
* [[Schönewörde]]
* [[Schöningen]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Schöppenstedt]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Schortens]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small>
* [[Schüttorf]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Schwaförden]]
* [[Schwanewede]]
* [[Schwarme]]
* [[Schwarmstedt]]
* [[Schweindorf]]
* [[Schweringen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Swering'')</small>
* [[Schwerinsdorf]]
* [[Schwienau]]
* [[Schwülper]]
* [[Seeburg (Niedersachsen)|Seeburg]]
* [[Seedorf (bei Zeven)|Seedorf]]
* [[Seelze]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small>
* [[Seesen]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small>
* [[Seevetal]] <small>commune sui iuris</small>
* [[Seggebruch]]
* [[Sehlde]]
* [[Sehlem (Niedersachsen)|Sehlem]]
* [[Sehnde]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Seinje'')</small>
* [[Selsingen]]
* [[Seulingen]]
* [[Sibbesse]]
* [[Sickte]]
* [[Siedenburg]] <small>[[oppidum]]</small>
* [[Silva Orientalis (Neuenhusa)|Silva Orientalis]]<ref name="Wald">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Wald?wb=gross&nr=1 Latinum substantivum "silva-ae" Theodiscum suffixum ''-wald''] vertit.</ref><ref name="Orientalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/orientalis?wb=gross&nr=3 Theodiscum praefixum ''Ost(er)-'' Latino adiectivo "orientalis-e" vertitur.]</ref> <small>([[Theodisce]] ''Osterwald''; [[Saxonice]] ''Wauld'')</small>
* [[Sittensen]]
* [[Soderstorf]]
* [[Sögel]]
* [[Söhlde]]
* [[Söllingen (Niedersachsen)|Söllingen]]
* [[Soltau]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Soltendieck]]
* [[Sottrum]]
* [[Spahnharrenstätte]]
* [[Spella]]<ref name="Spella">Vide [https://www.emsland.com/la/tour/emsland-route-395-km?utm ''www.esland.com''], ubi dicitur "(...) A Spella ad Rhenum: circiter XVI km (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Spelle'')</small>
* [[Spiekeroog]]
* [[Sprakensehl]]
* [[Springe]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small>
* [[Stadae]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Stade''; [[Saxonice]] ''Stood'')</small>
* [[Stadlandia]]<ref>Ioannes Iustus Wynkelman, [https://books.google.com/books?id=WvgaAAAAYAAJ&pg=PA617&lpg=PA617&dq=statlandia+saxonia&source=bl&ots=Ysl9JI4L06&sig=2y6x3I38sU3-RcrP0HtnSkUxssI&hl=en&sa=X&ved=0CCwQ6AEwA2oVChMIwqiv-NWMxgIVQgmSCh2CZwDj#v=onepage&q=statlandia%20saxonia&f=false ''Notitia historico-politica veteris Saxo-Westphaliae finitimarumque regionum,''] 1667:277.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Stadland'')</small>
* [[Staffhorst]]
* [[Staufenberg]]
* [[Stavern]]
* [[Stedesdorf]]
* [[Steimbke]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Steembke'')</small>
* [[Steinau (Niedersachsen)|Steinau]]
* [[Steinfeld (Oldenburg)]]
* [[Steinhorst (Niedersachsen)|Steinhorst]]
* [[Steinkirchen (Altes Land)|Steinkirchen]]
* [[Stelle]]
* [[Stemmen (Landkreis Rotenburg)|Stemmen]]
* [[Stemne]]<ref name="Stemne">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/nordstemmen/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''novem iugera sitam Stemne'' (...) ''novem iugeribus in Nortstempne'' (...) ''capellam in northstemne'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Nordstemmen'')</small>
* [[Stemshorn]]
* [[Steyerberg]] <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Staarbarg'')</small>
* [[Stinstedt]]
* [[Stöckse]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Stöckse'')</small>
* [[Stoetze]]
* [[Stolzenau]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Stoltnaa'')</small>
* [[Stuhr]] <small>commune sui iuris</small>
* [[Südbrookmerland]]
* [[Suderburg]]
* [[Südergellersen]]
* [[Südheide]]
* [[Sudwalde]]
* [[Suhlendorf]]
* [[Sulingen]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Süpplingen]]
* [[Süpplingenburg]]
* [[Süstedt]]
* [[Sustrum]]
* [[Surwold]]
* [[Suthfeld]]
* [[Syke]] <small>[[urbs]]</small>
{{div col end}}
=== T ===
{{div col|3}}
* [[Tappenbeck]]
* [[Tarmstedt]]
* [[Tespe]]
* [[Teuderium]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Detern''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Tjootern''; [[Saxonice|Eofrisicosaxonice]] ''Däitern'')</small>
* [[Thransfellensis Ecclesia]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dransfeld'')</small>
* [[Thedinghausen]]
* [[Theodolfestorpum]]<ref name="Asseburg 1855">Asseburg, J. von der. (1855). ''Urkundenbuch des Geschlechts von der Asseburg (Vol. 1)''. Hahnschen Hofbuchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dedelstorf'')</small>
* [[Thomasburg]]
* [[Thorpum]]<ref name="Thorpum">Vide [https://www.koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardDorfinderdeutschenOrtsgeschichte20160831-7111.htm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Dörpen''', 9. Jh., bei Aschendorf nördlich Meppens, F2-1090 THURP (Dorf) Dorfa (7), Thorpum (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dörpen'')</small>
* [[Thuine]]
* [[Tiddische]]
* [[Tiste]]
* [[Toppenstedt]]
* [[Tostedt]]
* [[Tosterglope]]
* [[Trebel]]
* [[Triburi]]<ref name="Philippi & Bar 1892"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Drebber'')</small>
* [[Tülau]]
* [[Twieflingen]]
* [[Twilpstede Maius]]<ref name="Twilpstede Maius">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1311 ''Twilpstede Maiori'' (...) 1311 ''Twilpstede Maiori et Minori'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Twülpstedt''; [[Saxonice]] ''Groot Twülpstidde'')</small>
* [[Twist (Emsland)|Twist]]
* [[Twistringen]] <small>[[urbs]]</small>
{{div col end}}
=== U ===
{{div col|3}}
* [[Uchte]] <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Uchte'')</small>
* [[Uehrde]]
* [[Uelsen]]
* [[Uetze]] <small>commune sui iuris</small>
* [[Ulsena]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Uelzen''; quoque [[Saxonice]] ''Ülz’n'')</small>
* [[Ummern]]
* [[Undeloh]]
* [[Upgant-Schott]]
* [[Uplengen]]
* [[Urlaha]]<ref name="">Vide [https://oerrel.feuerwehr-munster.de/---orla---die-kleine-oertze-.html ''Freiwillige Feuerwehr Oerre''], ubi dicitur "(...) „Vrlaha“ als das Kirchdorf „Oerel“ (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Oerel'')</small>
* [[Uslar]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Utarp]]
{{div col end}}
=== V ===
{{div col|3}}
* [[Vahlberg]]
* [[Vahlbruch]]
* [[Vahlde]]
* [[Vallis Ambrae]]<ref name="Ambra">Latino de toponymo "Ambra" (Theodisce ''Emmer''), vide {{Graesse}}.</ref><ref name="Vallis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Tal?wb=gross&nr=1 Theodiscum vocabulum ''T(h)al'' aut Theodiscum suffixum ''-t(h)al'' Latino vocabulo "vallis-is"] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emmerthal''; [[Saxonice]] ''Emmerdaal'')</small>
* [[Vallis Augae]]<ref name="SLH 1988">Societas Latina Hannoverana (1988). ''Fasciculi geographici et historici: De parvis provinciis ditionis Hannoveranae et Schaumburgensis''. Hannoverae: Typis Exscripsit Libraria Scripturarum.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Auetal'')</small>
* [[Vallis Claustra-Cella]]<ref name="Conring 1730">Conring, H. (1730). ''De Antiquitatibus Academicis Dissertationes Septem''. Officina Smeinkiana.</ref><ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Clausthal-Zellerfeld''; [[Supraharthice]] ''Clasthol-Zallerfall'')</small>
* [[Vallis Mimedensis]]<ref name="Vallis"/><ref name="Mimedensis">Theodiscum hydronymicum praefixum ''Nieme-'' Latino gentilicio "Mimedensis-e" vertitur, quod ad flumen Mimede seu Mymede (Theodisce ''Nieme'') refertur. Quo de Latino hydronymo, vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B74-6/NOB%20IV%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20G%C3%B6ttingen.pdf?utm ''NOB IV Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen''] {{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''riuum, qui teutonice Mimede vocatur'' (...) ''riuum, qui toutonice Mymede vocatur'' (...) ''flumine Mimede'' (...) ''riuum, qui Mymede vocatur'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Niemetal'')</small>
* [[Varel]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small>
* [[Varrel]]
* [[Vastorf]]
* [[Vechelde]]
* [[Velpke]]
* [[Veltheim (Ohe)]]
* [[Vetha]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Vechta''; [[Saxonice]] ''Vechte'')</small>
* [[Via Paludis]]<ref name="Via Paludis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum nominale praefixum ''Moor-'' Latino substantivo casu genetivo "paludis" (f.)] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Weg?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-weg'' Latino nomine "via-ae" (f.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'')</small>
* [[Vicus Adelaidis]]<ref name="ALF 2016">Academia Latinitati Fovendae (2016). ''Commentarii Academiae Latinitati Fovendae: De novis parochiis et communibus Saxoniae Inferioris textus'' (Vol. XXIV). Romae: Herder.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Adelheidsdorf'')</small>
* [[Vicus Vetus Hassicus]]<ref name="Vicus Vetus Hassicus">Vide [https://www.fallingrain.com/world/GM/06/Hessisch_Oldendorf.html?utm ''www.fallingrain''], ubi dicitur "(...) '''Other (Latin) names: Vicus Vetus Hassicus,Vicus Vetus Hassicus,Hessisch-Oldendorf,Hessisch-Oldendorf''' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hessisch Oldendorf''; [[Saxonice]] ''Eolendörpe'')</small>
* [[Vierden]]
* [[Vierhöfen]]
* [[Vildhusia]]<ref name="Hofmannus"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Wildeshausen''; [[Saxonice]] ''Wilshusen'')</small>
* [[Villa Cremilonis]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Cremlingen'')</small>
* [[Vintlum]]<ref name="Vintlum">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/schneverdingen-peter-und-paul/?utm ''Schneverdingen, Peter und Paul''], ubi dicitur "(...) ''capella in honorem sancti Anthonii in villa Vintlo parrochie Snewerdinge'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Fintel'')</small>
* [[Visbek]]
* [[Visselhövede]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Vögelsen]]
* [[Vollersode]]
* [[Voltlage]]
* [[Vorda Bremensis]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bremervörde''; [[Saxonice]] ''Bremervöör'')</small>
* [[Vordorf]]
* [[Vorwerk (Niedersachsen)|Vorwerk]]
* [[Vrees]]
{{div col end}}
=== W ===
{{div col|3}}
* [[Waake]]
* [[Waddeweitz]]
* [[Wagenfeld]]
* [[Wagenhoff]]
* [[Wahrenholz]]
* [[Walchum]]
* [[Walkenried]]
* [[Wallenhorst]] <small>commune sui iuris</small>
* [[Wallmoden]]
* [[Walsrode]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small>
* [[Wangelnstedt]]
* [[Wangerland]]
* [[Wangerooge]]
* [[Wanna]]
* [[Warberg]]
* [[Wardenburg]]
* [[Warmsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Warmsen'')</small>
* [[Warpe]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Warpe'')</small>
* [[Wasbüttel]]
* [[Wathlingen]]
* [[Wedemark]] <small>commune sui iuris</small>
* [[Weener]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Weenzen]]
* [[Wehrbleck]]
* [[Welle]]
* [[Wendeburg]]
* [[Wendisch Evern]]
* [[Wennigsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wenngessen'')</small>
* [[Wenzendorf]]
* [[Werdum]]
* [[Werlte]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Werpeloh]]
* [[Wesendorf]]
* [[Weste (Niedersachsen)|Weste]]
* [[Westergellersen]]
* [[Westerholt]]
* [[Westertimke]]
* [[Westerwalsede]]
* [[Westfeld (Niedersachsen)|Westfeld]]
* [[Westoverledingen]]
* [[Wetschen]]
* [[Wettrup]]
* [[Weyhausen]]
* [[Weyhe]] <small>commune sui iuris</small>
* [[Wieda]]
* [[Wiedensahl]] <small>[[oppidum]]</small>
* [[Wiefelstede]]
* [[Wielen]]
* [[Wienhausen]]
* [[Wiesmoor]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Wietmarschen]]
* [[Wietze]]
* [[Wietzen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wietzen'')</small>
* [[Wietzendorf]]
* [[Wilhelmshaven]] <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small>
* [[Wilstedt]]
* [[Wilsum]]
* [[Wingst]]
* [[Winkelsett]]
* [[Winnigstedt]]
* [[Winsen (Aller)]]
* [[Winsenia]]<ref name="Büttner">Büttner, D. S. (1710). ''Rudera Diluvii Testes, i.e. Zeichnung und Abbildung derer Columnarum Sceletonum''. Gottfried Zimmermann.</ref> <small>(ad [[Luya]]m<ref name="Graesse"/>)</small> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Winsen'')</small>
* [[Winzenburg]]
* [[Wippingen]]
* [[Wirdum]]
* [[Wischhafen]]
* [[Wistedt]]
* [[Witmundia]]<ref>E.g., [[Ioannes Luyts|Ioannis Luyts]] ''Introductio ad Geographiam novam et veterem'', Ultraiecti 1692, [https://books.google.fr/books?id=_o0YP3-9VTMC&pg=PA281&dq=Witmundia&hl=ru&sa=X&ved=2ahUKEwjShLT7vdDrAhVJw4sKHZLLCokQ6AEwAnoECAMQAg#v=onepage&q=Witmundia&f=false p. 281].</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wittmund'')</small>
* [[Wittingen]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Wittmar]]
* [[Wittorf]]
* [[Wohnste]]
* [[Wolfsburgum]]<ref>Vide nomini arcis: Samuel Pufendorfus, ''Commentariorum de rebus Suecicis libri XXVI'' {{Google Books|lV1PAAAAcAAJ|pag. 457 et 475}}, ''Nova Acta Eruditorum'' {{Google Books|eGFlITDJFSMC|pag. 487}}, Lipsiae, anno 1756, ac ''Itininerarium Thomae Carve, Tipperariensis'' ([https://archive.org/details/itinerariumthom00kerngoog/page/n182 pag. 108]).</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> </small> <small>([[Theodisce]] ''Wolfsburg''; [[Saxonice]] ''Wulfsborg''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wolfsbuurich'')</small>
* [[Wollbrandshausen]]
* [[Wollershausen]]
* [[Wölpinghausen]]
* [[Wolsdorf]]
* [[Woltersdorf (Wendland)|Woltersdorf]]
* [[Woltershausen]]
* [[Worde]]<ref name="Worde">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/grossenwoerden/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''Hinricus rector ecclesie in Worde'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Großenwörden''; [[Saxonice]] ''Grootweurn'')</small>
* [[Worpswede]]
* [[Wremen]]
* [[Wrestedt]]
* [[Wriedel]]
* [[Wulfsen]]
* [[Wulften ad Harthicos montes]]
* [[Wunstorf]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wunsdörp'')</small>
* [[Wurster Nordseeküste]]
* [[Wustrow (Saxonia Inferior)]] <small>[[urbs]]</small>
{{div col end}}
=== Y ===
{{div col|3}}
* [[Ylsede]]<ref name="Ylsede">Vide [https://kleinilsede.hier-im-netz.de/historis.htm ''Historisches über Klein Ilsede''], ubi dicitur "(...) minori ylsede (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ilsede''; [[Saxonice]] ''Ilse'')</small>
* [[Yppenerdhe]]<ref name="Yppenerdhe">Vide [https://www.gross-ippener.de/gemeinde/geschichte.html?utm ''Groß Ippene''], ubi dicitur "(...) Parrochia Yppenerdhe (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Ippener''; [[Saxonice]] ''Groot Ippner'')</small>
* [[Ysinibutle]]<ref name="Ysinibutle">Vide [https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/showArchivalDescriptionDetails?archivalDescriptionId=5905372&utm ''Arcinsys''], ubi dicitur "(...) Isenbüttel, Kr. Gifhorn (Ysinibutle, Ysenebutle) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Isenbüttel'')</small>
{{div col end}}
=== Z ===
{{div col|3}}
* [[Zernien]]
* [[Zetel]]
* [[Zeven]] <small>[[urbs]]</small>
* [[Zorge]]
{{div col end}}
==Notae==
<references />
[[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris|!]]
9zklzsfzyttkqhlpclh4yof41198h0n
Achaea (discretiva)
0
217590
3997493
2754376
2026-10-27T19:36:40Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997493
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Achaia (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
dt2oloo79kmjdherxlhb2i8jmtm737o
Agrate (discretiva)
0
219323
3997502
2764793
2026-10-27T19:39:55Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997502
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Agratum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
e7tvtfcdsm048fj6tkt2pmtyn2qfg0j
Anno (Langobardia)
0
219788
3997514
2945365
2026-10-27T19:47:17Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997514
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Annonum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
n8bb4cy8krjj1ndsn4v811e6wb3mlkn
3997515
3997514
2026-10-27T19:48:52Z
Grufo
64423
Redirectionem mutavi—nunc: [[Annonum (Langobardia)]]
3997515
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Annonum (Langobardia)]]
ezf72bzm8r5qttqypaqzgnbca81127j
Adraria
0
220845
3997501
2772580
2026-10-27T19:39:23Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997501
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Adraria (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
6b4oioxe21i7iufl5dk93xxx9hqtnju
Ad Fines
0
222079
3997497
2778646
2026-10-27T19:38:01Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997497
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Ad Fines (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
84sp6d9d6uhias29jzcs2i6ii6va177
Albanus (discretiva)
0
222256
3997505
2779328
2026-10-27T19:41:53Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997505
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Albanum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
koe5jp92gaoyh9tvmyts3qidul0wlrh
Equitatus
0
225255
3997366
3790459
2026-10-27T12:49:34Z
IacobusAmor
1163
3997366
wikitext
text/x-wiki
{{Augenda|2026|10}}
[[Fasciculus:Fight_near_Telish_1877.jpg|thumb|Impetus equitatus [[Russia|Russici]] in [[peditatus|peditatum]] [[Imperium Ottomanicum|Ottomanicum]], [[1877]] a [[Victor Mazurovski|Victore Mazurovski]] pictus.]]
'''Equitatus''' ({{pns|ūs|m|equitatus}}), sive '''copiae equestres''', est pars [[exercitus]], cuius [[miles|milites]] [[equus ferus caballus|equis]] insidentes bellare solent. In [[deserta|desertis]] etiam [[camelus|cameli]] adhibiti sunt.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Cavalry|equitatum}}
{{stipula}}
{{Myrias|Societas}}
[[Categoria:Res militares]]
ez3l4kxr52xi0uxa12xpbgmml50ifu5
Commutativitas (mathematica)
0
225943
3997362
3997312
2026-10-27T12:39:40Z
IacobusAmor
1163
Exordium (10K)
3997362
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:CommutativeExample2.svg|thumb|Operationes commutativae: additio et multiplicatio [[numerus integer|integrum]].]]
[[Operatio binaria]] in [[mathematica]] '''commutativa''' vocatur cum ordo operandorum eventum operationis non mutet.
==Arithmetica==
Inter fundamentales [[arithmetica]]e [[operatio (mathematica)|operationes]]<!--en:Operation (mathematics)-->, duae operationes—[[additio]] et [[multiplicatio]]—sunt commutativae; non autem [[subtractio]] et [[divisio]]. Exemplaa:
:'''Additio: ''' <math> 2+4 = 4+2 = 6 </math>
: '''Multiplicatio: ''' <math> 2\cdot 4 = 4 \cdot 2 = 8 </math>
sed:
: '''Subtractio: ''' <math> 2-4=-2</math>
:: et <math> 4-2 = 2 </math>
: '''Divisio: ''' <math> 2:4=0.5 </math>
: et <math> 4:2=2 </math>
==Definitio==
In mathematica, operationes plurimae exhibent proprietatem commutativitas. Aliqua operatio bina <math>*</math> dicitur esse ''commutativa'' si verum est quod:
:''<math>x*y=y*x</math>
[[Functio]]nes etiam possunt commutativitatem exhibere. Sit <math>f(x, y) (x, y \in A)</math> functio. Tunc functio <math>f</math> commutativa est cum
:<math>f(x,y)=f(y,x)\;\forall x,y \in A \;</math>
Exempli gratia, <math>x^2 + y^2</math> est functio commutativa, quod <math>x^2 + y^2 = y^2 + x^2</math> semper. Sed <math>x^2 + y^3</math> non commutativa est, quia <math>f(x,y) = x^2 + y^3 \not\equiv f(y,x) = y^2 + x^3.</math>
Si operatio [[caterva (mathematica)|catervae]] cuiusdam commutativa est, tunc [[caterva abeliana|catervam abelianam]] dicimus. In [[anellus|anello]], additio semper operatio commutativa est, multiplicatio autem potest vel esse vel non esse; in [[corpus (mathematica)|corpore]] ambo operationes commutativitatem habent.
{{NexInt}}
*[[Associativitas (mathematica)]]
== Bibliographia ==
* Gowers, Timothy, June Barrow-Green, et Imre Leader, ed. [[2008]]. ''The Princeton Companion to Mathematics.'' Princeton: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-11880-2.
* Hardy, G. H. [[1992]]. ''A Course in Pure Mathematics,'' ed. 10. Cantabrigiae. ISBN 0-521-09227-2.
[[Categoria:Mathematica]]
{{Myrias|Mathematica}}
qrm7iw578zrviyhvpgurvwwvgmqy0qc
Alphianum (discretiva)
0
227028
3997512
2814751
2026-10-27T19:46:05Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997512
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alfianum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
j9ix72760qzpbm6f3g65jm7lsy0s9e4
Charaxes
0
234138
3997613
3828145
2026-10-28T11:44:09Z
CommonsDelinker
1422
[[c:COM:CDC|automaton]]: Substituens [[File:Illustrations_of_new_species_of_exotic_butterflies_(Nymphalidae-_Charaxes_V).jpg]] pro File:Illustrations_of_new_species_of_exotic_butterflies_Charaxes_V.jpg. CommonsDelinker hanc rationem dedit: [[:c:COM:FR|Fil
3997613
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox
| name = ''Charaxes''
| image = Charaxes solon at MNP.jpg
| image_width =
| image_caption = ''[[Charaxes solon|C. solon]],'' Mahim Nature Park, [[Mumbai]]
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Arthropoda]]
| classis = [[Insecta]]
| ordo = [[Lepidoptera]]
| familia = [[Nymphalidae]]
| subfamilia = [[Charaxinae]]
| tribus = [[Charaxini]]
| genus = '''''Charaxes'''''
| genus_authority = [[Ferdinandus Ochsenheimer|Ochsenheimer]], [[1816]]
| subdivision_ranks = [[Species]]
| subdivision = ''Multae; vide commentarium.''
| synonyms =
*''Paphia'' <small>Fabricius, 1807</small>
*''Eriboea'' <small>Hübner, [1819]</small>
*''Jasia'' <small>Swainson, 1832</small>
*''Monura'' <small>Mabille, 1877</small>
*''Haridra'' <small>Moore, [1880]</small>
*''Zingha'' <small>Hemming, 1939</small>
*''Hadrodontes'' <small>Stoneham, 1964</small>
*''Stonehamia'' <small>Cowan, 1968</small>
}}
[[Fasciculus:SchultzeKameroonCharaxesHabitatPlate.jpg|thumb|[[Photographema]]ta ex ''Die charaxiden und apaturiden der kolonie Kamerun'' (Schultze 1917), elementa biologiae Charaxis adducit.]]
[[Fasciculus:Charaxes basal cladogram.jpg|thumb|[[Cladogramma]] subdivisionis basalis generis ''Charaxis'' et cognatorum proximorum.]]
'''''Charaxes''''' est [[taxinomia|genus typicus]] [[Charaxinae|Charaxinarum]], [[lepidoptera|papilionum]] [[subfamilia]]e [[Nymphalidae|Nymphalidarum]].<ref name=Woodhall>Woodhall 2005.</ref><ref name=Braby>Braby 2004:174–175.</ref> Ad [[taxinomia|tribum]] [[Charaxini|Charaxinos]] pertinet, inter quos papiliones generis ''[[Polyura]]'' etiam digeruntur. ''Charaxes'' sunt papiliones [[zona tropica|tropici]] [[Mundus Vetus|Mundi Veteris]], quibus est multo maximam [[diversitas specierum|diversitatem]] in [[Africa sub-Saharana]], minor numerus ab [[Asia Meridiana]] ad [[Melanesia]]m et [[Australia]]m, et unica [[species]] (''[[Charaxes jasius]]'') in [[Europa]]. ''Charaxes'' sunt volatores validi vivideque colorati, [[collectio insectorum|collectoribusque insectorum]] gratissimi.
==Descriptio imaginis==
''Charaxibus'' adultis sunt [[thorax]] et [[abdomen]] robusta. Eorum [[latitudo alarum]] est ab 8 ad 10 fere [[centimetrum|cm]]. Primi [[ala]]rum superiorum [[color]]es a [[fuscus|fusco]] ad [[niger|nigrum]] et pallescentem variant. Notae alarum esse possunt maculae, fasciae, vel vittae [[albus|albae]], [[aurantius|aurantiae]], vel [[caeruleus|caeruleae]]. Aliis speciebus sunt maculae caeruleae [[metallum|metallicae]], aliis nitor generatim metallicus [[iridescentia|iridescens]]. ''[[Charaxes zingha]]'' partim [[ruber]], ''[[Charaxes eupale]]'' [[viridis|viridula]] est. [[Mas|Mares]] [[complexus specierum]] ''[[Charaxes etheocles|Charaxis etheoclis]]'' plerumque sunt [[niger|nigri]], quam ob causam ''Charaxes'' nigri vulgo appellari solent.
{{multiple image
| align = center
| direction = horizontal
| header = Varii colores et formae ''Charaxis''
| header_align = center
| image1 = NovaraExpZoologischeTheilLepidopteraAtlasTaf59.jpg
| alt1 =
| width1 = 156
| caption1 =
| image2 = Lepidoptera2Butler.jpg
| alt2 =
| width2 = 125
| caption2 =
| image3 = Illustrations of new species of exotic butterflies (Nymphalidae- Charaxes V).jpg
| alt3 =
| width3 = 149
| caption3 =
| image4 = NovitatesZoologicae4Plate5.jpg
| alt4 =
| width4 = 131
| caption4 =
| image5 = Illustrations of new species of exotic butterflies Nymphalis I.jpg
| alt5 =
| width5 = 149
| caption5 =
| background color=;border:none;
}}<!--
==Taxinomia==
{{multiple image
| align = right
| direction = vertical
| header = ala ''Charaxis''
| header_align = center
| image1 = Charaxesvenation2.jpg
| alt1 =
| width1 = 130
| caption1 = <center>Terminologia venationis
| image2 = Charaxesvenation.jpg
| alt2 =
| width2 = 130
| caption2 = <center>Terminologia notarum alarum
| background color=;border:none;
}}-->
==Species==
In [[litterae|litteris]] vetustioribus, nonnullae ''[[Polyura]]e,'' sicut ''[[Polyura dolon]],'' in ''Charxes'' poni poterant.
===Species in [[oecozona Afrotropica]] non inventae===
{{div col|cols=2}}
*''[[Charaxes affinis]]'' <small>Butler, [1866]</small>
*''[[Charaxes amycus]]'' <small> C. & R. Felder, 1861</small>
*''[[Charaxes antonius]]'' <small> Semper, 1878</small>
*''[[Charaxes aristogiton]]'' <small> C. & R. Felder, [1867]</small>
*''[[Charaxes bernardus]]'' <small> (Fabricius, 1793)</small>
*''[[Charaxes borneensis]]'' <small> Butler, 1869</small>
*''[[Charaxes bupalus]]'' <small> Staudinger, 1889</small>
*''[[Charaxes distanti]]'' <small> Honrath, [1885]</small>
*''[[Charaxes durnfordi]]'' <small> Distant, 1884</small>
*''[[Charaxes elwesi]]'' <small> Joicey & Talbot, 1922</small>
*''[[Charaxes eurialus]]'' <small> (Cramer, [1775])</small>
*''[[Charaxes fervens]]'' <small> Butler, 1896</small>
*''[[Charaxes harmodius]]'' <small> C. & R. Felder, [1867]</small>
*''[[Charaxes kahruba]]'' <small> (Moore, [1895])</small>
*''[[Charaxes latona]]'' <small> Butler, [1866]</small>
*''[[Charaxes marmax]]'' <small> Westwood, 1847</small>
*''[[Charaxes mars]]'' <small> Staudinger, 1885</small>
*''[[Charaxes musashi]]'' <small> Tsukada, 1991</small>
*''[[Charaxes nitebis]]'' <small> (Hewitson, 1859)</small>
*''[[Charaxes ocellatus]]'' <small> Fruhstorfer, 1896</small>
*''[[Charaxes orilus]]'' <small> Butler, 1869</small>
*''[[Charaxes plateni]]'' <small> Staudinger, 1889</small>
*''[[Charaxes psaphon]]'' <small> Westwood, 1847</small>
*''[[Charaxes setan]]'' <small> Detani, 1983</small>
*''[[Charaxes solon]]'' <small> (Fabricius, 1793)</small>
{{div col end}}
===Species in oecozona Afrotropica inventae===
Per [[abecedarium]] perscriptae.<ref name=Woodhall/><ref>[http://www.funet.fi/pub/sci/bio/life/insecta/lepidoptera/ditrysia/papilionoidea/nymphalidae/charaxinae/charaxes/index.html ''Charaxes''], funet.fi.</ref>
{{div col|cols=3}}
*''[[Charaxes achaemenes]]''
*''[[Charaxes acraeoides]]''
*''[[Charaxes acuminatus]]''
*''[[Charaxes alpinus]]''
*''[[Charaxes alticola]]''
*''[[Charaxes amandae]]''
*''[[Charaxes ameliae]]''
*''[[Charaxes analava]]''
*''[[Charaxes andara]]''
*''[[Charaxes andranodorus]]''
*''[[Charaxes angelae]]''
*''[[Charaxes ansorgei]]''
*''[[Charaxes antamboulou]]''
*''[[Charaxes anticlea]]''
*''[[Charaxes antiquus]]''
*''[[Charaxes aubyni]]''
*''[[Charaxes baileyi]]''
*''[[Charaxes balfourii]]''
*''[[Charaxes barnsi]]''
*''[[Charaxes baumanni]]''
*''[[Charaxes berkeleyi]]''
*''[[Charaxes bernardii]]''
*''[[Charaxes bernstorffi]]''
*''[[Charaxes bipunctatus]]''
*''[[Charaxes blanda]]''
*''[[Charaxes bocqueti]]''
*''[[Charaxes bohemani]]''
*''[[Charaxes boueti]]''
*''[[Charaxes brainei]]''
*''[[Charaxes brutus]]''
*''[[Charaxes cacuthis]]''
*''[[Charaxes candiope]]''
*''[[Charaxes carteri]]''
*''[[Charaxes castor]]''
*''[[Charaxes catachrous]]''
*''[[Charaxes cedreatis]]''
*''[[Charaxes chanleri]]''
*''[[Charaxes chepalunga]]''
*''[[Charaxes chevroti]]''
*''[[Charaxes chintechi]]''
*''[[Charaxes chunguensis]]''
*''[[Charaxes cithaeron]]''
*''[[Charaxes congdoni]]''
*''[[Charaxes contrarius]]''
*''[[Charaxes cowani]]''
*''[[Charaxes cynthia]]''
*''[[Charaxes defulvata]]''
*''[[Charaxes dilutus]]''
*''[[Charaxes diversiforma]]''
*''[[Charaxes doubledayi]]''
*''[[Charaxes dowsetti]]''
*''[[Charaxes dreuxi]]''
*''[[Charaxes druceanus]]''
*''[[Charaxes dubiosus]]''
*''[[Charaxes ephyra]]''
*''[[Charaxes etesipe]]''
*''[[Charaxes ethalion]]''
*''[[Charaxes etheocles]]''
*''[[Charaxes eudoxus]]''
*''[[Charaxes eupale]]''
*''[[Charaxes figini]]''
*''[[Charaxes fionae]]''
*''[[Charaxes fournierae]]''
*''[[Charaxes fulgurata]]''
*''[[Charaxes fulvescens]]''
*''[[Charaxes fuscus]]''
*''[[Charaxes galawadiwosi]]''
*''[[Charaxes gallagheri]]''
*''[[Charaxes galleyanus]]''
*''[[Charaxes gerdae]]''
*''[[Charaxes grahamei]]''
*''[[Charaxes guderiana]]''
*''[[Charaxes hadrianus]]''
*''[[Charaxes hansali]]''
*''[[Charaxes hildebrandti]]''
*''[[Charaxes howarthi]]''
*''[[Charaxes imperialis]]''
*''[[Charaxes jahlusa]]''
*''[[Charaxes jasius]]''
*''[[Charaxes fournierae|Charaxes jolybouyeri]]''
*''[[Charaxes junius]]''
*''[[Charaxes kahldeni]]''
*''[[Charaxes karkloof]]''
*''[[Charaxes kheili]]''
*''[[Charaxes kirki]]''
*''[[Charaxes lactetinctus]]''
*''[[Charaxes larseni]]''
*''[[Charaxes lasti]]''
*''[[Charaxes lecerfi]]''
*''[[Charaxes legeri]]''
*''[[Charaxes lemosi]]''
*''[[Charaxes loandae]]''
*''[[Charaxes lucretius]]''
*''[[Charaxes lucyae]]''
*''[[Charaxes lycurgus]]''
*''[[Charaxes lydiae]]''
*''[[Charaxes macclounii]]''
*''[[Charaxes mafuga]]''
*''[[Charaxes manica]]''
*''[[Charaxes margaretae]]''
*''[[Charaxes marieps]]''
*''[[Charaxes martini]]''
*''[[Charaxes matakall]]''
*''[[Charaxes mccleeryi]]''
*''[[Charaxes mixtus]]''
*''[[Charaxes monteiri]]''
*''[[Charaxes montis]]''
*''[[Charaxes mtui]]''<ref>Sp. nov. [http://216.69.164.44/cgi-bin/ipp/print.pl?id=91774 "Endemic species of butterfly discovered at Kihansi,"]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ''IPP Media.''</ref>
*''[[Charaxes murphyi]]''
*''[[Charaxes musakensis]]''
*''[[Charaxes mycerina]]''
*''[[Charaxes nandina]]''
*''[[Charaxes nicati]]''
*''[[Charaxes nichetes]]''
*''[[Charaxes nobilis]]''
*''[[Charaxes northcotti]]''
*''[[Charaxes numenes]]''
*''[[Charaxes nyikensis]]''
*''[[Charaxes obudoensis]]''
*''[[Charaxes octavus]]''
*''[[Charaxes odysseus]]''
*''[[Charaxes opinatus]]''
*''[[Charaxes overlaeti]]''
*''[[Charaxes paphianus]]''
*''[[Charaxes paradoxa]]''
*''[[Charaxes pelias]]''
*''[[Charaxes pembanus]]''
*''[[Charaxes penricei]]''
*''[[Charaxes petersi]]''
*''[[Charaxes phaeus]]''
*''[[Charaxes phenix]]''
*''[[Charaxes phoebus]]''
*''[[Charaxes phraortes]]''
*''[[Charaxes plantroui]]''
*''[[Charaxes pleione]]''
*''[[Charaxes pollux]]''
*''[[Charaxes pondoensis]]''
*''[[Charaxes porthos]]''
*''[[Charaxes prettejohni]]''
*''[[Charaxes protoclea]]''
*''[[Charaxes pseudophaeus]]''
*''[[Charaxes pythodoris]]''
*''[[Charaxes richelmanni]]''
*''[[Charaxes saperanus]]''
*''[[Charaxes schiltzei]]''
*''[[Charaxes sidamo]]''
*''[[Charaxes smaragdalis]]''
*''[[Charaxes subornatus]]''
*''[[Charaxes subrubidus]]''
*''[[Charaxes superbus]]''
*''[[Charaxes taverniersi]]''
*''[[Charaxes tectonis]]''
*''[[Charaxes teissieri]]''
*''[[Charaxes thomasius]]''
*''[[Charaxes thysi]]''
*''[[Charaxes tiridates]]''
*''[[Charaxes turlini]]''
*''[[Charaxes usambarae]]''
*''[[Charaxes vansoni]]''
*''[[Charaxes varanes]]''
*''[[Charaxes variata]]''
*''[[Charaxes velox]]''
*''[[Charaxes viola]]''
*''[[Charaxes violetta]]''
*''[[Charaxes viossati]]''
*''[[Charaxes virescens]]''
*''[[Charaxes virilis]]''
*''[[Charaxes williami]]''
*''[[Charaxes xiphares]]''
*''[[Charaxes zambeziensis]]''
*''[[Charaxes zelica]]''
*''[[Charaxes zingha]]''
*''[[Charaxes zoolina]]''
{{div col end}}
==Notae==
<div class="references-small"><references/></div>
==Bibliographia==
*Aduse-Poku, K., E. Vingerhoedt, et N. Wahlberg. [[2009]]. Out-of-Africa again: a phylogenetic hypothesis of the genus Charaxes (Lepidoptera: Nymphalidae) based on five gene regions. ''Mol. Phylogenet. Evol.'' 53(2):463–478. doi:10.1016/j.ympev.2009.06.021.
*Braby, Michael F. [[2004]]. ''Complete Field Guide to Butterflies of Australia.'' CSIRO Publishing. ISBN 0643090274.
*Woodhall, Steve. [[2005]]. ''Field Guide to Butterflies of South Africa.'' Cape Town: Struik Publishers.
==Bibliographia addita==
*Darge, Philippe. [[1983]]. Fauna of Cameroon: The genus ''Charaxes.'' ''Sciences Nat.'' (Venette) 1–136, pl. 1–43.<!-- [http://www.insects.demon.co.uk/etudeslep/Darge-english.html] also as Le Genre Charaxes Ochs (Lepidoptera Charaxidae Doherty). Faune de la Republique Unie du Cameroon 1:1–136.-->
*Henning, Stephen Frank. [[1989]]. ''The Charaxinae Butterflies of Africa.'' Johannesburg: Aloe Books. ISBN 0620128119.
*Müller, Chris J., Niklas Wahlberg, et Luciano B. Beheregaray. [[2010]]. "After Africa": the evolutionary history and systematics of the genus Charaxes Ochsenheimer (Lepidoptera: Nymphalidae) in the Indo-Pacific region. ''Biological Journal of the Linnean Society'' 100(2):457–481.
*Plantrou, Jacques. [[1973]]. Note sur les ''Charaxes'' de l’Afrique occidentale, 1 (Lep. Nymphalidae). ''Bulletin de la Société Entomologique de France'' 78(7-8):268–276.
*Plantrou, Jacques. [[1974]]. Note sur les ''Charaxes'' de l’Afrique occidentale, 2 (Lep. Nymphalidae). ''Bulletin de la Société Entomologique de France'' 79(5–6):125–131.
*Plantrou, Jacques. [[1983]]. ''Systématique biogéographie et évolution des Charaxes africains'' (Lepidoptera Nymphalidae). Lutetiae: École normale supérieure, Laboratoire de zoologie. Series: Publications du Laboratoire de zoologie, École normale supérieure, no 25. ISBN 9782728800926
*[[Leonillus Gualterius Rothschild|Rothschild, Walter]], et Karl Jordan. [[1898]]. A monograph of ''Charaxes'' and the allied prionopterous genera. ''Novitates Zoologicae'' 5:545–601<!-- [http://www.biodiversitylibrary.org/item/22556#page/9/mode/1up]; 1899 Volume 6: 220–286 [http://www.biodiversitylibrary.org/item/22632#page/9/mode/1up]: 1900 Volume 7:287–524. [http://www.biodiversitylibrary.org/page/3267025/#page/295/mode/1up] Descriptions and plates (monochrome photos).-->
*Turlin, Bernard. [[2005]]-[[2007]]. ''Butterflies of the World,'' ed. Erich Bauer et Thomas Franckenbach. Partes 22, 25, 28, 32, Charaxes 1–4. Goecke & Evers. ISBN 9783937783321.
*Van Someren, Victor Gurney Logan. [[1963]]–[[1975]]. Revisional Notes on the African Charaxes. Partes 1–10, pp. 652, pl. 148.<!--part details and links to full text and plates (monochrome photos)-->
==Nexus externi==
{{wikispecies|Charaxes}}
{{commonscat}}
*[http://eol.org/pages/19390/media ''Charaxes,''] eol.org (EOL)
*[https://web.archive.org/web/20150923182256/http://www.barcodinglife.org/index.php/TaxBrowser_Taxonpage?taxid=6907 Imagines,] www.barcodinglife.org (Consortium for the Barcode of Life)
*[http://www.pteron-world.com/topics/classfication/nymphalidae/charaxinae/charaxini/charaxini1.html#charaxes Pteron,] www.petron-world.com (lingua Iaponiensi)<!--with excellent photo collection. Identified images have [[Binomial name|binomial]] names-->
*Vingerhoedt, Eric. [https://web.archive.org/web/20141217032724/http://charaxes.be/ African Charaxes,] www.charaxes.be<!--French as Charaxes Africains--><!--
*[http://tolweb.org/Charaxes%20solon TOL] [[Tree of Life Web Project|Tree of Life]] Clade.
*[http://www.abdb-africa.org/ SÁFIÁN Sz., COLLINS, S.C., KORMOS, B. SIKLÓSI, A. (2009): African Butterfly Database version 1.0 – www.abdb-africa.org] Bibliography of African ''Charaxes'' via search.
*[http://www.abdb-africa.org/ African Butterfly Database] Range maps via search-->
[[Categoria:Charaxes| ]]
[[Categoria:Taxa Ochsenheimer]]
[[Categoria:Taxa 1816]]
lqwl7lcwv655m1yxdsrr3wymcrdtsco
3997616
3997613
2026-10-28T11:55:05Z
IacobusAmor
1163
3997616
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox
| name = ''Charaxes''
| image = Charaxes solon at MNP.jpg
| image_width =
| image_caption = ''[[Charaxes solon|C. solon]],'' Mahim Nature Park, [[Mumbai]]
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Arthropoda]]
| classis = [[Insecta]]
| ordo = [[Lepidoptera]]
| familia = [[Nymphalidae]]
| subfamilia = [[Charaxinae]]
| tribus = [[Charaxini]]
| genus = '''''Charaxes'''''
| genus_authority = [[Ferdinandus Ochsenheimer|Ochsenheimer]], [[1816]]
| subdivision_ranks = [[Species]]
| subdivision = ''Multae; vide commentarium.''
| synonyms =
*''Paphia'' <small>Fabricius, 1807</small>
*''Eriboea'' <small>Hübner, [1819]</small>
*''Jasia'' <small>Swainson, 1832</small>
*''Monura'' <small>Mabille, 1877</small>
*''Haridra'' <small>Moore, [1880]</small>
*''Zingha'' <small>Hemming, 1939</small>
*''Hadrodontes'' <small>Stoneham, 1964</small>
*''Stonehamia'' <small>Cowan, 1968</small>
}}
[[Fasciculus:SchultzeKameroonCharaxesHabitatPlate.jpg|thumb|[[Photographema]]ta ex ''Die charaxiden und apaturiden der kolonie Kamerun'' (Schultze 1917), elementa biologiae Charaxis adducit.]]
[[Fasciculus:Charaxes basal cladogram.jpg|thumb|[[Cladogramma]] subdivisionis basalis generis ''Charaxis'' et cognatorum proximorum.]]
'''''Charaxes''''' est [[genus (taxinomia)|genus]] et [[taxinomia|typus]] [[Charaxinae|Charaxinarum]], [[lepidoptera|papilionum]] [[subfamilia]]e [[Nymphalidae|Nymphalidarum]].<ref name=Woodhall>Woodhall 2005.</ref><ref name=Braby>Braby 2004:174–175.</ref> Ad [[taxinomia|tribum]] [[Charaxini|Charaxinos]] pertinet, inter quos papiliones generis ''[[Polyura]]'' etiam digeruntur. ''Charaxes'' sunt papiliones [[zona tropica|tropici]] [[Mundus Vetus|Mundi Veteris]], quibus est multo maximam [[diversitas specierum|diversitatem]] in [[Africa sub-Saharana]], minor numerus ab [[Asia Meridiana]] ad [[Melanesia]]m et [[Australia]]m, et unica [[species]] (''[[Charaxes jasius]]'') in [[Europa]]. ''Charaxes'' sunt volatores validi vivideque colorati, [[collectio insectorum|collectoribusque insectorum]] gratissimi.
==Descriptio imaginis==
''Charaxibus'' adultis sunt [[thorax]] et [[abdomen]] robusta. Eorum [[latitudo alarum]] est ab 8 ad 10 fere [[centimetrum|cm]]. Primi [[ala]]rum superiorum [[color]]es a [[fuscus|fusco]] ad [[niger|nigrum]] et pallescentem variant. Notae alarum esse possunt maculae, fasciae, vel vittae [[albus|albae]], [[aurantius|aurantiae]], vel [[caeruleus|caeruleae]]. Aliis speciebus sunt maculae caeruleae [[metallum|metallicae]], aliis nitor generatim metallicus [[iridescentia|iridescens]]. ''[[Charaxes zingha]]'' partim [[ruber]], ''[[Charaxes eupale]]'' [[viridis|viridula]] est. [[Mas|Mares]] [[complexus specierum]] ''[[Charaxes etheocles|Charaxis etheoclis]]'' plerumque sunt [[niger|nigri]], quam ob causam ''Charaxes'' nigri vulgo appellari solent.
{{multiple image
| align = center
| direction = horizontal
| header = Varii colores et formae ''Charaxis''
| header_align = center
| image1 = NovaraExpZoologischeTheilLepidopteraAtlasTaf59.jpg
| alt1 =
| width1 = 156
| caption1 =
| image2 = Lepidoptera2Butler.jpg
| alt2 =
| width2 = 125
| caption2 =
| image3 = Illustrations of new species of exotic butterflies (Nymphalidae- Charaxes V).jpg
| alt3 =
| width3 = 149
| caption3 =
| image4 = NovitatesZoologicae4Plate5.jpg
| alt4 =
| width4 = 131
| caption4 =
| image5 = Illustrations of new species of exotic butterflies Nymphalis I.jpg
| alt5 =
| width5 = 149
| caption5 =
| background color=;border:none;
}}<!--
==Taxinomia==
{{multiple image
| align = right
| direction = vertical
| header = ala ''Charaxis''
| header_align = center
| image1 = Charaxesvenation2.jpg
| alt1 =
| width1 = 130
| caption1 = <center>Terminologia venationis
| image2 = Charaxesvenation.jpg
| alt2 =
| width2 = 130
| caption2 = <center>Terminologia notarum alarum
| background color=;border:none;
}}-->
==Species==
In [[litterae|litteris]] vetustioribus, nonnullae ''[[Polyura]]e,'' sicut ''[[Polyura dolon]],'' in ''Charxes'' poni poterant.
===Species in [[oecozona Afrotropica]] non inventae===
{{div col|cols=2}}
*''[[Charaxes affinis]]'' <small>Butler, [1866]</small>
*''[[Charaxes amycus]]'' <small> C. & R. Felder, 1861</small>
*''[[Charaxes antonius]]'' <small> Semper, 1878</small>
*''[[Charaxes aristogiton]]'' <small> C. & R. Felder, [1867]</small>
*''[[Charaxes bernardus]]'' <small> (Fabricius, 1793)</small>
*''[[Charaxes borneensis]]'' <small> Butler, 1869</small>
*''[[Charaxes bupalus]]'' <small> Staudinger, 1889</small>
*''[[Charaxes distanti]]'' <small> Honrath, [1885]</small>
*''[[Charaxes durnfordi]]'' <small> Distant, 1884</small>
*''[[Charaxes elwesi]]'' <small> Joicey & Talbot, 1922</small>
*''[[Charaxes eurialus]]'' <small> (Cramer, [1775])</small>
*''[[Charaxes fervens]]'' <small> Butler, 1896</small>
*''[[Charaxes harmodius]]'' <small> C. & R. Felder, [1867]</small>
*''[[Charaxes kahruba]]'' <small> (Moore, [1895])</small>
*''[[Charaxes latona]]'' <small> Butler, [1866]</small>
*''[[Charaxes marmax]]'' <small> Westwood, 1847</small>
*''[[Charaxes mars]]'' <small> Staudinger, 1885</small>
*''[[Charaxes musashi]]'' <small> Tsukada, 1991</small>
*''[[Charaxes nitebis]]'' <small> (Hewitson, 1859)</small>
*''[[Charaxes ocellatus]]'' <small> Fruhstorfer, 1896</small>
*''[[Charaxes orilus]]'' <small> Butler, 1869</small>
*''[[Charaxes plateni]]'' <small> Staudinger, 1889</small>
*''[[Charaxes psaphon]]'' <small> Westwood, 1847</small>
*''[[Charaxes setan]]'' <small> Detani, 1983</small>
*''[[Charaxes solon]]'' <small> (Fabricius, 1793)</small>
{{div col end}}
===Species in oecozona Afrotropica inventae===
Per [[abecedarium]] perscriptae.<ref name=Woodhall/><ref>[http://www.funet.fi/pub/sci/bio/life/insecta/lepidoptera/ditrysia/papilionoidea/nymphalidae/charaxinae/charaxes/index.html ''Charaxes''], funet.fi.</ref>
{{div col|cols=3}}
*''[[Charaxes achaemenes]]''
*''[[Charaxes acraeoides]]''
*''[[Charaxes acuminatus]]''
*''[[Charaxes alpinus]]''
*''[[Charaxes alticola]]''
*''[[Charaxes amandae]]''
*''[[Charaxes ameliae]]''
*''[[Charaxes analava]]''
*''[[Charaxes andara]]''
*''[[Charaxes andranodorus]]''
*''[[Charaxes angelae]]''
*''[[Charaxes ansorgei]]''
*''[[Charaxes antamboulou]]''
*''[[Charaxes anticlea]]''
*''[[Charaxes antiquus]]''
*''[[Charaxes aubyni]]''
*''[[Charaxes baileyi]]''
*''[[Charaxes balfourii]]''
*''[[Charaxes barnsi]]''
*''[[Charaxes baumanni]]''
*''[[Charaxes berkeleyi]]''
*''[[Charaxes bernardii]]''
*''[[Charaxes bernstorffi]]''
*''[[Charaxes bipunctatus]]''
*''[[Charaxes blanda]]''
*''[[Charaxes bocqueti]]''
*''[[Charaxes bohemani]]''
*''[[Charaxes boueti]]''
*''[[Charaxes brainei]]''
*''[[Charaxes brutus]]''
*''[[Charaxes cacuthis]]''
*''[[Charaxes candiope]]''
*''[[Charaxes carteri]]''
*''[[Charaxes castor]]''
*''[[Charaxes catachrous]]''
*''[[Charaxes cedreatis]]''
*''[[Charaxes chanleri]]''
*''[[Charaxes chepalunga]]''
*''[[Charaxes chevroti]]''
*''[[Charaxes chintechi]]''
*''[[Charaxes chunguensis]]''
*''[[Charaxes cithaeron]]''
*''[[Charaxes congdoni]]''
*''[[Charaxes contrarius]]''
*''[[Charaxes cowani]]''
*''[[Charaxes cynthia]]''
*''[[Charaxes defulvata]]''
*''[[Charaxes dilutus]]''
*''[[Charaxes diversiforma]]''
*''[[Charaxes doubledayi]]''
*''[[Charaxes dowsetti]]''
*''[[Charaxes dreuxi]]''
*''[[Charaxes druceanus]]''
*''[[Charaxes dubiosus]]''
*''[[Charaxes ephyra]]''
*''[[Charaxes etesipe]]''
*''[[Charaxes ethalion]]''
*''[[Charaxes etheocles]]''
*''[[Charaxes eudoxus]]''
*''[[Charaxes eupale]]''
*''[[Charaxes figini]]''
*''[[Charaxes fionae]]''
*''[[Charaxes fournierae]]''
*''[[Charaxes fulgurata]]''
*''[[Charaxes fulvescens]]''
*''[[Charaxes fuscus]]''
*''[[Charaxes galawadiwosi]]''
*''[[Charaxes gallagheri]]''
*''[[Charaxes galleyanus]]''
*''[[Charaxes gerdae]]''
*''[[Charaxes grahamei]]''
*''[[Charaxes guderiana]]''
*''[[Charaxes hadrianus]]''
*''[[Charaxes hansali]]''
*''[[Charaxes hildebrandti]]''
*''[[Charaxes howarthi]]''
*''[[Charaxes imperialis]]''
*''[[Charaxes jahlusa]]''
*''[[Charaxes jasius]]''
*''[[Charaxes fournierae|Charaxes jolybouyeri]]''
*''[[Charaxes junius]]''
*''[[Charaxes kahldeni]]''
*''[[Charaxes karkloof]]''
*''[[Charaxes kheili]]''
*''[[Charaxes kirki]]''
*''[[Charaxes lactetinctus]]''
*''[[Charaxes larseni]]''
*''[[Charaxes lasti]]''
*''[[Charaxes lecerfi]]''
*''[[Charaxes legeri]]''
*''[[Charaxes lemosi]]''
*''[[Charaxes loandae]]''
*''[[Charaxes lucretius]]''
*''[[Charaxes lucyae]]''
*''[[Charaxes lycurgus]]''
*''[[Charaxes lydiae]]''
*''[[Charaxes macclounii]]''
*''[[Charaxes mafuga]]''
*''[[Charaxes manica]]''
*''[[Charaxes margaretae]]''
*''[[Charaxes marieps]]''
*''[[Charaxes martini]]''
*''[[Charaxes matakall]]''
*''[[Charaxes mccleeryi]]''
*''[[Charaxes mixtus]]''
*''[[Charaxes monteiri]]''
*''[[Charaxes montis]]''
*''[[Charaxes mtui]]''<ref>Sp. nov. [http://216.69.164.44/cgi-bin/ipp/print.pl?id=91774 "Endemic species of butterfly discovered at Kihansi,"]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ''IPP Media.''</ref>
*''[[Charaxes murphyi]]''
*''[[Charaxes musakensis]]''
*''[[Charaxes mycerina]]''
*''[[Charaxes nandina]]''
*''[[Charaxes nicati]]''
*''[[Charaxes nichetes]]''
*''[[Charaxes nobilis]]''
*''[[Charaxes northcotti]]''
*''[[Charaxes numenes]]''
*''[[Charaxes nyikensis]]''
*''[[Charaxes obudoensis]]''
*''[[Charaxes octavus]]''
*''[[Charaxes odysseus]]''
*''[[Charaxes opinatus]]''
*''[[Charaxes overlaeti]]''
*''[[Charaxes paphianus]]''
*''[[Charaxes paradoxa]]''
*''[[Charaxes pelias]]''
*''[[Charaxes pembanus]]''
*''[[Charaxes penricei]]''
*''[[Charaxes petersi]]''
*''[[Charaxes phaeus]]''
*''[[Charaxes phenix]]''
*''[[Charaxes phoebus]]''
*''[[Charaxes phraortes]]''
*''[[Charaxes plantroui]]''
*''[[Charaxes pleione]]''
*''[[Charaxes pollux]]''
*''[[Charaxes pondoensis]]''
*''[[Charaxes porthos]]''
*''[[Charaxes prettejohni]]''
*''[[Charaxes protoclea]]''
*''[[Charaxes pseudophaeus]]''
*''[[Charaxes pythodoris]]''
*''[[Charaxes richelmanni]]''
*''[[Charaxes saperanus]]''
*''[[Charaxes schiltzei]]''
*''[[Charaxes sidamo]]''
*''[[Charaxes smaragdalis]]''
*''[[Charaxes subornatus]]''
*''[[Charaxes subrubidus]]''
*''[[Charaxes superbus]]''
*''[[Charaxes taverniersi]]''
*''[[Charaxes tectonis]]''
*''[[Charaxes teissieri]]''
*''[[Charaxes thomasius]]''
*''[[Charaxes thysi]]''
*''[[Charaxes tiridates]]''
*''[[Charaxes turlini]]''
*''[[Charaxes usambarae]]''
*''[[Charaxes vansoni]]''
*''[[Charaxes varanes]]''
*''[[Charaxes variata]]''
*''[[Charaxes velox]]''
*''[[Charaxes viola]]''
*''[[Charaxes violetta]]''
*''[[Charaxes viossati]]''
*''[[Charaxes virescens]]''
*''[[Charaxes virilis]]''
*''[[Charaxes williami]]''
*''[[Charaxes xiphares]]''
*''[[Charaxes zambeziensis]]''
*''[[Charaxes zelica]]''
*''[[Charaxes zingha]]''
*''[[Charaxes zoolina]]''
{{div col end}}
==Notae==
<div class="references-small"><references/></div>
==Bibliographia==
*Aduse-Poku, K., E. Vingerhoedt, et N. Wahlberg. [[2009]]. Out-of-Africa again: a phylogenetic hypothesis of the genus Charaxes (Lepidoptera: Nymphalidae) based on five gene regions. ''Mol. Phylogenet. Evol.'' 53(2):463–478. doi:10.1016/j.ympev.2009.06.021.
*Braby, Michael F. [[2004]]. ''Complete Field Guide to Butterflies of Australia.'' CSIRO Publishing. ISBN 0643090274.
*Woodhall, Steve. [[2005]]. ''Field Guide to Butterflies of South Africa.'' Cape Town: Struik Publishers.
==Bibliographia addita==
*Darge, Philippe. [[1983]]. Fauna of Cameroon: The genus ''Charaxes.'' ''Sciences Nat.'' (Venette) 1–136, pl. 1–43.<!-- [http://www.insects.demon.co.uk/etudeslep/Darge-english.html] also as Le Genre Charaxes Ochs (Lepidoptera Charaxidae Doherty). Faune de la Republique Unie du Cameroon 1:1–136.-->
*Henning, Stephen Frank. [[1989]]. ''The Charaxinae Butterflies of Africa.'' Johannesburg: Aloe Books. ISBN 0620128119.
*Müller, Chris J., Niklas Wahlberg, et Luciano B. Beheregaray. [[2010]]. "After Africa": the evolutionary history and systematics of the genus Charaxes Ochsenheimer (Lepidoptera: Nymphalidae) in the Indo-Pacific region. ''Biological Journal of the Linnean Society'' 100(2):457–481.
*Plantrou, Jacques. [[1973]]. Note sur les ''Charaxes'' de l’Afrique occidentale, 1 (Lep. Nymphalidae). ''Bulletin de la Société Entomologique de France'' 78(7-8):268–276.
*Plantrou, Jacques. [[1974]]. Note sur les ''Charaxes'' de l’Afrique occidentale, 2 (Lep. Nymphalidae). ''Bulletin de la Société Entomologique de France'' 79(5–6):125–131.
*Plantrou, Jacques. [[1983]]. ''Systématique biogéographie et évolution des Charaxes africains'' (Lepidoptera Nymphalidae). Lutetiae: École normale supérieure, Laboratoire de zoologie. Series: Publications du Laboratoire de zoologie, École normale supérieure, no 25. ISBN 9782728800926
*[[Leonillus Gualterius Rothschild|Rothschild, Walter]], et Karl Jordan. [[1898]]. A monograph of ''Charaxes'' and the allied prionopterous genera. ''Novitates Zoologicae'' 5:545–601<!-- [http://www.biodiversitylibrary.org/item/22556#page/9/mode/1up]; 1899 Volume 6: 220–286 [http://www.biodiversitylibrary.org/item/22632#page/9/mode/1up]: 1900 Volume 7:287–524. [http://www.biodiversitylibrary.org/page/3267025/#page/295/mode/1up] Descriptions and plates (monochrome photos).-->
*Turlin, Bernard. [[2005]]-[[2007]]. ''Butterflies of the World,'' ed. Erich Bauer et Thomas Franckenbach. Partes 22, 25, 28, 32, Charaxes 1–4. Goecke & Evers. ISBN 9783937783321.
*Van Someren, Victor Gurney Logan. [[1963]]–[[1975]]. Revisional Notes on the African Charaxes. Partes 1–10, pp. 652, pl. 148.<!--part details and links to full text and plates (monochrome photos)-->
==Nexus externi==
{{CommuniaCat|Charaxes|''Charaxem''}}
{{wikispecies|Charaxes}}
*[http://eol.org/pages/19390/media ''Charaxes,''] eol.org (EOL)
*[https://web.archive.org/web/20150923182256/http://www.barcodinglife.org/index.php/TaxBrowser_Taxonpage?taxid=6907 Imagines,] www.barcodinglife.org (Consortium for the Barcode of Life)
*[http://www.pteron-world.com/topics/classfication/nymphalidae/charaxinae/charaxini/charaxini1.html#charaxes Pteron,] www.petron-world.com (lingua Iaponiensi)<!--with excellent photo collection. Identified images have [[Binomial name|binomial]] names-->
*Vingerhoedt, Eric. [https://web.archive.org/web/20141217032724/http://charaxes.be/ African Charaxes,] www.charaxes.be<!--French as Charaxes Africains--><!--
*[http://tolweb.org/Charaxes%20solon TOL] [[Tree of Life Web Project|Tree of Life]] Clade.
*[http://www.abdb-africa.org/ SÁFIÁN Sz., COLLINS, S.C., KORMOS, B. SIKLÓSI, A. (2009): African Butterfly Database version 1.0 – www.abdb-africa.org] Bibliography of African ''Charaxes'' via search.
*[http://www.abdb-africa.org/ African Butterfly Database] Range maps via search-->
[[Categoria:Charaxes| ]]
[[Categoria:Taxa Ochsenheimer]]
[[Categoria:Taxa 1816]]
jjvswozdegbwhszs8p8djhf2quglh26
Le Haillan
0
235471
3997599
3995189
2026-10-28T09:55:05Z
Pippobuono
54500
capsa et nexus
3997599
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus: Notre_Dame_de_la_merci_au_Haillan_%28Gironde%29.JPG |thumb|upright|left|Le Haillan: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Virgo Maria|Nostrae Dominae Gratiae]] dicata.]]
'''Le Haillan''' ([[Gasconice]] ''Halhan'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:11692}} incolarum (anno [[2023]]) praefecturae [[Girundia (praefectura Franciae)|Girundiae]] in regione occidentali [[Aquitania]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Aquitania Lemovicensis Pictaviensis et Carantoni|Aquitania Lemovicensi Pictaviensi et Carantonis]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Girundiae|Indicem communium praefecturae Girundiae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Le Haillan|Le Haillan}}
{{INSEE commune|33200|de=Le Haillan}}
* {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=16564 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}}
* {{opus|url=https://www.ville-lehaillan.fr/|titulus=Huius communis pagina interretialis}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Girumnae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Girumnae]]
qg2wud4r1bipfkge09piff1jcx1x5ff
3997600
3997599
2026-10-28T09:55:30Z
Pippobuono
54500
typo
3997600
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus: Notre_Dame_de_la_merci_au_Haillan_%28Gironde%29.JPG |thumb|upright|left|Le Haillan: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Virgo Maria|Nostrae Dominae Gratiae]] dicata.]]
'''Le Haillan''' ([[Gasconice]] ''Halhan'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:11392}} incolarum (anno [[2023]]) praefecturae [[Girundia (praefectura Franciae)|Girundiae]] in regione occidentali [[Aquitania]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Aquitania Lemovicensis Pictaviensis et Carantoni|Aquitania Lemovicensi Pictaviensi et Carantonis]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Girundiae|Indicem communium praefecturae Girundiae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Le Haillan|Le Haillan}}
{{INSEE commune|33200|de=Le Haillan}}
* {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=16564 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}}
* {{opus|url=https://www.ville-lehaillan.fr/|titulus=Huius communis pagina interretialis}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Girumnae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Girumnae]]
4104z8bqqck3hrski2hhdxmj5xscp6d
Aquaviva (discretiva)
0
238878
3997520
2903602
2026-10-27T19:50:58Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997520
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Aqua Viva (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
0bj8pkwftgbv3rojxfme2c83a48mmc7
Doulaincourt-Saucourt
0
239692
3997594
3452507
2026-10-28T09:32:11Z
Pippobuono
54500
complementa 1972
3997594
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:1ere_Ecluse_%C3%A0_Saucourt_sur_Rognon.jpg |thumb|250 px|Doulaincourt-Saucourt: [[Moles (agger)|moles]]<ref>Cf. [[Lingua Italiana|Italiane]] diga in {{Castiglioni}}</ref> ]]
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 52177.png|250 px|left|thumb|Doulaincourt-Saucourt: communis tabula]]
'''Doulaincourt-Saucourt''' est commune [[Francia|Francicum]] 895 incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Matrona Superior|Matronae Superioris]] in regione orientali [[Campania et Arduenna]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia]]). Commune anno [[1972]] e fusione pristinorum communium, ''Dolencuriae'' (Francogallice ''Doulaincourt'')<ref>Seu ''Dodoleni cortis'' seu ''Dolancuria'' seu ''Dolanis curia'', cfr {{Graesse}}, t. 1, p. 651.</ref> et ''Soocurtis'' (Francogallice ''Saucourt-sur-Rognon'')<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 402.</ref> creatum est.
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Matronae Superioris|Indicem communium praefecturae Matronae Superioris]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Doulaincourt-Saucourt|Doulaincourt-Saucourt}}
{{INSEE commune|52177|de=Doulaincourt-Saucourt}}
* {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=12131 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Matronae Superioris]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Matronae superioris]]
kpeemn556kyohl384eu93ureoanua6q
3997598
3997594
2026-10-28T09:49:59Z
Pippobuono
54500
disopisitio
3997598
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:1ere_Ecluse_%C3%A0_Saucourt_sur_Rognon.jpg |thumb|upright|left|Doulaincourt-Saucourt: [[Moles (agger)|moles]]<ref>Cf. [[Lingua Italiana|Italiane]] diga in {{Castiglioni}}</ref> ]]
'''Doulaincourt-Saucourt''' est commune [[Francia|Francicum]] 731 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Matrona Superior|Matronae Superioris]] in regione orientali [[Campania et Arduenna]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia]]). Commune anno [[1972]] e fusione pristinorum communium, ''Dolencuriae'' (Francogallice ''Doulaincourt'')<ref>Seu ''Dodoleni cortis'' seu ''Dolancuria'' seu ''Dolanis curia'', cfr {{Graesse}}, t. 1, p. 651.</ref> et ''Soocurtis'' (Francogallice ''Saucourt-sur-Rognon'')<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 402.</ref> creatum est.
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Matronae Superioris|Indicem communium praefecturae Matronae Superioris]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Doulaincourt-Saucourt|Doulaincourt-Saucourt}}
{{INSEE commune|52177|de=Doulaincourt-Saucourt}}
* {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=12131 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Matronae Superioris]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Matronae superioris]]
krj1sitpenvv5csdjdysu7hg7shn4n2
Domnus Basolus (Mosa)
0
240650
3997444
3453826
2026-10-27T18:09:57Z
Pippobuono
54500
capsa et nomen latinum
3997444
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Dombasle-en-Argonne Église Saint-Basle.JPG|thumb|upright|left|Dombasle-en-Argonne: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Basolus|Sancto Basolo]] dicata.]]
{{res|Domnus Basolus}} seu '''Dombasolus''' seu '''Dommus Basolus''' seu '''Domnobasla''' seu '''Dompbasla'''<ref>{{Graesse}}, t. 1, p. 655.</ref> ([[Francogallice]] ''Dombasle-en-Argonne'') est commune [[Francia|Francicum]] 365 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Mosa]] in regione orientali [[Lotharingia]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Mosae|Indicem communium praefecturae Mosae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Dombasle-en-Argonne|Domnum Basolum}}
{{INSEE commune|55155|de=Dombasle-en-Argonne}}
* {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=11934 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}}
* {{opus|url=https://dombasle-en-argonne.fr/|titulus=Huius communis pagina interretialis}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Mosae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Mosae]]
n7fcg1qaugz05leypjw39ub7gib94lv
3997445
3997444
2026-10-27T18:10:36Z
Pippobuono
54500
Pippobuono movit paginam [[Dombasle-en-Argonne]] ad [[Domnus Basolus (Mosa)]]: nomen latinum attestatur in Graesse
3997444
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Dombasle-en-Argonne Église Saint-Basle.JPG|thumb|upright|left|Dombasle-en-Argonne: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Basolus|Sancto Basolo]] dicata.]]
{{res|Domnus Basolus}} seu '''Dombasolus''' seu '''Dommus Basolus''' seu '''Domnobasla''' seu '''Dompbasla'''<ref>{{Graesse}}, t. 1, p. 655.</ref> ([[Francogallice]] ''Dombasle-en-Argonne'') est commune [[Francia|Francicum]] 365 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Mosa]] in regione orientali [[Lotharingia]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Mosae|Indicem communium praefecturae Mosae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Dombasle-en-Argonne|Domnum Basolum}}
{{INSEE commune|55155|de=Dombasle-en-Argonne}}
* {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=11934 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}}
* {{opus|url=https://dombasle-en-argonne.fr/|titulus=Huius communis pagina interretialis}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Mosae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Mosae]]
n7fcg1qaugz05leypjw39ub7gib94lv
Elne
0
243350
3997459
3866616
2026-10-27T18:49:16Z
Pippobuono
54500
praecisiones et typo
3997459
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Cath%C3%A9drale_Sainte-Eulalie-et-Sainte-Julie_2_%28Elne%2C_66%29.JPG |thumb|250 px|Elne: [[ecclesia]] [[cathedralis]] [[Sancta Eulalia|Sanctis Eulaliae]] [[Sancta Iulia|Iuliaeque]] dicata]]
'''Helena''' sive '''Ruscino''' (Francogallice ''Elne'', [[Catalane]] ''Elna'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:9511}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Pyrenaeus Orientalis|Pyrenaei Orientalis]] in regione australi [[Occitania et Ruscino]]ne (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Occitania Ruscino Meridianum et Pyrenaei|Occitania Ruscinone Meridiano et Pyrenaeis]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Pyrenaei Orientalis|Indicem communium praefecturae Pyrenaei Orientalis]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Elne|Elne}}
{{INSEE commune|66065|de=Elne}}
* {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=12577 |titulus=De hoc communi |domus editoria=apud cassini.ehess.fr}}
* [http://www.ville-elne.com/ Huius communis pagina interretialis]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Pyrenaeorum orientalium]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Pyrenaeorum orientalium]]
[[Categoria:Sedes episcopales Franciae]]
291fuzojej0nn5xhmqcw6r39rmsx1el
Laurentius Camiade
0
243585
3997468
3720622
2026-10-27T19:02:07Z
Pippobuono
54500
typo
3997468
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:Coat of arms of Laurent Michel Camiade.svg|thumb]]
'''Laurentius''', vulgo ''Laurent'' '''Camiade''' ([[Aginnum|Aginni]] natus die [[22 Novembris]] [[1966]]), alumnus [[Institutum Catholicum Tolosanum|universitatis Catholicae Tolosanae]] ubi recentius theologiam docebat, olim vicarius et [[curatus]] oppidi [[Villa Nova ad Oltem|Villae Novae ad Oltem]], fuit ab anno [[2010]] vicarius generalis dioecesis Agennensis. Die [[15 Iulii]] [[2015]] [[episcopus]] [[Cadurcum|Cadurcensis]] nominatus est.
== Nexus externi ==
* {{CathHierBishop|camiade}}
* "[https://web.archive.org/web/20190109110907/https://radionotredame.net/2015/vie-de-leglise/le-pere-laurent-camiade-nouvel-eveque-de-cahors-38251/ Le père Laurent Camiade nouvel évêque de Cahors]" (15 Iulii 2015) apud ''Radio Notre Dame''
{{bio-stipula}}
{{DEFAULTSORT:Camiade, Laurentius}}
[[Categoria:Episcopi Cadurcenses]]
[[Categoria:Nati 1966]]
[[Categoria:Homines vivi]]
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Catholicae Tolosanae]]
nsrxthrjxjyt3tnxtnysycq3h4k7mrq
Anno (discretiva)
0
244544
3997516
2945242
2026-10-27T19:49:13Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997516
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Annonum (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
n8bb4cy8krjj1ndsn4v811e6wb3mlkn
Circulus Landishutensis
0
258506
3997604
3972820
2026-10-28T10:17:19Z
Ziv
172423
([[c:GR|GR]]) [[File:Bayerbach Ergoldsbach coat of arms.svg]] → [[File:DEU Bayerbach (Ergoldsbach) COA.svg]] [[c:COM:FR#FR4|Criterion 4]] · Harmonisation of a fileset
3997604
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
{{Capsa subdivisionis Vicidata}}
'''Circulus Landishutensis''', vel '''Pagus Landishutensis''', in [[Provincia (Germania)|provincia]] [[Bavaria inferior]]e situs, [[Landishuta]]m [[urbs|urbem]] circumdat, [[caput (urbs)|caput]] sed non partem eius. Anno [[1972]], formam hodiernam accepit. Hic [[circulus]] est secundus quoad aream post circulum Passaviensem et confinis ad pagos Bavariae Inferioris Kelheim (in occidente), Boiodurum-Bogen, Dingolfing-Landau et Rottal-Aenum (in oriente), praeterea ad [[Palatinatus Superior|Palatinatum Superiorem]] in septentrionibus, et ad [[Bavaria Superior|Bavariam Superiorem]] in meridie et occidente.
== Insigne ==
[[Insigne]] circuli monstrat in alto [[rhombus|rhombos]] [[Bavaria]]e et sub eis insigne comitum Prisonum (Theodisce ''Preysing'') ut exempli tot [[nobilis|nobilium]] sedum in rure dispersarum.
== Natura terrestris ==
Ager huius circuli praeter [[vallis|valles]] fluminum (praecipue [[Isara (Bavaricus)|Isarae]] et [[Filsa]]e), quae [[Danuvius|Danuvium]] petunt, permultis [[collis|collibus]] conspersus est. Hi colles [[Aevum glain ciale|aevo glaciali]] orti sunt. Quorum altissimus (525 m supra mare) in meridie pagi invenitur. Ager circum Landishutam [[creta (minerale)|cretam]] lutumque figulare praebet, quo iam a temporibus antiquis ad fabricationem laterum posteaque etiam vasorum fictilium usi sunt. [[Fornax]] figularis e temporibus tardo-antiquitatis provinciae Romanae, prope Landishutam reperta, in museo artis tegulariae (theodisce ''Ziegel- und Kalkmuseum'') in viculo Flintsbach (nunc pars Fori Winzer) ostentatur.
== Historia et cultura ==
Iam aetatibus [[Aetas lapidea|lapidea]], [[Aetas aënea|aënea]] et [[Aetas ferrea|ferrea]] in valle Isarae homines vivebant.<ref>Diercke Lexikon Deutschland (1988). Augustae Vindelicorum: Weltbild Verlag {{ling|Theodisce}}</ref> Aetate Romana sub imperatore [[Claudius (imperator)|Claudio]] haec regio pars provinciae [[Raetia]]e facta est.<ref>Christophorus Thoma: Hightech im Hügelland - Der Landkreis Landshut (2002). Landishutae: Circulus Landishutensis (editor)</ref>. Cum in parte ad sinistram Isarae iacente colonisatio praecipue in vicis facta sit, in parte ad dextram fluvii confiniente villae singulae dispersae dominantur. Toti terrae arces nobilium et ecclesiae Gothicae latericiae propriae sunt.
== Communia circuli ==
Circulo Landishutensi sunt 35 communia, inter quae duae urbes et septem fora.
{| class="wikitable sortable" style="float:left; margin-right:1em"
|+ Urbes
! Urbs || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
|| '''[[Rottenburg ad Laaber]]''' ||align="center" | [[Fasciculus:DEU Rottenburg COA.svg|30px]] ||align="center" | 90.15 ||align="center"| 7 827 ||align="center" | 87 ||align="center" | 453
|-
|| '''[[Vilsbiburg]]''' || align="center" |[[Fasciculus:DEU Vilsbiburg COA.svg|30px]] || align="center"|{{nts|68.85}}||align="center"|11 535||align="center" |168||align="center" |{{nts|449}}
|-
|}
{| class="wikitable sortable" style="float:left; margin-right:1em"
|+ Fora
! Forum || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
| '''[[Altdorfium (Bavaria Inferior)|Altdorfium]]'''<ref name="Altdorfium">Theodiscum toponymum ''Altdorf' in Latinam "Altdorfium" sive "Palaeocomē" verti solet. V.gr. vide {{Graesse}}.</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Altdorf (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|23.05}} || align="center"| {{nts|11 158}} || align="center" | {{nts|484}} || align="center" |{{nts|399}}
|-
|| '''[[Ergolding]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Ergolding COA.svg|30px]] || {{nts|37.16}} || align="center" | 12 193 || align="center" |{{nts|328}} || align="center" |{{nts|392}}
|-
|| '''[[Ergoldsbach]]''' || align="center" |[[Fasciculus:DEU Ergoldsbach COA.svg|30px]] || {{nts|57.06}} || align="center" | {{nts|7 709}} ||align="center" | {{nts|135}} || align="center" |{{nts|416}}
|-
|| '''[[Essenbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Wappen_Essenbach.svg|30px]] || {{nts|83.57}} || align="center" | {{nts|11 804}} || align="center" | {{nts|141}} || align="center" |{{nts|391}}
|-
|| '''[[Felda]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Velden (Vils) COA.svg|30px]] || {{nts|49.4}} || align="center" | 6 909 || align="center" | {{nts|140}} || align="center" |{{nts|477}}
|-
|| '''[[Geisenhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Geisenhausen (mit Schildhalter) COA.svg|30px]] || {{nts|62.54}} ||align="center" | {{nts|6 896}} ||align="center" | {{nts|110}} || align="center" |{{nts|460}}
|-
|| '''[[Pfeffenhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Pfeffenhausen COA.svg|30px]] || {{nts|71.79}} ||align="center|{{nts|4 932}}||align="center" | {{nts|69}} || align="center" |{{nts|436}}
|-
|}
{| class="wikitable sortable" style="float:left"
|+ Alia communia
! Commune || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
| '''[[Adalahkewa]]'''<ref>Vide [https://web.archive.org/web/20170326102611/http://www.wittmann.de/einsatzgebiete/adlkofen ''www.wittmann.de''], ubi dicitur "(...) Der Name Adlkofen taucht zum ersten Mal als Grafschaft Adalahkevva in einer Urkunde auf, die Kaiser Otto der Große kurz vor seinem Tod 973 in Merseburg ausstellte (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Adlkofen COA.svg|30px]] || {{nts|47.82}} || align="center" | {{nts|4 078}} || align="center" | {{nts|85}} || align="center" |{{nts|499}}
|-
| '''[[Aham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Aham COA.svg|30px]] || {{nts|38}} || align="center" |{{nts|1 958}} || align="center" | {{nts|52}}|| align="center" |{{nts|420}}
|-
| '''[[Altfraunhofen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Altfraunhofen COA.svg|30px]] || {{nts|24.28}} || align="center" | {{nts|2 317}} || align="center" | {{nts|95}} || align="center" |{{nts|466}}
|-
| '''[[Bodenkircha]]'''<ref>Vide [https://archive.org/stream/monumentaboica01karagoog/monumentaboica01karagoog_djvu.txt ''Monumenta Boica''], ubi dicitur "(...) praedium ecclesiae Bodenkircha (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bodenkirchen COA.svg|30px]] || {{nts|62}} || align="center" | {{nts| 5 246}} || align="center" | {{nts|85}}|| align="center" |{{nts|470}}
|-
| '''[[Bruckberga (Bavaria Inferior)|Bruckberga]]'''<ref name="Bruckberga">Theodiscum toponymum ''Bruckberg'' in Latinam "Bruckberga" verti solet. V.gr. vide [https://archive.org/details/ned-kbn-all-00001637-001/page/222/mode/2up?q=Bruckberga ''P. Bertii commentariorum rerum germanicarum libri tres''], ubi dicitur "(...) Bruckbergae Baro (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bruckberg (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|51.11}} || align="center" | {{nts|5 336}} || align="center" | {{nts| 104}} || align="center" |{{nts|427}}
|-
| '''[[Bocha]]'''<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Buch am Erlbach COA.svg|30px]] || {{nts|26.71}} || align="center" | {{nts|3 739}} || align="center" | {{nts| 140}} || align="center" |{{nts| 441}}
|-
| '''[[Ehinga (Landishuta)|Ehinga]]'''<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Eching (Kreis Landshut) COA.svg|30px]] || {{nts|30.1}} || align="center" | {{nts| 3 903}} || align="center" | {{nts|130}} || align="center" | {{nts|405}}
|-
| '''[[Furth (Niederbayern)|Furth]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Furth (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|20.97}} || align="center" | {{nts|3 529}} || align="center" | {{nts|168}} || align="center" |{{nts|428}}
|-
| '''[[Gerzen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Gerzen (Landshut) COA.svg|30px]] || {{nts|17}} || align="center" | {{nts|1 824}} || align="center" |{{nts|107}} || align="center" |{{nts|433}}
|-
| '''[[Hohenthann]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Wappen von Hohenthann.svg|30px]] || {{nts|68.32}} || align="center" | {{nts|4 063}} || align="center" | {{nts|59}} || align="center" |{{nts|487}}
|-
| '''[[Kröning]]''' || align="center" ||| {{nts|39.61}} || align="center" | 2 011 || align="center" | {{nts|51}} || align="center" |{{nts|458}}
|-
| '''[[Kumhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Kumhausen COA.svg|30px]] || {{nts|37.07}} || align="center" | 5 351 || align="center" | {{nts|144}} || align="center" |{{nts|500}}
|-
| '''[[Neufahrn in Bavaria Inferiori]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Neufahrn_in_NiederbayernWappen.jpeg|30px]] || {{nts|38.76}} || align="center" | {{nts|4 017}} || align="center" | {{nts| 104}} || align="center" |{{nts|404}}
|-
| '''[[Neufraunhofen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Neufraunhofen COA.svg|30px]] || {{nts|17.94}} || align="center" | 1 072 || align="center" | {{nts|60}} || align="center" |{{nts|495}}
|-
| '''[[Niederaichbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Niederaichbach COA.svg|30px]] || {{nts|34.06}} || align="center" | {{nts|3 975}} || align="center" | {{nts|117}} || align="center" |{{nts|376}}
|-
| '''[[Obersüßbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Obersüßbach COA.svg|30px]] || {{nts|23.58}} || align="center" | {{nts|1 734}} || align="center" | {{nts|472}} || align="center" |{{nts|472}}
|-
| '''[[Piparpah]]'''<ref>Vide [https://francia.ahlfeldt.se/page/documents/13500 ''Regnum Francorum''], ubi dicitur "(...) Bayerbach , as possession ''Sindbertus episcopus tradidit hereditatem suam in loco, qui dicitur Svnnihhinga, et Piparpah'' (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bayerbach (Ergoldsbach) COA.svg|30px]] || {{nts|25.42}} || align="center" | {{nts|1 809}} || align="center" | {{nts| 71}} || align="center" |{{nts|409}}
|-
| '''[[Postau]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Postau COA.svg|30px]] || {{nts|34.84}} || align="center" | {{nts|1 620}} || align="center"| {{nts|48}} || align="center" |{{nts|388}}
|-
| '''[[Purgipach]]'''<ref>Vide [https://www.zobodat.at/pdf/Abhandlungen-Akademie-Bayern-hist_2-1837_0001-0119.pdf ''Einführung und Beleuchtung''], ubi dicitur "(...) Vodalricus de purgipach (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Baierbach COA.svg|30px]] || {{nts|16.76}} || align="center" | {{nts|791}} || align="center" | {{nts|47}} || align="center" |{{nts|418}}
|-
| '''[[Schalkham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Schalkham COA.svg|30px]] || {{nts|22.71}} || align="center" | {{nts|860}} || align="center"| {{nts|38}} || align="center" |{{nts|430}}
|-
| '''[[Tiefenbach (prope Landshut)|Tiefenbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Gemeindewappen_Tiefenbach_Lkr._Landshut.svg|30px]] || {{nts|24.72}} || align="center" | {{nts|3 792}} || align="center" | {{nts| 153}} || align="center" |{{nts|454}}
|-
| '''[[Vilsheim]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Vilsheim COA.svg|30px]] || {{nts|21.7}} || align="center" | {{nts|2 491}} || align="center" | {{nts|115}} || align="center" |{{nts|467}}
|-
| '''[[Weihmichl]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Weihmichl_coat_of_arms.svg|30px]] || {{nts|32.16}} || align="center" |2 483 || align="center" | {{nts|77}} || align="center" |{{nts|440}}
|-
| '''[[Weng (ad Isaram)|Weng]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Weng_coat_of_arms.svg|30px]] || {{nts|15.62}} || align="center" | {{nts|1 434}} || align="center" | {{nts|92}} || align="center" |{{nts|379}}
|-
| '''[[Wörth an der Isar|Wörth a.d.Isar]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Wörth an der Isar COA.svg|30px]] || {{nts|4.84}} || align="center" | {{nts|2 837}} || align="center" | {{nts|586}} || align="center" |{{nts|369}}
|-
| '''[[Wurmsham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Wurmsham COA.svg|30px]] || {{nts|28.14}} || align="center" | {{nts|1 353}} || align="center" | {{nts|48}} || align="center" |{{nts|480}}
|-
|}
<div style="clear:both"></div>
'''[[Societas administrativa|Societates administrativae]]'''
# S. a. Altfraunhofen<br />(formata e communibus Altfraunhofen et Baierbach)
# S. a. Ergoldsbach<br />(formata e foro Ergoldsbach et communi Bayerbach prope Ergoldsbach)
# S. a. Furth<br />(formata e communibus Furth, Obersüßbach, et Weihmichl)
# S. a. Gerzen<br />(formata e communibus Aham, Gerzen, Kröning, et Schalkham)
# S. a. Felda<br />(formata e foro Velda et communibus Neufraunhofen et Wurmsham)
# S. a. Wörth ad Isaram <br />(formata e communibus Postau, Weng et Wörth ad Isaram)
== Pinacotheca ==
<gallery>
Schlossstraße 4 (Kronwinkl).JPG|Arx Kronwinkl (comitum Prisonum)
Hohenthann-Brauhausstraße-1-Schloss.jpg|[[Palatium]] in Hohenthann
Pfarrkirche Vilsbiburg.JPG|Ecclesia parochialis [[Assumptio Beatae Mariae Virginis|assumptioni B.M.V.]] dicata in Vilsbiburg
Kirchberg (Hohenthann).jpg|Villa rustica
</gallery>
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{fontes geographici}}
[[Categoria:Circuli terrae Bavariae|Landishutensis circulus]]
[[Categoria:Constituta 1972]]
g7q2z8heh1t3u8lf2kvlhlyz8ccnz8p
3997608
3997604
2026-10-28T10:40:45Z
Ziv
172423
([[c:GR|GR]]) [[File:DEU Rottenburg COA.svg]] → [[File:DEU Rottenburg a.d.Laaber COA.svg]] [[c:COM:FR#FR1|Criterion 1]] · Request from the original uploader
3997608
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
{{Capsa subdivisionis Vicidata}}
'''Circulus Landishutensis''', vel '''Pagus Landishutensis''', in [[Provincia (Germania)|provincia]] [[Bavaria inferior]]e situs, [[Landishuta]]m [[urbs|urbem]] circumdat, [[caput (urbs)|caput]] sed non partem eius. Anno [[1972]], formam hodiernam accepit. Hic [[circulus]] est secundus quoad aream post circulum Passaviensem et confinis ad pagos Bavariae Inferioris Kelheim (in occidente), Boiodurum-Bogen, Dingolfing-Landau et Rottal-Aenum (in oriente), praeterea ad [[Palatinatus Superior|Palatinatum Superiorem]] in septentrionibus, et ad [[Bavaria Superior|Bavariam Superiorem]] in meridie et occidente.
== Insigne ==
[[Insigne]] circuli monstrat in alto [[rhombus|rhombos]] [[Bavaria]]e et sub eis insigne comitum Prisonum (Theodisce ''Preysing'') ut exempli tot [[nobilis|nobilium]] sedum in rure dispersarum.
== Natura terrestris ==
Ager huius circuli praeter [[vallis|valles]] fluminum (praecipue [[Isara (Bavaricus)|Isarae]] et [[Filsa]]e), quae [[Danuvius|Danuvium]] petunt, permultis [[collis|collibus]] conspersus est. Hi colles [[Aevum glain ciale|aevo glaciali]] orti sunt. Quorum altissimus (525 m supra mare) in meridie pagi invenitur. Ager circum Landishutam [[creta (minerale)|cretam]] lutumque figulare praebet, quo iam a temporibus antiquis ad fabricationem laterum posteaque etiam vasorum fictilium usi sunt. [[Fornax]] figularis e temporibus tardo-antiquitatis provinciae Romanae, prope Landishutam reperta, in museo artis tegulariae (theodisce ''Ziegel- und Kalkmuseum'') in viculo Flintsbach (nunc pars Fori Winzer) ostentatur.
== Historia et cultura ==
Iam aetatibus [[Aetas lapidea|lapidea]], [[Aetas aënea|aënea]] et [[Aetas ferrea|ferrea]] in valle Isarae homines vivebant.<ref>Diercke Lexikon Deutschland (1988). Augustae Vindelicorum: Weltbild Verlag {{ling|Theodisce}}</ref> Aetate Romana sub imperatore [[Claudius (imperator)|Claudio]] haec regio pars provinciae [[Raetia]]e facta est.<ref>Christophorus Thoma: Hightech im Hügelland - Der Landkreis Landshut (2002). Landishutae: Circulus Landishutensis (editor)</ref>. Cum in parte ad sinistram Isarae iacente colonisatio praecipue in vicis facta sit, in parte ad dextram fluvii confiniente villae singulae dispersae dominantur. Toti terrae arces nobilium et ecclesiae Gothicae latericiae propriae sunt.
== Communia circuli ==
Circulo Landishutensi sunt 35 communia, inter quae duae urbes et septem fora.
{| class="wikitable sortable" style="float:left; margin-right:1em"
|+ Urbes
! Urbs || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
|| '''[[Rottenburg ad Laaber]]''' ||align="center" | [[Fasciculus:DEU Rottenburg a.d.Laaber COA.svg|30px]] ||align="center" | 90.15 ||align="center"| 7 827 ||align="center" | 87 ||align="center" | 453
|-
|| '''[[Vilsbiburg]]''' || align="center" |[[Fasciculus:DEU Vilsbiburg COA.svg|30px]] || align="center"|{{nts|68.85}}||align="center"|11 535||align="center" |168||align="center" |{{nts|449}}
|-
|}
{| class="wikitable sortable" style="float:left; margin-right:1em"
|+ Fora
! Forum || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
| '''[[Altdorfium (Bavaria Inferior)|Altdorfium]]'''<ref name="Altdorfium">Theodiscum toponymum ''Altdorf' in Latinam "Altdorfium" sive "Palaeocomē" verti solet. V.gr. vide {{Graesse}}.</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Altdorf (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|23.05}} || align="center"| {{nts|11 158}} || align="center" | {{nts|484}} || align="center" |{{nts|399}}
|-
|| '''[[Ergolding]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Ergolding COA.svg|30px]] || {{nts|37.16}} || align="center" | 12 193 || align="center" |{{nts|328}} || align="center" |{{nts|392}}
|-
|| '''[[Ergoldsbach]]''' || align="center" |[[Fasciculus:DEU Ergoldsbach COA.svg|30px]] || {{nts|57.06}} || align="center" | {{nts|7 709}} ||align="center" | {{nts|135}} || align="center" |{{nts|416}}
|-
|| '''[[Essenbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Wappen_Essenbach.svg|30px]] || {{nts|83.57}} || align="center" | {{nts|11 804}} || align="center" | {{nts|141}} || align="center" |{{nts|391}}
|-
|| '''[[Felda]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Velden (Vils) COA.svg|30px]] || {{nts|49.4}} || align="center" | 6 909 || align="center" | {{nts|140}} || align="center" |{{nts|477}}
|-
|| '''[[Geisenhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Geisenhausen (mit Schildhalter) COA.svg|30px]] || {{nts|62.54}} ||align="center" | {{nts|6 896}} ||align="center" | {{nts|110}} || align="center" |{{nts|460}}
|-
|| '''[[Pfeffenhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Pfeffenhausen COA.svg|30px]] || {{nts|71.79}} ||align="center|{{nts|4 932}}||align="center" | {{nts|69}} || align="center" |{{nts|436}}
|-
|}
{| class="wikitable sortable" style="float:left"
|+ Alia communia
! Commune || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
| '''[[Adalahkewa]]'''<ref>Vide [https://web.archive.org/web/20170326102611/http://www.wittmann.de/einsatzgebiete/adlkofen ''www.wittmann.de''], ubi dicitur "(...) Der Name Adlkofen taucht zum ersten Mal als Grafschaft Adalahkevva in einer Urkunde auf, die Kaiser Otto der Große kurz vor seinem Tod 973 in Merseburg ausstellte (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Adlkofen COA.svg|30px]] || {{nts|47.82}} || align="center" | {{nts|4 078}} || align="center" | {{nts|85}} || align="center" |{{nts|499}}
|-
| '''[[Aham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Aham COA.svg|30px]] || {{nts|38}} || align="center" |{{nts|1 958}} || align="center" | {{nts|52}}|| align="center" |{{nts|420}}
|-
| '''[[Altfraunhofen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Altfraunhofen COA.svg|30px]] || {{nts|24.28}} || align="center" | {{nts|2 317}} || align="center" | {{nts|95}} || align="center" |{{nts|466}}
|-
| '''[[Bodenkircha]]'''<ref>Vide [https://archive.org/stream/monumentaboica01karagoog/monumentaboica01karagoog_djvu.txt ''Monumenta Boica''], ubi dicitur "(...) praedium ecclesiae Bodenkircha (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bodenkirchen COA.svg|30px]] || {{nts|62}} || align="center" | {{nts| 5 246}} || align="center" | {{nts|85}}|| align="center" |{{nts|470}}
|-
| '''[[Bruckberga (Bavaria Inferior)|Bruckberga]]'''<ref name="Bruckberga">Theodiscum toponymum ''Bruckberg'' in Latinam "Bruckberga" verti solet. V.gr. vide [https://archive.org/details/ned-kbn-all-00001637-001/page/222/mode/2up?q=Bruckberga ''P. Bertii commentariorum rerum germanicarum libri tres''], ubi dicitur "(...) Bruckbergae Baro (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bruckberg (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|51.11}} || align="center" | {{nts|5 336}} || align="center" | {{nts| 104}} || align="center" |{{nts|427}}
|-
| '''[[Bocha]]'''<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Buch am Erlbach COA.svg|30px]] || {{nts|26.71}} || align="center" | {{nts|3 739}} || align="center" | {{nts| 140}} || align="center" |{{nts| 441}}
|-
| '''[[Ehinga (Landishuta)|Ehinga]]'''<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Eching (Kreis Landshut) COA.svg|30px]] || {{nts|30.1}} || align="center" | {{nts| 3 903}} || align="center" | {{nts|130}} || align="center" | {{nts|405}}
|-
| '''[[Furth (Niederbayern)|Furth]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Furth (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|20.97}} || align="center" | {{nts|3 529}} || align="center" | {{nts|168}} || align="center" |{{nts|428}}
|-
| '''[[Gerzen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Gerzen (Landshut) COA.svg|30px]] || {{nts|17}} || align="center" | {{nts|1 824}} || align="center" |{{nts|107}} || align="center" |{{nts|433}}
|-
| '''[[Hohenthann]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Wappen von Hohenthann.svg|30px]] || {{nts|68.32}} || align="center" | {{nts|4 063}} || align="center" | {{nts|59}} || align="center" |{{nts|487}}
|-
| '''[[Kröning]]''' || align="center" ||| {{nts|39.61}} || align="center" | 2 011 || align="center" | {{nts|51}} || align="center" |{{nts|458}}
|-
| '''[[Kumhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Kumhausen COA.svg|30px]] || {{nts|37.07}} || align="center" | 5 351 || align="center" | {{nts|144}} || align="center" |{{nts|500}}
|-
| '''[[Neufahrn in Bavaria Inferiori]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Neufahrn_in_NiederbayernWappen.jpeg|30px]] || {{nts|38.76}} || align="center" | {{nts|4 017}} || align="center" | {{nts| 104}} || align="center" |{{nts|404}}
|-
| '''[[Neufraunhofen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Neufraunhofen COA.svg|30px]] || {{nts|17.94}} || align="center" | 1 072 || align="center" | {{nts|60}} || align="center" |{{nts|495}}
|-
| '''[[Niederaichbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Niederaichbach COA.svg|30px]] || {{nts|34.06}} || align="center" | {{nts|3 975}} || align="center" | {{nts|117}} || align="center" |{{nts|376}}
|-
| '''[[Obersüßbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Obersüßbach COA.svg|30px]] || {{nts|23.58}} || align="center" | {{nts|1 734}} || align="center" | {{nts|472}} || align="center" |{{nts|472}}
|-
| '''[[Piparpah]]'''<ref>Vide [https://francia.ahlfeldt.se/page/documents/13500 ''Regnum Francorum''], ubi dicitur "(...) Bayerbach , as possession ''Sindbertus episcopus tradidit hereditatem suam in loco, qui dicitur Svnnihhinga, et Piparpah'' (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bayerbach (Ergoldsbach) COA.svg|30px]] || {{nts|25.42}} || align="center" | {{nts|1 809}} || align="center" | {{nts| 71}} || align="center" |{{nts|409}}
|-
| '''[[Postau]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Postau COA.svg|30px]] || {{nts|34.84}} || align="center" | {{nts|1 620}} || align="center"| {{nts|48}} || align="center" |{{nts|388}}
|-
| '''[[Purgipach]]'''<ref>Vide [https://www.zobodat.at/pdf/Abhandlungen-Akademie-Bayern-hist_2-1837_0001-0119.pdf ''Einführung und Beleuchtung''], ubi dicitur "(...) Vodalricus de purgipach (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Baierbach COA.svg|30px]] || {{nts|16.76}} || align="center" | {{nts|791}} || align="center" | {{nts|47}} || align="center" |{{nts|418}}
|-
| '''[[Schalkham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Schalkham COA.svg|30px]] || {{nts|22.71}} || align="center" | {{nts|860}} || align="center"| {{nts|38}} || align="center" |{{nts|430}}
|-
| '''[[Tiefenbach (prope Landshut)|Tiefenbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Gemeindewappen_Tiefenbach_Lkr._Landshut.svg|30px]] || {{nts|24.72}} || align="center" | {{nts|3 792}} || align="center" | {{nts| 153}} || align="center" |{{nts|454}}
|-
| '''[[Vilsheim]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Vilsheim COA.svg|30px]] || {{nts|21.7}} || align="center" | {{nts|2 491}} || align="center" | {{nts|115}} || align="center" |{{nts|467}}
|-
| '''[[Weihmichl]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Weihmichl_coat_of_arms.svg|30px]] || {{nts|32.16}} || align="center" |2 483 || align="center" | {{nts|77}} || align="center" |{{nts|440}}
|-
| '''[[Weng (ad Isaram)|Weng]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Weng_coat_of_arms.svg|30px]] || {{nts|15.62}} || align="center" | {{nts|1 434}} || align="center" | {{nts|92}} || align="center" |{{nts|379}}
|-
| '''[[Wörth an der Isar|Wörth a.d.Isar]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Wörth an der Isar COA.svg|30px]] || {{nts|4.84}} || align="center" | {{nts|2 837}} || align="center" | {{nts|586}} || align="center" |{{nts|369}}
|-
| '''[[Wurmsham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Wurmsham COA.svg|30px]] || {{nts|28.14}} || align="center" | {{nts|1 353}} || align="center" | {{nts|48}} || align="center" |{{nts|480}}
|-
|}
<div style="clear:both"></div>
'''[[Societas administrativa|Societates administrativae]]'''
# S. a. Altfraunhofen<br />(formata e communibus Altfraunhofen et Baierbach)
# S. a. Ergoldsbach<br />(formata e foro Ergoldsbach et communi Bayerbach prope Ergoldsbach)
# S. a. Furth<br />(formata e communibus Furth, Obersüßbach, et Weihmichl)
# S. a. Gerzen<br />(formata e communibus Aham, Gerzen, Kröning, et Schalkham)
# S. a. Felda<br />(formata e foro Velda et communibus Neufraunhofen et Wurmsham)
# S. a. Wörth ad Isaram <br />(formata e communibus Postau, Weng et Wörth ad Isaram)
== Pinacotheca ==
<gallery>
Schlossstraße 4 (Kronwinkl).JPG|Arx Kronwinkl (comitum Prisonum)
Hohenthann-Brauhausstraße-1-Schloss.jpg|[[Palatium]] in Hohenthann
Pfarrkirche Vilsbiburg.JPG|Ecclesia parochialis [[Assumptio Beatae Mariae Virginis|assumptioni B.M.V.]] dicata in Vilsbiburg
Kirchberg (Hohenthann).jpg|Villa rustica
</gallery>
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{fontes geographici}}
[[Categoria:Circuli terrae Bavariae|Landishutensis circulus]]
[[Categoria:Constituta 1972]]
d5mwgnbn93wi7wqet4cld3kfhpkcbwh
3997609
3997608
2026-10-28T10:44:03Z
Ziv
172423
([[c:GR|GR]]) [[File:Wappen Essenbach.svg]] → [[File:DEU Essenbach COA.svg]] [[c:COM:FR#FR4|Criterion 4]] · Harmonisation of a fileset
3997609
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
{{Capsa subdivisionis Vicidata}}
'''Circulus Landishutensis''', vel '''Pagus Landishutensis''', in [[Provincia (Germania)|provincia]] [[Bavaria inferior]]e situs, [[Landishuta]]m [[urbs|urbem]] circumdat, [[caput (urbs)|caput]] sed non partem eius. Anno [[1972]], formam hodiernam accepit. Hic [[circulus]] est secundus quoad aream post circulum Passaviensem et confinis ad pagos Bavariae Inferioris Kelheim (in occidente), Boiodurum-Bogen, Dingolfing-Landau et Rottal-Aenum (in oriente), praeterea ad [[Palatinatus Superior|Palatinatum Superiorem]] in septentrionibus, et ad [[Bavaria Superior|Bavariam Superiorem]] in meridie et occidente.
== Insigne ==
[[Insigne]] circuli monstrat in alto [[rhombus|rhombos]] [[Bavaria]]e et sub eis insigne comitum Prisonum (Theodisce ''Preysing'') ut exempli tot [[nobilis|nobilium]] sedum in rure dispersarum.
== Natura terrestris ==
Ager huius circuli praeter [[vallis|valles]] fluminum (praecipue [[Isara (Bavaricus)|Isarae]] et [[Filsa]]e), quae [[Danuvius|Danuvium]] petunt, permultis [[collis|collibus]] conspersus est. Hi colles [[Aevum glain ciale|aevo glaciali]] orti sunt. Quorum altissimus (525 m supra mare) in meridie pagi invenitur. Ager circum Landishutam [[creta (minerale)|cretam]] lutumque figulare praebet, quo iam a temporibus antiquis ad fabricationem laterum posteaque etiam vasorum fictilium usi sunt. [[Fornax]] figularis e temporibus tardo-antiquitatis provinciae Romanae, prope Landishutam reperta, in museo artis tegulariae (theodisce ''Ziegel- und Kalkmuseum'') in viculo Flintsbach (nunc pars Fori Winzer) ostentatur.
== Historia et cultura ==
Iam aetatibus [[Aetas lapidea|lapidea]], [[Aetas aënea|aënea]] et [[Aetas ferrea|ferrea]] in valle Isarae homines vivebant.<ref>Diercke Lexikon Deutschland (1988). Augustae Vindelicorum: Weltbild Verlag {{ling|Theodisce}}</ref> Aetate Romana sub imperatore [[Claudius (imperator)|Claudio]] haec regio pars provinciae [[Raetia]]e facta est.<ref>Christophorus Thoma: Hightech im Hügelland - Der Landkreis Landshut (2002). Landishutae: Circulus Landishutensis (editor)</ref>. Cum in parte ad sinistram Isarae iacente colonisatio praecipue in vicis facta sit, in parte ad dextram fluvii confiniente villae singulae dispersae dominantur. Toti terrae arces nobilium et ecclesiae Gothicae latericiae propriae sunt.
== Communia circuli ==
Circulo Landishutensi sunt 35 communia, inter quae duae urbes et septem fora.
{| class="wikitable sortable" style="float:left; margin-right:1em"
|+ Urbes
! Urbs || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
|| '''[[Rottenburg ad Laaber]]''' ||align="center" | [[Fasciculus:DEU Rottenburg a.d.Laaber COA.svg|30px]] ||align="center" | 90.15 ||align="center"| 7 827 ||align="center" | 87 ||align="center" | 453
|-
|| '''[[Vilsbiburg]]''' || align="center" |[[Fasciculus:DEU Vilsbiburg COA.svg|30px]] || align="center"|{{nts|68.85}}||align="center"|11 535||align="center" |168||align="center" |{{nts|449}}
|-
|}
{| class="wikitable sortable" style="float:left; margin-right:1em"
|+ Fora
! Forum || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
| '''[[Altdorfium (Bavaria Inferior)|Altdorfium]]'''<ref name="Altdorfium">Theodiscum toponymum ''Altdorf' in Latinam "Altdorfium" sive "Palaeocomē" verti solet. V.gr. vide {{Graesse}}.</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Altdorf (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|23.05}} || align="center"| {{nts|11 158}} || align="center" | {{nts|484}} || align="center" |{{nts|399}}
|-
|| '''[[Ergolding]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Ergolding COA.svg|30px]] || {{nts|37.16}} || align="center" | 12 193 || align="center" |{{nts|328}} || align="center" |{{nts|392}}
|-
|| '''[[Ergoldsbach]]''' || align="center" |[[Fasciculus:DEU Ergoldsbach COA.svg|30px]] || {{nts|57.06}} || align="center" | {{nts|7 709}} ||align="center" | {{nts|135}} || align="center" |{{nts|416}}
|-
|| '''[[Essenbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Essenbach COA.svg|30px]] || {{nts|83.57}} || align="center" | {{nts|11 804}} || align="center" | {{nts|141}} || align="center" |{{nts|391}}
|-
|| '''[[Felda]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Velden (Vils) COA.svg|30px]] || {{nts|49.4}} || align="center" | 6 909 || align="center" | {{nts|140}} || align="center" |{{nts|477}}
|-
|| '''[[Geisenhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Geisenhausen (mit Schildhalter) COA.svg|30px]] || {{nts|62.54}} ||align="center" | {{nts|6 896}} ||align="center" | {{nts|110}} || align="center" |{{nts|460}}
|-
|| '''[[Pfeffenhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Pfeffenhausen COA.svg|30px]] || {{nts|71.79}} ||align="center|{{nts|4 932}}||align="center" | {{nts|69}} || align="center" |{{nts|436}}
|-
|}
{| class="wikitable sortable" style="float:left"
|+ Alia communia
! Commune || Insigne || Area<br /><small>km²</small> || Incolae<br /><small>31 Decembris 2014</small> || Spissitudo<br /><small>per km²</small> || Altitudo<br /><small>supra mare</small>
|-
| '''[[Adalahkewa]]'''<ref>Vide [https://web.archive.org/web/20170326102611/http://www.wittmann.de/einsatzgebiete/adlkofen ''www.wittmann.de''], ubi dicitur "(...) Der Name Adlkofen taucht zum ersten Mal als Grafschaft Adalahkevva in einer Urkunde auf, die Kaiser Otto der Große kurz vor seinem Tod 973 in Merseburg ausstellte (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Adlkofen COA.svg|30px]] || {{nts|47.82}} || align="center" | {{nts|4 078}} || align="center" | {{nts|85}} || align="center" |{{nts|499}}
|-
| '''[[Aham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Aham COA.svg|30px]] || {{nts|38}} || align="center" |{{nts|1 958}} || align="center" | {{nts|52}}|| align="center" |{{nts|420}}
|-
| '''[[Altfraunhofen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Altfraunhofen COA.svg|30px]] || {{nts|24.28}} || align="center" | {{nts|2 317}} || align="center" | {{nts|95}} || align="center" |{{nts|466}}
|-
| '''[[Bodenkircha]]'''<ref>Vide [https://archive.org/stream/monumentaboica01karagoog/monumentaboica01karagoog_djvu.txt ''Monumenta Boica''], ubi dicitur "(...) praedium ecclesiae Bodenkircha (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bodenkirchen COA.svg|30px]] || {{nts|62}} || align="center" | {{nts| 5 246}} || align="center" | {{nts|85}}|| align="center" |{{nts|470}}
|-
| '''[[Bruckberga (Bavaria Inferior)|Bruckberga]]'''<ref name="Bruckberga">Theodiscum toponymum ''Bruckberg'' in Latinam "Bruckberga" verti solet. V.gr. vide [https://archive.org/details/ned-kbn-all-00001637-001/page/222/mode/2up?q=Bruckberga ''P. Bertii commentariorum rerum germanicarum libri tres''], ubi dicitur "(...) Bruckbergae Baro (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bruckberg (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|51.11}} || align="center" | {{nts|5 336}} || align="center" | {{nts| 104}} || align="center" |{{nts|427}}
|-
| '''[[Bocha]]'''<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Buch am Erlbach COA.svg|30px]] || {{nts|26.71}} || align="center" | {{nts|3 739}} || align="center" | {{nts| 140}} || align="center" |{{nts| 441}}
|-
| '''[[Ehinga (Landishuta)|Ehinga]]'''<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Eching (Kreis Landshut) COA.svg|30px]] || {{nts|30.1}} || align="center" | {{nts| 3 903}} || align="center" | {{nts|130}} || align="center" | {{nts|405}}
|-
| '''[[Furth (Niederbayern)|Furth]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Furth (Niederbayern) COA.svg|30px]] || {{nts|20.97}} || align="center" | {{nts|3 529}} || align="center" | {{nts|168}} || align="center" |{{nts|428}}
|-
| '''[[Gerzen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Gerzen (Landshut) COA.svg|30px]] || {{nts|17}} || align="center" | {{nts|1 824}} || align="center" |{{nts|107}} || align="center" |{{nts|433}}
|-
| '''[[Hohenthann]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Wappen von Hohenthann.svg|30px]] || {{nts|68.32}} || align="center" | {{nts|4 063}} || align="center" | {{nts|59}} || align="center" |{{nts|487}}
|-
| '''[[Kröning]]''' || align="center" ||| {{nts|39.61}} || align="center" | 2 011 || align="center" | {{nts|51}} || align="center" |{{nts|458}}
|-
| '''[[Kumhausen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Kumhausen COA.svg|30px]] || {{nts|37.07}} || align="center" | 5 351 || align="center" | {{nts|144}} || align="center" |{{nts|500}}
|-
| '''[[Neufahrn in Bavaria Inferiori]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Neufahrn_in_NiederbayernWappen.jpeg|30px]] || {{nts|38.76}} || align="center" | {{nts|4 017}} || align="center" | {{nts| 104}} || align="center" |{{nts|404}}
|-
| '''[[Neufraunhofen]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Neufraunhofen COA.svg|30px]] || {{nts|17.94}} || align="center" | 1 072 || align="center" | {{nts|60}} || align="center" |{{nts|495}}
|-
| '''[[Niederaichbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Niederaichbach COA.svg|30px]] || {{nts|34.06}} || align="center" | {{nts|3 975}} || align="center" | {{nts|117}} || align="center" |{{nts|376}}
|-
| '''[[Obersüßbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Obersüßbach COA.svg|30px]] || {{nts|23.58}} || align="center" | {{nts|1 734}} || align="center" | {{nts|472}} || align="center" |{{nts|472}}
|-
| '''[[Piparpah]]'''<ref>Vide [https://francia.ahlfeldt.se/page/documents/13500 ''Regnum Francorum''], ubi dicitur "(...) Bayerbach , as possession ''Sindbertus episcopus tradidit hereditatem suam in loco, qui dicitur Svnnihhinga, et Piparpah'' (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Bayerbach (Ergoldsbach) COA.svg|30px]] || {{nts|25.42}} || align="center" | {{nts|1 809}} || align="center" | {{nts| 71}} || align="center" |{{nts|409}}
|-
| '''[[Postau]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Postau COA.svg|30px]] || {{nts|34.84}} || align="center" | {{nts|1 620}} || align="center"| {{nts|48}} || align="center" |{{nts|388}}
|-
| '''[[Purgipach]]'''<ref>Vide [https://www.zobodat.at/pdf/Abhandlungen-Akademie-Bayern-hist_2-1837_0001-0119.pdf ''Einführung und Beleuchtung''], ubi dicitur "(...) Vodalricus de purgipach (...)".</ref> || align="center" | [[Fasciculus:DEU Baierbach COA.svg|30px]] || {{nts|16.76}} || align="center" | {{nts|791}} || align="center" | {{nts|47}} || align="center" |{{nts|418}}
|-
| '''[[Schalkham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Schalkham COA.svg|30px]] || {{nts|22.71}} || align="center" | {{nts|860}} || align="center"| {{nts|38}} || align="center" |{{nts|430}}
|-
| '''[[Tiefenbach (prope Landshut)|Tiefenbach]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Gemeindewappen_Tiefenbach_Lkr._Landshut.svg|30px]] || {{nts|24.72}} || align="center" | {{nts|3 792}} || align="center" | {{nts| 153}} || align="center" |{{nts|454}}
|-
| '''[[Vilsheim]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Vilsheim COA.svg|30px]] || {{nts|21.7}} || align="center" | {{nts|2 491}} || align="center" | {{nts|115}} || align="center" |{{nts|467}}
|-
| '''[[Weihmichl]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Weihmichl_coat_of_arms.svg|30px]] || {{nts|32.16}} || align="center" |2 483 || align="center" | {{nts|77}} || align="center" |{{nts|440}}
|-
| '''[[Weng (ad Isaram)|Weng]]''' || align="center" | [[Fasciculus:Weng_coat_of_arms.svg|30px]] || {{nts|15.62}} || align="center" | {{nts|1 434}} || align="center" | {{nts|92}} || align="center" |{{nts|379}}
|-
| '''[[Wörth an der Isar|Wörth a.d.Isar]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Wörth an der Isar COA.svg|30px]] || {{nts|4.84}} || align="center" | {{nts|2 837}} || align="center" | {{nts|586}} || align="center" |{{nts|369}}
|-
| '''[[Wurmsham]]''' || align="center" | [[Fasciculus:DEU Wurmsham COA.svg|30px]] || {{nts|28.14}} || align="center" | {{nts|1 353}} || align="center" | {{nts|48}} || align="center" |{{nts|480}}
|-
|}
<div style="clear:both"></div>
'''[[Societas administrativa|Societates administrativae]]'''
# S. a. Altfraunhofen<br />(formata e communibus Altfraunhofen et Baierbach)
# S. a. Ergoldsbach<br />(formata e foro Ergoldsbach et communi Bayerbach prope Ergoldsbach)
# S. a. Furth<br />(formata e communibus Furth, Obersüßbach, et Weihmichl)
# S. a. Gerzen<br />(formata e communibus Aham, Gerzen, Kröning, et Schalkham)
# S. a. Felda<br />(formata e foro Velda et communibus Neufraunhofen et Wurmsham)
# S. a. Wörth ad Isaram <br />(formata e communibus Postau, Weng et Wörth ad Isaram)
== Pinacotheca ==
<gallery>
Schlossstraße 4 (Kronwinkl).JPG|Arx Kronwinkl (comitum Prisonum)
Hohenthann-Brauhausstraße-1-Schloss.jpg|[[Palatium]] in Hohenthann
Pfarrkirche Vilsbiburg.JPG|Ecclesia parochialis [[Assumptio Beatae Mariae Virginis|assumptioni B.M.V.]] dicata in Vilsbiburg
Kirchberg (Hohenthann).jpg|Villa rustica
</gallery>
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{fontes geographici}}
[[Categoria:Circuli terrae Bavariae|Landishutensis circulus]]
[[Categoria:Constituta 1972]]
ccuxu0n43w2kh60eolzis3w767liuox
Aprica (discretiva)
0
264181
3997519
3196367
2026-10-27T19:50:37Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997519
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Uriga (discretiva)]]
{{De hac redirectione}}
ma4s8gdv6ccq6n56bq5stsub59bqr6o
Formula:Linguae Italicae
10
274583
3997431
3997265
2026-10-27T16:45:21Z
Demetrius Talpa
81729
"Italicae" non sunt "Romanicae"
3997431
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa navigationis
|titulus = [[Linguae Italicae]]
|grex1 = [[Linguae Latino-Faliscae|Latino-Faliscae]]
|index1 = [[Lingua Falerica|Falerica]] · [[Lingua Lanuvina|Lanuvina]] · [[Lingua Latina|Latina]] ([[Linguae Romanicae]]) · [[Lingua Praenestina|Praenestina]]
|grex2 = [[Linguae Oscoumbricae|Oscoumbricae]]
|index2 =
<table class="capsanav-tabella"><tr><th>Oscae</th><td>
[[Lingua Hernica|Hernica]] · [[Lingua Marrucina|Marrucina]] · [[Lingua Osca|Osca]] ([[Lingua Lucanica|Lucanica]] · [[Lingua Samnitica|Samnitica]]) · [[Lingua Paeligna|Paeligna]] · [[Lingua Vestina|Vestina]]?
</td></tr>
<tr><th>Umbricae</th><td>
[[Lingua Aequica|Aequica]]? · [[Lingua Marsica|Marsica]] · [[Lingua Umbrica|Umbrica]] · [[Lingua Volsca|Volsca]]
</td></tr>
<tr><th>Aliae</th><td>
[[Lingua prae-Samnitica|Prae-Samnitica]] · [[Lingua Sabina|Sabina]] · [[Lingua Picena Meridionalis|Picena Meridionalis]]
</td></tr></table>
|grex3 = Ignotae
|index3 = [[Lingua Belgica Antiqua|Belgica Antiqua]]? (fortasse Celtica) · [[Lingua Elymaea|Elymaea]]? (fortasse Anatolica) · [[Lingua Lusitanica (antiqua)|Lusitanica (antiqua)]]? (fortasse Celtica, para-Celtica, vel sui iuris) · [[Lingua Sicula (antiqua)|Sicula (antiqua)]]? (fortasse sui iuris) · [[Lingua Venetica|Venetica]]? (fortasse Celtica, para-Celtica, intermedia, vel sui iuris)
|grex4 = Reconstructae
|index4 = [[Lingua Protoitalica|Protoitalica]]
|sub = Omnes [[linguae Italicae]], praeter [[lingua Latina|Latinam]], iam [[exstinctio linguarum|exstinctae]] sunt; lingua Latina adhuc adhibetur ut [[lingua sacra|lingua liturgica]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae]].
}}<noinclude>
[[Categoria:Linguae Italicae|ß]]
[[Categoria:Formulae navigationis linguarum|Italicae]]
</noinclude>
akvuczqekfoy0ysx50b3ygtx2tcl4wy
Usor:Mentifisto
2
279138
3997487
3399654
2026-10-27T19:30:25Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}—ordinaria administratio
3997487
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:Lofty abyss]]
{{De hac redirectione}}
qcwlob3dffnua820gmgisxa5i939ee9
Disputatio Usoris:Mentifisto
3
279139
3997488
3399655
2026-10-27T19:31:50Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}—ordinaria administratio
3997488
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Disputatio Usoris:Lofty abyss]]
{{De hac redirectione}}
sn3dibysbss5h3o6ti216zwybvmhoq5
Balnea (Vosegus)
0
281456
3997455
3711888
2026-10-27T18:24:57Z
Pippobuono
54500
nexus
3997455
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
'''Balnea'''<ref>[http://cths.fr/dico-topo/affiche-vedettes.php?cdep=88&cpage=19 "G. de Balneis, xie ou xiie siècle ... Bainz, 1238 ... Balnea, 1768" (etc.)]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} apud ''Dictionnaire topographique de la France''</ref> (Francogallice ''Bains-les-Bains'') est oppidum [[Francia|Francicum]], olim commune et caput circuli, ab anno [[2017]] pars communis ''[[La Vôge-les-Bains]]'' praefecturae [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]]. Aquae minerales, quae e fonte huius loci exsurgunt, a visitatoribus sanitatis causa sumuntur.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Ambroise Bouloumié, ''Guide aux eaux minerales des Vosges: Vittel--Contrexéville--Plombières--Bains--Luxeuil--Bourbonne--Gérardmer''. Lutetiae: Hachette, 1879 [https://archive.org/details/b20385481 Textus] apud ''Internet Archive''
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Bains-les-Bains|Balnea}}
{{Fontes geographici}}
[[Categoria:Communia abrogata Franciae]]
[[Categoria:Thermae Franciae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]]
q0ykn0tkr82b7szkrhl7x6kfw1adlde
Disputatio Usoris:محمد شعیب
3
282204
3997480
3435211
2026-10-27T19:16:44Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997480
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Disputatio Usoris:Yethrosh]]
{{De hac redirectione}}
bhpdbhciqlon2vdtuh4tw8wgztofdzr
Usor:محمد شعیب
2
282205
3997479
3435212
2026-10-27T19:16:10Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997479
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:Yethrosh]]
{{De hac redirectione}}
d5wb3904t7lgwj83htmaj5b1gv0lmdf
Pelusium
0
282599
3997447
3917180
2026-10-27T18:12:47Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3997447
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Lower Egypt-en.png|thumb|Delta Nili et Pelusium]]
'''Pelusium''' (Graece ''Πηλούσιον'') fuit urbs [[Aegyptus antiqua|Aegyptia antiqua]] non procul a [[Mare Mediterraneum|mari Mediterraneo]] (circiter 4 km) posita in [[Delta Nili]] prope rami orientalis ostium quod ob id ipsum Pelusiacum dicebant ; ita ex regione harenosa et avia velut ianua orientalis Aegypti a [[Palaestina]] erat quia ob angustias inter [[Mare rubrum|Arabicum sinum]] et mare nostrum factas hostes inde facilius ab introitu prohiberi poterant. Qua de causa in historiis multa proelia memorantur ab eis qui Aegyptum vi intrare conabantur ibi commissa<ref>Quocirca [[Antiochus IV Epiphanes|Antiochus IV]] Aegypto tota potiri cupiens Pelusium fraude occupaverat ([[Titus Livius]] 40.11.4: ''apparebat claustra Aegypti teneri ut cum vellet rursus exercitum induceret'').</ref>.
[[Antiquitas posterior|Antiquitate posteriore]], Pelusium fuit urbs prima quae [[Inguinalis plaga|inguinalem plagam]] pateretur.
== De nomine ==
Nomen Graecum Pelusium ob circumiacentes paludes e vocabulo πηλός (lutum) ductum est. Nomen Aegyptiacum huius oppidi ''Peremun'' fuerat , hoc est "quod effecit Amon"<ref>Yoyotte et Charvet, Le voyage en Egypte, 1997 p.116, adnotatio ad Strabonem XVII.21</ref> atque fortasse phonetice ad nomen Graecum contulit. Fuit tamen postea alia etymologia a nonnullis auctoribus proposita, ad patrem [[Achilles|Achillis]] [[Peleus|Peleum]] nomen referens<ref>[[Ammianus Marcellinus]] XXII.16.3</ref>.
== Notae ==
<references />
== Fontes ==
* [[Charito Aphrodisiensis|Charito]], ''[[Chaereas et Callirhoë|Chaereas et Callirhoe]]'' VII.3.3 (vide etiam VI.8.2 et VII.5.12).
* [[Herodotus]], ''[[Historiae (Herodotus)|Euterpe]]'' 15, 17, 141
* {{Strabo}} libro decimo septimo capite primo 21
== Plura legere si cupis ==
*[https://www.persee.fr/doc/bude_0004-5527_1995_num_1_2_4288 Jean-Yves Carrez-Maratray, "« Pelusium robur Aegypti » de l'état des sources à l'état des lieux"], ''Bulletin de l'Association Guillaume Budé'', 1995ː 140-151
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat}}
{{Fontes geographici}}
[[Categoria:Urbes Aegypti antiquae]]
[[Categoria:Urbes Imperii Romani]]
q7bojc6yvzegbf55ejarm3htc4m8ci8
Usor:Leitoxx
2
287568
3997490
3521009
2026-10-27T19:32:46Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}—ordinaria administratio
3997490
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:Mazbel]]
{{De hac redirectione}}
tbdee964dcdxujan1z0ogadt0tjrws8
Disputatio Usoris:Leitoxx
3
287569
3997491
3523065
2026-10-27T19:33:01Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997491
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:Mazbel]]
{{De hac redirectione}}
tbdee964dcdxujan1z0ogadt0tjrws8
Determinans
0
288885
3997405
3865558
2026-10-27T15:51:17Z
Pseudo-philodoxia
207639
vicificantur nexus
3997405
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Determinant-triangles.png|thumb|Producta elementaria in matrice 3 × 3.]]
{{Res|Determinans}} {{Creanda|en|Square matrix|Matrix quadrata|matricis quadratae}} in [[algebra linearis|algebra lineari]] est numerus ex elementis [[matrix (mathematica)|matricis]] calculatus. Si est matrici inversum, determinans a zero differt; si autem determinans est zerus, matrix non est invertibilis.
Sit {{mvar|A}} matrix, et sit {{mvar|n}} numerus linearum et columnarum; determinans est {{math|{{!}}{{mvar|A}}{{!}}}} vel {{math|det({{mvar|A}})}}. Hoc modo invenimus. ''Productum elementarium'' in {{mvar|A}} est productum {{mvar|n}} elementorum matricis, ut nulla ex eadem linea nec ex eadem columna veniant. Forma talis producti est <math>a_{1 j_1} a_{2j_2} a_{3j_3} \cdots a_{nj_n},</math>, et omnes indices ''j'' columnarum inter se differunt. Indices sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||qid=Q161519}} numerorum columnarum; si permutatio est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio par|par|qid=Q78485892}}, productum elementarium habet + signum, si {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio impar|impar|qid=Q78485917}}, - habet.
Determinans est summa omnium productorum elementariorum in matrice.
Exemplum:
:<math>A = \begin{pmatrix}1 7 4\\
3 9 2\\
5 6 8
\end{pmatrix}</math>
Producta elementaria sunt:
: + 1 × 9 × 8 = 72
: + 7 × 2 × 5 = 70
: + 4 × 3 × 6 = 72
: - 1 × 2 × 6 = -12
: - 7 × 3 × 8 = -168
: - 4 × 9 × 5 = -81
et det(A) = -47.
{{NexInt}}
* [[Lex Crameri]]
== Bibliographia ==
* Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: Wiley.
{{math-stipula}}
{{Myrias|Mathematica}}
[[Categoria:Algebra linearis]]
frig14lemlwo2vt49b6sfsnoc3an60v
3997408
3997405
2026-10-27T15:52:29Z
Pseudo-philodoxia
207639
clarificatio quid sit haec permutatio
3997408
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Determinant-triangles.png|thumb|Producta elementaria in matrice 3 × 3.]]
{{Res|Determinans}} {{Creanda|en|Square matrix|Matrix quadrata|matricis quadratae}} in [[algebra linearis|algebra lineari]] est numerus ex elementis [[matrix (mathematica)|matricis]] calculatus. Si est matrici inversum, determinans a zero differt; si autem determinans est zerus, matrix non est invertibilis.
Sit {{mvar|A}} matrix, et sit {{mvar|n}} numerus linearum et columnarum; determinans est {{math|{{!}}{{mvar|A}}{{!}}}} vel {{math|det({{mvar|A}})}}. Hoc modo invenimus. ''Productum elementarium'' in {{mvar|A}} est productum {{mvar|n}} elementorum matricis, ut nulla ex eadem linea nec ex eadem columna veniant. Forma talis producti est <math>a_{1 j_1} a_{2j_2} a_{3j_3} \cdots a_{nj_n},</math>, et omnes indices ''j'' columnarum inter se differunt---ita ut ''j'' sit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||qid=Q161519}} numerorum columnarum. Si haec permutatio est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio par|par|qid=Q78485892}}, productum elementarium habet + signum, si {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio impar|impar|qid=Q78485917}}, - habet.
Determinans est summa omnium productorum elementariorum in matrice.
Exemplum:
:<math>A = \begin{pmatrix}1 7 4\\
3 9 2\\
5 6 8
\end{pmatrix}</math>
Producta elementaria sunt:
: + 1 × 9 × 8 = 72
: + 7 × 2 × 5 = 70
: + 4 × 3 × 6 = 72
: - 1 × 2 × 6 = -12
: - 7 × 3 × 8 = -168
: - 4 × 9 × 5 = -81
et det(A) = -47.
{{NexInt}}
* [[Lex Crameri]]
== Bibliographia ==
* Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: Wiley.
{{math-stipula}}
{{Myrias|Mathematica}}
[[Categoria:Algebra linearis]]
1pnyamosne11wia7yespdkotgbiq9ee
3997550
3997408
2026-10-27T23:44:14Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3997550
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Determinant-triangles.png|thumb|Producta elementaria in matrice 3 × 3.]]
{{Res|Determinans}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix quadrata|matricis quadratae|en|qid=Q2739329}} in [[algebra linearis|algebra lineari]] est numerus ex elementis [[matrix (mathematica)|matricis]] calculatus. Si est matrici inversum, determinans a zero differt; si autem determinans est zerus, matrix non est invertibilis.
Sit {{mvar|A}} matrix, et sit {{mvar|n}} numerus linearum et columnarum; determinans est {{math|{{!}}{{mvar|A}}{{!}}}} vel {{math|det({{mvar|A}})}}. Hoc modo invenimus. ''Productum elementarium'' in {{mvar|A}} est productum {{mvar|n}} elementorum matricis, ut nulla ex eadem linea nec ex eadem columna veniant. Forma talis producti est <math>a_{1 j_1} a_{2j_2} a_{3j_3} \cdots a_{nj_n},</math>, et omnes indices ''j'' columnarum inter se differunt---ita ut ''j'' sit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||qid=Q161519}} numerorum columnarum. Si haec permutatio est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio par|par|qid=Q78485892}}, productum elementarium habet + signum, si {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio impar|impar|qid=Q78485917}}, - habet.
Determinans est summa omnium productorum elementariorum in matrice.
Exemplum:
:<math>A = \begin{pmatrix}1 7 4\\
3 9 2\\
5 6 8
\end{pmatrix}</math>
Producta elementaria sunt:
: + 1 × 9 × 8 = 72
: + 7 × 2 × 5 = 70
: + 4 × 3 × 6 = 72
: - 1 × 2 × 6 = -12
: - 7 × 3 × 8 = -168
: - 4 × 9 × 5 = -81
et det(A) = -47.
{{NexInt}}
* [[Lex Crameri]]
== Bibliographia ==
* Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: Wiley.
{{math-stipula}}
{{Myrias|Mathematica}}
[[Categoria:Algebra linearis]]
fzy0qord86fttx6gg9tlnr1u2ucpfer
3997569
3997550
2026-10-28T02:56:58Z
Grufo
64423
Minutiae
3997569
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Determinant-triangles.png|thumb|Producta elementaria in matrice 3 × 3.]]
{{Res|Determinans}} cuiuslibet {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix quadrata|matricis quadratae|en|qid=Q2739329}} in [[algebra linearis|algebra lineari]] est numerus ex elementis [[matrix (mathematica)|matricis]] calculatus. Si est matrici inversum, determinans a zero differt; si autem determinans est zerus, matrix non est invertibilis.
Sit {{mvar|A}} matrix, et sit {{mvar|n}} numerus versuum et columnarum; tum determinans est {{math|{{!}}{{mvar|A}}{{!}}}} vel {{math|det({{mvar|A}})}}.
{{Tp|Hoc modo invenimus}} {{subres|Productum elementarium}} in {{mvar|A}} est productum {{mvar|n}} elementorum matricis, ita ut nulla ex eodem versu nec ex eadem columna veniant. Forma talis producti est <math>a_{1 j_1} a_{2j_2} a_{3j_3} \cdots a_{nj_n},</math>, et omnes indices {{mvar|j}} columnarum inter se differunt—ita ut {{mvar|j}} sit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||en|qid=Q161519}} numerorum columnarum. Si haec permutatio est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio par|par|qid=Q78485892}}, productum elementarium habet + signum, si {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio impar|impar|qid=Q78485917}}, − habet.
Determinans est summa omnium productorum elementariorum in matrice.
Exemplum:
: <math>A = \begin{pmatrix}1 7 4\\
3 9 2\\
5 6 8
\end{pmatrix}</math>
Producta elementaria sunt:
: + 1 × 9 × 8 = 72
: + 7 × 2 × 5 = 70
: + 4 × 3 × 6 = 72
: − 1 × 2 × 6 = −12
: − 7 × 3 × 8 = −168
: − 4 × 9 × 5 = −81
et det(A) = −47.
{{NexInt}}
* [[Lex Crameri]]
== Bibliographia ==
* Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: Wiley.
{{math-stipula}}
{{Myrias|Mathematica}}
[[Categoria:Algebra linearis]]
e1v4jhem211n3j00l3ufxvqek09y5xq
3997570
3997569
2026-10-28T02:57:18Z
Grufo
64423
3997570
wikitext
text/x-wiki
{{L}}
[[Fasciculus:Determinant-triangles.png|thumb|Producta elementaria in matrice 3 × 3.]]
{{Res|Determinans}} cuiuslibet {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix quadrata|matricis quadratae|en|qid=Q2739329}} in [[algebra linearis|algebra lineari]] est numerus ex elementis [[matrix (mathematica)|matricis]] calculatus. Si est matrici inversum, determinans a zero differt; si autem determinans est zerus, matrix non est invertibilis.
Sit {{mvar|A}} matrix, et sit {{mvar|n}} numerus versuum et columnarum; tum determinans est {{math|{{!}}{{mvar|A}}{{!}}}} vel {{math|det({{mvar|A}})}}.
{{Tpe|Hoc modo invenimus}} {{subres|Productum elementarium}} in {{mvar|A}} est productum {{mvar|n}} elementorum matricis, ita ut nulla ex eodem versu nec ex eadem columna veniant. Forma talis producti est <math>a_{1 j_1} a_{2j_2} a_{3j_3} \cdots a_{nj_n},</math>, et omnes indices {{mvar|j}} columnarum inter se differunt—ita ut {{mvar|j}} sit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio||en|qid=Q161519}} numerorum columnarum. Si haec permutatio est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio par|par|qid=Q78485892}}, productum elementarium habet + signum, si {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|permutatio impar|impar|qid=Q78485917}}, − habet.
Determinans est summa omnium productorum elementariorum in matrice.
Exemplum:
: <math>A = \begin{pmatrix}1 7 4\\
3 9 2\\
5 6 8
\end{pmatrix}</math>
Producta elementaria sunt:
: + 1 × 9 × 8 = 72
: + 7 × 2 × 5 = 70
: + 4 × 3 × 6 = 72
: − 1 × 2 × 6 = −12
: − 7 × 3 × 8 = −168
: − 4 × 9 × 5 = −81
et det(A) = −47.
{{NexInt}}
* [[Lex Crameri]]
== Bibliographia ==
* Anton, Howard. [[1977]]. ''Elementary Linear Algebra.'' Novi Eboraci: Wiley.
{{math-stipula}}
{{Myrias|Mathematica}}
[[Categoria:Algebra linearis]]
mo9xycwfdd0815x48camqq6wdezi73h
Usor:DeltaQuad
2
289591
3997486
3541287
2026-10-27T19:29:16Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}—ordinaria administratio
3997486
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:AmandaNP]]
{{De hac redirectione}}
nt5rrbh1b96jzrh8ksskolmcpjkg0a2
Secundum intercalarium
0
292251
3997542
3753094
2026-10-27T20:54:05Z
Demetrius Talpa
81729
3997542
wikitext
text/x-wiki
{| border="0" cellspacing="4" cellpadding="1" style="float:right; margin-left:15px;"
|-
| valign="top" bgcolor="#00000"|
{| border="0" cellspacing="1" cellpadding="2" style="border: 1px solid #999; background-color:#FFFFFF"
|- align="center" bgcolor="#99CCFF"
! Annus !! [[30 Iunii]]<br>23:59:60 !! [[31 Decembris]]<br>23:59:60
|-
| [[1972]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1973]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1974]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1975]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1976]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1977]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1978]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1979]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1980]] || ||
|-
| [[1981]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1982]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1983]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1984]] || ||
|-
| [[1985]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1986]] || ||
|-
| [[1987]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1988]] || ||
|-
| [[1989]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1990]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1991]] || ||
|-
| [[1992]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1993]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1994]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1995]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1996]] || ||
|-
| [[1997]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1998]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1999]] || ||
|-
| [[2000]] || ||
|-
| [[2001]] || ||
|-
| [[2002]] || ||
|-
| [[2003]] || ||
|-
| [[2004]] || ||
|-
| [[2005]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[2006]] || ||
|-
| [[2007]] || ||
|-
| [[2008]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[2009]] || ||
|-
| [[2010]] || ||
|-
| [[2011]] || ||
|-
| [[2012]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[2013]] || ||
|-
| [[2014]] || ||
|-
| [[2015]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[2016]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[2017]] || ||
|-
| [[2018]] || ||
|-
| [[2019]] || ||
|-
| [[2020]] || ||
|-
| [[2021]] || ||
|}
|}
'''Secundum intercalarium'''{{Convertimus}} est [[secundum]] [[intercalatio]]nis quod additur ut [[UTC|universale tempus coordinatum]] (UTC) cum [[tempus|tempore]] solari ([[GMT]]) coordinetur.
[[Fasciculus:Leap Second - June 30, 2012.png|thumb|upright=0.8|left|[[Horologium]] quod apud ''time.gov'' situm est secundum intercalarium, die 30 Iunii anno 2012 additum monstrat.]]
Secundum additur quando observationes [[astronomia|astronomicae]] hoc exigunt. Additur in fine [[dies|diei]] [[30 Iunii]] vel [[31 Decembris]] sic, ut UTC non magis quam ±0,9 secundi a GMT digrediatur. {{Creanda|en|International Earth Rotation and Reference Systems Service|Officium internationale telluris rotantis}} secundum addendum declarat.
Mense Octobri anno 2026 Consilium Generale Ponderum et Mensurarum (''Conférence Générale des Poids et Mesures'') consilium cepit, ut ab anno 2027 secundum intercalarium non sit in usu, donec post milia annorum plena hora intercalanda erit. Causa est difficultates temporis corrigendi in machinis multis hodiernis, quae tempus commune habere debent<ref>[https://www.bipm.org/fr/cgpm-2026/resolution-5 CGPM XXVIII, resolutio quinta].</ref>.
==Notae==
<references />
==Bibliographia==
*Ahuja, Anjana. [[2005]]. "Savouring the last leap second in history." ''New Straits Times,'' 30 Octobris 2005, F10.
*Grossman, Wendy M. [[2005]]. "Wait a Second." ''Scientific American,'' November, 12–13.
*Finkleman, David, et al. [[2011]]. "The Future of Time: UTC and the Leap Second." ''American Scientist'' 99 (4): 312–19. arXiv:1106.3141. {{doi|10.1511/2011.91.1}}.
*Kamp, Poul-Henning. [[2011]]. "The One-Second War." ''Communications of the ACM'' 54 (5): 44–48. {{doi|10.1145/1941487.1941505}}.
*McCarthy, Dennis D., et P. Kenneth Seidelmann. [[2009]]. ''Time: From Earth Rotation to Atomic Physics.'' Weinheim: Wiley-VCH.
==Nexus externi==
* [http://leapsecond.com/notes/leap-watch.htm De secundo intercalario] {{ling|Anglice}}
[[Categoria:Calendarium]]
[[Categoria:Curatio temporis]]
{{Myrias|Anthropologia}}
pyym6uemwl77b6llkojixamzugemlug
3997552
3997542
2026-10-27T23:46:37Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3997552
wikitext
text/x-wiki
{| border="0" cellspacing="4" cellpadding="1" style="float:right; margin-left:15px;"
|-
| valign="top" bgcolor="#00000"|
{| border="0" cellspacing="1" cellpadding="2" style="border: 1px solid #999; background-color:#FFFFFF"
|- align="center" bgcolor="#99CCFF"
! Annus !! [[30 Iunii]]<br>23:59:60 !! [[31 Decembris]]<br>23:59:60
|-
| [[1972]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1973]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1974]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1975]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1976]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1977]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1978]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1979]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1980]] || ||
|-
| [[1981]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1982]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1983]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1984]] || ||
|-
| [[1985]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1986]] || ||
|-
| [[1987]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1988]] || ||
|-
| [[1989]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1990]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1991]] || ||
|-
| [[1992]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1993]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1994]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1995]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1996]] || ||
|-
| [[1997]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[1998]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[1999]] || ||
|-
| [[2000]] || ||
|-
| [[2001]] || ||
|-
| [[2002]] || ||
|-
| [[2003]] || ||
|-
| [[2004]] || ||
|-
| [[2005]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[2006]] || ||
|-
| [[2007]] || ||
|-
| [[2008]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[2009]] || ||
|-
| [[2010]] || ||
|-
| [[2011]] || ||
|-
| [[2012]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[2013]] || ||
|-
| [[2014]] || ||
|-
| [[2015]] ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec ||
|-
| [[2016]] || ||align="center" bgcolor="#CCFF99"|+1 sec
|-
| [[2017]] || ||
|-
| [[2018]] || ||
|-
| [[2019]] || ||
|-
| [[2020]] || ||
|-
| [[2021]] || ||
|}
|}
{{res|Secundum intercalarium}}{{Convertimus}} est [[secundum]] [[intercalatio]]nis quod ita additur ut [[UTC|universale tempus coordinatum]] (UTC) cum [[tempus|tempore]] solari ([[GMT]]) coordinetur.
[[Fasciculus:Leap Second - June 30, 2012.png|thumb|upright=0.8|left|[[Horologium]] quod apud ''time.gov'' situm est secundum intercalarium, die 30 Iunii anno 2012 additum monstrat.]]
Secundum additur quando observationes [[astronomia|astronomicae]] hoc exigunt. Additur in fine [[dies|diei]] [[30 Iunii]] vel [[31 Decembris]] sic, ut UTC non magis quam ±0,9 secundi a GMT digrediatur. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Officium internationale telluris rotantis||en|qid=Q530278}} secundum addendum declarat.
Mense Octobri anno 2026 Consilium Generale Ponderum et Mensurarum (''Conférence Générale des Poids et Mesures'') consilium cepit, ut ab anno 2027 secundum intercalarium non sit in usu, donec post milia annorum plena hora intercalanda erit. Causa est difficultates temporis corrigendi in machinis multis hodiernis, quae tempus commune habere debent<ref>[https://www.bipm.org/fr/cgpm-2026/resolution-5 CGPM XXVIII, resolutio quinta].</ref>.
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
*Ahuja, Anjana. [[2005]]. "Savouring the last leap second in history." ''New Straits Times,'' 30 Octobris 2005, F10.
*Grossman, Wendy M. [[2005]]. "Wait a Second." ''Scientific American,'' November, 12–13.
*Finkleman, David, et al. [[2011]]. "The Future of Time: UTC and the Leap Second." ''American Scientist'' 99 (4): 312–19. arXiv:1106.3141. {{doi|10.1511/2011.91.1}}.
*Kamp, Poul-Henning. [[2011]]. "The One-Second War." ''Communications of the ACM'' 54 (5): 44–48. {{doi|10.1145/1941487.1941505}}.
*McCarthy, Dennis D., et P. Kenneth Seidelmann. [[2009]]. ''Time: From Earth Rotation to Atomic Physics.'' Weinheim: Wiley-VCH.
== Nexus externi ==
* [http://leapsecond.com/notes/leap-watch.htm De secundo intercalario] {{ling|Anglice}}
[[Categoria:Calendarium]]
[[Categoria:Curatio temporis]]
{{Myrias|Anthropologia}}
051e3dz69tt0mww8q914vxqj0uaty0m
Usor:AVSmalnad77
2
295849
3997492
3610980
2026-10-27T19:33:24Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}—ordinaria administratio
3997492
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:ಮಲ್ನಾಡಾಚ್ ಕೊಂಕ್ಣೊ]]
{{De hac redirectione}}
hjmlv8yebef73su9zuqiez8i12dec6i
Ioannes Trescotius
0
296710
3997541
3719611
2026-10-27T20:49:19Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997541
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Ioannes (Thomae filius) Trescotius''', interdum '''Truscotius''' ([[Anglice]] ''John Trescott, Truscott'', [[Russice]] ''Иван Фомич Трускотт'' vel ''Трескотт''), [[1 Decembris]] [[1721]] [[Petropolis|Petropoli]] natus et [[18 Maii]] [[1786]] ibidem mortuus, fuit [[cartographus]] et [[geographus]] [[Russia|Russicus]] Anglicae originis.
==Vita et opera==
In familia mercatoris [[Anglia|Anglici]] Petropoli natus, ab {{Creanda|fr|Joseph-Nicolas Delisle|Iosephus Nicolaus Delisle|Iosepho Nicolao Delisle}} invitatus, ab anno 1739 studiosus et ab anno 1742 adiunctus departamenti geographici [[Academia Scientiarum Russica|Academiae scientiarum Petropolitanae]] fuit. Cum [[Michael Lomonosov|Michaele Lomonosov]] ibi laborabat. Ab anno 1765 (cum Lomonosov mortuus esset) usque ad annum 1786 Truscott et [[Iacobus Fridericus Schmidius]] huius departamenti rectores fuerunt. Tabulas multas delineavit et edidit, quorum ''tabula circumpolaris'' notior est.
==Tabulae Trescotii==
* 1775 [[Baical]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352803088 Mare Baikal cum partibus fluviorum Lenae, Argun, Selengae et Angarae ac circum jacentibus territoriis]
* 1783 [[Hypanis]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352756322 Mappa sistens regionem Cuban.]
* [[Osilia (comitatus)|Osilia]]: [https://web.archive.org/web/20210515180439/https://dspace.ut.ee/handle/10062/8552 Nova descriptio insulae Oseliae: ad observationes astronomicas et mesuras Geometricas a Grischovio anno 1753 institutas exacta]
* 1771 [[Iacutia]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352801301 Territorii Jakutensis pars orientalis. ]
* 1772 [[Ienisea]], [[Mare Album]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352797924 Mappa representans partem septentrionalem imperii Russici ab ostio Ieniseae fluvii usque ad Mare Album]
* 1775 [[Mangasea]], [[Iacutia]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352803665 Pars territorii Mangaseiensis et Iakutensis ostiaque fluviorum Ienisseae et Lenae]
* [[Gubernium Orenburgense]]: [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b5963162p/f1.item.zoom Mappa gub. Orenburgensis geographica exhibita a Iohanne Truskotio]
* 1775 [[Gubernium Siberiense]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352804416 Mappa gubernii Sibiriensis, continens provincias Toboliensem et Jenisejensem]
* 1776 [[Imperium Russicum]]: [https://www.loc.gov/resource/g7000.ct000746/ Tabula Geographica Generalis Imperii Russici ad normam novissimarum observationum astronomicarum concinnata a Ioh. Trescotio et Jac. Schmidio]; editio secunda: [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b530390884 Tabula Geographica Generalis Imperii Russici] ([[Venetia|Venetiis]] 1782); tertia: [[Augusta Vindelicorum|Augustae Vindelicorum]]: T.C. Lotter, 1784
* 1772 Восточная часть Якутского уезда.
* Генеральная карта Псковской губернии, разделенной на пять провинций.
* Генеральная карта Иркутской губернии содержащая в себе Иркутскую, Якутскую и Удинскую провинции
==Bibliographia==
*Anthony Glenn Cross: ''By the banks of the Neva: chapters from the lives and careers of the British in eighteenth-century Russia'', Cambridge University Press, 1997
* Karl-Georg Steffens: ''The history of approximation theory from Euler to Bernstein'' Springer, 2006
==Nexus externi==
*[http://feb-web.ru/feb/lomonos/kes-abc/kes/kes-1981.htm De Trescotio] in encyclopaedia Lomonosoviana {{ling|Russice}}
*[https://web.archive.org/web/20210514233426/http://library.ruslan.cc/authors/%d1%82%d1%80%d1%83%d1%81%d0%ba%d0%be%d1%82%d1%82-%d0%b8%d0%b2%d0%b0%d0%bd-%d1%84%d0%be%d0%bc%d0%b8%d1%87/ De Trescotio] in situ ''Научное наследие России'' {{ling|Russice}}
*[http://isaran.ru/?q=ru/person&guid=907965F5-2171-8F2F-15A9-FD31FE0A1B99 De Trescotio] in archivo Academiae {{ling|Russice}}
* [https://books.google.ee/books?id=UpUtAAAAYAAJ&pg=PA285&lpg=PA285&dq=#v=onepage&q&f=false One general and twenty-nine particular Maps of the Russian Empire], by Schmidius, Trescotius, and [[Ioannes Islen'ev|Islenieff]].
{{Lifetime|1721|1786|Truscott, Ioannes}}
[[Categoria:Cartographi]]
[[Categoria:Geographi Russiae]]
[[Categoria:Academia Scientiarum Russica]]
b55ae8ns9k9zji2b8lydp2kfcyvbu47
3997551
3997541
2026-10-27T23:45:20Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}
3997551
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Ioannes (Thomae filius) Trescotius}}, interdum {{res|Truscotius}} ([[Anglice]] ''John Trescott, Truscott'', [[Russice]] ''Иван Фомич Трускотт'' vel ''Трескотт''), [[1 Decembris]] [[1721]] [[Petropolis|Petropoli]] natus et [[18 Maii]] [[1786]] ibidem mortuus, fuit [[cartographus]] et [[geographus]] [[Russia|Russicus]] Anglicae originis.
== Vita et opera ==
In familia mercatoris [[Anglia|Anglici]] Petropoli natus, ab {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Iosephus Nicolaus Delisle|Iosepho Nicolao Delisle|fr|qid=Q431485}} invitatus, ab anno 1739 studiosus et ab anno 1742 adiunctus departamenti geographici [[Academia Scientiarum Russica|Academiae scientiarum Petropolitanae]] fuit. Cum [[Michael Lomonosov|Michaele Lomonosov]] ibi laborabat. Ab anno 1765 (cum Lomonosov mortuus esset) usque ad annum 1786 Truscott et [[Iacobus Fridericus Schmidius]] huius departamenti rectores fuerunt. Tabulas multas delineavit et edidit, quorum ''tabula circumpolaris'' notior est.
== Tabulae Trescotii ==
* 1775 [[Baical]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352803088 Mare Baikal cum partibus fluviorum Lenae, Argun, Selengae et Angarae ac circum jacentibus territoriis]
* 1783 [[Hypanis]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352756322 Mappa sistens regionem Cuban.]
* [[Osilia (comitatus)|Osilia]]: [https://web.archive.org/web/20210515180439/https://dspace.ut.ee/handle/10062/8552 Nova descriptio insulae Oseliae: ad observationes astronomicas et mesuras Geometricas a Grischovio anno 1753 institutas exacta]
* 1771 [[Iacutia]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352801301 Territorii Jakutensis pars orientalis. ]
* 1772 [[Ienisea]], [[Mare Album]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352797924 Mappa representans partem septentrionalem imperii Russici ab ostio Ieniseae fluvii usque ad Mare Album]
* 1775 [[Mangasea]], [[Iacutia]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352803665 Pars territorii Mangaseiensis et Iakutensis ostiaque fluviorum Ienisseae et Lenae]
* [[Gubernium Orenburgense]]: [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b5963162p/f1.item.zoom Mappa gub. Orenburgensis geographica exhibita a Iohanne Truskotio]
* 1775 [[Gubernium Siberiense]]: [https://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN352804416 Mappa gubernii Sibiriensis, continens provincias Toboliensem et Jenisejensem]
* 1776 [[Imperium Russicum]]: [https://www.loc.gov/resource/g7000.ct000746/ Tabula Geographica Generalis Imperii Russici ad normam novissimarum observationum astronomicarum concinnata a Ioh. Trescotio et Jac. Schmidio]; editio secunda: [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b530390884 Tabula Geographica Generalis Imperii Russici] ([[Venetia|Venetiis]] 1782); tertia: [[Augusta Vindelicorum|Augustae Vindelicorum]]: T.C. Lotter, 1784
* 1772 Восточная часть Якутского уезда.
* Генеральная карта Псковской губернии, разделенной на пять провинций.
* Генеральная карта Иркутской губернии содержащая в себе Иркутскую, Якутскую и Удинскую провинции
== Bibliographia ==
* Anthony Glenn Cross: ''By the banks of the Neva: chapters from the lives and careers of the British in eighteenth-century Russia'', Cambridge University Press, 1997
* Karl-Georg Steffens: ''The history of approximation theory from Euler to Bernstein'' Springer, 2006
== Nexus externi ==
* [http://feb-web.ru/feb/lomonos/kes-abc/kes/kes-1981.htm De Trescotio] in encyclopaedia Lomonosoviana {{ling|Russice}}
* [https://web.archive.org/web/20210514233426/http://library.ruslan.cc/authors/%d1%82%d1%80%d1%83%d1%81%d0%ba%d0%be%d1%82%d1%82-%d0%b8%d0%b2%d0%b0%d0%bd-%d1%84%d0%be%d0%bc%d0%b8%d1%87/ De Trescotio] in situ ''Научное наследие России'' {{ling|Russice}}
* [http://isaran.ru/?q=ru/person&guid=907965F5-2171-8F2F-15A9-FD31FE0A1B99 De Trescotio] in archivo Academiae {{ling|Russice}}
* [https://books.google.ee/books?id=UpUtAAAAYAAJ&pg=PA285&lpg=PA285&dq=#v=onepage&q&f=false One general and twenty-nine particular Maps of the Russian Empire], by Schmidius, Trescotius, and [[Ioannes Islen'ev|Islenieff]].
{{Anni vitae|1721|1786|Truscott, Ioannes}}
[[Categoria:Cartographi]]
[[Categoria:Geographi Russiae]]
[[Categoria:Academia Scientiarum Russica]]
rzavulrwplkd9zbigpixvltdb37c3v7
Morpho laertes
0
297838
3997612
3992487
2026-10-28T11:40:40Z
CommonsDelinker
1422
[[c:COM:CDC|automaton]]: Substituens [[File:Morpho_sulkowskyi,_Rio_de_Janeiro.jpg]] pro File:Morpholaertes.JPG. CommonsDelinker hanc rationem dedit: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) · different species
3997612
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Taxobox
| image = Morpho sulkowskyi, Rio de Janeiro.jpg
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Arthropoda]]
| classis = [[Insecta]]
| ordo = [[Lepidoptera]]
| superfamilia = [[Papilionoidea]]
| familia = [[Nymphalidae]]
| subfamilia = [[Morphinae]]
| tribus = [[Morphini]]
| genus = ''[[Morpho]]''
| subgenus = ''Pessonia''
| species = '''''M. laertes'''''
| binomial = ''Morpho laertes''
| binomial_authority = ([[Dru Drury|Drury]], 1782)
| synonyms = {{Specieslist
|Papilio laertes|Drury, 1782
|Papilio epistrophus|Fabricius, 1796
|Morpho eristrophis|Hübner, 1816/24
|Morpho laertes eutropius|Fruhstorfer, 1912
|Morpho laertes nikolajewna|Weber, 1951
}}
*''[[Morpho catenarius]]'' <small>Perry, 1811</small>
}}
[[Fasciculus:Morphoeipistrophuscatenaria.JPG|thumb|upright=1|''Morpho laertes'' (olim ''Morpho epistrophus catenaria'').]]
[[Fasciculus:Seitz5FaunaAmericanaPlate068 - Morpho.jpg|thumb|upright=0.8|Lamina in Seitz latera inferiora ''M. laertes'' et subspeciei ''argentini'' monstrat.]]
'''''Morpho laertes''''' (olim ''Morpho epistrophus'') est [[lepidoptera|papilio]] [[zona tropica|neotropicus]] [[subgenus|subgeneris]] ''Pessoniae''<ref>Le Moult & Réal 1962.</ref> [[subfamilia]]e [[Morphinae|Morphinarum]] [[familia (taxinomia)|familiae]] [[Nymphalidae|Nymphalidarum]], qui in [[Brasilia]], [[Uraquaria]], [[Paraquaria]], et [[Argentina]] invenitur.
==Descriptio==
Superiori [[species|speciei]] [[superficies|superficiei]] est nitor [[metallum|metallicus]]; discocellulare superiori brevi, medio penitus convici proximaliter, inferiori distaliter concavo, in angulo obtuso ad medianum anteriorem directo; cellula [[ala]]e anterioris multo dilata ad apicem; unco fibulisque lateralibus aliquando tenuibus, valva distaliter spinata.<ref>[[Ioannes Fruhstorfer]] in ''Die Gross-Schmetterlinge der Erde'' (1913).</ref>
==Etymologia==
[[Nomen proprium|Nomen]] e [[Laertes|Laerte]], [[persona]] [[mythologia Graeca|mythologiae Graecae]] ductum est. [[Epistrophus]] est unus e tribus personis in [[fabula]] [[Troia]]na ut in ''[[Ilias|Iliade]]'' [[narratio|narratur]].
==Subspecies==
[[Subspecies]] ordine alphabetico perscriptae:
*''Morpho epistrophus argentinus'' <small>[[Ioannes Fruhstorfer|H. Fruhstorfer]], 1907</small>
*''Morpho epistrophus catenaria'' <small>[[Georgius Perry (naturalista)|Perry]], 1811</small>
*''Morpho epistrophus epistrophus'' <small>([[Ioannes Christianus Fabricius|J.C. Fabricius]], 1796)</small> = ''Morpho laertes'' <small>[[Dru Drury|Drury]] 1782</small>
*''Morpho epistrophus titei'' <small>[[Eugenius Le Moult|E. Le Moult]] & [[Petrus Réal|P. Réal]], 1962</small>
{{NexInt}}
Species arte cognatae:
* ''[[Morpho catenarius]]''
* ''[[Morpho hercules]]''
* ''[[Morpho luna]]'' (Butler)
* ''[[Morpho polyphemus]]''
* ''[[Morpho|Morpho titei]]''
==Notae==
<references/>
==Bibliographia==
*Blandin, P. [[2007]]. ''The genus Morpho, Lepidoptera Nymphalidae.'' Part 3. The Subgenera Pessonia, Grasseia and Morpho and Addenda to Parts 1 & 2. Cantuariae: Hillside Books.
*Fruhstorfer, Hans. [[1913]]. "Family: Morphidae." In ''Die Gross-Schmetterlinge der Erde,'' ed. A. Seitz, vol. 5: 333–56. Stutgardiae: Alfred Kernen.
*[[Eugenius Le Moult|Le Moult, Eugène]], et [[Petrus Réal|Pierre Réal]]. [[1962]]–[[1963]]. ''Les Morpho d'Amérique du Sud et Centrale.'' Editions du cabinet entomologique. Lutetiae: E. Le Moult.
==Nexus externi==
*[https://web.archive.org/web/20110722073519/http://mph.fbs.osaka-u.ac.jp/~ssc/morpho.html Imagines ''Morphonis laertis.''] Universitas Osacensis.
*[http://ftp.funet.fi/pub/sci/bio/life/insecta/lepidoptera/ditrysia/papilionoidea/nymphalidae/morphinae/morpho/ "''Morpho'' Fabricius, 1807"] apud Markku Savela's ''Lepidoptera and Some Other Life Forms'' cum taxinomis et subspecies
*[http://www.butterfliesofamerica.com/L/t/Morpho_epistrophus_a.htm Imagines holotypi et aliorum speciminum.] ''Butterflies of America.''
{{Taxonbar|from1=Q6913422|from2=Q3324335}}
[[Categoria:Fauna Argentinae]]
[[Categoria:Fauna Brasiliae]]
[[Categoria:Fauna Paraquariae]]
[[Categoria:Fauna Uraquariae]]
[[Categoria:Morpho|laertes]]
[[Categoria:Species animalium]]
[[Categoria:Species insectorum ex hominibus mythologicis appellatae]]
[[Categoria:Taxa Drury]]
[[Categoria:Taxa 1782]]
8golk74w72op6xjm6k5la0drtoj6g5h
3997615
3997612
2026-10-28T11:51:22Z
IacobusAmor
1163
3997615
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Taxobox
| image = Morpho sulkowskyi, Rio de Janeiro.jpg
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Arthropoda]]
| classis = [[Insecta]]
| ordo = [[Lepidoptera]]
| superfamilia = [[Papilionoidea]]
| familia = [[Nymphalidae]]
| subfamilia = [[Morphinae]]
| tribus = [[Morphini]]
| genus = ''[[Morpho]]''
| subgenus = ''Pessonia''
| species = '''''M. laertes'''''
| binomial = ''Morpho laertes''
| binomial_authority = ([[Dru Drury|Drury]], 1782)
| synonyms = {{Specieslist
|Papilio laertes|Drury, 1782
|Papilio epistrophus|Fabricius, 1796
|Morpho eristrophis|Hübner, 1816/24
|Morpho laertes eutropius|Fruhstorfer, 1912
|Morpho laertes nikolajewna|Weber, 1951
}}
*''[[Morpho catenarius]]'' <small>Perry, 1811</small>
}}
[[Fasciculus:Morphoeipistrophuscatenaria.JPG|thumb|upright=1|''Morpho laertes'' (olim ''Morpho epistrophus catenaria'').]]
[[Fasciculus:Seitz5FaunaAmericanaPlate068 - Morpho.jpg|thumb|upright=0.8|Lamina in Seitz latera inferiora ''M. laertes'' et subspeciei ''argentini'' monstrat.]]
'''''Morpho laertes''''' (olim ''Morpho epistrophus'') est [[lepidoptera|papilio]] [[zona tropica|neotropicus]] [[subgenus|subgeneris]] ''Pessoniae''<ref>Le Moult & Réal 1962.</ref> [[subfamilia]]e [[Morphinae|Morphinarum]] [[familia (taxinomia)|familiae]] [[Nymphalidae|Nymphalidarum]], qui in [[Brasilia]], [[Uraquaria]], [[Paraquaria]], et [[Argentina]] invenitur.
==Descriptio==
Superiori [[species|speciei]] [[superficies|superficiei]] est nitor [[metallum|metallicus]]; discocellulare superiori brevi, medio penitus convici proximaliter, inferiori distaliter concavo, in [[angulus|angulo]] obtuso ad medianum anteriorem directo; cellula [[ala]]e anterioris multo dilata ad apicem; unco fibulisque lateralibus aliquando tenuibus, valva distaliter spinata.<ref>[[Ioannes Fruhstorfer]] in ''Die Gross-Schmetterlinge der Erde'' (1913).</ref>
==Etymologia==
[[Nomen proprium|Nomen]] e [[Laertes|Laerte]], [[persona]] [[mythologia Graeca|mythologiae Graecae]] ductum est. [[Epistrophus]] est unus e tribus personis in [[fabula]] [[Troia]]na ut in ''[[Ilias|Iliade]]'' [[narratio|narratur]].
==Subspecies==
[[Subspecies]] ordine alphabetico perscriptae:
*''Morpho epistrophus argentinus'' <small>[[Ioannes Fruhstorfer|H. Fruhstorfer]], 1907</small>
*''Morpho epistrophus catenaria'' <small>[[Georgius Perry (naturalista)|Perry]], 1811</small>
*''Morpho epistrophus epistrophus'' <small>([[Ioannes Christianus Fabricius|J.C. Fabricius]], 1796)</small> = ''Morpho laertes'' <small>[[Dru Drury|Drury]] 1782</small>
*''Morpho epistrophus titei'' <small>[[Eugenius Le Moult|E. Le Moult]] & [[Petrus Réal|P. Réal]], 1962</small>
{{NexInt}}
Species arte cognatae:
* ''[[Morpho catenarius]]''
* ''[[Morpho hercules]]''
* ''[[Morpho luna]]'' (Butler)
* ''[[Morpho polyphemus]]''
* ''[[Morpho|Morpho titei]]''
==Notae==
<references/>
==Bibliographia==
*Blandin, P. [[2007]]. ''The genus Morpho, Lepidoptera Nymphalidae.'' Part 3. The Subgenera Pessonia, Grasseia and Morpho and Addenda to Parts 1 & 2. Cantuariae: Hillside Books.
*Fruhstorfer, Hans. [[1913]]. "Family: Morphidae." In ''Die Gross-Schmetterlinge der Erde,'' ed. A. Seitz, vol. 5: 333–56. Stutgardiae: Alfred Kernen.
*[[Eugenius Le Moult|Le Moult, Eugène]], et [[Petrus Réal|Pierre Réal]]. [[1962]]–[[1963]]. ''Les Morpho d'Amérique du Sud et Centrale.'' Editions du cabinet entomologique. Lutetiae: E. Le Moult.
==Nexus externi==
*[https://web.archive.org/web/20110722073519/http://mph.fbs.osaka-u.ac.jp/~ssc/morpho.html Imagines ''Morphonis laertis.''] Universitas Osacensis.
*[http://ftp.funet.fi/pub/sci/bio/life/insecta/lepidoptera/ditrysia/papilionoidea/nymphalidae/morphinae/morpho/ "''Morpho'' Fabricius, 1807"] apud Markku Savela's ''Lepidoptera and Some Other Life Forms'' cum taxinomis et subspecies
*[http://www.butterfliesofamerica.com/L/t/Morpho_epistrophus_a.htm Imagines holotypi et aliorum speciminum.] ''Butterflies of America.''
{{Taxonbar|from1=Q6913422|from2=Q3324335}}
[[Categoria:Fauna Argentinae]]
[[Categoria:Fauna Brasiliae]]
[[Categoria:Fauna Paraquariae]]
[[Categoria:Fauna Uraquariae]]
[[Categoria:Morpho|laertes]]
[[Categoria:Species animalium]]
[[Categoria:Species insectorum ex hominibus mythologicis appellatae]]
[[Categoria:Taxa Drury]]
[[Categoria:Taxa 1782]]
q62mcytdka2emwnabxjbgu14tc5nbv8
Laetitia (praenomen)
0
302114
3997418
3874988
2026-10-27T16:06:20Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:Pagina discretiva nominis|Pagina discretiva nominis]]}}
3997418
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis}}
{{Nomen
| genus = Femininum
| origo = Latina
| significatio = “felicitas”
| imago = Raimondo trentanove, letizia ramolino bonaparte, 1818.jpg
| capitulum = [[Laetitia Ramolino]], mater Napoleonis I
}}
{{res|Laetitia}} est [[praenomen]] femininum, Latina origine. E “laeta”, [[Synonymia|synonimum]] vocabuli “felicis”, oritur.<ref name=":0">''Behind the Name'', s.v. “[https://www.behindthename.com/name/letitia Letitia]”. {{Ling|Anglice}}.</ref>
== Quae hoc nomen habuerint ==
*[[Anna Laetitia Barbauld]]
*[[Mathilda Laetitia Gulielmina Bonaparte]]
* [[Zenaide Laetitia Iulia Bonaparte]]
* [[Catharina Laetitia Hoey]]
== Quae hoc praenomen habuerint ==
* [[Laetitia Benoot]], bicirotarius
* [[Laetitia Moratti]]
* [[Laetitia Ortiz]]
* [[Laetitia Ramolino]]
* [[Laetitia Tyler]]
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[39 Laetitia]], asteroides
* [[Laetitia (dea)]]
[[Categoria:Nomina]]
[[Categoria:Praenomina feminina]]
[[Categoria:Praenomina Anglica]]
[[Categoria:Praenomina Francogallica]]
0mcr4dbcrfluwhfq78fpqlgef5uyi02
Disputatio Usoris:Baladid
3
305061
3997482
3736264
2026-10-27T19:20:08Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997482
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Disputatio Usoris:Blebbi]]
{{De hac redirectione}}
0pih3wq3kt0ufrjrbcqw8xxuoqdlt56
Usor:Baladid
2
305062
3997476
3736266
2026-10-27T19:13:41Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997476
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usor:Blebbi]]
{{De hac redirectione}}
4m9ievmtrxhwmjya3f9fbbi9ew1s9wy
Ioannes Eduardus Erdmann
0
306034
3997506
3753279
2026-10-27T19:42:18Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997506
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina non annexa}}
[[Fasciculus:Johann Eduard Erdmann.jpg|thumb|Johann Eduard Erdmann]]
'''Ioanne Eduardus''' vulgo ''Johann Eduard'' '''Erdmann''' (natus die [[13 Iunii]] [[1805]] [[Valmiera]] in [[Lettonia]], mortuus die [[12 Iunii]] [[1892]] [[salinae Saxonicae|Salinis Saxonicis]]) philosophus [[germania|Germanicus]] fuit.
== Vita ==
[[Tarbatum|Tarbati]] et [[berolinum|Berolini]] theologiae studens doctrinis [[Georgius Gulielmus Fridericus Hegel|Hegelii]] favebat. Anno 1829 sacerdos protestanticus in urbe natali factus iam triennio post Berolinum petivit. Berolini opus »Versuch einer wissenschaftlichen Darstellung der Geschichte der neuern Philosophie« (Lipsiae 1834–51) finivit et anno 1834 in facultate philosophica habilitationem peragere contigit. Tunc vocatus est professor extraordinarius Salinas Saxonicas; post quattuor annos (1839) autem ordinarius professor declaratus est. Diu et fecunde ibi studiosos philosophica docuit.
Erdmann inter Hegelianos discordes salutarem mediationem egisse dicitur.
== Opera ==
Ecce lucubrationes eius primas »Leib und Seele« (Salinis Saxonicis 1837) et »Natur und Schöpfung« (Lipsiae 1840) quas insequebantur »Grundriß der Psychologie« (Lipsiae 1840), »Grundriß der Logik und Metaphysik« (Salinis Saxonicis 1841), »Vermischte Aufsätze« (Salinis Saxonicis 1846) et »Psychologische Briefe« (Lipsiae 1851), ubi feliciter psychologica modum in popularem explicabat.
Mentionis dignae sint praelectiones »Vorlesungen über akademisches Leben und Studium« (Lipsiae 1858) necnon historicum opus »Grundriß der Geschichte der Philosophie« (Berolini 1865–67), in quo [[Medium Aevum]] florens et tempus quo extenuavit atque contabuit.
Praelectiones eius ingeniosae in lucem prolatae sunt paud »Ernste Spiele« (Berolini 1855).
== Nexus externi ==
{{commonscat|Johann Eduard Erdmann|Ioannem Eduardum Erdmann}}
* [https://de.wikisource.org/wiki/Eduard_Erdmann Vicifons]
* [https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/person/gnd/118682261 nexus apud DDB]
* [https://web.archive.org/web/20230225053548/https://www.catalogus-professorum-halensis.de/erdmannjohanneduard.html catalogus professorum Halensis]
* Eisler, Rudolf: ''Philosophen-Lexikon''. Berolini 1912, p. 157-158 ([http://www.zeno.org/nid/20001820559 hic in interreti])
[[Categoria:Theologi Germaniae|Erdmann, Ioannes]]
[[Categoria:Philosophi Germaniae|Erdmann, Ioannes]]
[[Categoria:Eruditi Germaniae|Erdmann, Ioannes]]
[[Categoria:Nati 1805|Erdmann, Ioannes]]
[[Categoria:Mortui 1892|Erdmann, Ioannes]]
iz46szv35hgbi9evw3pjp3omhvibpbi
Formula:Excepta
10
306794
3997573
3872983
2026-10-28T03:07:41Z
Grufo
64423
De themate fusco; de rotunditate angulorum
3997573
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div role="note" style="margin: 1em 0 1em .5em;"><span style="display: inline-block; margin-right: 0.5em; padding: 0.3em 0.5em; border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); background-color: var(--background-color-neutral-subtle, #f8f9fa); color: var(--color-base, #202122); border-radius: .5em;">[[Fasciculus:Purple arrow right.svg|20px|link=|alt=]] {{#if:{{#if:{{{4|!}}}|{{{4|}}}|!}}
|{{#if:{{{2|}}}{{{3|}}}
|{{#if:{{{1|}}}
|{{{1}}}
|Pars excepta, nunc apud:
}} {{#if:{{{3|}}}
|[[{{{2|}}}#{{{3|}}}|{{#if:{{{2|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{2}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}}}]]
|{{#if:{{{po|}}}|[[{{{2}}}|{{{po}}}]]|[[{{{2}}}]]}}
}}
|{{#if:{{{1|}}}
|{{{1}}}
|Pars excepta
}}
}}
|{{#if:{{{1|}}}{{{2|}}}
|Pars excepta, nunc apud: {{#if:{{{2|}}}
|[[{{{1|}}}#{{{2|}}}|{{#if:{{{1|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{1}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}}}]]
|{{#if:{{{po|}}}|[[{{{1}}}|{{{po}}}]]|[[{{{1}}}]]}}
}}
|Pars excepta
}}
}}</span>{{#if:{{{4|{{{3|}}}}}}
|<span style="font-size: 85%"> – {{{4|{{{3|}}}}}}</span>
}}</div></includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
bmu3x66vpse6s50wr26lowq68hvbp31
3997583
3997573
2026-10-28T03:37:25Z
Grufo
64423
3997583
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div role="note" style="margin: 1em 0 1em .5em;"><span style="display: inline-block; margin-right: 0.5em; padding: 0.3em 0.5em; border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); background-color: var(--background-color-neutral-subtle, #f8f9fa); color: var(--color-base, #202122); border-radius: .5em;">[[Fasciculus:Purple arrow right.svg|20px|link=|alt=]] {{#if:{{#if:{{{4|!}}}|{{{4|}}}|!}}
| {{#if:{{{2|}}}{{{3|}}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars excepta, nunc apud:
}} {{#if:{{{3|}}}
| [[{{{2|}}}#{{{3|}}}|{{#if:{{{2|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{2}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{2}}}|{{{po}}}]]|[[{{{2}}}]]}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars excepta
}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}{{{2|}}}
| Pars excepta, nunc apud: {{#if:{{{2|}}}
| [[{{{1|}}}#{{{2|}}}|{{#if:{{{1|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{1}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{1}}}|{{{po}}}]]|[[{{{1}}}]]}}
}}
| Pars excepta
}}
}}</span>{{#if:{{{4|{{{3|}}}}}}
| <span style="font-size: 85%"> ― {{{4|{{{3|}}}}}}</span>
}}</div></includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
f5xvsblal1e39bgmd8pyrs2kl4j0u9i
3997587
3997583
2026-10-28T03:40:52Z
Grufo
64423
+‘vertical-align: bottom’
3997587
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div role="note" style="margin: 1em 0 1em .5em;"><span style="display: inline-block; margin-right: 0.5em; padding: 0.3em 0.5em; vertical-align: bottom; border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); background-color: var(--background-color-neutral-subtle, #f8f9fa); color: var(--color-base, #202122); border-radius: .5em;">[[Fasciculus:Purple arrow right.svg|20px|link=|alt=]] {{#if:{{#if:{{{4|!}}}|{{{4|}}}|!}}
| {{#if:{{{2|}}}{{{3|}}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars excepta, nunc apud:
}} {{#if:{{{3|}}}
| [[{{{2|}}}#{{{3|}}}|{{#if:{{{2|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{2}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{2}}}|{{{po}}}]]|[[{{{2}}}]]}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars excepta
}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}{{{2|}}}
| Pars excepta, nunc apud: {{#if:{{{2|}}}
| [[{{{1|}}}#{{{2|}}}|{{#if:{{{1|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{1}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{1}}}|{{{po}}}]]|[[{{{1}}}]]}}
}}
| Pars excepta
}}
}}</span>{{#if:{{{4|{{{3|}}}}}}
| <span style="font-size: 85%"> ― {{{4|{{{3|}}}}}}</span>
}}</div></includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
n97psm6le6qi1bvlazzbix905wpbqai
Formula:Accepta
10
306795
3997574
3872984
2026-10-28T03:08:01Z
Grufo
64423
De themate fusco; de rotunditate angulorum
3997574
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div role="note" style="margin: 1em 0 1em .5em;" class="resolved"><span style="display: inline-block; margin-right: 0.5em; padding: 0.3em 0.5em; border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); background-color: var(--background-color-neutral-subtle, #f8f9fa); color: var(--color-base, #202122); border-radius: .5em;">[[Fasciculus:Purple arrow down.svg|20px|link=|alt=]] {{#if:{{#if:{{{4|!}}}|{{{4|}}}|!}}
|{{#if:{{{2|}}}{{{3|}}}
|{{#if:{{{1|}}}
|{{{1}}}
|Pars accepta a:
}} {{#if:{{{3|}}}
|[[{{{2|}}}#{{{3|}}}|{{#if:{{{2|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{2}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}}}]]
|{{#if:{{{po|}}}|[[{{{2}}}|{{{po}}}]]|[[{{{2}}}]]}}
}}
|{{#if:{{{1|}}}
|{{{1}}}
|Pars accepta
}}
}}
|{{#if:{{{1|}}}{{{2|}}}
|Pars accepta a: {{#if:{{{2|}}}
|[[{{{1|}}}#{{{2|}}}|{{#if:{{{1|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{1}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}}}]]
|{{#if:{{{po|}}}|[[{{{1}}}|{{{po}}}]]|[[{{{1}}}]]}}
}}
|Pars accepta
}}
}}</span>{{#if:{{{4|{{{3|}}}}}}
|<span style="font-size: 85%"> – {{{4|{{{3|}}}}}}</span>
}}</div></includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
dz3bg2xo8dgf5s5iadugtmbf04pltj1
3997584
3997574
2026-10-28T03:38:09Z
Grufo
64423
3997584
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div role="note" style="margin: 1em 0 1em .5em;" class="resolved"><span style="display: inline-block; margin-right: 0.5em; padding: 0.3em 0.5em; border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); background-color: var(--background-color-neutral-subtle, #f8f9fa); color: var(--color-base, #202122); border-radius: .5em;">[[Fasciculus:Purple arrow down.svg|20px|link=|alt=]] {{#if:{{#if:{{{4|!}}}|{{{4|}}}|!}}
| {{#if:{{{2|}}}{{{3|}}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars accepta a:
}} {{#if:{{{3|}}}
| [[{{{2|}}}#{{{3|}}}|{{#if:{{{2|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{2}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{2}}}|{{{po}}}]]|[[{{{2}}}]]}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars accepta
}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}{{{2|}}}
| Pars accepta a: {{#if:{{{2|}}}
| [[{{{1|}}}#{{{2|}}}|{{#if:{{{1|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{1}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{1}}}|{{{po}}}]]|[[{{{1}}}]]}}
}}
| Pars accepta
}}
}}</span>{{#if:{{{4|{{{3|}}}}}}
| <span style="font-size: 85%"> ― {{{4|{{{3|}}}}}}</span>
}}</div></includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
p6u3lz1c8rlb3yeg2akzrm21dnakdbs
3997588
3997584
2026-10-28T03:41:06Z
Grufo
64423
+‘vertical-align: bottom’
3997588
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div role="note" style="margin: 1em 0 1em .5em;" class="resolved"><span style="display: inline-block; margin-right: 0.5em; padding: 0.3em 0.5em; vertical-align: bottom; border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); background-color: var(--background-color-neutral-subtle, #f8f9fa); color: var(--color-base, #202122); border-radius: .5em;">[[Fasciculus:Purple arrow down.svg|20px|link=|alt=]] {{#if:{{#if:{{{4|!}}}|{{{4|}}}|!}}
| {{#if:{{{2|}}}{{{3|}}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars accepta a:
}} {{#if:{{{3|}}}
| [[{{{2|}}}#{{{3|}}}|{{#if:{{{2|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{2}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{3}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{2}}}|{{{po}}}]]|[[{{{2}}}]]}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}
| {{{1}}}
| Pars accepta
}}
}}
| {{#if:{{{1|}}}{{{2|}}}
| Pars accepta a: {{#if:{{{2|}}}
| [[{{{1|}}}#{{{2|}}}|{{#if:{{{1|}}}|{{#if:{{{po|}}}|{{{po}}}|{{{1}}}}} § {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}|§ {{#if:{{{co|}}}|{{{co}}}|{{{2}}}}}}}]]
| {{#if:{{{po|}}}|[[{{{1}}}|{{{po}}}]]|[[{{{1}}}]]}}
}}
| Pars accepta
}}
}}</span>{{#if:{{{4|{{{3|}}}}}}
| <span style="font-size: 85%"> ― {{{4|{{{3|}}}}}}</span>
}}</div></includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
to8xwk2co3v3ixlw8xoiu3nvuu40o5r
Formula:Accepta/doc
10
306797
3997575
3885203
2026-10-28T03:12:42Z
Grufo
64423
/* Usus */ Typographia
3997575
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
;Perspectus
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
Utere hac formula et {{fn|Excepta}} ut partes motas acclares.
== De usu ==
=== Usque ad tria argumenta ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Accepta|''a pagina''|''apud caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla tribus argumentis ====
'''Vicitextus: #1:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #1:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #2:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #2:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #3:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #3:'''
{{Accepta||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
; Exempla uno vel duobus argumentis
{{Ast}}
'''Vicitextus: #4:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #4:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #5:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #5:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #6:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta||Usus}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #6:'''
{{Accepta||Usus}}
==== Exemplum nullo argumento ====
{{Ast}}
'''Vicitextus: #11:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #11:'''
{{Accepta}}
{{Ast}}
=== Quattuor argumentis ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Accepta|''sententia''|''a pagina''|''apud caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla quattuor argumentis ====
{{Ast}}
'''Vicitextus: #7:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #7:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #8:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #8:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #9:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #9:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #10:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #10:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
Utere argumentis {{para|po}} (“pagina ostenta”) et {{para|co}} (“caput ostentum”) ad alium textum pro pagina et capite ostendendum.
== Ulteriora si cupis ==
* {{Fn|Excepta}}
* {{Fn|Et alibi}}
* {{Fn|Ad profundiora}}
* {{Fn|Vide etiam}}
* {{Fn|Pagina principalis}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae partes paginarum afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae capitula nectunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
i8ta43w736eog8t9huyhn7i7k32tgv4
3997578
3997575
2026-10-28T03:19:13Z
Grufo
64423
3997578
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
; Prospectus
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
Utere hac formula et {{fn|Excepta}} ut partes motas acclares.
== De usu ==
=== Usque ad tria argumenta ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Accepta|''a pagina''|''apud caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla tribus argumentis ====
'''Vicitextus: #1:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #1:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #2:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #2:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #3:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #3:'''
{{Accepta||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
; Exempla uno vel duobus argumentis
{{Ast}}
'''Vicitextus: #4:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #4:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #5:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #5:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #6:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta||Usus}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #6:'''
{{Accepta||Usus}}
==== Exemplum nullo argumento ====
'''Vicitextus: #11:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #11:'''
{{Accepta}}
{{Ast}}
=== Quattuor argumentis ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Accepta|''sententia''|''a pagina''|''apud caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla quattuor argumentis ====
'''Vicitextus: #7:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #7:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #8:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #8:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #9:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #9:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #10:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #10:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
Utere argumentis {{para|po}} (“pagina ostenta”) et {{para|co}} (“caput ostentum”) ad alium textum pro pagina et capite ostendendum.
== Ulteriora si cupis ==
* {{Fn|Excepta}}
* {{Fn|Et alibi}}
* {{Fn|Ad profundiora}}
* {{Fn|Vide etiam}}
* {{Fn|Pagina principalis}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae partes paginarum afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae capitula nectunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
134whvgsud5b3lg7kwt8luc5zbh5lld
3997585
3997578
2026-10-28T03:39:04Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:Vicitextus concors|Vicitextus concors]]}}
3997585
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
{{Vicitextus concors
| Accepta
| Excepta
}}
; Prospectus
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
Utere hac formula et {{fn|Excepta}} ut partes motas acclares.
== De usu ==
=== Usque ad tria argumenta ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Accepta|''a pagina''|''apud caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla tribus argumentis ====
'''Vicitextus: #1:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #1:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #2:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #2:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #3:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #3:'''
{{Accepta||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
; Exempla uno vel duobus argumentis
{{Ast}}
'''Vicitextus: #4:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #4:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #5:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Gaius Iulius Caesar}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #5:'''
{{Accepta|Gaius Iulius Caesar}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #6:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta||Usus}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #6:'''
{{Accepta||Usus}}
==== Exemplum nullo argumento ====
'''Vicitextus: #11:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #11:'''
{{Accepta}}
{{Ast}}
=== Quattuor argumentis ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Accepta|''sententia''|''a pagina''|''apud caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla quattuor argumentis ====
'''Vicitextus: #7:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #7:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #8:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #8:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #9:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #9:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #10:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Accepta|Disputatio accepta a:||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #10:'''
{{Accepta|Disputatio accepta a:||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
Utere argumentis {{para|po}} (“pagina ostenta”) et {{para|co}} (“caput ostentum”) ad alium textum pro pagina et capite ostendendum.
== Ulteriora si cupis ==
* {{Fn|Excepta}}
* {{Fn|Et alibi}}
* {{Fn|Ad profundiora}}
* {{Fn|Vide etiam}}
* {{Fn|Pagina principalis}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae partes paginarum afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae capitula nectunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
eu2a8p1l101sdf1lwuaymps8ylfth0p
Formula:Excepta/doc
10
306798
3997577
3885204
2026-10-28T03:18:12Z
Grufo
64423
/* De usu */ Typographia
3997577
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
;Perspectus
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
Utere hac formula et {{fn|Accepta}} ut partes motas acclares.
== De usu ==
=== Usque ad tria argumenta ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Excepta|''nova pagina''|''novum caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla tribus argumentis ====
'''Vicitextus: #1:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #1:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #2:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #2:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #3:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #3:'''
{{Excepta||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
==== Exempla uno vel duobus argumentis ====
'''Vicitextus: #4:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #4:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #5:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #5:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #6:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta||Usus}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #6:'''
{{Excepta||Usus}}
==== Exemplum nullo argumento ====
'''Vicitextus: #11:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #11:'''
{{Excepta}}
{{ast}}
=== Quattuor argumentis ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Excepta|''sententia''|''nova pagina''|''novum caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla quattuor argumentis ====
'''Vicitextus: #7:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #7:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #8:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #8:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #9:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #9:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #10:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #10:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
Utere argumentis {{para|po}} (“pagina ostenta”) et {{para|co}} (“caput ostentum”) ad alium textum pro pagina et capite ostendendum.
== Ulteriora si cupis ==
* {{Fn|Accepta}}
* {{Fn|Et alibi}}
* {{Fn|Ad profundiora}}
* {{Fn|Vide etiam}}
* {{Fn|Pagina principalis}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae partes paginarum afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae capitula nectunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
bda47r19e0hw1bebuh18x0xd4w2r29s
3997579
3997577
2026-10-28T03:19:34Z
Grufo
64423
3997579
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
; Prospectus
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
Utere hac formula et {{fn|Accepta}} ut partes motas acclares.
== De usu ==
=== Usque ad tria argumenta ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Excepta|''nova pagina''|''novum caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla tribus argumentis ====
'''Vicitextus: #1:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #1:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #2:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #2:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #3:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #3:'''
{{Excepta||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
==== Exempla uno vel duobus argumentis ====
'''Vicitextus: #4:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #4:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #5:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #5:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #6:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta||Usus}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #6:'''
{{Excepta||Usus}}
==== Exemplum nullo argumento ====
'''Vicitextus: #11:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #11:'''
{{Excepta}}
{{ast}}
=== Quattuor argumentis ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Excepta|''sententia''|''nova pagina''|''novum caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla quattuor argumentis ====
'''Vicitextus: #7:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #7:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #8:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #8:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #9:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #9:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #10:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #10:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
Utere argumentis {{para|po}} (“pagina ostenta”) et {{para|co}} (“caput ostentum”) ad alium textum pro pagina et capite ostendendum.
== Ulteriora si cupis ==
* {{Fn|Accepta}}
* {{Fn|Et alibi}}
* {{Fn|Ad profundiora}}
* {{Fn|Vide etiam}}
* {{Fn|Pagina principalis}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae partes paginarum afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae capitula nectunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
3qiq72qambrp0cb9o9acywud3dmrmlj
3997586
3997579
2026-10-28T03:39:18Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:Vicitextus concors|Vicitextus concors]]}}
3997586
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
{{Vicitextus concors
| Accepta
| Excepta
}}
; Prospectus
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
Utere hac formula et {{fn|Accepta}} ut partes motas acclares.
== De usu ==
=== Usque ad tria argumenta ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Excepta|''nova pagina''|''novum caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla tribus argumentis ====
'''Vicitextus: #1:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #1:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #2:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #2:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #3:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #3:'''
{{Excepta||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
==== Exempla uno vel duobus argumentis ====
'''Vicitextus: #4:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #4:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar|De iuventute}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #5:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Gaius Iulius Caesar}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #5:'''
{{Excepta|Gaius Iulius Caesar}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #6:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta||Usus}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #6:'''
{{Excepta||Usus}}
==== Exemplum nullo argumento ====
'''Vicitextus: #11:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #11:'''
{{Excepta}}
{{ast}}
=== Quattuor argumentis ===
; Syntaxis
: <code><nowiki>{{</nowiki>Excepta|''sententia''|''nova pagina''|''novum caput''|''causa''<nowiki>}}</nowiki></code>
{{vsep}}
==== Exempla quattuor argumentis ====
'''Vicitextus: #7:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #7:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #8:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #8:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar|De iuventute|}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #9:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #9:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:|Gaius Iulius Caesar||Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
'''Vicitextus: #10:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:||Usus|Locus opportunior --{{subst:usor}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus: #10:'''
{{Excepta|Disputatio excepta, nunc apud:||Usus|Locus opportunior --{{Usor|UsorExemplaris}}}}
{{Ast}}
Utere argumentis {{para|po}} (“pagina ostenta”) et {{para|co}} (“caput ostentum”) ad alium textum pro pagina et capite ostendendum.
== Ulteriora si cupis ==
* {{Fn|Accepta}}
* {{Fn|Et alibi}}
* {{Fn|Ad profundiora}}
* {{Fn|Vide etiam}}
* {{Fn|Pagina principalis}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae disputationis|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae partes paginarum afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae capitula nectunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
6w2hx9snjgahteafozl8724x2xcuhmr
Deusdedit (nomen)
0
311655
3997464
3819809
2026-10-27T18:56:18Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997464
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Adeodatus]]
{{De hac redirectione}}
8xruaql5iyksntzsktxpfhv9g8oofjo
Kim
0
312567
3997467
3997355
2026-10-27T19:00:44Z
Grufo
64423
+[[Gim]]
3997467
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis|etiam1=Gim|etiam2=Kim (nomen Anglicum)}}
{{res|Kim}} potest esse:
* Alia translitteratio cognominis Coreani [[Gim]] ([[Coreanice]] 김)
* [[Kim (nomen Anglicum)|Nomen Anglicum]], hypocoristicum nominis feminini Anglici [[Kimberly]]
[[Categoria:Nomina]]
koly1a9y0rhx9xm9nsmjkzec93yxsfw
Formula:Capsa paginae
10
312615
3997581
3989696
2026-10-28T03:27:44Z
Grufo
64423
De themate fusco
3997581
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div style="clear: both; border: {{safesubst:<noinclude />#if:{{{color|/}}}|3px {{safesubst:<noinclude />#if:{{{color|}}}|solid {{{color}}}|solid var(--border-color-warning, #ab7f2a)}}; border-left: 0px none; border-right: 0px none|none}}; {{safesubst:<noinclude />#if:{{{trama|}}}|background: {{safesubst:<noinclude />Textus planus|{{{trama}}}}}|{{safesubst:<noinclude />#if:{{{pigmentum|}}}|background-color: {{{pigmentum}}}|background-color: var(--background-color-notice-subtle, #eaecf0)}}}}; text-align: left; box-sizing: border-box; width: 100%; margin: 0 auto 1em auto; padding: .2em 1em; text-align: center; color: inherit; color: var(--color-base, #202122);{{safesubst:<noinclude />#if:{{{ancora|}}}|" id="{{safesubst:<noinclude />anchorencode:{{{ancora}}}}}}}">
{{{1|}}}
</div></includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
mc2ix1bpr2918ghvf5rpluoapekci9c
Iter ex Varegis in Graeciam
0
313391
3997546
3841365
2026-10-27T22:17:25Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997546
wikitext
text/x-wiki
'''Iter ex Varegis in Graeciam'''<ref>[[Constantinus Łucsakowski|Constantinι Łucsakowski]] [[:s:la:Nestoris_Chronica#Caput_4.|''Nestoris chronicon... '', Leopoli 1883, cap. 4]].</ref> ([[Lingua Slavica orientalis antiqua|Slavice]] ''путь изъ варѧгъ въ греки'') fuit iter mercatorium mediaevale per flumina e [[mare Balticum]] in [[pontus Euxinus|Pontum Euxinum]]. A saeculo decimo ad saeculum tertum decimum frequentabatur. Circum hoc iter [[Ruthenia]] antiqua cum ambobus capitibus suis, [[Novogardia Magna|Novogardia]] ad [[Volchova]]m sita et [[Kiovia]] ad [[Borysthenes|Borysthenem]] formata est.
''[[Chronica Nestoris|Historia praeteritorum annorum]]'' sic iter describit:
:''erat iter ex [[Varegi|Variagis]] in [[Imperium Romanum Orientale|Graeciam]], ex Graecia autem secundum [[Danapris|Danaprim]] ac supra Danaprim transitus in [[Lovotis|Lovotim]] erat, secundum Lovotim poterant progredi in [[Lacus Ilmenus|Ilmen]] lacum magnam, ex qua lacu profluit [[Volchova|Volchovia]] fluitque in lacum magnam Nevo, cuius lacus ostium in [[Mare Balticum|mare Variagicum]] incidit; ac secundum hoc mare [[Roma|Romam]] poterant proficisci, Roma vero per hoc mare transire [[Constantinopolis|Constantinopolim]], Constantinopoli perire in [[Pontus Euxinus|Ponticum mare]], in quod incidit Danapris fluvius''<ref>Ibidem.</ref>.
"Lacus Nevo" annalista [[Ladoga]]m lacum et [[Neva]]m flumen e hoc lacu exientem nominat. Loca itineris difficillima [[cataracta (angustiae)|cataractae]] Borysthenis et [[tractus navium]] e Borysthene in Lovotim fuerunt. Fortasse iter primo tractu e Borysthene in [[Caspla]]m [[Duna]]e accolam e secundo e Duna per [[Usviata]]m in Lovotim ducebat.
==Notae==
<references />
==Nexus externi==
* [https://web.archive.org/web/20240717144146/https://old.bigenc.ru/domestic_history/text/2001191 De itinere] in ''Encyclopaedia Russica magna'' {{ling|Russice}}
* [[:s:ru:https://ru.wikisource.org/wiki/ЭСБЕ/Варяжский_путь|De itinere]] in ''[[Lexicon encyclopaedicum Brockhaus et Efron|Lexico encyclopaedico Brockhaus et Efron]]'' {{ling|Russice}}
* [https://www.britannica.com/topic/Varangian-Road De itinere] in ''Britannica'' {{ling|Anglice}}
[[Categoria:Itinera mercatoria]]
[[Categoria:Vicingi]]
[[Categoria:Ruthenia]]
k1q68rh6r272fejwoocy47ypo9a82uj
Donatello (nomen)
0
316841
3997465
3885067
2026-10-27T18:56:54Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997465
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Donatus]]
{{De hac redirectione}}
[[Categoria:Praenomina Italica]]
p19mpxa70vrb5zizqbrc1su2gizucmf
Usor:Pippobuono/Harenarium
2
319751
3997461
3997333
2026-10-27T18:54:37Z
Pippobuono
54500
/* Formulae episcopi */ complementa
3997461
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
= Formulae episcopi =
{{Episcopi Elnenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Elnenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Elnensis|Elnenses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Perpignan.svg|125px]]
|super= <small>Dioecesis Elnensis erecta saeculo VI, anno 1801 suppressa, anno 1822 restituta cum sede [[Perpinianum|Perpiniani]] et titulus Elnensis, sub concordato usque ad 1905, postea sub regimine separationis.</small>.
|grex1=Sedes in Elne
|index1=* 568 : Domnus<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Domnus}}</ref>{{,}}<ref name=":0">{{Ouvrage|auteur1=par un prêtre de Perpignan|titre=Notice ecclésiastique sur le Roussillon, suivie du catalogue des évêques d'Elne|passage=63|lieu=Perpignan|éditeur=Chez Mlle Antoinette Testu, imprimeur de la préfecture|date=1824|pages totales=119}}</ref>
* 589 : Benenatus<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Benenatus}}</ref>
* 633-638 : Acatulus<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Acatulus}}</ref>
* 656 : Witaricus<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Evêques d'Elne}}</ref> (nommé quelquefois Ilitaricus<ref name=":0" />)
* 673 : Hyacinthus <ref>{{Ouvrage|auteur1=Par un prêtre de Perpignan|titre=Notice ecclésiastique sur le Roussillon, suivie du catalogue des évêques d'Elne|passage=63|lieu=Perpignan|éditeur=Mlle Antoinette Testu|date=1824|pages totales=119|isbn=}}</ref>
* 683 : Clarus<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Clarus}}</ref>
* 783-825 : Wenedurius<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Wenedurius}}</ref>
* 825-826? : Ramnon
* 832-840 : Salomon<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Salomon}}</ref>
* 860-885 : Audesinde<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Audesinde}}</ref>
* 887-915 : Riculfe I{{er}}
* 916-919 : Elmeradus, fils de [[Comté de Roussillon|Suniaire ou Sunyer II]], comte de Roussillon
* 922-947 : Wadaldus ou Guadaldo d'Empuries-Rosselló, frère du précédent<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Wadalde}}</ref>
* 947-960 : Riculfe II<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Riculfe II}}</ref>
* 967?-977 : Suniaire ou Suniario I{{er}}, fils du comte de Roussillon, [[Comté de Roussillon|Gausfred {{1er}} (942-992)]]
* 979-991 : Hildesind
* 993-994 : Béranger ou Berenguer de Cerdanya-Besalú, fils du comte de Cerdagne et de Bésalu [[Oliba Cabreta]] ({{1er|épiscopat}})
* 994-999 : Fredelon ({{1er|épiscopat}})
* 999-1003 : Béranger ou Berenguer de Cerdanya-Besalú ({{2nd}} épiscopat)
* 1003-1007 : Fredelon ({{2nd}} épiscopat)
* 1009-1014 : Oliba (de Besalú)<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Oliba}}</ref>
* 1019-1030 : Berenguer II de Sendred de Gurb
* 1031 : Suniario II
* 1032-1053 : Berenguer III
* 1054-1061 : Artal I{{er}}
* 1062 : Suniario III
* 1064-1086 : Ramón I{{er}}
* 1087-1096 : Artal II
* 1097-1111 : Armengol
* 1113-1129 : Pedro Bernardo
* 1130-1147 : [[Udalgar Ier de Castelnou|Udalgar de Castelnou]]
* 1148-1171 : Artal III
* 1172-1186 : Guillem Jordà
* 1187 : Berenguer IV
* 1187-1197 : Guillem de Ceret
* 1200-1201 : Artal IV
* 1202-1209 : Guillem d'Ortafà
* 1212-1216 : Ramon II de Vilalonga
* 1217-1221 : Gualter
* 1223-1224 : Arnau de Serrallonga
* 1225-1229 : Ramon III
* 1230-1259 : Bernat de Berga
* 1259-1280 : Berenguer V de Cantallops
* 1280-1281 : Bernat de Sala
* 1282-1289 : Berenguer VI de Santafè
* 1289-1310 : Ramon IV de Costa<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcostar.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo Costa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1311-1312 : Ramon V
* 1313-1317 : Guilhèm de Castilhon
* 1317-1319 : Bérenger VII d'Argilaguers<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Argilaguers (Bérenger d')}}</ref>
* 1320-1332: Berenguer VIII Batlle<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbattle.html ''{{lang|en|Bishop}} Berenguer Battle''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1332-1342 : Guiu de Terrena, O. Carm<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bterrena.html ''{{lang|en|Bishop}} Guido de Terrena''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1342-1346 : Pere Seguer
* 1347-1348 : Bernat Hug de Sainte-Arthemie
* 1348-1350 : Bernat Forner
* 1350-1351 : Esteve Malet
* 1352-1354 : Francesc de Montoliu
* 1354-1357 : [[Jean de Jourens|Joan Jofre]]
* 1357-1361 : [[Raimond de Salg|Ramon de Salgues]]
* 1361-1371 : Pere de Planella
* 1371-1377 : Pere Cima
* 1377-1380 : Ramon d'Escales<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bescalas.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo de Escalas''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1380-1384 : Dalmau
* 1384-1408 : Bartomeu Peiró
* 1408-1408 : Ramon de Descatllar i de Palasol
* 1408-1409 : [[Francesc Eiximenis]], OFM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bximef.html ''{{lang|en|Patriarch}} Francesco Ximenes (Eximines)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* Alfonso d'Eixea 1409-1410
* Jerónimo de Ocón 1410-1425
* [[Juan Casanova|Joan de Casanova]] 1425-1431
* Galceran Albert 1431-1453
* [[Juan Margarit i Pau|Joan de Margarit]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargaj.html Cardinal Juan Margarit i Pau] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1453-1462
* Antoni de Cardona 1462-1467
* Joan Pintor<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpintorj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean Pintor''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1468-1470
* Charles de Saint-Gelais 1470-1473
* [[Charles Ier de Martigny|Charles de Martigny]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartigc.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles de Martigny''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1475-1494
* [[Ascanio Maria Sforza]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsfrzam.html ''Cardinal Ascanio Maria Sforza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1494-1495
* [[César Borgia]] 1495-1498
* [[Francisco Lloris y de Borja|Francesc Galceran de Lloris i de Borja]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blloris.html ''Cardinal Francisco Lloris y de Borja''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1499-1506
* Joan de Palau
* [[Jaime Serra i Cau|Jaume Serra i Cau]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsericau.html ''Cardinal Jaime Serra i Cau''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1506-1513
* Juan Castellanos de Villalba<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcasvi.html ''{{lang|en|Bishop}} Juan Castellanos de Villalba''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1513-1515
* Bernardo de Mesa, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmes.html ''{{lang|en|Bishop}} Bernardo de Mesa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1517-1524
* Wilhelm Valdenese<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvalden.html ''{{lang|en|Bishop}} Guillermo Valdenese''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1524-1529
* [[Fernando de Valdés]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvaldes.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando Valdés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1529-1530
* [[Girolamo Doria]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdoriagir.html ''Cardinal Girolamo Doria''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1530-1532
* Jaume de Ric, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brichj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jaime de Rich''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1534-1535
* Jeroni de Requesens<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breque.html ''{{lang|en|Bishop}} Jerónimo Requeséns''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1537-1542
* Fernando de Loaces y Pérez, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdeloaces.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando de Loaces (Loazes)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1542-1543
* Pere Agustí<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bagal.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Agustín y Albanell''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1543-1545
* [[Miquel Despuig]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpuig.html ''{{lang|en|Bishop}} Miguel Puig''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1545-1555
* Rafael Ubac<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bubac.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ubac''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1555-1556
* Lope Martínez de La Gunilla<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmarlag.html ''{{lang|en|Bishop}} Lupe Martínez Lagunilla''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1558-1567
* Pere Màrtir Coma, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartirc.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Mártir Coma''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1568-1578
* [[Joan Terès i Borrull]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bteres.html ''{{lang|en|Archbishop}} Juan Terés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1579-1586
* Pere Bonet de Santa Maria<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbones.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Bonet Santamaría''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1586-1588
* Agustí Gallart, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgaill.html ''{{lang|en|Bishop}} Agustín Gaillart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1588
* Lluís de Sanç i Còdol 1588
* Francesc Robuster Sala<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brobsa.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Robuster Sala''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1591-1598
* Fernando de Valdés Salas 1589-1598
* Onofre Reart<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breart.html ''{{lang|en|Bishop}} Onofre Reart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1599-1608
|grex2=Sedes Perpiniani a 1602
|index2= * Antoine Gallart (Antoni Gallart i Traginer)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgatr.html ''{{lang|en|Bishop}} Antonio Gallart Traginer''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1609-1612
* [[Francisco de Vera-Villavicencio]], OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bverav.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco de Vera-Villavicencio''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1613-1616
* Frédéric Cornet (Frederic Cornet) 1617-1617
* Raymond d'Ivorra (Ramon Ivorra)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bivorra.html ''{{lang|en|Bishop}} Ramón Ivorra''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1617-1618
* Raphael Rifos (Rafael Rifós), OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bripoz.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ripoz''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1618-1620
* François Senjust (Francesc de Santjust i de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsenju.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Senjust''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1621-1622
* Pierre Magarola (Pere Magarola Fontanet)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmafo.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Magarola Fontanet''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1622-1627
* François Lopez de Mendoza (Francisco López de Mendoza)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blopmf.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco López de Mendoza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1627-1629
* Grégoire Parcero (Gregorio Parcero de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperce.html ''{{lang|en|Bishop}} Gregorio Parcero de Castro''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1630-1634
* Gaspar Prieto (Gaspar Prieto Orduña), OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpror.html ''{{lang|en|Bishop}} Gaspar Prieto Orduña''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1636-1637
* François Perez Roy (Francisco Pérez Roy)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperey.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Pérez Roy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1638-1643
* Joseph du Vivier de Saint-Martin 1643
''Siège vacant de [[1643]] à [[1668]]''
* [[Vincent de Margarit de Biure]], O.P.<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargav.html ''{{lang|en|Bishop}} Vincentius Margarit''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1668-1672
* [[Jean-Louis du Bruelh]] 1673-1675
* [[Jean-Baptiste d'Étampes]] 1675
* [[Louis Habert de Montmor]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bhabert.html ''{{lang|en|Bishop}} Louis Habert de Montmort''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1682-1695
* [[Jean-Hervé Bazan de Flamanville]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbazandf.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Hervé Bazan de Flamanville''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1695-1721
* [[Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bboyvin.html ''{{lang|en|Father}} Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1721
''Siège vacant de [[1722]] à [[1723]]''
* [[Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont|Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbdgdl.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1726-1743
* [[Charles-François-Alexandre de Cardevac de Gouy d'Havrincourt]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcardevac.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles-François-Alexandre Cardevac de Gouy d’Havrincourt''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1743-1783
* [[Jean-Gabriel d'Agay]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdagay.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Gabriel d’Agay''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1783-1788
* [[Antoine-Félix de Leyris d'Esponchez]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bleyris.html ''{{lang|en|Bishop}} Antoine-Félix de Leyris d’Esponchez''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1788-1801, dernier évêque de l'[[Ancien Régime]].
** évêque en fonction de 1788 à 1791, député du clergé aux [[États généraux de 1789|états généraux]] de 1789.
** évêque titulaire, émigré, à la suite de l'élection comme [[évêque constitutionnel]] des [[Diocèse des Pyrénées-Orientales|Pyrénées-Orientales]] de [[Gabriel Deville (évêque)|Gabriel Deville]] puis [[Dominique-Paul Villa]].
</small> • <small>''[[Gabriel Deville]]'' (1791-1793, episcopus constitutionnalis)</small> • <small>''[[Dominicus Paulus Villa]]'' (1798-1801, episcopus constitutionnalis)</small>
|grex3=Concordatus
|index3= '''sedes suppressa''' <small>(1801-1823)</small> • [[Ioannes Franciscus de Saunhac-Belcastel]] <small> (1823-1853)</small> • [[Philippus Gerbet]] <small>(1854-1864)</small> • [[Stephanus Aemilius Ramadié]] <small>(1865-1876)</small> • [[Josephus Fredericus Saivet]] <small>(1876-1877)</small> • [[Ioannes Augustinus Aemilius Caraguel]] <small>(1877-1885)</small> • [[Noel Gaussail]] <small>(1886-1899)</small> • [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small>
|grex4=Regimen separationis
|index4= [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small> • [[Henricus Marius Bernard]] <small>(1933-1959)</small> • [[Ioel Bellec]] <small>(1960-1971)</small> • [[Henricus L'Heureux]] <small>(1972-1981)</small> • [[Ioannes Chabbert]] <small>(archiepiscopus, 1982-1996)</small> • [[Andreas Fort]] <small>(1996-2002)</small> • [[Andreas Marceau]] <small>(2004-2014)</small> • [[Norbertus Turini]] <small>(2014-2022)</small> • [[Theodoricus Scherrer]] <small>(2023-) </small> •
|sub=<small>fontes : {{CathHierDiocese|perp|Dioecesis Elnensis}}
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Elnenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Lingonensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Lingonensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Langres}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Vapincum|Vapinci]] est. Dioecesis '''Vapincensis''', [[Saeculum 5|V saeculo]] condita,<ref>{{opus|url=https://www.diocesedegap.fr/diocese-de-gap-embrun/histoire/|titulus=Histoire: Le diocèse de Gap des origines à 1801|domus editoria=diocesedegap.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref>, anno [[1801]] suppressa est. Restituta ab anno [[1822]] cum territorio [[Alpes superiores| praefecturae Alpium superiorum]] congruit et ab anno [[2002]] suffraganea [[Archidioecesis Massiliensis]] est.
Anno [[2008]], Dioecesis accepit titulum '''[[Archidioecesis Ebredunensis|Ebrodunensis]]''', unde Dioecesis ''Vapincensis-Ebrodunensis'' ab anno [[2022]] nominatur.
== Ecclesiae cathedrales ==
[[Fasciculus:Gap-photo048.jpg|thumb|upright=0.7|left|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] atque [[Sanctus Arnulphus|Sancto Arnulpho]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae et Sancto Arnulpho dicata, [[Vapincum|Vapinci]] sita est.
Titulum historicum ''cathedralem'' [[Ecclesia cathedralis Ebredunensis|Ecclesia cathedralis Nostrae Dominae dicatae]], in civitate [[Ebredunum|Ebreduni]] sita, adhuc fert.<ref>{{opus|url=https://www.diocesedegap.fr/paroisse/embrunais-savinois/retours-en-images-embrun/18008-premiere-messe-du-pere-joseph-le-29-juin-2026-a-la-cathedrale-dembrun/|titulus=Première messe du Père Joseph le 29 juin 2026 à la Cathédrale d’Embrun|domus editoria=diocesedegap.fr}} {{Ling|Francogallice}}</ref>
[[Fasciculus:Haut ND embrun.jpg|thumb|upright|Ecclesia cathedralis Ebredunensis Nostrae Dominae dicatae]]
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.diocesedelangres.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Langres|Dioecesem Lingonensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|lang|Dioecesis Lingonensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Lingonensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
3ci6ye4kio31734qktixm6x96vg7gn7
3997596
3997461
2026-10-28T09:46:13Z
Pippobuono
54500
/* Formulae episcopi */ progressus
3997596
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
= Formulae episcopi =
{{Episcopi Elnenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Elnenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Elnensis|Elnenses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Perpignan.svg|125px]]
|super= <small>Dioecesis Elnensis erecta saeculo VI, anno 1801 suppressa, anno 1822 restituta cum sede [[Perpinianum|Perpiniani]] et titulu Elnensi, sub concordato usque ad 1905, postea sub regimine separationis.</small>.
|grex1=Sedes in Elne
|index1= Domnus <small>(568)</small> • Benenatus <small>(589)</small> • Acatulus </small>(633-638)</small> • 656 : Witaricus (seu Ilitaricus)<small>(656)</small> • Hyacinthus <small>(673)</small> • Clarus </small> •(683)</small> • Wenedurius </small>(783-825)</small> • Ramnon <small>(825-826?)</small> • Salomon </small>(832-840)</small> • Audesinde </small>(860-885)</small> • Riculfe I <small>(887-915)</small> • Elmeradus <small>(916-919)</small> • Wadaldus seu Guadaldo d'Empuries-Rosselló </small>(922-947)</small> • Riculfe II </small>(947-960)</small> • Suniaire seu Suniario I <small>(967?-977)</small> • Hildesind <small>(979-991)</small> • Béranger seu Berenguer de Cerdanya-Besalú <small>(993-994, et denuo 999-1003)</small> • Fredelon <small>(994-999 et denuo 1003-1007)</small> • 1009-1014 : Oliba (de Besalú)<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Oliba}}</ref>
* 1019-1030 : Berenguer II de Sendred de Gurb
* 1031 : Suniario II
* 1032-1053 : Berenguer III
* 1054-1061 : Artal I{{er}}
* 1062 : Suniario III
* 1064-1086 : Ramón I{{er}}
* 1087-1096 : Artal II
* 1097-1111 : Armengol
* 1113-1129 : Pedro Bernardo
* 1130-1147 : [[Udalgar Ier de Castelnou|Udalgar de Castelnou]]
* 1148-1171 : Artal III
* 1172-1186 : Guillem Jordà
* 1187 : Berenguer IV
* 1187-1197 : Guillem de Ceret
* 1200-1201 : Artal IV
* 1202-1209 : Guillem d'Ortafà
* 1212-1216 : Ramon II de Vilalonga
* 1217-1221 : Gualter
* 1223-1224 : Arnau de Serrallonga
* 1225-1229 : Ramon III
* 1230-1259 : Bernat de Berga
* 1259-1280 : Berenguer V de Cantallops
* 1280-1281 : Bernat de Sala
* 1282-1289 : Berenguer VI de Santafè
* 1289-1310 : Ramon IV de Costa<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcostar.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo Costa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1311-1312 : Ramon V
* 1313-1317 : Guilhèm de Castilhon
* 1317-1319 : Bérenger VII d'Argilaguers<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Argilaguers (Bérenger d')}}</ref>
* 1320-1332: Berenguer VIII Batlle<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbattle.html ''{{lang|en|Bishop}} Berenguer Battle''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1332-1342 : Guiu de Terrena, O. Carm<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bterrena.html ''{{lang|en|Bishop}} Guido de Terrena''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1342-1346 : Pere Seguer
* 1347-1348 : Bernat Hug de Sainte-Arthemie
* 1348-1350 : Bernat Forner
* 1350-1351 : Esteve Malet
* 1352-1354 : Francesc de Montoliu
* 1354-1357 : [[Jean de Jourens|Joan Jofre]]
* 1357-1361 : [[Raimond de Salg|Ramon de Salgues]]
* 1361-1371 : Pere de Planella
* 1371-1377 : Pere Cima
* 1377-1380 : Ramon d'Escales<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bescalas.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo de Escalas''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1380-1384 : Dalmau
* 1384-1408 : Bartomeu Peiró
* 1408-1408 : Ramon de Descatllar i de Palasol
* 1408-1409 : [[Francesc Eiximenis]], OFM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bximef.html ''{{lang|en|Patriarch}} Francesco Ximenes (Eximines)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* Alfonso d'Eixea 1409-1410
* Jerónimo de Ocón 1410-1425
* [[Juan Casanova|Joan de Casanova]] 1425-1431
* Galceran Albert 1431-1453
* [[Juan Margarit i Pau|Joan de Margarit]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargaj.html Cardinal Juan Margarit i Pau] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1453-1462
* Antoni de Cardona 1462-1467
* Joan Pintor<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpintorj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean Pintor''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1468-1470
* Charles de Saint-Gelais 1470-1473
* [[Charles Ier de Martigny|Charles de Martigny]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartigc.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles de Martigny''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1475-1494
* [[Ascanio Maria Sforza]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsfrzam.html ''Cardinal Ascanio Maria Sforza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1494-1495
* [[César Borgia]] 1495-1498
* [[Francisco Lloris y de Borja|Francesc Galceran de Lloris i de Borja]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blloris.html ''Cardinal Francisco Lloris y de Borja''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1499-1506
* Joan de Palau
* [[Jaime Serra i Cau|Jaume Serra i Cau]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsericau.html ''Cardinal Jaime Serra i Cau''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1506-1513
* Juan Castellanos de Villalba<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcasvi.html ''{{lang|en|Bishop}} Juan Castellanos de Villalba''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1513-1515
* Bernardo de Mesa, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmes.html ''{{lang|en|Bishop}} Bernardo de Mesa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1517-1524
* Wilhelm Valdenese<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvalden.html ''{{lang|en|Bishop}} Guillermo Valdenese''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1524-1529
* [[Fernando de Valdés]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvaldes.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando Valdés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1529-1530
* [[Girolamo Doria]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdoriagir.html ''Cardinal Girolamo Doria''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1530-1532
* Jaume de Ric, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brichj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jaime de Rich''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1534-1535
* Jeroni de Requesens<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breque.html ''{{lang|en|Bishop}} Jerónimo Requeséns''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1537-1542
* Fernando de Loaces y Pérez, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdeloaces.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando de Loaces (Loazes)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1542-1543
* Pere Agustí<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bagal.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Agustín y Albanell''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1543-1545
* [[Miquel Despuig]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpuig.html ''{{lang|en|Bishop}} Miguel Puig''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1545-1555
* Rafael Ubac<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bubac.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ubac''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1555-1556
* Lope Martínez de La Gunilla<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmarlag.html ''{{lang|en|Bishop}} Lupe Martínez Lagunilla''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1558-1567
* Pere Màrtir Coma, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartirc.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Mártir Coma''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1568-1578
* [[Joan Terès i Borrull]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bteres.html ''{{lang|en|Archbishop}} Juan Terés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1579-1586
* Pere Bonet de Santa Maria<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbones.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Bonet Santamaría''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1586-1588
* Agustí Gallart, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgaill.html ''{{lang|en|Bishop}} Agustín Gaillart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1588
* Lluís de Sanç i Còdol 1588
* Francesc Robuster Sala<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brobsa.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Robuster Sala''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1591-1598
* Fernando de Valdés Salas 1589-1598
* Onofre Reart<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breart.html ''{{lang|en|Bishop}} Onofre Reart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1599-1608
|grex2=Sedes Perpiniani a 1602
|index2= * Antoine Gallart (Antoni Gallart i Traginer)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgatr.html ''{{lang|en|Bishop}} Antonio Gallart Traginer''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1609-1612
* [[Francisco de Vera-Villavicencio]], OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bverav.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco de Vera-Villavicencio''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1613-1616
* Frédéric Cornet (Frederic Cornet) 1617-1617
* Raymond d'Ivorra (Ramon Ivorra)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bivorra.html ''{{lang|en|Bishop}} Ramón Ivorra''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1617-1618
* Raphael Rifos (Rafael Rifós), OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bripoz.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ripoz''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1618-1620
* François Senjust (Francesc de Santjust i de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsenju.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Senjust''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1621-1622
* Pierre Magarola (Pere Magarola Fontanet)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmafo.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Magarola Fontanet''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1622-1627
* François Lopez de Mendoza (Francisco López de Mendoza)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blopmf.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco López de Mendoza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1627-1629
* Grégoire Parcero (Gregorio Parcero de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperce.html ''{{lang|en|Bishop}} Gregorio Parcero de Castro''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1630-1634
* Gaspar Prieto (Gaspar Prieto Orduña), OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpror.html ''{{lang|en|Bishop}} Gaspar Prieto Orduña''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1636-1637
* François Perez Roy (Francisco Pérez Roy)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperey.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Pérez Roy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1638-1643
* Joseph du Vivier de Saint-Martin 1643
''Siège vacant de [[1643]] à [[1668]]''
* [[Vincent de Margarit de Biure]], O.P.<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargav.html ''{{lang|en|Bishop}} Vincentius Margarit''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1668-1672
* [[Jean-Louis du Bruelh]] 1673-1675
* [[Jean-Baptiste d'Étampes]] 1675
* [[Louis Habert de Montmor]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bhabert.html ''{{lang|en|Bishop}} Louis Habert de Montmort''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1682-1695
* [[Jean-Hervé Bazan de Flamanville]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbazandf.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Hervé Bazan de Flamanville''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1695-1721
* [[Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bboyvin.html ''{{lang|en|Father}} Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1721
''Siège vacant de [[1722]] à [[1723]]''
* [[Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont|Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbdgdl.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1726-1743
* [[Charles-François-Alexandre de Cardevac de Gouy d'Havrincourt]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcardevac.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles-François-Alexandre Cardevac de Gouy d’Havrincourt''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1743-1783
* [[Jean-Gabriel d'Agay]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdagay.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Gabriel d’Agay''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1783-1788
* [[Antoine-Félix de Leyris d'Esponchez]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bleyris.html ''{{lang|en|Bishop}} Antoine-Félix de Leyris d’Esponchez''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1788-1801, dernier évêque de l'[[Ancien Régime]].
** évêque en fonction de 1788 à 1791, député du clergé aux [[États généraux de 1789|états généraux]] de 1789.
** évêque titulaire, émigré, à la suite de l'élection comme [[évêque constitutionnel]] des [[Diocèse des Pyrénées-Orientales|Pyrénées-Orientales]] de [[Gabriel Deville (évêque)|Gabriel Deville]] puis [[Dominique-Paul Villa]].
</small> • <small>''[[Gabriel Deville]]'' (1791-1793, episcopus constitutionnalis)</small> • <small>''[[Dominicus Paulus Villa]]'' (1798-1801, episcopus constitutionnalis)</small>
|grex3=Concordatus
|index3= '''sedes suppressa''' <small>(1801-1823)</small> • [[Ioannes Franciscus de Saunhac-Belcastel]] <small> (1823-1853)</small> • [[Philippus Gerbet]] <small>(1854-1864)</small> • [[Stephanus Aemilius Ramadié]] <small>(1865-1876)</small> • [[Josephus Fredericus Saivet]] <small>(1876-1877)</small> • [[Ioannes Augustinus Aemilius Caraguel]] <small>(1877-1885)</small> • [[Noel Gaussail]] <small>(1886-1899)</small> • [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small>
|grex4=Regimen separationis
|index4= [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small> • [[Henricus Marius Bernard]] <small>(1933-1959)</small> • [[Ioel Bellec]] <small>(1960-1971)</small> • [[Henricus L'Heureux]] <small>(1972-1981)</small> • [[Ioannes Chabbert]] <small>(archiepiscopus, 1982-1996)</small> • [[Andreas Fort]] <small>(1996-2002)</small> • [[Andreas Marceau]] <small>(2004-2014)</small> • [[Norbertus Turini]] <small>(2014-2022)</small> • [[Theodoricus Scherrer]] <small>(2023-) </small> •
|sub=<small>fontes : {{CathHierDiocese|perp|Dioecesis Elnensis}}
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Elnenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Lingonensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Lingonensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Langres}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Vapincum|Vapinci]] est. Dioecesis '''Vapincensis''', [[Saeculum 5|V saeculo]] condita,<ref>{{opus|url=https://www.diocesedegap.fr/diocese-de-gap-embrun/histoire/|titulus=Histoire: Le diocèse de Gap des origines à 1801|domus editoria=diocesedegap.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref>, anno [[1801]] suppressa est. Restituta ab anno [[1822]] cum territorio [[Alpes superiores| praefecturae Alpium superiorum]] congruit et ab anno [[2002]] suffraganea [[Archidioecesis Massiliensis]] est.
Anno [[2008]], Dioecesis accepit titulum '''[[Archidioecesis Ebredunensis|Ebrodunensis]]''', unde Dioecesis ''Vapincensis-Ebrodunensis'' ab anno [[2022]] nominatur.
== Ecclesiae cathedrales ==
[[Fasciculus:Gap-photo048.jpg|thumb|upright=0.7|left|Ecclesia cathedralis [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] atque [[Sanctus Arnulphus|Sancto Arnulpho]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Nostrae Dominae et Sancto Arnulpho dicata, [[Vapincum|Vapinci]] sita est.
Titulum historicum ''cathedralem'' [[Ecclesia cathedralis Ebredunensis|Ecclesia cathedralis Nostrae Dominae dicatae]], in civitate [[Ebredunum|Ebreduni]] sita, adhuc fert.<ref>{{opus|url=https://www.diocesedegap.fr/paroisse/embrunais-savinois/retours-en-images-embrun/18008-premiere-messe-du-pere-joseph-le-29-juin-2026-a-la-cathedrale-dembrun/|titulus=Première messe du Père Joseph le 29 juin 2026 à la Cathédrale d’Embrun|domus editoria=diocesedegap.fr}} {{Ling|Francogallice}}</ref>
[[Fasciculus:Haut ND embrun.jpg|thumb|upright|Ecclesia cathedralis Ebredunensis Nostrae Dominae dicatae]]
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.diocesedelangres.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Langres|Dioecesem Lingonensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|lang|Dioecesis Lingonensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Lingonensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
m6glfncl928mydmprrawhk7lfchilws
3997601
3997596
2026-10-28T10:13:05Z
Pippobuono
54500
/* Dioecesis Lingonensis */ progressus
3997601
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
= Formulae episcopi =
{{Episcopi Elnenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Elnenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Elnensis|Elnenses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Perpignan.svg|125px]]
|super= <small>Dioecesis Elnensis erecta saeculo VI, anno 1801 suppressa, anno 1822 restituta cum sede [[Perpinianum|Perpiniani]] et titulu Elnensi, sub concordato usque ad 1905, postea sub regimine separationis.</small>.
|grex1=Sedes in Elne
|index1= Domnus <small>(568)</small> • Benenatus <small>(589)</small> • Acatulus </small>(633-638)</small> • 656 : Witaricus (seu Ilitaricus)<small>(656)</small> • Hyacinthus <small>(673)</small> • Clarus </small> •(683)</small> • Wenedurius </small>(783-825)</small> • Ramnon <small>(825-826?)</small> • Salomon </small>(832-840)</small> • Audesinde </small>(860-885)</small> • Riculfe I <small>(887-915)</small> • Elmeradus <small>(916-919)</small> • Wadaldus seu Guadaldo d'Empuries-Rosselló </small>(922-947)</small> • Riculfe II </small>(947-960)</small> • Suniaire seu Suniario I <small>(967?-977)</small> • Hildesind <small>(979-991)</small> • Béranger seu Berenguer de Cerdanya-Besalú <small>(993-994, et denuo 999-1003)</small> • Fredelon <small>(994-999 et denuo 1003-1007)</small> • 1009-1014 : Oliba (de Besalú)<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Oliba}}</ref>
* 1019-1030 : Berenguer II de Sendred de Gurb
* 1031 : Suniario II
* 1032-1053 : Berenguer III
* 1054-1061 : Artal I{{er}}
* 1062 : Suniario III
* 1064-1086 : Ramón I{{er}}
* 1087-1096 : Artal II
* 1097-1111 : Armengol
* 1113-1129 : Pedro Bernardo
* 1130-1147 : [[Udalgar Ier de Castelnou|Udalgar de Castelnou]]
* 1148-1171 : Artal III
* 1172-1186 : Guillem Jordà
* 1187 : Berenguer IV
* 1187-1197 : Guillem de Ceret
* 1200-1201 : Artal IV
* 1202-1209 : Guillem d'Ortafà
* 1212-1216 : Ramon II de Vilalonga
* 1217-1221 : Gualter
* 1223-1224 : Arnau de Serrallonga
* 1225-1229 : Ramon III
* 1230-1259 : Bernat de Berga
* 1259-1280 : Berenguer V de Cantallops
* 1280-1281 : Bernat de Sala
* 1282-1289 : Berenguer VI de Santafè
* 1289-1310 : Ramon IV de Costa<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcostar.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo Costa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1311-1312 : Ramon V
* 1313-1317 : Guilhèm de Castilhon
* 1317-1319 : Bérenger VII d'Argilaguers<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Argilaguers (Bérenger d')}}</ref>
* 1320-1332: Berenguer VIII Batlle<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbattle.html ''{{lang|en|Bishop}} Berenguer Battle''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1332-1342 : Guiu de Terrena, O. Carm<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bterrena.html ''{{lang|en|Bishop}} Guido de Terrena''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1342-1346 : Pere Seguer
* 1347-1348 : Bernat Hug de Sainte-Arthemie
* 1348-1350 : Bernat Forner
* 1350-1351 : Esteve Malet
* 1352-1354 : Francesc de Montoliu
* 1354-1357 : [[Jean de Jourens|Joan Jofre]]
* 1357-1361 : [[Raimond de Salg|Ramon de Salgues]]
* 1361-1371 : Pere de Planella
* 1371-1377 : Pere Cima
* 1377-1380 : Ramon d'Escales<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bescalas.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo de Escalas''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1380-1384 : Dalmau
* 1384-1408 : Bartomeu Peiró
* 1408-1408 : Ramon de Descatllar i de Palasol
* 1408-1409 : [[Francesc Eiximenis]], OFM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bximef.html ''{{lang|en|Patriarch}} Francesco Ximenes (Eximines)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* Alfonso d'Eixea 1409-1410
* Jerónimo de Ocón 1410-1425
* [[Juan Casanova|Joan de Casanova]] 1425-1431
* Galceran Albert 1431-1453
* [[Juan Margarit i Pau|Joan de Margarit]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargaj.html Cardinal Juan Margarit i Pau] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1453-1462
* Antoni de Cardona 1462-1467
* Joan Pintor<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpintorj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean Pintor''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1468-1470
* Charles de Saint-Gelais 1470-1473
* [[Charles Ier de Martigny|Charles de Martigny]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartigc.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles de Martigny''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1475-1494
* [[Ascanio Maria Sforza]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsfrzam.html ''Cardinal Ascanio Maria Sforza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1494-1495
* [[César Borgia]] 1495-1498
* [[Francisco Lloris y de Borja|Francesc Galceran de Lloris i de Borja]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blloris.html ''Cardinal Francisco Lloris y de Borja''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1499-1506
* Joan de Palau
* [[Jaime Serra i Cau|Jaume Serra i Cau]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsericau.html ''Cardinal Jaime Serra i Cau''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1506-1513
* Juan Castellanos de Villalba<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcasvi.html ''{{lang|en|Bishop}} Juan Castellanos de Villalba''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1513-1515
* Bernardo de Mesa, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmes.html ''{{lang|en|Bishop}} Bernardo de Mesa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1517-1524
* Wilhelm Valdenese<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvalden.html ''{{lang|en|Bishop}} Guillermo Valdenese''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1524-1529
* [[Fernando de Valdés]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvaldes.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando Valdés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1529-1530
* [[Girolamo Doria]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdoriagir.html ''Cardinal Girolamo Doria''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1530-1532
* Jaume de Ric, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brichj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jaime de Rich''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1534-1535
* Jeroni de Requesens<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breque.html ''{{lang|en|Bishop}} Jerónimo Requeséns''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1537-1542
* Fernando de Loaces y Pérez, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdeloaces.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando de Loaces (Loazes)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1542-1543
* Pere Agustí<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bagal.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Agustín y Albanell''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1543-1545
* [[Miquel Despuig]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpuig.html ''{{lang|en|Bishop}} Miguel Puig''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1545-1555
* Rafael Ubac<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bubac.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ubac''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1555-1556
* Lope Martínez de La Gunilla<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmarlag.html ''{{lang|en|Bishop}} Lupe Martínez Lagunilla''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1558-1567
* Pere Màrtir Coma, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartirc.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Mártir Coma''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1568-1578
* [[Joan Terès i Borrull]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bteres.html ''{{lang|en|Archbishop}} Juan Terés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1579-1586
* Pere Bonet de Santa Maria<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbones.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Bonet Santamaría''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1586-1588
* Agustí Gallart, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgaill.html ''{{lang|en|Bishop}} Agustín Gaillart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1588
* Lluís de Sanç i Còdol 1588
* Francesc Robuster Sala<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brobsa.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Robuster Sala''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1591-1598
* Fernando de Valdés Salas 1589-1598
* Onofre Reart<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breart.html ''{{lang|en|Bishop}} Onofre Reart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1599-1608
|grex2=Sedes Perpiniani a 1602
|index2= * Antoine Gallart (Antoni Gallart i Traginer)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgatr.html ''{{lang|en|Bishop}} Antonio Gallart Traginer''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1609-1612
* [[Francisco de Vera-Villavicencio]], OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bverav.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco de Vera-Villavicencio''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1613-1616
* Frédéric Cornet (Frederic Cornet) 1617-1617
* Raymond d'Ivorra (Ramon Ivorra)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bivorra.html ''{{lang|en|Bishop}} Ramón Ivorra''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1617-1618
* Raphael Rifos (Rafael Rifós), OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bripoz.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ripoz''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1618-1620
* François Senjust (Francesc de Santjust i de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsenju.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Senjust''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1621-1622
* Pierre Magarola (Pere Magarola Fontanet)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmafo.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Magarola Fontanet''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1622-1627
* François Lopez de Mendoza (Francisco López de Mendoza)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blopmf.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco López de Mendoza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1627-1629
* Grégoire Parcero (Gregorio Parcero de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperce.html ''{{lang|en|Bishop}} Gregorio Parcero de Castro''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1630-1634
* Gaspar Prieto (Gaspar Prieto Orduña), OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpror.html ''{{lang|en|Bishop}} Gaspar Prieto Orduña''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1636-1637
* François Perez Roy (Francisco Pérez Roy)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperey.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Pérez Roy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1638-1643
* Joseph du Vivier de Saint-Martin 1643
''Siège vacant de [[1643]] à [[1668]]''
* [[Vincent de Margarit de Biure]], O.P.<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargav.html ''{{lang|en|Bishop}} Vincentius Margarit''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1668-1672
* [[Jean-Louis du Bruelh]] 1673-1675
* [[Jean-Baptiste d'Étampes]] 1675
* [[Louis Habert de Montmor]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bhabert.html ''{{lang|en|Bishop}} Louis Habert de Montmort''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1682-1695
* [[Jean-Hervé Bazan de Flamanville]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbazandf.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Hervé Bazan de Flamanville''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1695-1721
* [[Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bboyvin.html ''{{lang|en|Father}} Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1721
''Siège vacant de [[1722]] à [[1723]]''
* [[Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont|Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbdgdl.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1726-1743
* [[Charles-François-Alexandre de Cardevac de Gouy d'Havrincourt]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcardevac.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles-François-Alexandre Cardevac de Gouy d’Havrincourt''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1743-1783
* [[Jean-Gabriel d'Agay]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdagay.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Gabriel d’Agay''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1783-1788
* [[Antoine-Félix de Leyris d'Esponchez]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bleyris.html ''{{lang|en|Bishop}} Antoine-Félix de Leyris d’Esponchez''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1788-1801, dernier évêque de l'[[Ancien Régime]].
** évêque en fonction de 1788 à 1791, député du clergé aux [[États généraux de 1789|états généraux]] de 1789.
** évêque titulaire, émigré, à la suite de l'élection comme [[évêque constitutionnel]] des [[Diocèse des Pyrénées-Orientales|Pyrénées-Orientales]] de [[Gabriel Deville (évêque)|Gabriel Deville]] puis [[Dominique-Paul Villa]].
</small> • <small>''[[Gabriel Deville]]'' (1791-1793, episcopus constitutionnalis)</small> • <small>''[[Dominicus Paulus Villa]]'' (1798-1801, episcopus constitutionnalis)</small>
|grex3=Concordatus
|index3= '''sedes suppressa''' <small>(1801-1823)</small> • [[Ioannes Franciscus de Saunhac-Belcastel]] <small> (1823-1853)</small> • [[Philippus Gerbet]] <small>(1854-1864)</small> • [[Stephanus Aemilius Ramadié]] <small>(1865-1876)</small> • [[Josephus Fredericus Saivet]] <small>(1876-1877)</small> • [[Ioannes Augustinus Aemilius Caraguel]] <small>(1877-1885)</small> • [[Noel Gaussail]] <small>(1886-1899)</small> • [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small>
|grex4=Regimen separationis
|index4= [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small> • [[Henricus Marius Bernard]] <small>(1933-1959)</small> • [[Ioel Bellec]] <small>(1960-1971)</small> • [[Henricus L'Heureux]] <small>(1972-1981)</small> • [[Ioannes Chabbert]] <small>(archiepiscopus, 1982-1996)</small> • [[Andreas Fort]] <small>(1996-2002)</small> • [[Andreas Marceau]] <small>(2004-2014)</small> • [[Norbertus Turini]] <small>(2014-2022)</small> • [[Theodoricus Scherrer]] <small>(2023-) </small> •
|sub=<small>fontes : {{CathHierDiocese|perp|Dioecesis Elnensis}}
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Elnenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Lingonensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Lingonensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Langres}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] cuius sedes historicus [[Andematunnum|Lingonum]] erat, et nunc [[Calmontium|Calmontii]] sita est. Dioecesis [[Saeculum 4|IV saeculo]] condita,<ref>{{opus|url=https://gcatholic.org/dioceses/diocese/lang1.htm|titulus=Diocese of Langres|domus editoria=gcatholic.org}} {{ling|Anglice}}; in {{CathHierDioecese|lang}}, III saeculo erigi dicitur.</ref>, anno [[1801]] suppressa est. Restituta ab anno [[1822]] cum territorio [[Matrona superior| praefecturae Matronis superioris]] congruit et ab anno [[2002]] suffraganea [[Archidioecesis Remensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Cathédrale Saint-Mammès (Langres) (3).jpg|thumb|upright=0.7|left|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Mammas|Sancto Mammae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Sancto Mammae dicata, [[Lingonum|Lingoni]] sita est.
[[Calmontium|Calmontii]] basilica minor [[Ioannes Baptista|Sancto Ioanni Baptistae]] dicata adest.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.diocesedelangres.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Langres|Dioecesem Lingonensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|lang|Dioecesis Lingonensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Lingonensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
hjumlegsikt5bntauc38mi5jcqgcw8w
3997602
3997601
2026-10-28T10:15:23Z
Pippobuono
54500
/* Dioecesis Lingonensis */ typo
3997602
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
= Formulae episcopi =
{{Episcopi Elnenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Elnenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Elnensis|Elnenses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Perpignan.svg|125px]]
|super= <small>Dioecesis Elnensis erecta saeculo VI, anno 1801 suppressa, anno 1822 restituta cum sede [[Perpinianum|Perpiniani]] et titulu Elnensi, sub concordato usque ad 1905, postea sub regimine separationis.</small>.
|grex1=Sedes in Elne
|index1= Domnus <small>(568)</small> • Benenatus <small>(589)</small> • Acatulus </small>(633-638)</small> • 656 : Witaricus (seu Ilitaricus)<small>(656)</small> • Hyacinthus <small>(673)</small> • Clarus </small> •(683)</small> • Wenedurius </small>(783-825)</small> • Ramnon <small>(825-826?)</small> • Salomon </small>(832-840)</small> • Audesinde </small>(860-885)</small> • Riculfe I <small>(887-915)</small> • Elmeradus <small>(916-919)</small> • Wadaldus seu Guadaldo d'Empuries-Rosselló </small>(922-947)</small> • Riculfe II </small>(947-960)</small> • Suniaire seu Suniario I <small>(967?-977)</small> • Hildesind <small>(979-991)</small> • Béranger seu Berenguer de Cerdanya-Besalú <small>(993-994, et denuo 999-1003)</small> • Fredelon <small>(994-999 et denuo 1003-1007)</small> • 1009-1014 : Oliba (de Besalú)<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Oliba}}</ref>
* 1019-1030 : Berenguer II de Sendred de Gurb
* 1031 : Suniario II
* 1032-1053 : Berenguer III
* 1054-1061 : Artal I{{er}}
* 1062 : Suniario III
* 1064-1086 : Ramón I{{er}}
* 1087-1096 : Artal II
* 1097-1111 : Armengol
* 1113-1129 : Pedro Bernardo
* 1130-1147 : [[Udalgar Ier de Castelnou|Udalgar de Castelnou]]
* 1148-1171 : Artal III
* 1172-1186 : Guillem Jordà
* 1187 : Berenguer IV
* 1187-1197 : Guillem de Ceret
* 1200-1201 : Artal IV
* 1202-1209 : Guillem d'Ortafà
* 1212-1216 : Ramon II de Vilalonga
* 1217-1221 : Gualter
* 1223-1224 : Arnau de Serrallonga
* 1225-1229 : Ramon III
* 1230-1259 : Bernat de Berga
* 1259-1280 : Berenguer V de Cantallops
* 1280-1281 : Bernat de Sala
* 1282-1289 : Berenguer VI de Santafè
* 1289-1310 : Ramon IV de Costa<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcostar.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo Costa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1311-1312 : Ramon V
* 1313-1317 : Guilhèm de Castilhon
* 1317-1319 : Bérenger VII d'Argilaguers<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Argilaguers (Bérenger d')}}</ref>
* 1320-1332: Berenguer VIII Batlle<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbattle.html ''{{lang|en|Bishop}} Berenguer Battle''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1332-1342 : Guiu de Terrena, O. Carm<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bterrena.html ''{{lang|en|Bishop}} Guido de Terrena''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1342-1346 : Pere Seguer
* 1347-1348 : Bernat Hug de Sainte-Arthemie
* 1348-1350 : Bernat Forner
* 1350-1351 : Esteve Malet
* 1352-1354 : Francesc de Montoliu
* 1354-1357 : [[Jean de Jourens|Joan Jofre]]
* 1357-1361 : [[Raimond de Salg|Ramon de Salgues]]
* 1361-1371 : Pere de Planella
* 1371-1377 : Pere Cima
* 1377-1380 : Ramon d'Escales<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bescalas.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo de Escalas''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1380-1384 : Dalmau
* 1384-1408 : Bartomeu Peiró
* 1408-1408 : Ramon de Descatllar i de Palasol
* 1408-1409 : [[Francesc Eiximenis]], OFM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bximef.html ''{{lang|en|Patriarch}} Francesco Ximenes (Eximines)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* Alfonso d'Eixea 1409-1410
* Jerónimo de Ocón 1410-1425
* [[Juan Casanova|Joan de Casanova]] 1425-1431
* Galceran Albert 1431-1453
* [[Juan Margarit i Pau|Joan de Margarit]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargaj.html Cardinal Juan Margarit i Pau] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1453-1462
* Antoni de Cardona 1462-1467
* Joan Pintor<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpintorj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean Pintor''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1468-1470
* Charles de Saint-Gelais 1470-1473
* [[Charles Ier de Martigny|Charles de Martigny]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartigc.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles de Martigny''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1475-1494
* [[Ascanio Maria Sforza]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsfrzam.html ''Cardinal Ascanio Maria Sforza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1494-1495
* [[César Borgia]] 1495-1498
* [[Francisco Lloris y de Borja|Francesc Galceran de Lloris i de Borja]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blloris.html ''Cardinal Francisco Lloris y de Borja''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1499-1506
* Joan de Palau
* [[Jaime Serra i Cau|Jaume Serra i Cau]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsericau.html ''Cardinal Jaime Serra i Cau''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1506-1513
* Juan Castellanos de Villalba<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcasvi.html ''{{lang|en|Bishop}} Juan Castellanos de Villalba''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1513-1515
* Bernardo de Mesa, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmes.html ''{{lang|en|Bishop}} Bernardo de Mesa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1517-1524
* Wilhelm Valdenese<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvalden.html ''{{lang|en|Bishop}} Guillermo Valdenese''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1524-1529
* [[Fernando de Valdés]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvaldes.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando Valdés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1529-1530
* [[Girolamo Doria]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdoriagir.html ''Cardinal Girolamo Doria''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1530-1532
* Jaume de Ric, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brichj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jaime de Rich''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1534-1535
* Jeroni de Requesens<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breque.html ''{{lang|en|Bishop}} Jerónimo Requeséns''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1537-1542
* Fernando de Loaces y Pérez, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdeloaces.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando de Loaces (Loazes)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1542-1543
* Pere Agustí<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bagal.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Agustín y Albanell''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1543-1545
* [[Miquel Despuig]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpuig.html ''{{lang|en|Bishop}} Miguel Puig''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1545-1555
* Rafael Ubac<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bubac.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ubac''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1555-1556
* Lope Martínez de La Gunilla<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmarlag.html ''{{lang|en|Bishop}} Lupe Martínez Lagunilla''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1558-1567
* Pere Màrtir Coma, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartirc.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Mártir Coma''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1568-1578
* [[Joan Terès i Borrull]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bteres.html ''{{lang|en|Archbishop}} Juan Terés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1579-1586
* Pere Bonet de Santa Maria<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbones.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Bonet Santamaría''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1586-1588
* Agustí Gallart, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgaill.html ''{{lang|en|Bishop}} Agustín Gaillart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1588
* Lluís de Sanç i Còdol 1588
* Francesc Robuster Sala<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brobsa.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Robuster Sala''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1591-1598
* Fernando de Valdés Salas 1589-1598
* Onofre Reart<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breart.html ''{{lang|en|Bishop}} Onofre Reart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1599-1608
|grex2=Sedes Perpiniani a 1602
|index2= * Antoine Gallart (Antoni Gallart i Traginer)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgatr.html ''{{lang|en|Bishop}} Antonio Gallart Traginer''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1609-1612
* [[Francisco de Vera-Villavicencio]], OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bverav.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco de Vera-Villavicencio''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1613-1616
* Frédéric Cornet (Frederic Cornet) 1617-1617
* Raymond d'Ivorra (Ramon Ivorra)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bivorra.html ''{{lang|en|Bishop}} Ramón Ivorra''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1617-1618
* Raphael Rifos (Rafael Rifós), OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bripoz.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ripoz''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1618-1620
* François Senjust (Francesc de Santjust i de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsenju.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Senjust''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1621-1622
* Pierre Magarola (Pere Magarola Fontanet)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmafo.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Magarola Fontanet''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1622-1627
* François Lopez de Mendoza (Francisco López de Mendoza)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blopmf.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco López de Mendoza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1627-1629
* Grégoire Parcero (Gregorio Parcero de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperce.html ''{{lang|en|Bishop}} Gregorio Parcero de Castro''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1630-1634
* Gaspar Prieto (Gaspar Prieto Orduña), OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpror.html ''{{lang|en|Bishop}} Gaspar Prieto Orduña''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1636-1637
* François Perez Roy (Francisco Pérez Roy)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperey.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Pérez Roy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1638-1643
* Joseph du Vivier de Saint-Martin 1643
''Siège vacant de [[1643]] à [[1668]]''
* [[Vincent de Margarit de Biure]], O.P.<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargav.html ''{{lang|en|Bishop}} Vincentius Margarit''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1668-1672
* [[Jean-Louis du Bruelh]] 1673-1675
* [[Jean-Baptiste d'Étampes]] 1675
* [[Louis Habert de Montmor]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bhabert.html ''{{lang|en|Bishop}} Louis Habert de Montmort''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1682-1695
* [[Jean-Hervé Bazan de Flamanville]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbazandf.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Hervé Bazan de Flamanville''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1695-1721
* [[Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bboyvin.html ''{{lang|en|Father}} Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1721
''Siège vacant de [[1722]] à [[1723]]''
* [[Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont|Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbdgdl.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1726-1743
* [[Charles-François-Alexandre de Cardevac de Gouy d'Havrincourt]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcardevac.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles-François-Alexandre Cardevac de Gouy d’Havrincourt''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1743-1783
* [[Jean-Gabriel d'Agay]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdagay.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Gabriel d’Agay''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1783-1788
* [[Antoine-Félix de Leyris d'Esponchez]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bleyris.html ''{{lang|en|Bishop}} Antoine-Félix de Leyris d’Esponchez''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1788-1801, dernier évêque de l'[[Ancien Régime]].
** évêque en fonction de 1788 à 1791, député du clergé aux [[États généraux de 1789|états généraux]] de 1789.
** évêque titulaire, émigré, à la suite de l'élection comme [[évêque constitutionnel]] des [[Diocèse des Pyrénées-Orientales|Pyrénées-Orientales]] de [[Gabriel Deville (évêque)|Gabriel Deville]] puis [[Dominique-Paul Villa]].
</small> • <small>''[[Gabriel Deville]]'' (1791-1793, episcopus constitutionnalis)</small> • <small>''[[Dominicus Paulus Villa]]'' (1798-1801, episcopus constitutionnalis)</small>
|grex3=Concordatus
|index3= '''sedes suppressa''' <small>(1801-1823)</small> • [[Ioannes Franciscus de Saunhac-Belcastel]] <small> (1823-1853)</small> • [[Philippus Gerbet]] <small>(1854-1864)</small> • [[Stephanus Aemilius Ramadié]] <small>(1865-1876)</small> • [[Josephus Fredericus Saivet]] <small>(1876-1877)</small> • [[Ioannes Augustinus Aemilius Caraguel]] <small>(1877-1885)</small> • [[Noel Gaussail]] <small>(1886-1899)</small> • [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small>
|grex4=Regimen separationis
|index4= [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small> • [[Henricus Marius Bernard]] <small>(1933-1959)</small> • [[Ioel Bellec]] <small>(1960-1971)</small> • [[Henricus L'Heureux]] <small>(1972-1981)</small> • [[Ioannes Chabbert]] <small>(archiepiscopus, 1982-1996)</small> • [[Andreas Fort]] <small>(1996-2002)</small> • [[Andreas Marceau]] <small>(2004-2014)</small> • [[Norbertus Turini]] <small>(2014-2022)</small> • [[Theodoricus Scherrer]] <small>(2023-) </small> •
|sub=<small>fontes : {{CathHierDiocese|perp|Dioecesis Elnensis}}
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Elnenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Lingonensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Lingonensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Langres}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] cuius sedes historicus [[Andematunnum|Lingonum]] erat, et nunc [[Calmontium|Calmontii]] sita est. Dioecesis [[Saeculum 4|IV saeculo]] condita,<ref>{{opus|url=https://gcatholic.org/dioceses/diocese/lang1.htm|titulus=Diocese of Langres|domus editoria=gcatholic.org}} {{ling|Anglice}}; in {{CathHierDiocese|lang|Diocese of Langres: Dioecesis Lingonensis}}, III saeculo erigi dicitur.</ref> anno [[1801]] suppressa est. Restituta ab anno [[1822]] cum territorio [[Matrona superior| praefecturae Matronis superioris]] congruit et ab anno [[2002]] suffraganea [[Archidioecesis Remensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Cathédrale Saint-Mammès (Langres) (3).jpg|thumb|upright=0.7|left|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Mammas|Sancto Mammae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Sancto Mammae dicata, [[Lingonum|Lingoni]] sita est.
[[Calmontium|Calmontii]] basilica minor [[Ioannes Baptista|Sancto Ioanni Baptistae]] dicata adest.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.diocesedelangres.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Langres|Dioecesem Lingonensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|lang|Dioecesis Lingonensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Lingonensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
4nluzlsmfsuknmdilx0vgc3thkaj834
3997610
3997602
2026-10-28T11:24:43Z
Pippobuono
54500
/* Dioecesis Lingonensis */
3997610
wikitext
text/x-wiki
= Utilia =
== Ad civitates ==
<nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki>
<nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki>
== Ad homines ==
<nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki>
<nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki>
<nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki>
<nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki>
= Formulae episcopi =
{{Episcopi Elnenses}}
{{Capsa navigationis
|formula = Episcopi Elnenses
|titulus = Episcopi [[Dioecesis Elnensis|Elnenses]]
|imago = [[Fasciculus:Bistum Perpignan.svg|125px]]
|super= <small>Dioecesis Elnensis erecta saeculo VI, anno 1801 suppressa, anno 1822 restituta cum sede [[Perpinianum|Perpiniani]] et titulu Elnensi, sub concordato usque ad 1905, postea sub regimine separationis.</small>.
|grex1=Sedes in Elne
|index1= Domnus <small>(568)</small> • Benenatus <small>(589)</small> • Acatulus </small>(633-638)</small> • 656 : Witaricus (seu Ilitaricus)<small>(656)</small> • Hyacinthus <small>(673)</small> • Clarus </small> •(683)</small> • Wenedurius </small>(783-825)</small> • Ramnon <small>(825-826?)</small> • Salomon </small>(832-840)</small> • Audesinde </small>(860-885)</small> • Riculfe I <small>(887-915)</small> • Elmeradus <small>(916-919)</small> • Wadaldus seu Guadaldo d'Empuries-Rosselló </small>(922-947)</small> • Riculfe II </small>(947-960)</small> • Suniaire seu Suniario I <small>(967?-977)</small> • Hildesind <small>(979-991)</small> • Béranger seu Berenguer de Cerdanya-Besalú <small>(993-994, et denuo 999-1003)</small> • Fredelon <small>(994-999 et denuo 1003-1007)</small> • 1009-1014 : Oliba (de Besalú)<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Oliba}}</ref>
* 1019-1030 : Berenguer II de Sendred de Gurb
* 1031 : Suniario II
* 1032-1053 : Berenguer III
* 1054-1061 : Artal I{{er}}
* 1062 : Suniario III
* 1064-1086 : Ramón I{{er}}
* 1087-1096 : Artal II
* 1097-1111 : Armengol
* 1113-1129 : Pedro Bernardo
* 1130-1147 : [[Udalgar Ier de Castelnou|Udalgar de Castelnou]]
* 1148-1171 : Artal III
* 1172-1186 : Guillem Jordà
* 1187 : Berenguer IV
* 1187-1197 : Guillem de Ceret
* 1200-1201 : Artal IV
* 1202-1209 : Guillem d'Ortafà
* 1212-1216 : Ramon II de Vilalonga
* 1217-1221 : Gualter
* 1223-1224 : Arnau de Serrallonga
* 1225-1229 : Ramon III
* 1230-1259 : Bernat de Berga
* 1259-1280 : Berenguer V de Cantallops
* 1280-1281 : Bernat de Sala
* 1282-1289 : Berenguer VI de Santafè
* 1289-1310 : Ramon IV de Costa<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcostar.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo Costa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1311-1312 : Ramon V
* 1313-1317 : Guilhèm de Castilhon
* 1317-1319 : Bérenger VII d'Argilaguers<ref>{{Dictionnaire de biographies roussillonnaises|Argilaguers (Bérenger d')}}</ref>
* 1320-1332: Berenguer VIII Batlle<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbattle.html ''{{lang|en|Bishop}} Berenguer Battle''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1332-1342 : Guiu de Terrena, O. Carm<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bterrena.html ''{{lang|en|Bishop}} Guido de Terrena''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1342-1346 : Pere Seguer
* 1347-1348 : Bernat Hug de Sainte-Arthemie
* 1348-1350 : Bernat Forner
* 1350-1351 : Esteve Malet
* 1352-1354 : Francesc de Montoliu
* 1354-1357 : [[Jean de Jourens|Joan Jofre]]
* 1357-1361 : [[Raimond de Salg|Ramon de Salgues]]
* 1361-1371 : Pere de Planella
* 1371-1377 : Pere Cima
* 1377-1380 : Ramon d'Escales<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bescalas.html ''{{lang|en|Bishop}} Raimundo de Escalas''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* 1380-1384 : Dalmau
* 1384-1408 : Bartomeu Peiró
* 1408-1408 : Ramon de Descatllar i de Palasol
* 1408-1409 : [[Francesc Eiximenis]], OFM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bximef.html ''{{lang|en|Patriarch}} Francesco Ximenes (Eximines)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref>
* Alfonso d'Eixea 1409-1410
* Jerónimo de Ocón 1410-1425
* [[Juan Casanova|Joan de Casanova]] 1425-1431
* Galceran Albert 1431-1453
* [[Juan Margarit i Pau|Joan de Margarit]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargaj.html Cardinal Juan Margarit i Pau] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1453-1462
* Antoni de Cardona 1462-1467
* Joan Pintor<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpintorj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean Pintor''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1468-1470
* Charles de Saint-Gelais 1470-1473
* [[Charles Ier de Martigny|Charles de Martigny]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartigc.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles de Martigny''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1475-1494
* [[Ascanio Maria Sforza]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsfrzam.html ''Cardinal Ascanio Maria Sforza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1494-1495
* [[César Borgia]] 1495-1498
* [[Francisco Lloris y de Borja|Francesc Galceran de Lloris i de Borja]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blloris.html ''Cardinal Francisco Lloris y de Borja''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1499-1506
* Joan de Palau
* [[Jaime Serra i Cau|Jaume Serra i Cau]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsericau.html ''Cardinal Jaime Serra i Cau''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1506-1513
* Juan Castellanos de Villalba<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcasvi.html ''{{lang|en|Bishop}} Juan Castellanos de Villalba''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1513-1515
* Bernardo de Mesa, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmes.html ''{{lang|en|Bishop}} Bernardo de Mesa''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1517-1524
* Wilhelm Valdenese<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvalden.html ''{{lang|en|Bishop}} Guillermo Valdenese''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1524-1529
* [[Fernando de Valdés]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bvaldes.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando Valdés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1529-1530
* [[Girolamo Doria]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdoriagir.html ''Cardinal Girolamo Doria''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1530-1532
* Jaume de Ric, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brichj.html ''{{lang|en|Bishop}} Jaime de Rich''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1534-1535
* Jeroni de Requesens<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breque.html ''{{lang|en|Bishop}} Jerónimo Requeséns''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1537-1542
* Fernando de Loaces y Pérez, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdeloaces.html ''{{lang|en|Archbishop}} Fernando de Loaces (Loazes)''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1542-1543
* Pere Agustí<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bagal.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Agustín y Albanell''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1543-1545
* [[Miquel Despuig]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpuig.html ''{{lang|en|Bishop}} Miguel Puig''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1545-1555
* Rafael Ubac<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bubac.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ubac''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1555-1556
* Lope Martínez de La Gunilla<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmarlag.html ''{{lang|en|Bishop}} Lupe Martínez Lagunilla''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1558-1567
* Pere Màrtir Coma, OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmartirc.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Mártir Coma''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1568-1578
* [[Joan Terès i Borrull]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bteres.html ''{{lang|en|Archbishop}} Juan Terés''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1579-1586
* Pere Bonet de Santa Maria<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbones.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Bonet Santamaría''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1586-1588
* Agustí Gallart, OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgaill.html ''{{lang|en|Bishop}} Agustín Gaillart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1588
* Lluís de Sanç i Còdol 1588
* Francesc Robuster Sala<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/brobsa.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Robuster Sala''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1591-1598
* Fernando de Valdés Salas 1589-1598
* Onofre Reart<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/breart.html ''{{lang|en|Bishop}} Onofre Reart''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1599-1608
|grex2=Sedes Perpiniani a 1602
|index2= * Antoine Gallart (Antoni Gallart i Traginer)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgatr.html ''{{lang|en|Bishop}} Antonio Gallart Traginer''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1609-1612
* [[Francisco de Vera-Villavicencio]], OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bverav.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco de Vera-Villavicencio''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1613-1616
* Frédéric Cornet (Frederic Cornet) 1617-1617
* Raymond d'Ivorra (Ramon Ivorra)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bivorra.html ''{{lang|en|Bishop}} Ramón Ivorra''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1617-1618
* Raphael Rifos (Rafael Rifós), OP<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bripoz.html ''{{lang|en|Bishop}} Rafael Ripoz''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1618-1620
* François Senjust (Francesc de Santjust i de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bsenju.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Senjust''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1621-1622
* Pierre Magarola (Pere Magarola Fontanet)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmafo.html ''{{lang|en|Bishop}} Pedro Magarola Fontanet''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1622-1627
* François Lopez de Mendoza (Francisco López de Mendoza)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/blopmf.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco López de Mendoza''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1627-1629
* Grégoire Parcero (Gregorio Parcero de Castro), OSB<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperce.html ''{{lang|en|Bishop}} Gregorio Parcero de Castro''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1630-1634
* Gaspar Prieto (Gaspar Prieto Orduña), OdM<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bpror.html ''{{lang|en|Bishop}} Gaspar Prieto Orduña''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1636-1637
* François Perez Roy (Francisco Pérez Roy)<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bperey.html ''{{lang|en|Bishop}} Francisco Pérez Roy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1638-1643
* Joseph du Vivier de Saint-Martin 1643
''Siège vacant de [[1643]] à [[1668]]''
* [[Vincent de Margarit de Biure]], O.P.<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmargav.html ''{{lang|en|Bishop}} Vincentius Margarit''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1668-1672
* [[Jean-Louis du Bruelh]] 1673-1675
* [[Jean-Baptiste d'Étampes]] 1675
* [[Louis Habert de Montmor]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bhabert.html ''{{lang|en|Bishop}} Louis Habert de Montmort''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1682-1695
* [[Jean-Hervé Bazan de Flamanville]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbazandf.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Hervé Bazan de Flamanville''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1695-1721
* [[Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bboyvin.html ''{{lang|en|Father}} Antoine-Jérôme Boyvin de Vaurouy''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1721
''Siège vacant de [[1722]] à [[1723]]''
* [[Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont|Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bbdgdl.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Mathias de Barthélemy de Gramont de Lanta''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1726-1743
* [[Charles-François-Alexandre de Cardevac de Gouy d'Havrincourt]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcardevac.html ''{{lang|en|Bishop}} Charles-François-Alexandre Cardevac de Gouy d’Havrincourt''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1743-1783
* [[Jean-Gabriel d'Agay]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bdagay.html ''{{lang|en|Bishop}} Jean-Gabriel d’Agay''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1783-1788
* [[Antoine-Félix de Leyris d'Esponchez]]<ref>{{en}} [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bleyris.html ''{{lang|en|Bishop}} Antoine-Félix de Leyris d’Esponchez''] (consulté le 2 juillet 2013)</ref> 1788-1801, dernier évêque de l'[[Ancien Régime]].
** évêque en fonction de 1788 à 1791, député du clergé aux [[États généraux de 1789|états généraux]] de 1789.
** évêque titulaire, émigré, à la suite de l'élection comme [[évêque constitutionnel]] des [[Diocèse des Pyrénées-Orientales|Pyrénées-Orientales]] de [[Gabriel Deville (évêque)|Gabriel Deville]] puis [[Dominique-Paul Villa]].
</small> • <small>''[[Gabriel Deville]]'' (1791-1793, episcopus constitutionnalis)</small> • <small>''[[Dominicus Paulus Villa]]'' (1798-1801, episcopus constitutionnalis)</small>
|grex3=Concordatus
|index3= '''sedes suppressa''' <small>(1801-1823)</small> • [[Ioannes Franciscus de Saunhac-Belcastel]] <small> (1823-1853)</small> • [[Philippus Gerbet]] <small>(1854-1864)</small> • [[Stephanus Aemilius Ramadié]] <small>(1865-1876)</small> • [[Josephus Fredericus Saivet]] <small>(1876-1877)</small> • [[Ioannes Augustinus Aemilius Caraguel]] <small>(1877-1885)</small> • [[Noel Gaussail]] <small>(1886-1899)</small> • [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small>
|grex4=Regimen separationis
|index4= [[Iulius de Carsalade du Pont]] <small>(1899-1932)</small> • [[Henricus Marius Bernard]] <small>(1933-1959)</small> • [[Ioel Bellec]] <small>(1960-1971)</small> • [[Henricus L'Heureux]] <small>(1972-1981)</small> • [[Ioannes Chabbert]] <small>(archiepiscopus, 1982-1996)</small> • [[Andreas Fort]] <small>(1996-2002)</small> • [[Andreas Marceau]] <small>(2004-2014)</small> • [[Norbertus Turini]] <small>(2014-2022)</small> • [[Theodoricus Scherrer]] <small>(2023-) </small> •
|sub=<small>fontes : {{CathHierDiocese|perp|Dioecesis Elnensis}}
}}<noinclude>
<no wiki>[[:Categoria:Episcopi Elnenses|!]] </nowiki>
</noinclude>
= [[Sanctus Iulianus]] =
<nowiki>{{discretiva}}</nowiki>
== Sancti ==
== Toponyma ==
=== Francia ===
=== Italia ===
== Notae et Fontes ==
<references />
[[:Categoria:Sancti|Iulianus]]
= [[Dioecesis Elnensis]] =
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Elnensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Perpignan-Elne}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] cuius sedes historicus [[Elne]] erat, et nunc [[Perpinianum|Perpiniani]] sita est. Dioecesis [[Saeculum 4|IV saeculo]] condita,<ref>{{opus|url=https://gcatholic.org/dioceses/diocese/lang1.htm|titulus=Diocese of Langres|domus editoria=gcatholic.org}} {{ling|Anglice}}; in {{CathHierDiocese|lang|Diocese of Langres: Dioecesis Lingonensis}}, III saeculo erigi dicitur.</ref> anno [[1801]] suppressa est. Restituta ab anno [[1822]] cum territorio [[Matrona superior| praefecturae Matronis superioris]] congruit et ab anno [[2002]] suffraganea [[Archidioecesis Remensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Cathédrale Saint-Mammès (Langres) (3).jpg|thumb|upright=0.7|left|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Mammas|Sancto Mammae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Sancto Mammae dicata, [[Lingonum|Lingoni]] sita est.
[[Calmontium|Calmontii]] basilica minor [[Ioannes Baptista|Sancto Ioanni Baptistae]] dicata adest.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.perpignan.catholique.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Perpignan-Elne|Dioecesem Elnensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|perp|Dioecesis Elnensis}}
<!--{{RC-stipula}}-->
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[:Categoria:Dioecesis Elnensis]]
= Ad formulam =
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}}
{{Capsa navigationis
| titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e
| formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae
| Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]]
| corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]]
}}
<noinclude>
== Vide etiam ==
* [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]]
<!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]]
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]]
[[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]-->
</noinclude>
= [[Wendelinus (Sanctus)]] =
Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est.
cf fr.wikipedia
Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est.
== Fontes ==
Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491.
cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org
<!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}-->
[[:Categoria:Sanctus catholicus]]
timbin2r415syif7f34ez0ykf5cm2lj
Gim
0
320371
3997472
3967164
2026-10-27T19:04:29Z
Grufo
64423
+‘|etiam1=[[Kim]]’; +‘|etiam2=[[Kim (nomen Anglicum)]]’
3997472
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis|etiam1=Kim|etiam2=Kim (nomen Anglicum)}}
{{Nomen
| genus = Masculinum
| origo = Coreana
| significatio = “aurum”
| imago = Saint Paul the Apostle Church (Westerville, Ohio) - stained glass, arcade, Saint Andrew Kim.jpg
| capitulum = [[Sanctus Andreas Kim Taegon]], martyr Coreanus
}}
{{res|Gim}}, seu {{res|Kim}},<ref>“S. Andreas Kim Taegon / Presbyter et Martyr”: inscriptio sub statua in Civitate Vaticana Andreae Kim dicata. Vide [https://laseoulite.substack.com/p/saint-kim-taegon-the-first-korean hic].</ref><ref>“[...] conceditur ut ecclesia in paroecia v. d. «Sok Am» noviter aedificata, Deo dedicetur in honorem Beati '''Andreae Kim'''”; Sacra Congregatio pro Sacramentis et Cultu Divino, Sectio pro Cultu Divino, ''Notitiae'', n. 202 (Civitatis Vaticanae 1983): 250 [https://www.cultodivino.va/content/dam/cultodivino/rivista-notitiae/1980/notitiae-19-(1983)/Notitiae-202-1983.pdf].</ref> est maior [[cognomen]] in [[Corea Septemtrionalis|Corea Septemtrionali]] atque in [[Corea Meridionalis|Corea Meridionali]] adhibitum (in [[Abecedarium Coreanum|abecedario Coreano]] 김), quod “[[aurum]]” significat.<ref>''Behind the Name'', s.v. “[https://surnames.behindthename.com/name/kim Kim (surname)]”. {{Ling|Anglice}}</ref>
== Qui vel quae hoc cognomen habuerint ==
* [[Gim Bugyeom]]
* [[Kim Byong-joon]]
* [[Gim Daejung]]
* [[Gim Ilseong]]
* [[Gim Jaeryong]]
* [[Gim Jeong-eun]]
* [[Gim Jeong-il]]
* [[Kim Sarang]]
* [[Andreas Kim Taegon]]
* [[Kim Taehi]]
* [[Gim Yeongnam]]
== Notae ==
<references />
[[Categoria:Cognomina]]
qn6hn7e7yq6vwr44m91ygowf94gnddp
Kim (cognomen Coreanum)
0
320372
3997466
3913154
2026-10-27T18:58:14Z
Grufo
64423
3997466
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Gim]]
{{De hac redirectione}}
[[Categoria:Nominum redirectiones]]
[[Categoria:Cognomina]]
03ohcdhl6m9b5l7c83y7vdk7l19ycwm
Kim (nomen Anglicum)
0
320373
3997469
3922846
2026-10-27T19:02:15Z
Grufo
64423
+‘|etiam=[[Gim]]’
3997469
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva nominis|etiam=Gim}}
{{Nomen
| genus = Femininum et masculinum
| origo = Anglica
| significatio = ignota
| imago = Pedros Cup 2015 Łódź, Kim Collins 01.jpg
| capitulum = [[Kim Collins]], athleta Nevisiensis
}}
{{res|Kim}} est praenomen [[Anglicum]], forma [[Hypocoristicum|hypocoristica]] praenominis feminini [[Kimberly]], seu etiam praenominis masculini [[Kimball]].<ref name=":0">''Behind the Name'', s.v. “[https://www.behindthename.com/name/kim-1 Kim (1)]”. {{Ling|Anglice}}</ref> Non confundendum est cum cognomine Coreano ''[[Kim (cognomen Coreanum)|Kim]]'', seu cum hypocoristico Danico, Finnico, Norvegico Suecicoque nominis ''Joakim'' ([[Ioachimus]]).<ref>''Behind the Name'', s.v. “[https://www.behindthename.com/name/kim-2 Kim (2)]”. {{Ling|Anglice}}</ref>
== Qui vel quae hoc praenomen habuerint ==
* [[Kim Basinger]]
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Kim Collins||en|qid=Q311298}}
* [[Kim Fowley]]
* [[Kim Howells]]
* [[Kim Kirchen]]
* [[Kim Novak]]
* [[Kim Peek]]
== In operibus artificiosis ==
Kimball “Kim” O'Hara est persona principalis mythistoriae ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Kim (mythistoria)|Kim|en|qid=Q589868}}'' a scriptore Anglico [[Rudyard Kipling]] anno 1901 editae.<ref name=":0" />
== Notae ==
<references />
[[Categoria:Nomina hypocoristica]]
[[Categoria:Praenomina Anglica]]
[[Categoria:Praenomina feminina et masculina]]
rebfcagwmnwm3wttjyl9930oftawnlj
Formula:Collaboratio/capsa
10
320461
3997580
3997271
2026-10-28T03:20:47Z
Grufo
64423
3997580
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Vitta capituli
| color = var(--background-color-option-yellow, #fdf2d5)
| facies-marginum = 3px dashed var(--border-color-option-lime, #259948)
| 1 = {{#if:{{{res|}}}{{{invitati|}}}{{{postilla|}}}
| <div class="mw-collapsible mw-collapsed"><div>[[Fasciculus:Notifications alert badge - 1 alert cropped transparent.svg|16px]] Ab amicis Vicipaedianis peto ut hoc legant et recenseant.</div><div style="padding: 0 0 0 3em; font-size: .75em;">― {{{subscriptio}}}</div><div class="mw-collapsible-content" style="padding: .75em 0 0 0;">{{#if:{{{res|}}}
| <div style="margin: .25em 0 .75em 0; padding: .25em .5em; background-color: rgba(0, 0, 0, .065); color: var(--color-base, #202122);">{{#invoke:params|new|imposing|1|{{{res}}}|mapping_by_replacing|{{ivv}}|<br />|plain|value_of|1}}</div>
}}{{#if:{{{invitati|}}}
| <div style="text-align: center; margin: .75em 0 1em 0;">{{#switch:{{{sexus|}}}
| m = Hi Vicipaediani vocati
| f = Hae Vicipaedianae vocatae
| #default = Hi Vicipaediani Vicipaedianaeque vocati
}} sunt:<br/>{{{invitati}}}</div>
}}{{#if:{{{postilla|}}}
| <hr /><div>{{{postilla}}}</div>
}}</div></div>
| Ab amicis Vicipaedianis peto ut hoc legant et recenseant. <sub>―{{{subscriptio}}}</sub>
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
51gqtuvlzewzkujmqj033vucqe5cns5
Formula:De hac redirectione/tabula
10
321031
3997381
3995201
2026-10-27T14:53:51Z
Grufo
64423
De paginis discretivis non canonicis
3997381
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}}
| imago = Soft redirect arrow.svg
| color = #3366aa
| 1 = {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|14
|
; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}}
| {{#if:{{{fragment|}}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum
: Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|10
| formulae {{'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''}} et {{'''{{#ifeq:{{{namespace}}}|10
| [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]]
| [[:{{{fullText}}}]]
}}'''}}
| “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''”
}} tamquam synonyma tractantur.
}}
}}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|3
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#ifexist:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|119
|
; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae
: Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur.
| {{#ifeq:{{{fullText}}}|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Hic non sunt disputationes, quia pagina coniuncta est pagina disputationis ipsa.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
|
; Disputationes ad aliud spatium nominale motae
: Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur.
| {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris.
| {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}}
| {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} =
; Disputationes unā cum pagina annexa motae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est.
| =
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]]}}
| #default =
; Redirectio incongruens
: Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]]}}
}}
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio delenda
: Haec redirectio delenda est, quia est in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio]] disputationis et paginā coniunctā caret.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Deletiones celeres propositae]]}}
}}
|
; Redirectio ad disputationes alterius usoris
: Haec pagina ad disputationes alterius usoris redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen usoris mutatum est.
}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|2
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}}
|
; Hoc est compendium
: [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|118
|
; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit
: Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
| {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|118
|
; Haec fuit adumbratio
: Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}}
|
; Redirectio ad aliud spatium nominale
: Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem ustricemve}}}}
: Haec pagina {{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}} ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem vel ad aliam ustricem}} redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen {{GENDER:{{{rootText}}}|usoris|ustricis|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}}}} mutatum est.
}}
}}{{#if:{{{qid|}}}
|
; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa
: Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari.
}}{{#if:{{{recensio|}}}
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
| {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
}}
}}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}}
|
|
; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]]
: Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#ifeq:{{{namespace}}}|0||{{ns:{{{namespace}}}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet.
}}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}}
|
; Huic redirectioni sunt disputationes
: De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}}
}}{{#switch:{{{protectio|}}}
| partialis =
; Haec redirectio partim protegitur
: [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}}
| plena =
; Haec redirectio protegitur
: Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesumus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}}
}}{{#switch:
{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
recalling|fullText|
recalling|sourcePage|
reassigning|sourcePage|1|rename|
reassigning|fullText|2|rename|
entering_substack|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|d|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_matching|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|n|
leaving_substack|
with_value_matching|%s+%(.*%)$|
mapping_by_mixing|a|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|false|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|1|rename|
reassigning|1|2|copy|
detaching_substack|
dropping_substack|
flushing|
flushing|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|true|
mapping_by_mixing|t|
pulling|2|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|sacrifice|
merging_substack|
providing|1|z|
providing|2|z|
sequential|
list_values
}}
| dt | at =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| da =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| dz =
; Redirectio antidiscretiva corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| nt =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| na =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| nz =
; Redirectio antidiscretiva nominis corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| zd =
; Redirectio ad paginam discretivam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| ad =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]]}}
| zn =
; Redirectio ad paginam discretivam nominis
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam nominis]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| an =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam canonicam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]][[Categoria:Nominum redirectiones]]}}
| dd =
; Redirectio inter paginas discretivas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad aliam paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| dn =
; Redirectio a pagina discretiva ad paginam discretivam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nd =
; Redirectio a pagina discretiva nominis ad paginam discretivam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nn =
; Redirectio inter paginas discretivas nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad aliam paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| aa =
; Redirectio inter paginas discretivas non canonicas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad aliam paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas]]}}
| za =
; Redirectio ad paginam discretivam non canonicam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| zt =
; Redirectio inter paginas tacite discretivas
: Haec pagina ad paginam tacite [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas]]}}
}}{{#if:{{{annotatio|}}}
|
; Annotatio de hac redirectione addita est
{{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
26vk6tzo271pt4jjj4tqlxp6kxglg4h
3997386
3997381
2026-10-27T15:20:53Z
Grufo
64423
3997386
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}}
| imago = Soft redirect arrow.svg
| color = #3366aa
| 1 = {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|14
|
; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}}
| {{#if:{{{fragment|}}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum
: Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|10
| formulae {{'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''}} et {{'''{{#ifeq:{{{namespace}}}|10
| [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]]
| [[:{{{fullText}}}]]
}}'''}}
| “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''”
}} tamquam synonyma tractantur.
}}
}}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|3
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#ifexist:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|119
|
; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae
: Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur.
| {{#ifeq:{{{fullText}}}|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Hic non sunt disputationes, quia pagina coniuncta est pagina disputationis ipsa.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
|
; Disputationes ad aliud spatium nominale motae
: Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur.
| {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris.
| {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}}
| {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} =
; Disputationes unā cum pagina annexa motae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est.
| =
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]]}}
| #default =
; Redirectio incongruens
: Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]]}}
}}
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio delenda
: Haec redirectio delenda est, quia est in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio]] disputationis et paginā coniunctā caret.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Deletiones celeres propositae]]}}
}}
|
; Redirectio ad disputationes alterius usoris
: Haec pagina ad disputationes alterius usoris redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen usoris mutatum est.
}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|2
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}}
|
; Hoc est compendium
: [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|118
|
; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit
: Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
| {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|118
|
; Haec fuit adumbratio
: Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}}
|
; Redirectio ad aliud spatium nominale
: Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem ustricemve}}}}
: Haec pagina {{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}} ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem vel ad aliam ustricem}} redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen {{GENDER:{{{rootText}}}|usoris|ustricis|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}}}} mutatum est.
}}
}}{{#if:{{{qid|}}}
|
; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa
: Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari.
}}{{#if:{{{recensio|}}}
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
| {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
}}
}}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}}
|
|
; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]]
: Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#ifeq:{{{namespace}}}|0||{{ns:{{{namespace}}}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet.
}}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}}
|
; Huic redirectioni sunt disputationes
: De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}}
}}{{#switch:{{{protectio|}}}
| partialis =
; Haec redirectio partim protegitur
: [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}}
| plena =
; Haec redirectio protegitur
: Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesumus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}}
}}{{#switch:
{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
recalling|fullText|
recalling|sourcePage|
reassigning|sourcePage|1|rename|
reassigning|fullText|2|rename|
entering_substack|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|d|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_matching|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|n|
leaving_substack|
with_value_matching|%s+%(.*%)$|
mapping_by_mixing|a|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|false|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|rename|
detaching_substack|
dropping_substack|
flushing|
flushing|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|true|
mapping_by_mixing|t|
pulling|2|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|sacrifice|
merging_substack|
entering_substack|new|
pulling|1|
with_value_matching|a|
detaching_substack|
pulling|2|
reassigning|1|2|spare|
discarding|2|
merging_substack|
providing|1|z|
providing|2|z|
sequential|
list_values
}}
| dt | at =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| da =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| dz =
; Redirectio antidiscretiva corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| nt =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| na =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| nz =
; Redirectio antidiscretiva nominis corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| zd =
; Redirectio ad paginam discretivam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| ad =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]]}}
| zn =
; Redirectio ad paginam discretivam nominis
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam nominis]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| an =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam canonicam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]][[Categoria:Nominum redirectiones]]}}
| dd =
; Redirectio inter paginas discretivas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad aliam paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| dn =
; Redirectio a pagina discretiva ad paginam discretivam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nd =
; Redirectio a pagina discretiva nominis ad paginam discretivam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nn =
; Redirectio inter paginas discretivas nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad aliam paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| aa =
; Redirectio inter paginas discretivas non canonicas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad aliam paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas]]}}
| za =
; Redirectio ad paginam discretivam non canonicam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| zt =
; Redirectio inter paginas tacite discretivas
: Haec pagina ad paginam tacite [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas]]}}
}}{{#if:{{{annotatio|}}}
|
; Annotatio de hac redirectione addita est
{{Vitta sententiae
| color = #fff
| 1 = {{{annotatio}}}
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
g7frywa58rrx89vou94w6o9si7708a6
3997387
3997386
2026-10-27T15:22:53Z
Grufo
64423
3997387
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}}
| imago = Soft redirect arrow.svg
| color = #3366aa
| 1 = {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|14
|
; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}}
| {{#if:{{{fragment|}}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum
: Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|10
| formulae {{'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''}} et {{'''{{#ifeq:{{{namespace}}}|10
| [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]]
| [[:{{{fullText}}}]]
}}'''}}
| “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''”
}} tamquam synonyma tractantur.
}}
}}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|3
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#ifexist:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|119
|
; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae
: Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur.
| {{#ifeq:{{{fullText}}}|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Hic non sunt disputationes, quia pagina coniuncta est pagina disputationis ipsa.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
|
; Disputationes ad aliud spatium nominale motae
: Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur.
| {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris.
| {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}}
| {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} =
; Disputationes unā cum pagina annexa motae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est.
| =
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]]}}
| #default =
; Redirectio incongruens
: Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]]}}
}}
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio delenda
: Haec redirectio delenda est, quia est in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio]] disputationis et paginā coniunctā caret.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Deletiones celeres propositae]]}}
}}
|
; Redirectio ad disputationes alterius usoris
: Haec pagina ad disputationes alterius usoris redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen usoris mutatum est.
}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|2
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}}
|
; Hoc est compendium
: [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|118
|
; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit
: Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
| {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|118
|
; Haec fuit adumbratio
: Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}}
|
; Redirectio ad aliud spatium nominale
: Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem ustricemve}}}}
: Haec pagina {{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}} ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem vel ad aliam ustricem}} redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen {{GENDER:{{{rootText}}}|usoris|ustricis|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}}}} mutatum est.
}}
}}{{#if:{{{qid|}}}
|
; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa
: Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari.
}}{{#if:{{{recensio|}}}
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
| {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
}}
}}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}}
|
|
; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]]
: Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#ifeq:{{{namespace}}}|0||{{ns:{{{namespace}}}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet.
}}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}}
|
; Huic redirectioni sunt disputationes
: De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}}
}}{{#switch:{{{protectio|}}}
| partialis =
; Haec redirectio partim protegitur
: [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}}
| plena =
; Haec redirectio protegitur
: Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesumus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}}
}}{{#switch:
{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
recalling|fullText|
recalling|sourcePage|
reassigning|sourcePage|1|rename|
reassigning|fullText|2|rename|
entering_substack|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|d|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_matching|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|n|
leaving_substack|
with_value_matching|%s+%(.*%)$|
mapping_by_mixing|a|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|false|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|rename|
detaching_substack|
dropping_substack|
flushing|
flushing|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|true|
mapping_by_mixing|t|
pulling|2|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|sacrifice|
merging_substack|
entering_substack|new|
pulling|1|
with_value_matching|a|
detaching_substack|
pulling|2|
reassigning|1|2|spare|
discarding|2|
merging_substack|
providing|1|z|
providing|2|z|
sequential|
list_values
}}
| dt | at =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| da =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| dz =
; Redirectio antidiscretiva corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| nt =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| na =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| nz =
; Redirectio antidiscretiva nominis corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| zd =
; Redirectio ad paginam discretivam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| ad =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]]}}
| zn =
; Redirectio ad paginam discretivam nominis
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam nominis]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| an =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]][[Categoria:Nominum redirectiones]]}}
| dd =
; Redirectio inter paginas discretivas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad aliam paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| dn =
; Redirectio a pagina discretiva ad paginam discretivam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nd =
; Redirectio a pagina discretiva nominis ad paginam discretivam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nn =
; Redirectio inter paginas discretivas nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad aliam paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| aa =
; Redirectio inter paginas discretivas non canonicas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad aliam paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas]]}}
| za =
; Redirectio ad paginam discretivam non canonicam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| zt =
; Redirectio inter paginas tacite discretivas
: Haec pagina ad paginam tacite [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas]]}}
}}{{#if:{{{annotatio|}}}
|
; Annotatio de hac redirectione addita est
{{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
1wizph3jgkq22w7ir7z72vv9ke0lbfc
3997388
3997387
2026-10-27T15:31:12Z
Grufo
64423
De categoriis
3997388
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}}
| imago = Soft redirect arrow.svg
| color = #3366aa
| 1 = {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|14
|
; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}}
| {{#if:{{{fragment|}}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum
: Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|10
| formulae {{'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''}} et {{'''{{#ifeq:{{{namespace}}}|10
| [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]]
| [[:{{{fullText}}}]]
}}'''}}
| “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''”
}} tamquam synonyma tractantur.
}}
}}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|3
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#ifexist:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|119
|
; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae
: Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur.
| {{#ifeq:{{{fullText}}}|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Hic non sunt disputationes, quia pagina coniuncta est pagina disputationis ipsa.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
|
; Disputationes ad aliud spatium nominale motae
: Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur.
| {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris.
| {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}}
| {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} =
; Disputationes unā cum pagina annexa motae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est.
| =
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]]}}
| #default =
; Redirectio incongruens
: Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]]}}
}}
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio delenda
: Haec redirectio delenda est, quia est in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio]] disputationis et paginā coniunctā caret.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Deletiones celeres propositae]]}}
}}
|
; Redirectio ad disputationes alterius usoris
: Haec pagina ad disputationes alterius usoris redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen usoris mutatum est.
}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|2
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}}
|
; Hoc est compendium
: [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|118
|
; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit
: Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
| {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|118
|
; Haec fuit adumbratio
: Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}}
|
; Redirectio ad aliud spatium nominale
: Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem ustricemve}}}}
: Haec pagina {{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}} ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem vel ad aliam ustricem}} redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen {{GENDER:{{{rootText}}}|usoris|ustricis|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}}}} mutatum est.
}}
}}{{#if:{{{qid|}}}
|
; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa
: Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari.
}}{{#if:{{{recensio|}}}
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
| {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
}}
}}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}}
|
|
; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]]
: Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#ifeq:{{{namespace}}}|0||{{ns:{{{namespace}}}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet.
}}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}}
|
; Huic redirectioni sunt disputationes
: De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}}
}}{{#switch:{{{protectio|}}}
| partialis =
; Haec redirectio partim protegitur
: [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}}
| plena =
; Haec redirectio protegitur
: Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesumus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}}
}}{{#switch:
{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
recalling|fullText|
recalling|sourcePage|
reassigning|sourcePage|1|rename|
reassigning|fullText|2|rename|
entering_substack|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|d|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_matching|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|n|
leaving_substack|
with_value_matching|%s+%(.*%)$|
mapping_by_mixing|a|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|false|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|rename|
detaching_substack|
dropping_substack|
flushing|
flushing|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|true|
mapping_by_mixing|t|
pulling|2|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|sacrifice|
merging_substack|
entering_substack|new|
pulling|1|
with_value_matching|a|
detaching_substack|
pulling|2|
reassigning|1|2|spare|
discarding|2|
merging_substack|
providing|1|z|
providing|2|z|
sequential|
list_values
}}
| dt | at =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| da =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| dz =
; Redirectio antidiscretiva corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| nt =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| na =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| nz =
; Redirectio antidiscretiva nominis corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| zd =
; Redirectio ad paginam discretivam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| ad =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]]}}
| zn =
; Redirectio ad paginam discretivam nominis
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam nominis]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| an =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]][[Categoria:Nominum redirectiones]]}}
| dd =
; Redirectio inter paginas discretivas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad aliam paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| dn =
; Redirectio a pagina discretiva ad paginam discretivam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nd =
; Redirectio a pagina discretiva nominis ad paginam discretivam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nn =
; Redirectio inter paginas discretivas nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad aliam paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| aa =
; Redirectio inter paginas discretivas non canonicas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad aliam paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas]]}}
| za =
; Redirectio ad paginam discretivam non canonicam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| zt =
; Redirectio inter paginas tacite discretivas
: Haec pagina ad paginam tacite [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas]]}}
}}{{#if:{{{annotatio|}}}
|
; Annotatio de hac redirectione addita est
{{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
ddnr412q1akqjm15jszgapftkstij8r
3997460
3997388
2026-10-27T18:53:07Z
Grufo
64423
3997460
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}}
| imago = Soft redirect arrow.svg
| color = #3366aa
| 1 = {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|14
|
; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}}
| {{#if:{{{fragment|}}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum
: Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|10
| formulae {{'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''}} et {{'''{{#ifeq:{{{namespace}}}|10
| [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]]
| [[:{{{fullText}}}]]
}}'''}}
| “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''”
}} tamquam synonyma tractantur.
}}
}}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|3
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#ifexist:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|119
|
; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae
: Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur.
| {{#ifeq:{{{fullText}}}|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Hic non sunt disputationes, quia pagina coniuncta est pagina disputationis ipsa.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
|
; Disputationes ad aliud spatium nominale motae
: Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur.
| {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris.
| {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}}
| {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} =
; Disputationes unā cum pagina annexa motae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est.
| =
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]]}}
| #default =
; Redirectio incongruens
: Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]]}}
}}
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio delenda
: Haec redirectio delenda est, quia est in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio]] disputationis et paginā coniunctā caret.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Deletiones celeres propositae]]}}
}}
|
; Redirectio ad disputationes alterius usoris
: Haec pagina ad disputationes alterius usoris redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen usoris mutatum est.
}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|2
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}}
|
; Hoc est compendium
: [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|118
|
; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit
: Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
| {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|118
|
; Haec fuit adumbratio
: Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}}
|
; Redirectio ad aliud spatium nominale
: Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem ustricemve}}}}
: Haec pagina {{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}} ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem vel ad aliam ustricem}} redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen {{GENDER:{{{rootText}}}|usoris|ustricis|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}}}} mutatum est.
}}
}}{{#if:{{{qid|}}}
|
; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa
: Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari.
}}{{#if:{{{recensio|}}}
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
| {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
}}
}}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}}
|
|
; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]]
: Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#ifeq:{{{namespace}}}|0||{{ns:{{{namespace}}}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet.
}}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}}
|
; Huic redirectioni sunt disputationes
: De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}}
}}{{#switch:{{{protectio|}}}
| partialis =
; Haec redirectio partim protegitur
: [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}}
| plena =
; Haec redirectio protegitur
: Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesumus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}}
}}{{#switch:
{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
recalling|fullText|
recalling|sourcePage|
reassigning|sourcePage|1|rename|
reassigning|fullText|2|rename|
entering_substack|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|d|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_matching|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|n|
leaving_substack|
with_value_matching|%s+%(.*%)$|
mapping_by_mixing|a|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|false|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|rename|
detaching_substack|
dropping_substack|
flushing|
flushing|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|true|
mapping_by_mixing|t|
pulling|2|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|sacrifice|
merging_substack|
entering_substack|new|
pulling|1|
with_value_matching|a|
detaching_substack|
pulling|2|
reassigning|1|2|spare|
discarding|2|
merging_substack|
providing|1|z|
providing|2|z|
sequential|
list_values
}}<!--
d = pagina discretiva
n = pagina discretiva nominis
a = alia pagina discretiva (e.g. “Basilea (pagus)”)
t = pagina tacite discretiva
z = pagina non discretiva
-->
| dt | at =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| da =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| dz =
; Redirectio antidiscretiva corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| nt =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| na =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| nz =
; Redirectio antidiscretiva nominis corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| zd =
; Redirectio ad paginam discretivam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| ad =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]]}}
| zn =
; Redirectio ad paginam discretivam nominis
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam nominis]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| an =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]][[Categoria:Nominum redirectiones]]}}
| dd =
; Redirectio inter paginas discretivas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad aliam paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| dn =
; Redirectio a pagina discretiva ad paginam discretivam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nd =
; Redirectio a pagina discretiva nominis ad paginam discretivam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nn =
; Redirectio inter paginas discretivas nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad aliam paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| aa =
; Redirectio inter paginas discretivas non canonicas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad aliam paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas]]}}
| za =
; Redirectio ad paginam discretivam non canonicam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| zt =
; Redirectio inter paginas tacite discretivas
: Haec pagina ad paginam tacite [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas]]}}
}}{{#if:{{{annotatio|}}}
|
; Annotatio de hac redirectione addita est
{{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
ohp9mfjof9qdyev7qmsdcalhyru9kld
3997481
3997460
2026-10-27T19:18:54Z
Grufo
64423
3997481
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}}
| imago = Soft redirect arrow.svg
| {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|!!!}}color = #3366aa
| 1 = {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|14
|
; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}}
| {{#if:{{{fragment|}}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum
: Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}}
|
; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]]
: In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|10
| formulae {{'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''}} et {{'''{{#ifeq:{{{namespace}}}|10
| [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]]
| [[:{{{fullText}}}]]
}}'''}}
| “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''”
}} tamquam synonyma tractantur.
}}
}}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|3
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#ifexist:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|119
|
; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae
: Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur.
| {{#ifeq:{{{fullText}}}|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Hic non sunt disputationes, quia pagina coniuncta est pagina disputationis ipsa.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
|
; Disputationes ad aliud spatium nominale motae
: Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur.
| {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1
|
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris.
| {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}}
| {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} =
; Disputationes unā cum pagina annexa motae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est.
| =
; Disputationes in singulum locum collectae
: Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]]}}
| #default =
; Redirectio incongruens
: Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]]}}
}}
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio delenda
: Haec redirectio delenda est, quia est in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio]] disputationis et paginā coniunctā caret.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Deletiones celeres propositae]]}}
}}
|
; Redirectio ad disputationes alterius usoris
: Haec pagina ad disputationes alterius usoris redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen usoris mutatum est.
}}
| {{#if:
{{#ifeq:{{{namespace}}}|2
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
| {{#ifeq:{{ROOTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{fullText}}}}}
| +
}}
| +
}}
| +
}}
| {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}}
|
; Hoc est compendium
: [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|118
|
; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit
: Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}}
| {{#ifeq:{{{namespace}}}|{{{spatium-redirectionis}}}
|
| {{#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|118
|
; Haec fuit adumbratio
: Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}}
|
; Redirectio ad aliud spatium nominale
: Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit.
}}
}}
}}
}}
|
; Redirectio ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem ustricemve}}}}
: Haec pagina {{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}} ad {{GENDER:{{{rootText}}}|alium usorem|aliam ustricem|alium usorem vel ad aliam ustricem}} redigit, quia plura nomina ad singulum hominem pertinent aut nomen {{GENDER:{{{rootText}}}|usoris|ustricis|{{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|usoris|ustricis|usoris}}}} mutatum est.
}}
}}{{#if:{{{qid|}}}
|
; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa
: Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari.
}}{{#if:{{{recensio|}}}
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
| {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina
|
; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}
: Haec fuit {{#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 0 = commentatio
| 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis
| 6 = fasciculus
| 10 = formula
| 828 = modulus
| 14 = categoria
| #default = pagina
}}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}}
}}
}}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}}
|
|
; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]]
: Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#ifeq:{{{namespace}}}|0||{{ns:{{{namespace}}}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet.
}}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}}
|
; Huic redirectioni sunt disputationes
: De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}}
}}{{#switch:{{{protectio|}}}
| partialis =
; Haec redirectio partim protegitur
: [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}}
| plena =
; Haec redirectio protegitur
: Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesumus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}}
}}{{#switch:
{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
recalling|fullText|
recalling|sourcePage|
reassigning|sourcePage|1|rename|
reassigning|fullText|2|rename|
entering_substack|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|d|
leaving_substack|
snapshotting|entering_substack|
with_value_matching|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|n|
leaving_substack|
with_value_matching|%s+%(.*%)$|
mapping_by_mixing|a|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|false|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|rename|
detaching_substack|
dropping_substack|
flushing|
flushing|
entering_substack|new|
recalling|targetIsDisambiguationPage|
with_value_matching|true|
mapping_by_mixing|t|
pulling|2|
reassigning|targetIsDisambiguationPage|2|sacrifice|
merging_substack|
entering_substack|new|
pulling|1|
with_value_matching|a|
detaching_substack|
pulling|2|
reassigning|1|2|spare|
discarding|2|
merging_substack|
providing|1|z|
providing|2|z|
sequential|
list_values
}}<!--
d = pagina discretiva
n = pagina discretiva nominis
a = alia pagina discretiva (e.g. “Basilea (pagus)”)
t = pagina tacite discretiva
z = pagina non discretiva
-->
| dt | at =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| da =
; Redirectio antidiscretiva
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| dz =
; Redirectio antidiscretiva corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| nt =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| na =
; Redirectio antidiscretiva nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae de nominibus discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]]}}
| nz =
; Redirectio antidiscretiva nominis corrigenda
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] nominis ad paginam '''non discretivam''' male redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}}
| zd =
; Redirectio ad paginam discretivam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| ad =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]]}}
| zn =
; Redirectio ad paginam discretivam nominis
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam nominis]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| an =
; Redirectio ad paginam discretivam canonicam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad paginam discretivam canonicam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas]][[Categoria:Nominum redirectiones]]}}
| dd =
; Redirectio inter paginas discretivas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad aliam paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| dn =
; Redirectio a pagina discretiva ad paginam discretivam nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nd =
; Redirectio a pagina discretiva nominis ad paginam discretivam
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Nominum redirectiones]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| nn =
; Redirectio inter paginas discretivas nominis
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominis]] ad aliam paginam discretivam nominis redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas]]}}
| aa =
; Redirectio inter paginas discretivas non canonicas
: Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] non canonica ad aliam paginam discretivam non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas]]}}
| za =
; Redirectio ad paginam discretivam non canonicam
: Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] non canonicam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}}
| zt =
; Redirectio inter paginas tacite discretivas
: Haec pagina ad paginam tacite [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Tituli ambigui]][[Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas]]}}
}}{{#if:{{{annotatio|}}}
|
; Annotatio de hac redirectione addita est
{{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}</noinclude>
srfjq9xu13qb8rtm8o1cmw6chpq46sb
Formula:De hac redirectione/doc
10
321032
3997374
3994096
2026-10-27T13:50:34Z
Grufo
64423
+Cat
3997374
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Vicitextus concors
| Postilla redirectionis
| De hac redirectione
}}
{{Lua
| Params
| Redirection
| String
| Vicidata
}}
Haec capsa paginis redirectionis addi potest. In simplicibus redirectionibus non requiritur, sed oportet eam inserere:
{{De hac redirectione/quando}}
Haec formula pluribus categoriis vestigatoriis utitur—vide [[#categoriae-vestigatoriae|indicem]] hic infra.
{{Nota bene}} Aliquando, quum paginae moventur, [[Auxilium:Substitutio|substitutio]] systematis {{Fsn|Postilla redirectionis}} hanc capsam sua sponte inserit.
== De usu ==
Formula argumenta facultativa tria tantum accipit ({{para|ratio}}, {{para|olim}}) et {{para|annotatio}}).
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Catamarca (provincia)}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Argentina#Divisio administrativa]]
{{De hac redirectione}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Argentina|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=Divisio administrativa|fullText=Argentina|id=2156|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|olim=|recensio=|prefixedText=Argentina|qid=Q44756|redirectTarget=false|rootText=Argentina|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Catamarca (provincia)|subjectNsText=|subpageText=Argentina|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Argentina|thePartialUrl=Argentina|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|VP:1000}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Vicipaedia:1000 paginae]]
{{De hac redirectione}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=1000 paginae|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=Vicipaedia:1000 paginae|fullText=Vicipaedia:1000 paginae|id=103137|interwiki=|isContentPage=false|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=4|nsText=Vicipaedia|olim=|recensio=|prefixedText=|qid=|redirectTarget=false|rootText=1000 paginae|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=VP:1000|subjectNsText=Vicipaedia|subpageText=1000 paginae|talkNsText=Disputatio Vicipaediae|targetIsDisambiguationPage=false|text=1000 paginae|thePartialUrl=1000_paginae|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]]
{{De hac redirectione|olim=2434003}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Affixum|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=|fullText=Affixum|id=31563|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|olim=2434003|recensio=2434003|prefixedText=Affixum|qid=|recensio=2434003|redirectTarget=false|rootText=Affixum|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Adfixum|subjectNsText=|subpageText=Affixum|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Affixum|thePartialUrl=Affixum|cum-disputationibus=/|qid=Q2758870|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]]
{{De hac redirectione|olim=pagina}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Affixum|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=|fullText=Affixum|id=31563|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|olim=pagina|recensio=|prefixedText=Affixum|qid=|recensio=2434003|redirectTarget=false|rootText=Affixum|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Adfixum|subjectNsText=|subpageText=Affixum|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Affixum|thePartialUrl=Affixum|cum-disputationibus=/|qid=Q2758870|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Apollonius Syrus}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Historia Augusta]]
{{De hac redirectione|olim=2415019}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Historia Augusta|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=|fullText=Historia Augusta|id=28607|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|prefixedText=Historia Augusta|qid=Q4068055|redirectTarget=false|rootText=Historia Augusta|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Apollonius Syrus|subjectNsText=|subpageText=Historia Augusta|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Historia Augusta|thePartialUrl=Historia_Augusta|olim=2415019|recensio=2415019|propositum=exhibitio}}
== De argumentis ==
<templatedata>{
"description": "Haec capsa paginis redirectionis addi solet.",
"params": {
"ratio": {
"label": "Ratio",
"description": "Scribe ‘ratio=collectio’ si pagina disputationis ad disputationes in singulum locum collectas redigit",
"type": "string",
"required": false,
"example": "collectio"
},
"olim": {
"label": "Olim",
"description": "Scribe ‘olim=pagina’ aut ‘olim=[NUMERUS RECENSIONIS]’ si redirectio erat pagina cum sua historia",
"type": "string",
"required": false,
"example": "pagina"
},
"annotatio": {
"label": "Annotatio",
"description": "Annotatio de hac redirectione",
"type": "content",
"required": false,
"example": "Gallia est omnis divisa in partes tres."
}
}
}</templatedata>
== Subformulae auxiliares ==
* {{relfn|Formula:De hac redirectione/tabula}}
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae | ancora = categoriae-vestigatoriae
| Adumbrationes in locum paginarum substitutae # caduciter
| Adumbrationes perfectae
| Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones # infeliciter
| Categoriae quae sunt redirectiones
| Compendia
| Deletiones celeres propositae # tacite, infeliciter, caduciter
| Nominum redirectiones
| Paginae de nominibus discretivae
| Paginae discretivae
| Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt
| Paginae disputationis quae male redigunt # infeliciter
| Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent # infeliciter
| Paginae protectae
| Paginae semi-protectae
| Redirectiones ad capitula
| Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Redirectiones antidiscretivae
| Redirectiones cum disputationibus
| Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Redirectiones inter paginas tacite discretivas
| Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas # infeliciter
| Redirectiones quae olim fuerunt paginae
| Tituli ambigui
}}
* [[:Categoria:Redirectiones ad Vicidata annexae]]
* [[Vicipaedia:Redirectio]]
* {{Fn|Redirectio obliqua}}
* {{Fn|Nondum}}
* {{Fn|Pagina protecta}}
* {{Fn|Disputationes redirectionem comitantes}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae Vicidatorum|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
7iys55yaszodowz6nz6nhahvhiyup84
3997391
3997374
2026-10-27T15:33:15Z
Grufo
64423
/* Ulteriora si cupis */ De categoriis vestigatoriis
3997391
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Vicitextus concors
| Postilla redirectionis
| De hac redirectione
}}
{{Lua
| Params
| Redirection
| String
| Vicidata
}}
Haec capsa paginis redirectionis addi potest. In simplicibus redirectionibus non requiritur, sed oportet eam inserere:
{{De hac redirectione/quando}}
Haec formula pluribus categoriis vestigatoriis utitur—vide [[#categoriae-vestigatoriae|indicem]] hic infra.
{{Nota bene}} Aliquando, quum paginae moventur, [[Auxilium:Substitutio|substitutio]] systematis {{Fsn|Postilla redirectionis}} hanc capsam sua sponte inserit.
== De usu ==
Formula argumenta facultativa tria tantum accipit ({{para|ratio}}, {{para|olim}}) et {{para|annotatio}}).
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Catamarca (provincia)}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Argentina#Divisio administrativa]]
{{De hac redirectione}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Argentina|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=Divisio administrativa|fullText=Argentina|id=2156|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|olim=|recensio=|prefixedText=Argentina|qid=Q44756|redirectTarget=false|rootText=Argentina|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Catamarca (provincia)|subjectNsText=|subpageText=Argentina|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Argentina|thePartialUrl=Argentina|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|VP:1000}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Vicipaedia:1000 paginae]]
{{De hac redirectione}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=1000 paginae|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=Vicipaedia:1000 paginae|fullText=Vicipaedia:1000 paginae|id=103137|interwiki=|isContentPage=false|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=4|nsText=Vicipaedia|olim=|recensio=|prefixedText=|qid=|redirectTarget=false|rootText=1000 paginae|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=VP:1000|subjectNsText=Vicipaedia|subpageText=1000 paginae|talkNsText=Disputatio Vicipaediae|targetIsDisambiguationPage=false|text=1000 paginae|thePartialUrl=1000_paginae|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]]
{{De hac redirectione|olim=2434003}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Affixum|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=|fullText=Affixum|id=31563|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|olim=2434003|recensio=2434003|prefixedText=Affixum|qid=|recensio=2434003|redirectTarget=false|rootText=Affixum|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Adfixum|subjectNsText=|subpageText=Affixum|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Affixum|thePartialUrl=Affixum|cum-disputationibus=/|qid=Q2758870|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]]
{{De hac redirectione|olim=pagina}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Affixum|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=|fullText=Affixum|id=31563|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|olim=pagina|recensio=|prefixedText=Affixum|qid=|recensio=2434003|redirectTarget=false|rootText=Affixum|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Adfixum|subjectNsText=|subpageText=Affixum|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Affixum|thePartialUrl=Affixum|cum-disputationibus=/|qid=Q2758870|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Apollonius Syrus}}”):'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Historia Augusta]]
{{De hac redirectione|olim=2415019}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{De hac redirectione/tabula|baseText=Historia Augusta|canTalk=true|contentModel=wikitext|exists=true|fragment=|fullText=Historia Augusta|id=28607|interwiki=|isContentPage=true|isExternal=false|isLocal=true|isRedirect=false|isSpecialPage=false|isSubpage=false|isTalkPage=false|namespace=0|nsText=|prefixedText=Historia Augusta|qid=Q4068055|redirectTarget=false|rootText=Historia Augusta|sourceIsDisambiguationPage=false|sourcePage=Apollonius Syrus|subjectNsText=|subpageText=Historia Augusta|talkNsText=Disputatio|targetIsDisambiguationPage=false|text=Historia Augusta|thePartialUrl=Historia_Augusta|olim=2415019|recensio=2415019|propositum=exhibitio}}
== De argumentis ==
<templatedata>{
"description": "Haec capsa paginis redirectionis addi solet.",
"params": {
"ratio": {
"label": "Ratio",
"description": "Scribe ‘ratio=collectio’ si pagina disputationis ad disputationes in singulum locum collectas redigit",
"type": "string",
"required": false,
"example": "collectio"
},
"olim": {
"label": "Olim",
"description": "Scribe ‘olim=pagina’ aut ‘olim=[NUMERUS RECENSIONIS]’ si redirectio erat pagina cum sua historia",
"type": "string",
"required": false,
"example": "pagina"
},
"annotatio": {
"label": "Annotatio",
"description": "Annotatio de hac redirectione",
"type": "content",
"required": false,
"example": "Gallia est omnis divisa in partes tres."
}
}
}</templatedata>
== Subformulae auxiliares ==
* {{relfn|Formula:De hac redirectione/tabula}}
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae | ancora = categoriae-vestigatoriae
| Adumbrationes in locum paginarum substitutae # caduciter
| Adumbrationes perfectae
| Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones # infeliciter
| Categoriae quae sunt redirectiones
| Compendia
| Deletiones celeres propositae # tacite, infeliciter, caduciter
| Nominum redirectiones
| Paginae de nominibus discretivae
| Paginae discretivae
| Paginae discretivae non canonicae
| Paginae disputationis quae ad paginas eis coniunctas redigunt
| Paginae disputationis quae male redigunt # infeliciter
| Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent # infeliciter
| Paginae protectae
| Paginae semi-protectae
| Redirectiones ad capitula
| Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
| Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
| Redirectiones antidiscretivae
| Redirectiones cum disputationibus
| Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
| Redirectiones inter paginas tacite discretivas
| Redirectiones quae false dicunt se esse discretivas # infeliciter
| Redirectiones quae olim fuerunt paginae
| Tituli ambigui
}}
* [[:Categoria:Redirectiones ad Vicidata annexae]]
* [[Vicipaedia:Redirectio]]
* {{Fn|Redirectio obliqua}}
* {{Fn|Nondum}}
* {{Fn|Pagina protecta}}
* {{Fn|Disputationes redirectionem comitantes}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae Vicidatorum|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
3ucxu5vbs4xoddcfxnxhb52ghcq24q8
Modulus:Svg
828
321046
3997590
3929938
2026-10-28T04:39:26Z
Grufo
64423
De bipuncto quod nexum praecedere potest
3997590
Scribunto
text/plain
require[[strict]]
local iface = {}
iface.create = function (frame)
local opts = frame.args
local src = opts.content and opts.content:match'^%s*(.*%S)'
local target = opts.link and opts.link:match'^%s*:?%s*(.-)%s*$' or ''
if src == nil then return '' end
local img = mw.svg.new()
for key, val in pairs(opts) do
if key ~= 'content' and key ~= 'link' and type(key) == 'string' then
if key:sub(1, 1) == '#' then
img:setAttribute(key:sub(2), val)
elseif val ~= '' then img:setImgAttribute(key, val) end
end
end
if target == '' then return img:setContent(src):toImage() end
return '[[:' .. target .. '|' .. img:setContent(src):toImage() .. ']]'
end
iface.create_from_caller = function (frame)
return iface.create(frame:getParent())
end
return iface
fnjq5da4okdenyycqgq37b830u76l5g
Colomannus (nomen Hungaricum)
0
321124
3997462
3921975
2026-10-27T18:55:32Z
Grufo
64423
+{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}}
3997462
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Colomanus]]
{{De hac redirectione}}
[[Categoria:Nominum redirectiones]]
1jpv3qly7yjjmbdb1jvdnx3oee22pqq
Formula:Capsa discretiva
10
321202
3997369
3997358
2026-10-27T13:47:17Z
Grufo
64423
De paginis discretivis canonicis
3997369
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Vitta paginae
| 1 = {{#if:{{{1|}}}|{{{1}}}|'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]]''' alias paginas similium nominum indicans.}}
| imago = {{#if:{{{imago|}}}|{{{imago|}}}|Disambig gray.svg}}
| postludium = {{#invoke:params|
renaming_by_replacing|&etiam%s+(%d+)$|etiam\1|
reassigning|etiam|etiam1|sacrifice|
with_name_matching|^etiam%d+$|
renaming_by_mixing|$@|
entering_substack|new|
imposing|res|{{FULLPAGENAME}}|
mapping_by_replacing|%s*%(.+%)$||1|
reassigning|res|pagina discretiva|copy|
reassigning|res|discretio|copy|
reassigning|res|discretiva|copy|
reassigning|res|nomen|copy|
reassigning|res|cognomen|copy|
reassigning|res|praenomen|copy|
entering_substack|new|
pulling|res|
detaching_substack|
renaming_by_mixing|$@|
discarding|{{FULLPAGENAME}}|
mapping_by_magic|#ifexist|names_only|2|true|false|
with_value_not_matching|false|strict|
mapping_by_invoking|pagina|lineamentum|names_only_as|2|let|1|isDisambiguationPage|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@ ($#)|
discarding|{{FULLPAGENAME}}|
mapping_by_magic|#ifexist|names_only|2|true|false|
flushing|
with_value_not_matching|false|strict|
snapshotting|entering_substack|
mapping_by_invoking|redirection|walk_through|names_only|2|false|true|
with_value_not_matching||strict|
detaching_substack|
renaming_by_mixing|$@|
discarding|{{FULLPAGENAME}}|
merging_substack|
merging_substack|
mapping_by_mixing|'''[[$#]]'''|
scoring|h|in_substack|
entering_substack|
with_value_not_matching|0|strict|
mapping_by_calling|Singularis pluralisque|4||n|<div style{{=}}"margin-top: .2em; text-align: right; font-size: .75em; font-style: italic;">Videa|tur etiam |
leaving_substack|
setting_by_flushing|
setting|i/l/s/f|, | et |, et |.</div>|
all_sorted|
list_values
}}
| postilla = {{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio
|
| {{#if:{{{categoria|/}}}
| [[Categoria:{{{categoria|Paginae discretivae}}}]]
}}{{#invoke:params|new|
imposing|NOMEN|{{FULLPAGENAME}}|
with_value_matching|%s+%(.+%)$|
entering_substack|
entering_substack|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
mapping_by_mixing||
leaving_substack|
mapping_by_mixing|[[Categoria:Paginae discretivae non canonicae]]|
flushing|
merging_substack|
providing|NOMEN|[[Categoria:Tituli ambigui]]|
value_of|NOMEN
}}{{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER}}|0
| <nowiki />__DISAMBIG__<nowiki />
}}
}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
js4vsnjet3wedwqj9e4qt56cnic6zmj
Formula:Capsa discretiva/doc
10
321203
3997370
3997359
2026-10-27T13:47:58Z
Grufo
64423
+Cat
3997370
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Metaformula tantum|Formulae paginarum discretivarum}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
{{Lua|Pagina|Params|Redirection}}
: ''Si capsam tantum quaeris, non ad paginarum discretivarum usum destinatam, vide formulam {{Fn|Vitta paginae}}.''
Haec '''metaformula''' capsas discretivas creat.
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext"><includeonly>{{Capsa discretiva
| categoria = Paginae de nominibus discretivae
| imago = Disambig.svg
| 1 =
'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominalis]]''' quae paginas de hominibus similium nominum indicat.
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude></syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Capsa discretiva
| propositum = exhibitio
| categoria = Paginae de nominibus discretivae
| imago = Disambig.svg
| 1 =
'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominalis]]''' quae paginas de hominibus similium nominum indicat.
}}
{{Ast}}
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.|propositum=exhibitio}}
== De argumentis ==
<templatedata>{
"description": "Haec metaformula capsas discretivas creat.",
"params": {
"1": {
"label": "Textus",
"description": "Textus ostendendus",
"type": "content",
"required": false,
"default": "'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]]''' alias paginas similium nominum indicans.",
"example": "Gallia est omnis divisa in partes tres."
},
"imago": {
"label": "Imago",
"description": "Imago capsae",
"type": "string",
"required": false,
"default": "Disambig gray.svg",
"example": "Disambig.svg"
},
"categoria": {
"label": "Categoria",
"description": "Categoria vestigatoria",
"type": "string",
"required": false,
"default": "Paginae discretivae",
"example": "Paginae de nominibus discretivae"
}
}
}</templatedata>
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Paginae discretivae
| Paginae discretivae non canonicae
| Tituli ambigui
}}
* [[Vicipaedia:Discretio]]
* [[:Categoria:Formulae paginarum discretivarum]]
* {{Fn|Pagina discretiva}}
* {{Fn|Pagina discretiva nominis}}
* {{Fn|Vitta paginae}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae capsarum|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae cunctas paginas afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
l882lyc1s31q75dx4ku3kw4iy025n6t
3997456
3997370
2026-10-27T18:37:02Z
Grufo
64423
/* De argumentis */ Documentationem redintegravi
3997456
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Metaformula tantum|Formulae paginarum discretivarum}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
{{Lua|Pagina|Params|Redirection}}
: ''Si capsam tantum quaeris, non ad paginarum discretivarum usum destinatam, vide formulam {{Fn|Vitta paginae}}.''
Haec '''metaformula''' capsas discretivas creat.
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext"><includeonly>{{Capsa discretiva
| categoria = Paginae de nominibus discretivae
| imago = Disambig.svg
| 1 =
'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominalis]]''' quae paginas de hominibus similium nominum indicat.
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude></syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Capsa discretiva
| propositum = exhibitio
| categoria = Paginae de nominibus discretivae
| imago = Disambig.svg
| 1 =
'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominalis]]''' quae paginas de hominibus similium nominum indicat.
}}
{{Ast}}
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.|propositum=exhibitio}}
== De argumentis ==
<templatedata>{
"description": "Haec metaformula capsas discretivas creat.",
"params": {
"1": {
"label": "Textus",
"description": "Textus ostendendus",
"type": "content",
"required": false,
"default": "'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]]''' alias paginas similium nominum indicans.",
"example": "Gallia est omnis divisa in partes tres."
},
"imago": {
"label": "Imago",
"description": "Imago capsae",
"type": "string",
"required": false,
"default": "Disambig gray.svg",
"example": "Disambig.svg"
},
"categoria": {
"label": "Categoria",
"description": "Categoria vestigatoria",
"type": "string",
"required": false,
"default": "Paginae discretivae",
"example": "Paginae de nominibus discretivae"
},
"etiam": {
"aliases": [
"etiam1",
"etiam 1"
],
"description": "Alia pagina discretiva nectenda",
"type": "string",
"required": false,
"example": "Basilea (pagus)"
},
"etiam2": {
"aliases": [
"etiam 2"
],
"description": "Secunda pagina discretiva nectenda",
"type": "string",
"required": false,
"example": "Angelus (discretiva)"
},
"etiam3": {
"aliases": [
"etiam 3"
],
"description": "Et cetera",
"type": "string",
"required": false
}
}
}</templatedata>
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Paginae discretivae
| Paginae discretivae non canonicae
| Tituli ambigui
}}
* [[Vicipaedia:Discretio]]
* [[:Categoria:Formulae paginarum discretivarum]]
* {{Fn|Pagina discretiva}}
* {{Fn|Pagina discretiva nominis}}
* {{Fn|Vitta paginae}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae capsarum|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae cunctas paginas afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
flrbxgxkespmpe3uqtuyouocqxwvy4t
3997457
3997456
2026-10-27T18:38:43Z
Grufo
64423
/* De usu */
3997457
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Metaformula tantum|Formulae paginarum discretivarum}}
{{Formula numquam substituenda|...}}
{{Lua|Pagina|Params|Redirection}}
: ''Si capsam tantum quaeris, non ad paginarum discretivarum usum destinatam, vide formulam {{Fn|Vitta paginae}}.''
Haec '''metaformula''' capsas discretivas creat.
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext"><includeonly>{{Capsa discretiva
| categoria = Paginae de nominibus discretivae
| imago = Disambig.svg
| 1 =
'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominalis]]''' quae paginas de hominibus similium nominum indicat.
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude></syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Capsa discretiva
| propositum = exhibitio
| categoria = Paginae de nominibus discretivae
| imago = Disambig.svg
| 1 =
'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva nominalis]]''' quae paginas de hominibus similium nominum indicat.
}}
{{Ast}}
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.|propositum=exhibitio}}
{{Ast}}
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.|etiam=Gallia (discretiva)}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Capsa discretiva|Gallia est omnis divisa in partes tres.|etiam=Gallia (discretiva)|propositum=exhibitio}}
== De argumentis ==
<templatedata>{
"description": "Haec metaformula capsas discretivas creat.",
"params": {
"1": {
"label": "Textus",
"description": "Textus ostendendus",
"type": "content",
"required": false,
"default": "'''Haec est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]]''' alias paginas similium nominum indicans.",
"example": "Gallia est omnis divisa in partes tres."
},
"imago": {
"label": "Imago",
"description": "Imago capsae",
"type": "string",
"required": false,
"default": "Disambig gray.svg",
"example": "Disambig.svg"
},
"categoria": {
"label": "Categoria",
"description": "Categoria vestigatoria",
"type": "string",
"required": false,
"default": "Paginae discretivae",
"example": "Paginae de nominibus discretivae"
},
"etiam": {
"aliases": [
"etiam1",
"etiam 1"
],
"description": "Alia pagina discretiva nectenda",
"type": "string",
"required": false,
"example": "Basilea (pagus)"
},
"etiam2": {
"aliases": [
"etiam 2"
],
"description": "Secunda pagina discretiva nectenda",
"type": "string",
"required": false,
"example": "Angelus (discretiva)"
},
"etiam3": {
"aliases": [
"etiam 3"
],
"description": "Et cetera",
"type": "string",
"required": false
}
}
}</templatedata>
== Ulteriora si cupis ==
{{Categoriae vestigatoriae formulae
| Paginae discretivae
| Paginae discretivae non canonicae
| Tituli ambigui
}}
* [[Vicipaedia:Discretio]]
* [[:Categoria:Formulae paginarum discretivarum]]
* {{Fn|Pagina discretiva}}
* {{Fn|Pagina discretiva nominis}}
* {{Fn|Vitta paginae}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae capsarum|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae cunctas paginas afficiunt|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
92qbz8bb3ufrn2fkhowhjcewfxd3bkq
Institutum Metalleutices
0
321460
3997458
3926173
2026-10-27T18:46:32Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997458
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Spb Vasilievsky Island Mining College asv2019-09 img3.jpg|thumb|Institutum Metalleutices super Nevam Maiorem.]]{{Coord|59|55|45|N|30|16|09|E|display=title}}
{{res|Institutum Metalleutices}}{{Convertimus}}, vel nomine pleno hodierno '''Universitas Metalleutices Petropolitana Catharinae II Imperatricis (Institutum Metalleutices)'''<ref>[[Russice]] ''Санкт-Петербургский горный университет императрицы Екатерины II (Горный институт)''.</ref>, est schola superior [[metalleutice]]s anno 1777 condita. Academia technica Russiae vetustissima est. Aedificium eius principale ab [[Andreas Voronichin|Andrea Voronichin]] in [[insula Basilii]] [[Petropolis|Petropolitana]] in crepidinibus [[Neva Maior|Nevae Maioris]] constructa est.
==Notae==
<references />
==Nexus externi==
* [http://www.spmi.ru/ Situs proprius]
* [https://web.archive.org/web/20251113204145/https://old.bigenc.ru/education/text/5725014 Institutum Metalleutices] in ''Encyclopaedia Russica magna''
{{DEFAULTSORT:Metalleutices, Institutum}}
[[Categoria:Academiae technicae]]
[[Categoria:Aedificia Petropolis]]
[[Categoria:Constituta 1777]]
[[Categoria:Insula Basilii]]
[[Categoria:Scholae superiores Petropolitanae]]
jien3iyebu15sl9qplh2hupbr1obpwl
Vicipaedia:Taberna
4
322071
3997382
3997323
2026-10-27T15:03:49Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* De intellegentiae artificialis usu */ Reply
3997382
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
{{safesubst:Collaboratio/gratulans|Ailamnos|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Archaeocursor|Auteuil-Passy|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Cyprianus Marcus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Maria.martelli|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Pseudo-philodoxia|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = Ailamnos / Archaeocursor / Demetrius Talpa / IacobusAmor / Pippobuono / Pseudo-philodoxia
| alacritas = mensis
| auctor = Grufo
| res = Amici, veniam peto si hoc modo vos interpello. Proposueram ut regulas de usu intellegentiae artificialis in Vicipaedia constituamus, sed adhuc nemo de eis disputavit. Quum res magni momenti mihi esse videatur, velim ut, si potestis, [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|consilium]] legatis atque sententiam vestram in [[Disputatio Vicipaediae:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|eius pagina disputationis]] feratis. Etiam brevis sententia valde utilis erit. Valete! P.S. Vos elegi quia inter vos sunt usores strenui, usores nuper laboriosi, et magistratūs.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:10, 30 Septembris 2026 (UTC)
| tempus = 20260930171001
}}
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
* Interdictiones fortasse non prosunt, quia usum intellegentiae artificialis demonstrare difficile est; tum haec est solutio optima, quam proponis, — postulare, ut auctores textum diligenter inspiciant, ut ipsi materiem intellegant, de qua scribunt, et ipsi respondeant, si opus est. Fortasse usus IA in disputationibus interdicendus est, nam cum spatio vacuo disputare sensu caret. Incertus sum, ideo antea non respondi. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:31, 30 Septembris 2026 (UTC)
*: De hac re sunt longae disputationes [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|in MetaVici]] aliisque locis, saepe inter eos divisae qui usum intellegentiae artificialis omnino prohibendum putant, eos qui tantummodo in translationibus permittere volunt, et cetera (ironice, si ullus locus autotranslationibus interdicendus esset, haud dubie esset Vicipaedia Latina). Attamen, ut recte mones, difficile est demonstrare quemquam intellegentia artificiali usum esse. Praeterea sunt quaedam opera prorsus innocua in quibus intellegentia artificialis excellere potest—exempli gratia, si aliqui index ordine alphabetico disponendus sit, machinis magis quam hominibus confidam ut recte faciant. Itaque quod scripsi in eo praecipue versatur, ut, quocumque Vicipaediani nitantur ad encyclopaediam emendandam, ipsis solis de omnibus quae scribuntur ratio reddenda sit: intellegentia artificialis neque fons est neque excusatio. Quod aliquatenus simile mihi videtur [[:en:Robustness principle|principio Posteliano]] in hoc casu adhibito. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:05, 30 Septembris 2026 (UTC)
* [[Usor:Grufo|Grufo]], tecum plane consentio, et ideo cum [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrio]]. Intellegentia artificialis modus est et manere debet secundum me ad tempus servandum, sed articulos Latine recte scriptos creare non potest. Saepe, cum eam ad Latinam linguam interpretandam peto, verba adhuc desunt, quae vel omnino Anglica sunt vel ut verba "probabilia" ex lingua originali creata, verbi gratia "subleutenantes". Hoc non mirum est, cum intellegentia artificialis imprimis ars sit ad probabilitates computandas, non ad casus reales. Itaque te de consilio tuo laudo: ''non prohibere, sed omnes admonere se responsabiles esse pro iis quae scribunt''. [[Usor:Pippobuono|Pippobuono]] ([[Disputatio Usoris:Pippobuono|disputatio]]) 19:21, 30 Septembris 2026 (UTC)
* Fontes semper ipse lego at ai usually sum solo eo consilio ut textum meliorem fieret, nec semper consilium ai secutus sum. Fortasse non utar. Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 07:29, 1 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago ob responsum, [[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]. Non de tuo usu intellegentiae artificialis te loqui volebam, sed de [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|regulis a me propositis]], ita ut recenseantur et meliores fiant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:40, 1 Octobris 2026 (UTC)
*::Regulae tuae propositae mihi placent nec quid habeo ut addam. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:23, 1 Octobris 2026 (UTC)
*Et ego regulas puto optimas. Sed quomodo faciendum est ut observentur? Eritne quasi custos, ad quem scribendum erit, si quis textum dubium invenerit, vel has regulas unusquisque invocare poterit ut res dubias ipse corrigat vel etiam expurgat? -[[Usor:Ailamnos|Ailamnos]] ([[Disputatio Usoris:Ailamnos|disputatio]]) 09:20, 2 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago, Ailamnos. Si singula pagina dubia invenitur, pagina disputationis ipsius sufficiet. Si autem sunt multae paginae quae recensione humana carere videntur, haec Taberna est locus opportunior. Vale. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:07, 2 Octobris 2026 (UTC)
* Gratias propter nuntiolam. Secundum regulas a te propositas, quid agendum est de paginis omnino ab generativa-AI confectis? Annon suscipiunt [[Formula:Confestim_delenda|deletionem celerem]]? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 12:37, 26 Octobris 2026 (UTC)
*: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Gratias tibi ago ob responsum! De rebus quas quaeris regulae propositae sic scribunt:
*:: ''“Quae sine accurata humana recensione confecta editaque sint, {{Acclaranda|impugnari et e Vicipaedia detrahi poterunt}}.”''
*: (Meā acclaratione.) --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
{{Ast}}
* {{Tpe|Nova}} Adverbium “confestim” nuper [[Specialis:Diff/3992256/3997322|addidi]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 09:19, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:Gratias propter clarificationem. Ergo intelligo quod, quando probamus quod aliquid est confectum ab AI generativa, *et* multas neologismos (vel sim.) habet, possumus impugnare ut non bene provisa ab homine. An recte intellegi? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 15:03, 27 Octobris 2026 (UTC)
* {{Tpe|Nova}} Nemine obstante, formula {{Nf|Regula Vicipaediana}} in locum formulae {{Nf|Regulae propositae}} substitui poterit. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut eorum botum formula {{Fn|urlr}} utatur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
::::Etiam aliquot mutationes recentes eius boti perlustravi, maior pars recte facta est, sed et errores hic inventos fecit. Paulisper exspectemus, num plures errores erunt. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:59, 29 Septembris 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, noli id manu scribere, sed tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-09-29 20:49:03}}
== De nominibus propriis et notatione Pokémon ==
'''Salvete, vicipaediani!'''
Quaestio iucunda sed magni momenti de nominibus modernis (praesertim de Pokémon sicut ''Pikachu'' vel ''Charmander'') in disputatione orta est.
Ut scitis, in multis paginis haec nomina ut indeclinabilia tractantur. Tamen secundum regulam nostram '''[[Vicipaedia:De nominibus propriis|De nominibus propriis]]''', nomina barbara ad morphologiam Latinam accommodari possunt, ut casus plane legi possint.
Nuper usor quidam proposuit nomen ''Pikachu'' mutare in '''Pikachurius, -ii (m.)'''. Formam deminutivi sequitur, sicut nomen scientificum proteini '''[[Pikachu|Pikachurinum]]''', quod iam in scientia receptum est.
Si haec nomina non flectuntur, Latinitas textuum valde patitur (e.g. ''"inter Charmander et Charizard"'' loco ''"inter Charmandrum et Charizardem"''). Vos hic in Taberna rogare velim:
* Num formam flectibilem (ut ''Pikachurius'' vel ''Charmandrus'') praeferre debemus secundum regulas nostram?
* An omnia nomina Pokémon in Vicipaedia in perpetuum indeclinabilia relinquenda sunt?
Quid vobis videtur? Gratias vobis ago pro sententiis vestris! [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 19:28, 30 Septembris 2026 (UTC)
:"Charmander" et sic declinari potest, ut "Alexander" etc. (''Charmandri, Charmandro''...). [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:41, 30 Septembris 2026 (UTC)
::Ubi hoc scriptum est, si mihi per te licet? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:08, 30 Septembris 2026 (UTC)
::''Consilium tuum mihi valde placet! Si nomina ut "Charmander" ad grammaticam Latinam accommodamus (ut "Alexander"), tunc etiam alia nomina flectere possumus. Eodem modo "Pikachu" declinari possit ut "Pikachurius" Quid de hac re censetis?'' [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:20, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Ubi scriptum est de nominibus in "-er" declinationis secundae — in arte grammatica. De "Pikachurio" — nolebam hoc dicere, sed videas, heu, [[Vicipaedia:Noli fingere]]. Fontibus nominis opus est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 21:27, 30 Septembris 2026 (UTC)
::::Gratias tibi ago pro responso, cur Charmander sicut Alexander declinari possit.
::::Scisne, quomodo se habeat cum ceteris Pokémonibus?
::::Quid fons fide dignus Vicipaediae habetur? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:43, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Cur scribimus Charmander nec Čarmander? Videte paginam [[Andreas Ševčenko]] -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 09:11, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::: Lingua Latina modo caret soni /tʃ/ scribendi. [Č] est consuetudo praesertim cum linguis Slavicis adhibita, sed numquam cum linguis Occidentalibus. Charmander videtur esse [[verbum amalgamatum]] Anglicum ({{wikten|char||Verb}} + {{wikten|salamander||English}}). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:34, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::''Char,'' verbum Anglicum, signficat [[piscis|piscem]] generis ''[[Salvelinus|Salvelini]]'' familiae [[Salmonidae|Salmonidarum]]; ''salamander,'' etiam Anglicum, est "salamandra" ordinis [[Urodela|Urodelorum]]. Ergo ut videtur, habemus nomen ''Salvelinomandram.'' :) [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 22:58, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::: “Carbomandra” fortasse? :) Sic [[:en:Charmander#Concept and design|scribit]] Vicipaedia Anglica:
:::::: <blockquote>Charmander's name was a mix between "char" and "salamander". In an interview with ''Inside Games'' in February 2016, The Pokémon Company CEO Tsunekazu Ishihara stated that its name was a combination of "charcoal" and "Salamandra".</blockquote>
:::::: --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:26, 2 Octobris 2026 (UTC)
9gyt6xec0bi15q5z12spiuuiu6jh7dv
3997383
3997382
2026-10-27T15:05:32Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* De intellegentiae artificialis usu */ minora ad responsum meum
3997383
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
{{safesubst:Collaboratio/gratulans|Ailamnos|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Archaeocursor|Auteuil-Passy|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Cyprianus Marcus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Maria.martelli|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Pseudo-philodoxia|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = Ailamnos / Archaeocursor / Demetrius Talpa / IacobusAmor / Pippobuono / Pseudo-philodoxia
| alacritas = mensis
| auctor = Grufo
| res = Amici, veniam peto si hoc modo vos interpello. Proposueram ut regulas de usu intellegentiae artificialis in Vicipaedia constituamus, sed adhuc nemo de eis disputavit. Quum res magni momenti mihi esse videatur, velim ut, si potestis, [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|consilium]] legatis atque sententiam vestram in [[Disputatio Vicipaediae:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|eius pagina disputationis]] feratis. Etiam brevis sententia valde utilis erit. Valete! P.S. Vos elegi quia inter vos sunt usores strenui, usores nuper laboriosi, et magistratūs.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:10, 30 Septembris 2026 (UTC)
| tempus = 20260930171001
}}
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
* Interdictiones fortasse non prosunt, quia usum intellegentiae artificialis demonstrare difficile est; tum haec est solutio optima, quam proponis, — postulare, ut auctores textum diligenter inspiciant, ut ipsi materiem intellegant, de qua scribunt, et ipsi respondeant, si opus est. Fortasse usus IA in disputationibus interdicendus est, nam cum spatio vacuo disputare sensu caret. Incertus sum, ideo antea non respondi. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:31, 30 Septembris 2026 (UTC)
*: De hac re sunt longae disputationes [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|in MetaVici]] aliisque locis, saepe inter eos divisae qui usum intellegentiae artificialis omnino prohibendum putant, eos qui tantummodo in translationibus permittere volunt, et cetera (ironice, si ullus locus autotranslationibus interdicendus esset, haud dubie esset Vicipaedia Latina). Attamen, ut recte mones, difficile est demonstrare quemquam intellegentia artificiali usum esse. Praeterea sunt quaedam opera prorsus innocua in quibus intellegentia artificialis excellere potest—exempli gratia, si aliqui index ordine alphabetico disponendus sit, machinis magis quam hominibus confidam ut recte faciant. Itaque quod scripsi in eo praecipue versatur, ut, quocumque Vicipaediani nitantur ad encyclopaediam emendandam, ipsis solis de omnibus quae scribuntur ratio reddenda sit: intellegentia artificialis neque fons est neque excusatio. Quod aliquatenus simile mihi videtur [[:en:Robustness principle|principio Posteliano]] in hoc casu adhibito. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:05, 30 Septembris 2026 (UTC)
* [[Usor:Grufo|Grufo]], tecum plane consentio, et ideo cum [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrio]]. Intellegentia artificialis modus est et manere debet secundum me ad tempus servandum, sed articulos Latine recte scriptos creare non potest. Saepe, cum eam ad Latinam linguam interpretandam peto, verba adhuc desunt, quae vel omnino Anglica sunt vel ut verba "probabilia" ex lingua originali creata, verbi gratia "subleutenantes". Hoc non mirum est, cum intellegentia artificialis imprimis ars sit ad probabilitates computandas, non ad casus reales. Itaque te de consilio tuo laudo: ''non prohibere, sed omnes admonere se responsabiles esse pro iis quae scribunt''. [[Usor:Pippobuono|Pippobuono]] ([[Disputatio Usoris:Pippobuono|disputatio]]) 19:21, 30 Septembris 2026 (UTC)
* Fontes semper ipse lego at ai usually sum solo eo consilio ut textum meliorem fieret, nec semper consilium ai secutus sum. Fortasse non utar. Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 07:29, 1 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago ob responsum, [[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]. Non de tuo usu intellegentiae artificialis te loqui volebam, sed de [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|regulis a me propositis]], ita ut recenseantur et meliores fiant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:40, 1 Octobris 2026 (UTC)
*::Regulae tuae propositae mihi placent nec quid habeo ut addam. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:23, 1 Octobris 2026 (UTC)
*Et ego regulas puto optimas. Sed quomodo faciendum est ut observentur? Eritne quasi custos, ad quem scribendum erit, si quis textum dubium invenerit, vel has regulas unusquisque invocare poterit ut res dubias ipse corrigat vel etiam expurgat? -[[Usor:Ailamnos|Ailamnos]] ([[Disputatio Usoris:Ailamnos|disputatio]]) 09:20, 2 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago, Ailamnos. Si singula pagina dubia invenitur, pagina disputationis ipsius sufficiet. Si autem sunt multae paginae quae recensione humana carere videntur, haec Taberna est locus opportunior. Vale. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:07, 2 Octobris 2026 (UTC)
* Gratias propter nuntiolam. Secundum regulas a te propositas, quid agendum est de paginis omnino ab generativa-AI confectis? Annon suscipiunt [[Formula:Confestim_delenda|deletionem celerem]]? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 12:37, 26 Octobris 2026 (UTC)
*: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Gratias tibi ago ob responsum! De rebus quas quaeris regulae propositae sic scribunt:
*:: ''“Quae sine accurata humana recensione confecta editaque sint, {{Acclaranda|impugnari et e Vicipaedia detrahi poterunt}}.”''
*: (Meā acclaratione.) --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
{{Ast}}
* {{Tpe|Nova}} Adverbium “confestim” nuper [[Specialis:Diff/3992256/3997322|addidi]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 09:19, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:Gratias propter clarificationem. Si ergo recte intelligo, quando probemus quod aliquid est confectum ab AI generativa, *et* videamus multas neologismos (vel sim.) habere, tunc impugnamus ut non bene provisa ab homine. An recte intellegi? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 15:03, 27 Octobris 2026 (UTC)
* {{Tpe|Nova}} Nemine obstante, formula {{Nf|Regula Vicipaediana}} in locum formulae {{Nf|Regulae propositae}} substitui poterit. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut eorum botum formula {{Fn|urlr}} utatur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
::::Etiam aliquot mutationes recentes eius boti perlustravi, maior pars recte facta est, sed et errores hic inventos fecit. Paulisper exspectemus, num plures errores erunt. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:59, 29 Septembris 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, noli id manu scribere, sed tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-09-29 20:49:03}}
== De nominibus propriis et notatione Pokémon ==
'''Salvete, vicipaediani!'''
Quaestio iucunda sed magni momenti de nominibus modernis (praesertim de Pokémon sicut ''Pikachu'' vel ''Charmander'') in disputatione orta est.
Ut scitis, in multis paginis haec nomina ut indeclinabilia tractantur. Tamen secundum regulam nostram '''[[Vicipaedia:De nominibus propriis|De nominibus propriis]]''', nomina barbara ad morphologiam Latinam accommodari possunt, ut casus plane legi possint.
Nuper usor quidam proposuit nomen ''Pikachu'' mutare in '''Pikachurius, -ii (m.)'''. Formam deminutivi sequitur, sicut nomen scientificum proteini '''[[Pikachu|Pikachurinum]]''', quod iam in scientia receptum est.
Si haec nomina non flectuntur, Latinitas textuum valde patitur (e.g. ''"inter Charmander et Charizard"'' loco ''"inter Charmandrum et Charizardem"''). Vos hic in Taberna rogare velim:
* Num formam flectibilem (ut ''Pikachurius'' vel ''Charmandrus'') praeferre debemus secundum regulas nostram?
* An omnia nomina Pokémon in Vicipaedia in perpetuum indeclinabilia relinquenda sunt?
Quid vobis videtur? Gratias vobis ago pro sententiis vestris! [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 19:28, 30 Septembris 2026 (UTC)
:"Charmander" et sic declinari potest, ut "Alexander" etc. (''Charmandri, Charmandro''...). [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:41, 30 Septembris 2026 (UTC)
::Ubi hoc scriptum est, si mihi per te licet? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:08, 30 Septembris 2026 (UTC)
::''Consilium tuum mihi valde placet! Si nomina ut "Charmander" ad grammaticam Latinam accommodamus (ut "Alexander"), tunc etiam alia nomina flectere possumus. Eodem modo "Pikachu" declinari possit ut "Pikachurius" Quid de hac re censetis?'' [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:20, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Ubi scriptum est de nominibus in "-er" declinationis secundae — in arte grammatica. De "Pikachurio" — nolebam hoc dicere, sed videas, heu, [[Vicipaedia:Noli fingere]]. Fontibus nominis opus est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 21:27, 30 Septembris 2026 (UTC)
::::Gratias tibi ago pro responso, cur Charmander sicut Alexander declinari possit.
::::Scisne, quomodo se habeat cum ceteris Pokémonibus?
::::Quid fons fide dignus Vicipaediae habetur? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:43, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Cur scribimus Charmander nec Čarmander? Videte paginam [[Andreas Ševčenko]] -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 09:11, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::: Lingua Latina modo caret soni /tʃ/ scribendi. [Č] est consuetudo praesertim cum linguis Slavicis adhibita, sed numquam cum linguis Occidentalibus. Charmander videtur esse [[verbum amalgamatum]] Anglicum ({{wikten|char||Verb}} + {{wikten|salamander||English}}). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:34, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::''Char,'' verbum Anglicum, signficat [[piscis|piscem]] generis ''[[Salvelinus|Salvelini]]'' familiae [[Salmonidae|Salmonidarum]]; ''salamander,'' etiam Anglicum, est "salamandra" ordinis [[Urodela|Urodelorum]]. Ergo ut videtur, habemus nomen ''Salvelinomandram.'' :) [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 22:58, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::: “Carbomandra” fortasse? :) Sic [[:en:Charmander#Concept and design|scribit]] Vicipaedia Anglica:
:::::: <blockquote>Charmander's name was a mix between "char" and "salamander". In an interview with ''Inside Games'' in February 2016, The Pokémon Company CEO Tsunekazu Ishihara stated that its name was a combination of "charcoal" and "Salamandra".</blockquote>
:::::: --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:26, 2 Octobris 2026 (UTC)
qkvy8cnyepf1gj7k7wzfsc9mp94e28k
3997384
3997383
2026-10-27T15:07:03Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* De intellegentiae artificialis usu */ praepositio et acclaratio
3997384
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
{{safesubst:Collaboratio/gratulans|Ailamnos|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Archaeocursor|Auteuil-Passy|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Cyprianus Marcus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Maria.martelli|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Pseudo-philodoxia|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = Ailamnos / Archaeocursor / Demetrius Talpa / IacobusAmor / Pippobuono / Pseudo-philodoxia
| alacritas = mensis
| auctor = Grufo
| res = Amici, veniam peto si hoc modo vos interpello. Proposueram ut regulas de usu intellegentiae artificialis in Vicipaedia constituamus, sed adhuc nemo de eis disputavit. Quum res magni momenti mihi esse videatur, velim ut, si potestis, [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|consilium]] legatis atque sententiam vestram in [[Disputatio Vicipaediae:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|eius pagina disputationis]] feratis. Etiam brevis sententia valde utilis erit. Valete! P.S. Vos elegi quia inter vos sunt usores strenui, usores nuper laboriosi, et magistratūs.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:10, 30 Septembris 2026 (UTC)
| tempus = 20260930171001
}}
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
* Interdictiones fortasse non prosunt, quia usum intellegentiae artificialis demonstrare difficile est; tum haec est solutio optima, quam proponis, — postulare, ut auctores textum diligenter inspiciant, ut ipsi materiem intellegant, de qua scribunt, et ipsi respondeant, si opus est. Fortasse usus IA in disputationibus interdicendus est, nam cum spatio vacuo disputare sensu caret. Incertus sum, ideo antea non respondi. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:31, 30 Septembris 2026 (UTC)
*: De hac re sunt longae disputationes [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|in MetaVici]] aliisque locis, saepe inter eos divisae qui usum intellegentiae artificialis omnino prohibendum putant, eos qui tantummodo in translationibus permittere volunt, et cetera (ironice, si ullus locus autotranslationibus interdicendus esset, haud dubie esset Vicipaedia Latina). Attamen, ut recte mones, difficile est demonstrare quemquam intellegentia artificiali usum esse. Praeterea sunt quaedam opera prorsus innocua in quibus intellegentia artificialis excellere potest—exempli gratia, si aliqui index ordine alphabetico disponendus sit, machinis magis quam hominibus confidam ut recte faciant. Itaque quod scripsi in eo praecipue versatur, ut, quocumque Vicipaediani nitantur ad encyclopaediam emendandam, ipsis solis de omnibus quae scribuntur ratio reddenda sit: intellegentia artificialis neque fons est neque excusatio. Quod aliquatenus simile mihi videtur [[:en:Robustness principle|principio Posteliano]] in hoc casu adhibito. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:05, 30 Septembris 2026 (UTC)
* [[Usor:Grufo|Grufo]], tecum plane consentio, et ideo cum [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrio]]. Intellegentia artificialis modus est et manere debet secundum me ad tempus servandum, sed articulos Latine recte scriptos creare non potest. Saepe, cum eam ad Latinam linguam interpretandam peto, verba adhuc desunt, quae vel omnino Anglica sunt vel ut verba "probabilia" ex lingua originali creata, verbi gratia "subleutenantes". Hoc non mirum est, cum intellegentia artificialis imprimis ars sit ad probabilitates computandas, non ad casus reales. Itaque te de consilio tuo laudo: ''non prohibere, sed omnes admonere se responsabiles esse pro iis quae scribunt''. [[Usor:Pippobuono|Pippobuono]] ([[Disputatio Usoris:Pippobuono|disputatio]]) 19:21, 30 Septembris 2026 (UTC)
* Fontes semper ipse lego at ai usually sum solo eo consilio ut textum meliorem fieret, nec semper consilium ai secutus sum. Fortasse non utar. Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 07:29, 1 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago ob responsum, [[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]. Non de tuo usu intellegentiae artificialis te loqui volebam, sed de [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|regulis a me propositis]], ita ut recenseantur et meliores fiant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:40, 1 Octobris 2026 (UTC)
*::Regulae tuae propositae mihi placent nec quid habeo ut addam. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:23, 1 Octobris 2026 (UTC)
*Et ego regulas puto optimas. Sed quomodo faciendum est ut observentur? Eritne quasi custos, ad quem scribendum erit, si quis textum dubium invenerit, vel has regulas unusquisque invocare poterit ut res dubias ipse corrigat vel etiam expurgat? -[[Usor:Ailamnos|Ailamnos]] ([[Disputatio Usoris:Ailamnos|disputatio]]) 09:20, 2 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago, Ailamnos. Si singula pagina dubia invenitur, pagina disputationis ipsius sufficiet. Si autem sunt multae paginae quae recensione humana carere videntur, haec Taberna est locus opportunior. Vale. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:07, 2 Octobris 2026 (UTC)
* Gratias propter nuntiolam. Secundum regulas a te propositas, quid agendum est de paginis omnino ab generativa-AI confectis? Annon suscipiunt [[Formula:Confestim_delenda|deletionem celerem]]? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 12:37, 26 Octobris 2026 (UTC)
*: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Gratias tibi ago ob responsum! De rebus quas quaeris regulae propositae sic scribunt:
*:: ''“Quae sine accurata humana recensione confecta editaque sint, {{Acclaranda|impugnari et e Vicipaedia detrahi poterunt}}.”''
*: (Meā acclaratione.) --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
{{Ast}}
* {{Tpe|Nova}} Adverbium “confestim” nuper [[Specialis:Diff/3992256/3997322|addidi]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 09:19, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:Gratias ob clarificationem. Si ergo recte intelligo, quando probemus quod aliquid est confectum ab AI generativa, ''et'' videamus multas neologismos (vel sim.) habere, tunc impugnamus ut non bene provisa ab homine. An recte intellegi? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 15:03, 27 Octobris 2026 (UTC)
* {{Tpe|Nova}} Nemine obstante, formula {{Nf|Regula Vicipaediana}} in locum formulae {{Nf|Regulae propositae}} substitui poterit. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut eorum botum formula {{Fn|urlr}} utatur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
::::Etiam aliquot mutationes recentes eius boti perlustravi, maior pars recte facta est, sed et errores hic inventos fecit. Paulisper exspectemus, num plures errores erunt. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:59, 29 Septembris 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, noli id manu scribere, sed tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-09-29 20:49:03}}
== De nominibus propriis et notatione Pokémon ==
'''Salvete, vicipaediani!'''
Quaestio iucunda sed magni momenti de nominibus modernis (praesertim de Pokémon sicut ''Pikachu'' vel ''Charmander'') in disputatione orta est.
Ut scitis, in multis paginis haec nomina ut indeclinabilia tractantur. Tamen secundum regulam nostram '''[[Vicipaedia:De nominibus propriis|De nominibus propriis]]''', nomina barbara ad morphologiam Latinam accommodari possunt, ut casus plane legi possint.
Nuper usor quidam proposuit nomen ''Pikachu'' mutare in '''Pikachurius, -ii (m.)'''. Formam deminutivi sequitur, sicut nomen scientificum proteini '''[[Pikachu|Pikachurinum]]''', quod iam in scientia receptum est.
Si haec nomina non flectuntur, Latinitas textuum valde patitur (e.g. ''"inter Charmander et Charizard"'' loco ''"inter Charmandrum et Charizardem"''). Vos hic in Taberna rogare velim:
* Num formam flectibilem (ut ''Pikachurius'' vel ''Charmandrus'') praeferre debemus secundum regulas nostram?
* An omnia nomina Pokémon in Vicipaedia in perpetuum indeclinabilia relinquenda sunt?
Quid vobis videtur? Gratias vobis ago pro sententiis vestris! [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 19:28, 30 Septembris 2026 (UTC)
:"Charmander" et sic declinari potest, ut "Alexander" etc. (''Charmandri, Charmandro''...). [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:41, 30 Septembris 2026 (UTC)
::Ubi hoc scriptum est, si mihi per te licet? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:08, 30 Septembris 2026 (UTC)
::''Consilium tuum mihi valde placet! Si nomina ut "Charmander" ad grammaticam Latinam accommodamus (ut "Alexander"), tunc etiam alia nomina flectere possumus. Eodem modo "Pikachu" declinari possit ut "Pikachurius" Quid de hac re censetis?'' [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:20, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Ubi scriptum est de nominibus in "-er" declinationis secundae — in arte grammatica. De "Pikachurio" — nolebam hoc dicere, sed videas, heu, [[Vicipaedia:Noli fingere]]. Fontibus nominis opus est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 21:27, 30 Septembris 2026 (UTC)
::::Gratias tibi ago pro responso, cur Charmander sicut Alexander declinari possit.
::::Scisne, quomodo se habeat cum ceteris Pokémonibus?
::::Quid fons fide dignus Vicipaediae habetur? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:43, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Cur scribimus Charmander nec Čarmander? Videte paginam [[Andreas Ševčenko]] -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 09:11, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::: Lingua Latina modo caret soni /tʃ/ scribendi. [Č] est consuetudo praesertim cum linguis Slavicis adhibita, sed numquam cum linguis Occidentalibus. Charmander videtur esse [[verbum amalgamatum]] Anglicum ({{wikten|char||Verb}} + {{wikten|salamander||English}}). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:34, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::''Char,'' verbum Anglicum, signficat [[piscis|piscem]] generis ''[[Salvelinus|Salvelini]]'' familiae [[Salmonidae|Salmonidarum]]; ''salamander,'' etiam Anglicum, est "salamandra" ordinis [[Urodela|Urodelorum]]. Ergo ut videtur, habemus nomen ''Salvelinomandram.'' :) [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 22:58, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::: “Carbomandra” fortasse? :) Sic [[:en:Charmander#Concept and design|scribit]] Vicipaedia Anglica:
:::::: <blockquote>Charmander's name was a mix between "char" and "salamander". In an interview with ''Inside Games'' in February 2016, The Pokémon Company CEO Tsunekazu Ishihara stated that its name was a combination of "charcoal" and "Salamandra".</blockquote>
:::::: --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:26, 2 Octobris 2026 (UTC)
ijpnod4g1g1cxzwo45dqrnnowot3u1q
3997385
3997384
2026-10-27T15:10:54Z
Pseudo-philodoxia
207639
/* De intellegentiae artificialis usu */ meum correxi soloecismum
3997385
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
{{safesubst:Collaboratio/gratulans|Ailamnos|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Archaeocursor|Auteuil-Passy|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Cyprianus Marcus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Maria.martelli|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Pseudo-philodoxia|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = Ailamnos / Archaeocursor / Demetrius Talpa / IacobusAmor / Pippobuono / Pseudo-philodoxia
| alacritas = mensis
| auctor = Grufo
| res = Amici, veniam peto si hoc modo vos interpello. Proposueram ut regulas de usu intellegentiae artificialis in Vicipaedia constituamus, sed adhuc nemo de eis disputavit. Quum res magni momenti mihi esse videatur, velim ut, si potestis, [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|consilium]] legatis atque sententiam vestram in [[Disputatio Vicipaediae:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|eius pagina disputationis]] feratis. Etiam brevis sententia valde utilis erit. Valete! P.S. Vos elegi quia inter vos sunt usores strenui, usores nuper laboriosi, et magistratūs.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:10, 30 Septembris 2026 (UTC)
| tempus = 20260930171001
}}
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
* Interdictiones fortasse non prosunt, quia usum intellegentiae artificialis demonstrare difficile est; tum haec est solutio optima, quam proponis, — postulare, ut auctores textum diligenter inspiciant, ut ipsi materiem intellegant, de qua scribunt, et ipsi respondeant, si opus est. Fortasse usus IA in disputationibus interdicendus est, nam cum spatio vacuo disputare sensu caret. Incertus sum, ideo antea non respondi. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:31, 30 Septembris 2026 (UTC)
*: De hac re sunt longae disputationes [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|in MetaVici]] aliisque locis, saepe inter eos divisae qui usum intellegentiae artificialis omnino prohibendum putant, eos qui tantummodo in translationibus permittere volunt, et cetera (ironice, si ullus locus autotranslationibus interdicendus esset, haud dubie esset Vicipaedia Latina). Attamen, ut recte mones, difficile est demonstrare quemquam intellegentia artificiali usum esse. Praeterea sunt quaedam opera prorsus innocua in quibus intellegentia artificialis excellere potest—exempli gratia, si aliqui index ordine alphabetico disponendus sit, machinis magis quam hominibus confidam ut recte faciant. Itaque quod scripsi in eo praecipue versatur, ut, quocumque Vicipaediani nitantur ad encyclopaediam emendandam, ipsis solis de omnibus quae scribuntur ratio reddenda sit: intellegentia artificialis neque fons est neque excusatio. Quod aliquatenus simile mihi videtur [[:en:Robustness principle|principio Posteliano]] in hoc casu adhibito. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:05, 30 Septembris 2026 (UTC)
* [[Usor:Grufo|Grufo]], tecum plane consentio, et ideo cum [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrio]]. Intellegentia artificialis modus est et manere debet secundum me ad tempus servandum, sed articulos Latine recte scriptos creare non potest. Saepe, cum eam ad Latinam linguam interpretandam peto, verba adhuc desunt, quae vel omnino Anglica sunt vel ut verba "probabilia" ex lingua originali creata, verbi gratia "subleutenantes". Hoc non mirum est, cum intellegentia artificialis imprimis ars sit ad probabilitates computandas, non ad casus reales. Itaque te de consilio tuo laudo: ''non prohibere, sed omnes admonere se responsabiles esse pro iis quae scribunt''. [[Usor:Pippobuono|Pippobuono]] ([[Disputatio Usoris:Pippobuono|disputatio]]) 19:21, 30 Septembris 2026 (UTC)
* Fontes semper ipse lego at ai usually sum solo eo consilio ut textum meliorem fieret, nec semper consilium ai secutus sum. Fortasse non utar. Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 07:29, 1 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago ob responsum, [[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]. Non de tuo usu intellegentiae artificialis te loqui volebam, sed de [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|regulis a me propositis]], ita ut recenseantur et meliores fiant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:40, 1 Octobris 2026 (UTC)
*::Regulae tuae propositae mihi placent nec quid habeo ut addam. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:23, 1 Octobris 2026 (UTC)
*Et ego regulas puto optimas. Sed quomodo faciendum est ut observentur? Eritne quasi custos, ad quem scribendum erit, si quis textum dubium invenerit, vel has regulas unusquisque invocare poterit ut res dubias ipse corrigat vel etiam expurgat? -[[Usor:Ailamnos|Ailamnos]] ([[Disputatio Usoris:Ailamnos|disputatio]]) 09:20, 2 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago, Ailamnos. Si singula pagina dubia invenitur, pagina disputationis ipsius sufficiet. Si autem sunt multae paginae quae recensione humana carere videntur, haec Taberna est locus opportunior. Vale. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:07, 2 Octobris 2026 (UTC)
* Gratias propter nuntiolam. Secundum regulas a te propositas, quid agendum est de paginis omnino ab generativa-AI confectis? Annon suscipiunt [[Formula:Confestim_delenda|deletionem celerem]]? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 12:37, 26 Octobris 2026 (UTC)
*: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Gratias tibi ago ob responsum! De rebus quas quaeris regulae propositae sic scribunt:
*:: ''“Quae sine accurata humana recensione confecta editaque sint, {{Acclaranda|impugnari et e Vicipaedia detrahi poterunt}}.”''
*: (Meā acclaratione.) --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
{{Ast}}
* {{Tpe|Nova}} Adverbium “confestim” nuper [[Specialis:Diff/3992256/3997322|addidi]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 09:19, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:Gratias ob clarificationem. Si ergo recte intelligo, quando probemus quod aliquid est confectum ab AI generativa, ''et'' videamus multos neologismos (vel sim.) habere, tunc impugnamus ut non bene provisa ab homine. An recte intellegi? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 15:03, 27 Octobris 2026 (UTC)
* {{Tpe|Nova}} Nemine obstante, formula {{Nf|Regula Vicipaediana}} in locum formulae {{Nf|Regulae propositae}} substitui poterit. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut eorum botum formula {{Fn|urlr}} utatur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
::::Etiam aliquot mutationes recentes eius boti perlustravi, maior pars recte facta est, sed et errores hic inventos fecit. Paulisper exspectemus, num plures errores erunt. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:59, 29 Septembris 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, noli id manu scribere, sed tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-09-29 20:49:03}}
== De nominibus propriis et notatione Pokémon ==
'''Salvete, vicipaediani!'''
Quaestio iucunda sed magni momenti de nominibus modernis (praesertim de Pokémon sicut ''Pikachu'' vel ''Charmander'') in disputatione orta est.
Ut scitis, in multis paginis haec nomina ut indeclinabilia tractantur. Tamen secundum regulam nostram '''[[Vicipaedia:De nominibus propriis|De nominibus propriis]]''', nomina barbara ad morphologiam Latinam accommodari possunt, ut casus plane legi possint.
Nuper usor quidam proposuit nomen ''Pikachu'' mutare in '''Pikachurius, -ii (m.)'''. Formam deminutivi sequitur, sicut nomen scientificum proteini '''[[Pikachu|Pikachurinum]]''', quod iam in scientia receptum est.
Si haec nomina non flectuntur, Latinitas textuum valde patitur (e.g. ''"inter Charmander et Charizard"'' loco ''"inter Charmandrum et Charizardem"''). Vos hic in Taberna rogare velim:
* Num formam flectibilem (ut ''Pikachurius'' vel ''Charmandrus'') praeferre debemus secundum regulas nostram?
* An omnia nomina Pokémon in Vicipaedia in perpetuum indeclinabilia relinquenda sunt?
Quid vobis videtur? Gratias vobis ago pro sententiis vestris! [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 19:28, 30 Septembris 2026 (UTC)
:"Charmander" et sic declinari potest, ut "Alexander" etc. (''Charmandri, Charmandro''...). [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:41, 30 Septembris 2026 (UTC)
::Ubi hoc scriptum est, si mihi per te licet? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:08, 30 Septembris 2026 (UTC)
::''Consilium tuum mihi valde placet! Si nomina ut "Charmander" ad grammaticam Latinam accommodamus (ut "Alexander"), tunc etiam alia nomina flectere possumus. Eodem modo "Pikachu" declinari possit ut "Pikachurius" Quid de hac re censetis?'' [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:20, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Ubi scriptum est de nominibus in "-er" declinationis secundae — in arte grammatica. De "Pikachurio" — nolebam hoc dicere, sed videas, heu, [[Vicipaedia:Noli fingere]]. Fontibus nominis opus est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 21:27, 30 Septembris 2026 (UTC)
::::Gratias tibi ago pro responso, cur Charmander sicut Alexander declinari possit.
::::Scisne, quomodo se habeat cum ceteris Pokémonibus?
::::Quid fons fide dignus Vicipaediae habetur? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:43, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Cur scribimus Charmander nec Čarmander? Videte paginam [[Andreas Ševčenko]] -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 09:11, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::: Lingua Latina modo caret soni /tʃ/ scribendi. [Č] est consuetudo praesertim cum linguis Slavicis adhibita, sed numquam cum linguis Occidentalibus. Charmander videtur esse [[verbum amalgamatum]] Anglicum ({{wikten|char||Verb}} + {{wikten|salamander||English}}). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:34, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::''Char,'' verbum Anglicum, signficat [[piscis|piscem]] generis ''[[Salvelinus|Salvelini]]'' familiae [[Salmonidae|Salmonidarum]]; ''salamander,'' etiam Anglicum, est "salamandra" ordinis [[Urodela|Urodelorum]]. Ergo ut videtur, habemus nomen ''Salvelinomandram.'' :) [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 22:58, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::: “Carbomandra” fortasse? :) Sic [[:en:Charmander#Concept and design|scribit]] Vicipaedia Anglica:
:::::: <blockquote>Charmander's name was a mix between "char" and "salamander". In an interview with ''Inside Games'' in February 2016, The Pokémon Company CEO Tsunekazu Ishihara stated that its name was a combination of "charcoal" and "Salamandra".</blockquote>
:::::: --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:26, 2 Octobris 2026 (UTC)
kngqa4xkk3jyegrwe79yqolte8g1a8b
3997449
3997385
2026-10-27T18:17:15Z
Grufo
64423
/* De intellegentiae artificialis usu */
3997449
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
{{safesubst:Collaboratio/gratulans|Ailamnos|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Archaeocursor|Auteuil-Passy|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Cyprianus Marcus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Maria.martelli|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Pseudo-philodoxia|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = Ailamnos / Archaeocursor / Demetrius Talpa / IacobusAmor / Pippobuono / Pseudo-philodoxia
| alacritas = mensis
| auctor = Grufo
| res = Amici, veniam peto si hoc modo vos interpello. Proposueram ut regulas de usu intellegentiae artificialis in Vicipaedia constituamus, sed adhuc nemo de eis disputavit. Quum res magni momenti mihi esse videatur, velim ut, si potestis, [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|consilium]] legatis atque sententiam vestram in [[Disputatio Vicipaediae:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|eius pagina disputationis]] feratis. Etiam brevis sententia valde utilis erit. Valete! P.S. Vos elegi quia inter vos sunt usores strenui, usores nuper laboriosi, et magistratūs.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:10, 30 Septembris 2026 (UTC)
| tempus = 20260930171001
}}
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
* Interdictiones fortasse non prosunt, quia usum intellegentiae artificialis demonstrare difficile est; tum haec est solutio optima, quam proponis, — postulare, ut auctores textum diligenter inspiciant, ut ipsi materiem intellegant, de qua scribunt, et ipsi respondeant, si opus est. Fortasse usus IA in disputationibus interdicendus est, nam cum spatio vacuo disputare sensu caret. Incertus sum, ideo antea non respondi. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:31, 30 Septembris 2026 (UTC)
*: De hac re sunt longae disputationes [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|in MetaVici]] aliisque locis, saepe inter eos divisae qui usum intellegentiae artificialis omnino prohibendum putant, eos qui tantummodo in translationibus permittere volunt, et cetera (ironice, si ullus locus autotranslationibus interdicendus esset, haud dubie esset Vicipaedia Latina). Attamen, ut recte mones, difficile est demonstrare quemquam intellegentia artificiali usum esse. Praeterea sunt quaedam opera prorsus innocua in quibus intellegentia artificialis excellere potest—exempli gratia, si aliqui index ordine alphabetico disponendus sit, machinis magis quam hominibus confidam ut recte faciant. Itaque quod scripsi in eo praecipue versatur, ut, quocumque Vicipaediani nitantur ad encyclopaediam emendandam, ipsis solis de omnibus quae scribuntur ratio reddenda sit: intellegentia artificialis neque fons est neque excusatio. Quod aliquatenus simile mihi videtur [[:en:Robustness principle|principio Posteliano]] in hoc casu adhibito. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:05, 30 Septembris 2026 (UTC)
* [[Usor:Grufo|Grufo]], tecum plane consentio, et ideo cum [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrio]]. Intellegentia artificialis modus est et manere debet secundum me ad tempus servandum, sed articulos Latine recte scriptos creare non potest. Saepe, cum eam ad Latinam linguam interpretandam peto, verba adhuc desunt, quae vel omnino Anglica sunt vel ut verba "probabilia" ex lingua originali creata, verbi gratia "subleutenantes". Hoc non mirum est, cum intellegentia artificialis imprimis ars sit ad probabilitates computandas, non ad casus reales. Itaque te de consilio tuo laudo: ''non prohibere, sed omnes admonere se responsabiles esse pro iis quae scribunt''. [[Usor:Pippobuono|Pippobuono]] ([[Disputatio Usoris:Pippobuono|disputatio]]) 19:21, 30 Septembris 2026 (UTC)
* Fontes semper ipse lego at ai usually sum solo eo consilio ut textum meliorem fieret, nec semper consilium ai secutus sum. Fortasse non utar. Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 07:29, 1 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago ob responsum, [[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]. Non de tuo usu intellegentiae artificialis te loqui volebam, sed de [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|regulis a me propositis]], ita ut recenseantur et meliores fiant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:40, 1 Octobris 2026 (UTC)
*::Regulae tuae propositae mihi placent nec quid habeo ut addam. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:23, 1 Octobris 2026 (UTC)
*Et ego regulas puto optimas. Sed quomodo faciendum est ut observentur? Eritne quasi custos, ad quem scribendum erit, si quis textum dubium invenerit, vel has regulas unusquisque invocare poterit ut res dubias ipse corrigat vel etiam expurgat? -[[Usor:Ailamnos|Ailamnos]] ([[Disputatio Usoris:Ailamnos|disputatio]]) 09:20, 2 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago, Ailamnos. Si singula pagina dubia invenitur, pagina disputationis ipsius sufficiet. Si autem sunt multae paginae quae recensione humana carere videntur, haec Taberna est locus opportunior. Vale. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:07, 2 Octobris 2026 (UTC)
* Gratias propter nuntiolam. Secundum regulas a te propositas, quid agendum est de paginis omnino ab generativa-AI confectis? Annon suscipiunt [[Formula:Confestim_delenda|deletionem celerem]]? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 12:37, 26 Octobris 2026 (UTC)
*: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Gratias tibi ago ob responsum! De rebus quas quaeris regulae propositae sic scribunt:
*:: ''“Quae sine accurata humana recensione confecta editaque sint, {{Acclaranda|impugnari et e Vicipaedia detrahi poterunt}}.”''
*: (Meā acclaratione.) --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
{{Ast}}
* {{Tpe|Nova}} Adverbium “confestim” nuper [[Specialis:Diff/3992256/3997322|addidi]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 09:19, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:Gratias ob clarificationem. Si ergo recte intelligo, quando probemus quod aliquid est confectum ab AI generativa, ''et'' videamus multos neologismos (vel sim.) habere, tunc impugnamus ut non bene provisa ab homine. An recte intellegi? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 15:03, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:: Ita, recte intellegis: paginas confestim delere possumus, sed plerumque ob malam qualitatem, non quia ab intellegentia artificiali confectae sunt. Nam hoc difficillime demonstratur. Possumus tamen existimare malam qualitatem ex usu intellegentiae artificialis oriri. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:17, 27 Octobris 2026 (UTC)
* {{Tpe|Nova}} Nemine obstante, formula {{Nf|Regula Vicipaediana}} in locum formulae {{Nf|Regulae propositae}} substitui poterit. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut eorum botum formula {{Fn|urlr}} utatur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
::::Etiam aliquot mutationes recentes eius boti perlustravi, maior pars recte facta est, sed et errores hic inventos fecit. Paulisper exspectemus, num plures errores erunt. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:59, 29 Septembris 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, noli id manu scribere, sed tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-09-29 20:49:03}}
== De nominibus propriis et notatione Pokémon ==
'''Salvete, vicipaediani!'''
Quaestio iucunda sed magni momenti de nominibus modernis (praesertim de Pokémon sicut ''Pikachu'' vel ''Charmander'') in disputatione orta est.
Ut scitis, in multis paginis haec nomina ut indeclinabilia tractantur. Tamen secundum regulam nostram '''[[Vicipaedia:De nominibus propriis|De nominibus propriis]]''', nomina barbara ad morphologiam Latinam accommodari possunt, ut casus plane legi possint.
Nuper usor quidam proposuit nomen ''Pikachu'' mutare in '''Pikachurius, -ii (m.)'''. Formam deminutivi sequitur, sicut nomen scientificum proteini '''[[Pikachu|Pikachurinum]]''', quod iam in scientia receptum est.
Si haec nomina non flectuntur, Latinitas textuum valde patitur (e.g. ''"inter Charmander et Charizard"'' loco ''"inter Charmandrum et Charizardem"''). Vos hic in Taberna rogare velim:
* Num formam flectibilem (ut ''Pikachurius'' vel ''Charmandrus'') praeferre debemus secundum regulas nostram?
* An omnia nomina Pokémon in Vicipaedia in perpetuum indeclinabilia relinquenda sunt?
Quid vobis videtur? Gratias vobis ago pro sententiis vestris! [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 19:28, 30 Septembris 2026 (UTC)
:"Charmander" et sic declinari potest, ut "Alexander" etc. (''Charmandri, Charmandro''...). [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:41, 30 Septembris 2026 (UTC)
::Ubi hoc scriptum est, si mihi per te licet? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:08, 30 Septembris 2026 (UTC)
::''Consilium tuum mihi valde placet! Si nomina ut "Charmander" ad grammaticam Latinam accommodamus (ut "Alexander"), tunc etiam alia nomina flectere possumus. Eodem modo "Pikachu" declinari possit ut "Pikachurius" Quid de hac re censetis?'' [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:20, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Ubi scriptum est de nominibus in "-er" declinationis secundae — in arte grammatica. De "Pikachurio" — nolebam hoc dicere, sed videas, heu, [[Vicipaedia:Noli fingere]]. Fontibus nominis opus est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 21:27, 30 Septembris 2026 (UTC)
::::Gratias tibi ago pro responso, cur Charmander sicut Alexander declinari possit.
::::Scisne, quomodo se habeat cum ceteris Pokémonibus?
::::Quid fons fide dignus Vicipaediae habetur? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:43, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Cur scribimus Charmander nec Čarmander? Videte paginam [[Andreas Ševčenko]] -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 09:11, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::: Lingua Latina modo caret soni /tʃ/ scribendi. [Č] est consuetudo praesertim cum linguis Slavicis adhibita, sed numquam cum linguis Occidentalibus. Charmander videtur esse [[verbum amalgamatum]] Anglicum ({{wikten|char||Verb}} + {{wikten|salamander||English}}). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:34, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::''Char,'' verbum Anglicum, signficat [[piscis|piscem]] generis ''[[Salvelinus|Salvelini]]'' familiae [[Salmonidae|Salmonidarum]]; ''salamander,'' etiam Anglicum, est "salamandra" ordinis [[Urodela|Urodelorum]]. Ergo ut videtur, habemus nomen ''Salvelinomandram.'' :) [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 22:58, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::: “Carbomandra” fortasse? :) Sic [[:en:Charmander#Concept and design|scribit]] Vicipaedia Anglica:
:::::: <blockquote>Charmander's name was a mix between "char" and "salamander". In an interview with ''Inside Games'' in February 2016, The Pokémon Company CEO Tsunekazu Ishihara stated that its name was a combination of "charcoal" and "Salamandra".</blockquote>
:::::: --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:26, 2 Octobris 2026 (UTC)
22euy0fmlfkamvreeat5mjkt5sahp32
3997450
3997449
2026-10-27T18:17:44Z
Grufo
64423
/* De intellegentiae artificialis usu */
3997450
wikitext
text/x-wiki
{{/Praefatio}}
== De paginis nimis magnis quae formulā {{[[Formula:Augenda|Augenda]]}} utuntur ==
In [[:Categoria:Corrigenda|Categoriam:Corrigenda]] plures subcategoriae formulā {{Fn|Augenda}} stipantur (e.g. [[:Categoria:Augenda a mense Februario 2023]], [[:Categoria:Augenda a mense Ianuario 2024]], [[:Categoria:Augenda a mense Decembri 2025]], et cetera). Inspiciens, multas harum paginarum invenii quae longiores sunt 1000 octobitis (e.g. [[Graecia archaica]]: 2928 octobiti). Quid censeatis si mechanema cum monitu in formulam {{Fn|Augenda}} inseram, ne in paginis longioribus quam 1000 octobitorum adhibeatur? Nam si pagina est satis longa, vanum est legentes monere paginam intra tres menses esse augendam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:30, 27 Februarii 2026 (UTC)
:Pagina de [[Graecia archaica]] (#1) lemmate proprio, (#2) definitione idonea, et (#3) fonte externo caret, et omnis Vicipadia ut videtur (#4) nexibus ad hanc paginam ducentibus caret. That's all four of the formula's four criteria. ¶ For the difference between a stub and more-than-a-stub, the cutoff I've been using has been 2,000 octeti for general articles and 1,900 for articles with a taxobox. I don't recall a consensus on that limit, but articles having 4,000, 5,000, 6,000 octeti have been marked "stipula"; that's likely too high a limit, and I'd suggest that 2,000 (or possibly your 1,000) is a more defensible upper limit for stubs. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 03:15, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::For example, just today, someone added "<nowiki>{{urbs-stipula}}</nowiki>" to the article on [[Barcino]], which already had more than 3,500 octeti! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:04, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::: ''Stipulae'' are not problematic from an administrative point of view, because in theory they can remain as such forever. Barcellona is an important city with a lot of history that can be written in an encyclopedia, it can be understandable if someone feels that the current page can be greatly improved. Instead, what scares me about the {{Fn|Augenda}} template is that it is not only an invitation to improve pages, it also asks us to delete pages after three months (which is why it should be used with care). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:57, 28 Februarii 2026 (UTC)
:::::Then why not change the verb from ''will'' to ''may'' or introduce some other indication of indeterminacy? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 16:31, 28 Februarii 2026 (UTC)
:: [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]], we can set any limit we want, but what I think makes little sense is saying that a page must be increased within three months, but then after three months nothing happens and the categories above keep growing. We must set a realistic (relatively low) threshold and then, after that, be ready to '''delete''' the pages that do not respect our threshold (in [[Vicipaedia:Taberna/Tabularium 35#De novo spatio nominali adumbrationum proponendo|another thread]] I had proposed the <code>adumbratio:</code> namespace where after three months all these “augenda” pages can be moved, but that is a separate topic). A page like [[Graecia archaica]] only needs relatively little work to be adjusted—certainly does not deserve to be deleted. What I want to stress here is that every time you add {{Fn|Augenda}} to a page you are basically saying “If the page stays like this, I am okay if after three months it gets deleted”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:58, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::That's correct, but I heartily endorse a separate namespace, a kind of purgatory, where such pages can go until they've become worthy of standing in the mainspace. As a rule, I don't work on formulas, so I likely had nothing to do with the wording of this one, but three months must have been the original consensus. If memory serves, @Andrew Dalby and perhaps others have occasionally enforced the three-month rule, though sometimes after well more than three months have elapsed. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:08, 27 Februarii 2026 (UTC)
:::: Intellego. Novum spatium nominale a “Phabricatore” petiturus sum. Quid censeres si in paginis amplioribus (e.g. inter 2000 et 1000) formulā {{Fn|Nondum stipula}} (quae nullam categoriam cum tempore praefinito imponit) pro formulā {{Fn|Augenda}} utereris? Aut aliam novam formulam quoque nobis excogitare licet. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:57, 27 Februarii 2026 (UTC)
::::: {{Tpe|Nova}} Hic nuper petivi ut novum spatium nominale adumbrationum crearetur: [[phab:T418706|New “Draft” namespace for lawiki: “Adumbratio”]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:01, 2 Martii 2026 (UTC)
:::::: {{Tpe|Novissima}} Euax! Spatium nominale adumbrationum [[Vicipaedia:Spatium nominale|habemus]]! Textus paginae [[MediaWiki:Noarticletext]] nobis sic mutandus est ut adumbrationes, si exsistunt, detegantur. Postea aliquid excogitabo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 19:34, 2 Martii 2026 (UTC)
@[[Usor:IacobusAmor|Iacobe]]: What would you think if we created a <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template, and established that when we find a page that was created more than three months ago (e.g. [[Agrinium]], created in 2004!), instead of {{Fn|Augenda}} we add the new template instead? The <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight> template could look more or less like this:
{{Capsa annuntiationis
| color = #7f83d7
| pigmentum = #f3f4fb
| imago = P writing.svg
| 1 =
'''Commentationem neglectam augeamus!'''
Haec commentatio longe neglecta videtur mansa esse. Sodes, adiuva paginam augere!
}}
We can then have [[:Categoria:Paginae neglectae]], where all these pages will be automatically collected. I am proposing this because I think that it makes little sense to warn that a page that was created 22 years ago must be improved within three months! It will be an empty warning. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 08:40, 9 Martii 2026 (UTC)
:That might be useful. How would it differ from the Adumbratio solution? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:01, 9 Martii 2026 (UTC)
:: Following [[Vicipaedia:Adumbratio|the rules]] that I partly translated from English Wikipedia, we must not move pages that were created long ago to the <code>Adumbratio:</code> namespace. So the picture should look as follows:
::* '''Case 1:''' The page is is too short and was recently created. We have three possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We move it to the <code>Adumbratio:</code> namespace (less prefereable than improving the page but more prefearable than the following)
::*# We add {{Fn|Augenda}} (less prefereable)
::*#: ↳ If three months after adding {{Fn|Augenda}} nothing has changed we delete the page for real
::* '''Case 2:''' The page is too short and was created more than three months ago. Two possibilities:
::*# We improve it (prefereable solution)
::*# We have no other choice but adding <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Pagina neglecta}}</syntaxhighlight>
::*#: ↳ We must take into account that the page might stay like that indefinitely
::* '''Case 3:''' The page was in the <code>Adumbratio:</code> namespace and was moved to the main namespace prematurely:
::*# We add {{Fn|Augenda}}
::*#: ↳ If after three months nothing has changed we delete the page for real
:: The rationale is that pages that are too old might no longer have someone that checks them and is able to fulfill our expectations. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:42, 9 Martii 2026 (UTC)
== De novo spatio adumbrationum ==
{{Collaboratio|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = IacobusAmor
| alacritas = mensis
| res = Magistratūs usoresque strenuos vocavi. Veniam peto si alicuius oblitus sum.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
}}
Nuper novum spatium nominale <code>Adumbratio:</code> condidimus. Nunc oportet regulas nostras definire. Apud [[Vicipaedia:Adumbratio]] paginam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts]] partim verti, sed de nostra propria ratione consentiendum est.
Notandum est Vicipaediam Anglicam [[:en:Wikipedia:Drafts#Reasons not to move an article to draftspace|regulam habere]] qua vetatur paginam in spatio principali sitam in spatium adumbrationum movere “si commentatio ante plus quam 90 dies creata est”. Re quidem vera, nuper paginam [[Alkinum]] ad [[Adumbratio:Alkinum]] movi (praesertim ad lineamenta technica novi spatii nominalis experienda), attamen mihi visum est parum rectum paginam anno 2006 creatam (et [[Vicipaedia:Paginae quas omnibus Vicipaediis contineri oportet/Expansio#Materies chemicales|quam omnibus Vicipaediis contineri oportet]]!) ibi movere.
Quo facto suasus sum ut nobis vetandum sit formulam {{Fn|Augenda}} paginis ante plus quam tres menses creatis addere. Nam, si pagina nimis brevis olim creata est et usque talis mansit, si nos eam negleximus nec animadvertimus nisi nunc, meā sententiā duae optiones tantum nobis patent: aut eam relinquimus intactam, aut formulam {{Fn|Delenda}} apponimus.
Ceterum, a vobis peto ut paginam [[Vicipaedia:Adumbratio]] inspiciatis, novas regulas proponatis, aut regulas a me scriptas emendetis.
Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:43, 3 Martii 2026 (UTC)
==De loco vel gradu Vicipaediae apud Meta==
Does moving articles counted among the 10,000 most important (like
"[[Alkinum]]" & "[[Oxidum]]") into the limbo marked by <nowiki>{{Adumbratio}}</nowiki> and/or <nowiki>{{Neglecta}}</nowiki> lower Vicipaedia's score at Meta? (Vide [https://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_expanded_sample_of_articles|"List of Wikipedias by expanded sample of articles"].) In other words, do they need to remain in the mainspace to boost Vicipaedia's score? ¶ Ten years ago, in March 2016, Vicipaedia was ranked thirty-ninth among all the wikis; at the end of last month, it was ranked fifty-second. This is not an encouraging trend, and deliberately accelerating it might not be considered advisable. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:52, 12 Martii 2026 (UTC)
: Hi Iacobus. Moving pages to the <code>Adumbratio:</code> namespace definitely counts as removing them from the encyclopedia. Adding {{Fn|Pagina neglecta}} (or any other template) instead has no effects. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 12 Martii 2026 (UTC)
::<nowiki>{{ping|IacobusAmor}}</nowiki>, is there a page that specifies the number of articles from this list that we have? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:47, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::{{ping|IacobusAmor}}, idk why my previous ping got wrapped by nowiki. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:48, 3 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ecce (but it needs to be updated): https://la.wikipedia.org/wiki/Usor:Amahoney/Myrias_epitome [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:04, 3 Aprilis 2026 (UTC)
:::::So, as Grufo says, moving one of the "10,000" pages into Adumbratio space removes it from the encyclopedia and from the score that Iacobus mentions. In the case of a page in that list, maybe it's better for it to be in mainspace, with a warning template (''neglecta/augenda/...'') on it? If it's in mainspace, more editors might see it and be tempted to improve it. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:29, 14 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Hi Andrew. Indeed. When I created the page [[Vicipaedia:Adumbratio]] by (partially) translating [[:en:Wikipedia:Drafts]], I also translated the rule that a page can be moved away from the mainspace to the <code>Adumbratio:</code> namespace only if it is a newly created page (< 90 days). So pages that have long been among our 10000 pages are safe. P.S. The rules in [[Vicipaedia:Adumbratio]] still need our consensus, so if you have time, please give that page a look. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:58, 14 Aprilis 2026 (UTC)
== Template:Weather box ==
{{Excepta|Vicipaedia:Officina|Template:Weather box|Locus opportunior --[[Usor:Grufo|Grufo]]}}
== Quid significat expectatio vacuae mutationis? ==
Dicitur in pagina [[Topologia classium punctorum]] quod "Haec pagina mutationem vacuam expectat". Et rogat me, "nihil tangens", sibi ostendere mutationes.
Ad quem dirigitur haec monitio, et quas mutationes oportet eum sibi ostendere? Non intelligo. [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:29, 19 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve, [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Illa icon significat vicitextum <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Spatium topologicum|spatia topologica|en|qid=Q179899}}</syntaxhighlight> ad hunc vicitextum, si paginam emendas, sponte mutatum iri: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[[Spatium topologicum|spatia topologica]]</syntaxhighlight> (vide [[Special:Diff/3954206/3955454|meam ultimam recensionem]] et documentationem formulae {{fsn|pcc}}), quoniam nunc [[Spatium topologicum|paginam]] habemus quae cum entitate Vicidatorum [[:d:Q179899]] nectitur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:44, 19 Aprilis 2026 (UTC)
::Gratias habeo—mirum tamen mihi videtur, quod substitutio "cref" tantum unam tesseram (siquidem recte lexi) sumat ut argumentum. Quomodo ergo facio, si notam duos habeat nexus ad paginas creatas?--[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:29, 20 Aprilis 2026 (UTC)
::: Immo, infinitatem tesserarum formula {{fsn|cref}} accipit. Vide, exempli gratia, hanc annotationem in pagina “[[Carpates]]”, ubi sunt ambae entitates [[:d:Q6776713]] et [[:d:Q11699202]]:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Martinus Szent-Ivany|Martini Szent-Ivany|hu|qid=Q6776713}} [...] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gabriel Rzaczynski|Gabrielis Rzączyński|pl|qid=Q11699202}} [...]|2=Q6776713|3=Q11699202}}</syntaxhighlight>
::: Vide etiam {{Caput|Formula:Annotatio cum paginis creandis|Quomodo tesseram invenio?}}. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:43, 20 Aprilis 2026 (UTC)
== Annon corrigere possumus titulos "instrumentorum"? ==
Exempli gratia: video unum "instrumentum" appellari "Paginam prehendere formá PDF". Videtur mihi hic titulus mendam habere et corrigi posse accentus acutus ad macron. Sed nescio utrum corrigibilis sit ab usoribus. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:47, 24 Aprilis 2026 (UTC)
: Salve [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]. Usoribus non licet [[Specialis:Nuntia systematis|nuntia systematis]] recensere (vide etiam <span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Allpages|namespace=8}} spatium “<code>MediaWiki:</code>”]</span>), sed usores possunt a magistratibus petere ut nuntia recenseant (et multa nuntia exstant quae meliora facere aut etiam omnino vertere oportet!). Non invenio ubi “Paginam prehendere formá PDF” iaceat; fortasse @[[Usor:UV|UV]] adiuvare potest. P.S. “accentus acutus” revera est [[Apex (orthographia Latina)|apex]], forma antiquior [[macron|macri]]; attamen concordo uniformia signa diacritica nobis esse sequenda. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:42, 24 Aprilis 2026 (UTC)
::Non potest prehendere paginas disputationum formā PDF. Sed paginas encyclopediae possumus; e.g. [[Macron]]. At ibi apparet "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:04, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::: Nexum video, sed quid nuntium gignat non invenio. Exempli gratia, [[MediaWiki:Contributions|haec pagina]] nuntium “User contributions” ad nuntium Latinum “Conlationes usoris” vertit; sed quid vertit “Download PDF” ad “Paginam prehendere formá PDF”? Nescio. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:44, 26 Aprilis 2026 (UTC)
::::Ignosce inclaritatem meam—sed prime (ut ita dicam) "Instrumenta" et videbis instrumentorum titulos. Titulus primus (ut mihi ostenduntur) est "Movere"; titulus novissimus est "Res Wikidata"; et unus titulorum est "Paginam prehendere formá PDF". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:46, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Ut dixi, oculis meis textum video, sed ignoro e qua pagina aut e quo nuntio systematis oriatur. Nequeo textum corrigere si nescio quid mihi sit emendandum. Conatus sum aliqua similia nuntia vertere ([[MediaWiki:Wikisource-download-pdf|#1]], [[MediaWiki:Minerva-download|#2]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-sidebar-portlet-print-text|#3]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-download-label|#4]], [[MediaWiki:Electronpdfservice-special-page-headline|#5]]), sed nuntium quod quaeris non inveni. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:54, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::bzgrep utebar perlegere totam Vicipaediam Latinam; non tamen inveni. Mirum! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:25, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Potesne, quaeso, etiam situm https://translatewiki.net/ per “bzgrep” inspicere? Etiam illic non inveni textum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 02:28, 27 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::[https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Coll-download_as/la Fontem] inveni huius textus, non autem bzgrep utens. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:12, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::: Gratias tibi ago. Correxi. Post paucos dies abhinc nova translatio etiam in Vicipaedia Latina ostendetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:34, 28 Aprilis 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse nostis [https://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki?uselang=qqx hunc nexum] per quem tandem inveni. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:37, 28 Aprilis 2026 (UTC)
== Regula generalis de intellegentia artificiali ==
[[:meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|Apud MetaVici disputatur]] utrum regula generalis de intellegentiae artificialis usu introducenda sit necne. Quum etiam nos tanget, vos hortor ut sententias vestras feratis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:42, 26 Aprilis 2026 (UTC)
:Non penitus intelligo quomodo nos tangeat. Annon iam habemus regulam de plasmatibus (ut ita dicam) linguarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:50, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:: Regulae globales omnes Vicipaedias afficiunt, atque illa regula proponitur globalis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:56, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::Gratias habeo; nonne autem, si Vicipaedia Latina haberet regulam, supersedeat regulam generalem? Et simili modo respectu aliarum Vicipaediarum? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:01, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::: Non sum certus, sed timeo ne regulae globales vincant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:05, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::Ita; intelligo. Scisne utrum restrictionem an laxationem habeat favorem iuris? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 01:12, 27 Aprilis 2026 (UTC)
:::::: Apud Vicipaediam Latinam nulla est regula scripta; paginae tamen quae omnino intellegentiā artificiali sine ulla humana recensione vertuntur pittacio {{Fn|Pagina autotranslata}} signantur atque post unam hebdomadam delentur. Prima regula globalis proposita mihi videtur hoc tantum postulare, ut, ''praeter translationes'', usus intellegentiae artificialis aperte declaretur. Altera autem regula globalis vetat intellegentiā artificiali ūtī ''nisi in translationibus''. Meā sententiā, hoc nobis incommodum contrarium efficit, quia hic magnopere laboramus ad translationes machinarias moderandas; alii autem usūs intellegentiae artificialis nobis non sunt incommodo. Non puto magni rēferre usum ipsum declarare, sed potius oportere responsa intellegentiae artificialis diligenter inspicere ac recensere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:45, 27 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo melius invenire titula proposita pro articulo nondum existente? ==
Volui creare articulum pro "poset" (https://www.wikidata.org/wiki/Q474715).
Scio, quod est formula "subst:pcc" alicubi in hac Vicipaedia per quam statuitur titulum huius articuli. Sed nescio, et "bzgrep" iterum inutilis est.
Estne methodus inventionis talium "titulorum articulorum nondum existentium"? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 04:47, 30 Aprilis 2026 (UTC)
: Formula {{fsn|pcc}} nescit quod nomen Latinum novae paginae (“nexui rubro”) assignandum sit, istud erit tibi eligendum. Ad formulam adhibendam tibi sufficiet titulum Latinum et linguā aliā scribere. E.g.:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|en=Partially ordered set|Aggregatio partim ordinata}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Aut, si vis, potes autem tesseram Vicidatorum praebere:
:: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{subst:pcc|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}</syntaxhighlight>
::: ↳ {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aggregatio partim ordinata||en|qid=Q474715}}
: Non exstat ullus index paginarum creandarum. Nomina inveniuntur simul ac paginae creantur. Attamen, si quis paginam “Aggregatio partim ordinat'''issima'''” postea creet at ad [[:d:Q474715]] eam nectat, pagina ubi nexus ruber “Aggregatio partim ordinata” ostendebatur nunc ad paginam “Aggregatio partim ordinatissima” nectetur. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:13, 30 Aprilis 2026 (UTC)
== Quomodo citare librum, quod numerum librarium uniformem inter gentes caret? ==
[[Cancellum (mathematica)|Hac pagina]] conor citare librum quoddam, sed caret ISBN/NLUIG. Habet tamen numerum Catalogii Librarii Congressus (LCCN), sed nescio quomodo hanc numerum affigere rei citatae.
Multas habeo gratias pro auxilio vestro! --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 02:09, 18 Maii 2026 (UTC)
== Num verbum natio Anglico verbo “nation” respondet? ==
Salvete omnes! Hic scribo nec in [[Disputatio:Natio|pagina disputationis]] quod hoc verbum in multis commentariis est. Secundum [https://archive.org/details/practicalint00arno/page/41/mode/1up librum Arnoldi] “Natio is rarely used of a civilised and organised nation ; it means a people, or tribe, sprung from one race, of the same blood (nascor).” Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary Latin-English English-Latin” natio significat “a tribe, race, people, esp. uncivilized”, et verbum Anglicum nation significat “populus, gens (=people, stock), civitas (=body of citizens), respublica (=state), natio (=tribe, not highly civilized)”. Liber Arnoldi quoque monet ut iis vocabulis Latinis utamur. Commentarius [[Natio|natio]] illud Ciceronis habet: “Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt, nostra cīvitās nōn potest; …” in quo orator optimus populum Romanum a nationibus distinguet. Quid vobis videtur de hac re? Valete! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 20:58, 29 Maii 2026 (UTC)
:Haec "natio" a primis temporibus Vicipaediae originem obscuram ducit, mihi non placet, sed permulta corrigenda sunt, si eam mutare volumus. Civitas (de civibus), civitas sui iuris? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:09, 29 Maii 2026 (UTC)
:: Aut etiam possibile est dicere, etiam secundum linguas recentiores, ipsam notionem “nationis” quodammodo “civitati” adversari. Id est, sunt qui putent, etiam linguis hodiernis, “nationem” (Anglice ''nation'', Italice ''nazione'', et cetera) semper aliquid minus civile quam “civitatem” (Anglice ''state'', Italice ''Stato'', et cetera), immo vero tribale, significare. Cum hoc tamen concordo, paginam illam nimis veterem esse atque redintegrandam. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:41, 29 Maii 2026 (UTC)
:::Melius est quaedam omittere quam nihil corrigere. Video nos habere commentarios qui vocantur [[Civitas]] (Ang. [[w:en:State (polity)]]), [[Gens]] (Ang. [[w:en:Gens]], nescio cur hic commentarius Latine non sit solis de gentibus Romanis), [[Populus]] (Ang. [[w:en:People]]), [[Res publica]] (Ang. [[w:en:Republic]]), et [[Tribus (anthropologia)]] ([[w:en:Tribe]]). Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary”, tribus significat”originally a third part if the Roman people. Hence a tribe, a division of the Roman people …”. Hoc dictionarium monet ut verbo “natio” vel verbo “gens” utamur si scribere “tribe” velimus nec de tribubus Romanis scribamus. Vero non possum novum nomen commentarii [[Natio]] commendare quod nescio cur vikipedia tot commentarios habeat. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:38, 31 Maii 2026 (UTC)
::::Pagina non est delenda, si hoc consulis. "Natio" [http://lexica.linguax.com/forc2.php?searchedLG=natio verbum est Latinum], cur id ne explicemus. Si nexum intervicialem ad paginam Anglicam male congruere putas, ita est, non perfectissime congruit. Sed cum de notionibus abstractis agitur, nexus interviciales saepius tales sunt. Hoc malum in Vicipaediα inevitabile est et hoc non est malum, si res explicatur. Paginae ipsius loca quaedam corrigenda est, Ciceronis interpretatio mutanda, et, quod maxime interest, inter [[Specialis:Nexus_ad_paginam/Natio|nexus ad eam]] hi multi corrigendi sunt, ubi "natio" in modum Anglicum civitatem sui iuris significat. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 18:22, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::Pagina scilicet delenda non est. Vidi paginas in Vikipedia Hebraica et Ucrainica ad paginam Anglicam bene congruere nec nostram paginam. Natio est verbum Latinum, cuius sensu Latino uti debemus, nec sensi Anglico. Delere nolo sed mutare et fortasse movere. Eo consilio hunc sermonem coepi ut sensibus Latinis verborum uteremur. Vero nescio cur Vikipedia Anglica tot paginas habeat et quid sit discrimen inter “nation” et “state”, propter quod non possum verbum meliorum commendare. Potestne pagina Anglica nostrae paginae [[Natio]] esse [[w:en:Tribe]]? Tribus quoque verbum Latinum est sed secundum dictionarium non idem significat et verbum Anglicum tribe. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 19:24, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::: ''Tribus'' est quaedam divisio populi, non tota natio ([https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=tribus]). Possum falli, sed secundum illam Ciceronis sententiam (“Omnēs nātiōnēs servitūtem ferre possunt …”) mihi videtur praecipua differentia inter ''civitatem'' et ''nationem'' hoc esse, quod ''civitas'' rem publicam civium significat, ''nationes'' autem alios populos tamquam gentes spectatos. Ita ''civitas'' erat Roma, ''nationes'' erant ceteri populi. P.S. {{*Cfr}} etiam “eruditissima illa Graecorum natio” (Cic.). Nam Graecis erat una natio sed plures civitates. Hoc usu vocabulum mihi videtur fere eodem sensu adhiberi ac in linguis hodiernis. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 31 Maii 2026 (UTC)
:::::::Nexus interviciales perutiles sunt (ad minimum, lectores novos nobis dirigunt!) sed non nos regunt. Omnis lingua, sicut [[civitas sui iuris]], libera est. Debemus (1) verba Latina Latinitate classica definire (2) alia verba quibus significationes cognatae sunt (e.g. gens, tribus, civitas) distinguere, nexibus datis (3) significationes apud Latinistas recentiores explicare, si differunt (4) praeter alia, de re principali pellucide disserere.
:::::::Cicero his verbis, ''omnes nationes servitutem fere possunt: nostra civitas non potest'' (Phil. 10.10.20) inter ''nationes'' et ''nostram civitatem'' quoquomodo distinguere videtur ... sed alibi ''omnes <u>exteras</u> nationes'' et ''eruditissimam Graecorum nationem'' indicat (Imp. Pomp. 11.31; De Or. 2.4.18) -- unde intellego, apud Ciceronem, plures ''nationes'' exstitisse tam sub imperio S.P.Q.R. quam extra limites. Ex his sententiis, si volumus, inter civitatem et nationem facile erit distinguere: sed inter ''populos'' et ''nationes'' ...? [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 09:06, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::Nolite oblivisci ''gentes'' ! Cassell's nobis dicit (p. 742) ''international law'' locutionem Anglicam nostra lingua esse ''ius gentium,'' ac Traupman (ed. 3, p. 575) nobis dicit ''international'' ipsum verbum Anglicum esse ''inter gentes.'' [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:12, 1 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::Sententias vestras perlegi et commentarium inveni [https://www.researchgate.net/publication/311975311_On_the_Roman_Concept_of_Natio “On the Roman Concept of Natio”] quem quoque legi, et iam intellego quanta difficilis sit haec res. In libro Arnoldi et in dictionario legi nationem esse “esp. uncivilized”, nec autores Romanos scripisisse Nationem Romanam. Putavi nationem esse tribe nec unquam civilised nation. Iam nesio a bonus sit hic nexus. Veritus sum ne homines dum Latine scribebant solis nexibus uterentur, nec deliberarent quid sit verbum optimum. De pagina nostra [[Respublica]] vos consulere quoque volo. Secundum dictionarium “Cassell’s Latin Dictionary” “'''republic''' ''respublica'', ''civitas'' (= state, simply): a —, as opp. to other forms of government, ''respublica'' (or ''civitas''” ''libera'' or ''popularis''.” Respublica et civitas idem significare mihi videntur. Nonne melius est movere hanc paginam ut novem nomen sit Respublica popularis? Haec res non est solo de nexu sed quoque de ipsa pagina. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:38, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Fortasse, sed iam est commentarius de "People's republic" in vicipaedia Anglica. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:31, 1 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::: De differentia inter ''gentem'' et ''nationem'' conferatur etiam {{LTL|natio|335}}: “A ''gente'' aliquando ita differt, ut genus a specie: ''gens'' enim latius patet, et plures nationes complectitur, ut ''gens'' Graeca habet Atticos, Boeotos, Thebanos, qui ejusdem gentis nationes sunt.” Saepissime tamen gens et natio sunt synonyma. @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: Graeci non erant “uncivilized”, attamen erant natio vel plures nationes. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:53, 2 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::Multae paginae in Vicipaedia connexae sunt; ''United Nations'' vertitur ut [[Nationes Unitae]], multis cum fontibus (duabus encyclicis aliisque). Hoc mutare nequimus, et pagina de [[natio]]ne nec huic sensui contradicere debet; haec causa, cur paginae Anglicae '"Nation" ceterisque de hac natione moderna narrantibus alliganda sit. Sed de pagina [[Nationes mundi]], exempli gratia, iam dubito, et "civitates mundi" nationibus praeferam, [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:50, 4 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::Iam intellego. Huic sensu, quo utuntur encyclici, contradicere scilicet nequimus. Gratias omnibus vobis ago quia mihi hanc rem explanavistis.
:::::::::::{{ping|Grufo}}, Quaesivi nec inveni ubi Cicero nationem Graecam scripserit. Testimonium encyclicorum mihi videtur bonum esse, scire tamen volo ubi orator optimus his verbis usus sit.
:::::::::::Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 21:14, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::: @[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]: {{Op|[[De oratore]]}}, {{Vf|De oratore/Liber II|18|2.4.18}}: “eruditissima illa Graecorum natio”. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:09, 5 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Gratias tibi ago! -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:45, 7 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::De commentario qui [[Nationes mundi]] (Anglice [[w:en:List of sovereign states|List of sovereign states]]) vocatur, nonne melius nomen est “''Index civitatum sui iuris''”?
:::::::::::Vide commentarios:
:::::::::::* [[Civitas sui iuris]]
:::::::::::* [[Index communium Badeniae et Virtembergiae]]
:::::::::::* [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]
:::::::::::* [[Index fluviorum Germaniae]]
:::::::::::* [[Index asteroidum]]
:::::::::::* [[Index siglorum ordinum ecclesiae catholicae]]
:::::::::::Hic commentarius est index. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 16:50, 9 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::Sic, [[Index civitatum sui iuris]] bonum nomen est, multae paginae huius generis in Vicipaedia Latina "indices" nominantur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:47, 9 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::Vobis consentio. Hanc paginam satis antiquam renominare oportet. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:39, 10 Iunii 2026 (UTC)
::::::::::::::Utrum possumus paginam renominate an oportet [[Formula:Movenda]] utere? -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 15:21, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::Formula ad disputandum in pagina disputationis ponitur, sed nunc hic erat disputaio, fornula non necessaria est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 15:55, 10 Iunii 2026 (UTC)
:::::::::::::::: Paginam movi. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 22:02, 10 Iunii 2026 (UTC)
== "-karyotica" vel "-caryotica"? ==
In pagina de [[Cellula|cellulis]] ambae formae extant. Videtur mihi melius, si unicam noscamus formam. --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) [[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 03:14, 16 Iunii 2026 (UTC)
:"-caryotica" melius. Vocabulum est antiquum, Graecae originis (κάρυον), nullae sunt causae, ut "k" scribatur. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 12:05, 17 Iunii 2026 (UTC)
::Consentio. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:16, 17 Iunii 2026 (UTC)
::"nullae sunt causae": consentiebam imprimis sed nunc occursit mihi formae "-karyota" esse in taxonomia Linnaeana. Etenim (cuius ratione fortasse) redirigitur [[Eucaryota]] ad "Eukaryota" et [[Procaryota]] ad "Prokaryota". --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 00:38, 20 Iunii 2026 (UTC)
:::Si alterum rectum est, alterum fontibus biloolgicis testatum, unum eligere non possumus, eligas, quod velis. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 07:10, 20 Iunii 2026 (UTC)
== Pagina mensis Iulii 2026 abest ==
{{Excepta|Disputatio Vicipaediae:Pagina mensis|2026}}
== Paginae de praenominibus: lemmata typis italicis necne? ==
In disputatione {{caput|Disputatio Usoris:IacobusAmor|Carolus: Cur titulus italicus?}}, noster [[Usor:IacobusAmor|Iacobus]] suadet ut lemmata qualia illa paginarum de praenominibus scribantur typis italicis. Ego nescio quid sit faciendum. Praenomina apud Vicipaediam Anglicam et alibi non scribuntur typis italicis (e.g. [[:en:Martin (name)]]), sed nobis licet aliam regulam nostram statuere. Attamen, si hanc conventionem adoptamus, oportebit eam ubique adhibere, atque multae paginae emendandae erunt. Quid dicatis? Censeatisne lemmata in paginis de praenominibus scribenda esse typis italicis? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:34, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::And yet, Grufo, in the article that you cite ("[[:en:Martin (name)]]"), you'll find this heading: "The name ''Martin'' in different regions"! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:50, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::: I am not against using italics for words cited as words, I am just wondering whether ''the page's lemma'' should be italicized (i.e. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Titulus italicus}} ... {{ires|Martinus}} est praenomen ...</syntaxhighlight>). Having somewhere below the lead something like <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Nomen ''Martinus'' ...</syntaxhighlight>, seems pretty fine to me, especially when discussing etimologies. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 00:01, 19 Augusti 2026 (UTC)
:Non, hoc insolitum est, multos annos Vicipaedia sine hoc italico vivebat. Argumentum Jacobi est:
:* Leo XIV est pontifex, sed eius nomen familiare est ''Robertus'' (vel "Robertus"), —
:hic de praenomine ut nomine, non de homine vel de re agitur, hic scriptura italica vel virgulae possibiles sunt. Sed pagina de ipso praenomine hoc praenomen ut rem describendam tractat. Nullae sunt causae, ut huius generis paginarum formam mutemus. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:10, 18 Augusti 2026 (UTC)
:::Iste locus omnino rectus non est. "''Robertus'' (vel "Robertus")" non scripsi. Quod scripsi est:
::::[[Leo XIV]] est [[Episcopus Romanus]], sed eius nomen familiare est ''Robertus.''
:::At least in English, and in the English wikipedia, words cited as words are customarily italicized (not quoted); however, as noted in effect by Grufo, many writers, including those of the English wikipedia, make an exception for capitalized nouns. Much of the time, that's perhaps unobjectionable, as it doesn't lead to misreading, but it can generate curious locutions, for example:
::::Henry Edward Manning has been translated '[[Henricus Eduardus Manning]].'
:::This is curious because, for people reading these words for the first time, the lack of italics in the text effectively marks Manning as a human being, not a set of words, and human beings can't be translated, unless, of course, they're bishops, who can indeed be translated (from see to see); but Manning was never a bishop of anywhere except Westminster, so he was never translated—making ''both'' of these sentences true. but ''only'' when italics are selectively deployed:
::::''Henry Edward Manning'' was often translated.
::::Henry Edward Manning was never translated.
:::Granted, this is a rare example, but it's most definitely a valid contrastive minimal pair. In any event, relying on capitalization may prove problematic in general, since many nouns capitalized in the Anglo-German world are ''not'' capitalized in many other languages, and that's "a whole nother can of worms." [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 23:38, 18 Augusti 2026 (UTC)
::::Okay, but in the title of a Wikipedia article, the name is not taken as word, but as an object that the article treats. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:29, 19 Augusti 2026 (UTC)
:::::That's true. Substantive "Xxxx (nomen)" articles have some reasons not to exist in an encyclopaedia at all: so far as I remember, they exist on Vicipaedia because (a) there is an anonymous contributor who likes creating them, and generally does no harm, (b) they could remain useful as disambiguation pages if they offer links to more than one existing substantive article. I suggest not making any special rule for formatting them here, when there's no such rule on other Wikipedias. Formatting is a distraction, and Latin is light on formatting compared with other modern printed languages. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 07:30, 23 Augusti 2026 (UTC)
== [[:Categoria:Portae]] ==
[[:Categoria:Portae]] nunc includit paginas sui generis, quod vulgo ''portal'' nominatur, sed habemus aliquot paginas de portis veris, de aedificiis huius generis ([[Porta Aurea]], [[Porta nigra]], [[Porta Praenestina]], [[Porta Brandenburgensis]], [[Porta Graach]] etc.) Puto categoriae portalium aliud nomen dandum esse, e.g. "Portae Vicipaedianae", "Portae (Vicipaedia)", in [[:categoria:Portae]] autem portas veras colligendas. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 09:57, 21 Augusti 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-08-21 11:00:42}}
: Categoriam “[[:Categoria:Portae Vicipaedianae|Portae Vicipaedianae]]” creavi et nonnullas subcategorias ibi movi, sed nunc tantummodo telephonio geatabili recensere possum; postea ceteras subcategorias illūc movebo. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 11:25, 21 Augusti 2026 (UTC)
:: {{Ok}} Factum est. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 14:04, 21 Augusti 2026 (UTC)
:::Gratias ago maximas! [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 19:32, 21 Augusti 2026 (UTC)
== De paginis inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 creatis ==
Septuaginta duas novas paginas quotidianas die 25 Iunii 2026 posteriores [[Specialis:Diff/3985927/3985929|addidi]], attamen paginas inter dies 12 Iulii et 5 Augusti 2026 scriptas inspicere non potui. Si bonarum paginarum illis diebus scriptarum meministis, quaeso, [[Specialis:EditPage/Vicipaedia:Index paginarum cottidianarum/Promovendae|addite indici]]! Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 13:09, 5 Septembris 2026 (UTC)
== Ascalon Adumbratio? ==
Non intellego cur pagina Ascalon in adumbrationibus relegata permaneat (oblivio?) cum tot pessimae et brevissimae paginae (de eis nuncupatim loqui nolo) nostram Vicipaediam dehonestant. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 17:07, 8 Septembris 2026 (UTC)
: Et ego censeo paginam iam maturam esse ut in encyclopaediam recipiatur. Idem auctorem rogavi (confer {{Caput|Disputatio Adumbrationis:Ascalon|Non iam adumbratio}}), sed ipse respondit se plura de recentiore historia Ascalonis et nonnulla de aetate Turcica ac Britannica scribere velle. Mea sententia, paginam in encyclopaediam {{Nexus cum parametris|Specialis:Paginam movere/Adumbratio:Ascalon|movere|wpReason=Demum commentatio parata est|wpNewTitle=Ascalon|prefix=}} possumus. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:25, 8 Septembris 2026 (UTC)
:: Nihil impedit enim quominus paginam emendet in Vicipaedia iusta ut omnes quotidie facimus. Praeterea iam duos menses pagina non iam aucta est et ex aliis Vicipaediis invisibilis iacet. Censeo et ipse movendam esse.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 20:42, 8 Septembris 2026 (UTC)
::: {{Factum est}} --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 21:15, 8 Septembris 2026 (UTC)
== Articulum de [[XGBoost]] scribere volo. ==
'''Articulum de XGBoost componere cupio, qui originem, structuram algorithmicam, rationem gradientis boosting, praecipuos usus atque partes eius in machinali doctrina accurate exponat.'''
[[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:19, 11 Septembris 2026 (UTC)
: Posses articulum e Vicipaedia Anglica vertere. --[[Usor:Maria.martelli|Maria.martelli]] ([[Disputatio Usoris:Maria.martelli|disputatio]]) 15:23, 11 Septembris 2026 (UTC)
::Gratias tibi ago pro consilio. Articulum Anglicum de XGBoost in Latinum vertere conabor, sed textum etiam ad morem et stilum Vicipaediae Latinae accommodare velim. [[Usor:נתנאל שטרן|נתנאל שטרן]] ([[Disputatio Usoris:נתנאל שטרן|disputatio]]) 06:20, 14 Septembris 2026 (UTC)
== De intellegentiae artificialis usu ==
{{safesubst:Collaboratio/gratulans|Ailamnos|Alex1011|Alexander Gerashchenko|Amahoney|Andreas Raether|Andrew Dalby|Archaeocursor|Auteuil-Passy|Aylin|Bartholomite|Bis-Taurinus|Cyprianus Marcus|Demetrius Talpa|Giorno2|IacobusAmor|Ioscius|Iustinus|Lesgles|LilyKitty|Marcus Terentius Bibliophilus|Maria.martelli|Neander|Pippobuono|Rafaelgarcia|Sigur|Pseudo-philodoxia|Utilo|UV|Xaverius
| alacres = Ailamnos / Archaeocursor / Demetrius Talpa / IacobusAmor / Pippobuono / Pseudo-philodoxia
| alacritas = mensis
| auctor = Grufo
| res = Amici, veniam peto si hoc modo vos interpello. Proposueram ut regulas de usu intellegentiae artificialis in Vicipaedia constituamus, sed adhuc nemo de eis disputavit. Quum res magni momenti mihi esse videatur, velim ut, si potestis, [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|consilium]] legatis atque sententiam vestram in [[Disputatio Vicipaediae:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|eius pagina disputationis]] feratis. Etiam brevis sententia valde utilis erit. Valete! P.S. Vos elegi quia inter vos sunt usores strenui, usores nuper laboriosi, et magistratūs.
| subscriptio = [[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 17:10, 30 Septembris 2026 (UTC)
| tempus = 20260930171001
}}
Nondum sunt in nostra Vicipaedia regulae de usu intellegentiae artificialis, quamquam [[MediaWiki:Editcheck-copyvio-llm-policylink|systema MediaViciale eas quaerit]]; idcirco [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|hoc consilium]] proposui. Hae suasiones praecipue me adiuvaverunt ad paginam parandam:
* [[:Mw:Help:Edit check#LLM Paste check|Mw:Help:Edit check § LLM Paste check]]
* [[:En:Wikipedia:Writing articles with large language models]]
* [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy#AI-assisted editing and human accountability|Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy § AI-assisted editing and human accountability]]
Tertius nexus simile consilium meum ostendit. Quaeso, ferte hic sententias vestras. Valete! --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 06:49, 25 Septembris 2026 (UTC)
* Interdictiones fortasse non prosunt, quia usum intellegentiae artificialis demonstrare difficile est; tum haec est solutio optima, quam proponis, — postulare, ut auctores textum diligenter inspiciant, ut ipsi materiem intellegant, de qua scribunt, et ipsi respondeant, si opus est. Fortasse usus IA in disputationibus interdicendus est, nam cum spatio vacuo disputare sensu caret. Incertus sum, ideo antea non respondi. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:31, 30 Septembris 2026 (UTC)
*: De hac re sunt longae disputationes [[:Meta:Requests for comment/Artificial intelligence policy|in MetaVici]] aliisque locis, saepe inter eos divisae qui usum intellegentiae artificialis omnino prohibendum putant, eos qui tantummodo in translationibus permittere volunt, et cetera (ironice, si ullus locus autotranslationibus interdicendus esset, haud dubie esset Vicipaedia Latina). Attamen, ut recte mones, difficile est demonstrare quemquam intellegentia artificiali usum esse. Praeterea sunt quaedam opera prorsus innocua in quibus intellegentia artificialis excellere potest—exempli gratia, si aliqui index ordine alphabetico disponendus sit, machinis magis quam hominibus confidam ut recte faciant. Itaque quod scripsi in eo praecipue versatur, ut, quocumque Vicipaediani nitantur ad encyclopaediam emendandam, ipsis solis de omnibus quae scribuntur ratio reddenda sit: intellegentia artificialis neque fons est neque excusatio. Quod aliquatenus simile mihi videtur [[:en:Robustness principle|principio Posteliano]] in hoc casu adhibito. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:05, 30 Septembris 2026 (UTC)
* [[Usor:Grufo|Grufo]], tecum plane consentio, et ideo cum [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrio]]. Intellegentia artificialis modus est et manere debet secundum me ad tempus servandum, sed articulos Latine recte scriptos creare non potest. Saepe, cum eam ad Latinam linguam interpretandam peto, verba adhuc desunt, quae vel omnino Anglica sunt vel ut verba "probabilia" ex lingua originali creata, verbi gratia "subleutenantes". Hoc non mirum est, cum intellegentia artificialis imprimis ars sit ad probabilitates computandas, non ad casus reales. Itaque te de consilio tuo laudo: ''non prohibere, sed omnes admonere se responsabiles esse pro iis quae scribunt''. [[Usor:Pippobuono|Pippobuono]] ([[Disputatio Usoris:Pippobuono|disputatio]]) 19:21, 30 Septembris 2026 (UTC)
* Fontes semper ipse lego at ai usually sum solo eo consilio ut textum meliorem fieret, nec semper consilium ai secutus sum. Fortasse non utar. Valete. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 07:29, 1 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago ob responsum, [[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]]. Non de tuo usu intellegentiae artificialis te loqui volebam, sed de [[Vicipaedia:Intellegentiae artificialis ope Vicipaediam recensere|regulis a me propositis]], ita ut recenseantur et meliores fiant. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:40, 1 Octobris 2026 (UTC)
*::Regulae tuae propositae mihi placent nec quid habeo ut addam. -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 14:23, 1 Octobris 2026 (UTC)
*Et ego regulas puto optimas. Sed quomodo faciendum est ut observentur? Eritne quasi custos, ad quem scribendum erit, si quis textum dubium invenerit, vel has regulas unusquisque invocare poterit ut res dubias ipse corrigat vel etiam expurgat? -[[Usor:Ailamnos|Ailamnos]] ([[Disputatio Usoris:Ailamnos|disputatio]]) 09:20, 2 Octobris 2026 (UTC)
*: Gratias tibi ago, Ailamnos. Si singula pagina dubia invenitur, pagina disputationis ipsius sufficiet. Si autem sunt multae paginae quae recensione humana carere videntur, haec Taberna est locus opportunior. Vale. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:07, 2 Octobris 2026 (UTC)
* Gratias propter nuntiolam. Secundum regulas a te propositas, quid agendum est de paginis omnino ab generativa-AI confectis? Annon suscipiunt [[Formula:Confestim_delenda|deletionem celerem]]? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 12:37, 26 Octobris 2026 (UTC)
*: @[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]]: Gratias tibi ago ob responsum! De rebus quas quaeris regulae propositae sic scribunt:
*:: ''“Quae sine accurata humana recensione confecta editaque sint, {{Acclaranda|impugnari et e Vicipaedia detrahi poterunt}}.”''
*: (Meā acclaratione.) --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
{{Ast}}
* {{Tpe|Nova}} Adverbium “confestim” nuper [[Specialis:Diff/3992256/3997322|addidi]]. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 09:19, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:Gratias ob clarificationem. Si ergo recte intelligo, quando probemus quod aliquid est confectum ab AI generativa, ''et'' videamus multos neologismos (vel sim.) habere, tunc impugnamus ut non bene provisa ab homine. An recte intellegi? --[[Usor:Pseudo-philodoxia|Pseudo-philodoxia]] ([[Disputatio Usoris:Pseudo-philodoxia|disputatio]]) 15:03, 27 Octobris 2026 (UTC)
*:: Ita, recte intellegis: paginas confestim delere possumus, sed plerumque ob malam qualitatem, non quia intellegentia artificiali confectae sunt. Nam hoc difficillime demonstratur. Possumus tamen existimare malam qualitatem ex usu intellegentiae artificialis oriri. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 18:17, 27 Octobris 2026 (UTC)
* {{Tpe|Nova}} Nemine obstante, formula {{Nf|Regula Vicipaediana}} in locum formulae {{Nf|Regulae propositae}} substitui poterit. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:16, 26 Octobris 2026 (UTC)
== IAbot: an recte agit? ==
Amicis quam plurimis loquor! -- Observavi IAbot in pagina [[Carolus Clusius]] (per exemplum) ter hoc anno nexus "mortuos" pronuntiavit, qui (per me) vivi sunt. Magister huius boti me suggerit (vide [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) hanc dissonantiam productam esse e limitibus geographicis a divulgatoribus sitorum interretialium impositis. An possumus hanc rem per experientiam probare? Si volitis, has tres paginas, ab IAbot mortuas pronuntiatas, temptate et responsum subter scribite:
I'm asking as many friends as possible to help: -- I notice that IAbot in the page [[Carolus Clusius]] (for example) three times this year pronounced links "dead", when for me those links are still alive. The botmaster suggests (see [[:m:User Talk:InternetArchiveBot#IAbot malfunctioning on la:wiki]]) that different results may be caused by geoblocks on the internet sites (i.e. they are not accessible worldwide). Could we please test this? If you're willing, please try these three pages, reported dead by IAbot, and report whether they work for you or not (Viva/Mortua). [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
;[https://www.e-rara.ch/zuz/nagezh/content/titleinfo/9431363 1. E-rara]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva. --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://www.dwc.knaw.nl/wp-content/HSSN/2007-8-Carolus%20Clusius.pdf 2. Clusius Correspondence pdf]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva --[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
;[http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/ 3. Clusius Correspondence html]
* Viva. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 14:52, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 15:16, 26 Septembris 2026 (UTC)
*Viva.--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 15:28, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 15:58, 26 Septembris 2026 (UTC)
* Viva. [[Usor:Amahoney|A. Mahoney]] ([[Disputatio Usoris:Amahoney|disputatio]]) 20:15, 30 Septembris 2026 (UTC)
{{Ast}}
[[Usor:Andrew Dalby|Andrea]], fortasse interim formula {{Fn|Url}} est [[Specialis:Diff/3991119/3991337|solutio]] ne InternetArchiveBot nexūs inveniat (sed nescio valeatne). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 16:46, 26 Septembris 2026 (UTC)
:Omnibus, qui supra responderunt, gratias ago. Dic mihi, mi Grufo: qualibus occasionibus uti possumus hac formula? Quando [https://], quando {{Fn|Url}}? (Si olim bene scivi, veniam da! Oblitus sum.) [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 15:58, 27 Septembris 2026 (UTC)
:: Si non erro, InternetArchiveBot hanc syntaxin vestigat: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>[A B]</syntaxhighlight>. Ergo, si autem hanc invenit syntaxin nihil agit: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|A|B}}</syntaxhighlight>. Haec igitur est excogitatio tantum ut InternetArchiveBot impediatur, sed nescio quando operteat sic facere. Si dubitas et retrospectionem “Wayback Machine” servare vis, etiam formulam {{Fn|Machina temporis interretialis}} habemus (formā compendiariā <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|A|B|C}}</syntaxhighlight>—de argumento C, vide [[Formula:Machina temporis interretialis|documentationem]]), quae utrumque nexum ostendit. E.g.:
::* <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}</syntaxhighlight>
::*: ↳ {{urlr|http://clusiuscorrespondence.huygens.knaw.nl/|Editio epistolarum interretialis|20170915113347}}
:: Haec est solutio tuta quotiens dubitas. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 20:20, 27 Septembris 2026 (UTC)
:Haec paginae omnes bonae sunt, non mortuae, et [[Aegidius Forcellini|ibi]] ΙΑbot [https://linguax.com/lexica/forc.php bonum nexum] mutavit. Μalum est, quod pagina originalis quaerere per totum lexicon potest, sed pagina in Wayback Machine non potest. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:38, 27 Septembris 2026 (UTC)
::Et iterum mutavit; inserui <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url...</syntaxhighlight>. An plures nexus corripiat, quam corrigat, nescio. Cur non servat nexum priscum, ut et nexus originalis maneat, et nexus in IA addatur? [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 22:16, 28 Septembris 2026 (UTC)
::: Bene [[Specialis:Diff/3991860/3991862|fecisti]], Demetri. [[:meta:User talk:InternetArchiveBot|A creatoribus boti]] petere possumus ut eorum botum formula {{Fn|urlr}} utatur, quae nexum originalem cum retrospectione ostendit. Compara:
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{url|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt}}
::: et
:::: <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}</syntaxhighlight>
::::: ↳ {{urlr|https://linguax.com/lexica/forc.php|Lexicon Totius Latinitatis – versio in qua verba quaeri possunt|20260810235849}}
::: Sed nescio creatoresne volituri sint hoc facere. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 23:07, 28 Septembris 2026 (UTC)
::::Etiam aliquot mutationes recentes eius boti perlustravi, maior pars recte facta est, sed et errores hic inventos fecit. Paulisper exspectemus, num plures errores erunt. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 17:59, 29 Septembris 2026 (UTC) <!-- Si nomen tuum addere vis, noli id manu scribere, sed tantummodo substitue “subst:Assenserunt” in locum verbi “Assenserunt” hic: -->{{Assenserunt|Grufo=2026-09-29 20:49:03}}
== De nominibus propriis et notatione Pokémon ==
'''Salvete, vicipaediani!'''
Quaestio iucunda sed magni momenti de nominibus modernis (praesertim de Pokémon sicut ''Pikachu'' vel ''Charmander'') in disputatione orta est.
Ut scitis, in multis paginis haec nomina ut indeclinabilia tractantur. Tamen secundum regulam nostram '''[[Vicipaedia:De nominibus propriis|De nominibus propriis]]''', nomina barbara ad morphologiam Latinam accommodari possunt, ut casus plane legi possint.
Nuper usor quidam proposuit nomen ''Pikachu'' mutare in '''Pikachurius, -ii (m.)'''. Formam deminutivi sequitur, sicut nomen scientificum proteini '''[[Pikachu|Pikachurinum]]''', quod iam in scientia receptum est.
Si haec nomina non flectuntur, Latinitas textuum valde patitur (e.g. ''"inter Charmander et Charizard"'' loco ''"inter Charmandrum et Charizardem"''). Vos hic in Taberna rogare velim:
* Num formam flectibilem (ut ''Pikachurius'' vel ''Charmandrus'') praeferre debemus secundum regulas nostram?
* An omnia nomina Pokémon in Vicipaedia in perpetuum indeclinabilia relinquenda sunt?
Quid vobis videtur? Gratias vobis ago pro sententiis vestris! [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 19:28, 30 Septembris 2026 (UTC)
:"Charmander" et sic declinari potest, ut "Alexander" etc. (''Charmandri, Charmandro''...). [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 20:41, 30 Septembris 2026 (UTC)
::Ubi hoc scriptum est, si mihi per te licet? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:08, 30 Septembris 2026 (UTC)
::''Consilium tuum mihi valde placet! Si nomina ut "Charmander" ad grammaticam Latinam accommodamus (ut "Alexander"), tunc etiam alia nomina flectere possumus. Eodem modo "Pikachu" declinari possit ut "Pikachurius" Quid de hac re censetis?'' [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:20, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Ubi scriptum est de nominibus in "-er" declinationis secundae — in arte grammatica. De "Pikachurio" — nolebam hoc dicere, sed videas, heu, [[Vicipaedia:Noli fingere]]. Fontibus nominis opus est. [[Usor:Demetrius Talpa|Demetrius Talpa]] ([[Disputatio Usoris:Demetrius Talpa|disputatio]]) 21:27, 30 Septembris 2026 (UTC)
::::Gratias tibi ago pro responso, cur Charmander sicut Alexander declinari possit.
::::Scisne, quomodo se habeat cum ceteris Pokémonibus?
::::Quid fons fide dignus Vicipaediae habetur? [[Usor:Coolfactorus1|Coolfactorus1]] ([[Disputatio Usoris:Coolfactorus1|disputatio]]) 21:43, 30 Septembris 2026 (UTC)
:::Cur scribimus Charmander nec Čarmander? Videte paginam [[Andreas Ševčenko]] -[[Usor:Archaeocursor|Archaeocursor]] ([[Disputatio Usoris:Archaeocursor|disputatio]]) 09:11, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::: Lingua Latina modo caret soni /tʃ/ scribendi. [Č] est consuetudo praesertim cum linguis Slavicis adhibita, sed numquam cum linguis Occidentalibus. Charmander videtur esse [[verbum amalgamatum]] Anglicum ({{wikten|char||Verb}} + {{wikten|salamander||English}}). --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 12:34, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::''Char,'' verbum Anglicum, signficat [[piscis|piscem]] generis ''[[Salvelinus|Salvelini]]'' familiae [[Salmonidae|Salmonidarum]]; ''salamander,'' etiam Anglicum, est "salamandra" ordinis [[Urodela|Urodelorum]]. Ergo ut videtur, habemus nomen ''Salvelinomandram.'' :) [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 22:58, 1 Octobris 2026 (UTC)
:::::: “Carbomandra” fortasse? :) Sic [[:en:Charmander#Concept and design|scribit]] Vicipaedia Anglica:
:::::: <blockquote>Charmander's name was a mix between "char" and "salamander". In an interview with ''Inside Games'' in February 2016, The Pokémon Company CEO Tsunekazu Ishihara stated that its name was a combination of "charcoal" and "Salamandra".</blockquote>
:::::: --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 01:26, 2 Octobris 2026 (UTC)
1sl7hnb3lzifqn3c186lyjata2v6j15
Vicipaedia:Vexatissimae paginae
4
322394
3997485
3993000
2026-10-27T19:26:16Z
Grufo
64423
/* Paginae quae infeste denuo creantur */ +[[Ioanninus Castiglionius]], [[Ioanninus Castiglioni]], [[Gianninus Castiglioni]]
3997485
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:LCV.svg|thumb|Legio Contra Vandalismum]]
{{Compendia paginae|VP:VEX}}
Hic nonnullae commentationes numerantur [[#Paginae saepe vexatae|quae saepe vexantur]] aut [[#Paginae quae infeste denuo creantur|infeste denuo creantur]]. Si novas commentationes invenis, quaesumus, adde huic indici. Haec pagina {{Tempus|{{REVISIONTIMESTAMP}}|forma = \d\i\e [[j xg]] [[Y]], \h\o\r\ā H:i:s}} novissime recensa est.
== Paginae saepe vexatae ==
Hae paginae saepe vexantur ([[Special:Purge/{{FULLPAGENAME}}|indicem renovare]]):
{{Index paginarum observatarum
| Fraxinetum
| Larius lacus
| Liernia
| Krypton (planeta ficticius)
| Superman
}}
== Paginae quae infeste denuo creantur ==
Hi nexūs colore rubro ostendendi sunt, quia infeste iterum iterumque creantur:
* [[Familia Nantolio]]—etiam [[Nantolio]], [[Amadeus de Natolio]], [[Natoli (familia)]]
* [[Hildouinus Nantolii]]—etiam [[Hildoinus de Nantolio]]
* [[J-Pimp]]—etiam [[J-Pimp (rapianus)]], [[J-Pimp (rapper)]], [[Joel Filsaime]]
* [[Acuculae Geronis]]—etiam [[Gugliae Geronis]]
* [[Cataractae Vallis Malborensis]]
* [[Methodus Castiglionius]], [[Porta Castiglionius]]
* [[Ioanninus Castiglionius]], [[Ioanninus Castiglioni]], [[Gianninus Castiglioni]]
{{NexInt}}
* [[Vicipaedia:Malefactor]]
* [[Vicipaedia:Tutela]]
* [[:Categoria:Disputationes de paginis quae usores conexos habent]]
* {{Fn|Pagina vandalica}}
* {{Fn|Pagina infeste propagata}}
* {{Fn|Auctores conexi}}
* {{Fn|Disputationes orbae}}
{{Vicitextus mutabilis}}
[[Categoria:Vicipaedia]]
[[Categoria:Corrigenda]]
cdyy4vr6ob4sj2q3oh44m4i3bo9w6d8
Formula:Postilla redirectionis/doc
10
323806
3997373
3990630
2026-10-27T13:50:05Z
Grufo
64423
+Cat
3997373
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula in nuntiis systematis adhibita|custodes=usores
| c3946509 = MediaWiki:Move-redirect-text
| Sin secus verbatim
| Mora substitutionis cautae
| P1
| P2
| Postilla redirectionis/arbiter
| Si in substitutione
}}
{{Substitutio quae suam transclusionem protrahit|$1}}
{{Formula solitaria|MediaWiki:Move-redirect-text}}
{{Vicitextus concors
| Postilla redirectionis
| De hac redirectione
}}
Haec est [[Vicipaedia:Substitutio|substitutio]] peculiaris tantummodo in pagina [[MediaWiki:Move-redirect-text]] adhibita. Usoribus non est eā utendum.
{{Nota bene}} Condicionibus quae efficiunt ut post redirectionem vicitextus quidam addatur formlulae {{Fn|De hac redirectione}} congruendum est.
== De usu ==
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{subst:Postilla redirectionis|$1}}</syntaxhighlight>
(Sed formula [[MediaWiki:Move-redirect-text|iam adhibita est]].)
== Quando postilla addatur ==
{| class="wikitable"
|-
! Casus
! Condicio
! Vicitextus insertus
|-
| ''Diversum [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]]''
| Vetus et novum nomen ad diversa spatia nominalia pertinent.
| rowspan="4" | <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{De hac redirectione}}</syntaxhighlight>
|-
| ''[[Vicipaedia:Discretio|Pagina discretiva]]''
| Vetus et novum nomen ad idem spatium nominale pertinent, non sunt in spatio nominali disputationis, et vetus pagina est discretiva aut novum nomen uno ex his verbis terminatur: <code>(discretiva)</code> aut <code>(discretio)</code> aut <code>(nomen)</code> aut <code>(praenomen)</code> aut <code>(cognomen)</code>.
|-
| ''Spatium disputationis''
| Vetus nomen est in spatio nominali disputationis et non est subpagina novi nominis.
|-
| ''Diversa nomina usorum''
| Vetus nomen et novum nomen sunt in spatio nominali usoris sed nomina usorum inter se differunt.
|-
| ''Disputationes alibi collectae''
| Vetus et novum nomen ad idem spatium nominale disputationis pertinent et vetus nomen est subpagina novi nominis.
| <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{De hac redirectione|ratio=collectio}}</syntaxhighlight>
|-
| ''Redirectio redundans''
| Vetus nomen est in spatio nominali [[Vicipaedia:De categoriis|categoriarum]]; aut vetus et novum nomen sunt in spatio nominali [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationum]] (<code>Adumbratio:</code>); aut vetus nomen est subpagina in spatio nominali [[Auxilium:Formulae|formularum]] (<code>Formula:</code>) et eius nomen est <code>doc</code>; aut vetus nomen est pagina superioris spatii nominalis <code>Usor:</code> quae ad aliud spatium nominale redigit.
| <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>{{Confestim delenda|Redirectio redundans. <small>(Pittacium [[Formula:Postilla redirectionis/arbiter|systemate]] additum.)</span>}}</syntaxhighlight>
|-
| ''Ceterum''
| Vetus et novum nomen ad idem spatium nominale pertinent; vetus nomen non est pagina disputationis; nec vetus neque novum nomen uno ex his verbis terminatur: <code>(discretiva)</code>, <code>(discretio)</code> aut <code>(nomen)</code>.
| '''Nihil additur.'''
|}
== Subformulae machinariae ==
* {{relfn|Formula:Postilla redirectionis/arbiter}}
== Ulteriora si cupis ==
* [[MediaWiki:Move-redirect-text]]
* [[phab:T419100|Pass the target of the redirect as $1 to MediaWiki:Move-redirect-text – Phabricator]]
* {{Fn|De hac redirectione}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
08v3v3ehnra2ycgq1734z59eii3xcwc
Formula:Postilla redirectionis/arbiter
10
323882
3997372
3990621
2026-10-27T13:49:53Z
Grufo
64423
De paginis discretivis canonicis
3997372
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#switch:
{{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#switch:{{{spatium-redirectionis}}}
| 10 = {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME:{{{redirectio}}}}}|doc
| +
}}
| 14 = +
| 118 = {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{spatium-scopi}}}|118
| +
}}
}}
| redundans
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|{{{spatium-scopi}}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|2
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />ROOTPAGENAME:{{{scopus}}}}}|{{safesubst:<noinclude />ROOTPAGENAME:{{{redirectio}}}}}
| +
}}
| +
}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{redirectio}}}|{{safesubst:<noinclude />TALKPAGENAME}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:string|find|{{{redirectio}}}|{{{scopus}}}|1|true}}|1
| collectio
| notabilis
}}
| {{safesubst:<noinclude />#if:
{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
pulling|redirectio|
pulling|scopus|
with_value_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|or|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$|
list_values
}}
| notabilis
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />#invoke:pagina|lineamentum|isDisambiguationPage|{{{scopus}}}}}|true
| notabilis
| nihil
}}
}}
}}
| notabilis
}}
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{spatium-redirectionis}}}|2
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{{spatium-scopi}}}|3
| notabilis
| {{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />PAGENAME:{{{redirectio}}}}}|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME:{{{redirectio}}}}}
| redundans
| notabilis
}}
}}
| notabilis
}}
}}
}}
| redundans = {{Confestim delenda{{safesubst:<noinclude />!}}Redirectio redundans. <small>(Pittacium [[Formula:Postilla redirectionis/arbiter|systemate]] additum.)</small>}}
| notabilis = {{De hac redirectione}}
| collectio = {{De hac redirectione{{safesubst:<noinclude />!}}ratio{{safesubst:<noinclude />=}}collectio}}
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio|contenta={{Formula machinaria}}{{Formula in nuntiis systematis adhibita
| custodes = usores
| r3948020 = Formula:Postilla redirectionis
| Modulus:Pagina
| Modulus:Params
| Modulus:String
}}{{Lua|Pagina|Params|String}}}}</noinclude>
f8sa6kfyee6k514by4i4am22xahfb4f
Categoria:Redirectiones antidiscretivae
14
323895
3997403
3990587
2026-10-27T15:49:46Z
Grufo
64423
+Nexus
3997403
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| descriptio = Hic numerantur paginae quae notas parenthesis discretivas in titulo habent—{{*eg}} <code>(discretiva)</code> vel <code>(discretio)</code> vel <code>(nomen)</code> et cetera—quae at paginas tacite discretivas redigunt.
}}
{{Categoria redirectionum}}
{{Categoria celata}}
{{Videantur etiam
| Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas
}}
[[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]
9epr0d56092hi5vov4kauqldvcbyfm1
Formula:Quaerebasne forte eodem titulo
10
324057
3997375
3981598
2026-10-27T13:51:45Z
Grufo
64423
De paginis discretivis canonicis
3997375
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new|
pulling|1|
trimming_values|
with_value_not_matching||strict|
providing|1|{{safesubst:<noinclude />FULLPAGENAME}}|
entering_substack|
detaching_substack|
renaming_by_magic|NAMESPACENUMBER|values_only|
leaving_substack|
pulling|ns|
providing|ns|0, 4, 6, 10, 12, 14, 100, 118|
reinterpreting|ns|trim_all|splitter_string|,|setter_string||
renaming_by_mixing|$@|
entering_substack|
detaching_substack|
dropping_substack|
excluding_non-numeric_names|
renaming_by_magic|ns|
mapping_by_mixing|{{safesubst:<noinclude />#if:{{{1|}}}
| {{safesubst:<noinclude />PAGENAME:{{{1}}}}}
| {{safesubst:<noinclude />PAGENAME}}
}}|
mapping_by_replacing|/$||1|
entering_substack|new|
pulling||
detaching_substack|
entering_substack|
with_value_not_matching|%s+%(pagina discretiva%)$|
with_value_not_matching|%s+%(discretio%)$|
with_value_not_matching|%s+%(discretiva%)$|
with_value_not_matching|%s+%(nomen%)$|
with_value_not_matching|%s+%(praenomen%)$|
with_value_not_matching|%s+%(cognomen%)$|
reassigning||pagina discretiva|copy|
reassigning||discretio|copy|
reassigning||discretiva|copy|
reassigning||nomen|copy|
reassigning||praenomen|copy|
reassigning||cognomen|rename|
mixing_names_and_values|$@ ($#)|$@ ($#)|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$#:$@|
flushing|
mapping_by_magic|#ifexist|names_only|2|/||
with_value_not_matching||strict|
mapping_by_magic|#invoke|names_only_as|3|let|1|redirection|let|2|walk_through|
entering_substack|
with_value_matching|^%s*$|
detaching_substack|
mapping_by_mixing|$#|
leaving_substack|
renaming_by_mixing|$@|
flushing|
mapping_by_magic|NAMESPACENUMBER|
mixing_names_and_values|$@/$#|$#|
renaming_to_sequence|naturally|
concat_and_call|Quaerebasne forte
}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude>
1unm81u5nssuuvnzqc9da2t9af9t6i9
Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus
0
324083
3997453
3964056
2026-10-27T18:20:53Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
3997453
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Municipalities (Ortsgemeinden) in Rhineland-Palatinate.svg|thumb|'''Communia Rhenaniae et Palatinatus''' usque ad gradum ordinationis communis loci ([[Theodisce]] ''Ortsgemeinde'').]]
'''Index urbium et communium [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]]''' [[urbs|urbes]] et [[commune|communia]] in [[Terra foederalis (Germania)|terra foederali]] [[Germania|Germanica]] Rhenania et Palatinatu sita continet. Sunt 2300 communia politice libera (e Kalendis Ianuariis anni 2025).
Haec ita distribuuntur:
* 130 urbes, inter quas
** 12 [[Index circulorum Germanicorum|circuli urbani]] (Theodisce ''Kreisfreie Städte''),
** 8 urbes magnae [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiectae (Theodisce ''kreisangehörige Städte''),
** 13 urbes sine consociatione communium (Theodisce ''verbandsfreie Städte''),
** 97 urbes consociationi communium adscriptae (Theodisce ''verbandsangehörige Städte'');
* 2170 alia communia, inter quae
** 8 communia sine consociatione (Theodisce ''verbandsfreie Gemeinden''),
** 2162 communia localia consociationi adscripta (Theodisce ''Ortsgemeinden'').
Illae 97 urbes et 2162 communia localia ad 129 consociationes communium pertinent, quae administrationem pro communibus sibi subiectis gerunt.
== Circuli urbani ==
{{div col|3}}
# [[Augusta Treverorum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>(Theodisce ''Trier''; [[Luxemburgice]] ''Tréier'')</small>
# [[Bipontium]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Zweibrücken''; [[Palatinice]] ''Zweebrigge'')</small>
# [[Caesarea Lutra]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Kaiserslautern''; [[Palatinice]] ''Lautre'')</small>
# [[Confluentes (Germania)|Confluentes]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Koblenz''; dialectaliter ''Kowelenz'')</small>
# [[Francodalia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Frankenthal'')</small>
# [[Landavia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Landau in der Pfalz''; [[Palatinice]] ''Landaach'')</small>
# [[Ludovici Portus Rhenanus]]<ref name="Bezzel 1845">Bezzel, H. M. (1845). ''Historia Rei Literariae Norimbergensis''.</ref> <small>(Theodisce ''Ludwigshafen am Rhein'')</small>
# [[Moguntiacum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Mainz'')</small>
# [[Neapolis Palatinorum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Neustadt an der Weinstraße''; [[Palatinice]] ''Neischdadt'')</small>
# [[Sancti Pirminii Sedes]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Pirmasens''; [[Palatinice]] ''Bärmesens'')</small>
# [[Spira (urbs)|Spira]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Speyer'')</small>
# [[Wormatia]]<ref>Vide [https://www.dbnl.org/tekst/groo001brie14_01/groo001brie14_01_0023.php ''Briefwisseling van Hugo Grotius''], ubi dicitur "Dux Carolus a Wormatia militem mittit tuendo Ascafenburgo."</ref> <small>(Theodisce ''Worms'')</small>
{{div col end}}
== Urbes magnae circulo subiectae ==
{{div col|3}}
* [[Angulisamum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Ingelheim am Rhein'')</small>
* [[Antunnacum]]<ref>[[Tabula Peutingeriana]]: ''Antunnaco''.</ref><ref>Venantius Fortunatus: ''Antonnacensis castelli …'' Monumenta Germaniae Historica. Auctores antiquissimi, 4.4. Fortunati carminum liber X (de navigatione Childeberti regis).</ref> <small>(Theodisce ''Andernach''; dialectaliter ''Annenach'' seu ''Annernach'')</small>
* [[Bingium]]<ref name="Hofmann">{{Lexicon Universale}}.</ref> <small>(Theodisce ''Bingen am Rhein'')</small>
* [[Cruciniacum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bad Kreuznach'')</small>
* [[Idara-Supra Petra]]<ref name="Steininger 1834">Steininger, J. (1834). ''Codex diplomaticus Trevirensis e-archivio et libris manuscriptis'' (Vol. 1). In Commission der Fr. Lintz’schen Buchhandlung.</ref><ref name="Beyer 1860">Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der, jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 1). J. Hölscher; et : Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der mittelrheinischen Territorien: Erster Band. Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1169''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Idar-Oberstein'')</small>
* [[Lahnstenium]]<ref>[http://www.dilibri.de/rlb/content/thumbview/63151 ''37 - (46) - Lahnstenium (ubi Loganum Rhenus suscipit) Confluentia venienti || Lhaanstein, komende van Koblenz - +â+ôbersicht - Landesbibliothekszentrum Rheinland-Pfalz'' apud www.dilibri.de] "Lahnstenium ubi [[Loganus|Loganum]] [[Rhenus]] suscipit."</ref> <small>(Theodisce ''Lahnstein'')</small>
* [[Magniacum (Germania)|Magniacum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Mayen'')</small>
* [[Neoweda]]<ref name="Orbis Latinus N-Z">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z''].</ref> <small>(Theodisce ''Neuwied'')</small>
{{div col end}}
== Urbes sine consociatione communium ==
{{div col|3}}
* [[Alceia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Alzey'')</small>
* [[Bendorffium]]<ref name="Merian 1645 & 1646">Merian, M. (1645). ''Topographia Palatinatus Rheni et Vicinarum Regionum''. Francofurti ad Moenum: Matthaei Meriani; et: Merian, M. (1646). ''Topographia Palatinatus Rheni et Vicinarum Regionum: Das ist Beschreibung und Eigentliche Abbildung der Vornehmsten Stätte Plätze der Untern Pfalz am Rhein''. Matthäus Merian.</ref> <small>(Theodisce ''Bendorf'')</small>
* [[Babardia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Boppard''; [[Hunnice]] ''Bobert'')</small>
* [[Bedense Castrum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bitburg''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Bebuersch'' seu ''Beburig''; [[Luxemburgice]] ''Béibreg'')</small>
* [[Insula Rheni]]<ref name="Mone 1848">Mone, F. J. (1848). ''Zeitschrift für die Geschichte des Oberrheins'' (Vol. 1). G. Braun'sche Hofbuchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Wörth am Rhein'')</small>
* [[Iulius Vicus]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Germersheim'' seu ''Germersheim am Rhein'')</small>
* [[Novae Aquae-Arvilare]]<ref name="Egli 1893">Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter.</ref> <small>(Theodisce ''Bad Neuenahr-Ahrweiler'')</small>
* [[Rigomagus (Germania)|Rigomagus]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Remagen'')</small>
* [[Sentiaca]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Sinzig'')</small>
* [[Turingum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bad Dürkheim'')</small>
* [[Villa Nautica]]<ref name="Remling 1852">Remling, F. X. (1852). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe zu Speyer'' (Vol. 1). Kirchheim und Schott; et: Remling, F. X. (1852). ''Geschichte der Bischöfe zu Speyer'' (Vol. 1). Kirchheim und Schott; et: Remling, F. X. (1852). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe zu Speyer: Erster Band. Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1205''. Kirchheim & Schott; et: Remling, F. X. (1852). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe von Speyer: Vol. I. Aetates antiquiores et medii aevi''. Kirchheim & Schott; et: Remling, F. X. (1852). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe zu Speyer'' (Band 1: Aetatis Mediae). [[Moguntiacum|Moguntiaci]]: Kirchheim y Schott; et: Remling, F. X. (Ed.) (1852). ''Acta et privilegia dioecesis Spirensis ac monasterii Clingenmunsteriensis''. In ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe zu Speyer'' (Vol. I). Kirchheim und Schott.</ref> <small>(Theodisce ''Schifferstadt'')</small>
* [[Viridopolis]]<ref name="Irenicus 1518">Irenicus, F. (1518). ''Germaniae exegeseos volumina duodecim''. Impensis Urbani Regii.</ref> <small>(Theodisce ''Grünstadt'')</small>
* [[Vitelliacum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Wittlich'')</small>
{{div col end}}
== Urbes consociationi communium adscriptae ==
{{div col|3}}
* [[Adenova]]<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> <small>(Theodisce ''Adenau'')</small>
* [[Algesheimium]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Gau-Algesheim'')</small>
* [[Angulus Lutrae]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Lauterecken'')</small>
* [[Anvilara]]<ref name="Böhmer 1849">Böhmer, J. F. (1849). ''Regesta Imperii: Die Regesten des Kaiserreichs unter den Karolingern'' (Vol. 1). Verlag der J.G. Cotta'schen Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Annweiler am Trifels'')</small>
* [[Aquae Brisiacenses]]<ref name="Peutinger 1888">Peutinger, C. (1888). ''Tabula Peutingeriana: Codex Vindobonensis 324'' (K. Miller, Ed.). Otto Maier Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Bad Breisig'')</small>
* [[Aquae Mariaemontanae]]<ref name="Schannat II 1824">Schannat, J. F. (1824). ''Eiflia illustrata, oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (Vol. 2). Johann Peter Bachem.</ref> <small>(Theodisce ''Bad Marienberg''; dialectaliter ''Marmerich'')</small>
* [[Aquae Sobernheimenses]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Bad Sobernheim'')</small>
* [[Bacaracum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bacharach'' seu ''Bacharach am Rhein'')</small>
* [[Bemondula]]<ref name="Stadt Baumholder">Stadt Baumholder. [https://web.archive.org/web/20260411055939/https://www.baumholder.de/en/our-city/history/ ''History''].</ref> <small>(Theodisce ''Baumholder'')</small>
* [[Bernicastellum-Cusa]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Marx 1905">Marx, J. (1905). ''Geschichte des Armen-Hospitals zum h. Nicolaus zu Cues'' (Vol. 1). Kommissions-Verlag der Paulinus-Druckerei.</ref> <small>(Theodisce ''Bernkastel-Kues'')</small>
* [[Betzdorfium]]<ref name="Bärsch 1844">Bärsch, G. (1844). ''Eiflia illustrata, oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (Vol. 2).</ref> <small>(Theodisce ''Betzdorf'')</small>
* [[Birconfelda (Rhenania et Palatinatus)|Bircofelda]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Birkenfeld'')</small>
* [[Bollenheimum ad Rhenum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Rheinböllen'')</small>
* [[Brubacum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Braubach'')</small>
* [[Caesariacum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Kaisersesch'')</small>
* [[Candela (Palatinatus)|Candela]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Kandel'')</small>
* [[Castrum Kyllae]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kyllburg'')</small>
* [[Cattimelibocum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Katzenelnbogen'')</small>
* [[Cella ad Mosellam]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Zell'')</small>
* [[Cochemium]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Cochem'')</small>
* [[Contionacum]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Konz'')</small>
* [[Cosla]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Kusel'')</small>
* [[Cuba (Rhenania et Palatinatus)|Cuba]] <small>(Theodisce ''Kaub'')</small>
* [[Dada (Rhenania et Palatinatus)|Dada]]<ref name="Gensicke II 1999">Gensicke, H. (1999). ''Landesgeschichte des Westerwaldes'' (II ed.). Historische Kommission für Nassau.</ref> <small>(Theodisce ''Daaden'')</small>
* [[Dana (Rhenania et Palatinatus)|Dana]]<ref name="Görz II 1879">Görz, A. (1879). ''Mittelrheinische Regesten oder chronologische Zusammenstellung des Quellenmaterials für die Geschichte der Territorien der heutigen Regierungsbezirke Coblenz und Trier'' (Vol. II). Denkert & Groos; et: Goerz, A. (1879). ''Mittelrheinische Regesten: II. Theil''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Denkert & Groos.</ref> <small>(Theodisce ''Dahn'')</small>
* [[Decia (Rhenania et Palatinatus)|Decia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Diez'')</small>
* [[Didesheimium]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Deidesheim'')</small>
* [[Dierdorfium]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Dierdorf'')</small>
* [[Domus Sancti Goaris]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Sankt Goarshausen'')</small>
* [[Dumno]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Daun'')</small>
* [[Ecclesiae ad Segam]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Kirchen'')</small>
* [[Ecclesiopolium Bolandicum]]<ref name="Cellarius 1703">Cellarius, C. (1703). ''Geographia Antiqua iuxta et Nova''. Ienae: Bielckius.</ref> <small>(Theodisce ''Kirchheimbolanden''; [[Palatinice]] ''Kerschem'')</small>
* [[Ediginhovum]]<ref name="Glöckner III 1933">Glöckner, K. (1933). ''Codex Laureshamensis'' (Vol. 3). Historischer Verein für Hessen; et; Glöckner, K. (1933). ''Codex Laureshamensis: Bd. 3 Kopialbuch, II. Teil. Die übrigen Gau- und Marken-Verzeichnisse''. [[Darmstadium|Darmstadii]]: Buchhandlung des Hessischen Staatsverlags.</ref> <small>(Theodisce ''Edenkoben''; [[Palatinice]] ''Edekowe'')</small>
* [[Embasis]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bad Ems'')</small>
* [[Emmelshusium]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Emmelshausen'')</small>
* [[Freinsheimium]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Freinsheim''; [[Palatinice]] ''Fränsem'')</small>
* [[Gamundium (Rhenania et Palatinatus)|Gamundium]]<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913?p=249&cq=Ludwigshafen%20u.a.&lang=en ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E - M''].</ref> <small>(Theodisce ''Hornbach'')</small>
* [[Gerolstenium]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Gerolstein'')</small>
* [[Hachenburgum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Hachenburg'')</small>
* [[Herdorfium]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Herdorf'')</small>
* [[Hermenskeila]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Hermeskeil'')</small>
* [[Hillesheimium (Eiflia)|Hillesheimium]] <small>(Theodisce ''Hillesheim'')</small>
* [[Hoinga]]<ref name="Becker, Mayer, Prinz & Halpern 2021">Becker, W., Mayer, M. G., Prinz, S. T., & Halpern, J. P. (2021). ''Hoinga: A large and nearby ROSAT-detected supernova remnant''. Astronomy & Astrophysics, 648, A30. doi.org</ref> <small>(Theodisce ''Bad Hönningen'')</small>
* [[Horium-Grancineshausa]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Gensicke II 1999"/> <small>(Theodisce ''Höhr-Grenzhausen'')</small>
* [[Hunnorum Castellum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Kastellaun'')</small>
* [[Indago ad Rivum]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Hagenbach'')</small>
* [[Kyrina (Rhenania et Palatinatus)|Kyrina]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kirn'')</small>
* [[Landstulia]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Landstuhl'')</small>
* [[Lincia ad Rhenum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Linz am Rhein'')</small>
* [[Lupi Petra (Rhenania et Palatinatus)|Lupi Petra]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Wolfstein'')</small>
* [[Manderscheidum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Manderscheid'')</small>
* [[Meisenheimium (Rhenania et Palatinatus)|Meisenheimium]]<ref name="Latomus 1562">Latomus, B. (1562). ''Genealogia d. d. baronum in Meisenheimium et Oberstein''. (Reimpressio a I. Friderico edita, anno 1870, Reuther).</ref> <small>(Theodisce ''Meisenheim'')</small>
* [[Mendigum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Mendig'')</small>
* [[Molendinopolis-Kerlecha]]<ref name="Bärsch 1844"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Mülheim-Kärlich'')</small>
* [[Monasterium Meinfeldiae]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Münstermaifeld''; dialectaliter ''Meenster'')</small>
* [[Mons Ecclesiae (Tergum Caninum)|Mons Ecclesiae]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kirchberg'')</small>
* [[Mons Ferreus (Palatinatus)|Mons Ferreus]]<ref name="Meisner 1623">Meisner, D. (1623). ''Thesaurus Philo-Politicus: Hoc est: Emblemata sive Moralia Politica'' (Vol. 1). Eberhard Kieser seu Enno Koenig.</ref> <small>(Theodisce ''Eisenberg'')</small>
* [[Mons Tabor (Germania)|Mons Tabor]]<ref name="Egli 1893"/> <small>(Theodisce ''Montabaur'')</small>
* [[Mons Torrentis (Tergum Caninum)|Mons Torrentis]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Stromberg'')</small>
* [[Moschela Superior]]<ref name="Schannat II 1824"/> <small>(Theodisce ''Obermoschel'')</small>
* [[Nassovia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Nassau'')</small>
* [[Nastadium]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Nastätten'')</small>
* [[Neristeinum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Nierstein'')</small>
* [[Novum Castellum (Rhenania et Palatinatus)|Novum Castellum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Neuerburg''; dialectaliter [[Franconice-Mosellanice]] ''Neierbuersch'')</small>
* [[Occidentale Castrum (Rhenania et Palatinatus)|Occidentale Castrum]]<ref name="Gensicke II 1999"/> <small>(Theodisce ''Westerburg'')</small>
* [[Oppenheimium]]<ref name="Hofmann"/> <small>(Theodisce ''Oppenheim'')</small>
* [[Ostowa]]<ref name="Glöckner III 1933"/> <small>(Theodisce ''Osthofen'')</small>
* [[Otterburgum]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Otterberg'')</small>
* [[Policha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Polch'')</small>
* [[Pruma (urbs)|Pruma]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Prüm'')</small>
* [[Ramsteinium-Mesenbacum]]<ref name="Bärsch 1844"/><ref name="Görz II 1879"/> <small>(Theodisce ''Ramstein-Miesenbach'')</small>
* [[Ransbacum-Babenbacum]]<ref name="Bärsch 1844"/><ref name="Görz II 1879"/> <small>(Theodisce ''Ransbach-Baumbach'')</small>
* [[Renneroda]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Rennerod'')</small>
* [[Rensa]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Rhens'')</small>
* [[Rocconis Domus]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Rockenhausen'')</small>
* [[Rodalba]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Rodalben'')</small>
* [[Saltrissa in Silva Occidentali]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Selters''; dialectaliter ''Seldersch'')</small>
* [[Sancti Goaris Cella]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Sankt Goar'')</small>
* [[Sanctus Lambertus (Palatinatus)|Sanctus Lambertus]]<ref name="Remling 1836">Remling, F. X. (1836). ''Urkundliche Geschichte der ehemaligen Abteien und Klöster im jetzigen Rheinbayern'' (Vol. 1). Ensslin; et: Remling, F. X. (1836). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe zu Speyer''. Moguntiaci: Kirchheim, Schott und Thielmann.</ref> <small>(Theodisce ''Lambrecht'')</small>
* [[Saravicastrum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Saarburg'')</small>
* [[Simmera]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Simmern/Hunsrück''; [[Hunnice]] ''Siemere'')</small>
* [[Soiacum]]<ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Schweich'')</small>
* [[Spicarium (Eiflia)|Spicarium]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Speicher'')</small>
* [[Tabernae Montanae]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bad Bergzabern''; [[Palatinice]] ''Berchzawwre'')</small>
* [[Trabena-Trarbachium]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Traben-Trarbach'')</small>
* [[Turris Alba (Rhenania et Palatinatus)|Turris Alba]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Weißenthurm''; dialectaliter ''Thur'')</small>
* [[Ulmena]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ulmen'')</small>
* [[Ulmena Inferior]]<ref name="Greule 2021">Greule, A. (2021). ''Die Ortsnamen der Verbandsgemeinde Nieder-Olm''. Regionalgeschichte.net</ref> <small>(Theodisce ''Nieder-Olm'')</small>
* [[Unchela]]<ref name="Lacomblet 1840">Lacomblet, T. J. (1840). ''Urkundenbuch für die Geschichte des Niederrheins oder des Erzstifts Cöln'' (Vol. 1). Wolf'sche Buchdruckerei; et: Lacomblet, T. J. (Ed.) (1840). ''Urkundenbuch für die Geschichte des Niederrheins oder des Erzstifts Cöln: Band I, Von dem Jahr 779 bis 1200''. [[Dusseldorpium|Dusseldorpii]]: J. Wolf.</ref> <small>(Theodisce ''Unkel'')</small>
* [[Valendra]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Vallendar'')</small>
* [[Vesalia Superior]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Oberwesel'')</small>
* [[Vetus Ecclesia (Rhenania et Palatinatus)|Vetus Ecclesia]]<ref name="Egli 1893"/> <small>(Theodisce ''Altenkirchen'')</small>
* [[Villa Moraha]]<ref name="Glöckner III 1933"/> <small>(Theodisce ''Waldmohr'')</small>
* [[Wachenheimium ad Viam Vinariam]]<ref name="Bärsch 1844"/><ref name="Steininger 1834"/> <small>(Theodisce ''Wachenheim an der Weinstraße'' seu ''Wachenheim an der Haardt'')</small>
* [[Weristadium]]<ref name="Glöckner III 1933"/> <small>(Theodisce ''Wörrstadt'')</small>
* [[Wiridicha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wirges'')</small>
* [[Wissena ad Segam]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wissen'' seu ''Wissen/Sieg'')</small>
{{div col end}}
== Communia sine consociatione ==
{{div col|3}}
* [[Bobenhemium-Roxhemium]]<ref name="Remling Geschichte 1852">Remling, F. X., (1852); ''Geschichte der Bischöfe zu Speyer''. [[Moguntiacum|Moguntiaci]]: Kirchheim & Schott.</ref> <small>(Theodisce ''Bobenheim-Roxheim'')</small>
* [[Bohila et Ugelhemium]]<ref name="Remling 1836"/> <small>(Theodisce ''Böhl-Iggelheim'')</small>
* [[Budenhemium]]<ref name="Binterim III 1839">Binterim, A. J. (1839). ''Pragmatische Geschichte der deutschen Concilien: vom vierten bis zum Ende des fünfzehnten Jahrhunderts'' (Vol. 3). Moguntiaci: Verlag von Kirchheim, Schott und Thielmann.</ref> <small>(Theodisce ''Budenheim'')</small>
* [[Comitatus (Rhenania)|Comitatus]]<ref name="Schannat 1723">Schannat, J. F. (1723). ''Eiflia illustrata, sive memorabilis et geographica historicaque dominorum eifliae illustrium''. Typis Ioannis Baptistae; et: Schannat, J. F. (1723). ''Eiflia illustrata, sive geographica et historica descriptionis comitatus Eifliae''. Typis J.A. Köthen; et: Schannat, J. F. (1723). ''Eiflia Illustrata, sive chorographica et historica descriptio comitatus Eifliae''. [[Colonia Agrippina|Coloniae Agrippinae]]: Sumptibus viduae J. B. Metternich; et: Schannat, J. F. (1723). ''Historia Episcopatus Wormatiensis'' (Vol. 1). Apud Johannem Maximilianum van den Sande; et: Schannat, J. F. (1723). ''Corpus traditionum Fuldensium, ut et antiquitatum Fuldensium; in quo chartae et diplomata omnis aevi, iuraque ac immunitates imperialis abbatiae Fuldensis'' (Vol. 1). Monasterium Fuldense.</ref> <small>(Theodisce ''Grafschaft'')</small>
* [[Curia Limburgensis]]<ref name="Remling 1836"/> <small>(Theodisce ''Limburgerhof'')</small>
* [[Hasela (Palatinatus)|Hasela]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Haßloch'')</small>
* [[Morbachium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Morbach'')</small>
* [[Mutterstadium]]<ref name="Remling 1836"/> <small>(Theodisce ''Mutterstadt'')</small>
{{div col end}}
== Communia localia ==
=== A ===
{{div col|3}}
* [[Abbatis Villa (Rhenania et Palatinatus)|Abbatis Villa]]<ref name="Remling 1836"/> <small>(Theodisce ''Abtweiler'')</small>
* [[Abentheuerium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831">Binterim, A. J., & Mooren, J. H. (1831). ''Die alte und neue Erzdiözese Köln in ihrer ehemaligen Ausdehnung'' (Vol. 2). Moguntiaci: Kirchheim, Schott und Thielmann. </ref> <small>(Theodisce ''Abentheuer'')</small>
* [[Acta (Eiflia)|Acta]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Acht'')</small>
* [[Ad Quercus]]<ref name="Pauly II 1974">Pauly, F. (1974). ''Germania Sacra. Neue Folge 8. Die Bistümer der Kirchenprovinz Trier. Das Erzbistum Trier: Vol. 2. Die Stifte St. Severus in Boppard, St. Goar, St. Castor in Karden''. Walter de Gruyter</ref> <small>(Theodisce ''Neichen'')</small>
* [[Adinbachium]]<ref name="Academia Electoralis Theodoro-Palatinae II 1770">Academia Electoralis Theodoro-Palatinae. (1770). ''Historia et commentationes Academiae Electoralis Scientiarum et Elegantiorum Litterarum Theodoro-Palatinae'' (Vol. 2). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Adenbach'')</small>
* [[Afflaria]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Affler'')</small>
* [[Agathonis Casae]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Echtershausen'')</small>
* [[Ager Fraxineus]]<ref name="Schannat 1852"/> <small>(Theodisce ''Eschfeld'')</small>
* [[Agitelsbacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Achtelsbach'')</small>
* [[Agiwaltivilla]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Elzweiler'')</small>
* [[Agonis Villare]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Ehweiler'')</small>
* [[Ailertchenium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Ailertchen'')</small>
* [[Alagastesheimum]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Waldalgesheim'')</small>
* [[Albersweilerium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Albersweiler'')</small>
* [[Albessenum]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Albessen'')</small>
* [[Albia (Occidentalis Silva)|Albia]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Elben'')</small>
* [[Albis (Rhenania et Palatinatus)|Albis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Alf'')</small>
* [[Albucha]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Albig'')</small>
* [[Albulfi Villa]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Albisheim'')</small>
* [[Alflona]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Alflen'')</small>
* [[Alcana (Rhenania et Palatinatus)|Alcana]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Alken'')</small>
* [[Alchorodum]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Elkenroth'')</small>
* [[Alchovilla (Nava)|Alchovilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(ad [[Nava (flumen)|Navam]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Ellweiler'')</small>
* [[Alchovilla (Tergum Caninum)|Alchovilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Elchweiler'')</small>
* [[Alisontia (Palatinatus)|Alisontia]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Alsenz'')</small>
* [[Allenbachum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Allenbach'')</small>
* [[Allendorfium (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Allendorfium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Allendorf'')</small>
* [[Allenfeldium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Allenfeld'')</small>
* [[Almersbacum]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Almersbach'')</small>
* [[Almuthemarca]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz III 1874">Beyer, H., Eltester, L., & Goerz, A. (1874). ''Urkundenbuch zur Geschichte der jetzt die preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien: Vol. III. Vom Jahre 1260 bis 1350''. J. Hölscher; et: Beyer, H., Eltester, L., & Goerz, A. (Eds.) (1874). ''Acta feudalia, donationes et registra decimarum in ditionibus dioecesis Trevirensis ac comitatuum de Sayn''. In ''Urkundenbuch zur Geschichte der mittelrheinischen Territorien'' (Vol. III). Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Ollmuth'')</small>
* [[Alnetobacum prope Candelam]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Erlenbach bei Kandel'')</small>
* [[Alnetobacum prope Danam]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Görz II 1879"/> <small>(Theodisce ''Erlenbach bei Dahn'')</small>
* [[Alnetum (Rhenania et Palatinatus)|Alnetum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Ellerstadt'')</small>
* [[Alnetum Eifliense]]<ref name="Schannat 1852">Schannat, J. F. (1852). ''Eiflia Illustrata: Oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (G. Bärsch, Ed.). Lintz; et: Schannat, J. F. (1852). ''Eiflia illustrata oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (G. Bärsch, Ed.; Vol. 2). Jakob Anton Mayer.</ref> <small>(Theodisce ''Ellscheid'')</small>
* [[Alni Divisa]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Ehlscheid'')</small>
* [[Alpenrodium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Alpenrod'')</small>
* [[Alsbacum (Occidentalis Silva)|Alsbacum]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Alsbach'')</small>
* [[Alsdorfium (Eiflia)|Alsdorfium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Alsdorf'')</small>
* [[Alsdorfium (Occidentalis Silva)|Alsdorfium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Alsdorf'')</small>
* [[Alshemium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Alsheim'')</small>
* [[Alta Regia (Rhenania)|Alta Regia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Altrich'')</small>
* [[Alta Ripa (Palatinatus)|Alta Ripa]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Altrip'')</small>
* [[Alta Statio-Dahuna]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Hochstetten-Dhaun'')</small>
* [[Alterkulzium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Alterkülz''; [[Hunnice]] ''Allerkilz'')</small>
* [[Altum Villare (Rhenaniae et Palatinatus)|Altum Villare]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hockweiler'')</small>
* [[Alua]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Bleialf'')</small>
* [[Ambitus Sigae]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hamm'')</small>
* [[Ameslabrunno]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Esselborn'')</small>
* [[Ammeldinga ad Novum Castrum]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Ammeldingen bei Neuerburg'')</small>
* [[Ammeldinga ad Ouram]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Ammeldingen an der Our'')</small>
* [[Amnis Nucum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nußbach'')</small>
* [[Anansdorfa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Onsdorf'')</small>
* [[Anara (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Anara]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Weinähr'')</small>
* [[Anara (Circulus Westerwaldensis)|Anara]]<ref name="Greule 2014"/> <small>(in [[Circulus Westerwaldensis|Circulo Westerwaldensi]]<ref name="Circulus Westerwaldensis"/>)</small> <small>(Theodisce ''Oberahr'')</small>
* [[Angelostadium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Engelstadt'')</small>
* [[Angulocampus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eckfeld'')</small>
* [[Angulus Franconum]]<ref name="Forcellini 1864-1887"/> <small>(Theodisce ''Frankeneck'')</small>
* [[Angulus Ludovici]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Ludwigswinkel'')</small>
* [[Anhusium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Anhausen''; dialectaliter ''Onese'')</small>
* [[Anschavia]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Anschau'')</small>
* [[Ansiacum Mosellanum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Ensch'')</small>
* [[Antiqua Dizuna]]<ref name="Gudenus 1743"/> <small>(Theodisce ''Altendiez'')</small>
* [[Antiqua Laya]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Altlay'')</small>
* [[Antiqua Scheida]]<ref name="Gudenus 1743"/> <small>(Theodisce ''Altscheid'')</small>
* [[Antiqua Villa (Palatinatus)|Antiqua Villa]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Altdorf'')</small>
* [[Antiquum Boimburgum]]<ref name="Gudenus 1743">Gudenus, V. F. (1743). ''Codex diplomaticus: exhibens anecdota Moguntiaca, iura, provincias, et adiacentes regiones'' (Vol. 1). Typis Ioannis Baptistae; et: Gudenus, V. F. (1743). ''Codex Diplomaticus: Exhibens Anecdota Moguntiaca, Res Germanicas, Et Trevirenses Illustrantia'' (Vol. 1). Academica.</ref> <small>(Theodisce ''Altenbamberg'')</small>
* [[Antiquum Strimmigium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Altstrimmig'')</small>
* [[Antiquum Widelbachium]]<ref name="Gudenus 1743"/> <small>(Theodisce ''Altweidelbach''; [[Hunnice]] ''Aldweirelbach'')</small>
* [[Antweilerium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Antweiler'')</small>
* [[Appenhemium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Appenheim'')</small>
* [[Appola]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Münsterappel''; [[Palatinice]] ''Minschtrappel'')</small>
* [[Aqua (prope Augustam Treverorum)|Aqua]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Aach'')</small>
* [[Aquae Ferreae (Eiflia)|Aquae Ferreae]]<ref name="Browerus & Masenius 1670">Browerus, C., & Masenius, J. (1670). ''Antiquitatum et annalium Trevirensium libri XXV''. Henricus Dehmen; et: Browerus, C., & Masenius, J. (1670). Antiquitatum et annalium Trevirensium libri XXV (Vol. 2). Coloniae Agrippinae: Joannis Wilhelmi Friessem.</ref> <small>(Theodisce ''Eisenach'')</small>
* [[Aquila (Germania)|Aquila]]<ref name="Brower 1626">Brower, C. (1626). ''Antiquitatum et annalium Trevirensium libri XXV''. Officina Libraria Henrici Bock.</ref> <small>(Theodisce ''Igel'')</small>
* [[Ara (Rhenania et Palatinatus)|Ara]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Altenahr'')</small>
* [[Arbachium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Arbach'')</small>
* [[Arbor Amelonis]]<ref name="Schannat 1852"/> <small>(Theodisce ''Emmelbaum'')</small>
* [[Aremontium]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Aremberg'')</small>
* [[Arenbacum]]<ref name="Debus 1984">Debus, K. (1984). ''Das älteste Lehnbuch der Grafen von Veldenz: Edition und sprachshistorisch-toponymische Untersuchung''. Veröffentlichungen de Pfälzischen Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften.</ref> <small>(Theodisce '''Oberarnbach')</small>
* [[Arenrathium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Arenrath'')</small>
* [[Arftium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Arft'')</small>
* [[Argenthalium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Argenthal''; [[Hunnice]] ''Ajedahl'')</small>
* [[Ariswancum]]<ref name="Dotzauer 2001">Dotzauer, W. (2001). ''Geschichte des Nahe-Hunsrück-Raumes: Von den Anfängen bis zur Französischen Revolution''. Franz Steiner Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Argenschwang'')</small>
* [[Armshemium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Armsheim'')</small>
* [[Arzbacum]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Arzbach'')</small>
* [[Ardesfelda]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Arzfeld'')</small>
* [[Ardinicum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Erden'')</small>
* [[Arenza]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Ernzen'')</small>
* [[Aridum Nemus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dürrholz'')</small>
* [[Asbachium (Occidentalis Silva)|Asbachium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Asbach'')</small>
* [[Asca (Rhenania et Palatinatus)|Asca]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Waldesch'')</small>
* [[Aspishemium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Aspisheim'')</small>
* [[Astertium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Astert'')</small>
* [[Attenhusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Attenhausen'')</small>
* [[Atzelgiftium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Atzelgift'')</small>
* [[Auderathium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Auderath'')</small>
* [[Audonis Domus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Edesheim''; [[Palatinice]] ''Esem'')</small>
* [[Auelium]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Auel'')</small>.
* [[Augia (Tergum Caninum)|Augia]]<ref name="Trithemius 1601">Trithemius, I. (1601). ''Chronicon Coenobii Sponheimensis''. Typis Ioannis Albini; et: Trithemius, I. (1601). Chronicon Sponheimense, ca. 1495-1509. (Ed. Carl Velten, 1969). [[Cruciniacum|Cruciniaci]]: Eigenverlag.</ref> <small>(Theodisce ''Auen'')</small>
* [[Augia ad Kyllam]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Auw an der Kyll'')</small>
* [[Augia ad Prumiam]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Auw bei Prüm'')</small>
* [[Augia Dusonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dausenau'')</small>
* [[Augia Nistrae]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nisterau'')</small>
* [[Aullium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Aull'')</small>
* [[Auromuncium]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Urmitz''; dialectaliter ''Örms'')</small>
{{div col end}}
=== B ===
{{div col|3}}
* [[Bachenbergium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Bachenberg'')</small>
* [[Bacunnum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bekond'')</small>
* [[Bademium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Badem'')</small>
* [[Badenhardia]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Badenhard''; [[Hunnice]] ''Banert'')</small>
* [[Badenhemium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Badenheim'')</small>
* [[Baldringum]]<ref name="Gnodalius 1570">Gnodalius, P. (1570). ''Seditio repentina vulgi, praecipue rusticorum, anno M.D.XXV. per universam fere Germaniam exorta''. Henricus Petri</ref> <small>(Theodisce ''Baldringen'')</small>
* [[Bannum (Palatinatus)|Bannum]]<ref name="Lehmann 1857">Lehmann, J. G. (1857). ''Urkundliche Geschichte der Klöster in der Pfalz''. Verlag der Joh. Chr. Hermann'sche Buchhandlung; et: Lehmann, J. G. (1857). ''Urkundliche Geschichte der Burgen und Bergschlösser in den ehemaligen Gauen, Grafschaften und Bisthümern der bayerischen Pfalz'' (Vol. I). [[Caesarea Lutra|Caesareae Lutrae]]; et: Lehmann, J. G. (1857). ''Urkundliche Geschichte der Klöster in der ehemaligen Pfalz'' (Vol. 1). Kaiser.</ref> <small>(Theodisce ''Bann'')</small>
* [[Bannberscheidum]]<ref name="Steub 1846">Steub, L. (1846). ''Die oberdeutschen Familiennamen''. Verlag von George Joseph Manz.</ref> <small>(Theodisce ''Bannberscheid'')</small>
* [[Barae (Eiflia)|Barae]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Baar'')</small>
* [[Basilica Helperici]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Helferskirchen'')</small>
* [[Baudobrica]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Büdlich'')</small>
* [[Baulerum (Circulus terrae Arvilarensis)|Baulerum]]<ref name="Schannat 1855">Schannat, J. F. (1855). ''Eiflia illustrata, sive geographica et historica comitatus Eifliae descriptio''. Jacobus Antonius Mayer.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Arvilarensis|Circulo Arvilarensi]]<ref name="Circulus terrae">Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' -secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo- vertit</ref><ref>Nomen Latinum completum "Circulus terrae Arvilarensis"</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bauler'')</small>
* [[Baustertum]]<ref name="Schannat 1855"/> <small>(Theodisce ''Baustert'')</small>
* [[Bechelum]]<ref name="Steininger 1836">Steininger, J. (1836). ''Codex principis et metropolis Trevirensis: res Trevericas a saeculo X. usque ad nostra tempora illustrans''. Friederich Lintz; et: Steininger, J. (1836). ''Codex principis et metropolis Trevirensis: Res Trevirericas a tempore Romanae dominationis usque ad nostram aetatem''. Typis et Sumptibus F. Lintz.</ref> <small>(Theodisce ''Becheln'')</small>
* [[Bechtrum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bechtheim'')</small>
* [[Beindersheimium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Beindersheim'')</small>
* [[Belgica (Germania)|Belgica]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Belg''; [[Hunnice]] ''Bellisch'')</small>
* [[Belinga (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Belinga]]<ref name="Beyer 1860"/> <ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP"/>)</small> <small>(Theodisce ''Beilingen'')</small>
* [[Belinga (Occidentalis Silva)|Belinga]]<ref name="Görz 1886">Görz, A. (1886). ''Mittelrheinische Regesten: oder chronologische Zusammenstellung der Quellenbriefe für die Geschichte der Territorien der heutigen Regierungsbezirke Coblenz und Trier'' (Vol 1 - 4). Verlag von F. Hölscher; et: Görz, A. (Ed.) (1886). ''Regesten der Erzbischöfe von Trier: Von Hetti bis Johann II (814–1403)''. Verlag von J. Jaeger; et: Goerz, A. (Ed.) (1886). ''Mittelrheinische Regesten: Chronologische Zusammenstellung der Quellen für die Geschichte der Territorien am Mittelrhein'' (Tomus III). Confluentibus: Denkert & Groos.</ref> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bellingen'')</small>
* [[Bellum (Tergum Caninum)|Bellum]]<ref name="Steininger 1836"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bell'')</small>
* [[Bellum (prope Mendigum)|Bellum]]<ref name="Steininger 1836"/> <small>(prope [[Mendigum]]<ref name="Bärsch 1844"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bell'')</small>
* [[Beltema]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Beltheim''; [[Hunnice]] ''Belldem'')</small>
* [[Bercilingua]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Berlingen'')</small>
* [[Bermola]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bermel'')</small>
* [[Bertriacum]]<ref name="Gilles 1988">Gilles, K.-J. (1988). ''Die Entersburg bei Bad Bertrich. Ein "Troja" der Eifel''. Apud ''Jahrbuch für den Kreis Cochem-Zell''.</ref> <small>(Theodisce ''Bad Bertrich'')</small>
* [[Bettilonis Villa]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Betteldorf'')</small>
* [[Bettinga (Eiflia)|Bettinga]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bettingen'')</small>
* [[Betularia-Honigsessenium]]<ref name="Bärsch 1844"/><ref name="Königliches Statistisches Bureau XII 1885">Königliches Statistisches Bureau (Ed.) (1885). ''Gemeindelexikon für das Königreich Preußen: Provinz Rheinland'' (Vol. 12). Berolini: Verlag des Königlichen Statistischen Bureaus; et: Königliches Statistisches Bureau (Ed.) (1885). ''Gemeindelexikon für das Königreich Preußen: Auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1885'' (Vol. 12). Berolini: Verlag des Königlichen Statistischen Bureaus.</ref> <small>(Theodisce ''Birken-Honigsessen'')</small>
* [[Betularum Domus]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Birkheim''; [[Hunnice]] ''Berkhem'')</small>
* [[Beyia]]<ref name="Beyer II 1874"/> <small>(Theodisce ''Hausbay'')</small>
* [[Bibaraha]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Biebern''; [[Hunnice]] ''Biewere'')</small>
* [[Bibericum]]<ref name="Steininger 1836"/> <small>(Theodisce ''Biebrich'')</small>
* [[Bickenbacum (Tergum Caninum)|Bickenbacum]]<ref name="Steininger 1836"/> <small>(Theodisce ''Bickenbach''; [[Hunnice]] ''Beggebach'')</small>
* [[Bidasium]]<ref name="Lehmann 1841">Lehmann, J. G. (1841). ''Urkundliche Geschichte der Klöster in der ehemaligen Pfalz am Rheine''. Caesareae Lutrae: Tascher. </ref> <small>(Theodisce ''Biedesheim''; [[Palatinice]] ''Birressem'')</small>
* [[Bifangum Ulonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Eulenbis'')</small>
* [[Bilestinum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Beilstein'')</small>
* [[Billiacum (Rhenania et Palatinatus)|Billiacum]]<ref name="Gilles 1985">Gilles, K. J. (1985). ''Die römische Moselbrücke bei Wasserbillig-Oberbillig''. Rheinisches Landesmuseum Trier.</ref> <small>(Theodisce ''Oberbillig'')</small>
* [[Binninga (Eiflia)|Binninga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Binningen'')</small>
* [[Binsfelda (Eiflia)|Binsfelda]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Binsfeld'')</small>
* [[Birgelium]]<ref name="Wackenroder 1928">Wackenroder, E. (1928). ''Die Kunstdenkmäler des Kreises Daun'' (P. Clemen, Ed.; Vol. 12/III). Dusseldorpii: L. Schwann.</ref> <small>(Theodisce ''Birgel'')</small>
* [[Birgesbura]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Birresborn'')</small>
* [[Birtinga]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Birtlingen'')</small>
* [[Bitzenum]]<ref name="Königliches Statistisches Bureau XII 1885"/> <small>(Theodisce ''Bitzen'')</small>
* [[Blatmarisheimum]]<ref>Ahlfeldt, J. (Ed.). ''About: Lorsch Codex, no. 1234''. Regnum Francorum Online.</ref> <small>(Theodisce ''Hochborn'')</small>
* [[Blicenhusa]]<ref name="Böhmer IV 2021">Böhmer, J. F. (2021). ''Regesta Imperii III. Salisches Haus 1056-1125. Teil 4: Die Regesten des Kaiserreiches unter Heinrich IV''. 1084-1106. Böhlau Verlag</ref> <small>(Theodisce ''Pleizenhausen'')</small>
* [[Bliswilrum-Superior Curia]]<ref name="Remling 1852"/><ref name="BAdW XXXVII 1912">Bayerische Akademie der Wissenschaften (1912). ''Monumenta Boica'' (Vol. 37). [[Monacum|Monaci]]: Akad. </ref> <small>(Theodisce ''Pleisweiler-Oberhofen'')</small>
* [[Bochinga]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Böchingen'')</small>
* [[Bockenheimium ad Lapidem]]<ref name="Academia Electoralis Theodoro-Palatinae II 1770"/> <small>(Theodisce ''Stein-Bockenheim'')</small>
* [[Boetelenheimum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Waldböckelheim''; [[Hunnice]] ''Beggelum'')</small> <small>(Theodisce ''Waldböckelheim'')</small>
* [[Bolandia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bolanden''; [[Palatinice]] ''Bolanne'')</small>
* [[Bollanevilla]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Bollendorf'')</small>
* [[Bona Villa (Rhenania et Palatinatus)|Bona Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Gutweiler'')</small>
* [[Boni Agri]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Gutenacker'')</small>
* [[Borlerium]]<ref name="Fabricius II 1898">Fabricius, W. (1898). ''Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz: Die Karte von 1789'' (Vol. 1 & 2). Bonnae: Hermann Behrendt; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Karte von 1589 und die Erläuterungen von 1594. In Erläuterungen zum Geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz'' (Vol. 2). Bonnae: Hermann Behrendt; et: Fabricius, W. (1898). ''Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz: Die Karte von 1789'' (Vol. 2: Die Übermächte). Hermann Behrendt Verlag; et: Fabricius, W. (1898). ''Index geographicus antiquorum dominiorum et parochiarum in Rhenania''. In ''Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz'' (Vol. II). Behrend & Co; et: Fabricius, W. (1898). ''Index geographicus antiquorum dominiorum et parochiarum (et fundorum) in archidiaconatu Kardenensi (ac terris sponheimensis)''. In ''Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz'' (Vol. II). Behrend & Co; et: Fabricius, W. (1898). ''Index geographicus antiquorum dominiorum et parochiarum in archidiaconatu Trevirensi''. In ''Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz'' (Vol. II). Behrend & Co.</ref> <small>(Theodisce ''Borler'')</small>
* [[Bovina (Nava)|Bovina]] <small>(ad [[Nava (flumen)|Navam]]<ref name="Fabricius II 1898"/>)</small> <small>(Theodisce ''Boos'')</small>
* [[Brachta]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Pracht'')</small>
* [[Braitbachum]]<ref name="Eltester & Goerz III 1874"/> <small>(Theodisce ''Waldbreitbach'')</small>
* [[Braunshornium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Braunshorn''; [[Hunnice]] ''Brousert'')</small>
* [[Bredallum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Briedel'')</small>
* [[Breidbachium]]<ref name="Lacomblet III 1853">Lacomblet, T. J. (Ed.) (1853). ''Urkundenbuch für die Geschichte des Niederrheins oder des Erzstifts Cöln'' (Vol. 3). Schaub'sche Buchhandlung; et: Lacomblet, T. J. (Ed.) (1853). ''De finibus terrarum in Wershovia et parochiis Eifelgaviae''. In ''Urkundenbuch für die Geschichte des Niederrheins oder des Erzstifts Cöln'' (Vol. 3). Schaub.</ref> <small>(Theodisce ''Rheinbreitbach'')</small>
* [[Breidena]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Briedern'')</small>
* [[Bremba]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Bremm'')</small>
* [[Bretzenheimum ad Navam]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Bretzenheim''; [[Hunnice]] ''Brätzenem'')</small>
* [[Briedina]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Brieden'')</small>
* [[Briminga]]<ref name="Linden 1852">Linden, I. (1852). ''Hierarchia Trevirensis: Catalogus omnium ecclesiarum et cleri dioecesis Trevirensis''. Ex Officina Typographica B. Herder.</ref> <small>(Theodisce ''Brimingen'')</small>
* [[Brinichum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Brenk'')</small>
* [[Brocscheidum]]<ref name="Schannat 1829">Schannat, I. F. (1829). ''Eiflia illustrata oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (G. Bärsch, Tranl.). Mayer. </ref> <small>(Theodisce ''Brockscheid'')</small>
* [[Brodenbacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Brodenbach'')</small>
* [[Broele trans Rhenum]]<ref name="Lacomblet II 1846">Lacomblet, T. J. (Ed.) (1846). ''Urkundenbuch für die Geschichte des Niederrheins oder des Erzstifts Cöln'' (Vol. 2). H. Voss.</ref> <small>(Theodisce ''Rheinbrohl'')</small>
* [[Brohla-Luezilinga]]<ref name="Brommer 2003">Brommer, P. (2003). ''Die Kanzlei der Erzbischöfe von Trier im 12. Jahrhundert''. Gesellschaft für Mittelrheinische Kirchengeschichte; et: Brommer, P. (2003). ''Inventar des Archivs der Stadt Cochem''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Verlag der Landesarchivverwaltung Rheinland-Pfalz; et: Brommer, P. (2003). ''Die Inventare der nichtstaatlichen Archive des Hunsrücks'' (Vol. 4). Verlag der Landesarchivverwaltung Rheinland-Pfalz.</ref> <small>(Theodisce ''Brohl-Lützing'')</small>
* [[Bruchamulbacum-Misavia]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Bruchmühlbach-Miesau'')</small>
* [[Bruchertseifia]]<ref name="Linden 1852"/> <small>(Theodisce ''Bruchertseifen'')</small>
* [[Bruchwilarius-Berenbacum]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Bruchweiler-Bärenbach'')</small>
* [[Brucusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bruchhausen'')</small>
* [[Brula]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Brohl'')</small>
* [[Brunswillarium]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Brauweiler'')</small>
* [[Bruo]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Brey'')</small>
* [[Bruscheida]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Bruschied'')</small>
* [[Bruttigum-Fancale]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Bruttig-Fankel'')</small>
* [[Bubacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bubach''; [[Hunnice]] ''Bobach'')</small>
* [[Bubenheimium (Hassia Rhenana)|Bubenheimium]]<ref name="Brilmayer 1905">Brilmayer, K. I. (1905). ''Rheinhessen in Vergangenheit und Gegenwart''. [[Giessa]]e: Roth.</ref> <small>(in [[Hassia Rhenana]]<ref name="Hassia Rhenana"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bubenheim'')</small>
* [[Bubiacum]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Pluwig''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Pluwisch'')</small>
* [[Bubonum Villa (Palatinatus)|Bubonum Villa]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bubenheim''; [[Palatinice]] ''Buwerum'')</small>
* [[Bubura]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Buborn'')</small>
* [[Budonis Villa]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Büdesheim'')</small>
* [[Buidonivilla]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Bobenheim am Berg'')</small>
* [[Bulenberga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Buhlenberg'')</small>
* [[Bulichum]]<ref name="Steininger 1836"/> <small>(Theodisce ''Beulich'')</small>
* [[Bulleia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bullay'')</small>
* [[Bundenbachium]]<ref name="Cellarius 1706">Cellarius, C. (1706). ''Notitia Orbis Antiqui, sive Geographia Plenior: ab ortu rerumpublicarum ad Constantinorum tempora''. Gleditsch.</ref> <small>(Theodisce ''Großbundenbach'')</small>
* [[Bundenbachum Minus]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Kleinbundenbach'')</small>
* [[Bunglum (Mosella)|Bunglum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bengel'')</small>
* [[Burgus (Mosella)|Burgus]] <small>(ad [[Mosella (flumen)|Mosellam]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Burg'')</small>
* [[Burgus (Mosella Inferior)|Burgus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(ad [[Mosella (flumen)|Mosellam Inferiorem]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Burgen'')</small>
* [[Burgus (Eiflia)|Burgus]]<ref name="Linden 1852"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Burg'')</small>
* [[Burgus (prope Bernicastellum-Cusam)|Burgus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(prope [[Bernicastellum-Cusam]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Marx 1905"/>)</small> <small>(Theodisce ''Burgen'')</small>
* [[Burovillare]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Burrweiler'')</small>
* [[Burtscheidium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Burtscheid'')</small>
* [[Buveza]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Boos'')</small>
{{div col end}}
=== C ===
{{div col|3}}
* [[Cabriacum]]<ref>Vide [https://www.schweich.de/ortsgemeinden/koewerich/ ''ORTSGEMEINDE KÖWERICH''], ubi dicitur "(...) Köwerich (...) Bis ins frühe Mittelalter hieß der Ort dann "Cabriacum" (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Köwerich'')</small>
* [[Cabusvillerium]]<ref name="Frey I 1836">Frey, M. (1836). ''Die Statistisch-Historische Beschreibung des königlich bayerischen Rheinkreises'' (Vol. 1). [[Spira (urbs)|Spirae]]: F. C. Neidhard.</ref> <small>(Theodisce ''Kapsweyer'')</small>
* [[Cadena (Rhenania et Palatinatus)|Cadena]]<ref>Verbandsgemeinde Westerburg (2024). ''Kaden: Ortsgemeinde im Westerwaldkreis''.</ref> <small>(Theodisce ''Kaden'')</small>
* [[Caefenhemium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kaifenheim'')</small>
* [[Caela]]<ref name="">Landeshauptarchiv Koblenz (2021). ''Jahrbuch für westdeutsche Landesgeschichte'' (Vol. 47). [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Verlag der Landesarchivverwaltung Rheinland-Pfalz.</ref> <small>(Theodisce ''Kail'')</small>
* [[Caeshofium]]<ref name="Toepke II 1884">Toepke, G. (1884). ''Die Matrikel der Universität Heidelberg von 1386 bis 1662'' (Vol. 2). [[Heidelberga]]e: Carl Winter's Universitätsbuchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Käshofen'')</small>
* [[Cagelenstadium]]<ref name="Schoepflin I 1772">Schoepflin, J. D. (1772). ''Alsatia Illustrata: Germanica Gallica'' (Vol. 1). [[Colmaria]]e: Ex Typographia Regia; et: Schoepflin, J. D. (1772). ''Alsatia diplomatica: Aeui Merouingici, Carolingici, Saxonici, Salici, Sueuici'' (Vol. 1). Typographia Regia.</ref> <small>(Theodisce ''Kallstadt'')</small>
* [[Calcefurnium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kalkofen'')</small>
* [[Calenbornium (prope Aram)|Calenbornium]]<ref name="Oediger II 1954">Oediger, F. W. (1954). ''Die Regesten der Erzbischöfe von Köln im Mittelalter'' (Vol. 2). Bonnae: Hanstein.</ref> <small>(prope [[Ara (Rhenania et Palatinatus)|Aram]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kalenborn'')</small>
* [[Calenbornium (prope Caesariacum)|Calenbornium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(prope [[Caesariacum]]<ref name="Bärsch 1844"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kalenborn'')</small>
* [[Calenbornium-Scheurenum]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kalenborn-Scheuern'')</small>
* [[Caltenengersium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Kaltenengers'')</small>
* [[Caltenholzhusa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kaltenholzhausen'')</small>
* [[Caltum]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Kalt'')</small>
* [[Camesa]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Kanzem'')</small>
* [[Caminus Picis (Palatinatus)|Caminus Picis]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(Theodisce ''Bechhofen'')</small>
* [[Campenichium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Kempenich'')</small>
* [[Campifelda]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kempfeld''; [[Hunnice]] ''Käfeld'' seu ''Kerf'ld'')</small>
* [[Campus Animalium]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dierfeld'')</small>
* [[Campus Baierorum et Steckweilerum]]<ref name="Lehmann 1857"/><ref name="Widder 1788">Widder, J. G. (1788). ''Versuch einer vollständigen Geographisch-Historischen Beschreibung der Kurfürstlichen Pfalz am Rheine'' (Vol 1 ad 4). Francofurti et Lipsiae.</ref> <small>(Theodisce ''Bayerfeld-Steckweiler'')</small>
* [[Campus Balesii]]<ref name="Hontheim 1750">Hontheim, N. (1750). ''Historia Trevirensis diplomatica et pragmatica''. Apud viduam et filium Joannis Gulielmi Huisch.</ref> <small>(Theodisce ''Balesfeld'')</small>
* [[Campus Bettonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bettenfeld'')</small>
* [[Campus Bonini]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bonefeld'')</small>
* [[Campus-Bornhofium]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Dahlow 1884">Dahlow, V. (1884). ''Das Kapuzinerkloster zu Bornhofen: Seine Geschichte und seine Gnadenstätte''. [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]]: Paulinus-Druckerei.</ref> <small>(Theodisce ''Kamp-Bornhofen'')</small>
* [[Campus Caprarum]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Geisfeld'')</small>
* [[Campus Curiae (Eiflia)|Campus Curiae]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hoffeld'')</small>
* [[Campus Dedinis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Deudesfeld''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Deisseld'')</small>
* [[Campus Eritii]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Ersfeld'')</small>
* [[Campus et Mons]]<ref name="Schannat 1852"/> <small>(Theodisce ''Großkampenberg'')</small>
* [[Campus Flammingi]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Flammersfeld'')</small>
* [[Campus Friscanis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Freckenfeld'')</small>
* [[Campus Horrei]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Scheuerfeld'')</small>
* [[Campus Indaginis (Palatinatus)|Campus Indaginis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hainfeld'')</small>
* [[Campus Minor (Rhenania et Palatinatus)|Campus Minor]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lützkampen'')</small>
* [[Campus Pineus]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fürfeld'')</small>
* [[Campus Purus]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schiersfeld'')</small>
* [[Campus Speltae]]<ref name="Förstemann II 1913"/> <small>(Theodisce ''Harspelt'')</small>
* [[Campus Vallis (Rhenania et Palatinatus)|Campus Vallis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dellfeld'')</small>
* [[Cana (Rhenania et Palatinatus)|Cana]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Caan'')</small>
* [[Canapa-Labachium]]<ref name="Bannister 1915">Bannister, A. T. (1915). ''The Place-Names of Herefordshire: Their Origin and Development''. Cambridge University Press.</ref><ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Knopp-Labach'')</small>
* [[Capella (Tergum Caninum)|Capella]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kappel''; [[Hunnice]] ''Kabbel'')</small>
* [[Capella (prope Angulum Lutrae)|Capella]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(prope [[Angulus Lutrae|Angulum Lutrae]]<ref name="Steininger 1834"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kappeln'')</small>
* [[Capella-Drusvillare]]<ref name="Historischer Verein der Pfalz XIV 1890">Historischer Verein der Pfalz (1890). ''Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz'' (Vol. 14). [[Spira (urbs)|Spirae]]: Gilardone.</ref><ref name="Zeuss 1842">Zeuss, K. (1842). ''Traditiones possessionesque Wizenburgenses: Codices duo cum supplemento''. [[Spira (urbs)|Spirae]]: Libraria Zu-Schannat.</ref> <small>(Theodisce ''Kapellen-Drusweiler'')</small>
* [[Caperichium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Kaperich'')</small>
* [[Capitalis Cathedra]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hauptstuhl'')</small>
* [[Caprarum Indago (Occidentalis Silva)|Caprarum Indago]]<ref name="SARP VIII 1984">Staatliche Archivverwaltung Rheinland-Pfalz (1984). ''Acta Treverica et Nassovica: Diplomatarium ad res ecclesiae et terrarum historiam spectans'' (Vol. VIII). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Ziegenhain'')</small>
* [[Caput Rosarum]]<ref name="Frankhäuser-Kandler 2013">Frankhäuser-Kandler, J. (2013). ''Zur angewandten religiösen Emblematik in Kirchen des Pfälzer Raumes''. Ab [[Universitas Ludovico-Maximilianea Monacensis|Universitate Monacensi]].</ref> <small>(Theodisce ''Rosenkopf'')</small>
* [[Carbachium (Tergum Caninum)|Carbachium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Karbach'')</small>
* [[Carla (Eiflia)|Carla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Karl''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Koahl'')</small>
* [[Carolihusium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Karlshausen''; [[Luxemburgice]] ''Korelsen'')</small>
* [[Carolobachium Minus]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kleinkarlbach'')</small>
* [[Carolomontium (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Carolomontium]] <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Charlottenberg'')</small>
* [[Carolomontium (Circulus terrae Turingensis)|Carolomontium]]<ref name="Linden 1852"/> <small>(in [[Circulus terrae Turingensis|Circulo terrae Turingensi]]<ref name="CTTuringensis">Fingitur nomen "Circulus terrae Turingensis" -Theodisce ''Landkreis Bad Dürkheim'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Turingensis-e" ad [[Turingum]] refertur.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Carlsberg'')</small>
* [[Carpenium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kerpen'')</small>
* [[Casa Bubonum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Börfink'')</small>
* [[Casae ad Montem (Rhenania et Palatinatus)|Casae ad Montem]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berghausen'')</small>
* [[Casae Beionis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Beinhausen'')</small>
* [[Casae Bennonis]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(Theodisce ''Bennhausen''; [[Palatinice]] ''Bennese'')</small>
* [[Casae Bergonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bergenhausen''; [[Hunnice]] ''Bärjehouse'')</small>
* [[Casae Berizonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berzhausen'')</small>
* [[Casae Bidari]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(Theodisce ''Biedershausen'')</small>
* [[Casae Cochleae]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Schneckenhausen'')</small>
* [[Casae Fabri]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schmitshausen'')</small>
* [[Casae Faginae]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Büchenbeuren''; [[Hunnice]] ''Bischebäjere'')</small>
* [[Casae Romanorum]]<ref name="Bühler 2018"/> <small>(Theodisce ''Walshausen'')</small>
* [[Casbachium-Olenbergium]]<ref name="Oediger II 1954"/> <small>(Theodisce ''Kasbach-Ohlenberg'')</small>
* [[Caschenbachium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kaschenbach'')</small>
* [[Casdorfium]]<ref name="Gensicke I 1999"/> <small>(Theodisce ''Kasdorf'')</small>
* [[Caseifelda]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kesfeld'')</small>
* [[Casella (prope Augustam Treverorum)|Casella]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Kasel''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Kosel'')</small>
* [[Casloaca]]<ref>Vide: Regionalgeschichte.net (2024). ''Kesseling - Benediktinerpropstei''; ubi dicitur "(...) Kesseling (...) "Monasterium quod vocatur Casloaca" (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Kesseling'')</small>
* [[Castanidum]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Kesten'')</small>
* [[Castellum-Stadium]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Kastel-Staadt'')</small>
* [[Castrum Boeckelenheimum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schloßböckelheim'')</small>
* [[Castrum Brule]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Burgbrohl'')</small>
* [[Castrum Gaudii]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Freudenburg'')</small>
* [[Castrum Inferius (Rhenania et Palatinatus)|Castrum Inferius]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Niederburg''; [[Hunnice]] ''Nierabursch'')</small>
* [[Castrum Larae]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Burglahr'')</small>
* [[Castrum Traiani]]<ref name="Müller 1831">Müller, I. W. (1831). ''Lexicon manuale, geographiam antiquam et mediam cum Latine tum Germanice illustrans''. Sumtibus C. H. F. Hartmanni.</ref> <small>(Theodisce ''Trechtingshausen'' seu ''Trechtlingshausen'')</small>
* [[Casturtium]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kestert'')</small>
* [[Casulae Puerorum]]<ref name="Beyer II 1865">Beyer, H. (1865). ''Urkundenbuch zur Geschichte der jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden Mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 2). [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher; et: Beyer, H. (1865). ''Urkundenbuch zur Geschichte der mittelrheinischen Territorien: Vom Jahre 1169 bis 1212'' (Vol. 2). Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Kinderbeuern'')</small>
* [[Cattibachium]]<ref name="Widder III 1787"/> <small>(Theodisce ''Katzenbach'')</small>
* [[Catzvillerium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Katzweiler'')</small>
* [[Catzvinkelium (Segaha)|Catzvinkelium]]<ref name="Gensicke I 1999"/> <small>(ad [[Segaha]]m<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Katzwinkel'')</small>
* [[Causenium]]<ref name="Gensicke I 1999"/> <small>(Theodisce ''Kausen'')</small>
* [[Cazvinkelium (Eiflia)|Cazvinkelium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Katzwinkel'')</small>
* [[Cella ad Lacum]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kell am See'')</small>
* [[Cella Nantereshusana]]<ref name="Brower & Masen I 1855">Brower, C., & Masen, J. (1855). ''Metropolis ecclesiae Trevericae, quae metropolitanae ecclesiae originem, iura, decus, officia; tum subjectorum illi episcopatuum, regionum, urbium, ecclesiarum'' (C. von Stramberg, Ed.; Vol. 1). Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Nentershausen'')</small>
* [[Celtancum-Raptacum]]<ref name="Wampach 1935"/><ref name="Buchmüller 1990">Buchmüller, J. (1990). ''Toponymie des Treverergebietes: Gallo-römische Namenstruktur an der Mittelmosel''. Akademische Druck- und Verlagsanstalt.</ref> <small>(Theodisce ''Zeltingen-Rachtig'')</small>
* [[Centum Nemora]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Zemmer'')</small>
* [[Cerna (Rhenania et Palatinatu)|Cerna]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Moselkern'')</small>
* [[Cervia (Rhenania et Palatinatus)|Cervia]]<ref name="Haubrichs 2024">Haubrichs, W. (2024). Death and Survival of Latin in the Empire West of the Rhine: Belgicae, Germaniae, and the Rise of the Frankish-Theodisc Languages. In ''Languages and Communities in the Late-Roman and Post-Imperial West''. Oxford University Press.</ref> <small>(Theodisce ''Zerf'')</small>
* [[Cervicampus (Tergum Caninum)|Cervicampus]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hirschfeld''; [[Hunnice]] ''Heerschfeld'')</small>
* [[Cervicornu (Palatinatus)|Cervicornu]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hirschhorn/Pfalz'')</small>
* [[Cervimontium (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Cervimontium]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hirschberg'')</small>
* [[Cervivallis (Palatinatus)|Cervivallis]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hirschthal'')</small>
* [[Chumbdum Inferius]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Niederkumbd''; [[Hunnice]] ''Nierakuhm'')</small>
* [[Cissis Superior]]<ref name="VvAiR CLIX 1959">Verein von Altertumsfreunden im Rheinlande (1959). ''Bonner Jahrbücher: Jahrbücher des Vereins von Altertumsfreunden im Rheinlande und des Rheinischen Landesmuseums in Bonn: Vol. 159''. Böhlau.</ref> <small>(Theodisce ''Oberzissen'')</small>
* [[Clarus Rivus (Eiflia)|Clarus Rivus]]<ref name="Binterim & Mooren 1830">Binterim, A. J., & Mooren, J. H. (1830). ''Die alte und neue Erzdiöcese Köln in ihrer ehemaligen Ausdehnung und jetzigen Verfassung''. Simon Müller.</ref> <small>(Theodisce ''Gladbach'')</small>
* [[Clausa (Rhenania et Palatinatus)|Clausa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Clausen'')</small>
* [[Clausura Eberhardi]]<ref name="Blackie 1887">Blackie, C. (1887). ''A Dictionary of Place-Names Giving Their Derivations''. John Murray.</ref> <small>(Theodisce ''Klausen'')</small>
* [[Clenichium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kleinich'')</small>
* [[Clidinga]]<ref name="Marx II 1843"/> <small>(Theodisce ''Kliding'')</small>
* [[Clinga]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Klingenmünster'')</small>
* [[Clingelbachium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Klingelbach'')</small>
* [[Clottena]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Klotten'')</small>
* [[Cludenbachium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kludenbach''; [[Hunnice]] ''Klurebach'')</small>
* [[Cluziradum]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Klüsserath'')</small>
* [[Cnittelshemium]]<ref name="Baudrand 1682">Baudrand, M. A. (1682). ''Geographia ordine litterarum disposita''. (Vol. 1). Apud Johannem Martyn.</ref> <small>(Theodisce ''Knittelsheim'')</small>
* [[Cnoringa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Knöringen'')</small>
* [[Cocheshusa]]<ref name="Vereins von Alterthumsfreunden 42 1866">Vereins von Alterthumsfreunden (1866). ''Jahrbücher des Vereins von Alterthumsfreunden im Rheinlande'' (Vol. 42).</ref> <small>(Theodisce ''Koxhausen'')</small>
* [[Colbinga (Rhenania et Palatinatus)|Colbinga]]<ref name="Longnon 1915"/> <small>(Theodisce ''Kölbingen'')</small>
* [[Colli Villa (Rhenania et Palatinatus)|Colli Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Halsdorf'')</small>
* [[Colliga]]<ref name="Longnon 1915"/> <small>(Theodisce ''Kollig'')</small>
* [[Collis (Rhenania et Palatinatus)|Collis]]<ref name="Wasserzieher 1927">Wasserzieher, E. (1927). ''Hans und Grete: Eine Einführung in die Studium der deutschen Personennamen''. Ferdinand Dümmler Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Büchel'')</small>
* [[Collis Betularum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Birkenbeul'')</small>
* [[Collis Hassonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hatzenbühl'')</small>
* [[Colverathum]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kolverath'')</small>
* [[Colvilerium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kollweiler'')</small>
* [[Comeda]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Kümbdchen''; [[Hunnice]] ''Kiehmsche'')</small>
* [[Comina]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Kommen'')</small>
* [[Concha Sanctorum]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heiligenmoschel'')</small>
* [[Condate Vicus]]<ref name="Condate Vicus">Vide [https://www.gemeinde-contwig.de/index.php/ortsgeschichte ''Gemeinde Contwig''], ubi dicitur "(...) Namen „condate vicus“ (oder ähnlich) erhielt (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Contwig'')</small>
* [[Contrava]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Gondorf'')</small>
* [[Conventus de Cumbda]]<ref name="Gudenus 1743"/> <small>(Theodisce ''Klosterkumbd''; [[Hunnice]] ''Klosderkuhm'')</small>
* [[Coppa (Circulus terrae Eiflae Vulcanicae)|Coppa]]<ref name="Marx II 1843"/> <small>(Theodisce ''Kopp'')</small>
* [[Corbis Lignorum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Scheitenkorb'')</small>
* [[Corbora]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Körborn'')</small>
* [[Cordula]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Kordel'')</small>
* [[Corlinga]]<ref name="Marx II 1843"/> <small>(Theodisce ''Korlingen'')</small>
* [[Corperichium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Körperich'')</small>
* [[Corvilerium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Korweiler''; [[Hunnice]] ''Korwell'')</small>
* [[Corvinus Mons (Rhenania et Palatinatus)|Corvinus Mons]]<ref name="Bünz 2008">Bünz, E. (2008). ''Pfalz: Die Siedlungsnamen der Pfalz. In: Veröffentlichungen der Kommission für geschichtliche Landeskunde in Baden-Württemberg''. [[Stutgardia]]e: W. Kohlhammer.</ref> <small>(Theodisce ''Krähenberg'')</small>
* [[Cottenburna]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kottenborn'')</small>
* [[Cottenheimium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kottenheim'' seu ''Kottem'')</small>
* [[Cotterichenium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kötterichen'')</small>
* [[Coverna-Gundorfium]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kobern-Gondorf'')</small>
* [[Cozenrodum]]<ref name="HHW 2026">Hessisches Hauptstaatsarchiv Wiesbaden (2026). ''Lehnrevers des Gerhart von Gebhardshain genannt von Kotzenrode (Ref. 3036/164)''. Arcinsys Hessen</ref> <small>(Theodisce ''Rosenheim'')</small>
* [[Cratonbachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Kradenbach'')</small>
* [[Cratzenburgum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Kratzenburg'')</small>
* [[Crelanum]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Nerdlen'')</small>
* [[Cretes (Rhenania et_Palatinatus)|Cretes]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kretz'')</small>
* [[Creucchovilare]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Schankweiler'')</small>
* [[Crichenbachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Krickenbach'')</small>
* [[Cronweilerium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Kronweiler'')</small>
* [[Cropa (Rhenania et Palatinatus)|Cropa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kroppach'')</small>
* [[Croppa]]<ref name="Görz 1876">Görz, A. (1876). ''Mittelrheinische Regesten oder chronologische Zusammenstellung des Quellenmaterials für die Geschichte der Territorien der beiden Regierungsbezirke Coblenz und Trier'' (Vol. 1). Verlag von J. Hölscher; et: Görz, A. (1876). ''Mittelrheinische Regesten oder chronologische Zusammenstellung des Quellenmaterials für die Geschichte der Territorien der heutigen Regierungsbezirke Coblenz und Trier'' (Vol. 1 & 2); et: Goerz, A. (Ed.) (1879). ''Mittelrheinische Regesten oder chronologische Zusammenstellung der Quellen für die Geschichte der Territorien der jetzigen Regierungsbezirke Coblenz und Trier'' (Band 2: Vom Jahre 1152 bis 1237). Denkert & Groos. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Denkert & Groos et F. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Kröppen'')</small>
* [[Crovia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Kröv'')</small>
* [[Crufta (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Crufta]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kruchten'')</small>
* [[Crufta (Circulus terrae Magniacensis et Confluentensis)|Crufta]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(in [[Circulus terrae Magniacensis et Confluentensis|Circulo terrae Magniacensi et Confluentensi]]<ref name="CTMEC"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kruft''; dialectaliter ''Kroft'')</small>
* [[Crummela (Occidentalis Silva)|Crummela]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Krümmel''; dialectaliter ''Krimmel'')</small>
* [[Crummenowe]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Krummenau''; [[Hunnice]] ''Gromme'')</small>
* [[Crunkele]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Krunkel'')</small>
* [[Cumulus Pulcher (Occidentalis Silva)|Cumulus Pulcher]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Schöneberg'')</small>
* [[Cumulus Pulcher (Tergum Caninum)|Cumulus Pulcher]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Schöneberg'')</small>
* [[Cumulus Pulcher et Mons Situlae]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Schönenberg-Kübelberg'')</small>
* [[Cumulus Smisii]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schmißberg'')</small>
* [[Cuncha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Konken'')</small>
* [[Cunderode]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Kundert'')</small>
* [[Cuningeshemium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Köngernheim'')</small>
* [[Cunisbacum]]<ref name="Frey I 1836"/> <small>(Theodisce ''Kindsbach'')</small>
* [[Cunnenhemium]]<ref name="Widder III 1787"/> <small>(Theodisce ''Kindenheim''; [[Palatinice]]; ''Kinnerem'')</small>
* [[Curia (Occidentalis Silva)|Curia]]<ref name="Stein 1827">Stein, F. (1827). ''Annalen des Vereins für Nassauische Altertumskunde und Geschichtsforschung''.</ref> <small>(Theodisce ''Hof'')</small>
* [[Curia Dominicalis]]<ref name="Simmern-Rheinböllen 2024">Verbandsgemeinde Simmern-Rheinböllen (2024). ''Ortsgemeinde Fronhofen''.</ref> <small>(Theodisce ''Fronhofen''; [[Hunnice]] ''Fronhuwe'')</small>
* [[Curia Media (Rhenania et Palatinatus)|Curia Media]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Mittelhof'')</small>
* [[Curia Vulpis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fuchshofen'')</small>
* [[Curiae Arnonis]]<ref name="Gudenus 1743"/> <small>(Theodisce ''Arnshöfen'')</small>
* [[Curiae Boreales]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nordhofen''; dialectaliter ''Noorden'')</small>
* [[Curtes Dissonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dessighofen''; dialectaliter ''Dessje'')</small>
* [[Curtes Endlichonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Endlichhofen'')</small>
* [[Curtes Indaginis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hanhofen'')</small>
* [[Curtis de Silva-Falconis Petra]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Waldhof-Falkenstein'')</small>
* [[Curtis-Exustio]]<ref name="Marx II 1843"/> <small>(Theodisce ''Kottweiler-Schwanden'')</small>
* [[Curtis Ferrea]]<ref name="Meisner 1623"/> <small>(Theodisce ''Eisighofen'')</small>
* [[Curtscheida]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Kurtscheid'')</small>
* [[Curva (Rhenania et Palatinatus)|Curva]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kirf'')</small>
* [[Curvatura Arboris]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hentern'')</small>
{{div col end}}
=== D ===
{{div col|3}}
* [[Dackenheimium]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Dackenheim'')</small>
* [[Dackscheidium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dackscheid'')</small>
* [[Daffindalum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Hassia Rhenana]]<ref name="Hassia Rhenana"/>)</small> <small>(Theodisce ''Tiefenthal'')</small>
* [[Daleidium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Daleiden'')</small>
* [[Dancano]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Dahnen'')</small>
* [[Datinberga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Dattenberg'')</small>
* [[Decemdomium ad Rennerodum]]<ref name="SARP IV 1978">Staatliche Archivverwaltung Rheinland-Pfalz (1978). ''Acta Treverica et Nassovica: Diplomatarium ad res ecclesiae et terrarum historiam spectans'' (Vol. IV). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Zehnhausen bei Rennerod'')</small>* [[Decemdomium ad Rennerodum]]<ref name="SARP IV 1978">Staatliche Archivverwaltung Rheinland-Pfalz (1978). ''Acta Treverica et Nassovica: Diplomatarium ad res ecclesiae et terrarum historiam spectans'' (Vol. IV). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Zehnhausen bei Rennerod'')</small>
* [[Decemdomium ad Walboderadam]]<ref name="SARP VI 1982">Staatliche Archivverwaltung Rheinland-Pfalz (1982). ''Acta Treverica et Nassovica: Diplomatarium ad res ecclesiae et terrarum historiam spectans'' (Vol. VI). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Zehnhausen bei Wallmerod'')</small>
* [[Decima (Rhenania et Palatinatus)|Decima]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Detzem'')</small>
* [[Deesenum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Deesen'')</small>
* [[Deinesbergum-Stegina]]<ref name="Sickel IV 1893">Sickel, T. (Ed.) (1893). ''Monumenta Germaniae Historica. Diplomatum Regum et Imperatorum Germaniae: Tomus IV. Ottonis III. Diplomata''. [[Hanum (Tergum Caninum)|Hani]]. </ref><ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Theisbergstegen'')</small>
* [[Deinspure]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Densborn'')</small>
* [[Dernavia]]<ref name="Linden 1852"/> <small>(Theodisce ''Dernau'')</small>
* [[Derschenum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Derschen'')</small>
* [[Deslochium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Desloch'')</small>
* [[Dichotoma Silva]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Habscheid'')</small>
* [[Dicio Hassonis]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Haserich'')</small>
* [[Dieblichum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dieblich'')</small>
* [[Difficilis Scissus]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bisterschied'')</small>
* [[Dilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Dimbach'')</small>
* [[Didonevilla]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Dingdorf'')</small>
* [[Dimidia Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Halbs'')</small>
* [[Discidium Haris (prope Adenovam)|Discidium Haris]]<ref name="Förstemann II 1913"/> <small>(Theodisce ''Harscheid'')</small>
* [[Discrimen Amplum (Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis)|Discrimen Amplum]]<ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(in [[Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis|Circulo terrae Vetero-Ecclesiensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis">Nomen Latinum completum "Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis" et Nomen Theodiscum ''Landkreis Altenkirchen''.</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Breitscheidt'')</small>
* [[Discrimen Amplum (Occidentalis Silva)|Discrimen Amplum]]<ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Breitscheid'')</small>
* [[Discrimen Amplum (Tergum Caninum)|Discrimen Amplum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Breitscheid'')</small>
* [[Discrimen Aquarum]]<ref name="Schannat 1852"/> <small>(Theodisce ''Euscheid'')</small>
* [[Discrimen Dammae]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Damscheid''; [[Hunnice]] ''Domschiehd'')</small>
* [[Discrimen Darsonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Darscheid'')</small>
* [[Discrimen Exustum (Eiflia)|Discrimen Exustum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Brandscheid'')</small>
* [[Discrimen Exustum (Occidentalis Silva)|Discrimen Exustum]]<ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Brandscheid'')</small>
* [[Discrimen Ignis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Feuerscheid'')</small>
* [[Discrimen Spissum]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dickenschied''; [[Hunnice]] ''Diggeschiehd'')</small>
* [[Divina Vallis]]<ref name="Frey 1845">Frey, M. (Ed.) (1845). ''Urkundenbuch des Klosters Otterberg in der Rheinpfalz''. Institut für Pfälzische Geschichte und Volkskunde.</ref> <small>(Theodisce ''Reichsthal'')</small>
* [[Divortium (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Divortium]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Scheidt'')</small>
* [[Divortium (Eiflia)|Divortium]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Scheid'')</small>
* [[Divortium (Tergum Caninum)|Divortium]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bescheid''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Baäschd'')</small>
* [[Divortium Beronis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berscheid'')</small>
* [[Divortium Glareosum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schlierschied'')</small>
* [[Divortium Superius]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schleid'')</small>
* [[Docconis Villare]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dockweiler'')</small>
* [[Docconisvilla]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dockendorf'')</small>
* [[Dommari Casae]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dommershausen''; dialectaliter [[Hunnice]] ''Dommasch'')</small>
* [[Domus (ad Vidam)|Domus]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(ad [[Vida]]m<ref name="Schaltenbrand II 1923"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hausen'')</small>
* [[Domus (Tergum Caninum)|Domus]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hausen'')</small>
* [[Domus Agilonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Ellenhausen''; dialectaliter ''Ellehouse'')</small>
* [[Domus Ansonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Ensheim'')</small>
* [[Domus Argis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Ergeshausen'')</small>
* [[Domus Arzonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Erzenhausen'')</small>
* [[Domus Azonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Essenheim'')</small>
* [[Domus Bousonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Busenhausen'')</small>
* [[Domus Candida (Rhenania et Palatinatus)|Domus Candida]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bleckhausen''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Blääkes'')</small>
* [[Domus Catenatae]]<ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Kettenhausen''; dialectaliter ''Kerressen'')</small>
* [[Domus Davilonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dauwelshausen'')</small>
* [[Domus Ebichonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Ewighausen''; dialectaliter ''Iwichhouse'')</small>
* [[Domus Emmerici]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Emmerzhausen'')</small>
* [[Domus Eppilonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Eppelsheim'')</small>
* [[Domus Erpfolvi]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Erpolzheim'')</small>
* [[Domus Etichonis (Rhenania et Palatinatus)|Domus Etichonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Ettinghausen'')</small>
* [[Domus Hargeri]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Hargesheim''; [[Hunnice]] ''Hajesimm'')</small>
* [[Domus Harichi]]<ref name="Förstemann 1916">Förstemann, E. (1916). ''Altdeutsches Namenbuch: Ortsnamen und sonstige geographische Namen'' (Vol. 2, 3ª ed.). [[Bonna]]e: P. Hanstein.</ref> <small>(Theodisce ''Harxheim'')</small>
* [[Domus Henrici (Rhenania et Palatinatus)|Domus Henrici]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heinzenhausen'')</small>
* [[Domus Hilderedi]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hellertshausen'')</small>
* [[Domus in Eiflia]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hausten'')</small>
* [[Domus in Saepto Scisso]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heckhuscheid'')</small>
* [[Domus in Silva (Rhenania et Palatinatus)|Domus in Silva]]<ref name="Förstemann II 1913"/> <small>(Theodisce ''Harthausen'')</small>
* [[Domus Mariae (Rhenania et Palatinatus)|Domus Mariae]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Marienhausen'')</small>
* [[Domus Silvestres in Ericeto]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Holzhausen an der Haide'')</small>
* [[Domus Stratae]]<ref name="Hardt 2001"/> <small>(Theodisce ''Straßenhaus'')</small>
* [[Domus Tabulata]]<ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(Theodisce ''Bretthausen'')</small>
* [[Dodenroda]]<ref name="Goerz III 1879"/> <small>(Theodisce ''Todenroth'')</small>
* [[Dossinhusa]]<ref name="Moos & Kober 2009">Moos, P. S., & Kober, K. (2009). ''Die Geschichte von Dachsenhausen''.</ref> <small>(Theodisce ''Dachsenhausen'')</small>
* [[Dreisa (Rhenania et Palatinatus)|Dreisa]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Drees'')</small>
* [[Dudonis Castrum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dodenburg'')</small>
* [[Dudonis Curtes]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dudenhofen'')</small>
* [[Dudonis Novale]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Duchroth'')</small>
* [[Dufenbachum]]<ref name="Goerz III 1879">Goerz, A. (Ed.) (1879). ''Mittelrheinische Regesten: Oder chronologische Zusammenstellung des Quellen-Materials für die Geschichte der Territorien der beiden Regierungsbezirke Coblenz und Trier'' (Vol. 3). Denkert & Groos.</ref> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Tiefenbach''; [[Hunnice]] ''Diefebach'')</small>
* [[Dulgisvilla]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dolgesheim'')</small>
* [[Dunechinga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Düngenheim'')</small>
* [[Dunonis Villare]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dunzweiler'')</small>
* [[Duodelonis Villa]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(Theodisce ''Dudeldorf'')</small>
* [[Dura Petra (Rhenania et Palatinatus)|Dura Petra]]<ref name="Förstemann II 1913"/> <small>(Theodisce ''Hartenfels''; dialectaliter ''Harbels'')</small>
{{div col end}}
=== E ===
{{div col|3}}
* [[Eberhardi Casae]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Ebertshausen'')</small>
* [[Eberolfidomus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Ebertsheim''; [[Palatinice]] ''Ewwertsem'' seu ''Ewwertzum'')</small>
* [[Ecclesia ad Eybam]]<ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Kircheib'')</small>
* [[Ecclesia ad Saram]]<ref name="Oediger I 1961">Oediger, F. W. (1961). ''Das Bistum Köln von den Anfängen bis zum Ende des 12. Jahrhunderts'' (Geschichte des Erzbistums Köln, Vol. 1). [[Colonia Agrippina|Coloniae Agrippinae]]: J.P. Bachem.</ref> <small>(Theodisce ''Kirchsahr'')</small>
* [[Ecclesiae Castrum]]<ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Kirburg''; dialectaliter ''Kirbursch'' seu ''Kirberich'')</small>
* [[Ecclesiae Villa (Rhenania et Palatinatus)|Ecclesiae Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kirchheim an der Weinstraße'')</small>
* [[Egihari Villare]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eckersweiler'')</small>
* [[Egili Divisa]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eilscheid'')</small>
* [[Egla (Germania)|Egla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ayl'')</small>
* [[Eichana]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Eich'')</small>
* [[Eichelhardia]]<ref name="Fabricius I 1898">Fabricius, W. (1898). ''Die Herrschaften des unteren Nahegebietes: Der Nahegau und seine Umgebung''. [[Bonna]]e: Behrendt; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Herrschaften des unteren Nahegebietes: Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz''. Behrend & Co; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Karte von der Grafschaft Sponheim: Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz''. Bonnae: Hermann Behrendt; et: Fabricius, W. (1898). ''Das Pfälzische Oberamt Zweibrücken: Ein Beitrag zur geschichtlichen Landeskunde''. Westpfälzische Verlagsdruckerei; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Karte von den Gebieten der Erzbischöfe von Trier''. Bonnae: Hermann Behrendt; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Karte von 1589 und die Erläuterungen dazu''. Bonnae: Behrendt; et: Fabricius, W. (1898). ''Das Pfälzische Oberamt Lautern: Ein Beitrag zur geschichtlichen Landeskunde''. Westpfälzische Geschichtsblätter; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Güter-Verzeichnisse des Erzbistums Trier: Liber Valorium''. Behrend & Co; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Herrschaften des Unteren Nahegebietes: Der Hof des heiligen Pirminus zu Munchwilre''; et: Fabricius, W. (1898). ''Die Güterverzeichnisse des Stifts St. Remigius in der Pfalz''. Kgl. Universitäts-Buchdruckerei..</ref> <small>(Theodisce ''Eichelhardt'')</small>
* [[Eiswilra-Froeschena]]<ref name="Lehmann 1866"/><ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Thaleischweiler-Fröschen'')</small>
* [[Ekkilonis Domus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eckelsheim'')</small>
* [[Elbinga (Rhenania et Palatinatus)|Elbinga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Elbingen'')</small>
* [[Elewartha]]<ref name="Heuser 1988">Heuser, P. J. (1988). ''Die nassauischen Urkunden des Hauptstaatsarchivs Wiesbaden''. Historische Kommission für Nassau.</ref> <small>(Theodisce ''Oberelbert'')</small>
* [[Elira (Tergum Caninum)|Elira]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Ellern''; [[Hunnice]] ''Ellere'')</small>
* [[Elisapha]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Elsoff'')</small>
* [[Ellentia-Poltervilla]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Ellenz-Poltersdorf'')</small>
* [[Enchiriacus Vicus]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Enkirch''; [[Hunnice]] ''Engerisch'')</small>
* [[Enkenbacum-Alisontia Fons]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Enkenbach-Alsenborn'')</small>
* [[Enselinga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Eßlingen'')</small>
* [[Enspila]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Enspel'')</small>
* [[Enzena (Eiflia)|Enzena]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Enzen'')</small>
* [[Episcopi Domus (Rhenania et Palatinatus)|Episcopi Domus]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Bischheim''; [[Palatinice]] ''Bischem'')</small>
* [[Episcopi Mons (Nava)|Episcopi Mons]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Frauenberg'')</small>
* [[Epponis Fons]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Eppenbrunn'')</small>
* [[Era (Rhenania et Palatinatus)|Era]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ehr'')</small>
* [[Erbes-Budesheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Erbes-Büdesheim'')</small>
* [[Erela]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Irrel''; dialectaliter ''Eardel'')</small>
* [[Ericetum Betularum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Birkenheide'')</small>
* [[Ermeniacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Irmenach'')</small>
* [[Erneza]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Ernst'')</small>
* [[Erphowilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Erfweiler'')</small>
* [[Estor]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Esthal''; [[Palatinice]] ''Eschdl'')</small>
* [[Ethigira et Alara]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ediger-Eller'')</small>
* [[Etichovilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Etteldorf'')</small>
* [[Ettringium (Eiflia)|Ettringium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Ettringen'')</small>
* [[Eulgemium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Eulgem'')</small>
* [[Excelsa Devexitas]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hohenöllen'')</small>
* [[Excelsum Villare]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Höheischweiler'')</small>
* [[Excelsus Scopulus-Essingia]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/><ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hohenfels-Essingen'')</small>
* [[Exstirpatio Beronis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berndroth'')</small>
{{div col end}}
=== F ===
{{div col|3}}
* [[Fachbachium]]<ref name="BÄr 1891">Bär, M. (1891). ''Die Behördenverfassung der Rheinprovinz seit 1815''. [[Bonna]]e, in Germania: Max Cohen & Sohn et Publikationen der Gesellschaft für Rheinische Geschichtskunde.</ref> <small>(Theodisce ''Fachbach'')</small>
* [[Fagetum (Rhenania et Palatinatus)|Fagetum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Buchet'')</small>
* [[Fagus (Taunus)|Fagus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Taunus mons|Tauno]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Buch'')</small>
* [[Fagus (Tergum Caninum)|Fagus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Buch''; [[Hunnice]] ''Booch'')</small>
* [[Fagus Indaginis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hambuch'')</small>
* [[Faidia]]<ref name="Statistisches Landesamt 2024">Statistisches Landesamt Rheinland-Pfalz. (2024). ''Bevölkerungsstand von Land, Landkreisen, Gemeinden und Verbandsgemeinden''.</ref> <small>(Theodisce ''Faid'')</small>
* [[Falconis Petra (Palatinatus)|Falconis Petra]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Falkenstein''; [[Palatinice]] ''Falgestää'')</small>
* [[Falviniacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Valwig'')</small>
* [[Fela et Villa Ritizonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fehl-Ritzhausen''; dialectaliter ''Feel-R’tshause'')</small>
* [[Ferrifodina (Rhenania et Palatinatus)|Ferrifodina]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Eisenschmitt'')</small>
* [[Ferririvus Superior (Rhenania et Palatinatus)|Ferririvus Superior]]<ref name="SLBW IV 1968">Statistisches Landesamt Baden-Württemberg (1968). ''Nomenclator geographicus et chronicon communium regionis'' (Vol. 4). Kohlhammer Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Übereisenbach'')</small>
* [[Filsena]]<ref name="BÄr 1891"/> <small>(Theodisce ''Filsen'')</small>
* [[Fischlinga Minor]]<ref name="Zölch 2012">Zölch, T. (2012). ''Die Bischöfe von Speyer zur Zeit Kaiser Friedrichs II''. [[Universitas Ruperto-Carola Heidelbergensis]].</ref> <small>(Theodisce ''Kleinfischlingen'')</small>
* [[Flexus (Rhenania et Palatinatus)|Flexus]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bogel'')</small>
* [[Flexus Rheni]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hamm am Rhein'')</small>
* [[Flisima]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Fließem'')</small>
* [[Fluderscha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Fluterschen'')</small>
* [[Fluxus Dammae]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Damflos'')</small>
* [[Fons Beronis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bereborn'')</small>
* [[Fons Boeri]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Börsborn'')</small>
* [[Fons Domus]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heimborn'')</small>
* [[Fons Fluvius]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Flomborn'')</small>
* [[Fons Herii (prope Idaram-Supra Petra)|Fons Herii]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Herborn''; [[Hunnice]] ''Herwerre'')</small>
* [[Fons Lamberti]]<ref name="Mitteilungen 1870">Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz (1870). ''Die Register der Diözese Speyer''. [[Spira (urbs)|Spirae]]: Gilardone. </ref> <small>(Theodisce ''Lambsborn'')</small>
* [[Fons Numburnus]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nomborn'')</small>
* [[Fons Pulcher (Tergum Caninum)|Fons Pulcher]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Schönborn''; [[Hunnice]] ''Scheemerre'')</small>
* [[Fons Quattuor Dominorum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Vierherrenborn'')</small>
* [[Fons Tumuli]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Böllenborn'')</small>
* [[Fontes Frigidi (Rhenania et Palatinatus)|Fontes Frigidi]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kaltenborn'')</small>
* [[Forstium (Eiflia)|Forstium]]<ref name="Bistumsarchiv Trier Speyer 2024">Bistumsarchiv Trier. (2024). ''Kirchenbuchverzeichnis der Pfarrei St. Castor (Binningen/Forst)''. [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]], in Germania: Archiv des Bistums Trier; et: Bistumsarchiv Trier. (2024). ''Kirchenbuchverzeichnis der Pfarrei St. Castor (Mörsdorf/Forst)''. [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]], in Germania: Archiv des Bistums Trier. (</ref> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Forst'')</small>
* [[Forstium (Tergum Caninum)|Forstium]]<ref name="Bistumsarchiv Trier Speyer 2024"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Forst''; [[Hunnice]] ''Forschd'')</small>
* [[Forstium (prope Wissenam ad Segam)|Forstium]]<ref name="Bistumsarchiv Trier 2026">Bistumsarchiv Trier. (2026). ''Kirchenbuchverzeichnis der Pfarrei St. Sebastian (Wissen/Forst)''. [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]], in Germania: Archiv des Bistums Trier.</ref> <small>(prope [[Wissena ad Segam|Wissenam ad Segam]]<ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Forst'')</small>
* [[Forstium ad Viam Vinariam]]<ref name="Bistumsarchiv Speyer 2024">Bistumsarchiv Speyer. (2024). ''Kirchenbuchverzeichnis der Pfarrei St. Margaretha (Forst)''. [[Spira (urbs)|Spirae]], in Germania: Archiv des Bistums Speyer.</ref> <small>(Theodisce ''Forst an der Weinstraße'')</small>
* [[Fraxinetum ad Salmam]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(prope [[Vitelliacum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Esch'')</small>
* [[Fraxinetum Eifliense]]<ref name="Schannat 1852"/> <small>(prope [[Gerolstenium]]<ref name="Bärsch 1844"/>)</small> <small>(Theodisce ''Esch'')</small>
* [[Fraxinibachium (Palatinatus Occidentalis)|Fraxinibachium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu Occidentali]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Aschbach'')</small>
* [[Fraxinibachium (Tergum Caninum)|Fraxinibachium]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Asbach'')</small>
* [[Fraxinorivus (prope Nastadium)|Fraxinorivus]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(prope [[Nastadium]]<ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Eschbach'')</small>
* [[Fraxinorivus Palatinus]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Eschbach'')</small>
* [[Frohnhofenium]]<ref name="BÄr 1891"/> <small>(Theodisce ''Frohnhofen'')</small>
* [[Fructus (Rhenania et Palatinatus)|Fructus]]<ref name="Forcellini 1864-1887"/> <small>(Theodisce ''Frücht'')</small>
* [[Fundus (Occidentalis Silva)|Fundus]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Boden'')</small>
{{div col end}}
=== G ===
{{div col|3}}
* [[Gammina]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Gamlen'')</small>
* [[Gapinacha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Gappenach'')</small>
* [[Gefellium (Eiflia)|Gefellium]]<ref name="Bistumsarchiv Trier Gefell (2024)">Bistumsarchiv Trier (2024). ''Kirchenbuchverzeichnis der Pfarrei St. Hubertus (Gefell)''. [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]], in Germania: Archiv des Bistums Trier.</ref> <small>(Theodisce ''Gefell'')</small>
* [[Geichlinga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Geichlingen'')</small>
* [[Geisigium]]<ref name="Bistum Limburg 2024">Bistum Limburg (2024). ''Kirchenbuchverzeichnis des Diözesanarchivs Limburg''. [[Limburgum ad Lahnam|Limburgi ad Lahnam]], in Germania: Diözesanarchiv.</ref> <small>(Theodisce ''Geisig'')</small>
* [[Gelerotha]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gieleroth'')</small>
* [[Gelisheimia]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gilzem'')</small>
* [[Gembrica]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Gemmerich'')</small>
* [[Gemundia (Oura)|Gemundia]]<ref name="Longnon 1915">Longnon, A. (1915). ''Pouillés de la province de Trèves''. Imprimerie Nationale.</ref> <small>(ad [[Oura (Sura)|Ouram]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/>)</small> <small>(Theodisce ''Gemünd'')</small>
* [[Gemundia (Occidentalis Silva)|Gemundia]] <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Gemünden'')</small>
* [[Gemundia (Tergum Caninum)|Gemundia]]<ref name="Zwiebelberg 1970">Zwiebelberg, W. (1970). ''Das alte Gemünden''. Harald Boldt Verlag.</ref> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Gemünden''; [[Hunnice]] ''Geminne'')</small>
* [[Gensina]]<ref name="Glöckner III 1933"/> <small>(Theodisce ''Gensingen'')</small>
* [[Georgii Villa (Rhenania et Palatinatus)|Georgii Villa]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Görgeshausen'')</small>
* [[Geraha (prope Idaram-Supra Petra)|Geraha]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Gerach''; [[Hunnice]] ''Gerisch'')</small>
* [[Gerardi Fons]]<ref name="Fabricius 1891">Fabricius, W. (1891). ''Die Herrschaften des unteren Nahegebietes: Der Nahegau und seine Umgebung''. [[Bonna]]e: Behrend & Co.</ref> <small>(Theodisce ''Gerhardsbrunn'')</small>
* [[Gerardshusium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Giershausen'')</small>
* [[Gerbacum]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Gerbach'')</small>
* [[Gergeroda]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Girkenroth'')</small>
* [[Geringa]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Gering'')</small>
* [[Gerolsheimia]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Gerolsheim'')</small>
* [[Gevenichum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gevenich'')</small>
* [[Geysinhusium]]<ref name="Trautmann 2001">Trautmann, D. (2001). ''Bilder, Geschichten und Nachrichten aus über 700 Jahren Giesenhausen''. Vetere Ecclesia.</ref> <small>(Theodisce ''Giesenhausen'')</small>
* [[Gichelinga]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860">Beyer, H., Eltester, L., & Goerz, A. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der, jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden Mittelrheinischen Territorien''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Gentingen'')</small>
* [[Gielertum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gielert'')</small>
* [[Gierschnacum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gierschnach'')</small>
* [[Gildensburna]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Gillenbeuren'')</small>
* [[Gillenfeldia]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gillenfeld''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Jillwed'')</small>
* [[Gimbsheimia]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Gimbsheim'')</small>
* [[Gindorfium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gindorf'')</small>
* [[Gipperatha]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gipperath'')</small>
* [[Giroda]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Girod'')</small>
* [[Gisina Villa]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Giesdorf'')</small>
* [[Glanna]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Altenglan'')</small>
* [[Glensa]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Glees'')</small>
* [[Glisweilerum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gleisweiler''; [[Palatinice]] ''Glääswoiler'')</small>
* [[Glizicella-Horbacum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/><ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gleiszellen-Gleishorbach'')</small>
* [[Godenroda]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gödenroth''; [[Hunnice]] ''Gerad'')</small>
* [[Godhardi Novale]]<ref name="Gudenus 1743"/> <small>(Theodisce ''Goddert''; dialectaliter ''Gorert'')</small>
* [[Goecklingia]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Göcklingen''; [[Palatinice]] ''Gecklinge'')</small>
* [[Gommersheimum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gommersheim'')</small>
* [[Gondenbrettum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gondenbrett'')</small>
* [[Goenhemium]]<ref name="Baur 1862">Baur, L. (1862). ''Hessische Urkunden: Aus dem Grossherzoglich Hessischen Haus- und Staatsarchive''. [[Darmstadium|Darmstadii]]: Verlag von Jonghaus.</ref> <small>(Theodisce ''Gönnheim'')</small>
* [[Goennersdorfium (Eiflia)|Goennersdorfium]] <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Gönnersdorf'')</small>
* [[Goennersdorfium (prope Aquas Brisiacenses)|Goennersdorfium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(prope [[Aquae Brisiacenses|Aquas Brisiacenses]]<ref name="Peutinger 1888"/></small> <small>(Theodisce ''Gönnersdorf'')</small>
* [[Gornhausium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gornhausen'')</small>
* [[Gozerswillare-Lapis]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/><ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gossersweiler-Stein'')</small>
* [[Graca ad Mosellam]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/><ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Graach an der Mosel'')</small>
* [[Grandesdorpum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gransdorf'')</small>
* [[Gransifenium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Großseifen''; dialectaliter: ''Großseife'')</small>
* [[Grehweilerum]]<ref name="Fabricius II 1914">Fabricius, W. (1914). ''Die Herrschaften des unteren Nahegebietes: Der Rheingau, die Pfandortschaften und die Wild- und Rheingrafschaften'' (Doc. Reg. Palatina, Vol. II). [[Bonna]]e: Hermann Behrendt.</ref> <small>(Theodisce ''Waldgrehweiler'')</small>
* [[Greimersburgum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Greimersburg'')</small>
* [[Grenderiacum]]<ref name="Ortsgemeinde Grenderich (2024)">Ortsgemeinde Grenderich (2024). ''Ortsgeschichte – Gemeinde Grenderich''.</ref> <small>(Theodisce ''Grenderich''; [[Hunnice]] ''Gränerisch'')</small>
* [[Griesa (Palatinatus)|Griesa]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gries'')</small>
* [[Grimburgum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Grimburg'')</small>
* [[Grimolderoda (Eiflia)|Grimolderoda]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Greimerath'')</small>
* [[Grimoldesroda (prope Augustam Treverorum)|Grimoldesroda]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(prope [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Greimerath'')</small>
* [[Grolshemium]]<ref name="Saur 1594">Saur, A. (1594). ''Theatrum Urbium: Contrafeytung und Beschreibung der vornembsten Stätte, Schlösser und Festungen''. Nicolaus Basseus.</ref> <small>(Theodisce ''Grolsheim'')</small>
* [[Grosslangenfelda (Rhenania et Palatinatus)|Grosslangenfelda]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Großlangenfeld'')</small>
* [[Guckhemium]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Guckheim'')</small>
* [[Guckingium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Gückingen'')</small>
* [[Gumbacum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Gonbach'')</small>
* [[Gumonis Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Gumbsheim'')</small>
* [[Gumpwillare]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Gimbweiler'')</small>
* [[Gundahari Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Gundersheim'')</small>
* [[Gunderathium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Gunderath'')</small>
* [[Gundeswillare]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Ginsweiler'')</small>
* [[Gundonis Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Gundheim'')</small>
* [[Gunterespumario]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Guntersblum'')</small>
* [[Guntershusium]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gondershausen''; [[Hunnice]] ''Gundersch'')</small>
* [[Gurgitis Campus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dümpelfeld'')</small>
* [[Gusenburgium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Gusenburg'')</small>
* [[Gussenroda]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Gösenroth''; [[Hunnice]] ''Geserd'')</small>
* [[Gusterathium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Gusterath''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Göstert'')</small>
* [[Gylnheimum]]<ref name="Gemeinde Göllheim">Gemeinde Göllheim. (s.f.). ''Göllheims Geschichte''. Göllheim.de.</ref> <small>(Theodisce ''Göllheim''; [[Palatinice]] ''Gellem'')</small>
{{div col end}}
=== H ===
{{div col|3}}
* [[Hachenbachium Sienense]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sienhachenbach'')</small>
* [[Hackonis Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hackenheim'')</small>
* [[Haganbachum (Palatinatus)|Haganbachum]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Waldhambach'')</small>
* [[Hahnstadium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Hahnstätten'')</small>
* [[Hainavia]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Hainau'')</small>
* [[Hano]]<ref name="Waitz 1879">Waitz, G. (Ed.) (1879). ''Monumenta Germaniae Historica. Diplomatum Regum et Imperatorum Germaniae''.</ref> <small>(Theodisce ''Höhn'')</small>
* [[Hanum (Tergum Caninum)|Hanum]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hahn'')</small>
* [[Hanum ad Lacum]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Hahn am See'')</small>
* [[Hanum prope Mariambergam]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Hahn bei Marienberg''; dialectaliter ''Hoh'')</small>
* [[Hasbacum ad Montem Sancti Remigii]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Haschbach am Remigiusberg'')</small>
* [[Hasbornium (Eiflia)|Hasbornium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Hasborn'')</small>
* [[Hattertum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Hattert'')</small>
* [[Haurothum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Hauroth'')</small>
* [[Heckenmuensterium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Heckenmünster'')</small>
* [[Heddertum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Heddert'')</small>
* [[Helonze]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ehlenz'')</small>
* [[Herdiga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Hirten'')</small>
* [[Hergenfeldia]]<ref>Ortsgemeinde Hergenfeld. ''Geschichte der Gemeinde Hergenfeld''.</ref> <small>(Theodisce ''Hergenfeld'')</small>
* [[Hergenroda]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium">Ahlfeldt, J. (Ed.). ''Glossarium: Latin-German Place Names''. Regnum Francorum Online.</ref> <small>(Theodisce ''Hergenroth'')</small>
* [[Hergersvillare]]<ref name="Verbandsgemeinde Kandel 2013">Verbandsgemeinde Kandel. (2013). ''Statistik und Geschichte der Ortsgemeinden''.</ref> <small>(Theodisce ''Hergersweiler'')</small>
* [[Herisdorfium]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hersdorf'')</small>
* [[Herla]]<ref name="Ahlfeldt Diplomata">Ahlfeldt, J. (Ed.). ''Diplomata Otto II''. Regnum Francorum Online.</ref> <small>(Theodisce ''Herl''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Herdel'')</small>
* [[Hermersberga]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hermersberg'')</small>
* [[Heroldia]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herold'')</small>
* [[Herpla]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Erpel'')</small>
* [[Herresbacum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herresbach'')</small>
* [[Herrsteinium]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herrstein''; [[Hunnice]] ''Herrschid'' seu ''Herrschde'')</small>
* [[Herschbacum (prope Saltrissam in Silva Occidentali)|Herschbacum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(prope [[Saltrissa in Silva Occidentali|Saltrissam in Silva Occidentali]]<ref name="Steininger 1834"/>)</small> <small>(Theodisce ''Herschbach'')</small>
* [[Herschbacum (Occidentalis Silva Superior)|Herschbacum]] <small>(prope [[Vallemeroda]]m<ref name="Steininger 1836"/>)</small> <small>(Theodisce ''Herschbach'')</small>
* [[Herschberga]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herschberg'')</small>
* [[Herschbroichum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herschbroich'')</small>
* [[Herschvillare-Pettershemium]]<ref name="Ahlfeldt Herschweiler-Pettersheim">Ahlfeldt, J. (Ed.). ''About: Herschweiler-Pettersheim''. Regnum Francorum Online.</ref><ref name="Knod I 1897">Knod, G. C. (Ed.) (1897). ''Die alten Matrikeln der Universität Strassburg 1621 bis 1793'' (Vol. 1).</ref> <small>(Theodisce ''Herschweiler-Pettersheim'')</small>
* [[Hertlinga]]<ref name="Beyer II 1874">Beyer, H. (1874). ''Urkundenbuch zur Geschichte der jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 2). [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Härtlingen'')</small>
* [[Herxheimium ad Montem]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herxheim am Berg'')</small>
* [[Herxheimium ad Vivarium]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herxheimweyher'')</small>
* [[Herxheimium prope Landaviam]]<ref name="Knod I 1897"/><ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Herxheim bei Landau/Pfalz''; [[Palatinice]] ''Herxe'')</small>
* [[Herzfeldia (Eiflia)|Herzfeldia]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herzfeld'')</small>
* [[Hessheimum]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Heßheim'')</small>
* [[Hesvillare]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hesweiler'')</small>
* [[Hettenhusa (Palatinatus)|Hettenhusa]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hettenhausen'')</small>
* [[Hettenleidelheimium]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hettenleidelheim''; [[Palatinice]] ''Hettrum'')</small>
* [[Hettenroda]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hettenrodt''; [[Hunnice]] ''Hetterd'' seu ''Hädderd'')</small>
* [[Hetzeroda (Eiflia)|Hetzeroda]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hetzerath'')</small>
* [[Heupelzena]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Heupelzen'')</small>
* [[Heuzerta]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Heuzert'')</small>
* [[Hiberna Villa]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Güllesheim'')</small>
* [[Hilgenroda]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hilgenroth'')</small>
* [[Hilgerta]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hilgert'')</small>
* [[Hillesheimum (Hassia Rhenana)|Hillesheimum]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hillesheim'')</small>
* [[Hillscheidum]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hillscheid'')</small>
* [[Hilscheidum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hilscheid'')</small>
* [[Hilsta]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hilst'')</small>
* [[Himmighovium]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Himmighofen'')</small>
* [[Hintertiefenbachum]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hintertiefenbach'')</small>
* [[Hintervillare]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hinterweiler'')</small>
* [[Hinzenburgum]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hinzenburg''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Henzebürch'')</small>
* [[Hinzvillare]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hinzweiler'')</small>
* [[Hirza et Maulsbacum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hirz-Maulsbach'')</small>
* [[Hochdorfium et Assenheimum]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hochdorf-Assenheim'')</small>
* [[Hochscheidum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hochscheid'')</small>
* [[Hochstadium (Palatinatus)|Hochstadium]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hochstadt''; [[Palatinice]] ''Houschd'')</small>
* [[Hochstaetta]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hochstätten'')</small>
* [[Hoeringia]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Höringen'')</small>
* [[Hoffelera]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Hüffler'')</small>
* [[Holenachum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Hollnich''; [[Hunnice]] ''Hunelisch'')</small>
* [[Holenbachium]]<ref name="Steininger 1836"/> <small>(Theodisce ''Großholbach'')</small>
* [[Holsthumium]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Holsthum''; dialectaliter ''Holzem'')</small>
* [[Hommerdingia]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Hommerdingen'')</small>
* [[Honerathum]]<ref name="Mercator 1630">Mercator, G. (1630). ''Atlas sive Cosmographicae Meditationes de Fabrica Mundi et Fabricati Figura''. Sumptibus & typis aeneis Henrici Hondii.</ref> <small>(Theodisce ''Honerath'')</small>
* [[Honthemium]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Hontheim'')</small>
* [[Hopstadium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Hoppstädten'')</small>
* [[Hopstadium-Weiersbacum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hoppstädten-Weiersbach'')</small>
* [[Horathun]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Horath'')</small>
* [[Horbacum (Occidentalis Silva)|Horbacum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Horbach'')</small>
* [[Horbacum (Palatinatus)|Horbacum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Horbach'')</small>
* [[Horbacum (prope Symeram)|Horbacum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(prope [[Symera]]m<ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Horbach'')</small>
* [[Horbruchium]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Horbruch'')</small>
* [[Hordtum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hördt'')</small>
* [[Horhusa (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Horhusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Horhausen'')</small>
* [[Horhusa (Occidentalis Silva)|Horhusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Horhausen'')</small>
* [[Hornbacum Antiquum]]<ref name="Remling 1836"/> <small>(Theodisce ''Althornbach'')</small>
* [[Hornum (Tergum Caninum)|Hornum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Horn''; [[Hunnice]] ''Hoore'')</small>
* [[Horperathum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Horperath'')</small>
* [[Horreum (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Horreum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP"/>)</small> <small>(Theodisce ''Scheuern'')</small>
* [[Horreum (prope Idaram-Supra Petra)|Horreum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(prope [[Idara-Supra Petra|Idaram-Supra Petra]]<ref name="Steininger 1834"/><ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Schauren''; [[Hunnice]] ''Schouere'' seu ''Schaure'')</small>
* [[Horreum (prope Novale Candidum)|Horreum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(prope [[Novale Candidum]]<ref name="Bärsch 1844"/>)</small> <small>(Theodisce ''Schauren''; [[Hunnice]] ''Schouere'')</small>
* [[Horreum Solarii]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Schellweiler'')</small>
* [[Horschbacum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Horschbach'')</small>
* [[Horscheidum]]<ref name="Schannat II 1794">Schannat, J. F. (1794). ''Eiflia Illustrata oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (Vol. 2). [[Aquisgranum|Aquisgrani]]: Jakob Anton Mayer.</ref> <small>(Theodisce ''Hörscheid'')</small>
* [[Horshusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Hörschhausen'')</small>
* [[Hortus Apium in Campo]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Feilbingert'')</small>
* [[Hortus Arborum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bongard'')</small>
* [[Hortus Lineus (Eiflia)|Hortus Lineus]]<ref name="Schweitzer 2002">Schweitzer, P. P. (2002). ''Altdeutscher Wortschatz: Ein erklärendes Wörterbuch der mittelhochdeutschen Sprache''.</ref> <small>(Theodisce ''Hargarten'')</small>
* [[Hortus Lintearius (Palatinatus)|Hortus Lintearius]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hallgarten'')</small>
* [[Horweilerum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Horrweiler'')</small>
* [[Hostenum]]<ref name="Schannat II 1794"/> <small>(Theodisce ''Hosten'')</small>
* [[Hottenbacum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Hottenbach''; [[Hunnice]] ''Hoddebach'')</small>
* [[Hovela]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Hövels'')</small>
* [[Hublingia]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Hüblingen'')</small>
* [[Huccunheimum]]<ref name="Bodmann 1819"/> <small>(Theodisce ''Ockenheim'')</small>
* [[Huchelheimum]]<ref name="Knod I 1897"/> <small>(Theodisce ''Heuchelheim bei Frankenthal'')</small>
* [[Huchilinheimum-Clinga]]<ref>Ortsgemeinde Heuchelheim-Klingen. ''Geschichte der Gemeinde''; et: Ahlfeldt, J. (Ed.). About: ''Klingen''. Regnum Francorum Online.</ref> <small>(Theodisce ''Heuchelheim-Klingen'')</small>
* [[Huebingia]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hübingen'')</small>
* [[Huetterscheidum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hütterscheid'')</small>
* [[Huffelshemium]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hüffelsheim'')</small>
* [[Hummelum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hümmel'')</small>
* [[Hummerichum]] <small>(Theodisce ''H<ref name="Merian 1645 & 1646"/>ümmerich'')</small>
* [[Huncenrothum-Polrothum]]<ref>ORTSGEMEINDE HINZERT-PÖLERT. ''Geschichte der Gemeinde''.</ref> <small>(Theodisce ''Hinzert-Pölert'')</small>
* [[Hundsangia]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Hundsangen'')</small>
* [[Hundsbacum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hundsbach'')</small>
* [[Hundsdorfium (Occidentalis Silva)|Hundsdorfium]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hundsdorf'')</small>
* [[Hunfridesvillare]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Hefersweiler'')</small>
* [[Hungenrothum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hungenroth''; [[Hunnice]] ''Hunscherd'')</small>
* [[Huninga (Rhenania et Palatinatus)|Huninga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Hönningen'')</small>
* [[Hunzella]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Hunzel'')</small>
* [[Hupperathum]]<ref name="Merian 1645 & 1646"/> <small>(Theodisce ''Hupperath''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Hauperth'')</small>
* [[Hussa (Eiflia)|Hussa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Usch'')</small>
* [[Hutschenhusa]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Hütschenhausen'')</small>
* [[Hutta (Eiflia)|Hutta]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Hütten'')</small>
* [[Huttinga ad Kyllam]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Hüttingen an der Kyll'')</small>
* [[Huttinga prope Laram]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Hüttingen bei Lahr'')</small>
{{div col end}}
=== I ===
{{div col|3}}
* [[Iacobi Villare (Rhenania et Palatinatus)|Iacobi Villare]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Jakobsweiler''; [[Palatinice]] ''Joxwiller'')</small>
* [[Ibiscus (prope Saravicastrum)|Ibiscus]]<ref name="Müller 1915">Müller, M. (1915). ''Die Ortsnamen im Regierungsbezirk Trier''. F. Lintz.</ref> <small>(Theodisce ''Irsch'')</small>
* [[Icorigium]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Jünkerath'')</small>
* [[Idenhemium]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Idenheim'')</small>
* [[Ideshemium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Idesheim'')</small>
* [[Ieckenbacum]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Jeckenbach'')</small>
* [[Ieckenbacum Inferius]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Unterjeckenbach'')</small>
* [[Iettenbacum (Palatinatus)|Iettenbacum]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Jettenbach'')</small>
* [[Ilbeshemium (Circulus Montis Iovis)|Ilbeshemium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(in [[Circulus Montis Iovis|Circulo Montis Iovis]]<ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Ilbesheim'')</small>
* [[Ilbeshemium prope Landavium]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Ilbesheim bei Landau in der Pfalz'')</small>
* [[Illericum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Illerich'')</small>
* [[Ilunwilare]]<ref name="Doll VII 1892">Doll, L. (1892). ''Zeitschrift für die Geschichte des Oberrheins: Vol. XLVI - Neue Folge Band VII''. Kommission für geschichtliche Landeskunde in Baden-Württemberg.</ref> <small>(Theodisce ''Ohlweiler''; [[Hunnice]] ''Ohlwilla'')</small>
* [[Immeradium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Immerath'')</small>
* [[Immertum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Immert'')</small>
* [[Immeshemium]]<ref name="Widder 1786">Widder, J. G. (1786). ''Versuch einer vollständigen Geographisch-Historischen Beschreibung der Kurfürstlichen Pfalz am Rheine''.</ref> <small>(Theodisce ''Immesheim''; [[Palatinice]] ''Immesem'')</small>
* [[Imiciswilare]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Imsweiler''; [[Palatinice]] ''Imschwiller'')</small>
* [[Impflingia]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Impflingen'')</small>
* [[Imsbacum]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Imsbach'')</small>
* [[Indago ad Montem]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berzhahn'')</small>
* [[Indago Apri]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Ebernhahn'')</small>
* [[Indago Frisonum]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Friesenhagen'')</small>
* [[Indago Gebhardi]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gebhardshain'')</small>
* [[Indago Hildonius-Mons Scillonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hellenhahn-Schellenberg'')</small>
* [[Indagovilla (Circulus terrae Birkenfeldensis)|Indagovilla]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(in [[Circulus terrae Birkenfeldensis|Circulo terrae Birkenfeldensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Circulus terrae Birkenfeldensis"/><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hahnweiler'')</small>
* [[Indagovilla (Circulus terrae Moguntiacensis et Bingensis)|Indagovilla]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(in [[Circulus terrae Moguntiacensis et Bingensis|Circulo terrae Moguntiacensi et Bingensi]]<ref name="CTMEB">Fingitur nomen "Circulus terrae Moguntiacensis et Bingensis" -Theodisce ''Landkreis Mainz-Bingen'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latina gentilicia "Moguntiacensis-e" et "Bingensis-e" ad [[Moguntiacum]] et [[Binga]]m referuntur. Quibus de toponymis, vide {{Graesse}}.</ref></small> <small>(Theodisce ''Hahnheim'')</small>
* [[Inferior Alba]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Niederalben'')</small>
* [[Inferior Ara]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Niederahr'')</small>
* [[Inferior Campus Civitatis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Niederstadtfeld'')</small>
* [[Inferior Costenza]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Nieder Kostenz''; [[Hunnice]] ''Niera Kosdens'')</small>
* [[Inferior Ecclesia (Palatinatus Occidentalis)|Inferior Ecclesia]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu Occidentalis]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Niederkirchen'')</small>
* [[Inferior Ecclesia prope Didesheimium]]<ref name="Remling II 1853"/><ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Niederkirchen bei Deidesheim'')</small>
* [[Inferior Elveta]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Niederelbert'')</small>
* [[Inferior Equorum Rivus]]<ref name="Gensicke 1958"/> <small>(Theodisce ''Niederroßbach'')</small>
* [[Inferior Irsena]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Niederirsen'')</small>
* [[Inferior Latus Rivus]]<ref name="Schaltenbrand II 1923"/> <small>(Theodisce ''Niederbreitbach'')</small>
* [[Inferior Locus Piscium]]<ref name="Schaltenbrand II 1923"/> <small>(Theodisce ''Niederfischbach''; dialectaliter ''Föschbe'')</small>
* [[Inferior Lucha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Niederlauch'')</small>
* [[Inferior Moschela]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Niedermoschel'')</small>
* [[Inferior Mura]]<ref name="Dolch & Münch II 1995">Dolch, M., & Münch, M. (Ed.) (1995). ''Die Urkunden des Klosters Otterberg'' (Vol. 2). Bezirksverband Pfalz.</ref> <small>(Theodisce ''Niedermohr'')</small>
* [[Inferior Otterbaca]]<ref name="Remling II 1853"/> <small>(Theodisce ''Niederotterbach'')</small>
* [[Inferior Pierscheida]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Niederpierscheid'')</small>
* [[Inferior Radena]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Niederraden'')</small>
* [[Inferior Schitwilra]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Niederscheidweiler'')</small>
* [[Inferior Sclatpaca]]<ref name="Remling II 1853"/> <small>(Theodisce ''Niederschlettenbach'')</small>
* [[Inferior Sora]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Niedersohren''; [[Hunnice]] ''Nierasohre'')</small>
* [[Inferior Staufenbaca]]<ref name="Remling II 1853"/> <small>(Theodisce ''Niederstaufenbach'')</small>
* [[Inferior Stedhema]]<ref name="AdIeBL V 1904">Académie des Inscriptions et Belles-Lettres (1904). ''Recueil des historiens de la France: Pouillés de la province de Trèves'' (A. Longnon, Ed.; Vol. 5). Imprimerie Nationale.</ref> <small>(Theodisce ''Niederstedem'')</small>
* [[Inferior Ufflinga]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Niederöfflingen'')</small>
* [[Inferior Walmenacha]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Niederwallmenach'')</small>
* [[Inferior Zegna]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Niedersayn'')</small>
* [[Inferiores Casae (ad Navam)|Inferiores Casae]]<ref name="Bodmann 1819">Bodmann, F. J. (1819). ''Rheingauische Alterthümer: Oder landes- und hilfsgeschichte des Rheingaus und der alten nahengauischen, donnersbergischen und hundsrückischen urorte'' (Vol. 1). Andreas Seifert.</ref> <small>(ad [[Nava (flumen)|Navam]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Niederhausen'')</small>
* [[Inferiores Curtes]]<ref name="Günther II 1824">Günther, W. A. (1824). ''Codex diplomaticus Rheno-Mosellanus: Urkunden-Sammlung zur Geschichte der Rhein- und Mosellande'' (Vol. 2). B. Heriot.</ref> <small>(Theodisce ''Niederhofen'')</small>
* [[Inferius Bachhemium]]<ref name="-hemium"/><ref name="Inferior-us">Germanica toponyma cum praefixis ''Nieder-'' aut ''Unter-'' plerumque latinizari solent addito, anteposito aut postposito, adiectivo latinizato "inferior-ius", quamquam huic praefixo variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Castellio Inferior]], Dei Inferior, Inferior Lacus, Inferius Monsterium, Palatinatus Inferior apud {{Graesse}}.</ref> <small>(Theodisce ''Niederbachheim'')</small>
* [[Inferius Brombacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niederbrombach'')</small>
* [[Inferius Dreisbacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niederdreisbach'')</small>
* [[Inferius Durenbacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niederdürenbach'')</small>
* [[Inferius Erbacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niedererbach'')</small>
* [[Inferius Hambacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niederhambach'')</small>
* [[Inferius Heimbacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niederheimbach'')</small>
* [[Inferius Hilbershemium]]<ref name="-hemium"/><ref name="Inferior-us"/> <small>(Theodisce ''Nieder-Hilbersheim'')</small>
* [[Inferius Horbacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niederhorbach'')</small>
* [[Inferius Hosenbacum]]<ref name="Inferior-us"/><ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Niederhosenbach''; [[Hunnice]] ''Unnabuxebach'')</small>
* [[Inferius Werisbachum]]<ref name="AEER 1828">Archivum Ecclesiae Evangelicae Rhenaniae (1828). ''Index geographicus et monumenta parochialia in Inferiori Werisbach et Fischbach ad Navam''. In ''Registra Ecclesiae Duesseldorpii'' (Signatura MDCLXVIII-MDCCCXXVIII). Evangelische Kirche im Rheinland.</ref> <small>(Theodisce ''Niederwörresbach''; [[Hunnice]] ''Wärtsbach'')</small>
* [[Ingelbacum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Ingelbach'')</small>
* [[Ingendorfium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Ingendorf'')</small>
* [[Inshemium]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Insheim''; [[Palatinice]] ''Isem'')</small>
* [[Insula (Rhenania et Palatinatus)|Insula]]<ref name="Bär 1905"/> <small>(Theodisce ''Insul'')</small>
* [[Insula Inferior (Rhenania et Palatinatus)|Insula Inferior]]<ref name="Beyer III 1874"/> <small>(Theodisce ''Niederwerth'')</small>
* [[Iockgrimium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Jockgrim'')</small>
* [[Ippenscheda]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Ippenschied'')</small>
* [[Irmtrauda]]<ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(Theodisce ''Irmtraut'')</small>
* [[Irrhusium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Irrhausen'')</small>
* [[Isenburgum (Occidentalis Silva)|Isenburgum]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Isenburg'')</small>
* [[Isertum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Isert'')</small>
* [[Isselbacum]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(Theodisce ''Isselbach'')</small>
* [[Iuckenium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Jucken'')</small>
* [[Iugenhemium in Hassia Rhenana]]<ref name="Widder III 1787">Widder, J. G. (1787). ''Versuch einer vollständigen Geographisch-Historischen Beschreibung der Kurfürstlichen Pfalz am Rheine'' (Vol 3). Francofurti et Lipsiae.</ref><ref name="Hassia Rhenana"/> <small>(Theodisce ''Jugenheim in Rheinhessen'')</small>
{{div col end}}
=== K ===
{{div col|3}}
* [[Kannis]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Kenn'')</small>
* [[Kedenhemium]]<ref name="Regionalgeschichte 2016">Regionalgeschichte.net (2016). ''Kettenheim: Geschichte der Ortsgemeinde''.</ref> <small>(Theodisce ''Kettenheim'')</small>
* [[Kelbachium (Rhenania et Palatinatus)|Kelbachium]]<ref name="Gensicke I 1999"/> <small>(Theodisce ''Kehlbach'')</small>
* [[Keidelheimium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Keidelheim''; [[Hunnice]] ''Käillem'')</small>
* [[Kellenbachium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kellenbach''; [[Hunnice]] ''Källebach'')</small>
* [[Kemmenavia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kemmenau'')</small>
* [[Keppeshusa]]<ref name="Wampach I 1930">Wampach, C. (1930). ''Geschichte der Grundherrschaft Echternach im Mittelalter'' (Vol. 1). [[Luxemburgum (urbs)|Luxemburgi]]: Kaiser; et: Wampach, C. (1930). ''Geschichte der Grundherrschaft Echternach im Frühmittelalter: Untersuchungen über echten und gefälschten Urkundenbestand'' (Vol. 1, Tomus 2: ''Urkunden- und Quellenbuch''). Luxemburgi: Staatsdruckerei.</ref> <small>(Theodisce ''Keppeshausen'')</small>
* [[Kerisbachium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kirsbach'')</small>
* [[Kerna]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Landkern'')</small>
* [[Kerschenbachium]]<ref name="Bistumsarchiv Trier 2025">Bistumsarchiv Trier (2025). ''Inventar der katholischen Kirchenbücher des Bistums Trier''. [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]]: Bistumsarchiv.</ref> <small>(Theodisce ''Kerschenbach'')</small>
* [[Kerzenhemium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kerzenheim''; [[Palatinice]] ''Kerzrum'')</small>
* [[Kescheidium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kescheid'')</small>
* [[Kettigium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kettig'')</small>
* [[Kickeshusa]]<ref name="Wampach 1930">Wampach, C. (1930). ''Geschichte der Grundherrschaft Echternach im Mittelalter: Quellenband'' (Vol. 1). [[Luxemburgum (urbs)|Luxemburgi]]: Kaiser.</ref> <small>(Theodisce ''Kickeshausen'')</small>
* [[Kilsa (Tergum Caninum)|Kilsa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Külz''; [[Hunnice]] ''Kilz'')</small>
* [[Kinhemium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kinheim'')</small>
* [[Kinzenburgum]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/> <small>(Theodisce ''Kinzenburg'')</small>
* [[Kirica (Circulus terrae Magniacensis et Confluentensis)|Kirica]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Circulus terrae Magniacensis et Confluentensis|Circulo terrae Magniacensi et Confluentensi]]<ref name="CTMEC"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kehrig'')</small>
* [[Kirvillerium (prope Angulum Lutrae)|Kirvillerium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(prope [[Angulus Lutrae|Angulum Lutrae]]<ref name="Steininger 1834"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kirrweiler'')</small>
* [[Kirvillerium (Palatinatus)|Kirvillerium]]<ref name="Widder 1786"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Kirrweiler'')</small>
* [[Kirvana]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kerben'')</small>
* [[Krautscheidium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Krautscheid'')</small>
* [[Kriegsfeldium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Kriegsfeld'')</small>
* [[Krottelbachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Krottelbach'')</small>
* [[Kuhardtium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Kuhardt'')</small>
* [[Kunhovia]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Kuhnhöfen'')</small>
{{div col end}}
=== L ===
{{div col|3}}
* [[Lamberti Mons]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Lambertsberg'')</small>
* [[Lambsheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Lambsheim'')</small>
* [[Lampada]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Lampaden'')</small>
* [[Landscheidium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Landscheid''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Lähschend'')</small>
* [[Langasura]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Langsur''; [[Luxemburgice]] ''Laser'')</small>
* [[Langenbachium (Palatinatus)|Langenbachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Langenbach'')</small>
* [[Langenbachium prope Ecclesiae Castrum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Langenbach bei Kirburg''; dialectaliter ''Langemisch'')</small>
* [[Langenhahnium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Langenhahn'')</small>
* [[Langenlonsheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Langenlonsheim'')</small>
* [[Langenscheidium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Langenscheid'')</small>
* [[Langewida]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Langwieden'')</small>
* [[Langscheidium (prope Magniacum)|Langscheidium]]<ref name="Schaten 1701">Schaten, N. (1701). ''Historia Westfaliae: in qua inferuntur varii orbis eventus''. Neuhusii: Per Joannem Gissener.</ref> <small>(Theodisce ''Langscheid'')</small>
* [[Langvilar (prope Angulum Lutrae)|Langvilar]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(prope [[Angulus Lutrae|Angulum Lutrae]]<ref name="Steininger 1834"/>)</small> <small>(Theodisce ''Langweiler'')</small>
* [[Langvilare (prope Idaram-Supra Petra)|Langvilare]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(prope [[Idara-Supra Petra|Idaram-Supra Petra]]<ref name="Steininger 1834"/><ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Langweiler'')</small>
* [[Lantswindawilare]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Leinsweiler'')</small>
* [[Lapides (Occidentalis Silva)|Lapides]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Steinen''; dialectaliter ''Stääne'')</small>
* [[Lapidifluxus]]<ref name="Schannat 1788"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Steinbach''; [[Hunnice]] ''Stänbach'')</small>
* [[Lapidifons]]<ref name="Schannat 1788"/> <small>(Theodisce ''Steinborn'')</small>
* [[Lapidifons-Nova Ecclesia]]<ref name="KPA (1903)"/><ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Stein-Neukirch'')</small>
* [[Lapidocampus (Palatinatus)|Lapidocampus]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Steinfeld''; [[Palatinice]] ''Schdääfld'')</small>
* [[Lapidovillare]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Steinweiler'')</small>
* [[Lara (Eiflia)|Lara]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Lahr'')</small>
* [[Lara (Tergum Caninum)|Lara]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Lahr''; [[Hunnice]] ''Lohr'')</small>
* [[Lascheidium (Eiflia)|Lascheidium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lascheid'')</small>
* [[Laselium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lasel'')</small>
* [[Latitudo (Rhenania et Palatinatus)|Latitudo]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Breit'')</small>
* [[Laubacum (Eiflia)|Laubacum]]<ref name="Pertz 1841">Pertz, G. H. (1841). ''Monumenta Germaniae Historica: Scriptorum tomus IV''. Hannoverae: Impensis Bibliopolii Aulici Hahniani.</ref> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Laubach'')</small>
* [[Laubenhemium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Laubenheim'')</small>
* [[Laudertium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Laudert''; [[Hunnice]] ''Lourad'')</small>
* [[Laufeldium]]<ref name="Fabricius II 1891"/> <small>(Theodisce ''Laufeld'')</small>
* [[Laumershemium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Laumersheim'')</small>
* [[Lauperathum]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lauperath'')</small>
* [[Laurencastrum]]<ref name="Pertz 1841"/> <small>(Theodisce ''Laurenburg'')</small>
* [[Lauscheidium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lauschied'')</small>
* [[Lautershemium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lautersheim'')</small>
* [[Lautertium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lautert'')</small>
* [[Lautzenbruckium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lautze,nbrücken''; dialectaliter ''Lautzebrick'')</small>
* [[Lautzenhausium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lautzenhausen''; [[Hunnice]] ''Louhze'')</small>
* [[Leidenbornium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leidenborn'')</small>
* [[Leienkaula]]<ref name="Günther 1844">Günther, J. J. (1844). ''Codex diplomaticus Rheno-Mosellanus: Urkundenbuch zur Geschichte der Stadt Coblenz und ihrer Umgebung''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Hölscher</ref> <small>(Theodisce ''Leienkaul'')</small>
* [[Leimbacum (prope Adenovam)|Leimbacum]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(prope [[Adenova]]m<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>(Theodisce ''Leimbach'')</small>
* [[Leimbacum (prope Novum Castellum)|Leimbacum]]<ref name="Stein 1819">Stein, C. (1819). ''Handbuch der Geographie und Statistik des preußischen Staats''. [[Lipsia]]e: Hinrichs</ref> <small>(prope [[Novum Castellum (Rhenania et Palatinatus)|Novum Castellum]]<ref name="Bärsch 1844"/>)</small> <small>(Theodisce '''')</small>
* [[Leimenium (Palatinatus)|Leimenium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leimen'')</small>
* [[Leimershemium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leimersheim''; [[Palatinice]] ''Lämersche'')</small>
* [[Leininga]]<ref name="Crollius 1769"/> <small>(Theodisce ''Waldleiningen'')</small>
* [[Leiningium (Tergum Caninum)|Leiningium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leiningen''; [[Hunnice]] ''Läininge'')</small>
* [[Leiselium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leisel'')</small>
* [[Leonis Mons (Palatinatus)|Leonis Mons]]<ref name="Meichelbeck 1724">Meichelbeck, K. (1724). ''Historiae Frisingensis: Tomus II''. Augustae Vindelicorum: Veith.</ref> <small>(Theodisce ''Lemberg'')</small>
* [[Lesura (commune)|Lesura]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Lieser'')</small>
* [[Leublibacum]]<ref name="Beyer III 1874"/> <small>(Theodisce ''Löllbach'')</small>
* [[Leubsdorfium (ad Rhenum)|Leubsdorfium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leubsdorf'')</small>
* [[Leudoinvillare]]<ref>Ortsgemeinde Leitzweiler (2025). ''Geschichte-Ortsgemeinde Leitzweiler''.</ref> <small>(Theodisce ''Leitzweiler'')</small>
* [[Leuterodum]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leuterod'')</small>
* [[Leutesdorfium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Leutesdorf'')</small>
* [[Liba (Rhenania et Palatinatus)|Liba]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Leiwen'')</small>
* [[Lichtenbornium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lichtenborn'')</small>
* [[Liebenscheidium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Liebenscheid'')</small>
* [[Liebshausium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Liebshausen''; [[Hunnice]] ''Liebse'')</small>
* [[Liega]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Lieg'')</small>
* [[Liepburna]]<ref name="Görz II 1879"/> <small>(Theodisce ''Lipporn'')</small>
* [[Liesenichium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Liesenich''; [[Hunnice]] ''Lissenisch'')</small>
* [[Lievirskeidum]]<ref name="Stimming 1932">Stimming, R. (1932). ''Mainzer Urkundenbuch: Erster Band. Die Urkunden bis al 1137''. [[Darmstadium|Darmstadii]]: Selbstverlag der Hessischen Historischen Kommission.</ref> <small>(Theodisce ''Lierschied'')</small>
* [[Lilia (Palatinatus)|Lilia]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Linden'')</small>
* [[Limbacum (Occidentalis Silva)|Limbacum]] <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Limbach'')</small>
* [[Limbacum (prope Kyrinam)|Limbacum]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(prope [[Kyrina (Rhenania et Palatinatus)|Kyrinam]]<ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Limbach'')</small>
* [[Limetum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schleich'')</small>
* [[Lindenium (Occidentalis Silva)|Lindenium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Linden'')</small>
* [[Lindum (prope Aram)|Lindum]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(prope [[Ara (Rhenania et Palatinatus)|Aram]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>(Theodisce ''Lind'')</small>
* [[Lindum (prope Magniacum)|Lindum]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(prope [[Magniacum (Germania)|Magniacum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Lind'')</small>
* [[Lindenberga (Palatinatus)|Lindenberga]]<ref name="Glasschröder 1903">Glasschröder, F. X. (1903). ''Urkunden zur Pfälzischen Kirchengeschichte im Mittelalter''. [[Monacum|Monaci]]: Schöningh.</ref> <small>(Theodisce ''Lindenberg'')</small>
* [[Lindescheidium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lindenschied''; [[Hunnice]] ''Linneschidd'')</small>
* [[Lingenfeldium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lingenfeld'')</small>
* [[Lingerhahnum]]<ref name="Fabricius II 1891"/> <small>(Theodisce ''Lingerhahn''; [[Hunnice]] ''Lingadd'')</small>
* [[Linkenbachium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Linkenbach'')</small>
* [[Linzesheimum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz II 1865">Beyer, H., Eltester, L., & Goerz, A. (1865). ''Urkundenbuch zur Geschichte der jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden Mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 2). Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Pickließem'')</small>
* [[Liomena]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Lehmen'')</small>
* [[Liriveltum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Lierfeld'')</small>
* [[Lirstalium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lirstal'')</small>
* [[Liscum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Wasserliesch'')</small>
* [[Litisdomus]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Streithausen'')</small>
* [[Litwilra]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Lettweiler'')</small>
* [[Lissendorfium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lissendorf'')</small>
* [[Lochumium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lochum'')</small>
* [[Locus Paludis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Börrstadt''; [[Palatanice]] ''Berrschdadd'')</small>
* [[Lohnsfeldium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lohnsfeld'')</small>
* [[Lohrhemium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lohrheim'')</small>
* [[Lolscheidium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lollschied'')</small>
* [[Lonenbacum]]<ref name="Beyer III 1874"/> <small>(Theodisce ''Lünebach'')</small>
* [[Lonevillare]]<ref name="Beyer III 1874"/> <small>(Theodisce ''Lohnweiler'')</small>
* [[Longa Vallis (Tergum Caninum)|Longa Vallis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Langenthal'')</small>
* [[Longocampus Minor]]<ref name="Marx II 1843">Marx, J. (1843). ''Geschichte der Pfarreien der Diöcese Trier''. (Vol. 2). Paulinus-Druckerei.</ref> <small>(Theodisce ''Kleinlangenfeld'')</small>
* [[Longuina]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Longen'')</small>
* [[Longus Campus (Circulus terrae Tabernarum Mosellanicarum-Cusae et Vitelliaci)|Longus Campus]]<ref>Vide [https://www.bernkastel.de/ferienland-bernkastel-kues/longkamp ''Longkamp''], ubi dicitur "(...) Geschichte von “longus campus” (lat. Langes Feld) (...)".</ref> <small>(in [[Circulus terrae Tabernarum Mosellanicarum-Cusae et Vitelliaci|Circulo terrae Tabernarum Mosellanicarum-Cusae et Vitelliaci]]<ref name="CTTMCEV"/>)</small> <small>(Theodisce ''Longkamp'')</small>
* [[Longus Campus (Eiflia)|Longus Campus]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Langenfeld'')</small>
* [[Longus Vicus (Rhenania et Palatinatus)|Longus Vicus]]<ref>Vide [https://viamosel.com/en/village/longuich/ ''Longuich – Roman Luxury Villa and Medieval Flair''], ubi dicitur "(...) Longuich derives from the Gallo-Roman for “Longus Vicus” (...)"</ref> <small>(Theodisce ''Longuich'')</small>
* [[Lonsetum]]<ref>Vide [https://loesnich.de/en/#history ''History of Lösnich''], ubi dicitur "(...) They built mansions and winepresses and called the place „Lonsetum “ (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Lösnich'')</small>
* [[Lonshemium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lonsheim'')</small>
* [[Lorenzevillare]]<ref>Vide [https://www.regionalgeschichte.net/rheinhessen/loerzweiler.html ''Zur Geschichte von Lörzweiler''], ubi dicitur "(...) Lörzweiler kommt urkundlich erstmals um das Jahr 790 vor. Es hieß damals Lorenzevillare (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Lörzweiler'')</small>
* [[Lorscha]]<ref name="Goerz 1882">Görz, A. (1882). ''Mittelrheinische Regesten: III. Theil''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Denkert & Groos; et: Görz, A. (1882). ''Mittelrheinische Regesten oder chronologische Zusammenstellung des Quellenmaterials für die Geschichte der Territorien der heutigen Regierungsbezirke Coblenz und Trier'' (Vol. 4). F. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Lorscheid''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Löhschd'')</small>
* [[Lorzebura]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Lötzbeuren''; [[Hunnice]] ''Letzbäiere'')</small>
* [[Louva]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Löf'')</small>
* [[Luckenbachium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Luckenbach'')</small>
* [[Luckenburgium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lückenburg'')</small>
* [[Lunda (Rhenania et Palatinatus)|Lunda]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Lonnig'')</small>
* [[Luofersvillare]]<ref name="Beyer III 1874">Beyer, H. (1874). ''Urkundenbuch zur Geschichte der jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 3). [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Laufersweiler''; [[Hunnice]] ''Läwaschwilla'')</small>
* [[Lupachium]]<ref name="Fabricius II 1891">Fabricius, W. (1891). ''Erläuterungen zum Geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz: Band 2''. [[Bonna]]e: Hermann Behrendt; et: Fabricius, W. (1891). ''Erläuterungen zum Geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz: Zweiter Band. Die Karte von 1789''. Bonnae: Hermann Behrendt.</ref> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Laubach''; [[Hunnice]] ''Labach'')</small>
* [[Lustadium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lustadt''; [[Palatinice]] ''Loscht'' seu ''Luscht'')</small>
* [[Lutzerathium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lutzerath'')</small>
* [[Luxemium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Luxem'')</small>
* [[Luzium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lütz'')</small>
* [[Lykershausium]]<ref name="Schaten 1701"/> <small>(Theodisce ''Lykershausen'')</small>
* [[Lyncisium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Ließem'')</small>
{{div col end}}
=== M ===
{{div col|3}}
* [[Maccha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Macken''; [[Hunnice]] ''Magge'' seu ''Macke'')</small>
* [[Mackenbacum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Mackenbach'')</small>
* [[Mackenrodum]]<ref name="BÄr 1891"/> <small>(Theodisce ''Mackenrodt'')</small>
* [[Magnum Carlobachium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Großkarlbach'')</small>
* [[Magnum Fischlingium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Großfischlingen'')</small>
* [[Magnum Liticium]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Großlittgen''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Gruhssleehtchen'')</small>
* [[Magnum Steinhusium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Großsteinhausen'')</small>
* [[Maischeidium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Großmaischeid''; dialectaliter: ''Grußmäschd'' seu ''Mäschd'' seu ''Maischeid'')</small>
* [[Maischeidum Minus]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kleinmaischeid'')</small>
* [[Maitzbornum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Maitzborn''; [[Hunnice]] ''Mädschboore'')</small>
* [[Malbergum (Eiflia)|Malbergum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Malberg'')</small>
* [[Malbergum (Occidentalis Silva)|Malbergum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Malberg'')</small>
* [[Malbornum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Malborn'')</small>
* [[Malstreshusium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mastershausen''; [[Hunnice]] ''Masdasch'')</small>
* [[Malus Silvestris (Rhenania et Palatinatus)|Malus Silvestris]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Holzappel'')</small>
* [[Mamina]]<ref name="Jung 2012">Jung, C. (2012). ''Namen des Lahngebietes: Alteuropäische Hydronymie und Siedlungsnamen''. Ippsch-Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Mammelzen'')</small>
* [[Manderscheidium (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Manderscheidium]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP"/>)</small> <small>(Theodisce ''Manderscheid'')</small>
* [[Mandra (Rhenania et Palatinatus)|Mandra]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Mandern'')</small>
* [[Mannebacum (Eiflia)|Mannebacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Mannebach'')</small>
* [[Mannebacum (prope Saravicastrum)|Mannebacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(prope [[Saravicastrum]]<ref name="Bärsch 1844"/>)</small> <small>(Theodisce ''Mannebach'')</small>
* [[Mannendalum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Mandel'')</small>
* [[Mannuvillare-Colonia]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mannweiler-Cölln'')</small>
* [[Manubacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Manubach'')</small>
* [[Maquila]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Meckel'')</small>
* [[Marienfelsium]]<ref name="BÄr 1891"/> <small>(Theodisce ''Marienfels'')</small>
* [[Marienrachdorfium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Marienrachdorf''; dialectaliter ''Mairachtrof'')</small>
* [[Maringum-Novus Vicus]]<ref name="Fabricius 1891"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Maring-Noviand'')</small>
* [[Marnhemium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Marnheim''; [[Palatinice]] ''Marem'')</small>
* [[Marothum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Maroth''; dialectaliter ''Moed'')</small>
* [[Mars Villa Regia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Mertesdorf''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Meertesdaerf'')</small>
* [[Martis Ecclesia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Merzkirchen'')</small>
* [[Martishusium]]<ref name="Gensicke 1972">Gensicke, H. (1972). ''Das Kirchspiel Kroppach''. Nassauische Annalen.</ref> <small>(Theodisce ''Marzhausen'')</small>
* [[Masburgum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Masburg'')</small>
* [[Masthornum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Masthorn'')</small>
* [[Masvillerium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Maßweiler'')</small>
* [[Matzenbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Matzenbach'')</small>
* [[Matzerathum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Matzerath'')</small>
* [[Mauchenhemium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mauchenheim'')</small>
* [[Maudena]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mauden'')</small>
* [[Mauela]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mauel'')</small>
* [[Mauriciopolis]]<ref name="Knebel III 1904">Knebel, G. (1904). ''Matricula Ecclesiarum Archidioecesis Trevirensis: Registra et Inventaria'' (Vol. 3). Lintziana.</ref> <small>(Theodisce ''Moritzheim'')</small>
* [[Mauschbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mauschbach'')</small>
* [[Maxdorfium]]<ref name="Hugo & al. 2020">Hugo, J., et al. (Ed.) (2020). ''Slovník nespisovné češtiny: argot, slangy a obecná mluva od nejstarších dob po současnost'' (IV ed.). Maxdorfii.</ref> <small>(Theodisce ''Maxdorf'')</small>
* [[Maxsainum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Maxsain''; dialectaliter ''Maxään'' seu ''Maxsään'')</small>
* [[Mayschossium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mayschoß'' seu ''Mayschoss'')</small>
* [[Meckenbacum (prope Bircofeldam)|Meckenbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(prope [[Birconfelda (Rhenania et Palatinatus)|Bircofeldam]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>(Theodisce ''Meckenbach'')</small>
* [[Meckenbacum (prope Kyrinam)|Meckenbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(prope [[Kyrina (Rhenania et Palatinatus)|Kyrinam]]<ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Meckenbach'')</small>
* [[Meckenhemium (Palatinatus)|Meckenhemium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Meckenheim'')</small>
* [[Medardum (ad Glanam)|Medardum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Medard'')</small>
* [[Meddershemium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Meddersheim'')</small>
* [[Mehlbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mehlbach'')</small>
* [[Mehlinga]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mehlingen'')</small>
* [[Meigenvillare]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Merzweiler'')</small>
* [[Meineburum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Meinborn''; dialectaliter ''Mämer'')</small>
* [[Meinkemera]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Maikammer'')</small>
* [[Meisbornum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Maisborn''; [[Hunnice]] ''Märzboore'')</small>
* [[Meisburgum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Meisburg''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Mesbuasch'')</small>
* [[Meispathium]]<ref name="Blaeu III 1662">Blaeu, J. (1662). ''Atlas Maior, Sive Cosmographia Blaviana: Germania'' (Vol. 3). Joan Blaeu.</ref> <small>(Theodisce ''Meuspath'')</small>
* [[Melsbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Melsbach'')</small>
* [[Mengerschiedum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce et [[Hunnice]] ''Mengerschied'')</small>
* [[Menheimium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Minheim'')</small>
* [[Menningum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Menningen'')</small>
* [[Merckelbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Merkelbach'')</small>
* [[Merenfeldum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Meerfeld'')</small>
* [[Merlscheidium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Merlscheid'')</small>
* [[Merninga]]<ref>Vide [https://regionalia.blb-karlsruhe.de/frontdoor/deliver/index/docId/19074/file/BLB_Langenbeck_BeitraegeWeilerFrage.pdf ''Beiträge zur Weiler-Frage''], ubi dicitur "(...) in uilla que nuncupatur Merninga" (= Mehring bei Trier) (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Mehring'')</small>
* [[Merremum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Mermuth'')</small>
* [[Merschbacum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Merschbach'')</small>
* [[Mertelacum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Mertloch'')</small>
* [[Merteshemium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mertesheim'')</small>
* [[Merum (Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis)|Merum]] <small>(in [[Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis|Circulo terrae Vetero-Ecclesiensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis">Nomen Latinum completum "Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis" et Nomen Theodiscum ''Landkreis Altenkirchen''.</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Mehren'')</small>
* [[Merum (Circulus Westerwaldensis)|Merum]]<ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(in [[Circulus Westerwaldensis|Circulo Westerwaldensi]]<ref name="Circulus Westerwaldensis">Fingitur nomen "Circulus Westerwaldensis" -Theodisce ''Westerwaldkreis'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum suffixum ''-kreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et Latinum gentilicium "Westerwaldensis-e" ad [[Westerwaldia]]m refertur. Quo de toponymo, vide [http://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/Caesarius/cae_dmin.html ''Index in Caesarii Heisterbacensis dialogum. Confluentiae, apud Rud. Frid. Hergt., 1857'']; et quo de gentilicio, hoc derivatur ex epitheto [[binomen|binominali]] "westerwaldensis". De hoc epitheto, confer, v.gr. "Waeringoscorpio westerwaldensis".</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Mähren'')</small>
* [[Merum (Eiflia)|Merum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Mehren'')</small>
* [[Merxhemium (Rhenania et Palatinatus)|Merxhemium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Merxheim'')</small>
* [[Merzalbum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Merzalben'')</small>
* [[Mesenichum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mesenich'')</small>
* [[Messerichum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Messerich'')</small>
* [[Mettendorfum (Eiflia)|Mettendorfum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mettendorf'')</small>
* [[Mettenhemium (Hassia Rhenana)|Mettenhemium]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Mettenheim'')</small>
* [[Metterichum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Metterich'')</small>
* [[Metvillare]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Mettweiler'')</small>
* [[Metzenhusa]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Metzenhausen''; [[Hunnice]] ''Mädse'')</small>
* [[Meuda]]<ref name="Struck 1988">Struck, W. H. (1988). Das Stift St. Lubentius in Dietkirchen. Max-Planck-Institut für Geschichte</ref> <small>(Theodisce ''Meudt'')</small>
* [[Michaelisrivus (Occidentalis Silva)|Michaelisrivus]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Michelbach'')</small>
* [[Michaelisrivus (Tergum Caninum)|Michaelisrivus]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Michelbach''; [[Hunnice]] ''Mischelbach'')</small>
* [[Milina]]<ref name="Greule 2014">Greule, A. (2014). ''Deutsches Gewässernamenbuch: Etymologie der Gewässernamen und der zugehörigen Gebiets-, Siedlungs- und Flurnamen''. Walter de Gruyter.</ref> <small>(Theodisce ''Miehlen'')</small>
* [[Minor Litgona]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Minderlittgen''; dialectaliter [[Eiflice]]: ''Mannerleehtchen'')</small>
* [[Misselberga]]<ref name="Gudenus II 1747">Gudenus, V. F. (1747). ''Codex Diplomaticus Exhibens Anecdota Moguntiaca, Francica, Trevirensica, Coloniensia, Palatina, Fuldensia, Hassica, Omniumque Finitimorum Regionum Jura Et Res Gestas'' (Vol. 2). Ex Officina Typographica Joannis Baptistae academiae electoralis typographi; et: Gudenus, V. F. a. (1747). ''Codex diplomaticus exhibens anecdota Moguntiaca, Francica, Trevirensia, Coloniensia, Palatina, et alia huc facientia'' (Vol. 2). Gottingae.</ref> <small>(Theodisce ''Misselberg'')</small>
* [[Mittibrunna]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Mittelbrunn'')</small>
* [[Modina (Rhenania et Palatinatus)|Modina]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Müden''; dialectaliter ''Miere'')</small>
* [[Moelsheimium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Mölsheim''; dialectaliter ''Melsem'')</small>
* [[Moentenichium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Möntenich'')</small>
* [[Moersdorfium (Tergum Caninum)|Mörsdorf]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mörsdorf''; [[Hunnice]] ''Merschdoref'')</small>
* [[Moersfeldium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mörsfeld'')</small>
* [[Moerstadtium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mörstadt'')</small>
* [[Mola Autumnalis]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Herbstmühle'')</small>
* [[Molendinum (Rhenania et Palatinatus)|Molendinum]]<ref name="Fabricius V 1901"/> <small>(Theodisce ''Waldmühlen'')</small>
* [[Molendinum ad Mosellam]]<ref name="Schilter III 1728">Schilter, J. (1728). ''Thesaurus Antiquitatum Teutonicarum, Ecclesiasticarum, Civilium, Litterariarum: Tomus III''. Typis Iohannis Reinholdi Dulsseckeri.</ref><ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Mülheim an der Mosel'')</small>
* [[Molsberga]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Molsberg'')</small>
* [[Molzhainium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Molzhain'')</small>
* [[Mommenheimium (Hassia Rhenana)|Mommenheimium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mommenheim'')</small>
* [[Monachorum Villa ad Alasenzam]]<ref name="HVdP XVII 1893">Historischer Verein der Pfalz. (1893). ''Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz: Vol. XVII''. Verlag des Historischen Vereins der Pfalz.</ref><ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Münchweiler an der Alsenz'')</small>
* [[Monachorum Villa ad Clingbachum]]<ref name="Bodmann 1811">Bodmann, F. J. (1811). ''Codex Diplomaticus Moguntinus: Monumenta chronologica, genealogica, diplomatica ad illustrandam historiam Moguntinam''. Typis academicis.</ref><ref name="Kremer 1769">Kremer, C. J. (1769). ''Origines Naborenses sive documenta ad illustrandam historiam palatinam''. Ex Typographia Electorali.</ref> <small>(Theodisce ''Münchweiler am Klingbach''; [[Palatinice]] ''Minchwoiler'' seu ''Mäichber'')</small>
* [[Monachorum Villa ad Glanam]]<ref name="Weber 2012">Weber, H. (2012). ''Glan-Münchweiler''. Regionalgeschichte.net.</ref><ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Glan-Münchweiler'')</small>
* [[Monasterium-Sarmshemium]]<ref name="SSAM 1335">Stift St. Alban Mainz. (1335). ''Würzburg Staatsarchiv, Mainz St. Alban Canonicorum Urkunden: Acta arbitralis inter stiftum et parochias Münster et Sarmsheim''. Monasterium Consortium.</ref><ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-heim'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(Theodisce ''Münster-Sarmsheim'')</small>
* [[Mons (Palatinatus)|Mons]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Berg'')</small>
* [[Mons (Taunus)|Mons]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Taunus mons|Tauno]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Berg'')</small>
* [[Mons (prope Arvilare)|Mons]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(prope [[Arvilare]]<ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Berg'')</small>
* [[Mons Alachonis (Rhenania et Palatinatus)|Mons Alachonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ellenberg'')</small>
* [[Mons Altissimus (Rhenania et Palatinatus)|Mons Altissimus]]<ref>''Ortsgemeinde Höchstberg''.</ref> <small>(Theodisce ''Höchstberg'')</small>
* [[Mons Altus (Occidentalis Silva)|Mons Altus]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Homberg'')</small>
* [[Mons Anguli]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schenkelberg'')</small>
* [[Mons Angustus (Rhenania et Palatinatus)|Mons Angustus]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schmalenberg'')</small>
* [[Mons Aureus (prope Bircofeldam)|Mons Aureus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Gollenberg'')</small>
* [[Mons Basii]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Basberg'')</small>
* [[Mons Battonis (Palatinatus)|Mons Battonis]] <small>(Theodisce ''Battenberg'')</small>
* [[Mons Bilonis]]<ref name="Gensicke III 1999">Gensicke, H. (1999). Landesgeschichte des Westerwaldes (3 ed.). [[Aquae Mattiacae|Aquis Mattiacis]]: Veröffentlichungen der Historischen Kommission für Nassau.</ref> <small>(Theodisce ''Bölsberg''; dialectaliter ''Bilsbisch'' seu ''Bölsberisch'')</small>
* [[Mons Bonus (Rhenania et Palatinatus)|Mons Bonus]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Gutenberg'')</small>
* [[Mons Busonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Busenberg'')</small>
* [[Mons Campi (Rhenania et Palatinatus)|Mons Campi]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Sponheim''; [[Hunnice]] ''Spoonem'')</small>
* [[Mons Coronae (prope Angulum Lutrae)|Mons Coronae]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Cronenberg'')</small>
* [[Mons Crampii]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Cramberg'')</small>
* [[Mons Dasonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dasburg'')</small>
* [[Mons Didonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Deimberg'')</small>
* [[Mons Epponis (Eiflia)|Mons Epponis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Eppenberg'')</small>
* [[Mons Ethnicorum]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heidenburg'')</small>
* [[Mons Excelsus (ad Lanum)|Mons Excelsus]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(ad Lanum<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hömberg'')</small>
* [[Mons Excelsus (prope Angulum Lutrae)|Mons Excelsus]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(prope [[Angulus Lutrae|Angulum Lutrae]]<ref name="Steininger 1834"/>)</small> <small>(Theodisce ''Homberg'')</small>
* [[Mons Ezzonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Etschberg'')</small>
* [[Mons Fockilonis]]<ref name="Dolch & Greule 1991">Dolch, M., & Greule, A. (1991). ''Historisches Siedlungsnamenbuch der Pfalz''. [[Spira (urbs)|Spirae]], in Germania: Verlag der Pfälzischen Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften; et: Dolch, M., & Greule, A. (1991). ''Pfälzisches Ortsnamenbuch''. Verlag des Instituts für Pfälzische Geschichte und Volkskunde..</ref> <small>(Theodisce ''Föckelberg'')</small>
* [[Mons Fuscus (Rhenania et Palatinatus)|Mons Fuscus]]<ref name="Karp-Schreiber 1664">Karp-Schreiber, W. (1664). ''Chronica Braunebergensis: De vineis et uvis in Iuffer sitis''. Monte Fusco: Officina Domestica.</ref> <small>(Theodisce ''Brauneberg'')</small>
* [[Mons Gallonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Galenberg'')</small>
* [[Mons Gelenis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gelenberg'')</small>
* [[Mons Gisilonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Geiselberg'')</small>
* [[Mons Heldonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heltersberg'')</small>
* [[Mons Henrici (prope Kyrinam)|Mons Henrici]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heinzenberg''; [[Hunnice]] ''Häänzebersch'')</small>
* [[Mons Hirci (Eiflia)|Mons Hirci]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Boxberg'')</small>
* [[Mons Idel]]<ref name="Bär 1905">Bär, M. (1905). ''Die Behördenverfassung der Rheinprovinz seit 1815''. Hanstein.</ref> <small>(Theodisce ''Idelberg'')</small>
* [[Mons Imbrium]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schauerberg'')</small>
* [[Mons Lucidus (Rhenania et Palatinatus)|Mons Lucidus]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Berglicht'')</small>
* [[Mons Ludovici (Rhenania et Palatinatus)|Mons Ludovici]]<ref name="Annales Rhenani 1832">''Annales Rhenani: de navigatione et commercio'' (1832).</ref> <small>(Theodisce ''Ludwigshöhe'')</small>
* [[Mons Nistrae]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nisterberg'')</small>
* [[Mons Noctuarum]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Ohlenhard'')</small>
* [[Mons Pulcher (prope Pratum Vallis)|Mons Pulcher]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schönberg'')</small>
* [[Mons Regalis (Rhenania et Palatinatus)|Mons Regalis]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Monreal'')</small>
* [[Mons Romanorum (Palatinatus)|Mons Romanorum]]<ref>Verbandsgemeinde Römerberg-Dudenhofen. ''Fakten & Geschichte''.</ref> <small>(Theodisce ''Römerberg'')</small>
* [[Mons Ruborum (Rhenania et Palatinatus)|Mons Ruborum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bremberg'')</small>
* [[Mons Ruthi]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>(Theodisce ''Rothselberg'')</small>
* [[Mons Sancti Martini (Rhenania et Palatinatus)|Mons Sancti Martini]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Martinshöhe'')</small>
* [[Mons Sanctorum (Rhenania et Palatinatus)|Mons Sanctorum]] <small>(Theodisce ''Heilberscheid'')</small>
* [[Mons Ululorum (Occidentalis Silva)|Mons Ululorum]]<ref name="Schannat 1852"/> <small>(Theodisce ''Eulenberg'')</small>
* [[Mons Vallis (prope Cruciniacum)|Mons Vallis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dalberg'')</small>
* [[Mons Vitulorum]]<ref name="Schannat I 1794">Schannat, J. F. (1794). ''Eiflia Illustrata oder geographische und historische Beschreibung der Eifel''. [[Aquisgranum|Aquisgrani]]: Jacob Anton Mayer.</ref> <small>(Theodisce ''Kelberg'')</small>
* [[Monsheimium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Monsheim'')</small>
* [[Montes (prope Kyrinam)|Montes]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Bergen''; [[Hunnice]] ''Berje'')</small>
* [[Monzelfeldium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Monzelfeld'')</small>
* [[Monzernheimium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Monzernheim'')</small>
* [[Monzingenium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Monzingen'')</small>
* [[Morlenium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Mörlen''; dialectaliter ''Mörle'' seu ''Mierlen'')</small>
* [[Morsbachium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mörsbach'')</small>
* [[Morschbachium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mörschbach''; [[Hunnice]] ''Merschbach'')</small>
* [[Morscheidium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Morscheid''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Moatscheld'')</small>
* [[Morschheimium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Morschheim''; [[Palatinice]] ''Morschem'')</small>
* [[Morschiedium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Mörschied'')</small>
* [[Morshusana]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Morshausen''; [[Hunnice]] ''Mursche'' seu ''Morschhouse'')</small>
* [[Mosbruchium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mosbruch'')</small>
* [[Moschela (Rhenania et Palatinatus)|Moschela]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Teschenmoschel'')</small>
* [[Moschheimium]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Moschheim'')</small>
* [[Motzeraitis]]<ref>Landeshauptarchiv Koblenz. (1501). ''Quellen zur Geschichte der Herrschaft Neuerburg: Landräte, Lehnsleute und die Dörfer des Condominiums (Urkunde Nr. 102: "Bannum et territorium de Motzeraitis")''. AKdia Regionalgeschichte.</ref> <small>(Theodisce ''Muxerath'')</small>
* [[Mucklingae]]<ref name="Schorn II 1837">Schorn, C. (1837). ''Eiflia illustrata oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (Vol. 2). Johann Peter Bachem.</ref> <small>(Theodisce ''Mückeln'')</small>
* [[Mudenbacum]]<ref name="-bacum">Germanica toponyma cum suffixo ''-bach'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bacum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Forbacum]], [[Gengenbacum]], [[Lambacum]], [[Muorbacum]], [[Orbacum]], [[Rohrbacum]], [[Rosbacum]], [[Rubeacum]], [[Solisbacum]], [[Swabacum]], [[Abacum (Germania)|Abacum]], [[Brubacum]], [[Corbacum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(Theodisce ''Mudenbach'')</small>
* [[Mudersbacum]]<ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Mudersbach'')</small>
* [[Mudershusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(Theodisce ''Mudershausen'')</small>
* [[Mugendorfium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Mogendorf'' seu colloquialiter ''Munruff'')</small>
* [[Mulbacum (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Mulbacum]]<ref name="-bacum"/> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP"/>)</small> <small>(Theodisce ''Mülbach'')</small>
* [[Mulbacum (prope Magniacum)|Mulbacum]]<ref>Landeshauptarchiv Koblenz. (1593). ''Die saynische Familienpolitik in der Zeit der Grafen von Sayn-Sayn: Bestand 30, Urkunde 7506 (Otto von Rolshausen Dominus in Müllenbach [Mulbacum] et Margarethe uxor eius...'''). AKdia Regionalgeschichte.</ref> <small>(prope [[Magniacum (Germania)|Magniacum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Müllenbach'')</small>
* [[Mulenbacum (Circulus terrae Eiflae Vulcanicae)|Mulenbacum]]<ref name="Bernays 1934">Bernays, G. (1934). ''Bulletin de la Commission Royale d'Histoire: Recueil des actes de l'archevêque de Trèves''. Académie Royale des Sciences, des Lettres et des Beaux-Arts de Belgique.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Eiflae Vulcanicae|Circulo terrae Eiflae Vulcanicae]]<ref name="CTEV"/>)</small> <small>(Theodisce ''Mürlenbach'')</small>
* [[Mulenbacum (prope Adenovam)|Mulenbacum]]<ref name="Günther III 1852">Günther, J. H. (1852). ''Codex Diplomaticus Rheno-Mosellanus: Bullae, Diplomata, Chartae, decreta ad historiam regionis Rhenanae et Mosellanae: Tomus III'''. B. Herder. </ref> <small>(prope [[Adenova]]m<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>(Theodisce ''Müllenbach'')</small>
* [[Mulena]]<ref name="Goerz 1882"/> <small>(Theodisce ''Miellen'')</small>
* [[Mulewaltum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Mühlpfad''; [[Hunnice]] ''Milbadd'')</small>
* [[Muncum]]<ref name="Schannat I 1789">Schannat, J. F. (1789). ''Eiflia Illustrata, sive geographica et historica descriptione territorii Eifliae: Tomus I''. Ex Officina Typographica J. B. Rommerskirchen.</ref> <small>(Theodisce ''Münk'')</small>
* [[Mundersbacum]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 1580">Landeshauptarchiv Koblenz. (1580). ''Inventarium über die säntlichen Sayn-Hachenburgischen Urkunden und Akten: Bestand 30, Urkunde 2410''. AKdia Regionalgeschichte.</ref> <small>(Theodisce ''Mündersbach'')</small>
* [[Mundeveletum]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Minfeld'')</small>
* [[Mundina]]<ref name="Goerz 1882"/> <small>(Theodisce ''Minden'')</small>
* [[Muschenbacum]]<ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Müschenbach'')</small>
* [[Muska]]<ref name="Böttger IV 1875">Böttger, H. (1875). ''Diöcesan- und Gau-Grenzen Norddeutschlands zwischen Oder, Main, Rehn und Westsee: Vol. IV''. Verlag der Buchhandlung des Waisenhauses.</ref> <small>(Theodisce ''Müsch'')</small>
* [[Musvilerum]]<ref name="Vulkaneifel Regionalgeschichte 2004">Vulkaneifel Regionalgeschichte (2004). ''Heimatjahrbuch Archiv des Landkreises Vulkaneifel: Musweiler war ein Trierer Lehen der Herren von Manderscheid''. Vulkaneifel Portal. </ref> <small>(Theodisce ''Musweiler'')</small>
* [[Muttenscheitum]]<ref name="Ditfurth 1878">Ditfurth, F. W. (Ed.). (1878). ''Regesta Sponeccensia: Regesten der Grafen von Sponheim, ihrer Nebulinien und ihrer Lehensleute (Vol. I, Urkunde Nr. 412''. J. B. Hirschfeld. </ref> <small>(Theodisce ''Mutterschied''; [[Hunnice]] ''Mureschied'')</small>
* [[Muttiniacum (prope Prumam)|Muttiniacum]]<ref name="Langenbeck 1953">Langenbeck, F. (1953). ''Beiträge zur Weiler-Frage''. Badische Historische Kommission</ref> <small>(Theodisce ''Mützenich'')</small>
{{div col end}}
=== N ===
{{div col|3}}
* [[Nachtshemium]]<ref name="-hemium"/> <small>(Theodisce ''Nachtsheim'')</small>
* [[Nackenhemium]]<ref name="-hemium"/> <small>(Theodisce ''Nackenheim'')</small>
* [[Nacum]]<ref name="Bodmann 1811"/> <small>(Theodisce ''Nack'')</small>
* [[Nangkhusa]]<ref>Hoc Latinum toponymum e gentilicio "Nangkhusanus-a-um" regressive derivatur. Quo de gentilicio, vide: Schaten, N. (1703). ''Annales Paderbornenses: Quibus collectis ex Academiae monumentis, diplomatibus, ac variis scriptoribus, res gestae Westfaliae'' (Vol. 2). Typis Joannis Westener.</ref> <small>(Theodisce ''Neunkhausen''; dialectaliter ''Nuinkhouse'')</small>
* [[Nannhusa]]<ref name="-husa"/> <small>(Theodisce ''Nannhausen''; [[Hunnice]] ''Nannese'')</small>
* [[Nanzdietschvillare]]<ref name="-villare">[[Linguae Germanicae|Germanica]] toponyma cum suffixis ''-weil(er)'' aut [[Linguae Romanicae|Romanica]] toponyma cum suffixis ''-viller(s)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-villare-is", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Actulfivillare]], [[Magnovillare]], [[Oxinvillare]], [[Ramberti Villare]], [[Rottunvillare]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(Theodisce ''Nanzdietschweiler'')</small>
* [[Nasinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(Theodisce ''Nasingen'')</small>
* [[Nattenhemium]]<ref name="-hemium"/> <small>(Theodisce ''Nattenheim'')</small>
* [[Naunhemium]]<ref name="-hemium"/> <small>(Theodisce ''Naunheim'')</small>
* [[Nazina Inferior]]<ref name="Societas Iesu Antverpiensis XI 1864">Societas Iesu Antverpiensis (1864). ''Acta Sanctorum: Octobris'' (Vol. 11). Apud Thomae Bettinelli.</ref> <small>(Theodisce ''Niederneisen'')</small>
* [[Navis (Rhenania et Palatinatus)|Navis]]<ref>Naves Historia (s.f.). ''Der Name „Neef“ in seiner Entstehung: Urkundenbeleg von 875 (Navis)''. Regionalgeschichte an der Mosel. </ref> <small>(Theodisce ''Neef'')</small>
* [[Neidenbacum]]<ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Neidenbach'')</small>
* [[Neobamberga]]<ref name="Würdtwein IV 1781">Würdtwein, S. A. (1781). ''Monasticon Palatinum: Chartis et diplomatibus facientibus notitiam monasteriorum et sacrorum locorum Palatunatus'' (Vol. 4). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Neu-Bamberg'')</small>
* [[Neoburgum ad Rhenum]]<ref name="Knipping 1901">Knipping, R. (1901). ''Origines Palatinae: Geographisch-historische Nachricht von den Städten, Schlössern und Flecken der Kurpfalz''. Typis Academicis. </ref> <small>(Theodisce ''Neuburg am Rhein'')</small>
* [[Neoleininga]]<ref name="Würdtwein X 1785">Würdtwein, S. A. (1785). ''Subsidia diplomatica ad selecta juris ecclesiastici Germaniae monumenta'' (Vol. 10). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Neuleiningen'')</small>
* [[Neomagus (Rhenania et Palatinatus)|Neomagus]]<ref name="Hofmann"/> <small>(Theodisce ''Udenheim'')</small>
* [[Nerna]]<ref name="Pauly III 1980">Pauly, F. (1980). ''Germania Sacra. Neue Folge 19. Die Bistümer der Kirchenprovinz Trier. Das Erzbistum Trier: Vol. 3. Das Stift St. Kastor in Karden an der Mosel''. Walter de Gruyter.</ref> <small>(Theodisce ''Nehren'')</small>
* [[Nerotha]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Neroth'')</small>
* [[Nerzvillare]]<ref name="-villare"/> <small>(Theodisce ''Nerzweiler'')</small>
* [[Netersena]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Neitersen'')</small>
* [[Netzbacum]]<ref name="-bacum"/> <small>(Theodisce ''Netzbach'')</small>
* [[Neya (Rhenania et Palatinatus)|Neya]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Ney'')</small>
* [[Nidenfelsum]]<ref name="Lehmann IV 1866">Lehmann, J. G. (1866). ''Urkundliche Geschichte der Burgen und Bergschlösser in den ehemaligen Gauen, Grafschaften und Herrschaften der bayerischen Pfalz: Vol. IV''. Verlag der J.C. Hermann'schen Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Neidenfels'')</small>
* [[Nidera]]<ref name="Gudenus II 1747"/> <small>(Theodisce ''Niedert''; [[Hunnice]] ''Nieräd'')</small>
* [[Nidineshemium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Großniedesheim'')</small>
* [[Niedesheimium Minus]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Kleinniedesheim'')</small>
* [[Niersbachus]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Niersbach'')</small>
* [[Nigidiacum]]<ref name="Cüppers 1990">Cüppers, H. (Ed.) (1990). ''Die Römer in Rheinland-Pfalz''. Konrad Theiss Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Nickenich''; dialectaliter ''Neekenesch'')</small>
* [[Nigra Terra]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Schwarzerden'')</small>
* [[Nigrofontana]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Schwarzenborn'')</small>
* [[Nila]]<ref name="Lacomblet 1840"/> <small>(Theodisce ''Niehl'')</small>
* [[Nimisae Divisio]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nimshuscheid'')</small>
* [[Nistrum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nister'')</small>
* [[Nitelum]]<ref name="Brambach 1867">Brambach, W. (1867). ''Corpus Inscriptionum Rhenanarum''. Elberfeldiae: Friderichs.</ref> <small>(Theodisce ''Nittel'')</small>
* [[Nitza]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nitz'')</small>
* [[Niveriae]]<ref name="Brand-Berg 2018">Brand-Berg, U. (2018). ''Marcellus von Nievern - Gauner oder Genie? Ein Lebensbild aus dem 15. Jahrhundert''. Apud ''Nassauische Annalen''.</ref> <small>(Theodisce ''Nievern'')</small>
* [[Nochera]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nochern'')</small>
* [[Noha (Rhenania et Palatinatus)|Noha]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nohen'')</small>
* [[Nona (Rhenania et Palatinatus)|Nona]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nohn'')</small>
* [[Noratha]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Norath''; [[Hunnice]] ''Norad'')</small>
* [[Norhema]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Norheim'')</small>
* [[Norkena]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Norken''; dialectaliter ''Noorge'')</small>
* [[Nortershusa]]<ref>Hoc Latinum toponymum e gentilicio "Nortershusanus-a-um" regressive derivatur. Quo de gentilicio, vide: Browerus, C., & Masenus, J. (1670). Antiquitatum et annalium Trevirensium libri XXV (Vol. 2). Coloniae Agrippinae.</ref> <small>(Theodisce ''Nörtershausen'')</small>
* [[Notwira]]<ref>Hoc Latinum toponymum e gentilicio "Notwiranus-a-um" regressive derivatur. Quo de gentilicio, vide: Browerus, C., & Masenus, J. (1670). Antiquitatum et annalium Trevirensium libri XXV (Vol. 2). Coloniae Agrippinae; ubi dicitur "(...) in Villario Notwirano in iurisdictione Bipontina (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Nothweiler'')</small>
* [[Nova Civitas (ad Vidam)|Nova Civitas]]<ref name="Schaltenbrand II 1923">Schaltenbrand, J. (Ed.) (1923). ''Registrum bonorum et redituum archidioecesis Coloniensis ex saeculo XIV'' (Vol. 2). Typis Academicis. </ref> <small>(ad [[Vida]]m<ref name="Schaltenbrand II 1923"/>)</small> <small>(Theodisce ''Neustadt'')</small>
* [[Nova Civitas in Tergo Canino]]<ref name="Gensicke 1958">Gensicke, H. (1958). ''Landesgeschichte des Westerwaldes'' (Veröffentlichungen der Historischen Kommission für Nassau). Historische Kommission für Nassau.</ref><ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Neustadt/Westerwald'')</small>
* [[Nova Curia Castrum]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Neuhofen'')</small>
* [[Nova Domus (Rhenania et Palatinatus)|Nova Domus]]<ref name="Goerz 1874">Görz, A. (1874). ''Mittelrheinische Regesten: Oder chronologische Zusammenstellung des Quellenmaterials für die Geschichte der Territorien am Mittelrhein und der Mosel'' (Vol. 1 & 2 & 3). Jacob Anton Mayer; et: Görz, A. (1874). ''Mittelrheinische Regesten oder chronologische Zusammenstellung des Quellenmaterials für die Geschichte der Territorien der heutigen Regierungsbezirke Coblenz und Trier: Vol. I-IV. Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1152''. Denkert & Groos.</ref> <small>(Theodisce ''Neuhäusel'')</small>
* [[Nova Ecclesia (Circulus Rheni et Tergi Canini)|Nova Ecclesia]]<ref name="Heyen 1967">Heyen, F.-J. (1967). ''Das Stift St. Paulin vor Trier'' (Germania Sacra, N. F. 2). Walter de Gruyter.</ref> <small>(in [[Circulus Rheni et Tergi Canini|Circulo Rheni et Tergi Canini]]<ref name="CRETC"/>)</small> <small>(Theodisce ''Neuerkirch''; [[Hunnice]] ''Nouerkerisch'')</small>
* [[Nova Ecclesia (Occidentalis Silva)|Nova Ecclesia]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Neunkirchen'')</small>
* [[Nova Ecclesia (Tergum Caninum)|Nova Ecclesia]]<ref name="Heyen 1967"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Neunkirchen'')</small>
* [[Nova Ecclesia Potzbergensis]]<ref name="Fabricius II 1898"/><ref name="Gerhard 1781">Gerhard, C. A. (1781). ''Versuch einer Geschichte des Mineralreichs'' (Vol. 1). Christian Friedrich Himburg.</ref> <small>(Theodisce ''Neunkirchen am Potzberg'')</small>
* [[Nova Palus (Rhenania et Palatinatus)|Nova Palus]]<ref name="Remling II 1853">Remling, F. X. (1853). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe von Speyer'' (Vol. 2). Kirchheim & Schott.</ref> <small>(Theodisce ''Neupotz'')</small>
* [[Nova Villa (Rhenania et Palatinatus)|Nova Villa]]<ref name="DGPCRP 2023">Directio Generalis Patrimonii Culturalis Rhenaniae-Palatinatus (2023). ''Köhlergemeinde Welschneudorf''. KuLaDig, Kultur. Landschaft. Digital; ubi dicitur "(...) Welschneudorf (...) Es gibt bereits im ausgehenden 13. Jahrhundert zwei Ersterwähnungen von einem Ort namens „Nova villa“ (...)".</ref> <small>(Theodisce ''Welschneudorf'')</small>
* [[Novae Officinae]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Neuhütten'')</small>
* [[Novala (Rhenania et Palatinatus)|Novala]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Newel'')</small>
* [[Novale Beronis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berkoth'')</small>
* [[Novale Beronis ad Vallemerodam]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Steininger 1836"/> <small>(Theodisce ''Berod bei Wallmerod'')</small>
* [[Novale Beronis prope Hachenburgum]]<ref name="Beyer 1860"/><ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Berod bei Hachenburg'')</small>
* [[Novale Bonii]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Borod'')</small>
* [[Novale Bononis]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bonerath''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Bönert'')</small>
* [[Novale Candidum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Blankenrath''; [[Hunnice]] ''Blanggad'')</small>
* [[Novale Cerasorum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Kirschroth'')</small>
* [[Novale Daconis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Datzeroth'')</small>
* [[Novale Danckradi]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Dankerath'')</small>
* [[Novale Diemundi]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Demerath'')</small>
* [[Novale Epponis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Eppenrod'')</small>
* [[Novale Gebhardi]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gebroth'')</small>
* [[Novale Geilonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gehlert'')</small>
* [[Novale Guntharii]]<ref name="Böhmer 1908">Böhmer, J. F. (1908). ''Regesta Imperii I. Die Regesten des Kaiserreichs unter den Karolingern 751-918'' (E. Mühlbacher & J. Lechner, Eds.). Wagner'sche Universitäts-Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Gundersweiler'')</small>
* [[Novale Hanonis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hanroth'')</small>
* [[Novale Helmerici]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Helmeroth'')</small>
* [[Novale Nimisae]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nimsreuland'')</small>
* [[Novale Novum (Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis)|Novale Novum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(in [[Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis|Circulo terrae Vetero-Ecclesiensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis">Nomen Latinum completum "Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis" et Nomen Theodiscum ''Landkreis Altenkirchen''.</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Nauroth'')</small>
* [[Novale Novum (Circulus Westerwaldensis)|Novale Novum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(in [[Circulus Westerwaldensis|Circulo Westerwaldensi]]<ref name="Circulus Westerwaldensis"/>)</small> <small>(Theodisce ''Nauort'')</small>
* [[Novale Novum (Eiflia)|Novale Novum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Naurath'')</small>
* [[Novale Sancti Viti]]<ref name="Resmini XI 2016">''Resmini, B. (2016). Germania Sacra: Die Benediktinerabtei St. Maximin vor Trier'' (Band 11: Die Bistümer der Kirchenprovinz Trier). De Gruyter Akademie Forschung.</ref> <small>(Theodisce ''Veitsrodt''; [[Hunnice]] ''Rood'')</small>
* [[Novale Sanctorum]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heiligenroth'')</small>
* [[Novale Silvae (Rhenania et Palatinatus)|Novale Silvae]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hardert'')</small>
* [[Noviomagus-Drona]]<ref name="Seeck 1876">Seeck, O. (Ed.) (1876). ''Notitia dignitatum: Accedunt Notitia urbis Constantinopolitanae et latercula provinciarum''. Weidmann.</ref><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Neumagen-Dhron'')</small>
* [[Novus Rivus Hemi]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Neuhemsbach'')</small>
* [[Novus Rivus Sancti Kiliani]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Neuheilenbach'')</small>
* [[Novus Vicus (Eiflia)|Novus Vicus]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Neuendorf'')</small>
* [[Nucaria (Eiflia)|Nucaria]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nusbaum'')</small>
* [[Nucaria ad Navam]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nußbaum''; [[Hunnice]] ''Nussbääm'')</small>
* [[Nuneswilra]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nünschweiler'')</small>
* [[Nureburgum]]<ref name="AESM V 1784">Academia Electoralis Scientiarum Manhemiensis (1784). ''Historia et commentationes Academiae Electoralis Scientiarum et Elegantiorum Literarum Theodoro-Palatinae'' (Vol. V). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Nürburg'')</small>
* [[Nydernlara]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Peterslahr'')</small>
{{div col end}}
=== O ===
{{div col|3}}
* [[Oberdreisia]]<ref name="Elsnitz 1934">von Elsnitz, G. A. (1934). ''Die Matrikel der Hohen Schule zu Herborn und Duisburg''. Annalen des Historischen Vereins für den Niederrhein.</ref> <small>(Theodisce ''Oberdreis'')</small>
* [[Oberhausum (prope Tabernas Montanas)|Oberhausum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(prope [[Tabernae Montanae|Tabernas Montanas]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Oberhausen'')</small>
* [[Oberhausum ad Abanam]]<ref name="Fabricius I 1898"/><ref name="Greule 2014"/> <small>(Theodisce ''Oberhausen an der Appel'')</small>
* [[Oberhausum ad Navam]]<ref name="Fabricius I 1898"/><ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Oberhausen an der Nahe'')</small>
* [[Oberhausum prope Kyrinam]]<ref name="Fabricius I 1898"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Oberhausen bei Kirn'')</small>
* [[Obernheimum-Arenbacum]]<ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Obernheim-Kirchenarnbach'')</small>
* [[Obrighemium (Palatinatus)|Obrighemium]]<ref name="AETP III 1773">Academia Electoralis Theodoro-Palatinae (1773). ''Historia et Commentationes Academiae Electoralis Scientiarum et Elegantiorum Literarum Theodoro-Palatinae: Vol. III - Historicum''. Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Obrigheim'')</small>
* [[Occava]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ockfen'')</small>
* [[Ochtenduncus]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ochtendung'')</small>
* [[Ockenfelsus]]<ref name="Schannat 1724">Schannat, J. F. (1724). ''Eiflia Illustrata, sive Descriptio Sacra et Profana Comitatus Eifliae: Vol. I & II''. Typis Joannis Jacobi Haug; et: Schannat, J. F. (1724). ''Eiflia illustrata, sive geographica et historica descriptio reipublicae ciuiumque Eifliae''. Lugduni Batavorum: Apud J. A. Langerak; et: Schannat, J. F. (1724). ''Patrimonium Ecclesiasticum Germanicum, sive de dote ecclesiarum cathedralium et collegiatarum''. Francofurti ad Moenum: Apud Jo. Christianum Martinum.</ref> <small>(Theodisce ''Ockenfels'')</small>
* [[Odelerium]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Udler'')</small>
* [[Odenbacum]]<ref name="Boehmer 1866">Boehmer, J. F. (1866). ''Regesta Imperii VIII: Die Regesten des Kaiserreichs unter Kaiser Karl IV. 1346–1378''. J. Deuster.</ref> <small>(Theodisce ''Odenbach'')</small>
* [[Odernhemum ad Glanam]]<ref name="Pertz XIV 1856">Pertz, G. H. (1856). ''Monumenta Germaniae Historica: Scriptores (in Folio): Vol. XIV. Supplementa tomorum I-XII''. Impensis Bibliopolii Aulici Hahniani.</ref><ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Odernheim am Glan'')</small>
* [[Odoldinga]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Wettlingen'')</small>
* [[Odoravilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Üdersdorf'')</small>
* [[Oelsenus]]<ref name="Lacomblet IV 1858">Lacomblet, T. J. (1858). ''Urkundenbuch für die Geschichte des Niederrheins oder des Erzstifts Cöln: Vol. IV. Von dem Jahre 1401 bis 1600''. H. Voss.</ref> <small>(Theodisce ''Ölsen'')</small>
* [[Oetzingus]]<ref name="Hardt 2001"/> <small>(Theodisce ''Ötzingen'')</small>
* [[Offenbaca ad Queicham]]<ref name="Glöckner II 1933"/><ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Offenbach an der Queich'')</small>
* [[Offenbacum-Hundheimium]]<ref name="Glasschröder 1930">Glasschröder, F. X. (1930). ''Neue Urkunden zur Pfälzischen Kirchengeschichte im Mittelalter''. Pfälzische Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften.</ref> <small>(Theodisce ''Offenbach-Hundheim'')</small>
* [[Offenheimum]]<ref name="Würdtwein XII 1789">Würdtwein, S. A. (1789). ''Nova Subsida Diplomatica ad Selecta Juris Ecclesiastici Germaniae: Vol. XII''. Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Offenheim'')</small>
* [[Officina Fabri (Eiflia)|Officina Fabri]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schmitt'')</small>
* [[Offsteinum]]<ref name="Würdtwein V 1785">Würdtwein, S. A. (1785). ''Nova Subsida Diplomatica ad Selecta Juris Ecclesiastici Germaniae: Vol. V''. Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Offstein'')</small>
* [[Ogilonis Novale]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eckenroth'')</small>
* [[Olesbergus]]<ref name="Staatsarchiv Basel II 1893">Staatsarchiv Basel (1893). ''Urkundenbuch der Stadt Basel: Vol. II''. In Commission bei R. Reich.</ref> <small>(Theodisce ''Oelsberg'')</small>
* [[Olesbrucus]]<ref name="Frey III 1836">Frey, M. (1836). ''Beschreibung des Rheinkreises, vormaligen Department Donnersberg: Vol. III. Gerichts- und Verwaltungsbezirke von Kaiserslautern''. F. C. Neidhard; et: Frey, M. (1836). ''Die Bisthümer Knittelsheim, Landau, Lautern, Germersheim und Neustadt: Eine historisch-topographische Beschreibung der k. b. Pfalz'' (Vol. 3). Passau: Druck und Verlag der Pustet'schen Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Olsbrücken'')</small>
* [[Olmona]]<ref name="Remling 1856">Remling, F. X. (1856). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Bischöfe von Speyer'' (Vol. 1: Beilage 9, Actae monasterii Sancti Remigii). Kirchheim, Schott und Thielmann Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Ulmet'')</small>
* [[Olmscheidus]]<ref name="Schannat 1734">Schannat, J. F. (1734). ''Historia Episcopatus Wormatiensis: Lugubres Wormatiae Demolitiones, et Eiusdem Ecclesiae Cathedralis Statuta: Vol. I''. Apud Joannem Benjamini Andreae.</ref> <small>(Theodisce ''Olmscheid'')</small>
* [[Olsdorfus (Eiflia)|Olsdorfus]]<ref name="Schannat 1734"/> <small>(Theodisce ''Olsdorf'')</small>
* [[Ompacus]]<ref name="Fabricius I 1913">Fabricius, W. (1913). ''Acta Academica Theodoro-Palatina: Regesten der Grafen von Veldenz: Vol. I''. Verlag der K. Hof- und Universitätsbuchhandlung von B. G. Teubner.</ref> <small>(Theodisce ''Ohmbach'')</small>
* [[Oppidum Killense]]<ref name="Schannat 1788"/> <small>(Theodisce ''Stadtkyll'')</small>
* [[Oprethushusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Oppertshausen''; [[Hunnice]] ''Obberdsche'')</small>
* [[Orbara (Circulus Rheni et Tergi Canini)|Orbara]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Circulus Rheni et Tergi Canini|Circulo Rheni et Tergi Canini]]<ref name="CRETC"/>)</small> <small>(Theodisce ''Urbar''; [[Hunnice]] ''Ower'')</small>
* [[Orbis (Rhenania et Palatinatus)|Orbis]] <small>(Theodisce ''Orbis''; [[Palatinice]] ''Orwiss'')</small>
* [[Orfgenum]]<ref name="Hardt 2001">Hardt, A. (2001). ''Codex Diplomaticus Rhenanus Regesta Wedana Repertorium – Rheinisches Urkundenbuch (845 - 2001): Geschichte und Genealogien der Grafschaften Arnstein, Isenburg, Wied-Runkel, Wied-Neuwied, Kobern und Arenfels''. Typis Academicis; et: Hardt, A. (2001). ''Codex Diplomaticus Rhenanus Regesta Wedana: Repertorium – rheinisches Urkundenbuch'' (Vol. X). Selbstverlag.</ref> <small>(Theodisce ''Orfgen'')</small>
* [[Orlenbachus]]<ref name="Schannat 1734"/> <small>(Theodisce ''Orlenbach'')</small>
* [[Ormondus]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Ormont'')</small>
* [[Ornava]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Orenhofen'')</small>
* [[Orsfeldus]]<ref name="Schannat 1734"/> <small>(Theodisce ''Orsfeld'')</small>
* [[Osanna-Munscellum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Osann-Monzel'')</small>
* [[Osburgus]]<ref name="Schannat 1734"/> <small>(Theodisce ''Osburg''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Öhsborsch'')</small>
* [[Ossinga (Palatinatus)|Ossinga]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Essingen'')</small>
* [[Othinga]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Etgert'')</small>
* [[Otterbacus (Palatinatus Occidentalis)|Otterbacus]]<ref name="Dolch & Münch 1994">Dolch, M., & Münch, M. (1994). ''Urkundenbuch de Stadt Kaiserslautern: Bd. 1. Bis 1322''. Schriftenreihe des Stadtarchivs Kaiserslautern.</ref> <small>(Theodisce ''Otterbach'')</small>
* [[Ottersheimum]]<ref name="Würdtwein V 1785"/> <small>(Theodisce ''Ottersheim''; [[Palatinice]] ''Odderschem'')</small>
* [[Ottersheimum prope Landaviam]]<ref name="Remling II 1853"/> <small>(Theodisce ''Ottersheim bei Landau'')</small>
* [[Otterstadium]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Otterstadt'')</small>
* [[Otzinvilare]]<ref name="Arnold 1875">Arnold, W. (1875). ''Ansiedelungen und Wanderungen deutscher Stämme: Zunáchst nach den Ortsnamen (Alemannische Endung weil und weiler, lat. villa villare)''. Elwert'sche Universitäts-Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Otzweiler'')</small>
* [[Overeum-Eycha]]<ref name="Joester 1976">Joester, I. (1976). ''Urkundenbuch der Abtei Steinfeld''. Gesellschaft für Rheinische Geschichtskunde / Hanstein Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Oberehe-Stroheich'')</small>
* [[Overwara]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(prope [[Confluentes (Germania)|Confluentes]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Urbar'')</small>
{{div col end}}
=== P ===
{{div col|3}}
* [[Palus (ad Lesuram)|Palus]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(ad [[Lesura (flumen Germanicum)|Lesuram]]<ref name="Schmitt 1988">Schmitt F., (1988). ''Chronik Weindorf Lieser''. [[Augusta Treverorum|Augustae Terverorum]]: Paulinus Druckerei. </ref>)</small> <small>(Theodisce ''Schladt'')</small>
* [[Palus (ad Salmonam)|Palus]]<ref name="Wampach 1935">Wampach, C. (1935). ''Urkunden- und Quellenbuch zur Geschichte der altluxemburgischen Territorien bis zur burgundischen Zeit''. (Vol. I-V). St. Paulus-Druckerei.</ref> <small>(ad [[Salmona]]m<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bruch'')</small>
* [[Palus (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Palus]]<ref name="Sauer 1886"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Pohl'')</small>
* [[Palus (Circulus terrae Cochemiensis et Cellensis)|Palus]]<ref name="Forcellini 1864-1887">Forcellini, Aeg. (1864-1887). ''Totius latinitatis lexicon''. Prati: Typis Aldinianis. </ref> <small>(in [[Circulus terrae Cochemiensis et Cellensis|Circulo terrae Cochemiensi et Cellensi]]<ref name="CTCEC">Fingitur nomen "Circulus terrae Cochemiensis et Cellensis" -Theodisce ''Landkreis Cochem-Zell'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latinis toponymis "[[Cochemium]]" et "Cella" -ad quae gentilicia "Cochemiensis-e" et "Cellensis-e" respective referuntur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Filz'')</small>
* [[Palus Montis (Rhenania et Palatinatus)|Palus Montis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hallschlag'')</small>
* [[Palatiolum (Rhenania et Palatinatus)|Palatiolum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Palzem'')</small>
* [[Pantenburgus]]<ref name="Schannat 1734"/> <small>(Theodisce ''Pantenburg''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Pahntebuasch'')</small>
* [[Panzinwilare]]<ref name="Arnold 1875"/> <small>(Theodisce ''Panzweiler''; [[Hunnice]] ''Pansad'' seu ''Panzwilla'')</small>
* [[Partenheimum]]<ref name="Würdtwein XII 1789"/> <small>(Theodisce ''Partenheim'')</small>
* [[Paschelus]]<ref name="Lamprecht II 1886"/> <small>(Theodisce ''Paschel'')</small>
* [[Pascua Betularum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Birkenhördt'')</small>
* [[Patersbergus]]<ref name="Toepfer III 1872">Toepfer, F. (1872). ''Urkundenbuch zur Geschichte des graeflichen und freiherrlichen Haus der Voegte von Hunolstein: Vol. III''. Fr. Campe.</ref> <small>(Theodisce ''Patersberg'')</small>
* [[Patum (Rhenania et Palatinatus)|Patum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Pottum'')</small>
* [[Peffinga]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Peffingen'')</small>
* [[Pellinga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Pellingen'')</small>
* [[Pelmum]]<ref name="Schannat 1734"/> <small>(Theodisce ''Pelm'')</small>
* [[Pendens Wizivilla]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hangen-Weisheim'')</small>
* [[Perscheidus]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Perscheid'')</small>
* [[Petersbergus (Palatinatus)|Petersbergus]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Petersberg'')</small>
* [[Petra Darstonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Darstein'')</small>
* [[Petra Franconum (Palatinatus)|Petra Franconum]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Frankenstein'')</small>
* [[Petriwaldus-Loeffelscheydum]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Peterswald-Löffelscheid''; [[Hunnice]] ''Pidaschwald-Läffelschidd'')</small>
* [[Pfalzfeldus]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Pfalzfeld''; [[Hunnice]] ''Palsad'')</small>
* [[Pfeffelbachus]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Pfeffelbach'')</small>
* [[Philippsheimum]]<ref name="Würdtwein V 1785"/> <small>(Theodisce ''Philippsheim'')</small>
* [[Phrenza]]<ref name="KPA (1903)"/> <small>(Theodisce ''Steinefrenz'')</small>
* [[Pintesfeldum]]<ref name="IAL XXIX 1894">Institut Archéologique du Luxembourg. (1894). ''Annales de l'Institut Archéologique du Luxembourg'' (Vol. 29). Imprimerie de la Cour.</ref> <small>(Theodisce ''Pintesfeld'')</small>
* [[Pinus et Tilia]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fohren-Linden'')</small>
* [[Piscabachum-Burgalba]]<ref name="Neubauer 1903">Neubauer, A. (Ed.) (1903). ''Regesten des ehemaligen Benediktiner-Klosters Hornbach''. [[Spira (urbs)|Spirae]]: J. Ramerskirch.</ref><ref name="Crollius 1769">Crollius, G. C. (1769). ''Urkundenbuch zur Geschichte der ehemals Pfalzbayerischen Residenzstadt Zweibrücken''. Biponti: Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Waldfischbach-Burgalben'')</small>
* [[Piscatorisrivus Medius]]<ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Mittelfischbach'')</small>
* [[Piscis (Rhenania et Palatinatus)|Piscis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Fisch'')</small>
* [[Pittenbachum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Pittenbach'')</small>
* [[Plaidtum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Plaidt''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Plääd'')</small>
* [[Planities (Rhenania et Palatinatus)|Planities]]<ref name="Forcellini 1864-1887"/> <small>(Theodisce ''Flacht'')</small>
* [[Plascheidum]]<ref name="IAL XXIX 1894"/> <small>(Theodisce ''Plascheid'')</small>
* [[Platena (prope Vitelliacum)|Platena]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Platten'')</small>
* [[Pleckhausenum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Pleckhausen'')</small>
* [[Pleinum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Plein'')</small>
* [[Pleitershemium]]<ref name="-hemium"/> <small>(Theodisce ''Pleitersheim'')</small>
* [[Ploscheida]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Plütscheid'')</small>
* [[Policha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Pölich'')</small>
* [[Pomaria (ad Mosellam)|Pomaria]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Pommern'')</small>
* [[Pomstera]]<ref name="Becker 2016">Becker, P. (Ed.) (2016). ''Germania Sacra (Third Series, Vol. 11): Die Benediktinerabtei St. Maximin vor Trier''. De Gruyter.</ref> <small>(Theodisce ''Pomster'')</small>
* [[Pons (Palatinatus)|Pons]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Brücken'')</small>
* [[Pons (prope Birconfeldam)|Pons]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(prope [[Birconfelda (Rhenania et Palatinatus)|Bircofeldam]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>(Theodisce ''Brücken'')</small>
* [[Pons Alaphotis]]<ref name="Remling 1836"/> <small>(Theodisce ''Ahrbrück'')</small>
* [[Pons Epternacensis]]<ref name="Camillus 1889">Camillus, W. (1889). ''Annales Epternacenses. In Monumenta Germaniae Historica'' (SS 13). [[Hannovera]]e: Impensis Bibliopolii Hahniani.</ref> <small>(Theodisce ''Echternacherbrück'')</small>
* [[Pons Glanae]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Glanbrücken'')</small>
* [[Porta (Rhenania et Palatinatus)|Porta]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dohr'')</small>
* [[Portus Chattorum]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hatzenport'')</small>
* [[Portus Pigonto]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Piesport'')</small>
* [[Prata (Rhenania et Palatinatus)|Prata]]<ref name="Dollinger 1982">Dollinger, P. (1982). ''L'Empire carolingien et les structures économiques du haut Moyen Âge: Les Brevium Exempla''. Documents d'Histoire Médiévale.</ref> <small>(Theodisce ''Oberwiesen''; [[Palatinice]] ''Owwerwisse'')</small>
* [[Pratum (Rhenania et Palatinatus)|Pratum]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Prath'')</small>
* [[Pratum Amplum (Occidentalis Silva)|Pratum Amplum]]<ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(Theodisce ''Breitenau'')</small>
* [[Pratum Fagineum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bockenau'')</small>
* [[Pratum Geilonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Geilnau'')</small>
* [[Pratum Hanonis (Tergum Caninum)|Pratum Hanonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Henau''; [[Hunnice]] ''Häne'')</small>
* [[Pratum Pulchrum (Palatinatus)|Pratum Pulchrum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schönau'')</small>
* [[Pratum Superius (Sawicki II 1939)|Pratum Superius]]<ref name="Sawicki 1939">Sawicki, J. (1939). ''Annales Nassauenses: Diplomatarium Nassoicum. Sammlung von Urkunden zur Geschichte der Lande Nassau: Vol. II''. Kirchheim & Co.</ref> <small>(Theodisce ''Oberwies'')</small>
* [[Pratum Vallis (Rhenania et Palatinatus)|Pratum Vallis]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Thalfang'')</small>
* [[Preista]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Preist'')</small>
* [[Prischeida]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Preischeid'')</small>
* [[Profunda Vallis (Palatinatus)|Profunda Vallis]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Tiefenthal'')</small>
* [[Pronsfelda]]<ref name="GfRG III 1902">Gesellschaft für Rheinische Geschichtskunde (1902). ''Publikationen der Gesellschaft für Rheinische Geschichtskunde (Band 3): Übersicht über den Inhalt der kleineren Archive der Rheinprovinz''. P. Hanstein.</ref> <small>(Theodisce ''Pronsfeld]'')</small>
* [[Prumia super Layam]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Prümzurlay'')</small>
* [[Puderbaca]]<ref name="Görz 1878">Görz, A. (1878). ''Mittelrheinische Regesten oder chronologische Zusammenstellung des Quellenmaterials für die Geschichte der Territorien der beiden Regierungsbezirke Coblenz und Trier (Band 2)''. Verlag von J. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Puderbach'')</small>
* [[Puhlichum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Pillig'')</small>
* [[Pulchravilla]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Schöndorf''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Schennerf'')</small>
* [[Punderacha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Pünderich'')</small>
{{div col end}}
=== Q ===
{{div col|3}}
* [[Quercetum (Occidentalis Silva)|Quercetum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eichen'')</small>
* [[Quercirivus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eichenbach'')</small>
* [[Querenbacha (Palatinatus)|Querenbacha]]<ref name="Frey IV 1837">Frey, M. (1837). ''Das Rheinkreis-Gebiet, vorzüglich in geographischer und statistischer Beziehung: Eine Beschreibung des vormaligen Departements vom Donnerberge (Band 4)''. Gedruckt bei F. C. Neidhard.</ref> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Quirnbach/Pfalz'')</small>
* [[Quernhemium]]<ref name="Grotius X 1638">Grotius, H. (1638). ''Epistolae ad Axelium Oxenstierna: Hugonis Grotii Epistolae (Tomus IX)''. Sumptibus Societatis.</ref> <small>(Theodisce ''Quirnheim'' seu ''Querum''; [[Palatinice]] ''Querm'' seu ''Querem'')</small>
* [[Quidelbacha]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Quiddelbach'')</small>
* [[Quidersbacha]]<ref name="HVdP XXIX 1910">Historischer Verein der Pfalz. (1910). ''Mitteilungen del Historischen Vereins der Pfalz (Band 29)''. Selbstverlag des Historischen Vereins der Pfalz.</ref> <small>(Theodisce ''Queidersbach'')</small>
* [[Quirenbacha (Occidentalis Silva)|Quirenbacha]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Quirnbach''; dialectaliter ''Quermisch'')</small>
{{div col end}}
=== R ===
{{div col|3}}
* [[Racksena]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Racksen'')</small>
* [[Radenhusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Reidenhausen'')</small>
* [[Radeswilera]]<ref name="Frey IV 1837"/> <small>(Theodisce ''Rathsweiler'')</small>
* [[Ralingua]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ralingen''; [[Luxemburgice]] ''Rooljen'')</small>
* [[Ramberga (Palatinatus)|Ramberga]]<ref name="Winkelmann & Koch & Wille I 1894">Winkelmann, E., Koch, A., & Wille, J. (1894). ''Regesten der Pfalzgrafen am Rhein 1214-1508 (Band I: 1214-1400)''. Verlag von Wagner'schen Universitäts-Buchhandlung</ref> <small>(Theodisce ''Ramberg'')</small>
* [[Ramesa]]<ref name="Buhlmann">Buhlmann, M. (2012). ''Das St. Georgener Priorat Ramsen in der Pfalz''. Vertex Alemanniae.</ref> <small>(Theodisce ''Ramsen''; [[Palatinice]] ''Ramse'')</small>
* [[Rameswilera]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Ransweiler'')</small>
* [[Rammelsbacha]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Rammelsbach'')</small>
* [[Ransbacha]]<ref name="Remling II 1853"/> <small>(Theodisce ''Ranschbach'')</small>
* [[Rathersdorfum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Rittersdorf'')</small>
* [[Rathskircha]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Rathskirchen'')</small>
* [[Ratzeroda]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Ratzert'')</small>
* [[Rabengirsburga]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Ravengiersburg''; [[Hunnice]] ''Räwerschbursch'')</small>
* [[Rabensbura]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Raversbeuren'')</small>
* [[Rebacha]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Rehbach'')</small>
* [[Reburna]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Rehborn'')</small>
* [[Recha]]<ref name="Lacomblet 1840"/> <small>(Theodisce ''Rech'')</small>
* [[Rechrode]]<ref name="Mayer & Mertes 1992">Mayer, A., & Mertes, E. (1992). Dürrbach ist älter als Lirstal: Die Verkaufsurkunde der Grafschaft Virneburg von 1336 im Kontext der regionalen Toponymie. ''Heimatjahrbuch Vulkaneifel''.</ref> <small>(Theodisce ''Retterath'')</small>
* [[Reckenroda]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Reckenroth'')</small>
* [[Recurvum (Eiflia)|Recurvum]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hamm'')</small>
* [[Redelnhusium]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 1975">Landeshauptarchiv Koblenz (Ed.) (1975). ''Die sponheimischen Gefälleregister des Grafen Johann II. von Sponheim (Auszüge und Dokumente)''. Selbstverlag des Landeshauptarchivs Koblenz.</ref> <small>(Theodisce ''Rödelhausen''; [[Hunnice]] ''Rärrellse'')</small>
* [[Redersheimum-Gronavia]]<ref name="Remling 1852"/><ref name="Schoepflin II 1775">Schoepflin, J. D. (1775). ''Alsatia Illustrata: Germanica, Gallica, tomus II, postumi operis prodromus''. Typographia Regia</ref> <small>(Theodisce ''Rödersheim-Gronau'')</small>
* [[Regia Prata]]<ref name="Marx II 1843"/> <small>(Theodisce ''Königsau'')</small>
* [[Regilesberga]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Relsberg'')</small>
* [[Regiocampus (Eiflia)|Regiocampus]]<ref name="Marx II 1843"/> <small>(Theodisce ''Königsfeld'')</small>
* [[Reiczenhaga]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Reitzenhain'')</small>
* [[Reidenbachium Medium]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Mittelreidenbach'')</small>
* [[Reinonis Campus]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Reinsfeld''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Räänzelt'')</small>
* [[Reitha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Rieden'')</small>
* [[Remisbergum]]<ref name="Baldes 1821">Baldes, H. (1921). ''Geschichtliche Heimatkunde des birkenfelder Landes''. Commissione ab E. Hoehl. </ref> <small>(Theodisce ''Rimsberg'')</small>
* [[Rengsdorfium]]<ref name="Societas Iesu 1940">Societas Iesu (1940). ''Catalogus Provinciae Germaniae Inferioris Societatis Iesu''. Typis Catholicis.</ref> <small>(Theodisce ''Rengsdorf'')</small>
* [[Renthalum]]<ref name="HVdP V 1875"/> <small>(Theodisce ''Rinnthal'')</small>
* [[Retrodum]]<ref name="Lacomblet 1840"/> <small>(Theodisce ''Rettert'')</small>
* [[Retswilerum-Nockendalium]]<ref name="Mittelrheinische Geschichtsquellen 1884">Mittelrheinische Geschichtsquellen (1884). ''Regesten der Erzbischöfe von Mainz: Von Bonifatius bis Udo (745-1081) und deren Lehnsbezirke''. Erzbischöfliches Archiv Mainz.</ref><ref name="Köbler 2016"/> <small>(Theodisce ''Rötsweiler-Nockenthal'')</small>
* [[Rettersenum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>(Theodisce ''Rettersen'')</small>
* [[Reusraida]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Rayerschied''; [[Hunnice]] ''Rärschidd'')</small>
* [[Rewilera]]<ref name="Frey IV 1837"/> <small>(Theodisce ''Rehweiler'')</small>
* [[Reya (Occidentalis Silva)|Reya]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Rehe'')</small>
* [[Reymeroda]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Reimerath'')</small>
* [[Richa (Tergum Caninum)|Richa]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Reich'')</small>
* [[Richenbacha (prope Bemondulam)|Richenbacha]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Reichenbach'')</small>
* [[Richenbacha-Stega]]<ref name="Görz 1878"/><ref name="Frey IV 1837"/> <small>(Theodisce ''Reichenbach-Steegen'')</small>
* [[Richenberga (Rhenania et Palatinatus)|Richenberga]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Reichenberg'')</small>
* [[Richershusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Reckershausen''; [[Hunnice]] ''Reckersche'')</small>
* [[Richwilera]]<ref name="Frey IV 1837"/> <small>(Theodisce ''Reichweiler'')</small>
* [[Riesweilera]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Riesweiler''; [[Hunnice]] ''Rieswilla'')</small>
* [[Rifa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Reiff'')</small>
* [[Rifenberga]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Reifenberg'')</small>
* [[Rifersceitha (Circulus terrae Arvilarensis)|Rifersceitha]]<ref name="Lacomblet 1840"/> <small>(in [[Circulus terrae Arvilarensis|Circulo terrae Arvilarensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Landkreis Ahrweiler">Theodisce ''Landkreis Ahrweiler''.</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Reifferscheid'')</small>
* [[Rifersceitha (Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis)|Rifersceitha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis|Circulo terrae Vetero-Ecclesiensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis">Nomen Latinum completum "Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis" et Nomen Theodiscum ''Landkreis Altenkirchen''.</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Reiferscheid'')</small>
* [[Rigala]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Reil'')</small>
* [[Rigodulum]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Riol'' seu ''Rigol'')</small>
* [[Rimilisheimum]]<ref name="Fabricius 1914">Fabricius, W. (1914). ''Erläuterungen zum Geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz'' (Band 2: Die Karte von 1789). Hermann Behrendt.</ref> <small>(Theodisce ''Rümmelsheim'')</small>
* [[Rintzenbergum]]<ref name="Baldes 1821"/> <small>(Theodisce ''Rinzenberg'')</small>
* [[Ripa (Rhenania et Palatinatus)|Ripa]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Reiffelbach'')</small>
* [[Ripaldescircha]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Reipoltskirchen'')</small>
* [[Ripoldinga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Reipeldingen'')</small>
* [[Rittershaimum]]<ref name="Sauer 1886"/> <small>(Theodisce ''Rettershain'')</small>
* [[Rivenacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Rivenich'')</small>
* [[Riveria]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Riveris''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Riwwares'')</small>
* [[Rivuletus Viridis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Grumbach'')</small>
* [[Rivulus Becheri (Palatinatus)|Rivulus Becheri]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Becherbach'')</small>
* [[Rivulus Bedonis]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Bedesbach'')</small>
* [[Rivulus Beronis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berenbach'')</small>
* [[Rivulus Cadenensis]]<ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023">Landeshauptarchiv Koblenz (2023). ''Bestand 1A: Urkunden der Deutschordenskommende Koblenz''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: LHA; et: Landeshauptarchiv Koblenz (2023). ''Bestand 1A: Urkunden und Akten der geistlichen und weltlichen Verwaltung des Kurfürstentums Trier''. Confluentibus: LHA; et: Landeshauptarchiv Koblenz. (2023). Bestand 1A: Kurtrier, Urkunden und Akten der geistlichen und weltlichen Verwaltung. Confluentibus: LHA; et: Landeshauptarchiv Koblenz. (2023). ''Bestand 1A: Urkunden und Akten der geistlichen und weltlichen Verwaltung des Westerwaldes''. Confluentibus: LHA Koblenz.</ref> <small>(Theodisce ''Kadenbach'')</small>
* [[Rivulus Colli (Rhenania et Palatinatus)|Rivulus Colli]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Halsenbach'')</small>
* [[Rivulus Feronis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fiersbach'')</small>
* [[Rivulus Fluens]]<ref name="Forcellini 1864-1887"/> <small>(Theodisce ''Flußbach'')</small>
* [[Rivulus Franconis]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Frankelbach'')</small>
* [[Rivulus Fraxineus (Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis)|Rivulus Fraxineus]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Harbach'')</small>
* [[Rivulus Fringillarum et Villare Gerhardi]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Finkenbach-Gersweiler'')</small>
* [[Rivulus Gackonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gackenbach'')</small>
* [[Rivulus Glareosus]]<ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Kisselbach''; [[Hunnice]] ''Kieselbach'')</small>
* [[Rivulus Hagani]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hahnenbach'')</small>
* [[Rivulus Indaginis (prope Deciam)|Rivulus Indaginis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hambach'')</small>
* [[Rivulus Liberorum]]<ref name="Nietzschmann 2013">Nietzschmann, E. (2013). ''Die Freien auf dem Lande: Ehemalige deutsche Reichsdörfer und ihre Wappen''. [[Guelpherbytum|Guelpherbyti]]: Melchior.</ref> <small>(Theodisce ''Freisbach'')</small>
* [[Rivulus Piscium (prope Caesaream Lutram)|Rivulus Piscium]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(prope [[Caesarea Lutra|Caesaream Lutram]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Fischbach'')</small>
* [[Rivulus Piscium (prope Idaram-Supra Petra)|Rivulus Piscium]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(prope [[Idara-Supra Petra|Idaram-Supra Petra]]<ref name="Steininger 1834"/><ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Fischbach'')</small>
* [[Rivulus Piscium et Novale Superius]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fischbach-Oberraden'')</small>
* [[Rivulus Piscium prope Danam]]<ref name="Förstemann 1900"/><ref name="Görz II 1879"/> <small>(Theodisce ''Fischbach bei Dahn'')</small>
* [[Rivulus Viridis (Rhenania et Palatinatus)|Rivulus Viridis]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Grünebach'')</small>
* [[Rivus Altissimus]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Höchstenbach'')</small>
* [[Rivus Amplus (Palatinatus)|Rivus Amplus]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Breitenbach'')</small>
* [[Rivus Atzonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Etzbach'')</small>
* [[Rivus Becheri prope Kyrinam]]<ref name="Hontheim 1750"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Becherbach bei Kirn'')</small>
* [[Rivus Betularum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Birlenbach'')</small>
* [[Rivus Bisonis]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bosenbach'')</small>
* [[Rivus Bottonis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Bottenbach'')</small>
* [[Rivus Budonis (Circulus Rheni et Tergi Canini)|Rivus Budonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Circulus Rheni et Tergi Canini|Circulo Rheni et Tergi Canini]]<ref name="CRETC">Fingitur nomen "Circulus Rheni et Tergi Canini" -Theodisce ''Rhein-Hunsrück-Kreis'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum suffixum ''-Kreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latinis toponymis "[[Rhenus]]" et "[[Tergum Caninum]]", vide {{Graesse}}. De Latinā huius circuli versione, confer aliarum linguarum versiones ''Distrito de Rin-Hunsrück'' et ''Arrondissement de Rhin-Hunsrück'' et ''Distrito do Reno-Hunsrück'' et ''Circondario del Reno-Hunsrück'' et ''Zemský okres Rýn-Hunsrück'' et Рейн-Хунсрюк.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Budenbach''; [[Hunnice]] ''Burebach'')</small>
* [[Rivus Budonis (Circulus terrae Birkenfeldensis)|Rivus Budonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Circulus terrae Birkenfeldensis|Circulo terrae Birkenfeldensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Circulus terrae Birkenfeldensis">Nomen Latinum completum "Circulus terrae Birkenfeldensis".</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bundenbach''; [[Hunnice]] ''Bundebach'')</small>
* [[Rivus Caeruleus]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Blaubach'')</small>
* [[Rivus Calidus (Rhenania et Palatinatus)|Rivus Calidus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Callbach'')</small>
* [[Rivus Celer (Rhenania et Palatinatus)|Rivus Celer]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schneppenbach''; [[Hunnice]] ''Schnebbebach'')</small>
* [[Rivus Columbae (Occidentalis Silva)|Rivus Columbae]] <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Daubach'')</small>
* [[Rivus Columbae (Tergum Caninum)|Rivus Columbae]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Daubach'')</small>
* [[Rivus Coryli (Occidentalis Silva)|Rivus Coryli]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hasselbach'')</small>
* [[Rivus Coryli (Tergum Caninum)|Rivus Coryli]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Hasselbach''; [[Hunnice]] ''Haaselbach'')</small>
* [[Rivus Dammarum (prope Bircofeldam)|Rivus Dammarum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dambach'')</small>
* [[Rivus Dedonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dedenbach'')</small>
* [[Rivus Deronis (ad Tabernas Montanas)|Rivus Deronis]]<ref name="Schannat 1723"/> (ad [[Tabernae Montanae|Tabernas Montanas]]<ref name="Graesse"/>) <small>(Theodisce ''Dierbach'')</small>
* [[Rivus Deronis (Circulus terrae Neowidensis)|Rivus Deronis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Circulus terrae Neowidensis|Circulo terrae Neowidensi]]<ref name="Circulus terrae Neowidensis">Fingitur nomen "Circulus terrae Neowidensis" -Theodisce ''Landkreis Neuwied'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Neowidensis-e" Theodiscum toponymum ''Neuwied'' vertit. Quo de gentilicio, vide [https://www.rheinische-geschichte.lvr.de/Persoenlichkeiten/maximilian-alexander-philipp-prinz-zu-wied-neuwied-/DE-2086/lido/57c92ef68392a6.35258846 ], ubi dicitur "(...) Sein Manuskript „Fauna Neowidensis“, 1847 vollendet, ist die erste Regionalfauna für den Mittelrhein. Die Veröffentlichung einzelner Erkenntnisse überließ er jedoch anderen, vor allem dem Neuwieder Apotheker Franz Peter Brahts (...)". Quo de Latino toponymo, vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z'']</ref></small> <small>(Theodisce ''Dernbach'')</small>
* [[Rivus Deronis (Occidentalis Silva)|Rivus Deronis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dernbach'')</small>
* [[Rivus Deronis (Palatinatus)|Rivus Deronis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dernbach'')</small>
* [[Rivus Dictilonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dichtelbach''; [[Hunnice]] ''Dieschdelbach'')</small>
* [[Rivus Domus (Circulus terrae Birkenfeldensis)|Rivus Domus]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heimbach'')</small>
* [[Rivus Dusonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Deuselbach'')</small>
* [[Rivus Eridonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Erdesbach'')</small>
* [[Rivus Fabri]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schmidthachenbach'')</small>
* [[Rivus Fundi]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bodenbach'')</small>
* [[Rivus Fuscus (Tergum Caninum)|Rivus Fuscus]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Erbach'')</small>
* [[Rivus Heisteri]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heistenbach'')</small>
* [[Rivus Henrici]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heinzenbach''; [[Hunnice]] ''Hänsebach'')</small>
* [[Rivus Hirundinis]] <small>(Theodisce ''Burgschwalbach'')</small>
* [[Rivus Lapidosus Inferior]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Niedersteinebach'')</small>
* [[Rivus Lini]]<ref name="Förstemann II 1913">Förstemann, E. (1913). ''Altdeutsches Namenbuch: Ortsnamen und sonstige geographische Namen'' (Vol. 2, III ed.). P. Hanstein.</ref> <small>(Theodisce ''Harschbach'')</small>
* [[Rivus Longus in Monte]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Berglangenbach'')</small>
* [[Rivus Novalis]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Brachbach'')</small>
* [[Rivus Oneris]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Bürdenbach'')</small>
* [[Rivus Pirorum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Birnbach'')</small>
* [[Rivus Profundus (prope Vitelliacum)|Rivus Profundus]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Diefenbach'')</small>
* [[Rivus Profundus Inferior]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Niedertiefenbach'')</small>
* [[Rivus Pulcher (Eiflia)|Rivus Pulcher]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schönbach'')</small>
* [[Rivus Purgans (Eiflia)|Rivus Purgans]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Burbach'')</small>
* [[Rivus Saepti Vivi]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heckenbach'')</small>
* [[Rivus Sanitatis (Eiflia Australis)|Rivus Sanitatis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(in Eiflia Australi<ref name="Fabricius II 1898"/>)</small> <small>(Theodisce ''Heilbach'')</small>
* [[Rivus Sanitatis (Terra Bedensis)|Rivus Sanitatis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(in Terra Bedensi<ref name="Fabricius II 1898"/>)</small> <small>(Theodisce ''Heilenbach'')</small>
* [[Rivus Siccus (Rhenania et Palatinatus)|Rivus Siccus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dörrenbach''; [[Palatinice]] ''Derrebach'')</small>
* [[Rivus Silvestris (Rhenania et Palatinatus)|Rivus Silvestris]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Holzbach''; [[Hunnice]] ''Hoolsbach'' seu ''Buubert'')</small>
* [[Rivus Spissus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dickesbach'')</small>
* [[Rivus Susurrans]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schnorbach''; [[Hunnice]] ''Schnoorbach'')</small>
* [[Rivus Tumuli]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Bollenbach'')</small>
* [[Rivus Ursorum (Tergum Caninum)|Rivus Ursorum]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bärenbach'')</small>
* [[Roburetum (Rhenania et Palatinatus)|Roburetum]]<ref name="Langenbeck 1956">Langenbeck, F. (1956). ''Beiträge zur Weiler-Frage''. Badische Heimat; et: Langenbeck, F. (1956). Beiträge zur Weiler-Frage. ''Alemannisches Jahrbuch''.</ref> <small>(Theodisce ''Rorodt'')</small>
* [[Rocchesheimero]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Roxheim'')</small>
* [[Rockeskylla]]<ref name="Backmund 1949">Backmund, N. (1949). ''Monasticon Praemonstratense: Id est Historia Circariarum atque Canoniarum Candidi et Canonici Ordinis Praemonstratensis'' (Vol. 1). Staub'sche Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Rockeskyll'')</small>
* [[Roda (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Roda]]<ref name="">Institut für Geschichtliche Landeskunde Rheinland-Pfalz (2020). ''Ortslexikon zur Geschichte des Rhein-Lahn-Kreises: Die erste schriftliche Erwähnung von Roth (1089)''. Regionalgeschichte.</ref> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Roth'')</small>
* [[Roda (Circulus Rheni et Tergi Canini)|Roda]]<ref name="Hunsrücker Geschichtsverein 2020">Hunsrücker Geschichtsverein (2020). ''Hunsrücker Heimatblätter: Der „Liber annalium iurium" und die Gemeinde Roth (Roda)''. </ref> <small>(in [[Circulus Rheni et Tergi Canini|Circulo Rheni et Tergi Canini]]<ref name="CRETC"/>)</small> <small>(Theodisce ''Roth''; [[Hunnice]] ''Rood'')</small>
* [[Roda (prope Montem Torrentis)|Roda]]<ref name="Tabarelli 2021">Tabarelli, P. (2021). ''Das Güterverzeichnis des Klosters Rupertsberg bis zum Jahre 1300: Besitzungen in Rode (Roth bei Stromberg)''. Regionalgeschichte Mittelrhein.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Cruciniacensis|Circulo terrae Cruciniacensi]]<ref name="CTCru"/>)</small> <small>(Theodisce ''Roth'')</small>
* [[Roda (Circulus terrae Viae Vinariae Australis)|Roda]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(in [[Circulus terrae Viae Vinariae Australis|Circulo terrae Viae Vinariae Australis]]<ref name="Meidinger 1833">Meidinger, H. (1833). ''Dictionnaire etymologique et comparatif des langues Teuto-Gothiques''. L'Imprimerie de Valentin.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Rhodt unter Rietburg'')</small>
* [[Roda ad Uram]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Roth an der Our'')</small>
* [[Roda Prumiensis]]<ref name="Verbandsgemeinde Prüm 2026">Verbandsgemeinde Prüm (2026). ''Ortsgemeinde Roth bei Prüm: Wappenbegründung und historische Entwicklung''.</ref> <small>(Theodisce ''Roth bei Prüm'')</small>
* [[Rodenbachium (Palatinatus Occidentalis)|Rodenbachium]]<ref name="Hontheim 1755">Hontheim, N. von. (1755). ''Metropolis Ecclesiae Trevericae, quae metropolitanae primae sedis, summaries origines, iura, decora, et officia ... complectitur (Vol. 1). Todd.</ref> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu Occidentali]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Rodenbach'')</small>
* [[Rodenbachium prope Puderbacam]]<ref name="Hontheim 1755"/> <ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Rodenbach bei Puderbach'')</small>
* [[Rodera]]<ref name="Häuselmann 1900">Häuselmann, T. (Ed.). (1900). Die ältesten Lehnsbücher der Herrschaft Bolanden. Verlag des Historischen Vereins de Pfalz.</ref> <small>(Theodisce ''Rodder'')</small>
* [[Rodernum (Tergum Caninum)|Rodernum]]<ref name="Schoepflin II 1766">Schoepflin, J. D. (1766). ''Alsatia Illustrata: Germanica, Gallica, tomus II, postumi operis prodromus''. Typographia Regia.</ref> <small>(Theodisce ''Rödern''; [[Hunnice]] ''Riehere'')</small>
* [[Rodershusium]]<ref name="Hontheim 1755"/> <small>(Theodisce ''Rodershausen'')</small>
* [[Rohrbachium (Palatinatus)|Rohrbachium]]<ref name="Senckenberg 1734"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Rohrbach'')</small>
* [[Rohrbachium (Tergum Caninum)|Rohrbachium]]<ref name="Hontheim 1755"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Rohrbach'')</small>
* [[Rohrbachium (prope Bemondulam)|Rohrbachium]]<ref name="Hontheim 1755"/> <small>(prope [[Bemondula]]m<ref name="Stadt Baumholder"/>)</small> <small>(Theodisce ''Rohrbach'')</small>
* [[Rola]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Röhl'')</small>
* [[Romairo]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Rommersheim'')</small>
* [[Rosa (Rhenania et Palatinatus)|Rosa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Roes'')</small>
* [[Rosbacha]]<ref name="Glöckner 1936">Glöckner, K. (Ed.) (1936). ''Codex Laureshamensis: Band 3, Kopialbuch, Nr. 2001-3836''. Historische Kommission für den Volksstaat Hessen. </ref> <small>(Theodisce ''Roschbach'')</small>
* [[Rosbachum (ad Vidam)|Rosbachum]]<ref name="Stramberg V 1856">Stramberg, C. von. (1856). ''Das Rheinische Antiquarius: Mittelrhein, Der Rheingau'' (Vol. 5). R. F. Hergt.</ref> <small>(ad [[Vida]]m<ref name="Schaltenbrand II 1923"/>)</small> <small>(Theodisce ''Roßbach'')</small>
* [[Rosbacum (Occidentalis Silva)|Rosbacum]]<ref name="FWAN 1767">Fürstlich Wiedisches Archiv Neuwied (1767). ''Rechtsstreit zwischen der Grafschaft Sayn-Hachenburg und Wied-Runkel wegen der Zehntrechte im Kirchspiel Rossbach (Ref. FWA-478)''. Archivübersicht Regionalgeschichte.</ref> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Roßbach'')</small>
* [[Roscheida (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Roscheida]]<ref name="BGVT 1887">Bischöfliches General-Vikariat Trier. (1887). ''Beiträge zur Geschichte sämtlicher Pfarreien der Diöcese Trier'' (Vol. 1). Georg Bärsch / Lintz</ref> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP"/>)</small> <small>(Theodisce ''Roscheid'')</small>
* [[Roscheida (Circulus terrae Treverensis-Saraburgensis)|Roscheida]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(in [[Circulus terrae Treverensis-Saraburgensis|Circulo terrae Treverensi-Saraburgensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Landkreis Trier-Saarburg">Theodisce ''Landkreis Trier-Saarburg''.</ref><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Rascheid'')</small>
* [[Rota Barwardi]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Barbelroth'')</small>
* [[Rotha (Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis)|Rotha]]<ref name="Köbler 2016">Köbler, G. (2016). ''Toponymica Rheinland-Pfalz: Althochdeutsche und mittelslowenische Ortsnamen''. Arbeiten zur Rechts- und Sprachgeschichte; et: Köbler, G. (2016). ''Das Urkataster der deutschen Ortsgeschichte: Alphabetisches Verzeichnis der Siedlungen''. Arbeiten zur Rechts- und Sprachgeschichte.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis|Circulo terrae Vetero-Ecclesiensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Circulus terrae Vetero-Ecclesiensis"/><ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Roth'')</small>
* [[Rotha (Occidentalis Silva)|Rotha]]<ref name="Mittelrheinische Geschichtsquellen 1884"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Rott'')</small>
* [[Rotzenhahna]]<ref name="Diözese Limburg 2024">Diözese Limburg (2024). ''Matricula Online: Kirchenbücher der Pfarrei St. Martin, Rotenhain (bis 1937: Rotzenhahn)''. Matricula</ref> <small>(Theodisce ''Rotenhain'')</small>
* [[Rubachum-Goldhusium]]<ref name="Gensicke XIII 1962">Gensicke, H. (1962). ''Landesgeschichte des Westerwaldes'' (Veröffentlichungen de Historischen Kommission für Nassau, Band 13). Historische Kommission für Nassau.</ref> <small>(Theodisce ''Ruppach-Goldhausen'')</small>
* [[Rubriacum]]<ref name="Holder II 1904">Holder, A. (1904). ''Alt-celtischer Sprachschatz'' (Band 2: I–Z). B. G. Teubner.</ref> <small>(Theodisce ''Rüber'')</small>
* [[Rubrofontium]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>(Theodisce ''Rothenbach'')</small>
* [[Ruccovillare]]<ref name="Müller & Haubrichs 1998">Müller, G., & Haubrichs, W. (1998). ''Nomen et gens: Zur historischen Aussagekraft frühmittelalterlicher Personennamen''. Walter de Gruyter.</ref> <small>(Theodisce ''Rückweiler'')</small>
* [[Ruckeroda]]<ref name="Universitas Marpurgensis 1900">Ab [[Universitas Marpurgensis|Universitate Marpurgensi]] (1900). ''Catalogus studiosorum Marpurgensium: Die Matrikel de Universität Marburg (1700–1759)''. N.G. Elwert.</ref> <small>(Theodisce ''Rückeroth''; dialectaliter ''Reggert'' seu ''Reegert'')</small>
* [[Rudelinsbergum]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Riedelberg'')</small>
* [[Rudensheimum]]<ref name="Senckenberg 1734">Senckenberg, H. C. von. (Ed.) (1734). ''Meditationes de iure feudali... ex culthura fontium et antiquitatenum Germanicarum illustrato''. Ex Officina Fleischeriana</ref> <small>(Theodisce ''Rittersheim''; [[Palatinice]] ''Rierschem'')</small>
* [[Rudeshemium (ad Navam)|Rudeshemium]]<ref name="Pighius 1594">Pighius, S. V. (1594). ''Commentaria Germaniae in P. Cornelii Taciti Equitis Romani Historiarum libros''. Apud Joannem Keerbergium. </ref> <small>(Theodisce ''Rüdesheim'')</small>
* [[Rudichenroda]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Riegenroth''; [[Hunnice]] ''Rieschadd'')</small>
* [[Rudilstercium]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Reudelsterz'')</small>
* [[Rudivillarium]]<ref name="Arnold 1875"/> <small>(Theodisce ''Ruthweiler'')</small>
* [[Ruhta]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Reuth'')</small>
* [[Rulzheima]]<ref name="Fendius 1684">Fendius, J. (1684). ''Acta et Decreta Synodalia Dioecesis Spirensis''. Typis Joannis Christiani Jacobi.</ref> <small>(Theodisce ''Rülzheim''; [[Palatinice]] ''Rilze'')</small>
* [[Rumbacha]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Raumbach'')</small>
* [[Runa (Rhenania et Palatinatus)|Runa]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Rhaunen''; [[Hunnice]] ''Roune'')</small>
* [[Ruombachum]]<ref name="Bühler 1998">Bühler, C. (Ed.) (1998). ''Geroldsecker Regesten: Urkunden und Regesten zur Geschichte der Herren von Geroldseck'' (Band 1). Heidelbergae. </ref> <small>(Theodisce ''Rumbach'')</small>
* [[Ruoschesheimum]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Rüssingen''; [[Palatinice]] ''Rischinge'')</small>
* [[Rupes Abietum]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dannenfels'')</small>
* [[Ruppertsberga]]<ref name="Lehmann 1866">Lehmann, J. G. (1866). ''Urkundliche Geschichte der Klöster in der Pfalz'' (Vol. 1). Gottschick-Witter; et: Lehmann, J. G. (1866). ''Urkundliche Geschichte der Klöster in der ehemaligen Pfalz'' (Vol. 1). [[Sancti Pirminii Sedes|Sancti Pirminii Sede]]: Druck und Verlag von Joh. Kaiser; et: Lehmann, J. G. (1866). ''Urkundliche Geschichte der Grafen zu Leiningen-Westerburg''. Zeiser.</ref> <small>(Theodisce ''Ruppertsberg'')</small>
* [[Rupprechteckenum]]<ref name="Regionalarchiv Kurpfalz 1576">Regionalarchiv Kurpfalz (1576). ''Urkundenband des Oberamts Alzey: Territorialgrenzen und Besitztümer'' (Blatt 72). Stadtverwaltung Saulheim.</ref> <small>(Theodisce ''Ruppertsecken'')</small>
* [[Ruprechtshofium]]<ref name="Schliephake & Goerz II 1867">Schliephake, F. W. T., & Goerz, K. (1867). ''Geschichte von Nassau von den ältesten Zeiten bis auf die Gegenwart'' (Vol. 2). C. W. Kreidel.</ref> <small>(Theodisce ''Ruppertshofen'')</small>
* [[Ruprechtswilra]]<ref name="Lehmann II 1867">Lehmann, J. G. (1867). ''Urkundliche Geschichte der Grafschaft Hanau-Lichtenberg im Elsasse'' (Band 2). Gottschick-Witter.</ref> <small>(Theodisce ''Ruppertsweiler'')</small>
* [[Ruschberga]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Ruschberg'')</small>
* [[Ruschweilerum-Mulenbachum]]<ref name="HVdP V 1875">Historischer Verein de Pfalz (Ed.) (1875). ''Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz'' (Vol. 5). Verlag des Historischen Vereins der Pfalz</ref><ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Rieschweiler-Mühlbach'')</small>
* [[Rutzvillarium ad Glanam]]<ref name="Arnold 1875"/><ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Rutsweiler am Glan'')</small>
* [[Rutzvillarium ad Lutram]]<ref name="Arnold 1875"/><ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Rutsweiler an der Lauter'')</small>
* [[Ruvenbacha]]<ref name="Görz 1878"/> <small>(Theodisce ''Raubach'')</small>
* [[Ryscheitum]]<ref name="Bär 1888">Bär, M. (1888). ''Die Regesten des Archivs der Fürsten von Wied''. Neowedae.</ref> <small>(Theodisce ''Rüscheid''; dialectaliter ''Rüscht'')</small>
{{div col end}}
=== S ===
{{div col|3}}
* [[Sackeslara]]<ref name="Lacomblet II 1846"/> <small>(Theodisce ''Saxler'')</small>
* [[Saeptum Vivum (Tergum Caninum)|Saeptum Vivum]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hecken'')</small>
* [[Saffiga]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Saffig'')</small>
* [[Salisso]]<ref name="Hunsrücker Geschichtsverein 1966">Hunsrücker Geschichtsverein (1966). ''Hunsrücker Heimatblätter''.</ref> <small>(prope [[Idara-Supra Petra|Idaram-Supra Petra]]<ref name="Steininger 1834"/>)</small> <small>(Theodisce ''Sulzbach'' seu ''Rhaunensulzbach''; [[Hunnice]] ''Solzbach'' seu ''Rounesolzbach'')</small>
* [[Salissum]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Salz'')</small>
* [[Salix (Circulus terrae Birkenfeldensis)|Salix]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Weiden'')</small>
* [[Salmana (Rhenania et Palatinatus)|Salmana]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Seelen'')</small>
* [[Salmensis Vallis]]<ref name="Pauly 1979">Pauly, F. (1979). ''Das Erzbistum Trier: Die Stifte St. Paulin und St. Martin vor Trier'' (Germania Sacra, Neue Folge 13). Walter de Gruyter.</ref> <small>(Theodisce ''Salmtal'')</small>
* [[Salmum (Eiflia)|Salmum]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Salm'')</small>
* [[Salostadium]]<ref name="Müller & Haubrichs 1998"/> <small>(Theodisce ''Saalstadt'')</small>
* [[Saltus Cameralis]]<ref name="Gensicke I 1999">Gensicke, H. (1999). ''Landesgeschichte des Westerwaldes'' (Veröffentlichungen der Historischen Kommission für Nassau, 27). [[Aquae Mattiacae|Aquis Mattiacis]]: Historische Kommission für Nassau.</ref> <small>(Theodisce ''Kammerforst'')</small>
* [[Saltus Herii]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Herforst'')</small>
* [[Salzburgum (Occidentalis Silva)|Salzburgum]]<ref name="Gensicke XIII 1962"/> <small>(Theodisce ''Salzburg'')</small>
* [[Salzia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Selzen'')</small>
* [[Sambucetum (Occidentalis Silva)|Sambucetum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Holler'')</small>
* [[Sancta Aldegunda]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Sankt Aldegund'' seu ''Sankt Aldegund'')</small>
* [[Sancta Catharina (Circulus terrae Neowidensis)|Sancta Catharina]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(in [[Circulus terrae Neowidensis|Circulo terrae Neowidensi]]<ref name="Circulus terrae Neowidensis"/>)</small> <small>(Theodisce ''Sankt Katharinen'')</small>
* [[Sancta Catharina (prope Cruciniacum)|Sancta Catharina]]<ref name="AdIeBL V 1915"/> <small>(prope [[Cruciniacum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Sankt Katharinen'' seu ''Sankt Catharinen'')</small>
* [[Sanctae Mariae Cella (Eiflia)|Sanctae Mariae Cella]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>(Theodisce ''Wagenhausen'')</small>
* [[Sanctus Albanus (Palatinatus)|Sanctus Albanus]]<ref name="Boos 1888">Boos, H. (Ed.) (1888). ''Monumenta Wormatiensia: Annales et Chronica'' (Urkundenbuch der Stadt Worms, Band 1). Weidmannsche Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Sankt Alban''; [[Palatinice]] ''Delwe'')</small>
* [[Sanctus Iohannes (Hassia Rhenana)|Sanctus Iohannes]]<ref name="Reisach II 1835">Reisach, K. A. Graf von. (1835). Urkundenbuch der Grafschaft Sponheim. ''Archiv für Rheinische Geschichte, 2''.</ref> <small>(in [[Hassia Rhenana]]<ref name="Hassia Rhenana"/>)</small> <small>(Theodisce ''Sankt Johann'')</small>
* [[Sanctus Iohannes (prope Magniacum)|Sanctus Iohannes]]<ref name="AdIeBL V 1915">Académie des Inscriptions et Belles-Lettres (1915). ''Pouillés de la province de Trèves (Recueil des historiens de la France'', Tomus V). Imprimerie Nationale.</ref> <small>(prope [[Magniacum (Germania)|Magniacum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Sankt Johann'')</small>
* [[Sanctus Iulianus (Rhenania et Palatinatus)|Sanctus Iulianus]]<ref name="Fabricius XXXIII 1913">Fabricius, W. (1913). ''Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz'' (Band 33: Güter- und Grenzbeschreibungen der Westpfalz). Historischer Verein der Pfalz.</ref> <small>(Theodisce ''Sankt Julian'')</small>
* [[Sanctus Martinus (Palatinatus)|Sanctus Martinus]]<ref name="Remling I 1853">Remling, F. X. (1853). ''Urkundliche Geschichte der ehemaligen Abteien und Klöster im jetzigen Rheinbayern'' (Vol. 1). Kirchheim und Schott.</ref> <small>(Theodisce ''Sankt Martin'')</small>
* [[Sanctus Sebastianus (ad Rhenum)|Sanctus Sebastianus]]<ref name="AdIeBL V 1915"/> <small>(Theodisce ''Sankt Sebastian'')</small>
* [[Sanctus Thomas (Eiflia)|Sanctus Thomas]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Sankt Thomas'')</small>
* [[Sargenrothum]]<ref name="Fabricius 1914"/> <small>(Theodisce ''Sargenroth''; [[Hunnice]] ''Särschidd'')</small>
* [[Sarmersbachum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Sarmersbach'')</small>
* [[Sassenum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Sassen'')</small>
* [[Saviniacum ad Uram]]<ref name="Hontheim 1757"/> <small>(Theodisce ''Sevenig'')</small>
* [[Saviniacum prope Novum Castellum]]<ref name="Hontheim 1757"/><ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Sevenig bei Neuerburg'')</small>
* [[Saxum Balduini]]<ref name="Böhmer 1839">Böhmer, J. F. (1839). ''Regesta chronologico-diplomatica metropolitae Moguntinae: inde a primo archiepiscopo usque ad seculi decimi sexti finem''. F. Varrentrapp.</ref> <small>(Theodisce ''Balduinstein'')</small>
* [[Saxum Hattonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hattgenstein''; [[Hunnice]] ''Hadsche'')</small>
* [[Saxum Mallei (ad Rhenum)|Saxum Mallei]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hammerstein'')</small>
* [[Saxum Martini (Rhenania et Palatinatus)|Saxum Martini]]<ref name="Traxl 1779">Traxl, S. (1779). ''Liber Mortuorum Parochiae Martinsteinensis: Acta et decreta''.</ref> <small>(Theodisce ''Martinstein''; [[Hunnice]] ''Madinstän'')</small>
* [[Saxum Scissum (Palatinatus)|Saxum Scissum]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hauenstein''; [[Palatinice]] ''Hääschde'')</small>
* [[Saxum Ulmeum]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Elmstein'')</small>
* [[Scalcenbacus]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schalkenbach'')</small>
* [[Scalmera]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schalkenmehren'')</small>
* [[Scalodenbacus]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schallodenbach'')</small>
* [[Scataturrigium Pulchrum (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Scataturrigium Pulchrum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Schönborn'')</small>
* [[Scataturrigium Pulchrum (Palatinatus)|Scataturrigium Pulchrum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Schönborn'')</small>
* [[Scharfbylicum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Scharfbillig'')</small>
* [[Schulda]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Schuld'')</small>
* [[Schurda]]<ref name="Schannat 1725">Schannat, J. F. (1725). ''Corpus traditionum Fuldensium, ordine chronologico dispositum, cum commentario historico''. Lipsiae: Apud Io. Christianum Langenhemium.</ref> <small>(Theodisce ''Schürdt'')</small>
* [[Schutzbacum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Schutzbach'')</small>
* [[Schveixa]]<ref name="Lehmann 1866"/> <small>(Theodisce ''Schweix'')</small>
* [[Schwalla]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Schwall'')</small>
* [[Schwerbacum]]<ref name="Lacomblet II 1846"/> <small>(Theodisce ''Schwerbach'')</small>
* [[Schwolla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schwollen'')</small>
* [[Scissa Materiarii]]<ref name="SARP IX 1987">Staatliche Archivverwaltung Rheinland-Pfalz (1987). ''Acta Treverica et Nassovica: Diplomatarium ad res ecclesiae et terrarum historiam spectans'' (Vol. IX). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Zimmerschied'')</small>
* [[Scoda]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Schoden'')</small>
* [[Scolinare]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Schönecken'')</small>
* [[Scutia]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Schutz'')</small>
* [[Secka]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Seck'')</small>
* [[Secretarium (Rhenania et Palatinatus)|Secretarium]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Sitters'')</small>
* [[Seelbacum (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Seelbacum]]<ref name="Rossel I 1862"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Seelbach'')</small>
* [[Seelbacum (Occidentalis Silva)|Seelbacum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Seelbach'')</small>
* [[Seelbacum prope Ambitum Sigae]]<ref name="Beyer II 1865"/><ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Seelbach bei Hamm'')</small>
* [[Seesbacum]]<ref name="Lacomblet II 1846"/> <small>(Theodisce ''Seesbach'')</small>
* [[Seibersbacum]]<ref name="Lacomblet II 1846"/> <small>(Theodisce ''Seibersbach''; [[Hunnice]] ''Säiwerschbach'')</small>
* [[Seifenum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Seifen'')</small>
* [[Seinsfelda]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Seinsfeld'')</small>
* [[Selbacum (Rhenania et Palatinatus)|Selbacum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Selbach'')</small>
* [[Selchenbacum]]<ref name="Lacomblet II 1846"/> <small>(Theodisce ''Selchenbach'')</small>
* [[Seleheimum (Eiflia)|Seleheimum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Sehlem'')</small>
* [[Selricha]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Sellerich'')</small>
* [[Sembacum]]<ref name="Frey III 1836"/> <small>(Theodisce ''Sembach'')</small>
* [[Seneheimium]]<ref name="Hontheim 1757"/> <small>(Theodisce ''Senheim'')</small>
* [[Sengericha]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Sengerich'')</small>
* [[Sensvilera]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Sensweiler'')</small>
* [[Senzescheidum]]<ref name="Lacomblet II 1846"/> <small>(Theodisce ''Senscheid'')</small>
* [[Septemfontium]]<ref name="Schannat 1788">Schannat, J. F. (1788). ''Eiflia Illustrata, sive antiquitatum et memorabilium cumiciis ducatus praesertim rhenani ex authenticis monumentis illustrata'' (Vol. I). Ex Officina Typographica Pauli Iacobi.</ref> <small>(Theodisce ''Siebenbach'')</small>
* [[Seracum]]<ref name="Hontheim 1757"/> <small>(Theodisce ''Serrig'')</small>
* [[Sessenbacum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Sessenbach'')</small>
* [[Sessenhusa]]<ref name="Lacomblet II 1846"/> <small>(Theodisce ''Sessenhausen''; dialectaliter '''')</small>
* [[Severiacum (Rhenania et Palatinatus)|Severiacum]]<ref name="Hontheim 1757"/> <small>(Theodisce ''Seffern'')</small>
* [[Severvicum]]<ref name="Hontheim 1757"/> <small>(Theodisce ''Sefferweich'')</small>
* [[Sicca Muschella]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dörrmoschel'')</small>
* [[Siemera]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Simmern'')</small>
* [[Sienium]]<ref name="Schneider 1854">Schneider, C. (1854). ''Geschichte des Wild- und Rheingräflichen Hauses, Volkes und Landes auf dem Hundsrücken''. J. Silbermann.</ref> <small>(Theodisce ''Sien'')</small>
* [[Sierscheidum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sierscheid'')</small>
* [[Siershahnium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Siershahn'')</small>
* [[Siesbachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Siesbach'')</small>
* [[Siffrisheimum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Siefersheim'')</small>
* [[Sigulfinga]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Siebeldingen'')</small>
* [[Silva ad Paludem]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Forstmehren'')</small>
* [[Silva Ardua (Occidentalis Silva)|Silva Ardua]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Hardt''; dialectaliter ''Hoord'')</small>
* [[Silva Ecclesiae (Rhenania et Palatinatus)|Silva Ecclesiae]]<ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Kirchwald'')</small>
* [[Silva Excoriata]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schindhard'')</small>
* [[Silva Fagina (Occidentalis Silva)|Silva Fagina]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Buchholz'')</small>
* [[Silva Monachorum]]<ref name="Rossel I 1862">Rossel, K. (Ed.). (1862). ''Urkundenbuch des Monasteriums Eberbach im Rheingau'': Vol. I. Verlag von J. Riedner; et: Rossel, K. (1862). ''Urkundenbuch der Abtei Eberbach im Rheingau'' (Vol. 1). Roth.</ref> <small>(Theodisce ''Münchwald'')</small>
* [[Silva Orbicularis]]<ref name="Schoepflin 1751">Schoepflin, J. D. (1751). ''Alsatia Illustrata: Celtica, Romana, Francica'' (Vol. 1). Typographia Regia.</ref> <small>(Theodisce ''Scheibenhardt'')</small>
* [[Silva Pacis (Occidentalis Silva)|Silva Pacis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Friedewald'')</small>
* [[Silva Separata]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Griebelschied'')</small>
* [[Silvae Domus (Ardaha)|Silvae Domus]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Holzheim'')</small>
* [[Silvae Novale (Rhenania et Palatinatus)|Silvae Novale]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Holzerath''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Holzröth'')</small>
* [[Simonisvilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Sinspelt'')</small>
* [[Singhofenum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Singhofen'')</small>
* [[Sippersfelda]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Sippersfeld''; [[Palatinice]] ''Sibberschfeld'')</small>
* [[Sivoradum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Seiwerath'')</small>
* [[Sohrschiedum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sohrschied'')</small>
* [[Solitudo Superior]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Höheinöd'')</small>
* [[Sommeravia]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sommerau''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Summera'')</small>
* [[Sommerlochium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sommerloch'')</small>
* [[Sonnenbergium et Winnenbergium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sonnenberg-Winnenberg'')</small>
* [[Sonnschiedum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sonnschied'')</small>
* [[Sorena]]<ref name="KPA (1903)">Königlichen Preußischen Archivverwaltung (1903). ''Publikationen aus den Königlichen Preußischen Staatsarchiven''. S. Hirzel.</ref> <small>(Theodisce ''Sohren''; [[Hunnice]] ''Sohre'')</small>
* [[Sorthium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sörth'')</small>
* [[Sosberga]]<ref name="KPA (1903)"/> <small>(Theodisce ''Sosberg'')</small>
* [[Spabruckium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Spabrücken''; [[Hunnice]] ''Spabrigge'')</small>
* [[Spallium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Spall'')</small>
* [[Spangdahlemum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Spangdahlem'')</small>
* [[Spanhemium]]<ref name="Trithemius 1601"/> <small>(Theodisce ''Burgsponheim'')</small>
* [[Spaya Superior]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Osterspai'')</small>
* [[Specula (Palatinatus)|Specula]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Lug'')</small>
* [[Speiia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Spay'')</small>
* [[Spesenrothium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Spesenroth''; [[Hunnice]] ''Späsadd'')</small>
* [[Spessartium (Rhenania et Palatinatus)|Spessartium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Spessart'')</small>
* [[Spinifex Mons]] <small>(Theodisce ''Dörnberg'')</small>
* [[Spinifex Theodericidomus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dorn-Dürkheim'')</small>
* [[Spinosi Nemoris Casae]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dornholzhausen'')</small>
* [[Spirckelbachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Spirkelbach'')</small>
* [[Spisheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Spiesheim'')</small>
* [[Sprendelinga]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Sprendlingen'')</small>
* [[Stadeckium et Elsheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stadecken-Elsheim'')</small>
* [[Stahlhofenium ad Lacum Pratorum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stahlhofen am Wiesensee'')</small>
* [[Stalberga]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(Theodisce ''Stahlberg'')</small>
* [[Standenbuhlium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Standenbühl'' [[Palatinice]] ''Schdannebehl'')</small>
* [[Starkenburgium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Starkenburg''; [[Hunnice]] ''Stagebursch'')</small>
* [[Statio Danonis-Domus Scauerni]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dannstadt-Schauernheim'')</small>
* [[Staudernheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Staudernheim'')</small>
* [[Staylhovina]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Stahlhofen'')</small>
* [[Stebachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stebach'')</small>
* [[Steda]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Stetten'')</small>
* [[Steffela]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Steffeln'')</small>
* [[Steimelium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Steimel'')</small>
* [[Steinalba]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Steinalben'')</small>
* [[Steinbachium ad Montem Iovis]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Steinbach am Donnersberg''; [[Palatinice]] ''Schdoabach'')</small>
* [[Steinbachium ad Glanem]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Steinbach am Glan'')</small>
* [[Steinebachium ad Viedam]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Steinebach an der Wied'')</small>
* [[Steinebachium ad Sigam]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Steinebach/Sieg'')</small>
* [[Steineberga]]<ref name="Schannat 1788"/> <small>(Theodisce ''Steineberg'')</small>
* [[Steinerothium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Steineroth'')</small>
* [[Steinhusium Minus]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Kleinsteinhausen'')</small>
* [[Steiningenium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Steiningen'')</small>
* [[Steinsberga (Rhenania et Palatinatus)|Steinsberga]]<ref name="KPA (1903)"/> <small>(Theodisce ''Steinsberg'')</small>
* [[Steinwendia]]<ref name="Academia Electoralis Theodoro-Palatinae II 1770"/> <small>(Theodisce ''Steinwenden'')</small>
* [[Stelzenberga]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Stelzenberg'')</small>
* [[Stipshausenium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stipshausen''; [[Hunnice]] ''Stipse'')</small>
* [[Stockemium (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Stockemium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stockem'')</small>
* [[Stockhausium et Illfurthium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stockhausen-Illfurth''; dialectaliter ''Stackese-Illfurt'')</small>
* [[Stockhausium et Pueschenium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stockum-Püschen'')</small>
* [[Strazbuhelum]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Strotzbüsch'')</small>
* [[Stremichium Medium]]<ref name="Brommer 2003"/> <small>(Theodisce ''Mittelstrimmig''; [[Hunnice]] ''Niwwa'' seu ''Middelstriemisch'')</small>
* [[Strizseitium]]<ref name="Schannat 1788"/> <small>(Theodisce ''Strickscheid'')</small>
* [[Struna]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Strohn'')</small>
* [[Struthium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Strüth'')</small>
* [[Studium (Rhenania et Palatinatus)|Studium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Staudt'')</small>
* [[Sturzelbachium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stürzelbach'')</small>
* [[Suabenheimium ad Saliam]]<ref name="Chytraeus 1599">Chytraeus, D. (1599). ''Saxonia, ab anno Christi 1500 usque ad MDXCIX recognita, et ad hoc usque praesentem annum MDC continuata''. [[Lipsia]]e: Impensis Henningi Grosii.</ref> <small>(Theodisce ''Schwabenheim an der Selz'')</small>
* [[Suabenheimum Clericorum]]<ref name="Würdtwein IX 1787">Würdtwein, S. A. (1787). ''Nova Subsida Diplomatica ad Selecta Juris Ecclesiastici Germaniae: Vol. IX''. Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Pfaffen-Schwabenheim'')</small>
* [[Suaneheimium]]<ref name="Lehmann 1866"/> <small>(Theodisce ''Schwanheim'')</small>
* [[Suegenheimium]]<ref name="Freher 1613">Freher, M. (1613). ''Originum Palatinarum commentarius, in quo Ambronis et Lopoduni, et lici utriusque antiquitates praecipue referuntur''. Francofurti: Typis Gotthardi Voegelini.</ref> <small>(Theodisce ''Schwegenheim''; [[Palatinice]] ''Schwechnem'')</small>
* [[Sueighofara]]<ref name="Schoepflin I 1772"/> <small>(Theodisce ''Schweighofen''; [[Palatinice]] ''Schwäächhoffe'')</small>
* [[Suethelbacum]]<ref name="Frey III 1836"/> <small>(Theodisce ''Schwedelbach'')</small>
* [[Suezverdena]]<ref name="Hontheim 1757">Hontheim, J. N. a. (1757). ''Historia Trevirensis diplomatica et pragmatica, inde a translata episcoporum cathedra ad haec usque tempora'' (Vol. 1 & 2). Augustae Vindelicorum: Impensis Veith.</ref> <small>(Theodisce ''Schwirzheim'')</small>
* [[Suiga-Rechtenbacum]]<ref name="Schoepflin I 1772"/><ref name="Remling II 1853"/> <small>(Theodisce ''Schweigen-Rechtenbach'')</small>
* [[Suinescheida]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schweinschied'')</small>
* [[Suisvilerum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Schweisweiler'')</small>
* [[Sulcia (Palatinatus)|Sulcia]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Silz'')</small>
* [[Sulcia Superior]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hohen-Sülzen'')</small>
* [[Sulenheimum]]<ref name="Böhmer & Will 1877">Böhmer, J. F., & Will, C. (1877). ''Regesta Archiepiscoporum Maguntinensium: Regesten zur Geschichte der Mainzer Erzbischöfe'' (Vol. 1). [[Aeni Pons (Austria)|Aeni Ponte]]; et: Böhmer, J. F., & Will, C. (1877). ''Regesta Archiepiscoporum Moguntinensium: Die Regesten der Erzbischöfe von Mainz von Bonifatius bis Heinrich II (742–1288)'' (Vol. 1). [[Aeni Pons (Austria)|Aeni Ponte]]: Wagner.</ref> <small>(Theodisce ''Saulheim'')</small>
* [[Sulma]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Sülm'')</small>
* [[Sulzbachium ad Loganam]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce '''')</small>
* [[Sulzbacum ad Glanum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Herren-Sulzbach'')</small>
* [[Sulzheimium (Hassia Rhenana)|Sulzheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Sulzheim'')</small>
* [[Superior Alisontia]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Oberelz'')</small>
* [[Superior Bettinga]]<ref name="Superior-ius">Germanica toponyma cum praefixo ''Ober-'' plerumque latinizari solent addito, anteposito aut postposito, adiectivo latinizato "superior-ius", quamquam huic praefixo variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Castellio Superior]], Dei Superior, Palatinatus Superior apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Oberbettingen'')</small>
* [[Superior Campus Civitatis]]<ref name="Schorn II 1889">Schorn, C. (1889). ''Eiflia Sacra oder Geschichte der Klöster und geistlichen Stiftungen der Eifel'' (Vol. 2). P. Hanstein.</ref> <small>(Theodisce ''Oberstadtfeld'')</small>
* [[Superior Chyrna]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Oberkirn''; [[Hunnice]] ''Uuakehre'')</small>
* [[Superior Costancia]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Ober Kostenz''; [[Hunnice]] ''Uua Kosdens'')</small>
* [[Superior Curia (Rhenania et Palatinatus)|Superior Curia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Obernhof'')</small>
* [[Superior Kila]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Oberkail''; dialectaliter [[Eiflice]] ''Owerkehl'')</small>
* [[Superior Lara]]<ref name="Fabricius I 1898"/> <small>(Theodisce ''Oberlahr'')</small>
* [[Superior Lucha]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Oberlauch'')</small>
* [[Superior Nysena]]<ref name="Sauer 1886"/> <small>(Theodisce ''Oberneisen'')</small>
* [[Superior Ranarum]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Höhfröschen'')</small>
* [[Superior Rivus Argillosus]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hohenleimbach'')</small>
* [[Superior Simmena]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Obersimten'')</small>
* [[Superior Spira]]<ref name="Ahlfeldt Glossarium"/> <small>(Theodisce ''Hochspeyer'')</small>
* [[Superior Sulza]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Obersülzen'')</small>
* [[Superior Vella]]<ref name="Görz 1876"/> <small>(Theodisce ''Oberfell'')</small>
* [[Superior Vicus (Rhenania et Palatinatus)|Superior Vicus]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Oberweis'')</small>
* [[Superior Villa (Palatinatus)|Superior Villa]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Oberndorf'')</small>
* [[Superior Werresbachus]]<ref name="Lamprecht II 1886">Lamprecht, K. (1886). ''Deutsches Wirtschaftsleben im Mittelalter: Untersuchungen über die Entwicklung der materiellen Kultur des platten Landes auf Grund der Moselländischen Quellen: Vol. II''. Dykschen Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Oberwörresbach'')</small>
* [[Superior Yrsea]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Oberirsen'')</small>
* [[Superius Bacheimum]]<ref name="Kehrein 1860">Kehrein, J. (1860). ''Volkssprache und Volkssitte im Herzogthum Nassau: Ein Beitrag zur nassauischen Landes- und Volkskunde''. Verlag von Georg Joseph Manz.</ref> <small>(Theodisce ''Oberbachheim'')</small>
* [[Superius Brambacum]]<ref name="Fabricius I 1898"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberbrombach'')</small>
* [[Superius Durenbacum]]<ref name="Schorn II 1837"/><ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Oberdürenbach'')</small>
* [[Superius Erlebacum (prope Montem Taborem)|Superius Erlebacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Gensicke III 1999"/> <small>(prope [[Mons Tabor (Germania)|Montem Taborem]]<ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Obererbach'')</small>
* [[Superius Erpacum (Occidentalis Silva)|Superius Erpacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Obererbach'')</small>
* [[Superius Fischbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberfischbach'')</small>
* [[Superius Flersheimum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Wyss II 1884">Wyss, A. (1884). ''Hessisches Urkundenbuch: Urkundenbuch der Deutschordens-Ballei Hessen'' (Vol. 2). Hirzel Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Ober-Flörsheim'')</small>
* [[Superius Gecklerum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Vannérus 1928">Vannérus, J. (1928). ''Les dénombrements des feux des duché de Luxembourg et comté de Chiny''. Commission Royale d'Histoire de Belgique.</ref> <small>(Theodisce ''Obergeckler'')</small>
* [[Superius Hambacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Oberhambach'')</small>
* [[Superius Heidum (Occidentalis Silva)|Superius Heidum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Sauer 1886">Sauer, W. (1886). ''Codex diplomaticus Nassoicus: Sammlung nassauischer Urkundenbucher''. Julius Niedner; Sauer, W. (Ed.) (1886); et: Sauer, W. (1886). ''Nassauisches Urkundenbuch: Die Urkunden des ehemals nassauischen Gebiets, einschließlich der dortigen Klöster und Stifte'' (Vol. 1). J. Niedner; Sauer, W. (Ed.) (1886). ''Codex diplomaticus Nassoicus: Nassauisches Urkundenbuch'' (Band 1: Die Urkunden des ehemals nassauischen Gebiets). [[Aquae Mattiacae|Aquis Mattiacis]]: Julius Niedner.</ref> <small>(Theodisce ''Oberhaid'')</small>
* [[Superius Heimbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Ioannis 1722">Ioannis, G. C. (1722). ''Rerum Moguntiacarum: Volumen primum continens scriptores ad historiam et dioecesim Moguntinam pertinentes''. Francofurti ad Moenum: Johannis Maximilianum von Sande.</ref> <small>(Theodisce ''Oberheimbach'')</small>
* [[Superius Hilbersheimum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Ioannis 1722"/> <small>(Theodisce ''Ober-Hilbersheim'')</small>
* [[Superius Honnefeldum-Gierendum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Sauer 1886"/> <small>(Theodisce ''Oberhonnefeld-Gierend'')</small>
* [[Superius Hosanbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberhosenbach''; [[Hunnice]] ''Uuabuxebach'')</small>
* [[Superius Husium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Uppershausen'')</small>
* [[Superius Lascheidum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Oster 1934">Oster, P. (1934). ''Geschichte de Pfarreien der Diözese Trier: Das Dekanat Daun''. Paulinus-Druckerei.</ref> <small>(Theodisce ''Oberlascheid'')</small>
* [[Superius Otterbacum]]<ref name="Debus 1984"/> <ref name="Superior-ius"/> <small>(Theodisce ''Oberotterbach'')</small>
* [[Superius Pierscheidum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Oster 1934"/> <small>(Theodisce ''Oberpierscheid'')</small>
* [[Superius Radenum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Heuser 1988"/> <small>(Theodisce ''Oberraden'')</small>
* [[Superius Reidenbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberreidenbach'')</small>
* [[Superius Rodum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Sauer 1886"/> <small>(Theodisce ''Oberrod'')</small>
* [[Superius Rossbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Sauer 1886"/> <small>(Theodisce ''Oberroßbach'')</small>
* [[Superius Scheidwillerum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberscheidweiler'')</small>
* [[Superius Schlettenbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberschlettenbach'')</small>
* [[Superius Staufenbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberstaufenbach'')</small>
* [[Superius Stedehemum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberstedem'')</small>
* [[Superius Steinebacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Sauer 1886"/> <small>(Theodisce ''Obersteinebach'')</small>
* [[Superius Streitum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberstreit'')</small>
* [[Superius Tiefenbacum (Taunus)|Superius Tiefenbacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Obertiefenbach'')</small>
* [[Superius Villarium (Eiflia)|Superius Villarium]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Oberweiler'')</small>
* [[Superius Villarium in Valle]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Oberweiler im Tal'')</small>
* [[Superius Villarium-Tiefenbacum]]<ref name="Fabricius XXX 1913">Fabricius, W. (1913). ''Die Grafschaft Veldenz. In: Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz'' (Vol. 33). [[Spira (urbs)|Spirae]].</ref><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberweiler-Tiefenbach'')</small>
* [[Superius Wallmenacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberwallmenach'')</small>
* [[Superius Wambacum]]<ref name="Superior-ius"/><ref name="Debus 1984"/> <small>(Theodisce ''Oberwambach'')</small>
* [[Surgenlochum]]<ref name="Bär 1907">Bär, M. (Ed.) (1907). ''Publikationen der Gesellschaft für Rheinische Geschichtskunde: Die Regesten der Erzbischöfe von Köln im Mittelalter''. Hermann Behrendt.</ref> <small>(Theodisce ''Sörgenloch'')</small>
* [[Svechusa]]<ref name="Kraus 1904">Kraus, F. X. (1904). ''Die Kunstdenkmäler des Grossherzogthums Baden: Beschreibende Statistik'' (Vol. 6). [[Tubinga]]e: Verlag von J. C. B. Mohr.</ref> <small>(Theodisce ''Schweighausen'')</small>
* [[Sveppenhusa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schweppenhausen''; [[Hunnice]] ''Schwebbehouse'')</small>
* [[Swarza (Rhenania et Palatinatus)|Swarza]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schwarzen'')</small>
* [[Symera]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Simmertal''; [[Hunnice]] ''Siemerdaal'')</small>
* [[Syncar Villa]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Schüller'')</small>
{{div col end}}
=== T ===
{{div col|3}}
* [[Taberna (Rhenania et Palatinatus)|Taberna]]<ref name="Lewis & Short 1879">Lewis, C. T., & Short, C. (1879). ''A Latin Dictionary''. [[Oxonia]]e: Clarendon Press.</ref> <small>(Theodisce ''Kraam'')</small>
* [[Tabernae Rhenanae]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Rheinzabern''; [[Palatinice]] ''Rheinzawere'')</small>
* [[Tallinga]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Talling'')</small>
* [[Tamaltium]]<ref name="Levison V 1910">Levison, W. (Ed.) (1910). ''Scriptores rerum Merovingicarum: Passiones vitaeque sanctorum aevi Merovingici'' (Vol. 5). [[Hanum (Tergum Caninum)|Hani]].</ref> <small>(Theodisce ''Temmels'')</small>
* [[Tavena (Contionacum)|Tavena]]<ref name="Graesse"/> <small>(apud [[communia consociata Contionacensia]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>(Theodisce ''Tawern'')</small>
* [[Tavena (Saravicastrum et Cella ad Lacum)|Tavena]]<ref name="Brambach 1867"/> <small>(apud [[communia consociata Saravicastrensia et Cellensia]]<ref name="Bärsch 1844"/><ref name="Landeshauptarchiv Koblenz 2023"/>)</small> <small>(Theodisce ''Taben-Rodt'')</small>
* [[Tectum (Rhenania et Palatinatus)|Tectum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schopp'')</small>
* [[Terra de Alba]]<ref name="Dolch & Greule 1991"/> <small>(Theodisce ''Oberalben'')</small>
* [[Thalhausium]]<ref name="Hontheim 1757"/> <small>(Theodisce ''Thalhausen'')</small>
* [[Theodericenovale]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dörth'')</small>
* [[Theoderici Separatio]]<ref name="Lamprecht I 1886">Lamprecht, K. (1886). ''Deutsches Wirtschaftsleben im Mittelalter: Untersuchungen über die Entwicklung der materiellen Kultur des platten Landes auf Grund der Quellen zunächst des Mosellandes'' (Vol. 1). Alphons Dürr; et: Lamprecht, K. (1886). ''Deutsches Wirtschaftsleben im Mittelalter: Untersuchungen über die Entwicklung der materiellen Kultur des platten Landes auf Grund der Moselländischen Urkunden'' (Vol. 1, Pars 2). Dürr.</ref> <small>(Theodisce ''Dierscheid'')</small>
* [[Theodericicella]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dorsel'')</small>
* [[Theodericidivisa |Theodericidivisa]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dörscheid'')</small>
* [[Theodericidivisa (Circulus terrae Magniacensis et Confluentensis)|Theodericidivisa]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Circulus terrae Magniacensis et Confluentensis|Circulo terrae Magniacensi et Confluentensi]]<ref name="CTMEC">Fingitur nomen "Circulus terrae Magniacensis et Confluentensis" -Theodisce ''Landkreis Mayen-Koblenz'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latina gentilicia "Magniacensis-e" et "Confluentensis-e" ad urbes [[Magniacum (Germania)|Magniacum]] et [[Confluentes (Germania)|Confluentes]] referuntur. Quibus de toponymis, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Ditscheid'')</small>
* [[Theodericidomium]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dintesheim'')</small>
* [[Theodericidomus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dorsheim'')</small>
* [[Theodericidomus et Coryletum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dittelsheim-Heßloch'')</small>
* [[Theodericifons (Circulus Montis Iovis)|Theodericifons]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Circulus Montis Iovis|Circulo Montis Iovis]]<ref name="Egli 1893"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dreisen''; [[Palatinice]] ''Drase'')</small>
* [[Theodericifons (Circulus terrae Tabernarum Mosellanicarum-Cusae et Vitelliaci)|Theodericifons]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Circulus terrae Tabernarum Mosellanicarum-Cusae et Vitelliaci|Circulo terrae Tabernarum Mosellanicarum-Cusae et Vitelliaci]]<ref name="CTTMCEV">Fingitur nomen "Circulus terrae Tabernarum Mosellanicarum-Cusae et Vitelliaci" -Theodisce ''Landkreis Bernkastel-Wittlich'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latinis toponymis "[[Tabernae Mosellanicae-Cusa|Tabernae Mosellanicae-Cusa]]" et "[[Vitelliacum]]", vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Dreis'')</small>
* [[Theodericifons et Pons]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dreis-Brück'')</small>
* [[Theodericifusum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dünfus''; dialectaliter Duenfusensice<ref name="Duenfusensice">Adverbium in gentilicio "Duenfusensis-e" fundatur. Quo de gentilicio, vide: Görz, A. (1874). ''Mittelrheinische Regesten: oder chronologische Zusammenstellung der Quellenbriefe für die Geschichte der Territorien der heutigen Regierungsbezirke Coblenz und Trier''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Denkert & Groos.</ref> ''Dimmes'')</small>
* [[Theodericinga]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dietrichingen'')</small>
* [[Theodericirivus (Circulus terrae Cruciniacensis)|Theodericirivus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Circulus terrae Cruciniacensis|Circulo terrae Cruciniacensi]]<ref name="CTCru">Fingitur nomen "Circulus terrae Cruciniacensis" -Theodisce ''Landkreis Bad Kreuznach'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Cruciniacum]]" -ad quod gentilicium "Cruciniacensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Dörrebach'')</small>
* [[Theodericirivus (Circulus terrae Eiflae Vulcanicae)|Theodericirivus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Circulus terrae Eiflae Vulcanicae|Circulo terrae Eiflae Vulcanicae]]<ref name="CTEV">Fingitur nomen "Circulus terrae Eiflae Vulcanicae" -Theodisce ''Vulkaneifel'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) et Latinum toponymum "[[Eifla]]" Theodiscum lexema ''-eifel'' et Latinum adiectivum "[[Mons ignifer|vulcanicus-a-um]]" Theodiscum praefixum ''Vulkan-'' vertit. Quo de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Duppach'')</small>
* [[Theodericirivus (Occidentalis Silva)|Theodericirivus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Occidentalis Silva|Occidentali Silva]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dreisbach''; dialectaliter ''Draasbich'')</small>
* [[Theodericisedes]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Donsieders''; [[Palatanice]] ''Dunsiters'')</small>
* [[Theodericistreia]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dirmstein'')</small>
* [[Theodericivilla (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Theodericivilla]] <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dörsdorf'')</small>
* [[Theodericivilla (Circulus Rheni et Tergi Canini)|Theodericivilla]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(in [[Circulus Rheni et Tergi Canini|Circulo Rheni et Tergi Canini]]<ref name="CRETC"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dillendorf''; [[Hunnice]] ''Dilledoref'')</small>
* [[Theodericocampus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Döttesfeld'')</small>
* [[Theodericohardus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Diethardt'')</small>
* [[Theodericorivus (Palatinatus)|Theodericorivus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dimbach'')</small>
* [[Theodericovilla]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dittweiler'')</small>
* [[Theotbacis]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>(Theodisce ''Oberdiebach'')</small>
* [[Thomae et Lamberti Villa]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dohm-Lammersdorf'')</small>
* [[Thulinkircha]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Dielkirchen'')</small>
* [[Thuringum (Rhenania et Palatinatus)|Thuringum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Thür'')</small>
* [[Tilliacum]]<ref name="Langenbeck 1956"/> <small>(Theodisce ''Tellig''; [[Hunnice]] ''Tellisch'')</small>
* [[Torrens Corvinus-Kaulbachium]]<ref name="Christmann 1952">Christmann, E. (1952). ''Die Siedlungsnamen der Pfalz''. [[Spira (urbs)|Spirae]]: Verlag der Pfälzischen Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften.</ref><ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Kreimbach-Kaulbach'')</small>
* [[Torrens Ursorum (prope Idaram-Supra Petra)|Torrens Ursorum]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(prope [[Idara-Supra Petra|Idaram-Supra Petra]]<ref name="Steininger 1834"/><ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bärenbach'')</small>
* [[Trasma]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Trassem'')</small>
* [[Treisa (ad Navam)|Treisa]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Traisen'')</small>
* [[Treisum et Cardonum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Treis-Karden'')</small>
* [[Treverisvilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Trierweiler''; [[Luxemburgice]] ''Tréierwëller'')</small>
* [[Tricampia]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce 'Dreifelden''')</small>
* [[Tricclesiae]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Dreikirchen'')</small>
* [[Trierscheidum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Trierscheid'')</small>
* [[Trimbasa]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Trimbs'')</small>
* [[Trimporta]]<ref name="Goerz 1874"/> <small>(Theodisce ''Trimport'')</small>
* [[Tripstadium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Trippstadt'')</small>
* [[Trittenheimum]]<ref name="Hontheim 1757"/> <small>(Theodisce ''Trittenheim'')</small>
* [[Troneccum]]<ref name="Linden 1852"/> <small>(Theodisce ''Dhronecken'')</small>
* [[Trulbium]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Trulben''; [[Palatinice]] ''Trulwe'')</small>
* [[Tumba]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Thomm'')</small>
* [[Turilliacum]]<ref name="Meyer-Lübke 1913">Meyer-Lübke, W. (1913). ''Zeitschrift für Ortsnamenforschung: Romanische Elemente in den rheinischen Toponymen'' (Vol. 1). Carl Winter's Universitätsbuchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Thörlingen''; [[Hunnice]] ''Teerlinge'')</small>
* [[Turniacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Thörnich'')</small>
{{div col end}}
=== U ===
{{div col|3}}
* [[Uczenhagena]]<ref name="ARS III 1784"/> <small>(Theodisce ''Utzenhain''; [[Hunnice]] ''Uuze'')</small>
* [[Udilonis Fons]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989">Pokorny, J. (1959). ''Indogermanisches Etymologisches Wörterbuch''. Francke Verlag; et: Pokorny, J. (1989). ''Indogermanisches Etymologisches Wörterbuch''. Francke Verlag. </ref> <small>(Theodisce ''Eitelborn'')</small>
* [[Uesbacum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Ueß'')</small>
* [[Uetfelda]]<ref name="ARS III 1784"/> <small>(Theodisce ''Üttfeld'')</small>
* [[Uffeninga]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Oberöfflingen'')</small>
* [[Ulera]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Uhler'')</small>
* [[Ulfridesheimium]]<ref name="Schmeidler V 1937">Schmeidler, B. (1937). ''Diplomata Regum et Imperatorum Germaniae: Fontes medii aevi ad historiam Rhenanorum spectantes'' (Tomus V). Monumenta Germaniae Historica.</ref> <small>(Theodisce ''Uelversheim'')</small>
* [[Ulmena Superior]]<ref name="Glöckner II 1933"/><ref name="Superior-ius"/> <small>(Theodisce ''Ober-Olm'')</small>
* [[Ulmezum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Olzheim'')</small>
* [[Uminis Domus]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Eimsheim'')</small>
* [[Uncenberga]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Unzenberg''; [[Hunnice]] ''Unseberisch'' seu ''Inzebursch'')</small>
* [[Undenhemium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Undenheim'')</small>
* [[Uniclivium]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Einöllen'')</small>
* [[Unicum (Rhenania et Palatinatus)|Unicum]]<ref name="Lamprecht I 1886"/> <small>(Theodisce ''Einig'')</small>
* [[Unkenbacum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Unkenbach'')</small>
* [[Unnavium]]<ref name="ARS III 1784"/> <small>(Theodisce ''Unnau'')</small>
* [[Untershausium]]<ref name="ARS III 1784"/> <small>(Theodisce ''Untershausen'')</small>
* [[Urbacum (Occidentalis Silva)|Urbacum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Urbach'')</small>
* [[Urmersbacum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Urmersbach'')</small>
* [[Ursiacus]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Ürzig'')</small>
* [[Ursicampus]]<ref name="ARS III 1784">Academici Regii Scientiarum (1784). ''Acta et decreta dioecesana Trevirensia: Monimenta medii aevi et neolatina'' (Tomus III). Typografia Ducalis; et: Academici Regii Scientiarum (1784). ''Acta, decreta et synodi dioecesana Rhenana: Monimenta medii aevi et neolatina'' (Tomus III). Typografia Ducalis.</ref> <small>(Theodisce ''Uersfeld'')</small>
* [[Ursmadia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Urschmitt'')</small>
* [[Uterina Vallis]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Eußerthal'')</small>
* [[Utscheidum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Utscheid'')</small>
* [[Utzeroda]]<ref name="ARS III 1784"/> <small>(Theodisce ''Utzerath'')</small>
* [[Uxheimium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Üxheim'')</small>
{{div col end}}
=== V ===
{{div col|3}}
* [[Vadum (Rhenania et Palatinatus)|Vadum]]<ref name="Forcellini 1864-1887"/> <small>(Theodisce ''Fürthen'')</small>
* [[Valdentia]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Veldenz'')</small>
* [[Valendorpa]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Wallendorf'')</small>
* [[Vallemeroda]]<ref name="Steininger 1836"/> <small>(Theodisce ''Wallmerod'')</small>
* [[Vallis (Rhenania et Palatinatus)|Vallis]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Fell''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Faähl'')</small>
* [[Vallis Acidula]]<ref name="Simrock 1840">Simrock, K. (1840). ''Das malerische und romantische Rheinland''. In Commission bei Georg Wigand.</ref> <small>(Theodisce ''Sauerthal'')</small>
* [[Vallis Ampla (Tergum Caninum)|Vallis Ampla]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Breitenthal''; [[Hunnice]] ''Bränel'' seu ''Brään'l'')</small>
* [[Vallis Bodonis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Bobenthal'')</small>
* [[Vallis Cellensis]]<ref name="UH II 1913">Universitätsarchiv Heidelberg (1913). ''Acta Universitatis Heidelbergensis: Urkundenbuch der Universität Heidelberg (Vol. II: Regesten 1303–1650)''. J.C.B. Mohr (Paul Siebeck).</ref> <small>(Theodisce ''Zellertal'')</small>
* [[Vallis Domus (Hassia Rhenana)|Vallis Domus]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(in [[Hassia Rhenana]]<ref name="Hassia Rhenana"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dalheim'')</small>
* [[Vallis Domus (Rhenania et Palatinatus)|Vallis Domus]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Dahlheim'')</small>
* [[Vallis Guldeni]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Guldental'')</small>
* [[Vallis Henschi]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Henschtal'')</small>
* [[Vallis Inferior (Rhenania et Palatinatus)|Vallis Inferior]]<ref name="Günther 1822">Günther, W. A. (1822). ''Codex diplomaticus Rheno-Mosellanus: Urkunden-Sammlung zur Geschichte der Rhein- und Mosellande'' (Vol. 1). B. Heriot.</ref> <small>(Theodisce ''Niederfell'')</small>
* [[Vallis Lichtenbergensis]]<ref name="Widder 1788"/> <small>(Theodisce ''Thallichtenberg'')</small>
* [[Vallis Nistrae]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nistertal'')</small>
* [[Vallis Picta]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Bundenthal'')</small>
* [[Vallis Pontis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Brücktal'')</small>
* [[Vallis Salicum]]<ref name="AETP III 1773"/> <small>(Theodisce ''Weidenthal'')</small>
* [[Vallis Servitutis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dienethal'')</small>
* [[Velsbillicum]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Welschbillig'')</small>
* [[Vendershemium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Vendersheim'')</small>
* [[Veninga]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Venningen'')</small>
* [[Vettelschossium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Vettelschoß'')</small>
* [[Vetus Ecclesia (Palatinatus)|Vetus Ecclesia]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Altenkirchen'')</small>
* [[Vetus Lininga]]<ref name="Binterim & Mooren II 1831"/> <small>(Theodisce ''Altleiningen'')</small>
* [[Vicus Beronis (Eiflia)|Vicus Beronis]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Berndorf'')</small>
* [[Vicus Bicilonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gau-Bickelheim'')</small>
* [[Vicus Episcopi (Rhenania et Palatinatus)|Vicus Episcopi]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gau-Bischofsheim'')</small>
* [[Vicus Flamingorum]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Flemlingen'')</small>
* [[Vicus Flaronis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fleringen'')</small>
* [[Vicus Flonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Flonheim'')</small>
* [[Vicus Flori et Dagolfi]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Flörsheim-Dalsheim'')</small>
* [[Vicus Franconis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Franzenheim'')</small>
* [[Vicus Fridinis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Friedelsheim''; [[Palatinice]] ''Frlsm'')</small>
* [[Vicus Fridonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Frettenheim'')</small>
* [[Vicus Frimari (ad Albam)|Vicus Frimari]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(ad Albam<ref name="BÄr 1891"/>)</small> <small>(Theodisce ''Freimersheim'')</small>
* [[Vicus Frimari (ad Saletionem)|Vicus Frimari]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(ad [[Saletio (flumen)|Saletionem]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Framersheim'')</small>
* [[Vicus Frimari (Palatinatus)|Vicus Frimari]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Freimersheim'')</small>
* [[Vicus Frisonis (Hassia Rhenana)|Vicus Frisonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Friesenheim'')</small>
* [[Vicus Gawirici]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gauersheim''; [[Palatinice]] ''Gaaschem'')</small>
* [[Vicus Geisboti]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gabsheim'')</small>
* [[Vicus Gundonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fußgönheim'')</small>
* [[Vicus Hepponis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gau-Heppenheim'')</small>
* [[Vicus Liberi Liubheris]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Frei-Laubersheim'')</small>
* [[Vicus Liberorum (Occidentalis Silva)|Vicus Liberorum]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Freilingen''; dialectaliter ''Frälinge'')</small>
* [[Vicus Otarii]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gau-Odernheim'')</small>
* [[Vicus prope Malbergum]]<ref name="Fabricius 1891"/> <small>(Theodisce ''Malbergweich'')</small>
* [[Vicus Raconis Liber]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Freirachdorf''; dialectaliter ''Fraerachdorw'')</small>
* [[Vicus Waganis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gau-Weinheim'')</small>
* [[Videnum]]<ref name="PSMW 2012">Pfarrei St. Marien Weidingen (2012). ''Findbuch des Pfarrarchivs Weidingen''. Bistumarchiv Trier.</ref> <small>(Theodisce ''Weidingen'')</small>
* [[Vigineshemum]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(prope [[Cruciniacum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Weinsheim'')</small>
* [[Villa Ampla (Rhenania et Palatinatus)|Villa Ampla]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Breitenheim'')</small>
* [[Villa Baltrammi]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(Theodisce ''Bermersheim'')</small>
* [[Villa Bassonis]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Bassenheim'')</small>
* [[Villa Beconis]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(Theodisce ''Bechenheim'')</small>
* [[Villa Bellonis]]<ref name="Lehmann 1857"/> <small>(Theodisce ''Bellheim''; [[Palatinice]] ''Bellem'')</small>
* [[Villa Bermari]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bermersheim vor der Höhe'')</small>
* [[Villa Bertolfi]]<ref name="Roth, Stolper & von Bechtolsheim 2007">Roth, M. T., Stolper, M. W., & von Bechtolsheim, P. (2007). ''Studies presented to Robert D. Biggs, June 4, 2000''. The Oriental Institute of the University of Chicago.</ref> <small>(Theodisce ''Bechtolsheim'')</small>
* [[Villa Bettonis (Taunus)|Villa Bettonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bettendorf'')</small>
* [[Villa Bibilonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Biebelsheim'')</small>
* [[Villa Bickonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bickendorf'')</small>
* [[Villa Bieri]]<ref name="Kyll 1988">Kyll, T. (1988). ''Biersdorf - Eine kleine Chronik: Dorfgeschichte von den Anfängen bis zur Gegenwart''. Villae Bieri.</ref> <small>(Theodisce ''Biersdorf am See'')</small>
* [[Villa Bilca]]<ref name="Vogel 1843">Vogel, C. D. (1843). ''Beschreibung des Herzogthums Nassau''. [[Aquae Mattiacae|Aquis Mattiacis]]: Beyerle.</ref> <small>(Theodisce ''Bilkheim'')</small>
* [[Villa Billingi et Ingeni]]<ref name="Lehmann 1867">Lehmann, I. G. (1867). ''Urkundliche Geschichte der Burgen und Bergschlösser in den ehemaligen Gauen, Grafschaften und Herrschaften der bayerischen Pfalz''. [[Caesarea Lutra|Caesareae Lutrae]]: Tascher: et; Lehmann, I. G. (1867). ''Urkundliche Geschichte der Klöster in der vormaligen Pfalz''. Verlag der J. J. Tascher'schen Buchhandlung; et: ''Urkundliche Geschichte der Burgen und Bergschlösser in den ehemaligen Gauen, Grafschaften und Herrschaften der bayerischen Pfalz'' (Vol. 4 & 5). [[Caesarea Lutra|Caesareae Lutrae]]; et: Lehmann, J. G. (1867). ''Urkundliche Geschichte der Klöster in der ehemaligen Pfalz'' (Vol. I). Verlag der J. C. Hermann'schen Buchhandlung; et: Lehmann, J. G. (1867). ''Urkundliche Geschichte der Grafschaft Hanau-Lichtenberg im Elsasse'' (Vol. 2). J. Schneider.</ref> <small>(Theodisce ''Billigheim-Ingenheim'')</small>
* [[Villa Bizzirichi]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Bissersheim'')</small>
* [[Villa Bobonis (Palatinatus)|Villa Bobonis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Böbingen'')</small>
* [[Villa Bocconis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Bockenheim an der Weinstraße''; [[Palatinice]] ''Bockrem'')</small>
* [[Villa Bodonis]]<ref name="Kaufmann 1976">Kaufmann, H. (1976). ''Rheinhessische Ortsnamen''. Monaci: Wilhelm Fink Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Bodenheim'')</small>
* [[Villa Bousonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Bausendorf'')</small>
* [[Villa Brachiti]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Brecht'')</small>
* [[Villa Brachti]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Brachtendorf'')</small>
* [[Villa Bubilonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Biebelnheim'')</small>
* [[Villa Budonis (Eiflia)|Villa Budonis]]<ref name="Meiller 1866">Meiller, A. von. (1866). ''Regesta archiepiscoporum Maguntinensium: Regesten zur Geschichte der Mainzer Erzbischöfe''. [[Aeni Pons (Austria)|Aeni Ponte]]: Wagner’sche Universitäts-Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Biesdorf'')</small>
* [[Villa Comitis in Trogona]]<ref name="Gudenus 1743"/> <small>(Theodisce ''Gräfendhron'')</small>
* [[Villa Crassa]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dickendorf'')</small>
* [[Villa Deghonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dexheim'')</small>
* [[Villa Dinonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dienheim'')</small>
* [[Villa Ecclesiastica (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Villa Ecclesiastica]]<ref name="Marx II 1843"/> <small>(Theodisce ''Kördorf'')</small>
* [[Villa Ezzonis]]<ref name="Pokorny 1959 & 1989"/> <small>(Theodisce ''Eßweiler'')</small>
* [[Villa Feuzonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Feusdorf'')</small>
* [[Villa Filonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Feilsdorf'')</small>
* [[Villa Fontis (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Villa Fontis]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(in [[Circulus Rhenanus et Lauganensis|Circulo Rhenano et Lauganensi]]<ref name="CREL">Fingitur nomen "Circulus Rhenanus et Lauganensis" -Theodisce ''Rhein-Lahn-Kreis'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum suffixum ''-Kreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latina gentilicia "Rhenanus-a-um" et "Lauganensis-e" ad flumina [[Rhenus|Rhenum]] et [[Laugana]]m referuntur. De primo hydronymo, vide {{Graesse}}; de secundo, vide {{Murray}}. De Latinā huius circuli versione, confer aliarum linguarum versiones ''Distrito de Rin-Lahn'' et ''Arrondissement de Rhin-Lahn'' et ''Distrito do Reno-Lano'' et ''Circondario del Reno-Lahn'' et ''Zemský okres Rýn-Lahn'' et Рейн-Лан.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Bornich'')</small>
* [[Villa Fontis (Hassia Rhenana)|Villa Fontis]]<ref name="Kaufmann 1976"/> <small>(in [[Hassia Rhenana]]<ref name="Hassia Rhenana">Vide [https://dn790008.ca.archive.org/0/items/a608058900schuuoft/a608058900schuuoft.pdf ''Status dioecesium catholicarum in Austria germanica''], ubi dicitur "Hassia rhenana (ubi jus francogallicum valet)".</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Bornheim'')</small>
* [[Villa Fontis (Palatinatus)|Villa Fontis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Bornheim'')</small>
* [[Villa Furnorum]]<ref name="Forcellini 1864-1887"/> <small>(Theodisce ''Föhren'')</small>
* [[Villa Hamulonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hemmelzen'')</small>
* [[Villa Heisonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heisdorf'')</small>
* [[Villa Helmani]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Helmenzen'')</small>
* [[Villa Monachorum supra Rodalbam]]<ref name="Fabricius I 1898"/><ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Münchweiler an der Rodalb'')</small>
* [[Villa Palustris]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Fensdorf'')</small>
* [[Villa Sacra (Rhenania et Palatinatus)|Villa Sacra]]<ref name="Caesarius II 1222">Caesarius, M. (Ed.) (1222). ''Registrum bonorum ac ditionum ecclesiasticarum abbatiae Prumiensis''. In ''Liber secundus actorum capituli ac synodorum trevirensium'' (Vol. II). Typis Academicis</ref> <small>(Theodisce ''Wilsecker'')</small>
* [[Villa Sagittaria]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schiesheim'')</small>
* [[Villa Scillonis]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schillingen'')</small>
* [[Villa Scorionis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Schornsheim'')</small>
* [[Villa Scymari]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Schömerich'')</small>
* [[Villa Solitaria (Rhenania et Palatinatus)|Villa Solitaria]]<ref name="Böhmer 1870">Böhmer, J. F. (1870). ''Regesta Archiepiscoporum Maguntinensium''. Wagner.</ref> <small>(Theodisce ''Einselthum''; [[Palatinice]] ''Oinseldumm'')</small>
* [[Villa Vallis (prope Bedense Castrum)|Villa Vallis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dahlem'')</small>
* [[Villa Wachonis]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Wachenheim'')</small>
* [[Villare (prope Magniacum)|Villare]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(prope [[Magniacum (Germania)|Magniacum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Weiler'')</small>
* [[Villare (prope Ulmenam)|Villare]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(prope [[Ulmena]]m<ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Weiler'')</small>
* [[Villare ad Casas (Eiflia)|Villare ad Casas]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Beuren'')</small>
* [[Villare ad Casas (Silva Alta)|Villare ad Casas]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(in Silva Alta<ref name="Steininger 1836"/>)</small> <small>(Theodisce ''Beuren'')</small>
* [[Villare apud Bingium]]<ref name="Universitas Hamburgensis 2024">Ab [[Universitas Hamburgensis|Universitate Hamburgensi]]. (Ed.) (2024). ''Mittelrheinische Urkunden (Edition Beyer Nr. 0165)''. Core Text Project: Formulae – Litterae – Chartae. Western Europe Medieval Corpus.</ref><ref name="Hofmann">{{Lexicon Universale}}.</ref> <small>(Theodisce ''Weiler bei Bingen'')</small>
* [[Villare Battonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Battweiler'')</small>
* [[Villare Bavonis (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Villare Bavonis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP">Fingitur nomen "Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis" -Theodisce ''Eifelkreis Bitburg-Prüm'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum suffixum ''-kreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latina gentilicia "Eiflensis-e" et "Bedensis-e" et "Prumiensis-e" ad [[Eifla]]m et "Bedense castrum" et "[[Prumia (monasterium)|Prumiam]]" referuntur. Omnibus de his toponymis, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Bauler'')</small>
* [[Villare Belgicum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Belgweiler''; [[Hunnice]] ''Bellischwilla'')</small>
* [[Villare Benzonis]]<ref name="Görz 1886"/> <small>(Theodisce ''Benzweiler''; [[Hunnice]] ''Bensad'')</small>
* [[Villare Berichonis prope Bemondulam]]<ref name="Hontheim 1750"/><ref name="Stadt Baumholder"/> <small>(Theodisce ''Berschweiler bei Baumholder'')</small>
* [[Villare Berichonis prope Kyrinam]]<ref name="Hontheim 1750"/><ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Berschweiler bei Kirn''; [[Hunnice]] ''Berschwilla'')</small>
* [[Villare Beronis]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Barweiler'')</small>
* [[Villare Betularum]]<ref name="Bärsch 1844"/> <small>(Theodisce ''Birkweiler'')</small>
* [[Villare Bruningis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Breunigweiler'')</small>
* [[Villare Brunonis]]<ref name="Lehmann 1841"/> <small>(Theodisce ''Braunweiler'')</small>
* [[Villare Cerasorum]]<ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Kirschweiler'')</small>
* [[Villare Dannonis-Rivus Dominicus]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Dennweiler-Frohnbach'')</small>
* [[Villare Dassonis]]<ref name="Schannat 1723"/> <small>(Theodisce ''Daxweiler'')</small>
* [[Villare Dintzonis]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Dienstweiler'')</small>
* [[Villare Domus]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heimweiler'')</small>
* [[Villare ad Ecclesiam]]<ref name="Schannat I 1794"/> <small>(Theodisce ''Kirchweiler'')</small>
* [[Villare Ericae]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Heidweiler'')</small>
* [[Villare Fabri]]<ref name="Lehmann 1867"/> <small>(Theodisce ''Schmittweiler'')</small>
* [[Villare Fartonis]]<ref name="Förstemann 1900">Förstemann, E. (1900). ''Altdeutsches Namenbuch: Ortsnamen''. [[Bonna]]e: Hanstein; et: Förstemann, E. (1900). ''Altdeutsches Namenbuch: Ortsnamen'' (Vol. 2). Bonnae, in Germania: Hanstein; et: Förstemann, E. (1900). ''Altdeutsches Namenbuch: Ortsnamen und sonstige geographische Namen'' (Vol. 2). Nordhausen.</ref> <small>(Theodisce ''Farschweiler''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Foaschweila'')</small>
* [[Villare Fersconis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Ferschweiler'')</small>
* [[Villare Franconis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Frankweiler'')</small>
* [[Villare Geilonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gehlweiler''; [[Hunnice]] ''Gälwilla'')</small>
* [[Villare Geronis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gehrweiler'')</small>
* [[Villare Grawonis]]<ref name="Förstemann 1900"/> <small>(Theodisce ''Gaugrehweiler''; [[Palatinice]] ''Grehwiller'')</small>
* [[Villare Hanonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hennweiler'')</small>
* [[Villare Herichi]]<ref> regionalgeschichte.net. (s.f.). ''Geschichte von Herchweiler''.</ref> <small>(Theodisce ''Herchweiler'')</small>
* [[Villare Husonis]]<ref name="Förstemann 1916"/> <small>(Theodisce ''Hausweiler'')</small>
* [[Villare in Monte]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Bergweiler'')</small>
* [[Villare Inferius (Eiflia)|Villare Inferius]]<ref name="Schannat & Bärsch 1824">Schannat, J. F., & Bärsch, G. (1824). ''Eiflia illustrata, sive geographica et historica descriptio Eifliae'' (Vol. 1). I. A. Mayer.</ref> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Niederweiler'')</small>
* [[Villare Inferius (Tergum Caninum)|Villare Inferius]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(in [[Tergum Caninum|Tergo Canino]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Niederweiler''; [[Hunnice]] ''Nierawilla'')</small>
* [[Villare Kylburgense]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Kyllburgweiler'')</small>
* [[Villare Novum in Silva]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Naurath'')</small>
* [[Villare Paludosum]]<ref name="Wampach 1935"/> <small>(Theodisce ''Bruchweiler''; [[Hunnice]] ''Bruchwilla'')</small>
* [[Villare prope Monzingenium]]<ref name="Görz 1876"/><ref name="Blaeu III 1662"/> <small>(Theodisce ''Weiler bei Monzingen'')</small>
* [[Villare Ursi]]<ref name="Hontheim 1750"/> <small>(Theodisce ''Bärweiler'')</small>
* [[Villarium Inferius ad Appelam]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Niederhausen an der Appel''; [[Palatinice]] ''Nerrerhause'')</small>
* [[Villarium Nistrae]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Nister-Möhrendorf'')</small>
* [[Villebacum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Vielbach''; dialectaliter ''Felwisch'')</small>
* [[Vinea ad Lapidem]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Stein-Wingert'')</small>
* [[Vinetum (Palatinatus)|Vinetum]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Weingarten''; [[Palatinice]] ''Wingerde'')</small>
* [[Vinninga]]<ref name="ARS III 1784"/> <small>(Theodisce ''Vinningen'')</small>
* [[Virneburgum]]<ref name="Guicciardini 1588">Guicciardini, L. (1588). ''Belgicae, sive Inferioris Germaniae, descriptio'' (Ex officina Christoph. Plantini). Apud Christophorum Plantinum.</ref> <small>(Theodisce ''Virneburg'')</small>
* [[Viverum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Weibern'')</small>
* [[Volkerswila]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Völkersweiler''; [[Palatinice]] ''Velgeschweiler'')</small>
* [[Volkerzenium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Volkerzen'')</small>
* [[Volkesfelda]]<ref name="ARS III 1784"/> <small>(Theodisce ''Volkesfeld'')</small>
* [[Vollmersbacum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Vollmersbach'')</small>
* [[Volmarswila]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Vollmersweiler'')</small>
* [[Volxhemium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Volxheim'')</small>
{{div col end}}
=== W ===
{{div col|3}}
* [[Wacerathum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Watzerath'')</small>
* [[Wadtinheimum]]<ref name="Glöckner 1929">Glöckner, K. (Ed.) (1929). ''Codex Laureshamensis'' (Band 1: Einleitung, Regesten, Chronik). Darmstadii: Volksstaat Hessen.</ref> <small>(Theodisce ''Wattenheim'')</small>
* [[Walaheimum]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Wahlheim'')</small>
* [[Walahesheimum]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Walsheim'')</small>
* [[Walathorpum]]<ref name="Lacomblet 1840"/> <small>(Theodisce ''Waldorf'')</small>
* [[Waldenroda]]<ref name="Eltester & Goerz III 1874">Eltester, L., & Goerz, A. (Ed.) (1874). ''Urkundenbuch zur Geschichte der jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien: Band III, Vom Jahre 1212 bis 1260''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Wahlrod'')</small>
* [[Waldevillare]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Waldweiler'')</small>
* [[Waldlaubersheimum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Waldlaubersheim'')</small>
* [[Waldrorbachum]]<ref name="Schannat 1724"/> <small>(Theodisce ''Waldrohrbach'')</small>
* [[Walebachum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Wahlbach'')</small>
* [[Walehemum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wellen'')</small>
* [[Walemarisvilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wallersheim'')</small>
* [[Walenauvia]]<ref name="Mötsch 1987">Mötsch, J. (Ed.) (1987). ''Regesten des Archivs der Grafen von Sponheim 1065–1437: Teil 1''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: Landesarchivverwaltung Rheinland-Pfalz.</ref> <small>(Theodisce ''Wahlenau'')</small>
* [[Walendorpa]]<ref name="ZDA 2026">Zenodo Digital Archives (2026). ''Die Prämonstratenserabtei Steinfeld im 13. Jahrhundert: Mittelrheinisches Urkundenbuch II''.</ref> <small>(Theodisce ''Walsdorf'')</small>
* [[Walesheimum]]<ref name="Geissel 1876">Geissel, J. v. (1876). ''Der Kaiserdom zu Speyer: Eine topographisch-historische Monographie''. [[Colonia Agrippina|Coloniae Agrippinae]]: Druck und Verlag von J. P. Bachem.</ref> <small>(Theodisce ''Waldsee'')</small>
* [[Waleswilerum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Waxweiler'')</small>
* [[Walhalba]]<ref name="Bühler 2018">Bühler, C. (Ed.) (2018). ''Geroldsecker Regesten 1: Die Urkunden über die Abtretung der Rechte auf das Tal Walhalba''. [[Heidelberga]]e: [[Universitas Ruperto-Carola Heidelbergensis|Universitate Heidelbergensi]] / Christoph Bühler.</ref> <small>(Theodisce ''Wallhalben'')</small>
* [[Walingeshemum]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Welgesheim'')</small>
* [[Wallenbornum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Wallenborn'')</small>
* [[Wallertheimum]]<ref name="Clemmensen 2012">Clemmensen, S. (2012). ''An armorial of fief holders in the County Palatine: Lehensbuch des Kurfürsten Friedrich I von Pfalz''. [[Hafnia]]e: Armorial.dk.</ref> <small>(Theodisce ''Wallertheim'')</small>
* [[Walmeroda]]<ref name="Eltester & Goerz III 1874"/> <small>(Theodisce ''Wallmenroth'')</small>
* [[Walrescheitum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wallscheid'')</small>
* [[Walshusium]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Walhausen''; [[Hunnice]] ''Wallesse'')</small>
* [[Waltherisvilla]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Walterschen'')</small>
* [[Walthusa]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Wallhausen'')</small>
* [[Waltracum]]<ref name="Grandjean 1915">Grandjean, M. (Ed.) (1915). ''Pouillés de la province de Trèves''. [[Lutetia]]e: Imprimerie Nationale.</ref> <small>(Theodisce ''Waldrach''; [[Franconice-Mosellanice]] ''Waldrisch'')</small>
* [[Wambacum Inferius]]<ref name="AACeT II 1865">Archivum Archidioecesis Confluentinae et Trevirensis (1865). ''Urkundenbuch zur Geschichte der jetzt die preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 2). J. Hölscher.</ref> <small>(Theodisce ''Niederwambach'')</small>
* [[Wanuensheimum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wonsheim'')</small>
* [[Wanvigenum]]<ref name="Fabricius 1918">Fabricius, W. (1918). Die Einwohner der vormaligen Grafschaft Veldenz und des pfalz-zweibrückischen Oberamtes Lichtenberg. ''Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz''.</ref> <small>(Theodisce ''Wahnwegen'')</small>
* [[Warmunderoda]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Warmsroth'')</small>
* [[Wartenberga-Rorbachum]]<ref name="Fabricius V 1901"/><ref name="HVdP XXII 1898">Historischer Verein der Pfalz (Ed.) (1898). ''Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz: Band XXII''. [[Spira (urbs)|Spirae]]: J. Ramerskirch</ref> <small>(Theodisce ''Wartenberg-Rohrbach'')</small>
* [[Wasenbachum]]<ref name="Herquet 1883">Herquet, K. (Ed.) (1883). ''Urkundenbuch del Prämonstratenser-Klosters Arnstein an der Lahn''. [[Berolinum|Berolini]]: Weidmannsche Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Wasenbach'')</small>
* [[Waszennacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wassenach'')</small>
* [[Wavera (ad Saravum)|Wavera]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(ad [[Saravus|Saravum]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Wawern'')</small>
* [[Wavera (Eiflia)|Wavera]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Wawern'')</small>
* [[Weda (prope Hachenburgum)|Weda]]<ref name="Graesse"/> <small>(Theodisce ''Wied'')</small>
* [[Wehera]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Weyher in der Pfalz'')</small>
* [[Weidenbacum (Taunus)|Weidenbacum]]<ref name="Sauer 1886"/> <small>(in [[Taunus mons|Tauno]]<ref name="Hofmann"/>)</small> <small>(Theodisce ''Weidenbach'')</small>
* [[Weidenhanum]]<ref name="Sauer 1886"/> <small>(Theodisce ''Weidenhahn''; dialectaliter ''Wäirehohn'')</small>
* [[Weitersburnum]]<ref name="Remling 1845">Remling, F. X. (1845). ''Urkundenbuch des Klosters Otterberg. [[Moguntiacum|Moguntiaci]]: Kirchheim, Schott und Thielmann''.</ref> <small>(Theodisce ''Weitersborn'')</small>
* [[Welcherathum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz II 1865"/> <small>(Theodisce ''Welcherath'')</small>
* [[Welkenbacum]]<ref name="Fabricius V 1913">Fabricius, W. (1913). ''Erläuterungen zum Geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz'' (Band 5: Die beiden Pfalzen und die rheinischen Teile von Hessen-Darmstadt und Nassau). Hermann Behrendt. </ref> <small>(Theodisce ''Welkenbach'')</small>
* [[Wellingum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Welling'')</small>
* [[Welschenbacum]]<ref name="Fabricius V 1913"/> <small>(Theodisce ''Welschenbach'')</small>
* [[Welteroda]]<ref name="Brückner 2013">Brückner, J. (2013). ''Das ländliche Pfarrbenefizium im mittelalterlichen Erzbistum Trier'' [Beneficium paroeciale rurale in archiepiscopatu mediaevali Trevirensi] (Dissertatio doctoralis Universitatis Gottingensis). Georg-August-Universität Göttingen. uni-goettingen.de.</ref> <small>(Theodisce ''Welterod'')</small>
* [[Weltersburgum]]<ref name="Schaten 1703">Schaten, N. (1703). ''Annales Paderbornenses, ex monumentis cum editis, tum manuscriptis congesti''. Typis Joannis. Anthonii de Westphalen; et: Schaten, N. (Ed.) (1703). ''Annales Corbeienses et monumenta antiqua Hassiae''. In ''Annales Paderbornenses ex monumentis cum editis, tum manuscriptis congesti'' (Vol. II). Typis Joannis Anthonii de Westphalen.</ref> <small>(Theodisce ''Weltersburg'')</small>
* [[Welwilerum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz II 1865"/> <small>(Theodisce ''Welchweiler'')</small>
* [[Wendenges]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>(Theodisce ''Winningen'')</small>
* [[Wera (Eiflia)|Wera]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wehr'')</small>
* [[Werkhausium]]<ref name="Wilhelmi X 1811">Wilhelmi, J. C. (1811). ''Compendium grammaticae latinae et index geographicus in ditionibus Nassoviae''. In ''Annalen des Vereins für Nassauische Alterthumskunde und Geschichtsforschung'' (Vol. 10). Regia Officina Typographica.</ref> <small>(Theodisce ''Werkhausen'')</small>
* [[Wernersbergum]]<ref name="Kell II 1927">Kell, J. A. (1927). ''Catalogus bibliographicus generalis et index geographicus parochiarum''. In ''General Biographical Catalogue of the Western Seminary'' (Vol. 2). Typis Academicis Westmonasterii.</ref> <small>(Theodisce ''Wernersberg'')</small>
* [[Wernzwillare]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wirschweiler'')</small>
* [[Werothum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Weroth'')</small>
* [[Wershovia]]<ref name="Lacomblet III 1853"/> <small>(Theodisce ''Wershofen'')</small>
* [[Werwisius]]<ref name="Pauly 1981">Pauly, F. (1981). ''Das Stift St. Kastor in Karden an der Mosel'' (Germania Sacra). Walter de Gruyter.</ref> <small>(Theodisce ''Wirfus'')</small>
* [[Werzvilria]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Würzweiler'')</small>
* [[Weselbergum]]<ref name="ADN VIII 1902">Archivum Dioecesis Nemetensis (1902). ''Index geographicus parochiarum et fundorum in ditionibus palatinis''. In ''Annales ecclesiastici Rhenanae'' (Vol. VIII). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Weselberg'')</small>
* [[Westernaha]]<ref name="Pertz VI 1059">Pertz, G. H. (Ed.) (1059). ''Henrici IV Diplomata''. In ''Monumenta Germaniae Historica'' (Vol. VI). Impensis Bibliopolii Aulici Hahniani.</ref> <small>(Theodisce ''Westernohe'')</small>
* [[Westhemium (Palatinatus)|Westhemium]]<ref name="Harster 1893">Harster, W. (1893). ''De possessionibus et curtis ad Westhemium pertinentibus''. In ''Der Güterbesitz des Klosters Weißenburg in der Pfalz'' (Vol. 1). Typis Officinae Spirensis.</ref> <small>(Theodisce ''Westheim''; [[Palatinice]] ''Weschde'')</small>
* [[Westhovia]]<ref name="Kist 1746">Kist, J. (Ed.) (1746). ''Matrica catholicorum et copulatorum ex Westhovia in Alzatia superiore''. In ''Katherines Kirchenbuch - Heiratsregister (1701–1746)''. Typis Diocesanis.</ref> <small>(Theodisce ''Westhofen'')</small>
* [[Weyerum (Circulus Rhenanus et Lauganensis)|Weyerum]]<ref name="AAeET 1725">Archivum Archiepiscopatus et Electoratus Trevirensis (1725). ''Inventarium decimarum et parochiarum in decanatu sancti Goaris ad Weyerum''. In ''Acta Ecclesiastica Trevirensia''. Diocesis Trevirensis.</ref> <small>(Theodisce ''Weyer'')</small>
* [[Weyerbuscum]]<ref name="SREB XVII 1895">Societas Regia Eruditorum Berolinensis (1895). ''Index bibliographicus et geographicus scholarum in terris Rhenanis''. In ''Jahresbericht über die Erscheinungen auf dem Gebiete der germanischen Philologie'' (Vol. XVII). Typis Gaertnerianis.</ref> <small>(Theodisce ''Weyerbusch'')</small>
* [[Weytersbacum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz II 1865"/> <small>(Theodisce ''Weitersbach'')</small>
* [[Weytersvilerum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz II 1865"/> <small>(Theodisce ''Weitersweiler''; [[Palatinice]] ''Weitschwiller'')</small>
* [[Wichrichum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz III 1860"/> <small>(Theodisce ''Würrich''; [[Hunnice]] ''Werrisch'')</small>
* [[Widendalia]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Hinterweidenthal'')</small>
* [[Wiebelsheimum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wiebelsheim''; [[Hunnice]] ''Wiewelsem'')</small>
* [[Wieldisteinum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wöllstein'')</small>
* [[Wierschemum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wierschem'')</small>
* [[Wiersdorfum (Eiflia)|Wiersdorfum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wiersdorf'')</small>
* [[Wiesbachum (Palatinatus)|Wiesbachum]]<ref name="Bonkhoff LII 1985">Bonkhoff, B. H. (1985). ''Historia ecclesiastica Wiesbachi ab anno MDCXXXV usque ad finem simultanei anno MCMXIV''. In ''Blätter für pfälzische Kirchengeschichte'' (Vol. LII). In Aedibus Societatis Historicae Palatinae.</ref> <small>(Theodisce ''Wiesbach'')</small>
* [[Wieswillare]]<ref name="Kuenzer IV 1905">Kuenzer, P. (Ed.) (1905). ''Acta clientelaria et diplomata schirmatorum palatinorum. In Codex Diplomaticus Palatinus: Regesta et acta palatinorum electoratus'' (Vol. IV). Typis Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Wiesweiler'')</small>
* [[Wiganshenum]]<ref name="Fabricius V 1901">Fabricius, W. (Ed.) (1901). ''Erläuterungen zum geschichtlichen Atlas der Rheinprovinz: Band V, Die beiden Friedensverträge von Münster und Osnabrück''. [[Bonna]]e: Hermann Behrendt.</ref> <small>(Theodisce ''Waigandshain'')</small>
* [[Wiggenroda]]<ref name="Buhlmann LII 2004">Buhlmann, M. (2004). ''Geografica terrarum et nomina geographica medii aevi''. In ''Scripta de Rebus Historicis ac Philologicis'' (Vol. LII). Typis Officinae Eruditorum.</ref> <small>(Theodisce ''Wickenrodt''; [[Hunnice]] ''Wiggad'')</small>
* [[Wilgardiswisa]]<ref name="Neubauer XXVII 1904">Neubauer, A. (Ed.) (1904). ''Regesta et acta antiqua monasterii Sancti Pirminii Hornbacensis''. In ''Mitteilungen des Historischen Vereins der Pfalz'' (Vol. XXVII). Typis Officinae </ref> <small>(Theodisce ''Wilgartswiesen'')</small>
* [[Willingia]]<ref name="Schaten 1703"/> <small>(Theodisce ''Willingen'')</small>
* [[Wilmershuissum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz III 1860"/> <small>(Theodisce ''Wölmersen'')</small>
* [[Wilrebacum]]<ref name="Pattee 2023">Pattee, A. (2023). ''Burg Hohenecken From Southwest Germany: A Computational Investigation of the Topographical and Architectural Designs in an Evolving Landscape''. [[Universitas Ruperto-Carola Heidelbergensis|Universitate Heidelbergensi]].</ref> <small>(Theodisce ''Weilerbach'')</small>
* [[Wiltinga]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Wiltingen'')</small>
* [[Wilwerscheidia]]<ref name="ASG II 1898"/> <small>(Theodisce ''Willwerscheid'')</small>
* [[Wilzenberga-Husswillare]]<ref name="SAGCRP VI 1925">Societas Autonoma Graphica Consociata Rhenano-Palatina (1925). ''Descriptio historica territoriorum ac fluminum in ditionibus navensibus''. In ''Flächenkulisse: Tabulae chorographicae ac topographicae regionis Moguntinae'' (Vol. VI). Typis Officinae Palatinae.</ref><ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wilzenberg-Hußweiler'')</small>
* [[Wimbachum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wimbach'')</small>
* [[Winchera]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(Theodisce ''Wincheringen'')</small>
* [[Windenia (Nassovia)|Windenia]]<ref name="ASG II 1898"/> <small>(in [[Nassovia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Winden'')</small>
* [[Windenia (Palatinatus)|Windenia]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Winden'')</small>
* [[Windeshemium]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Windesheim'')</small>
* [[Windhagia]]<ref name="ASG II 1898"/> <small>(Theodisce ''Windhagen'')</small>
* [[Windolshaimum]]<ref name="Sachs 1278">Sachs, J. B. (1278). ''Regesta de pecuniis et libris hallensium in Windolshaim et Ergenzingen''. In ''Regesten der Markgrafen von Baden und Hachberg (1050–1515)'' (Vol. 1). In Aedibus Academicis.</ref> <small>(Theodisce ''Wendelsheim'')</small>
* [[Vindriacum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wintrich'')</small>
* [[Winidowilare]]<ref name="Boos 1893">Boos, H. (1893). ''Urkundenbuch der Stadt Worms'' (Vol. 1). Weidmannsche Buchhandlung.</ref> <small>(Theodisce ''Winnweiler'')</small>
* [[Winkela (Eiflia)|Winkela]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Winkel'')</small>
* [[Winkelbachum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Winkelbach'')</small>
* [[Winnenna]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Winnen'')</small>
* [[Winnerathum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Winnerath'')</small>
* [[Winoldeshemum]]<ref name="Böhmer & Will 1877"/> <small>(Theodisce ''Weinolsheim'')</small>
* [[Winringia]]<ref name="Schannat & Bärsch III 1854">Schannat, J. F., & Bärsch, G. (1854). ''Eiflia illustrata oder geographische und historische Beschreibung der Eifel'' (Vol. 3). Jacob Anton Mayer.</ref> <small>(Theodisce ''Winringen'')</small>
* [[Winterbachium (Silva Sana)|Winterbachium]]<ref name="Knipping 1729">Knipping, R. (1729). ''Metropolis Ecclesiae Trevericae, quae metropolitanae primae Belgicae Foederatae civitatis'' (Vol. 1). Officina Typographica. </ref> <small>(in [[Silva Sana]]<ref name="Beyer 1860"/>)</small> <small>(Theodisce ''Winterbach'')</small>
* [[Winterbachum (Palatinatus)|Winterbachum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(in [[Palatinatus|Palatinatu]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Winterbach'')</small>
* [[Winterbornum (Palatinus)|Winterbornum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Winterborn'')</small>
* [[Winterburgum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Winterburg'')</small>
* [[Winternheimium Minus]]<ref name="Remling 1852"/> <small>(Theodisce ''Klein-Winternheim'')</small>
* [[Winterscheidum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Winterscheid'')</small>
* [[Wintersheimum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wintersheim'')</small>
* [[Winterspeltum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz 1860"/> <small>(Theodisce ''Winterspelt'')</small>
* [[Winterwerbum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Winterwerb'')</small>
* [[Winzhemum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz II 1865"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Weinsheim'')</small>
* [[Wirftum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wirft'')</small>
* [[Wirscheidum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wirscheid'')</small>
* [[Wisa (Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis)|Wisa]]<ref name="Wampach I 1930"/> <small>(in [[Circulus Eiflensis Bedensis et Prumiensis|Circulo Eiflensi Bedensi et Prumiensi]]<ref name="CEBEP"/>)</small> <small>(Theodisce ''Niederweis'')</small>
* [[Wisa (Circulus terrae Alceiensis-Vormatiensis)|Wisa]]<ref name="Glöckner II 1933">Glöckner, K. (1933). ''Codex Laureshamensis (Vol. 2). Darmstadii: Historischer Verein für Hessen; et: Glöckner, K. (1933). ''Codex Laureshamensis (Vol 2): Kopialbuch, Tomus 1: Oberrhein-, Lobden-, Worms-, Nahe- und Speiergau''. Historische Kommission für den Volksstaat Hessen; et: Glöckner, K. (1933). ''Codex Laureshamensis: Kopialbuch der ehemaligen Fürstabtei Lorsch'' (Vol. 2: Darmstadt-Wormsgau). Hessischer Staatsverlag; et: Glöckner, K. (Ed.) (1933). ''Codex Laureshamensis: Band II, Kopialbuch, II. Teil: Die vaterrechtlichen Schenkungen, Wormsgau''. Darmstadii: Historischer Verein für Hessen.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Alceiensis-Vormatiensis|Circulo terrae Alceiensi-Vormatiensi]]<ref name="Circulus terrae"/><ref name="Egli 1893"/><ref name="Graesse"/><ref name="Landkreis Alzey-Worms">Theodisce ''Landkreis Alzey-Worms''.</ref>)</small> <small>(Theodisce ''Nieder-Wiesen'')</small>
* [[Wischeimum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz III 1860"/> <small>(Theodisce ''Wüschheim''; [[Hunnice]] ''Wischem'')</small>
* [[Wisibanium]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wiesbaum'')</small>
* [[Wisila]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Weisel'')</small>
* [[Wismescheidum]]<ref name="ASG II 1898">Academia Scientiarum Gottingensis (1898). ''Cartographia historica rhenana et descriptiones finium in archidiaconatu Coloniensi''. In ''Nachrichten der Akademie der Wissenschaften in Göttingen. Philologisch-historische Klasse'' (Vol. II). Impensis Officinae Dieterichianae; et: Academia Scientiarum Gottingensis (1898). ''Cartographia historica rhenana et descriptiones finium in archidiaconatu Trevirensi ac terris nassovicos''. In ''Nachrichten der Akademie der Wissenschaften in Göttingen. Philologisch-historische Klasse'' (Vol. II). Impensis Officinae Dieterichianae.</ref> <small>(Theodisce ''Wiesemscheid'')</small>
* [[Witafeldum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Weitefeld'')</small>
* [[Witerda]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wittgert'')</small>
* [[Wittersburgum]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Weitersburg'')</small>
* [[Wizzinhemum in Monte]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Weisenheim am Berg''; [[Palatinice]] ''Weisrem'')</small>
* [[Wizzinhemum in Sabulo]]<ref name="Glöckner II 1933"/> <small>(Theodisce ''Weisenheim am Sand''; [[Palatinice]] ''Weisrem'')</small>
* [[Wlueringinum]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz III 1860">Beyer, H., Eltester, L., & Goerz, A. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der, jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 3). Hölscher. </ref> <small>(Theodisce ''Wölferlingen''; dialectaliter ''Wälferlinge'')</small>
* [[Woldertum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Woldert'')</small>
* [[Wolfesheimum (commune)|Wolfesheimum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wolfsheim'')</small>
* [[Wolfualtia]]<ref name="Beyer 1860"/> <small>(Theodisce ''Wolsfeld'')</small>
* [[Wolkenia]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wolken'')</small>
* [[Wolmerodia]]<ref name="AdIeBL V 1915"/> <small>(Theodisce ''Wollmerath'')</small>
* [[Womerodia]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Womrath'': [[Hunnice]] ''Womerd'')</small>
* [[Wopenrotia]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Woppenroth''; [[Hunnice]] ''Woppard'')</small>
* [[Wudenroda]]<ref name="Beyer & Eltester & Goerz III 1874"/> <small>(Theodisce ''Willroth'')</small>
* [[Wydenbacum]]<ref name="Beyer II 1865"/> <small>(in [[Eiflia]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>(Theodisce ''Weidenbach'')</small>
* [[Wylmenroda]]<ref name="Corden II 1930">Corden, J. (Ed.) (1930). ''Regesta et acta dominorum in terris westerwaldicis prope Montbure''. In ''Limburger Urkunden und Landesgeschichte'' (Vol. II). Typis Officinae Regiae.</ref> <small>(Theodisce ''Willmenrod'')</small>
* [[Wysmesdorfum]]<ref name="Fabricius II 1898"/> <small>(Theodisce ''Wißmannsdorf'')</small>
{{div col end}}
=== Z ===
{{div col|3}}
* [[Zarenganhemium]]<ref name="Kneib 2021">Kneib, G. (2021). Acta et diplomata Moguntina: Studien zur Siedlungsgeschichte im Mainzer Raum. ''Blätter für pfälzische Kirchengeschichte und religiöse Volkskunde'.</ref> <small>(Theodisce ''Zornheim'')</small>
* [[Zarezanhemium]]<ref name="Kneib 2021"/> <small>(Theodisce ''Zotzenheim'')</small>
* [[Zenscheidum]]<ref name="LK XXXXVIII 2022">Landeshauptarchiv Koblenz (2022). ''Acta et diplomataria territorii Kyllburgensis''. In ''Jahrbuch für westdeutsche Landesgeschichte'' (Vol. 48). LAK-Verlag. </ref> <small>(Theodisce ''Zendscheid'')</small>
* [[Zettinga]]<ref name="OZ 2017">Ortsgemeinde Zettingen (Ed.) (2017). ''Jubiläumsfestschrift: 750 Jahre Zettingen (1267-2017) — Ein Dorf mit Herz. Ortsverwaltung Cochem-Zell''.</ref> <small>(Theodisce ''Zettingen'')</small>
* [[Zezzinghemium]]<ref name="Langenbeck 1962">Langenbeck, F. (1962). ''Zur Methode der Identifizierung alter Ortsnamen''. Historische Kommission für Landesgeschichte.</ref> <small>(Theodisce ''Zeiskam''; [[Palatinice]] ''Zäskäm'' seu ''Zäsim'')</small>
* [[Zilonis Domus]]<ref name="Pauly 1986">Pauly, F. (1986). ''Das Stift St. Kastor in Karden an der Mosel''. Walter de Gruyter.</ref> <small>(Theodisce ''Zilshausen''; [[Hunnice]] ''Zillse'' seu ''Zelse'')</small>
* [[Zissena Inferior]]<ref name="Browerus & Masenius 1670"/> <small>(Theodisce ''Niederzissen'')</small>
* [[Zuschum]]<ref name="Toepfer 1866">Toepfer, F. (1866). ''Urkundenbuch für die Geschichte des graeflichen und freiherrlichen Hauses der Voegte von Hunolstein'' (Vol. I). Jacob Zeiser.</ref> <small>(Theodisce ''Züsch'')</small>
* [[Zwivelscheidum]]<ref name="LK XXXXVI 2020">Landeshauptarchiv Koblenz (2020). ''Acta et registra tributaria dominiorum de Neuerburg et Vianden''. In ''Jahrbuch für westdeutsche Landesgeschichte'' (Vol. 46). LAK-Verlag.</ref> <small>(Theodisce ''Zweifelscheid'')</small>
{{div col end}}
==Notae==
<references />
[[Categoria: Urbes Rhenaniae-Palatinatus]]
elxfn6wdhiq5y7fk3y7ex5erh07fvye
Formula:Quaerebasne forte eodem titulo/doc
10
324093
3997376
3989910
2026-10-27T13:51:54Z
Grufo
64423
+Cat
3997376
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
{{Formula in nuntiis systematis adhibita|custodes=usores
| c3951354 = Formula:Textus paginarum absentium
| Modulus:Params
}}
{{Formula substituibilis|...}}
{{Lua|Modulus:Params}}
Haec formula titulum in pluribus [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatiis nominalibus]] quaerit.
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Quaerebasne forte eodem titulo|Vicipaedia:Marcus Tullius Cicero}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Quaerebasne forte eodem titulo|Vicipaedia:Marcus Tullius Cicero}}
{{Ast}}
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Quaerebasne forte eodem titulo|Vicipaedia:Marcus Tullius Cicero/}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Quaerebasne forte eodem titulo|Vicipaedia:Marcus Tullius Cicero/}}
{{Ast}}
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Quaerebasne forte eodem titulo}}</syntaxhighlight>
vel (item)
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Quaerebasne forte eodem titulo|{{FULLPAGENAME}}}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Quaerebasne forte eodem titulo}}
== De argumentis ==
<templatedata>{
"description": "Haec formula titulum in pluribus spatiis nominalibus quaerit.",
"params": {
"1": {
"label": "Pagina",
"description": "Nomen paginae, spatio nominali incluso, conferendum",
"type": "string",
"required": false,
"default": "{{FULLPAGENAME}}",
"example": "Vicipaedia:Marcus Tullius Cicero"
},
"ns": {
"label": "Spatia nominalia",
"description": "Index, commate dissaeptus, spatiorum nominalium quibus quaerere",
"type": "string",
"required": false,
"default": "0, 4, 6, 10, 12, 14, 100, 118",
"example": "1, 5, 7, 119"
}
}
}</templatedata>
== Ulteriora si cupis ==
* [[Mediawiki:Noarticletext]]
* [[:Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae]]
* {{Fn|Quaerebasne forte}}
* {{Fn|Textus paginarum absentium}}
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
hwdx3x21sy9of1asetdzrme1ko2zhbj
Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas
14
325864
3997402
3990585
2026-10-27T15:49:07Z
Grufo
64423
+Nexus
3997402
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| descriptio = Hic numerantur tituli ambigui qui ad paginas redigunt quae notas parenthesis discretivas in titulo habent—{{*eg}} <code>(discretiva)</code> vel <code>(discretio)</code> vel <code>(nomen)</code> et cetera.
}}
{{Categoria redirectionum}}
{{Categoria celata}}
{{Videantur etiam
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones antidiscretivae
| Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas
}}
[[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]
ayhl6w2b6qpoi9lpupl1dh4pzdzlgig
Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas
14
328715
3997404
3990588
2026-10-27T15:50:30Z
Grufo
64423
+Nexus
3997404
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| descriptio = Hic numerantur paginae quae notas parenthesis discretivas in titulo habent—{{*eg}} <code>(discretiva)</code> vel <code>(discretio)</code> vel <code>(nomen)</code> et cetera—quae ad alias paginas aperte discretivas redigunt.
}}
{{Categoria redirectionum}}
{{Categoria celata}}
{{Videantur etiam
| Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones antidiscretivae
| Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas
}}
[[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]
dpplyhkkvgrj0o0bbv4761h5tv3kgnn
Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas
14
328916
3997406
3990589
2026-10-27T15:51:57Z
Grufo
64423
+Nexus
3997406
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| descriptio = Hic numerantur paginae quae notis parenthesis discretivis in titulo carent—{{*eg}} <code><s>(discretiva)</s></code> vel <code><s>(discretio)</s></code> vel <code><s>(nomen)</s></code> et cetera—quae ad alias paginas tacite discretivas redigunt.
}}
{{Categoria redirectionum}}
{{Categoria celata}}
{{Videantur etiam
| Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones antidiscretivae
| Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
}}
[[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]
fc93fh0uh0wi68491fyohrzfhm8qbnv
Vita Pompei (Plutarchus)
0
328949
3997426
3996762
2026-10-27T16:24:20Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De morali investigatione */
3997426
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
[[Fasciculus:(Venice) Pompey the Great, Museo Archeologico Nazionale.jpg|thumb|Pompei caput antiquitus sculptum.]]
'''''Vita Pompei''''' est [[biographia]] [[Pompeius|Gnaei Pompei Magni]], illustrissimi ducis Romani (106-48 a.C.n.) ter [[Consul|consulis]], a [[Plutarchus|Plutarcho]] [[scriptor]]e [[Graecia antiqua|Graeco]] composita et in ''[[Vitae parallelae|Vitis parallelis]]'' cum [[Reges Spartae|rege Spartano]] [[Agesilaus II (rex Spartae)|Agesilao II]] comparata fortasse ob longum temporis spatium quo uterque primas partes in patria sua egit. Praeterea ambo in Asia bellum gesserunt et in Aegypto perierunt. Cetera vero satis dissimilia erant. Haec vita quinto decimo saeculo ab Antonio Tudertino Latine versa est et deinde saepe prelo mandata usque ad sedecimum saeculum.
== De fontibus ==
Plutarchus vitas suas e prioribus libris componere solebat atque simul pluribus fontibus utebatur quas inter se comparabat. Nihilominus raro auctores nuncupatim citabat nisi cum eis dissentiebat et proprium iudicium introducere cupiebat ita ostendens se non omnia omnibus velle credere. In hac vita sex fontes nominat Ciceronem<ref>42.13 et 63.2 et 64.6..</ref>, Caesarem<ref>63.1 et 3-4, 69.7. Cf ''De Bello civili'' I.24.4-6, I.29 et III.92</ref>, [[Gaius Asinius Pollio (consul 40 a.C.n.)|Asinium Pollionem]]<ref>72.4.</ref>, [[Gaium Oppium]] amicum Caesaris et laudatorem<ref>4.7-9</ref> cuius testimonio Plutarchus et in [[Vita Iulii Caesaris (Plutarchus)|vita dictatoris]] utebatur, quinquies [[Theophanes Mytilenaeus|Theophanem Mytilenaeum]] qui res gestas patroni sui Pompei [[Panegyricus|panegyrice]] narraverat, [[Timagenes|Timagenem Alexandrinum]]. E quibus Theophanem<ref>37.4 et 40.13-4.</ref>, Oppium<ref>4.9.</ref>, Timagenem<ref>49.13</ref> studio a veritate nonnumquam aberrasse non dubitabat.
Certe Plutarchus nec Caesarem nec Ciceronem neglexit sed homines harum rerum periti aestimarunt praecipuos fontes huius vitae fortasse ''Historias'' fuisse [[Gaius Sallustius Crispus|Sallustii]] (quem non nominabat) et scripta Theophanis qui Pompeium familiarissime norat et eum in Asia comitabatur; fortasse etiam Titum Livium et ab anno 60 Asinium Pollionem. E quibus Theophanes Pompeio favebat, Sallustius non favebat. Etenim biographia Plutarchi et ingentia merita herois sui sed etiam peccata et vanitatem ostendit.
Ornamenti causa ut qui litterarum studiosus amator erat etiam poetas citabat: Homerum (29.5, 36.8, 53.10, 72.2), Aeschylum (1.1), Sophoclem (78.7), Euripidem (73.11).
== De morali investigatione ==
In biographis suis Plutarchus mores imprimis herois sui patefacere cordi habebat.
Iam in duobus primis capitulis Plutarchus virtutes enumerat quae Pompeio amorem et favorem popularem meruerunt: fidem, officiosam comitatem, temperantiam, frugalitatem, generositatem, fortitudinem et industriam in armis<ref>Hanc virtutum enumerationem e Ciceronis [[De imperio Cn. Pompei]] (36-42) duxisse videtur.</ref>. Bonus maritus adeo fuit ut neglecta uxorum causa res publica ei saepe obiceretur. Nec maiestas aut dignitas ei deerant nec, ut ita dicam, mores regii<ref>II.1.</ref>.
Maximum vitium ei fuit nimia gloriae cupido et popularitatis adfectatio immoderata ita tamen ut amari vellet, non vi agere. Numquam enim arma contra patriam vertit. Nihilominus biographia evolvente Plutarchus eius peccata multa non celat (fontes Pompeio adversos quoque legebat). Ita primo [[Bellum civile (discretiva)|bello civili]] immitis perfidusque invenitur dum omnes duces adversariorum sive captos sive etiam deditos perire iubet<ref>Cap. 10-12 et 16 (Marcus Iunius Brutus).</ref>. Vanitatem dissimulationemque eius damnat Plutarchus cum [[Bella Mithridatica|bello Mithridatico]] sibi lege mandato fingit aegre ferre perpetua imperia<ref>30.5-8.</ref>. Iniquitatem erga decessorem Lucullum ostendere non omittit<ref>Cap.31.</ref>. Et postquam ex Oriente rediit et eius consiliis obstiterunt [[Lucullus]] et [[Cato minor]] in [[comitia|comitiis]] consularibus suffragia palam emere non dubitabat<ref>44.4.</ref>. [[Triumviratus|Triumviratu]] cum Caesare et Crasso sociando utilitatem publicam ambitioni suae postposuit. Nam violentiae politicae viam stravit atque etiam cum leges salutares postea ferebat se suosque propinquos supra istas leges esse existimabat<ref>55.6-11.</ref>.
In comparatione cum Agesilao gesta Pompei sine contradictione multo maiora iudicabat sed imperatoria arte Agesilaum Romanum ducem superasse adseverabat qui paucis contra multos patriae saluti fuerat. Econtra Pompeius apud [[Proelium Pharsalicum|Pharsalum]] a minoribus copiis victus erat. Maxime indignabatur quod contra opinionem suam proelium commisisset quia pravis consiliis senatorum circum se obstrepentium diutius resistere noluisset. Quod indignum vero imperatore arbitrabatur.
In summa haec biographia mediam viam inter laudationem et vituperationem tenere videtur. At cum aliis fontibus comparatus Plutarchus minuisse reperitur participationem herois sui in Syllae [[Tyrannis|tyrannide]] caedibusque<ref>Vide [[Valerius Maximus]] VI.2.8.</ref>. Merita eius in bello contra Sertorium ampliasse videtur et partes [[Quintus Caecilius Metellus Pius|Metelli Pii]] neglexisse<ref>Quod apparebit si ipsius Plutarchi ''Vitam Sertorii'' conferes.</ref>. In primo consulatu inimicitiam et rivalitatem cum collega [[Marcus Licinius Crassus (triumvir)|Crasso]] magna ex parte tacuit, certe pericula rx ea nata neglexit<ref>[[Appianus Alexandrinus|Appianus]], ''Bella civilia'' I.121 et ipse Plutarchus in ''Vita Marci Crassi''.</ref>. Fortasse etiam vim ad [[Lex Gabinia|legem Gabiniam de imperio extraordinario]] ferendam adhibitam celavit<ref>B.X. de Wet (1981)</ref>. In summa Pompeium usque ad tertium triumphum omissis fontibus detrectantibus laudare voluit (siquidem res in Creta gestas contra [[Quintus Caecilius Metellus Creticus|Metellum Creticum]] excipias quas vehementer vituperavit<ref>Cap.29. De Wet (1981) p.126.</ref>) ut mutationem evidentiorem faceret.
== Notae ==
<references />
== Editiones ==
*[[Collection des Universités de France]]: Plutarque. ''Vies, tome VIII, Sertorius, Eumène. Agésilas, Pompée.'' Texte établi et traduit par R. Flacelière et E. Chambry, Les Belles Lettres, 1973 [https://www.persee.fr/doc/antiq_0770-2817_1974_num_43_1_1758_t1_0461_0000_2 Recensio critica] [https://www.persee.fr/doc/reg_0035-2039_1976_num_89_424_4093_t1_0172_0000_1 Altera recensio critica]
== Plura legere si cupis ==
*B.X. de Wet, "[https://www.jstor.org/stable/24591666 Aspects of Plutarch's portrayal of Pompey]", ''Acta Classica'', 1981: 119-132
== Nexus externi ==
*[https://el.wikisource.org/wiki/%CE%92%CE%AF%CE%BF%CE%B9_%CE%A0%CE%B1%CF%81%CE%AC%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BB%CE%BF%CE%B9/%CE%A0%CE%BF%CE%BC%CF%80%CE%AE%CE%B9%CE%BF%CF%82 Textus apud Vicifontem]
*[https://www.textmanuscripts.com/tm-assets/tm-descriptions/new%20letterhead/TM%20214%20Plutarch%20Life%20of%20Pompey-%20new%20letterhead.pdf De vetere manuscripto Latinae versionis]
[[Categoria:Vitae parallelae]]
[[Categoria:Gnaeus Pompeius Magnus]]
{{Nexus desiderati}}
9f4glvnb44rb0blaw2xgkjgakgcbqe2
Taslima Nasrin
0
329665
3997547
3997274
2026-10-27T23:18:51Z
LilyKitty
18316
de categoria et additamenta
3997547
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Taslima Nasrin 2019.jpg|thumb|Taslima Nasrin anno 2019]]
'''Taslima Nasrin''' (nata die [[25 Augusti]] [[1962]]) est [[scriptor|scriptrix]], [[medicus|medica]], [[feminismus|feminista]] et humanista [[Bangladesa|Bangladesina]] qui [[gynaecologia]]m studiut et criticam [[religio Islamica|religionis Isralicae]] in libro ''Lajja''<ref>Latine "[[pudor]]" signat.</ref> anno 1993 scripsit, quod ira et [[timor|metus]] populi et ducis Islamici parent. Anno [[1994]], [[Praemium Sacharovianum]]<ref>[https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 Sakharov Prize 1988-2000]</ref> accepit post [[exsul|refugium]] ad [[Suecia]]m.
Et anno 2008, Praemium [[Simona de Beauvoir|Simonae de Beauveoir]] accepit.
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Taslima Nasrin|Taslima Nasrin}}
[[Categoria:Mulieres]]
[[Categoria:Scriptores Bangladeshae]]
[[Categoria:Atheismus]]
[[Categoria:Nati 1962]]
6ighhxnwe256uynzugmtqzxu7b2zqpb
Ioannes Franciscus Martinus de Boisville
0
329666
3997363
3997332
2026-10-27T12:45:09Z
IacobusAmor
1163
3997363
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Ioannes Franciscus Martinus de Boisville}} ([[Francogallice]] ''Jean-François Martin de Boisville'', natus [[Rothomagus|Rothomagi]] die [[12 Ianuarii]] [[1755]]; mortuus in [[Divio]]ne [[27 Maii]] [[1829]]) fuit [[episcopus]] [[Archidioecesis Divionensis|Dioecesis Divionensis]] ab anno [[1822]] usque ad mortem.
== Biographia ==
[[Sacerdos]] ordinatus est die [[20 Martii]] [[1779]]. Nominatus episcopus [[Dioecesis Blesensis]] die [[9 Septembris]] [[1817]], confirmatus die [[1 Octobris]] eodem anno; administrator apostolicus tamen huius dioecesis remansit, et consecratus non fuit.<ref>{{CathHierBishop|boisv|Ioannes Franciscus Martin de Boisville}}.</ref>
Die autem [[30 Ianuarii]] [[1822]], episcopus Divionensis nominatus est; confirmatus die [[19 Aprilis]] eodem anno, et die [[11 Augusti]] a [[Franciscus de Petro de Bernis|Francisco de Petro de Bernis]] in [[Pantheon Parisiense|ecclesia Sanctae Genovefae dicata]] consecratus est.
Ab anno 1822 usque ad annum [[1824]] munere administratoris apostolici [[dioecesis Lingonensis]] functus est.
== Nexus externus ==
{{CommuniaCat|Jean-François Martin de Boisville|Ioannem Franciscum Martinum de Boisville}}
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|boisv}}
== Notae ==
<references />
{{bio-stipula}}
{{Episcopi Blesenses}}
{{Anni vitae|1755|1829|Martinus de Boisville, Ioannes Franciscus}}
[[Categoria:Episcopi Blesenses]]
[[Categoria:Episcopi Divionenses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
4od1ty95gqolmsd51ciihhdf8yob4h1
3997364
3997363
2026-10-27T12:45:36Z
IacobusAmor
1163
IacobusAmor movit paginam [[Ioannes Franciscus Martin de Boisville]] ad [[Ioannes Franciscus Martinus de Boisville]]: Lemma
3997363
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Ioannes Franciscus Martinus de Boisville}} ([[Francogallice]] ''Jean-François Martin de Boisville'', natus [[Rothomagus|Rothomagi]] die [[12 Ianuarii]] [[1755]]; mortuus in [[Divio]]ne [[27 Maii]] [[1829]]) fuit [[episcopus]] [[Archidioecesis Divionensis|Dioecesis Divionensis]] ab anno [[1822]] usque ad mortem.
== Biographia ==
[[Sacerdos]] ordinatus est die [[20 Martii]] [[1779]]. Nominatus episcopus [[Dioecesis Blesensis]] die [[9 Septembris]] [[1817]], confirmatus die [[1 Octobris]] eodem anno; administrator apostolicus tamen huius dioecesis remansit, et consecratus non fuit.<ref>{{CathHierBishop|boisv|Ioannes Franciscus Martin de Boisville}}.</ref>
Die autem [[30 Ianuarii]] [[1822]], episcopus Divionensis nominatus est; confirmatus die [[19 Aprilis]] eodem anno, et die [[11 Augusti]] a [[Franciscus de Petro de Bernis|Francisco de Petro de Bernis]] in [[Pantheon Parisiense|ecclesia Sanctae Genovefae dicata]] consecratus est.
Ab anno 1822 usque ad annum [[1824]] munere administratoris apostolici [[dioecesis Lingonensis]] functus est.
== Nexus externus ==
{{CommuniaCat|Jean-François Martin de Boisville|Ioannem Franciscum Martinum de Boisville}}
{{Fontes biographici}}
* {{CathHierBishop|boisv}}
== Notae ==
<references />
{{bio-stipula}}
{{Episcopi Blesenses}}
{{Anni vitae|1755|1829|Martinus de Boisville, Ioannes Franciscus}}
[[Categoria:Episcopi Blesenses]]
[[Categoria:Episcopi Divionenses]]
[[Categoria:Incolae Franciae]]
4od1ty95gqolmsd51ciihhdf8yob4h1
Categoria:Paginae discretivae non canonicae
14
329668
3997390
3997361
2026-10-27T15:31:42Z
Grufo
64423
Ad priorem recensionem reversus sum
3997390
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| Pagina discretiva
| descriptio = Hic sunt [[Vicipaedia:Discretio|paginae discretivae]] quaerum nomina aliquid intra notas parenthesis continent quod ex his verbis differt: “discretio”, “discretiva”, “nomen”, “praenomen”, “cognomen”.
}}
{{Videatur etiam|Vicipaedia:Discretio|Categoria:Discretio}}
{{Index synopticus categoriae}}
[[Categoria:Vicipaedia]]
[[Categoria:Discretio]]
fb9oxwvx7802m7s7xhsnwdhvhomf9fh
3997394
3997390
2026-10-27T15:36:21Z
Grufo
64423
+Nexus
3997394
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| Pagina discretiva
| descriptio = Hic sunt [[Vicipaedia:Discretio|paginae discretivae]] quaerum nomina aliquid intra notas parenthesis continent quod ex his verbis differt: “pagina discretiva”, “discretio”, “discretiva”, “nomen”, “praenomen”, “cognomen”.
}}
{{Videatur etiam|Vicipaedia:Discretio|Categoria:Discretio|Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt}}
{{Index synopticus categoriae}}
[[Categoria:Vicipaedia]]
[[Categoria:Discretio]]
qertf5e0owdt9avvo4a9gil7bt5vaaf
Ioannes Franciscus Martin de Boisville
0
329669
3997365
2026-10-27T12:45:36Z
IacobusAmor
1163
IacobusAmor movit paginam [[Ioannes Franciscus Martin de Boisville]] ad [[Ioannes Franciscus Martinus de Boisville]]: Lemma
3997365
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Ioannes Franciscus Martinus de Boisville]]
3rlzo1rppc1j9kznwt2cxfs0ohqaa73
Categoria:Formulae quae nomina canonica paginarum discretivarum statuunt
14
329670
3997371
2026-10-27T13:48:59Z
Grufo
64423
Prima adumbratio
3997371
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria formularum}}
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae]]
8tfu0txb5iwfhbupkcv0g4jiy51ubjh
3997393
3997371
2026-10-27T15:36:00Z
Grufo
64423
+Nexus; +Cat
3997393
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria formularum}}
{{Videatur etiam|Categoria:Paginae discretivae non canonicae}}
[[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae]]
[[Categoria:Discretio]]
cno8p9v5ciu1eco6h6vkq1jah18ppkp
Disputatio:Frontispicium
1
329671
3997379
2026-10-27T13:58:52Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Quid sit frontispicium */ nova pars
3997379
wikitext
text/x-wiki
== Quid sit frontispicium ==
Frontispicium et pagina tituli non sunt res eadem. Septimo decimo saeculo plerique libri habent utrumque. Frontispicium est imago incisa cum titulo brevi tabulae pictae similis, pagina tituli habet auctorem, titulum longum, nomen typographi, plerumque etiam signum typographi, annum editionis etc. Hodie libri frontispicium rarissimo habent, paginam tituli paene semper. [[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 13:58, 27 Octobris 2026 (UTC)
6tkl2fjoc2i2vmsslepjvomk71ka5ej
Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
14
329672
3997399
2026-10-27T15:43:50Z
Grufo
64423
Prima adumbratio
3997399
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| descriptio = Hic numerantur [[Vicipaedia:Redirectio|redirectiones]] [[Vicipaedia:Discretio|discretivas]] quarum nomina aliquid intra notas parenthesis continent quod ex his verbis differt: “pagina discretiva”, “discretio”, “discretiva”, “nomen”, “praenomen”, “cognomen”.
}}
{{Categoria redirectionum}}
{{Categoria celata}}
{{Videantur etiam
| Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones antidiscretivae
| Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas
}}
[[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]
9yr0kd1hirm3ofbgnty5ub6dvdk4ynm
Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
14
329673
3997400
2026-10-27T15:46:13Z
Grufo
64423
Prima adumbratio
3997400
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| descriptio = Hic numerantur [[Vicipaedia:Redirectio|redirectiones]] quae ad [[Vicipaedia:Discretio|paginas discretiva]] redigunt quarum nomina aliquid intra notas parenthesis continent quod ex his verbis differt: “pagina discretiva”, “discretio”, “discretiva”, “nomen”, “praenomen”, “cognomen”.
}}
{{Categoria redirectionum}}
{{Categoria celata}}
{{Videantur etiam
| Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
| Categoria:Redirectiones antidiscretivae
| Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas
}}
[[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]
fa9avaebsk3jbfp5qm99v9hhfev6ki7
Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas non canonicas
14
329674
3997401
2026-10-27T15:48:36Z
Grufo
64423
Prima adumbratio
3997401
wikitext
text/x-wiki
{{Categoria administrativa Vicipaediae
| De hac redirectione
| descriptio = Hic numerantur [[Vicipaedia:Redirectio|redirectiones]] inter [[Vicipaedia:Discretio|paginas discretiva]] quarum nomina aliquid intra notas parenthesis continent quod ex his verbis differt: “pagina discretiva”, “discretio”, “discretiva”, “nomen”, “praenomen”, “cognomen”.
}}
{{Categoria redirectionum}}
{{Categoria celata}}
{{Videantur etiam
| Categoria:Redirectiones ad paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas canonicas
| Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas non canonicas
| Categoria:Redirectiones antidiscretivae
| Categoria:Redirectiones inter paginas aperte discretivas
| Categoria:Redirectiones inter paginas tacite discretivas
}}
[[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]
p9cwmlf829yr3hh8o4dgt7axmdccsjt
Disputatio:Darnerium
1
329675
3997434
2026-10-27T17:27:51Z
Pippobuono
54500
attributio
3997434
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Darney|238955625}}
suqk4z5wf8i0e12lhzgc8ahck30t258
Domnus Basolus (Mirecurtium)
0
329676
3997435
2026-10-27T17:34:58Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3997435
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
{{videdis |Domnus Basolus (discretiva)}}
[[Fasciculus:Dombasle-en-Xaintois, Église Saint-Basle.jpg|thumb|upright=0.8|left|Domnus Basolus: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Basolus|Sancto Basolo]] dicata.]]
{{res|Domnus Basolus}}<ref>{{Graesse}}, t. 1, p. 655.</ref><ref>{{opus|url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6561169q/f267.item.texteImage|auctor=Paulus Marichal|titulus=Dictionnaire topographique du département des Vosges : comprenant les noms de lieu anciens et modernes |domus editoria=Impr. nationale |locus=Paris|annus=1941|pagina=129}} {{Ling|Francogallice}}</ref> (Francogallice ''Dombasle-en-Xaintois'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 123 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Vosegi]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Dombasle-en-Xaintois|Domnum Basolum}}
{{Fontes geographici}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]]
ic5uka1i8n9ci0g8cijakl3y3kn3wfc
Disputatio:Domnus Basolus (Mirecurtium)
1
329677
3997436
2026-10-27T17:38:24Z
Pippobuono
54500
attributio
3997436
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Dombasle-en-Xaintois|238955794}}
87ktd958w305200v9fo0r8xdjz3vxub
Domnus Basolus (Darnerium)
0
329678
3997438
2026-10-27T17:43:22Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3997438
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
{{videdis |Domnus Basolus (discretiva)}}
[[Fasciculus:Dombasles devant Darney1.jpg|thumb|upright=0.8|left|Domnus Basolus: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Basolus|Sancto Basolo]] dicata.]]
{{res|Domnus Basolus}} seu '''Dompnus Bazolus''' seu '''Dombasila'''<ref>{{Graesse}}, t. 1, p. 658.</ref><ref>{{opus|url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6561169q/f267.item.texteImage|auctor=Paulus Marichal|titulus=Dictionnaire topographique du département des Vosges : comprenant les noms de lieu anciens et modernes |domus editoria=Impr. nationale |locus=Paris|annus=1941|pagina=129}} {{Ling|Francogallice}}</ref> (Francogallice ''Dombasle-devant-Darney'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 78 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Vosegi]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Dombasle-devant-Darney|Domnum Basolum}}
{{Fontes geographici}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]]
dr2r32a3r5zxo0tw5vluvgvt4lu2suu
Disputatio:Domnus Basolus (Darnerium)
1
329679
3997439
2026-10-27T17:46:35Z
Pippobuono
54500
attributio
3997439
wikitext
text/x-wiki
{{attribtuio|fr|Dombasle-devant-Darney|240744913}}
iadg12bw0exjeqnu3ssfvztj5tg7kw6
3997440
3997439
2026-10-27T17:47:03Z
Pippobuono
54500
typo
3997440
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Dombasle-devant-Darney|240744913}}
an6uof0416yrjt579kf24lkzwd6x6xc
Dombasle-sur-Meurthe
0
329680
3997443
2026-10-27T17:57:54Z
Pippobuono
54500
Pippobuono movit paginam [[Dombasle-sur-Meurthe]] ad [[Domnus Basolus (Morta et Mosella)]]: nomen latinum attestatur in Graesse
3997443
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Domnus Basolus (Morta et Mosella)]]
8kcrha5mxp0c87uhyem14lc8v3f749d
Dombasle-en-Argonne
0
329681
3997446
2026-10-27T18:10:36Z
Pippobuono
54500
Pippobuono movit paginam [[Dombasle-en-Argonne]] ad [[Domnus Basolus (Mosa)]]: nomen latinum attestatur in Graesse
3997446
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Domnus Basolus (Mosa)]]
pc4w100ar611pee2qaap85zyngfuf8h
Disputatio:Ioannes Franciscus Martinus de Boisville
1
329682
3997448
2026-10-27T18:14:38Z
Pippobuono
54500
attributio
3997448
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Jean-François Martin de Boisville|226373636}}
izoz2vrx0vdm2wrtc6nxtxjnx2g76se
3997452
3997448
2026-10-27T18:19:19Z
Pippobuono
54500
/* Num titulus rectus sit Martin de Boisville an Martinus de Boisville ? */ nova pars
3997452
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Jean-François Martin de Boisville|226373636}}
== Num titulus rectus sit ''Martin de Boisville'' an Martinus ''de Boisville'' ? ==
Videtur quod patronymus sit ''Martin de Boisville'', cf. [https://www.idref.fr/143752715 Idref] et [https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb12382287j BnF], necnon [https://viaf.org/fr/viaf/22222705 VIAF]; tantum in Catholic Hierarchy referitur secundu ''boisv''... [[Usor:Pippobuono|Pippobuono]] ([[Disputatio Usoris:Pippobuono|disputatio]]) 18:19, 27 Octobris 2026 (UTC)
3ht5873c5zg7yjce6jgmnh1qvxe6azm
Domnus Basolus (discretiva)
0
329683
3997474
2026-10-27T19:08:34Z
Pippobuono
54500
creatio
3997474
wikitext
text/x-wiki
{{discretiva}}
'''Domnus Basolus''' potest esse:
* '''[[Domnus Basolus (Morta et Mosella)|Domnus Basolus]]''': commune [[Francia|Francicum]] [[Morta et Mosella|praecturae Mortae et Mosellae]];
* '''[[Domnus Basolus (Mosa)|Domnus Basolus]]''': commune Francicum [[mosa (praefectura Franciae)|praefecturae Mosae]];
* '''[[Domnus Basolus (Darnerium)|Domnus Basolus]]''' (Francogallice ''Dombasle-devant-Darney''): commune Francicum [[Vosegus (praefectura Franciae)|praefecturae Vosegi]], in cantone [[Darnerium|Darnerii]];
* '''[[Domnus Basolus (Mirecurtium)|Domnus Basolus]]''' (Francogallice ''Dombasle-en-Xaintois''): commune Francicum praefecturae Vosegi, in cantone [[Mirecurtium|Mirecurtii]].
2azwpm2cmzzr7m5a510lqh1pamt687q
Anteros (discretiva)
0
329684
3997529
2026-10-27T20:00:24Z
Grufo
64423
Grufo movit paginam [[Anteros (discretiva)]] ad [[Anteros (nomen)]]: Haec est pagina discretiva nominis
3997529
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Anteros (nomen)]]
{{De hac redirectione}}
oiuuy1l1za4m07ikwar3hom7izvuh3c
3997532
3997529
2026-10-27T20:06:10Z
Grufo
64423
Prima adumbratio
3997532
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina discretiva}}
{{res|Anteros}} haec dissimilia significat:
* [[Anteros (nomen)|Anteros]], nomen
* {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Anteros (genus)|Anteros|en|qid=Q13225554}}, genus [[papilio]]num
* [[1943 Anteros]], [[asteroides]]
rl7gtotvoe5flhnwkqk6tn3ncuq72nm
Formula:Systemata numeralia/doc
10
329685
3997563
2026-10-28T02:34:16Z
Grufo
64423
Prima adumbratio
3997563
wikitext
text/x-wiki
{{Subpagina documentationis}}
== De usu ==
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Systemata numeralia}}</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Systemata numeralia}}
{{Ast}}
'''Vicitextus:'''
<syntaxhighlight lang="wikitext">{{Systemata numeralia|class=wikitable floatright|style=font-size: .65em;}}
Gallia est omnis divisa in partes tres, quarum unam...</syntaxhighlight>
'''Effectus:'''
{{Systemata numeralia|class=wikitable floatright|style=font-size: .65em;}}
Gallia est omnis divisa in partes tres, quarum unam incolunt Belgae, aliam Aquitani, tertiam qui ipsorum lingua Celtae, nostra Galli appellantur. Hi omnes lingua, institutis, legibus inter se differunt. Gallos ab Aquitanis Garumna flumen, a Belgis Matrona et Sequana dividit. Horum omnium fortissimi sunt Belgae, propterea quod a cultu atque humanitate provinciae longissime absunt, minimeque ad eos mercatores saepe commeant atque ea quae ad effeminandos animos pertinent important, proximique sunt Germanis, qui trans Rhenum incolunt, quibuscum continenter bellum gerunt. Qua de causa Helvetii quoque reliquos Gallos virtute praecedunt, quod fere cotidianis proeliis cum Germanis contendunt, cum aut suis finibus eos prohibent aut ipsi in eorum finibus bellum gerunt. Eorum una pars, quam Gallos obtinere dictum est, initium capit a flumine Rhodano, continetur Garumna flumine, Oceano, finibus Belgarum, attingit etiam ab Sequanis et Helvetiis flumen Rhenum, vergit ad septentriones. Belgae ab extremis Galliae finibus oriuntur, pertinent ad inferiorem partem fluminis Rheni, spectant in septentrionem et orientem solem. Aquitania a Garumna flumine ad Pyrenaeos montes et eam partem Oceani quae est ad Hispaniam pertinet; spectat inter occasum solis et septentriones.
== Ulteriora si cupis ==
* [[:Categoria:Formulae mathematicae]]
<includeonly>{{in harenario aut alibi||
<!-- Categorias sub hac linea adde -->
[[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]]
[[Categoria:Formulae mathematicae|{{PAGENAME}}]]
}}</includeonly>
4snfgdi94ysioy0loe1yvjr5w7z8yqb
Günther Maria Halmer
0
329686
3997565
2026-10-28T02:36:32Z
Bartholomite
116968
Bartholomite movit paginam [[Günther Maria Halmer]] ad [[Gunterius Maria Halmer]]: latine
3997565
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Gunterius Maria Halmer]]
7bsf1axwould48p72wwyn9rbt2axilf
Sanctus Leonardus Nobiliacensis
0
329687
3997572
2026-10-28T03:07:27Z
Lauretano
70725
Paginam instituit, scribens ''''Leonardus Nobiliacensis''', etiam Leonardus Sanctus, Leonardus de Noblato, Eremita, Lemovicensis, Lemovicinus, Confessor sive Adiutor Divinus appellatus ([[Aurelianus|Aureliani]], circa annum Domini CDXCVI natus – [[Villa Sancti Leonardi Nobiliacensis|Nobiliaci]], die VI mensis Novembris anno DXLV vel fortasse DLIX mortuus), [[abbas]] Francus fuit, qui maximam vitae suae partem eremiticam vitam egit. [[Sanctus]] habetur ab omnibus Ecclesiis quae cultum sa...'
3997572
wikitext
text/x-wiki
'''Leonardus Nobiliacensis''', etiam Leonardus Sanctus, Leonardus de Noblato, Eremita, Lemovicensis, Lemovicinus, Confessor sive Adiutor Divinus appellatus ([[Aurelianus|Aureliani]], circa annum Domini CDXCVI natus – [[Villa Sancti Leonardi Nobiliacensis|Nobiliaci]], die VI mensis Novembris anno DXLV vel fortasse DLIX mortuus), [[abbas]] Francus fuit, qui maximam vitae suae partem eremiticam vitam egit. [[Sanctus]] habetur ab omnibus Ecclesiis quae cultum sanctorum admittunt.<ref> Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos</ref>
Medio Aevo inter sanctos in Europa maxime veneratos numerabatur. Memoria eius liturgica die sexto mensis Novembris celebratur.
'''Hagiographia'''
«Mementote scriptum esse melius esse modicum iusto super divitias peccatorum multas; frustulumque panis duri, cum gaudio purae conscientiae sumptum, praeferendum esse copiosis variisque epulis domorum in quibus discordia regnat.»
(Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos)
Sepulcrum Sancti Leonardi apud Sanctum Leonardum de Nobiliaco.
Leonardus in [[Gallia]] ex nobili Francorum familia natus est, in castro Vendonicensi, sive castello Vindocini, in vico Corroi prope Aurelianos, imperante Anastasio I Dicoro (annis CDXCI–DXVIII).
Pater eius Rumonius rex fuisse traditur, qui [[Clodoveus|Clodoveum]], Francorum regem, in proelio adversus Syagrium anno CDLXXXVI adiuvasse dicitur.
Ipse Clodoveus rex, cuius amicitia parentes Leonardi coniungebantur, patrinus eius factus est nocte Nativitatis Domini anno CDXCVI. Eadem nocte Clodoveus, promissionem uxori suae Clotildi ante proelium Tolbiacense factam servans, una cum aula sua ritibus paganorum renuntiavit atque in ecclesia cathedrali Remensi ab archiepiscopo Remigio baptizatus est, his verbis auditis:
«Mitis depone colla, Sicamber; adora quod incendisti, incende quod adorasti.»
De pueritia et iuventute Leonardi pauca tantum tradita sunt. Constat tamen eum, cum adulescens esset, militiam equestrem recusavisse, ut doctrinam Remigii, tunc archiepiscopi Remensis, a quo baptizatus erat, sequeretur.
Aula regia relicta, una cum fratre suo Lifardo ad monasterium Miciacense se recepit, ubi aliquamdiu commoratus est. Ibi diaconus ordinatus primum miraculum patravisse fertur, aquam in vinum convertens.
Clodoveus, rex Francorum Saliorum, ei idem privilegium concessit quod antea Remigio tribuerat: ut captivos quos invenisset atque innocentes iudicavisset e vinculis liberare posset.
Leonardus hac potestate usus est ad multos homines, miseria oppressos libertateque privatos, e custodia liberandos.
Traditur etiam Leonardum sedem episcopalem sibi oblatam recusavisse, maluisseque in monasterium se recipere, his verbis:
«Princeps, mitram pontificalem iis tribue qui eam desiderant. Mihi satis est Dominum laudare, vitam eremiticam agendo.»
(Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos)
Post mortem [[Sanctus Maximinus|Sancti Maximini]], quae probabiliter circa annum DXX accidit, Leonardus ad meridiem profectus est, ubi in silva Pauvain, in regione Lemovicensi, eremitorium suum condere statuit.
Multi discipuli circa eum congregati sunt, atque fama sanctitatis eius usque ad regem pervenit.
Cum regina Clotildis per illam regionem iter faciens doloribus partus subito correpta esset, rex auxilium Leonardi imploravit. Leonardus precibus suis dolores reginae lenivit, ita ut filium incolumem parere posset.
Clodoveus, beneficio accepto gratus, ei tantum silvae concessit quantum uno die asino vectus circumire potuisset.
Ibi Leonardus oratorium in honorem Beatae Mariae Virginis sub Arboribus aedificavit, atque altare Sancto Remigio, magistro suo, qui interea mortuus erat, dedicavit.
Communitas eremitarum et captivorum liberatorum, quae circa eum crescebat, aquae tamen penuria laborabat, cum flumen Vigenna longe abesset.
Tum Leonardus, secundum piam traditionem, terram perforavit, atque cavitas illa mirabiliter aqua repleta est, unde puteus ortus est.
Deinde captivis a se liberatis, qui apud eum manere statuerant, partem silvae distribuit, ut terram excolerent atque inde victum sibi compararent.
Eos his verbis admonebat:
«Mementote scriptum esse melius esse modicum iusto super divitias peccatorum multas; frustulumque panis duri, cum gaudio purae conscientiae sumptum, praeferendum esse copiosis variisque epulis domorum in quibus discordia regnat.»
(Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos)
Novae coloniae agricolae, quae circa oratorium ex captivis liberatis simplicibusque discipulis, fama sanctitatis Leonardi attractis, constituta erat, nomen Nobiliacum, id est «terra nobilis», impositum est, in memoriam donationis regiae.
Ab hac colonia nomen accepit etiam oppidum mediaevale, quod paulatim circa monasterium exortum est: primum Noblac, deinde Noblat, hodie vero Saint-Léonard-de-Noblat appellatur, in honorem illustris conditoris sui.
Traditio narrat sanctum die sexto mensis Novembris, vesperi, obiisse. Annus tamen mortis eius certo non constat, sed circa medium saeculum sextum collocandus videtur.
Corpus eius in Oratorio Beatae Mariae Virginis sub Arboribus, quod ipse condiderat, sepultum est.
In quadam hagiographia ultimae sancti horae his verbis describuntur:
«Quadam die, cum vires sibi deficere sentiret, socios rogavit ut eum in parvam ecclesiam, quam aedificari iusserat, deferrent, ut, sicut ipse dicebat, inter brachia Beatae Virginis Mariae moreretur....“Domine,” voce languida susurravit, “ecce servus servorum tuorum iam moritur. Solve vincula quae me adhuc terrae alligant, et sacrificium laudis tibi offeram....Domine Iesu, suscipe animam meam.”Haec dicens spiritum Deo reddidit.»
'''Cultus'''
Oratorium, in quo reliquiae Sancti Leonardi quiescebant, brevi tempore celeberrimus peregrinationis locus fidelium factum est.
Traditur etiam Pippinum Brevem, post victoriam in obsidione Lemovicensi reportatam, eo peregrinationis causa venisse.
Crescente peregrinorum multitudine, ecclesia amplior aedificanda constituta est. Itaque, regnante Ludovico Pio, reliquiae sancti in novam ecclesiam, quae tum exstruebatur, translatae sunt.
Secundum legendam, ipse sanctus locum novae sepulturae suae mirabiliter ostendit.
Post triduum ieiunii et orationis, nix copiosa totum vicum operuit, uno tantum spatio terrae intacto relicto, ubi nulla nix ceciderat.
Prima certa testimonia de cultu huius sancti in Historiis Ademari Cabannensis, anno MXXVIII conscriptis, reperiuntur. Ibi legitur iam anno MXVII:
«Sanctus Leonardus confessor in Lemocino miraculis coruscabat et undique populi eo confluebant.»
Eodem anno Hildegarius, episcopus Laronensis, Fulbertum Carnotensem rogavit ut vitam sancti conscriberet. Fulbertus autem paulo post mortuus est, opere imperfecto relicto.
Circa annum MXXX vita anonymi auctoris, Vita Sancti Leonardi inscripta, quae novem miracula sancto attributa narrabat, divulgari coepit. Haec multum contulit ad rapidam cultus eius propagationem per totam Europam mediaevalem.
Anno MXCIV, grassante epidemia quae morbus ardentium appellabatur, reliquiae sancti sollemni supplicatione circumlatae sunt. Secundum traditionem, epidemia tum cessavit.
Magnum quoque incrementum cultui eius attulit peregrinatio Boamundi I Antiocheni anno MCVI.
Boamundus, ab infidelibus captivus detentus atque post tres annos liberatus, liberationem suam intercessioni Sancti Leonardi, quem in captivitate invocaverat, tribuebat.
Etiam Richardus I, rex Angliae, Cor Leonis appellatus, anno MCXCVII ad sepulcrum sancti venisse traditur, ut gratias ageret pro liberatione sua e carcere imperatoris Sacri Romani Imperii.
Anna Austriaca, regina Franciae et Navarrae, quae per sedecim annos matrimonii prole caruerat, mense Ianuario anni MDCXXXVIII reliquiam Sancti Leonardi ad se afferri iussit, ut eius intercessione filium concipere ac parere posset.
Mense Septembri eiusdem anni Ludovicus XIV natus est.
Oppidum Sancti Leonardi de Nobiliaco etiam una ex stationibus itineris peregrinorum ad Sanctum Iacobum Compostellanum factum est.
Quam ob rem locus ille frequentissima peregrinationis meta exstitit, praesertim fidelibus ex Europa centrali atque orientali advenientibus.
'''Cultus in Italia'''
Non certo constat quo tempore cultus Sancti Leonardi Lemovicensis in Italiam pervenerit; antiquissimus tamen esse videtur.
Plus quam ducenta viginti quinque loca sacra, inter ecclesias et sacella, testantur quam late per paeninsulam Italicam devotio erga sanctum captivorum patronum diffusa fuerit.
'''Cultus in Italia Septentrionali'''
Cultus Sancti Leonardi in Italiam fortasse a Francis introductus est.
Prima enim ecclesia Italica sancto captivorum patrono dicata, Cavalici apud Tavagnaccum sita, ad annum DCCLXXIV refertur, quo Franci regno Langobardorum finem imposuerunt.
Cultus eius etiam opera Normannorum auctus est, qui devotionem erga sanctum in regna sua introduxerunt.
'''Cultus in Italia Media'''
Prima testimonia devotionis erga sanctum Francum in Italia Media ad saecula octavum et nonum pertinent.
Eremitorium rupestre Sancti Leonardi apud Roccanticam, in agro Reatino, antiquissimum testimonium huius cultus in ea regione praebet.
'''Cultus in Italia Meridionali'''
Testimonia cultus Sancti Leonardi in antiquo Ducatu Neapolitano valde antiqua sunt.
Fontes saeculorum septimi decimi, duodevicesimi et undevicesimi memorant ecclesiam Sancto Leonardo dicatam in parva insula sitam, haud procul ab hodierna via Chiaia.
Ibi, anno MXXVIII, Leonardus de Orio, sive de Iorio aut Doria, mercator Castilianus, cum tempestate in mari prope Neapolim deprehensus esset, votum fecisse traditur se sacellum Sancto Leonardo aedificaturum esse in primo loco tuto ad quem navis sua appulisset.
Ex eo loco, diebus festis sancto dicatis, reges Andegavenses indulgentiam publicam concedere atque captivos venia liberare solebant.
Ecclesia illa, postea in monasterium conversa, ineunte saeculo undevicesimo diruta est, atque una cum insula omnino evanuit.
Eius loco hodie area circularis exstat, in qua monumentum Armandi Diaz erectum est.
Ad saeculum duodecimum pertinet etiam fundatio Abbatiae Sancti Leonardi de Siponto, in provincia Fodiana.
'''Iconographia'''
Sanctus Leonardus saepe cum catenis et compedibus depingitur, propter singularem eius patrocinium erga captivos, praesertim eos qui iniuste in carcerem coniecti sunt.
Interdum veste diaconali vel episcopali indutus repraesentatur; saepius tamen habitu monastico Benedictino, nonnumquam etiam Cisterciensi, effingitur.
Hoc habitu tunicam albam gerit, quae puritatem animi significat, circa lumbos funiculo vel zona coriacea constrictam, quae paenitentiae signum est.
Super tunicam scapulare nigrum gestat, quod vitam contemplativam significat.
In regionibus Germanicae originis saepe cum bove repraesentatur.
4zwk17geroozeg2s4podwiacv56d0pl
3997582
3997572
2026-10-28T03:32:37Z
Grufo
64423
{{[[Formula:Pagina autotranslata|Pagina autotranslata]]}} et cetera
3997582
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina autotranslata
| tempus = 2026-10-28 03:32:37
}}
'''Leonardus Nobiliacensis''', etiam Leonardus Sanctus, Leonardus de Noblato, Eremita, Lemovicensis, Lemovicinus, Confessor sive Adiutor Divinus appellatus ([[Aurelianus|Aureliani]], circa annum Domini CDXCVI natus – [[Villa Sancti Leonardi Nobiliacensis|Nobiliaci]], die VI mensis Novembris anno DXLV vel fortasse DLIX mortuus), [[abbas]] Francus fuit, qui maximam vitae suae partem eremiticam vitam egit. [[Sanctus]] habetur ab omnibus Ecclesiis quae cultum sanctorum admittunt.<ref> Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos</ref>
Medio Aevo inter sanctos in Europa maxime veneratos numerabatur. Memoria eius liturgica die sexto mensis Novembris celebratur.
'''Hagiographia'''
«Mementote scriptum esse melius esse modicum iusto super divitias peccatorum multas; frustulumque panis duri, cum gaudio purae conscientiae sumptum, praeferendum esse copiosis variisque epulis domorum in quibus discordia regnat.»
(Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos)
Sepulcrum Sancti Leonardi apud Sanctum Leonardum de Nobiliaco.
Leonardus in [[Gallia]] ex nobili Francorum familia natus est, in castro Vendonicensi, sive castello Vindocini, in vico Corroi prope Aurelianos, imperante Anastasio I Dicoro (annis CDXCI–DXVIII).
Pater eius Rumonius rex fuisse traditur, qui [[Clodoveus|Clodoveum]], Francorum regem, in proelio adversus Syagrium anno CDLXXXVI adiuvasse dicitur.
Ipse Clodoveus rex, cuius amicitia parentes Leonardi coniungebantur, patrinus eius factus est nocte Nativitatis Domini anno CDXCVI. Eadem nocte Clodoveus, promissionem uxori suae Clotildi ante proelium Tolbiacense factam servans, una cum aula sua ritibus paganorum renuntiavit atque in ecclesia cathedrali Remensi ab archiepiscopo Remigio baptizatus est, his verbis auditis:
«Mitis depone colla, Sicamber; adora quod incendisti, incende quod adorasti.»
De pueritia et iuventute Leonardi pauca tantum tradita sunt. Constat tamen eum, cum adulescens esset, militiam equestrem recusavisse, ut doctrinam Remigii, tunc archiepiscopi Remensis, a quo baptizatus erat, sequeretur.
Aula regia relicta, una cum fratre suo Lifardo ad monasterium Miciacense se recepit, ubi aliquamdiu commoratus est. Ibi diaconus ordinatus primum miraculum patravisse fertur, aquam in vinum convertens.
Clodoveus, rex Francorum Saliorum, ei idem privilegium concessit quod antea Remigio tribuerat: ut captivos quos invenisset atque innocentes iudicavisset e vinculis liberare posset.
Leonardus hac potestate usus est ad multos homines, miseria oppressos libertateque privatos, e custodia liberandos.
Traditur etiam Leonardum sedem episcopalem sibi oblatam recusavisse, maluisseque in monasterium se recipere, his verbis:
«Princeps, mitram pontificalem iis tribue qui eam desiderant. Mihi satis est Dominum laudare, vitam eremiticam agendo.»
(Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos)
Post mortem [[Sanctus Maximinus|Sancti Maximini]], quae probabiliter circa annum DXX accidit, Leonardus ad meridiem profectus est, ubi in silva Pauvain, in regione Lemovicensi, eremitorium suum condere statuit.
Multi discipuli circa eum congregati sunt, atque fama sanctitatis eius usque ad regem pervenit.
Cum regina Clotildis per illam regionem iter faciens doloribus partus subito correpta esset, rex auxilium Leonardi imploravit. Leonardus precibus suis dolores reginae lenivit, ita ut filium incolumem parere posset.
Clodoveus, beneficio accepto gratus, ei tantum silvae concessit quantum uno die asino vectus circumire potuisset.
Ibi Leonardus oratorium in honorem Beatae Mariae Virginis sub Arboribus aedificavit, atque altare Sancto Remigio, magistro suo, qui interea mortuus erat, dedicavit.
Communitas eremitarum et captivorum liberatorum, quae circa eum crescebat, aquae tamen penuria laborabat, cum flumen Vigenna longe abesset.
Tum Leonardus, secundum piam traditionem, terram perforavit, atque cavitas illa mirabiliter aqua repleta est, unde puteus ortus est.
Deinde captivis a se liberatis, qui apud eum manere statuerant, partem silvae distribuit, ut terram excolerent atque inde victum sibi compararent.
Eos his verbis admonebat:
«Mementote scriptum esse melius esse modicum iusto super divitias peccatorum multas; frustulumque panis duri, cum gaudio purae conscientiae sumptum, praeferendum esse copiosis variisque epulis domorum in quibus discordia regnat.»
(Vita Sancti Leonardi, monita Sancti Leonardi ad discipulos suos)
Novae coloniae agricolae, quae circa oratorium ex captivis liberatis simplicibusque discipulis, fama sanctitatis Leonardi attractis, constituta erat, nomen Nobiliacum, id est «terra nobilis», impositum est, in memoriam donationis regiae.
Ab hac colonia nomen accepit etiam oppidum mediaevale, quod paulatim circa monasterium exortum est: primum Noblac, deinde Noblat, hodie vero Saint-Léonard-de-Noblat appellatur, in honorem illustris conditoris sui.
Traditio narrat sanctum die sexto mensis Novembris, vesperi, obiisse. Annus tamen mortis eius certo non constat, sed circa medium saeculum sextum collocandus videtur.
Corpus eius in Oratorio Beatae Mariae Virginis sub Arboribus, quod ipse condiderat, sepultum est.
In quadam hagiographia ultimae sancti horae his verbis describuntur:
«Quadam die, cum vires sibi deficere sentiret, socios rogavit ut eum in parvam ecclesiam, quam aedificari iusserat, deferrent, ut, sicut ipse dicebat, inter brachia Beatae Virginis Mariae moreretur....“Domine,” voce languida susurravit, “ecce servus servorum tuorum iam moritur. Solve vincula quae me adhuc terrae alligant, et sacrificium laudis tibi offeram....Domine Iesu, suscipe animam meam.”Haec dicens spiritum Deo reddidit.»
'''Cultus'''
Oratorium, in quo reliquiae Sancti Leonardi quiescebant, brevi tempore celeberrimus peregrinationis locus fidelium factum est.
Traditur etiam Pippinum Brevem, post victoriam in obsidione Lemovicensi reportatam, eo peregrinationis causa venisse.
Crescente peregrinorum multitudine, ecclesia amplior aedificanda constituta est. Itaque, regnante Ludovico Pio, reliquiae sancti in novam ecclesiam, quae tum exstruebatur, translatae sunt.
Secundum legendam, ipse sanctus locum novae sepulturae suae mirabiliter ostendit.
Post triduum ieiunii et orationis, nix copiosa totum vicum operuit, uno tantum spatio terrae intacto relicto, ubi nulla nix ceciderat.
Prima certa testimonia de cultu huius sancti in Historiis Ademari Cabannensis, anno MXXVIII conscriptis, reperiuntur. Ibi legitur iam anno MXVII:
«Sanctus Leonardus confessor in Lemocino miraculis coruscabat et undique populi eo confluebant.»
Eodem anno Hildegarius, episcopus Laronensis, Fulbertum Carnotensem rogavit ut vitam sancti conscriberet. Fulbertus autem paulo post mortuus est, opere imperfecto relicto.
Circa annum MXXX vita anonymi auctoris, Vita Sancti Leonardi inscripta, quae novem miracula sancto attributa narrabat, divulgari coepit. Haec multum contulit ad rapidam cultus eius propagationem per totam Europam mediaevalem.
Anno MXCIV, grassante epidemia quae morbus ardentium appellabatur, reliquiae sancti sollemni supplicatione circumlatae sunt. Secundum traditionem, epidemia tum cessavit.
Magnum quoque incrementum cultui eius attulit peregrinatio Boamundi I Antiocheni anno MCVI.
Boamundus, ab infidelibus captivus detentus atque post tres annos liberatus, liberationem suam intercessioni Sancti Leonardi, quem in captivitate invocaverat, tribuebat.
Etiam Richardus I, rex Angliae, Cor Leonis appellatus, anno MCXCVII ad sepulcrum sancti venisse traditur, ut gratias ageret pro liberatione sua e carcere imperatoris Sacri Romani Imperii.
Anna Austriaca, regina Franciae et Navarrae, quae per sedecim annos matrimonii prole caruerat, mense Ianuario anni MDCXXXVIII reliquiam Sancti Leonardi ad se afferri iussit, ut eius intercessione filium concipere ac parere posset.
Mense Septembri eiusdem anni Ludovicus XIV natus est.
Oppidum Sancti Leonardi de Nobiliaco etiam una ex stationibus itineris peregrinorum ad Sanctum Iacobum Compostellanum factum est.
Quam ob rem locus ille frequentissima peregrinationis meta exstitit, praesertim fidelibus ex Europa centrali atque orientali advenientibus.
'''Cultus in Italia'''
Non certo constat quo tempore cultus Sancti Leonardi Lemovicensis in Italiam pervenerit; antiquissimus tamen esse videtur.
Plus quam ducenta viginti quinque loca sacra, inter ecclesias et sacella, testantur quam late per paeninsulam Italicam devotio erga sanctum captivorum patronum diffusa fuerit.
'''Cultus in Italia Septentrionali'''
Cultus Sancti Leonardi in Italiam fortasse a Francis introductus est.
Prima enim ecclesia Italica sancto captivorum patrono dicata, Cavalici apud Tavagnaccum sita, ad annum DCCLXXIV refertur, quo Franci regno Langobardorum finem imposuerunt.
Cultus eius etiam opera Normannorum auctus est, qui devotionem erga sanctum in regna sua introduxerunt.
'''Cultus in Italia Media'''
Prima testimonia devotionis erga sanctum Francum in Italia Media ad saecula octavum et nonum pertinent.
Eremitorium rupestre Sancti Leonardi apud Roccanticam, in agro Reatino, antiquissimum testimonium huius cultus in ea regione praebet.
'''Cultus in Italia Meridionali'''
Testimonia cultus Sancti Leonardi in antiquo Ducatu Neapolitano valde antiqua sunt.
Fontes saeculorum septimi decimi, duodevicesimi et undevicesimi memorant ecclesiam Sancto Leonardo dicatam in parva insula sitam, haud procul ab hodierna via Chiaia.
Ibi, anno MXXVIII, Leonardus de Orio, sive de Iorio aut Doria, mercator Castilianus, cum tempestate in mari prope Neapolim deprehensus esset, votum fecisse traditur se sacellum Sancto Leonardo aedificaturum esse in primo loco tuto ad quem navis sua appulisset.
Ex eo loco, diebus festis sancto dicatis, reges Andegavenses indulgentiam publicam concedere atque captivos venia liberare solebant.
Ecclesia illa, postea in monasterium conversa, ineunte saeculo undevicesimo diruta est, atque una cum insula omnino evanuit.
Eius loco hodie area circularis exstat, in qua monumentum Armandi Diaz erectum est.
Ad saeculum duodecimum pertinet etiam fundatio Abbatiae Sancti Leonardi de Siponto, in provincia Fodiana.
'''Iconographia'''
Sanctus Leonardus saepe cum catenis et compedibus depingitur, propter singularem eius patrocinium erga captivos, praesertim eos qui iniuste in carcerem coniecti sunt.
Interdum veste diaconali vel episcopali indutus repraesentatur; saepius tamen habitu monastico Benedictino, nonnumquam etiam Cisterciensi, effingitur.
Hoc habitu tunicam albam gerit, quae puritatem animi significat, circa lumbos funiculo vel zona coriacea constrictam, quae paenitentiae signum est.
Super tunicam scapulare nigrum gestat, quod vitam contemplativam significat.
In regionibus Germanicae originis saepe cum bove repraesentatur.
{{Nexus interviciales absunt}}
{{Dubcat}}
oi57pj1dxcvaybvhekvr1m7une8ap8f
Dodoleni cortis (Vosegus)
0
329688
3997592
2026-10-28T09:19:54Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3997592
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
{{videdis |Dodoleni cortis (discretiva)}}
[[Fasciculus:Dolaincourt église.jpg|thumb|upright=0.8|left|Dodoleni cortis: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Genesius|Sancto Genesio]] dicata.]]
{{res|Dodoleni cortis}}<ref>{{Graesse}}, t. 1, p. 650.</ref> (Francogallice ''Dolaincourt'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 85 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Vosegi]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Dolaincourt|Dodoleni cortis}}
{{Fontes geographici}}
== Notae ==
<references />
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]]
5fjklpwu6h0vrqzvg34bnbhstfkgp1e
Disputatio:Dodoleni cortis (Vosegus)
1
329689
3997593
2026-10-28T09:21:40Z
Pippobuono
54500
attributio
3997593
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Dolaincourt|240790586}}
l34hfwgve50bfyzuq03yk40ed0njrjp
Dodoleni cortis (discretiva)
0
329690
3997595
2026-10-28T09:33:50Z
Pippobuono
54500
creatio
3997595
wikitext
text/x-wiki
{{discretiva}}
'''Dodoleni cortis''' potest esse:
* '''Dodoleni cortis''': pars communis [[Doulaincourt-Saucourt]], in [[Matrona superior|praefectura Matrona superiori]];
* '''[[Dodoleni cortis (Vosegus)|Dodoleni cortis]]''': commune Francicum [[Vosegus (praefectura Franciae)|praefecturae Vosegi]].
el5xpb9vamaepffxaacsfodu1qnj5qd
Dioecesis Lingonensis
0
329691
3997603
2026-10-28T10:17:00Z
Pippobuono
54500
creatio e francica documentatione
3997603
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}
{{res|Dioecesis Lingonensis}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Langres}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] [[Ecclesia Latina|Latinae]] cuius sedes historicus [[Andematunnum|Lingonum]] erat, et nunc [[Calmontium|Calmontii]] sita est. Dioecesis [[Saeculum 4|IV saeculo]] condita,<ref>{{opus|url=https://gcatholic.org/dioceses/diocese/lang1.htm|titulus=Diocese of Langres|domus editoria=gcatholic.org}} {{ling|Anglice}}; in {{CathHierDiocese|lang|Diocese of Langres: Dioecesis Lingonensis}}, III saeculo erigi dicitur.</ref> anno [[1801]] suppressa est. Restituta ab anno [[1822]] cum territorio [[Matrona superior| praefecturae Matronis superioris]] congruit et ab anno [[2002]] suffraganea [[Archidioecesis Remensis]] est.
== Ecclesia cathedralis ==
[[Fasciculus:Cathédrale Saint-Mammès (Langres) (3).jpg|thumb|upright=0.7|left|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Mammas|Sancto Mammae]] dicata.]]
[[Ecclesia cathedralis]] Sancto Mammae dicata, [[Lingonum|Lingoni]] sita est.
[[Calmontium|Calmontii]] basilica minor [[Ioannes Baptista|Sancto Ioanni Baptistae]] dicata adest.
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{Opus|url=https://www.diocesedelangres.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}}
{{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Langres|Dioecesem Lingonensem}}
{{Fontes geographici}}
* {{CathHierDiocese|lang|Dioecesis Lingonensis}}
{{RC-stipula}}
{{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}}
[[Categoria:Dioecesis Lingonensis]]
9ulnswtj8lu7rvv3zh7dsn4jmu3qdir
Disputatio:Dioecesis Lingonensis
1
329692
3997605
2026-10-28T10:19:32Z
Pippobuono
54500
attributio
3997605
wikitext
text/x-wiki
{{attributio|fr|Diocèse de Langres|240000929}}
nqja4f81bu55osg0vygiztth87uye8g
Categoria:Dioecesis Lingonensis
14
329693
3997606
2026-10-28T10:21:15Z
Pippobuono
54500
creatio
3997606
wikitext
text/x-wiki
[[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Francia|Lingonensis]]
[[Categoria:Matrona superior]]
[[Categoria:Archidioecesis Remensis]]
dlg58lzc2cf1i21zllfv1ej2o8bptps