Wikipedia:Läschen

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="lb">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>lbwiki</dbname>
    <base>https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.10</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Spezial</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Diskussioun</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Benotzer</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Benotzer Diskussioun</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedia Diskussioun</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Fichier</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Fichier Diskussioun</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki Diskussioun</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Schabloun</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Schabloun Diskussioun</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Hëllef</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Hëllef Diskussioun</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategorie</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kategorie Diskussioun</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modul</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Modul Diskussioun</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Veranstaltung</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Veranstaltung Diskussion</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Wikipedia:Läschen</title>
    <ns>4</ns>
    <id>159</id>
    <revision>
      <id>2685586</id>
      <parentid>2682119</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:11:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Schablounen, déi kënne geläscht ginn */ Äntweren</comment>
      <origin>2685586</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55901" sha1="ice9tdxsk9oc9vx5ba29oanpjs9oeoi" xml:space="preserve">[[Kategorie:Läschen| ]]
[[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]]
Dëst ass d'Säit fir '''Läschdiskussiounen'''. Hei hutt Dir d'Méiglechkeet fir Säiten, déi solle geläscht ginn, erëmzefannen, selwer nei Säite fir d'Läschen ze proposéieren a wann néideg driwwer ze diskutéieren, ob d'Läsche wierklech ubruecht ass.

&lt;div role=&quot;button&quot; class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;margin:.5em; text-align: center;&quot;&gt;[https://lb.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Läschen&amp;action=edit&amp;section=new &lt;span class=&quot;mw-ui-button mw-ui-progressive mw-ui-big&quot;&gt;Eng nei Läschdiskussioun ufänken&lt;/span&gt;]&lt;/div&gt;

Am Fall wou eng Säit carrement nëmmen eng Übung vun engem Ufänger ass, se Affer vu Vandalismus gouf oder de Contenu op eng aner Säit geréckelt gouf, kann all Benotzer de komplette Contenu läschen an duerch d'Schabloun {{tl|Läschen}} mam Grond fir d'Läschen ersetzen (z.&amp;nbsp;B. &lt;nowiki&gt;{{Läschen|Gouf geréckelt}}&lt;/nowiki&gt; oder &lt;nowiki&gt;{{Läschen|Vandalismus}}&lt;/nowiki&gt;). Doduerch gëtt den Artikel automatesch an d'[[:Kategorie:Läschen]] gesat. Beispiller fir Contenu, wou et ze schued gewiescht wier, en einfach ze läschen, sinn an eisem [[Wikipedia:Schmunzeleck|Schmunzeleck]] veréiwegt.

Am Fall wou et manner kloer ass, ob eng Säit geläscht soll ginn oder net, soll een de Contenu net läschen, mee just uewen an den Artikel {{tl|Läschen}} setzen an de Grond fir d'Läschpropos uginn. Duerno kann op dëser Säit een neien Abschnitt ugeluecht ginn, wou iwwert d'Läsche vun deem Artikel ofgestëmmt ka ginn.

Et gëtt '''eng Woch laang ofgestëmmt''', vum Dag vun der Läschpropos un. Dofir kann een déi follgend Symboler benotzen, optional eng Begrënnung derbäischreiwen a mat &lt;nowiki&gt;--~~~~&lt;/nowiki&gt; ënnerschreiwen:

* {{Pro}}, wann ee fir d'Läschen ass.
* {{Kontra}}, wann ee géint d'Läschen ass.
* {{Neutral}}, wann een der Läschpropos géigeniwwer neutral ass, sech also an anere Wierder enthält.
* {{Kommentar}}, wann een e Kommentar ofgi wëll, ouni datt dee Kommentar eng Positionéierung géigeniwwer der Läschpropos beinhalt.

Ofstëmme kënnen all ugemellt Benotzer, déi scho virun der Läschpropos aktiv waren. ''Aktiv'' bedeit, datt een op d'mannst 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg oder 50 Ännerungen am Ganzen op Artikele vun der Lëtzebuergescher Wikipedia gemaach huet.

Kuckt Iech wgl. virum Proposéieren a virum Ofstëmmen d'[[Wikipedia:Relevanz|Relevanzkrittären]] vun der Lëtzebuergescher Wikipedia un. 

__TOC__

&lt;blockquote style=&quot;border: 1px solid #ccc; text-align: center; padding: 10px; background-color: #f9f9f9;&quot;&gt;'''Archivéiert Diskussioune fannt Dir am [[Wikipedia:Läschen/Archiv|Archiv]].'''&lt;/blockquote&gt;

&lt;inputbox&gt;
type=fulltext
width=30
searchbuttonlabel=Archiven duerchsichen
prefix={{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}
&lt;/inputbox&gt;

== [[Claude Mousel]] ==
* {{pro}}: och wann en déi meescht Stëmme bei de Gemengewale krut, misst de Mann op d'mannst Buergermeeschter sinn (elo, net eventuell an x Joren) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:46, 19. Jun. 2023 (UTC)

* {{pro}} idem  --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:06, 19. Jun. 2023 (UTC)
* &lt;?&gt;   Hei hu mer en eppes spezielle Fall: En Nach-net-Buergermeeschter: Wann haut fest steet (sou verstinn ech dat op d'mannst) dass de Buergermeeschterposten tëscht zwou Koalitiounsparteie gedeelt gëtt, an se sech eens sinn, wéini wien 'drun' ass, ass dat fir mech 'stabil' genuch, dass de Relevanzcritère 'Buergermeeschter' hei ugewandt géif. Ech verstinn awer och d'Argument, einfach emol ofzewaarden, bis dat souwäit ass (dh an zwee Joer). --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 06:30, 20. Jun. 2023 (UTC)
:: Fir mech e valabelt Argument, wann déi zwee Joer wéi erwaart oflafen. Ech sinn am Prinzip géint d'Zukunftsmusek well mer schonn ze dacks hu misse Saachen ännere goen, mengen awer och datt mer hei nuancéiere kënnen. Wéi d'Läschschabloun an den Artikel gesat gouf, war (wéinsten am Wikiartikel) d'Informatioun, iwwer d'Buergermeeschterei net do. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 07:21, 20. Jun. 2023 (UTC)
*{{contra}}: wéi uewe beschriwwen. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 09:53, 18. Okt. 2023 (UTC)
*:{{Kommentar}}: De Claude Mousel ass zanter dem 19.09.2025 Buergermeeschter. Ech mengen, domat ass dës Läschdiskussioun zou. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:14, 1. Okt. 2025 (UTC)
*{{Kommentar}}: Et wier awer gutt, wann am Text stéing, wéini a wou de Mann gebuer ass, vläicht och e Wuert zu senge Studien oder eventuelle Parteimandaten.--[[Benotzer:Jamcelsus|Jamcelsus]] ([[Benotzer Diskussioun:Jamcelsus|Diskussioun]]) 08:28, 15. Jan. 2026 (UTC) — Ass elo deelweis geschitt!-- [[Benotzer:Jamcelsus|Jamcelsus]] ([[Benotzer Diskussioun:Jamcelsus|Diskussioun]]) 14:40, 21. Jan. 2026 (UTC)

== Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS... ==
Ech proposéieren all déi follgend Kategorien ze läschen:
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Category]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Category talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Image talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS MediaWiki]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Template]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS User]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS User talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Wikipedia]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Benotzer]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Category]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Hëllef]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Image]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS MediaWiki]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Template]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS User]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Wikipedia]]
Ech denken, datt dës Schablounen 2005 ugeluecht goufe fir d'Messagen ze definéieren, déi ugewise ginn, wann een op eng Säit geréit, déi et nach net gëtt. Aktuell ginn dës Schablounen awer néierens méi gebraucht an dat wat bei Säiten, déi et net gëtt, ugewise gëtt, gëtt och net méi iwwer Schablounen definéiert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:43, 1. Mee 2025 (UTC)

:{{Pro}} Wa se net gebraucht ginn, da kënne se fort. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:11, 1. Mee 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:05, 2. Mee 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 17:50, 2. Mee 2025 (UTC)

== Schablounen, déi kënne geläscht ginn ==
* [[Schabloun:Infobox Comic]] (bleift stoen Infobox Comic 2 gouf heihi geréckelt) --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:10, 18. Mee 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox Garen zu Lëtzebuerg]]
* [[Schabloun:Infobox Insel]] (bleift stoen Infobox Insel nei gouf heihi gerèckelt) -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:57, 18. Mee 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox Schinnegefierer]] {{Pro}} et misst een allerdéngs virdru kontrolléiren op all d'Labelen an déi nei Schabloun iwwerholl goufen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:45, 6. Jul. 2025 (UTC)
*:Moien, a wat fir eng aner Schabloun? Weess net wat fir eng geméngt ass. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:41, 29. Okt. 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox Stär]] (bleift stoen Infobox Stär 2 gouf heihi geréckelt) --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:57, 18. Mee 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox V3/Tableau Ligne mixte]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Début]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Fin]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Image]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Tableau début]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Tableau fin]]

Ginn net méi gebraucht; e puer goufen duerch aner Infoboxen ersat. -- [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:05, 18. Mee 2025 (UTC)

:* [[Schabloun:Infobox Uertschaft Nei]] gëtt och net méi gebraucht.
:[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:49, 3. Mee 2026 (UTC)
::[[Schabloun:Wanderwee Lëtzebuerg]] | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:11, 13. Jul. 2026 (UTC)

== Léierpersonal ==

Vum·Vun der [https://lb.wikipedia.org/wiki/Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:6182:6DDD:C562:45AD 2A02:A03F:A199:6C00:6182:6DDD:C562:45AD] proposéiert mat der Begrënnung: „Grond: Schlechte Redirect - et gëtt och nach anert Léierpersonal.“ 

Well „dës Säit sou gespaart gouf, datt nëmme ugemellt Benotzer s'ännere kënnen“, gouf d'Läschpropos heihi kopéiert vum [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:42, 12. Jun. 2025 (UTC)

:*{{Contra}}: &quot;Léierpersonal&quot; ass am Lëtzebuergeschen déi allgemeng gebräichlech (an déi geschlechtsneutral) Bezeechnung fir Schoulmeeschteren a Léierinnen. 
:Den LOD iwwersetzt ''Léierpersonal ''mat ''personnel enseignant'' respektiv ''Lehrerschaft'' an op der de.wiki gëtt och ''Lehrpersonal'' op ''Lehrer'' virugeleet. Do dernieft ass mir perséinlech och keng aner Bedeitung fir „Léierpersonal“ geleefeg. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:53, 12. Jun. 2025 (UTC)
:*{{Pro}} ausser et géif en Artikel draus gemaach ginn, awer nëmmen e Redirect op Schoulmeeschteren a Léierinnen ass schlecht. Professeren, Chargés de cours, oder aner pedagogesch Beruffer gehéieren och zum Léierpersonal. Am Däitsche gëtt de '''Lehrer''' och anescht definéiert a beschränkt sech net op d'Schoulmeeschteren a Léierinnen déi bei ons nëmmen an der Grondschoul, Schoul halen: 
:::Ein Lehrer oder eine Lehrerin ist eine Person, die andere auf einem Gebiet weiterbildet, auf dem sie selber einen Vorsprung an Können, Wissen oder Erfahrung hat. Da es sich um keine geschützte Bezeichnung handelt, kann sich grundsätzlich jede Person so nennen, die sich in einer Phase der Vermittlung von Wissen, Können, Lebensweisheit, Ausbildung oder Bildung befindet. „Lehrer“ kann in der Umgangssprache als Berufsbezeichnung oder als Ehrentitel sehr unterschiedliche Bedeutung annehmen und ist eine Sammelbezeichnung für alle Arten von Lehrenden; diese lassen sich durch eine entsprechende Wortverbindung jeweils näher kennzeichnen, etwa Schullehrer, Hauslehrer, Tanzlehrer oder Segellehrer. Vor allem in der modernen Amtssprache findet sich die geschlechtsneutrale Bezeichnung Lehrkraft.
:--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:15, 12. Jun. 2025 (UTC)
:*{{Contra}}: -- wéi de Benotzer GilPe et uewe scho schreift. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 07:52, 13. Jun. 2025 (UTC)
:*{{Pro}}: Mat &quot;Léierpersonal&quot; ass definitiv net nëmmen de Schoulmeeschter/Joffer/... gemengt am Primaire mä och am Secondaire an och anert Personal dat Coursë gëtt. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 09:27, 15. Jun. 2025 (UTC)
:* {{Kommentar}}: D'Situatioun ass een Duercherneen. Am Artikel [[Schoulmeeschter a Léierin]] steet ''Léierpersonal'' als geschlechtsneutral Bezeechnung. An deemselwechten Artikel gëtt sech awer och spezifesch op d'Primär-/Grondschoul bezunn. Am verbonnene Eikidata-Element {{Q|Q2251335}} ass awer rieds vu ''primary or secondary school''. Wa ''Léierpersonal'' sech net nëmmen op Grondschoulléierpersonal bezitt – an dovunner ginn ech aus –, gesinn ech zwou Méiglechkeeten:
:# Den Artikel [[Schoulmeeschter a Léierin]] behält säi Scope, gëtt mat {{Q|Q10509151}} verbonnen, d'Ernimmung vu ''Léierpersonal'' gëtt gestrach (oder modifizéiert, datt kloer ass, datt et eng Iwwerklass ass) an de Redirect gëtt geläscht (oder zu engem separaten Artikel ausgebaut).
:# De genannten Artikel gëtt am Scope erweidert a misst deemno unhaltlech erweidert ginn, awer fir de Resch bräicht sech näischt ze änneren (ausser eventuell nach méi een allgemengt Wikidata-Element).
:Ech perséinlech si fir déi éischt Optioun, well de ''Schoulmeeschter'' am Lemma reng op Grondschoule bezéibar ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 06:47, 19. Jun. 2025 (UTC)
::Merci dem [[Benotzer:Volvox|Volvox]] fir seng Analys; ech ënnerstëtze seng 1. Alternativ. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:51, 23. Jun. 2025 (UTC)
:: fir déi 1. Alternativ. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:49, 2. Okt. 2025 (UTC)
:::{{Kommentar}} 1. Optioun ass ëmgesat. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:09, 2. Okt. 2025 (UTC)

== Buergermeeschter-Schabloune fir fréier Gemenge läschen ==

Ech denken, datt et kee Sënn méi huet, d'[[:Kategorie:Schabloune Buergermeeschteren|Buergermeeschterschabloune]] fir fréier Gemengen ze halen. Déi ginn normalerweis benotzt fir de jeeweils aktuelle Buergermeeschter an engem Artikel (meeschtens an enger Infobox) unzeweisen. Dat wieren ze läschen:
* [[Schabloun:Buergermeeschter Bous]]
* [[Schabloun:Buergermeeschter Groussbus]]
* [[Schabloun:Buergermeeschter Tënten]]
* [[Schabloun:Buergermeeschter Wal]]
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:28, 2. Okt. 2025 (UTC)

*{{pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:13, 2. Okt. 2025 (UTC)
*{{pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:47, 2. Okt. 2025 (UTC)
*{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 14:41, 2. Okt. 2025 (UTC)
*{{Pro}} --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:19, 2. Okt. 2025 (UTC)
 '''Fazit''': goufe geläscht. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:55, 8. Okt. 2025 (UTC)

== Lager Gruben ==

Deen Artikel ass iwwer ee (vun am Ganzen ennger aacht) Gefaangenelager fir sougenannt &quot;[[Ostarbeiter]]&quot;, d.h. vun den Nazien agesaten Zwangsaarbechter aus Osteuropa). Dës Lager sollen am Artikel &quot;Ostarbeiter&quot; - Kapitel &quot;Ostarbeiter zu Lëtzebuerg&quot;, am beschten an enger Tabell (mat e puer Donnéeeën - wou genee, wéini, wéivill Gefannagener,...) all opgezielt ginn. Eegen Artikelen, wou net méi dra stéing wéi an enger Zeil Tabell, hu mMn net vill Sënn (kuckt och Diskussiounssäit zum Artikel). -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:48, 8. Okt. 2025 (UTC)

* {{pro}} läschen --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:50, 8. Okt. 2025 (UTC)
* {{pro}} läschen --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:39, 8. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:40, 8. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:00, 8. Okt. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:42, 17. Okt. 2025 (UTC)

== Fondatioun ouni Gewënnzweck (Lëtzebuerg) ==
D'Situatioun vun de Fondatiounen zu Lëtzebuerg ass am Artikel [[Stëftung]] erkläert; et ass mMn en Doublon a gouf schonn 2012 proposéiert fir ze läschen. Kuckt d'[[Diskussioun:Fondatioun ouni Gewënnzweck (Lëtzebuerg)|Diskussioun]] dozou. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:38, 17. Okt. 2025 (UTC)

*{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]]
*{{pro}}
*{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 7:33, 18. Okt. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:27, 27. Okt. 2025 (UTC)

== Veräiner an Organismen ==

Am Artikel ass allerhand Duercherneen (gouf och schonn [[Diskussioun:Veräiner an Organismen|diskutéiert]]). A mengen Aen wär et besser den Artikel [[Veräin]] op [[Club]] weiderzeleeden an do dran den Ënnerscheed tëscht De-facto-Associatioun, ASBL an Netregierungsorganisatioun ze maachen. Wéi och schonn ernimmt, steet Organismen am Lemma, gëtt awer am Artikel net ernimmt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:38, 19. Okt. 2025 (UTC)

* {{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:38, 19. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 14:09, 19. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} |--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:16, 19. Okt. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Déi dozougehéiereg [[:Kategorie: Veräiner an Organismen]] sollt a mengen Aen op [[:Kategorie:Organisatiounen]] ëmbenannt ginn, déi bei eis nach keen Haaptartikel hunn. Vun ''Organisatioun'' wieren da ''Veräin'' a ''Club'' Ënnerklassen. Mee ech wéisst lo net, wéi ech ''Veräin'' a ''Club'' a Relatioun zuenee setze géif, ob dat Synonymmer sinn – wéi dem GilPe säi Virschlag noleet – oder dat eent e Spezialfall vum aneren ass oder et awer zwee ënnerschiddlech Konzepter (mat méiglecher Iwwerlappung) sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:22, 19. Okt. 2025 (UTC)

Merci [[Benotzer:Volvox|Volvox]], jo dat mat der Kategorie gesinn ech och esou. Wat Club a Veräin ugeet, sou sinn dat fir mech effektiv Synonymmer. Eis Kolleegen op der de.wiki gesinn dat och [https://de.wikipedia.org/wiki/Verein esou]. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:27, 19. Okt. 2025 (UTC)

:Ech setze mech drun d'Kategorien ëmzestrukturéieren.
:Wat ''Veräin'' a ''Club'' ugeet: Wann s de ënner [[Club]] den Ënnerscheed tëscht ''association de fait'', ASBL an Netregierungsorganisatioun maache wëlls an ech mer d'Lëscht vun den ASBLen an Netregierungsorganisatiounen ukucken, da géif ech mech bei verschiddenen awer dorunner stoussen se als ''Club'' ze bezeechnen, wougéint ''Veräin'' awer ëmmer eenegermoosse passt. ''Club'' wierkt méi informell, méi wéi een Zesummesi vu Leit, wougéint ''Veräin'' a mengem Kapp och bei Organisatioune passt, déi engem bestëmmten Zweck déngen ouni Gesellegkeet. Mee dat si just vag Gedanke mengersäits... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:53, 19. Okt. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:04, 29. Okt. 2025 (UTC)

== Tripticon+ ==
Wéinst Relevanzcritère schonn am Joer 2023 proposéiert gi fir geläscht ze ginn (cf [[Diskussioun:Tripticon+|Diskussioun]]). | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:16, 26. Okt. 2025 (UTC)

:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:16, 26. Okt. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 13:54, 27. Okt. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:05, 20. Nov. 2025 (UTC)

== Safet Alili ==
Den Artikel sollt wéinst de Relevanzkrittäre geläscht ginn; et geet haaptsächlech ëm d'ASBL [[LëtzCare]], déi elo en eegenen Artikel huet. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:01, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:01, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:15, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:25, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:00, 20. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)
== Artikelen déi schonn eng Zäit laang vegetéieren… ==

=== Centre d'Incendie et de Secours Kehlen ===
Läschpropos vum 17. Mee 2024, Grond: minimalistesch.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} Kaum enzyklopedesch Relevanz a kaum Informatiounen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:11, 22. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== [[Alphonse Halleux]] ===
Läschpropos vum 14. Sep. 2022, Grond: keng Relevanz, eege Recherchen ouni weider Quellen.
:{{Contra}} läschen; et feele just Quellen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
: {{Kommentar}}  Muss doriwwer eraus og jidde Fall iwwerschafft ginn: Vill ze ausféierlech iwwer kleng perséinlech Detailer vum Liewen, kaum eppes iwwer seng Kënschtleraktivitéit (Ausbildung, Austellungen, Quellen, Katalogen, ... Stil ass och net wéi e soll sinn ''(&quot;Den Alphonse ...&quot;)'' --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:37, 5. Dez. 2025 (UTC)
=== Jean-Baptiste Sanfourche ===
Läschpropos vum 23. Dez. 2021, Grond: Maschinneniwwersetzung; näischt dran ausser Foussnouten, nom Motto 'sicht dach selwer iwwer deen Onbekannten no', deen ausser enger Gare net vill Relevantes opweises huet.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== [[Kachkéis Kultur]] ===
Läschufro vum Auteur [[Benotzer:Charel Schiltz]] vun der Säit vum 25. Okt. 2025, Grond: Eegenen Artikel, net relevant am Senn vun de Wikipedia-Relevanzkrittären. Ech bieden em d'Laeschen.
:&lt;del&gt;{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)&lt;/del&gt;

De [[Benotzer:Charel Schiltz]] ass gefrot ginn, fir seng Läschdemande selwer hei mat Argumenter ze presentéieren. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:33, 6. Dez. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Well elo eng laang Zäit näischt geschitt ass, géif ech proposéieren, datt ech den Artikel eng Kéier iwwerschaffen an aktualiséieren. Ech mengen, datt den Artikel de Relevanzkrittären entsprécht, well et gëtt dee Podcast nach ëmmer. Ech wëll den Artikel natierlech nëmmen iwwerschaffen, wann en net direkt duerno erëm geläscht gëtt. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 11:27, 6. Mäe. 2026 (UTC)
::{{Contra}}: Den Artikel ass iwwerschafft. De Podcast leeft scho 4 Joer a gouf an d'Programmatioun vum Radio Ara iwwerholl. Zu den Invitéen zielen eng ganz Rei Leit a Gruppen, déi an der Lëtzebuerger Musekszeen zimmlech bekannt sinn, et also kee klengen Nichepodcast mat Onbekannten. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 10:30, 12. Abr. 2026 (UTC)

 Conclusioun: Ech mengen, bei enger Stëmm dogéint a kenger dofir no 4 Méint a 24 Deeg, kann ee soen, datt dës Läschdiskussioun ofgeschloss ass an den Artikel bleift. Merci dem @[[Benotzer:Bdx|Bdx]] fir d'Iwwerschaffen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:21, 13. Abr. 2026 (UTC)

=== Benotzer Diskussioun:Lệ Xuân ===
Läschpropos vum 24. Jun. 2022, Grond: Vandalismus gouf et scho virun 2 Joer eng Kéier op méi Wikien.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Déi Säit huet d'Krittäre vum [[Wikipedia:Direkt Läschen|Direkt Läschen]] erfëllt, wëll se laut Google Translate voller Obszönitéite war an deemno ënner Vandalismus fält. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:09, 22. Nov. 2025 (UTC)

=== Schabloun:Liste horizontale ===
Läschpropos vum 30. Jun. 2025, Grond: Ausser Déngscht.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:05, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:36, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Schabloun:Metanavigatioun ===
idem
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:05, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:35, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Benotzer:RoudeLéiwHuelSe ===
Läschpropos vum 24. Feb. 2023, Grond: Test page.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:04, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:35, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== San Amaro (Burgos) ===
Läschpropos vum 26. Mee 2023, Grond: Maschinneniwwersetzung vun engem deen d'Sprooch net kann.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:34, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Tinkoff (2012) an Tinkoff (2013) ===
Läschpropos vum 6. Mäe. 2023, Grond: Dës Säit ass onnéideg, well se just eng Schabloun enthält, déi lo am Haaptartikel vun Tinkoff steet.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} Am Artikel [[Tinkoff]] enthalen. Domat kann och d'[[:Kategorie:Tinkoff]] fort. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:21, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:34, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== [[Veianenerstross]] ===
Läschpropos vum 7. Jan. 2025, Grond: et schéngt kee sou e Lieu-dit ze ginn, op de Koordinaten déi ugi sinn ass näischt ze fannen.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Op [https://data.public.lu/fr/datasets/lieuxdits/ data.public.lu] fënnt een allerdéngs eng „Veianerstrooss“ fir „Hosingen“ an der Lëscht vun de Lieuxdits ([https://data.public.lu/fr/datasets/r/e7a843af-a736-43bc-978f-8d5df4aa130f Link op den Datesaz]); dat ass awer och bal dat eenzegt. @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] Wourop has du dech baséiert, wou s de den Artikel ugeluecht hues? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:18, 22. Nov. 2025 (UTC)
:Moien, se war am Artikel [[Gemeng Housen]] ënner &quot;Häff a Lieu-diten&quot; opgezielt, sou dass ech unhuelen, dass ech do virun 13 Joer eng Kéier op dee roude Link geklickt an den Artikel nom Schema x ugeluecht  hunn. Allerdings ass do d'Schreifweis ewell liicht anescht. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:22, 22. Nov. 2025 (UTC)
::Moien, am Artikel Housen war och iwwregens uginn wou den Numm géif hierkommen, e war allerdéngs am Ufank falsch geschriwwen (warscheinlech souguer mäi Feeler). Dësen Artikel gouf lo op déi richteg Schreifweis geréckelt, aner Schreifweisen an den Artikele goufe verbessert an d'Referenze goufen och an dësen Artikel derbäigesat, sou datt lo menger Meenung no kee Läschgrond méi besteet. Ech hunn och dofir d'Läschschabloun aus dem Artikel erausgeholl. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:06, 5. Dez. 2025 (UTC)

=== Benotzer:YxLizxy ===
Läschpropos vum 10. Mee 2025, Grond: Spillsäit vun engem Benotzer dee soss nach guer näischt opweises huet.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:32, 22. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Benotzer:Ⲩ.Ⲅ./Lorentzwues ===
Läschufro vum 28. Dez. 2020 vum  Auteur [[Benotzer:Ⲩ.Ⲅ.]]
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:01, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:33, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

== [[Oh mäin Léift, Clementine]] ==

Haaptsächlech Doublon mat dem Artikel [[Un der Atert]]; kuckt weider Infoen an der Këscht vum Artikel.

*{{pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:30, 5. Dez. 2025 (UTC)
*{{contra}}: Ass en eegestännegt, wäit bekannt Lidd/Melodie, dat duerchaus en eegenen Artikel verdingt (et gëtt en an enger halwer Dose Sproochen). ''Un der Atert'' ass eng &quot;speziell&quot; Adaptatioun, a well se zu Lëtzebuerg och wäit bekannt ass, kann déi och en Artikel hunn, an deem all dat besschriwwen ass. Allerdings soll deen hei ënner dem Originaltitel Lemmatiséiert sinn (net ënner enger kaum bis net genotzter Iwwersetzung). Ech réckelen en emol. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:42, 5. Dez. 2025 (UTC)

 Artikel gouf iwwerschafft; d'Bäibehale vum Artikel ass berechtegt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 22:02, 11. Jan. 2026 (UTC)

== Jonah Blumenfeld ==

Den Artikel erfëllt d'Relevanzkrittären net. [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:00, 7. Dez. 2025 (UTC)

:{{Pro}} - [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:00, 7. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}}, en huet och a soss kenger Wikipedia en Artikel, a e gëtt an der en-Wiki just eng Kéier ernimmt. -[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:23, 7. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:39, 7. Dez. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:26, 18. Dez. 2025 (UTC)

== Business Federation Luxembourg ==
: {{pro}} Ass eng Viruleedung mat falschem Lemma an néirens méi verlinkt --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:17, 15. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}} - [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:38, 18. Dez. 2025 (UTC)
:&lt;s&gt;{{Contra}}&lt;/s&gt; - D'Fedil nennt sech zënter 2018 ''The Voice of Luxembourg's Industry'', virdru war et ''Business Federation Luxembourg''. D'Viruleedung mécht deemno Sënn, et gouf just en Tippfeeler an der Viruleedungssäit (ech hunn e verbessert) | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:24, 18. Dez. 2025 (UTC)
::@ [[Benotzer:GilPe]]: Se huet just ni ''Business Federation Luxembourg'' geheescht, souwäit wéi ech erausfonnt hunn. De Lemma gouf jo dowéinst scho ganz am Ufank geréckelt. Kuckt iech vläicht d'Vesioune vum Artikel un. Do steet och derbäi firwat.--[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 21:36, 18. Dez. 2025 (UTC)
:::Moien @[[Benotzer:Puscas|Puscas]]. Ech hat net an de Versioune gekuckt, mä am Kapitel [https://lb.wikipedia.org/wiki/Fedil_-_The_Voice_of_Luxembourg%27s_Industry#Numm Numm] vum Artikel selwer. Do steet, datt d'Fedil sech vun 2008 bis 2018 ''Business Federation Luxembourg'' genannt huet. An dat geet och aus de Statutenännerungen ervir, déi als Referenz ugi sinn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:14, 19. Dez. 2025 (UTC)
::::Remoien [[Benotzer:GilPe|GilPe]]. Dann hat do vläicht deen een oder aneren net opgepasst. Aus [https://gd.lu/rcsl/8W2rlJ dësem Dokument] an och aus [https://gd.lu/rcsl/7dGfMz dësem] gett kloer ervir dat den Numm '''Fedil - Business Federation Luxembourg''' war an net einfach '''Business Federation Luxembourg''' --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 18:21, 19. Dez. 2025 (UTC)
:::::Okee, da läit de Feeler an dëser Diskussioun vläicht bei mir; ech hat net verstanen, datt „mat falschem Lemma“ sech just op de Prefix „Fedil -“ bezéie géif, dee virun „Business Federation Luxembourg“ feelt. Jo, an deem Fall kann déi Säit mMn (eng Woch no der Läschpropos) geläscht ginn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:11, 19. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}} - cf hei driwwer. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:13, 19. Dez. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:13, 24. Dez. 2025 (UTC)

== Geschäftsleitskategorien ==

Ënner [[Kategorie Diskussioun:US-amerikanesch Geschäftsleit]] gouf knapp diskutéiert, datt d'Kategorien ënner [[:Kategorie:Geschäftsleit no Länner]] eventuell redundant wieren, well mer schonn [[:Kategorie:Entrepreneren]] hunn. Wann dat de Fall wier, wieren
* [[:Kategorie:Spuenesch Geschäftsleit]]
* [[:Kategorie:Tschechesch Geschäftsleit]]
* [[:Kategorie:US-amerikanesch Geschäftsleit]]
op déi entspriechend „Entreprener“-Versioun ze leeën an ze läschen.

Allerdéngs sinn ech mer beim optimale Begrëff net sécher: „Entreprener“ kléngt e bëssen no Bausecteur an „Geschäftsleit“ kéint un de Commerce denke loossen. Mee op éigendee Begrëff muss ee sech jo eenegen... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:27, 29. Dez. 2025 (UTC)

: Mir gefält Geschäftsleit besser, well e geschlechtsonspezifesch ass. A jo, bei Entrepreneur denken ech och éischt un de Baussecteur.--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 10:33, 12. Abr. 2026 (UTC)

== Eidel Kategorie fir Gebuer/Gestuerwen ==

Ech proposéieren, e puer dausend Kategorien ze läschen – 4780, fir genau ze sinn – nämlech all Kategorie fir „Gebuer“ oder „Gestuerwen“, déi eidel ass. Weem dat ze extreem ass: Zumindest all déi Kategorië mat „v. Chr.“ brénge kengem eppes. Déi huele just Plaz wech a spammen d'[[Special:UnusedCategories|Spezial:Net benotzt Kategorien]] zou. Sot beim Ofstëmme villäicht, ob der se all ewech wëllt hunn, just déi v. Chr. oder guer keng. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:47, 1. Jan. 2026 (UTC)
:Moien, ech géif s'och all bis d'Joer 1 läschen; nei Artikelen iwwer Leit aus der Antikitéit si rar, a wann, ass d'Kategorie séier nees ugeluecht.
:--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 22:52, 1. Jan. 2026 (UTC)
:Moien, {{pro}} läschen: alles virun Chr. an eventuell esouguer bis d'Joer 1000 duerno. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:17, 2. Jan. 2026 (UTC)
: {{Pro}} läschen | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:14, 2. Jan. 2026 (UTC)

::Moien, ech verstinn de Problem mat der Plaz net richteg. Wou huele se Plaz ewech? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:50, 2. Jan. 2026 (UTC)
:::Ech hu mech salopp ausgedréckt mat der Plaz. Späicherplaz op Serveren oder Änleches ass wuel kaum relevant, dat hunn ech net gemengt. Mee déi Kategorien erfëllen – wéi déi meeschten eidel Kategorien – keen Zweck an tauchen awer op Spezialsäiten, am AWB oder a Requêten etc. op a „begruewen“ do jee nodeems relevant Resultater, virun allem well et der Dausende sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:14, 2. Jan. 2026 (UTC)
:Moien, {{Pro}} alles wat eidel ass bis d'Joer 1000. [[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 13:05, 2. Jan. 2026 (UTC)
::{{Kommentar}}: Nodeems eng Woch vergaangen ass, schéngt et Konsens déi onbenotzt Gebuer- a Gestuerwesäiten v. Chr. ze läschen an eventuell bis 1000, wann den @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] net „''just'' bis d'Joer 1“, mee „''mindestens'' bis d'Joer 1“ gemengt huet.
::Ech hu mech mam @[[Benotzer:Soued031|Soued031]] amüséiert erauszefannen an ze testen, wéi een de pywikibot ([[:mw:Manual:Pywikibot/delete.py]]) benotze kann, fir déi dausende Kategorien op ee Schlag ze läschen. Well een dofir awer Adminrechter brauch, kann ech déi Ännerungen net mat mengem Bot-Account maachen, mee ech muss mäin Haaptaccount benotzen. A well ech doduerch d'Rezent Ännerunge komplett zouschëdden, loossen ech dat Ganzt dës Nuecht lafen, wou warscheinlech kee méi ënnerwee ass.
::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:01, 10. Jan. 2026 (UTC)
:::Fir datt ech och an Zukunft nach weess, wéi mer et gemaach hunn:
:::# Aus de Kategorien:Gebuer (n. Joerhonnert) einfach d'Lëscht vun all de Kategorien an eng Textdatei kopéieren.
:::# Mat ''find-replace'' „ (eidel)“ ewech maachen, da mam Regex „([^\(\)\n\r]+\([^\(\)]+\))“ all Zeil wou nach Klammeren (an deemno forcément „(… S)“ fir eng Säitenzuel an der Kategorie) stinn läschen, „\r\n\r\n“ duerch „\r\n“ sou oft ersetze bis keng eidel Zeile méi do sinn an dann „Kategorie:“ prefixéieren. Dat geet natierlech alles zefouss, wat méi einfach ass, mee bei dausend Zeilen e bësse méi laang dauert. D'Haaptsaach herno sti just nach d'Kategorien, déi geläscht solle ginn, am Fichier, mat Nummraum an eng pro Zeil.
:::# Mam pywikibot an der Kommandozeil de Befeel&lt;pre&gt;python pwb.py delete -file:&quot;C:\…\Gestuerwen-Kategorien-viru-Christus.txt&quot; -always -summary:&quot;Wéi ënner [[Wikipedia:Läschen#Eidel Kategorie fir Gebuer/Gestuerwen]] diskutéiert&quot;&lt;/pre&gt;ausféieren, woubäi &lt;code&gt;C:\…\&lt;/code&gt; duerch de Pad bis op de Fichier z'ersetzen ass. Virdru muss een natierlech de [[:mw:Manual:Pywikibot|pywikibot]] mat allem drum un dran installéieren a sech ee [[Special:BotPasswords|Botpasswuert]] fir säi Kont generéiert an an d'Konfiguratioun vum pywikibot gepak a sech ageloggt hunn.
:::# D'Exekutioun vum pywikibot ass op ronn 8 Sekonne fir eng Aktioun gedrosselt. Doduerch muss en hei e puer Stonne lafen. Wann ee sech mat engem Kont ouni Adminrechter ageloggt huet, gëtt just d'Läschschabloun op d'Säit gesat, wann de Kont Adminrechter huet (an ee beim Generéiere vum Botpasswuert opgepasst huet, datt och d'Läschrechter iwwerdroe ginn), da ginn d'Säite geläscht.
:::[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:42, 11. Jan. 2026 (UTC)

== Nina Krajnik ==

Läschpropos; Grond: „pam. crosswiki self promotion, machine translation abuse“ | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:28, 7. Jan. 2026 (UTC)

*{{pro}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 22:07, 11. Jan. 2026 (UTC)
*{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:54, 12. Jan. 2026 (UTC)
*{{pro}} |--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:57, 15. Jan. 2026 (UTC)
*{{pro}} | --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 17:05, 15. Jan. 2026 (UTC)
*{{pro}} | --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:11, 15. Jan. 2026 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:59, 21. Jan. 2026 (UTC)

== Rebecca Shoichet ==

Läschpropos; Grond: „1-Saz-Artikel voller Feeler an ouni Quellen; Relevanz net ginn“  | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:47, 18. Jan. 2026 (UTC)

{{pro}} Keng Relevanz | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:47, 18. Jan. 2026 (UTC)
 Gouf scho geläscht well: „Resurectiounsartikel war schonn eng Kéier geläscht ginn“ | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:00, 18. Jan. 2026 (UTC)

== Schabloun:Switch ==

Dës Schabloun gouf scho viru laanger Zäit vun der Parserfunktioun #switch ofgeléist an ass och net méi am Asaz, nodeems ech se op de leschte Plazen ersat hunn.
* {{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} Wa se net gebraucht gëtt, ka se fort | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:07, 19. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:46, 19. Jan. 2026 (UTC)

 Gouf geläscht | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:52, 29. Jan. 2026 (UTC)

== Bob Morbach ==
* {{pro}} entsprécht net de Relevanzcritère fir Politiker --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 18:35, 29. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} d'accord, datt keng enzyklopedesch Relevanz z'erkennen ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:42, 29. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} läschen; keng Relevanz |
* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:29, 30. Jan. 2026 (UTC)
* {{pro}} - Sollt en enges Daags Buergermeeschter ginn, ass den Artikel jo nees séier reaktivéiert. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:46, 30. Jan. 2026 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:09, 22. Feb. 2026 (UTC)

== Charles Pauly ==
* {{Pro}} Persoun ass weeder Spiller vun der Natioinaldivisioun nach Buergermeeschter; President vum Naturpark Öewersauer ass och net relevant genuch. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:00, 17. Mäe. 2026 (UTC)
*:D'Persoun huet an den 80er an 90er Joren 64 Matcher an der Nationaldivisioun gespillt, falls dat hëlleft [[Benotzer:Benemlu|Benemlu]] ([[Benotzer Diskussioun:Benemlu|Diskussioun]]) 06:54, 18. Mäe. 2026 (UTC)
*::Leider net, '''Nationalekipp '''ass gefrot. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:22, 18. Mäe. 2026 (UTC)
* {{pro}}, wéi beschriwwen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:17, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{pro}} gouf alles gesot --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 06:48, 11. Abr. 2026 (UTC)
 Conclusioun: No dräi Wochen a véier Deeg dräi Stëmme fir d'Läschen a keng dogéint. Domat ass den Artikel geläscht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:26, 11. Abr. 2026 (UTC)

== Graziano D'Urso ==

Grond: Maschinneniwwesetzung, Autopromo a keen Artikel op der italieenescher Wiki. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:51, 6. Abr. 2026 (UTC)

*{{Pro}}, idem | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:54, 6. Abr. 2026 (UTC)
*{{Pro}} ass a kenger grousser Wiki vertrueden, oder gouf do scho geäscht. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:19, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{pro}} - wéi uewendriwwer gesot. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:16, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{pro}} alles gouf gesot--[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 06:43, 11. Abr. 2026 (UTC)
 Conclusioun: No enger Woch a véier Deeg gouf et 4 Stëmme fir d'Läschen a keng dergéint. Deemno ass den Artikel geläscht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:45, 17. Abr. 2026 (UTC)

== [[Eesti Raadio]] ==
Grond: D'Relevanzkrittäre ginn net erfëllt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:34, 10. Abr. 2026 (UTC)

:* {{Pro}}, mee net onbedéngt, well d'Relevanzkrittären net erfëllt wieren (villäicht sinn se et, villäicht net), mee well et e moeren an net propper strukturéieren Iwwersetzungsartikel ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:38, 10. Abr. 2026 (UTC)
:*:Jo, ass besser. &lt;s&gt;{{Pro}}&lt;/s&gt; | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:39, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{contra}} -Relevanz ass hei keen Argument. an eng Skizz vun der Struktur, wài se soll sinn, ass séier gemaach. Ausbaue kann een ëmmer. Loosse mer eis Frënn aus Estland emol e bësse méi iwwert hiert Land hei uleeën - soulaang et effektiv net méi Aarbecht mécht wéi selwer schreiwen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 12:54, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{contra}} --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 06:51, 11. Abr. 2026 (UTC)
::Alles ass schéin a gutt sou laang wéi et keng Iwwerhand hëlt. Ech stellen allerdéngsfest datt déi Mataarbechter just e puer Sätz heihinner klake kommen, a sech bis elo rose wéineg ëm de Layout bekëmmert hunn, oschonn d'Modeller do sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:37, 11. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} De Problem bei automateschen Iwwersetzungen ass net nëmmen d'''mise en forme''; déi ass tatsächlech relativ séier gemaach, wann ee Motivéierte sech fënnt. Mee bei automateschen Iwwersetzunge leit och den Inhalt an dee misst een och allkéiers am Detail préiwen, fir erauszefannen wou beim Iwwersetzen eppes schif gaangen ass, ouni datt een et gemierkt huet (well den „Iwwersetzer“ et guer net mierke kann). Deen Opwand ass méi grouss an et ass liicht, dee Problem z'ignoréieren, soulaang den Artikel uewerflächlech an der Rei ausgesäit. Wa mer automatesch Iwwersetzunge vu Leit, déi d'Sprooch net kënnen, akzeptéieren, da riskéiere mer, datt mer onbemierkt Ongenauegkeeten oder carrément Falschinformatiounen aschleisen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:23, 11. Abr. 2026 (UTC)

== Alpha Capital Discount Code AQM74 ==
Grond: Spam XReport. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:23, 17. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:30, 17. Abr. 2026 (UTC)

 Conclusioun: Ass direkt geläscht ginn, well et kloer Spam war. Den temporäre Kont gouf entre-temps scho global gespaart. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:55, 17. Abr. 2026 (UTC)

== [[Luxus (Museksgrupp)]] ==
Grond: „elementar Informatioune feelen, bewosst falsch Informatioune bei de Memberen, Kriticken déi engem e bësslche wäit hiergeholl virkommen, ouni Informatioun op Datum oder Editeur“. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:18, 17. Mee 2026 (UTC)

* {{Pro}} - [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:19, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} - [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 13:00, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} - [[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 18:15, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 22:26, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} U sech géif d'Band jo d'Relevanzkrittäre wéinst CDen erfëllen, mee den aktuellen Artikel besteet just aus lauter Linken op www.musicker.net an enger Lëscht vu Museker. Dat huet a mengen Aen net vill Wäert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:15, 19. Mee 2026 (UTC)

==[[The Northern Big Band]]==
Grond: minimalisteschen Artikel, auser enger Facebooksäit net vill ze fannen.
:Relevanzkrittäre fir Museker, Bands, Komponisten sinn net erfëllt
* Op d'mannst eng CD/EP, déi ënnert deem Numm erauskomm ass
* Optrëtter op Festivallen oder bei eegestännege Concerten a Concertssäll/-halen.
* Member vun enger Band, déi déi Krittären erfëllt
* Komponist vu Stécker, deen déi Krittären erfëllt
Am Artikel ass keen ee vun dëse Kritären ze fannen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:48, 18. Mee 2026 (UTC)

* {{contra}} Et ass och eng Internetsäit ernimmt: https://www.nbb.lu/. Well et keng zentral Informatioun gëtt iwwer Bigbanden zu Lëtzebuerg, hunn ech d'Säit [[Bigband]] an pro Bigband eng eenzel Säit ugeluecht, och wann ech kaum Informatioun dozou fonnt hunn. Dat ka jo mat der Zäit ausgebaut ginn. [[Benotzer:Christian Ries|Christian Ries]] ([[Benotzer Diskussioun:Christian Ries|Diskussioun]]) 14:01, 18. Mee 2026 (UTC)
* {{Kommentar}} D'Relevanzkrittäre schéngen hei zwar erfëllt ze sinn, well se laut „Photos“-Abschnitt op hirer Websäit op Festivallen an eegestännege Concerten ënnerwee sinn. Et wier besser, am Artikel dozou eppes ze soen – ech enthale mech an där Hisiicht awer, well et net meng Matière ass –, wéi den Artikel ze läschen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:24, 19. Mee 2026 (UTC)
::{{Pro}} Fir relevant ze sinn, sollen déi Informatiounen am Artikel stoen an net op verlinkte Säiten. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:30, 19. Mee 2026 (UTC)
:::{{kommentar}} Domat sinn ech d'accord. Wann de @[[Benotzer:Christian Ries|Christian Ries]] dat bäiflécke wëll, kann den Artikel gäre bleiwen. Wann net, da leider net. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:35, 19. Mee 2026 (UTC)

== Schabloun:WebRef ==

Zum Schluss vun [[Wikipedia:De Stamminee#Kategoriendoublon|dëser klenger Diskussioun]] um Stamminee ass d'Propos opkomm, fir d'[[Schabloun:WebRef]], zesumme mam [[Modul:Aux]] (dat just vun där enger Schabloun benotzt ze gi schéngt) an der vum Modul definéierter [[:Kategorie:Seiten, die fehlerhafte Argumente in Vorlagenaufrufen verwenden]], ze läschen. D'Schabloun gëtt aktuell net benotzt a meng Fro ass lo: Wëll iergendee se benotzen oder ka se geläscht ginn?

Et ass eng Schabloun fir Referenzen ze setzen, an op [[:eu:Txantiloi:WebRef]] fënnt een dat heite Beispill:

&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{WebRef| author=Egilearen Izena| url=http://www.ref1.eus| title=Izenburua 1| cotitle=Gehigarria 1| publisher=Argitaratzaile 1| pages=1| language=en| format=formatu1| date=2019-09-20| accessdate=2019-09-20| archiveurl=http://www.archive1.eus/http://www.ref1.eus| archivedate=2019-09-20| quote=Aipua 1| comment=Iruzkina 1}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

→ {{WebRef| author=Egilearen Izena| url=http://www.ref1.eus| title=Izenburua 1| cotitle=Gehigarria 1| publisher=Argitaratzaile 1| pages=1| language=en| format=formatu1| date=2019-09-20| accessdate=2019-09-20| archiveurl=http://www.archive1.eus/http://www.ref1.eus| archivedate=2019-09-20| quote=Aipua 1| comment=Iruzkina 1}}

Et kann een net ganz, awer am Weesentlechen dat selwecht mat der [[Schabloun:Citation]] maachen. Dofir ...

--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:26, 19. Mee 2026 (UTC)

:* ... {{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:27, 19. Mee 2026 (UTC)
:* {{Pro}}; [[Schabloun:Citation]] geet duer. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:08, 20. Mee 2026 (UTC)
:* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 08:01, 20. Mee 2026 (UTC)

 Conclusioun: No enger Woch mat 3-Pro-Stëmme fir d'Läschen a keng dergéint, gouf den Artikel geläscht. |

== Beiemusée ==

Moien,

Den Artikel besteet quasi just aus engem hallwe Saz en e puer Infoen an der Këscht. Op Nofro beim ''Syndicat d'initiative'' zu Dikrech krut ech gesot, datt et de Musée iwwerhaapt net méi gëtt… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:35, 21. Mee 2026 (UTC)

:{{Pro}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:36, 21. Mee 2026 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 08:11, 21. Mee 2026 (UTC)

 Conclusioun: No enger Woch mat 2-Pro-Stëmme fir d'Läschen a keng dergéint, gouf den Artikel geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:33, 27. Mee 2026 (UTC)

==Bank of America==
Viruleedung vum Numm deen awer fir déi amerikanesch Mammebank sollt gebraucht ginn an och an deem Sënn an Artikelen oder Lëschten opdaucht --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:27, 23. Mee 2026 (UTC)

 Gouf geläscht; Direkt-Läsch-Krittär: &quot;Säitentitel ass falsch&quot; | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 27. Mee 2026 (UTC)

== [[Thierry Origer]] ==

Well d'Säit [[Thierry Origer (Geschäftsmann)]] no [[Wikipedia:Läschen/Archiv/2010#Thierry Origer (Geschäftsmann)|dëser Diskussioun]] geläscht gouf, mécht et a mengen Ae kee Sënn, d'Homonymiesäit ze halen, op där soss just nach [[Thierry Origer (Reliounswëssenschaftler)]] steet. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:21, 18. Jun. 2026 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:21, 18. Jun. 2026 (UTC)
:: VLäicht De Reliounswssenschaftler op Thierry Origer réckelen, an dann dee läschen. Wa mer keng Homonymie brauchen, da brauche mer och kee Lemma mat engem Homonymie-Atttribut. -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:39, 18. Jun. 2026 (UTC)
:::{{Pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:56, 19. Jun. 2026 (UTC)
:{{Pro}} idem Les Meloures | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:21, 18. Jun. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 06:21, 19. Jun. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>ice9tdxsk9oc9vx5ba29oanpjs9oeoi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685587</id>
      <parentid>2685586</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:13:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Schablounen, déi kënne geläscht ginn */ soulaang d'Läschdiskussioun net zou ass…</comment>
      <origin>2685587</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55902" sha1="ban8g0s28f6f9gv2ncnmincnraqeoiu" xml:space="preserve">[[Kategorie:Läschen| ]]
[[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]]
Dëst ass d'Säit fir '''Läschdiskussiounen'''. Hei hutt Dir d'Méiglechkeet fir Säiten, déi solle geläscht ginn, erëmzefannen, selwer nei Säite fir d'Läschen ze proposéieren a wann néideg driwwer ze diskutéieren, ob d'Läsche wierklech ubruecht ass.

&lt;div role=&quot;button&quot; class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;margin:.5em; text-align: center;&quot;&gt;[https://lb.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Läschen&amp;action=edit&amp;section=new &lt;span class=&quot;mw-ui-button mw-ui-progressive mw-ui-big&quot;&gt;Eng nei Läschdiskussioun ufänken&lt;/span&gt;]&lt;/div&gt;

Am Fall wou eng Säit carrement nëmmen eng Übung vun engem Ufänger ass, se Affer vu Vandalismus gouf oder de Contenu op eng aner Säit geréckelt gouf, kann all Benotzer de komplette Contenu läschen an duerch d'Schabloun {{tl|Läschen}} mam Grond fir d'Läschen ersetzen (z.&amp;nbsp;B. &lt;nowiki&gt;{{Läschen|Gouf geréckelt}}&lt;/nowiki&gt; oder &lt;nowiki&gt;{{Läschen|Vandalismus}}&lt;/nowiki&gt;). Doduerch gëtt den Artikel automatesch an d'[[:Kategorie:Läschen]] gesat. Beispiller fir Contenu, wou et ze schued gewiescht wier, en einfach ze läschen, sinn an eisem [[Wikipedia:Schmunzeleck|Schmunzeleck]] veréiwegt.

Am Fall wou et manner kloer ass, ob eng Säit geläscht soll ginn oder net, soll een de Contenu net läschen, mee just uewen an den Artikel {{tl|Läschen}} setzen an de Grond fir d'Läschpropos uginn. Duerno kann op dëser Säit een neien Abschnitt ugeluecht ginn, wou iwwert d'Läsche vun deem Artikel ofgestëmmt ka ginn.

Et gëtt '''eng Woch laang ofgestëmmt''', vum Dag vun der Läschpropos un. Dofir kann een déi follgend Symboler benotzen, optional eng Begrënnung derbäischreiwen a mat &lt;nowiki&gt;--~~~~&lt;/nowiki&gt; ënnerschreiwen:

* {{Pro}}, wann ee fir d'Läschen ass.
* {{Kontra}}, wann ee géint d'Läschen ass.
* {{Neutral}}, wann een der Läschpropos géigeniwwer neutral ass, sech also an anere Wierder enthält.
* {{Kommentar}}, wann een e Kommentar ofgi wëll, ouni datt dee Kommentar eng Positionéierung géigeniwwer der Läschpropos beinhalt.

Ofstëmme kënnen all ugemellt Benotzer, déi scho virun der Läschpropos aktiv waren. ''Aktiv'' bedeit, datt een op d'mannst 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg oder 50 Ännerungen am Ganzen op Artikele vun der Lëtzebuergescher Wikipedia gemaach huet.

Kuckt Iech wgl. virum Proposéieren a virum Ofstëmmen d'[[Wikipedia:Relevanz|Relevanzkrittären]] vun der Lëtzebuergescher Wikipedia un. 

__TOC__

&lt;blockquote style=&quot;border: 1px solid #ccc; text-align: center; padding: 10px; background-color: #f9f9f9;&quot;&gt;'''Archivéiert Diskussioune fannt Dir am [[Wikipedia:Läschen/Archiv|Archiv]].'''&lt;/blockquote&gt;

&lt;inputbox&gt;
type=fulltext
width=30
searchbuttonlabel=Archiven duerchsichen
prefix={{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}
&lt;/inputbox&gt;

== [[Claude Mousel]] ==
* {{pro}}: och wann en déi meescht Stëmme bei de Gemengewale krut, misst de Mann op d'mannst Buergermeeschter sinn (elo, net eventuell an x Joren) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:46, 19. Jun. 2023 (UTC)

* {{pro}} idem  --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:06, 19. Jun. 2023 (UTC)
* &lt;?&gt;   Hei hu mer en eppes spezielle Fall: En Nach-net-Buergermeeschter: Wann haut fest steet (sou verstinn ech dat op d'mannst) dass de Buergermeeschterposten tëscht zwou Koalitiounsparteie gedeelt gëtt, an se sech eens sinn, wéini wien 'drun' ass, ass dat fir mech 'stabil' genuch, dass de Relevanzcritère 'Buergermeeschter' hei ugewandt géif. Ech verstinn awer och d'Argument, einfach emol ofzewaarden, bis dat souwäit ass (dh an zwee Joer). --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 06:30, 20. Jun. 2023 (UTC)
:: Fir mech e valabelt Argument, wann déi zwee Joer wéi erwaart oflafen. Ech sinn am Prinzip géint d'Zukunftsmusek well mer schonn ze dacks hu misse Saachen ännere goen, mengen awer och datt mer hei nuancéiere kënnen. Wéi d'Läschschabloun an den Artikel gesat gouf, war (wéinsten am Wikiartikel) d'Informatioun, iwwer d'Buergermeeschterei net do. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 07:21, 20. Jun. 2023 (UTC)
*{{contra}}: wéi uewe beschriwwen. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 09:53, 18. Okt. 2023 (UTC)
*:{{Kommentar}}: De Claude Mousel ass zanter dem 19.09.2025 Buergermeeschter. Ech mengen, domat ass dës Läschdiskussioun zou. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:14, 1. Okt. 2025 (UTC)
*{{Kommentar}}: Et wier awer gutt, wann am Text stéing, wéini a wou de Mann gebuer ass, vläicht och e Wuert zu senge Studien oder eventuelle Parteimandaten.--[[Benotzer:Jamcelsus|Jamcelsus]] ([[Benotzer Diskussioun:Jamcelsus|Diskussioun]]) 08:28, 15. Jan. 2026 (UTC) — Ass elo deelweis geschitt!-- [[Benotzer:Jamcelsus|Jamcelsus]] ([[Benotzer Diskussioun:Jamcelsus|Diskussioun]]) 14:40, 21. Jan. 2026 (UTC)

== Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS... ==
Ech proposéieren all déi follgend Kategorien ze läschen:
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Category]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Category talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Image talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS MediaWiki]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Template]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS User]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS User talk]]
* [[Schabloun:MediaWiki Newarticletext NS Wikipedia]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Benotzer]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Category]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Hëllef]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Image]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS MediaWiki]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Template]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS User]]
* [[Schabloun:MediaWiki Noarticletext NS Wikipedia]]
Ech denken, datt dës Schablounen 2005 ugeluecht goufe fir d'Messagen ze definéieren, déi ugewise ginn, wann een op eng Säit geréit, déi et nach net gëtt. Aktuell ginn dës Schablounen awer néierens méi gebraucht an dat wat bei Säiten, déi et net gëtt, ugewise gëtt, gëtt och net méi iwwer Schablounen definéiert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:43, 1. Mee 2025 (UTC)

:{{Pro}} Wa se net gebraucht ginn, da kënne se fort. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:11, 1. Mee 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:05, 2. Mee 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 17:50, 2. Mee 2025 (UTC)

== Schablounen, déi kënne geläscht ginn ==
* [[Schabloun:Infobox Comic]] (bleift stoen Infobox Comic 2 gouf heihi geréckelt) --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:10, 18. Mee 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox Garen zu Lëtzebuerg]]
* [[Schabloun:Infobox Insel]] (bleift stoen Infobox Insel nei gouf heihi geréckelt) -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:57, 18. Mee 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox Schinnegefierer]] {{Pro}} et misst een allerdéngs virdru kontrolléiren op all d'Labelen an déi nei Schabloun iwwerholl goufen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:45, 6. Jul. 2025 (UTC)
*:Moien, a wat fir eng aner Schabloun? Weess net wat fir eng geméngt ass. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:41, 29. Okt. 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox Stär]] (bleift stoen Infobox Stär 2 gouf heihi geréckelt) --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:57, 18. Mee 2025 (UTC)
* [[Schabloun:Infobox V3/Tableau Ligne mixte]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Début]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Fin]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Image]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Tableau début]]
* [[Schabloun:Infobox V3/Tableau fin]]

Ginn net méi gebraucht; e puer goufen duerch aner Infoboxen ersat. -- [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:05, 18. Mee 2025 (UTC)

:* [[Schabloun:Infobox Uertschaft Nei]] gëtt och net méi gebraucht. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:49, 3. Mee 2026 (UTC)
::[[Schabloun:Wanderwee Lëtzebuerg]] | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:11, 13. Jul. 2026 (UTC)

== Léierpersonal ==

Vum·Vun der [https://lb.wikipedia.org/wiki/Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:6182:6DDD:C562:45AD 2A02:A03F:A199:6C00:6182:6DDD:C562:45AD] proposéiert mat der Begrënnung: „Grond: Schlechte Redirect - et gëtt och nach anert Léierpersonal.“ 

Well „dës Säit sou gespaart gouf, datt nëmme ugemellt Benotzer s'ännere kënnen“, gouf d'Läschpropos heihi kopéiert vum [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:42, 12. Jun. 2025 (UTC)

:*{{Contra}}: &quot;Léierpersonal&quot; ass am Lëtzebuergeschen déi allgemeng gebräichlech (an déi geschlechtsneutral) Bezeechnung fir Schoulmeeschteren a Léierinnen. 
:Den LOD iwwersetzt ''Léierpersonal ''mat ''personnel enseignant'' respektiv ''Lehrerschaft'' an op der de.wiki gëtt och ''Lehrpersonal'' op ''Lehrer'' virugeleet. Do dernieft ass mir perséinlech och keng aner Bedeitung fir „Léierpersonal“ geleefeg. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:53, 12. Jun. 2025 (UTC)
:*{{Pro}} ausser et géif en Artikel draus gemaach ginn, awer nëmmen e Redirect op Schoulmeeschteren a Léierinnen ass schlecht. Professeren, Chargés de cours, oder aner pedagogesch Beruffer gehéieren och zum Léierpersonal. Am Däitsche gëtt de '''Lehrer''' och anescht definéiert a beschränkt sech net op d'Schoulmeeschteren a Léierinnen déi bei ons nëmmen an der Grondschoul, Schoul halen: 
:::Ein Lehrer oder eine Lehrerin ist eine Person, die andere auf einem Gebiet weiterbildet, auf dem sie selber einen Vorsprung an Können, Wissen oder Erfahrung hat. Da es sich um keine geschützte Bezeichnung handelt, kann sich grundsätzlich jede Person so nennen, die sich in einer Phase der Vermittlung von Wissen, Können, Lebensweisheit, Ausbildung oder Bildung befindet. „Lehrer“ kann in der Umgangssprache als Berufsbezeichnung oder als Ehrentitel sehr unterschiedliche Bedeutung annehmen und ist eine Sammelbezeichnung für alle Arten von Lehrenden; diese lassen sich durch eine entsprechende Wortverbindung jeweils näher kennzeichnen, etwa Schullehrer, Hauslehrer, Tanzlehrer oder Segellehrer. Vor allem in der modernen Amtssprache findet sich die geschlechtsneutrale Bezeichnung Lehrkraft.
:--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:15, 12. Jun. 2025 (UTC)
:*{{Contra}}: -- wéi de Benotzer GilPe et uewe scho schreift. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 07:52, 13. Jun. 2025 (UTC)
:*{{Pro}}: Mat &quot;Léierpersonal&quot; ass definitiv net nëmmen de Schoulmeeschter/Joffer/... gemengt am Primaire mä och am Secondaire an och anert Personal dat Coursë gëtt. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 09:27, 15. Jun. 2025 (UTC)
:* {{Kommentar}}: D'Situatioun ass een Duercherneen. Am Artikel [[Schoulmeeschter a Léierin]] steet ''Léierpersonal'' als geschlechtsneutral Bezeechnung. An deemselwechten Artikel gëtt sech awer och spezifesch op d'Primär-/Grondschoul bezunn. Am verbonnene Eikidata-Element {{Q|Q2251335}} ass awer rieds vu ''primary or secondary school''. Wa ''Léierpersonal'' sech net nëmmen op Grondschoulléierpersonal bezitt – an dovunner ginn ech aus –, gesinn ech zwou Méiglechkeeten:
:# Den Artikel [[Schoulmeeschter a Léierin]] behält säi Scope, gëtt mat {{Q|Q10509151}} verbonnen, d'Ernimmung vu ''Léierpersonal'' gëtt gestrach (oder modifizéiert, datt kloer ass, datt et eng Iwwerklass ass) an de Redirect gëtt geläscht (oder zu engem separaten Artikel ausgebaut).
:# De genannten Artikel gëtt am Scope erweidert a misst deemno unhaltlech erweidert ginn, awer fir de Resch bräicht sech näischt ze änneren (ausser eventuell nach méi een allgemengt Wikidata-Element).
:Ech perséinlech si fir déi éischt Optioun, well de ''Schoulmeeschter'' am Lemma reng op Grondschoule bezéibar ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 06:47, 19. Jun. 2025 (UTC)
::Merci dem [[Benotzer:Volvox|Volvox]] fir seng Analys; ech ënnerstëtze seng 1. Alternativ. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:51, 23. Jun. 2025 (UTC)
:: fir déi 1. Alternativ. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:49, 2. Okt. 2025 (UTC)
:::{{Kommentar}} 1. Optioun ass ëmgesat. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:09, 2. Okt. 2025 (UTC)

== Buergermeeschter-Schabloune fir fréier Gemenge läschen ==

Ech denken, datt et kee Sënn méi huet, d'[[:Kategorie:Schabloune Buergermeeschteren|Buergermeeschterschabloune]] fir fréier Gemengen ze halen. Déi ginn normalerweis benotzt fir de jeeweils aktuelle Buergermeeschter an engem Artikel (meeschtens an enger Infobox) unzeweisen. Dat wieren ze läschen:
* [[Schabloun:Buergermeeschter Bous]]
* [[Schabloun:Buergermeeschter Groussbus]]
* [[Schabloun:Buergermeeschter Tënten]]
* [[Schabloun:Buergermeeschter Wal]]
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:28, 2. Okt. 2025 (UTC)

*{{pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:13, 2. Okt. 2025 (UTC)
*{{pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:47, 2. Okt. 2025 (UTC)
*{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 14:41, 2. Okt. 2025 (UTC)
*{{Pro}} --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:19, 2. Okt. 2025 (UTC)
 '''Fazit''': goufe geläscht. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:55, 8. Okt. 2025 (UTC)

== Lager Gruben ==

Deen Artikel ass iwwer ee (vun am Ganzen ennger aacht) Gefaangenelager fir sougenannt &quot;[[Ostarbeiter]]&quot;, d.h. vun den Nazien agesaten Zwangsaarbechter aus Osteuropa). Dës Lager sollen am Artikel &quot;Ostarbeiter&quot; - Kapitel &quot;Ostarbeiter zu Lëtzebuerg&quot;, am beschten an enger Tabell (mat e puer Donnéeeën - wou genee, wéini, wéivill Gefannagener,...) all opgezielt ginn. Eegen Artikelen, wou net méi dra stéing wéi an enger Zeil Tabell, hu mMn net vill Sënn (kuckt och Diskussiounssäit zum Artikel). -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:48, 8. Okt. 2025 (UTC)

* {{pro}} läschen --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:50, 8. Okt. 2025 (UTC)
* {{pro}} läschen --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:39, 8. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:40, 8. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:00, 8. Okt. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:42, 17. Okt. 2025 (UTC)

== Fondatioun ouni Gewënnzweck (Lëtzebuerg) ==
D'Situatioun vun de Fondatiounen zu Lëtzebuerg ass am Artikel [[Stëftung]] erkläert; et ass mMn en Doublon a gouf schonn 2012 proposéiert fir ze läschen. Kuckt d'[[Diskussioun:Fondatioun ouni Gewënnzweck (Lëtzebuerg)|Diskussioun]] dozou. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:38, 17. Okt. 2025 (UTC)

*{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]]
*{{pro}}
*{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 7:33, 18. Okt. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:27, 27. Okt. 2025 (UTC)

== Veräiner an Organismen ==

Am Artikel ass allerhand Duercherneen (gouf och schonn [[Diskussioun:Veräiner an Organismen|diskutéiert]]). A mengen Aen wär et besser den Artikel [[Veräin]] op [[Club]] weiderzeleeden an do dran den Ënnerscheed tëscht De-facto-Associatioun, ASBL an Netregierungsorganisatioun ze maachen. Wéi och schonn ernimmt, steet Organismen am Lemma, gëtt awer am Artikel net ernimmt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:38, 19. Okt. 2025 (UTC)

* {{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:38, 19. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 14:09, 19. Okt. 2025 (UTC)
* {{Pro}} |--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:16, 19. Okt. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Déi dozougehéiereg [[:Kategorie: Veräiner an Organismen]] sollt a mengen Aen op [[:Kategorie:Organisatiounen]] ëmbenannt ginn, déi bei eis nach keen Haaptartikel hunn. Vun ''Organisatioun'' wieren da ''Veräin'' a ''Club'' Ënnerklassen. Mee ech wéisst lo net, wéi ech ''Veräin'' a ''Club'' a Relatioun zuenee setze géif, ob dat Synonymmer sinn – wéi dem GilPe säi Virschlag noleet – oder dat eent e Spezialfall vum aneren ass oder et awer zwee ënnerschiddlech Konzepter (mat méiglecher Iwwerlappung) sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:22, 19. Okt. 2025 (UTC)

Merci [[Benotzer:Volvox|Volvox]], jo dat mat der Kategorie gesinn ech och esou. Wat Club a Veräin ugeet, sou sinn dat fir mech effektiv Synonymmer. Eis Kolleegen op der de.wiki gesinn dat och [https://de.wikipedia.org/wiki/Verein esou]. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:27, 19. Okt. 2025 (UTC)

:Ech setze mech drun d'Kategorien ëmzestrukturéieren.
:Wat ''Veräin'' a ''Club'' ugeet: Wann s de ënner [[Club]] den Ënnerscheed tëscht ''association de fait'', ASBL an Netregierungsorganisatioun maache wëlls an ech mer d'Lëscht vun den ASBLen an Netregierungsorganisatiounen ukucken, da géif ech mech bei verschiddenen awer dorunner stoussen se als ''Club'' ze bezeechnen, wougéint ''Veräin'' awer ëmmer eenegermoosse passt. ''Club'' wierkt méi informell, méi wéi een Zesummesi vu Leit, wougéint ''Veräin'' a mengem Kapp och bei Organisatioune passt, déi engem bestëmmten Zweck déngen ouni Gesellegkeet. Mee dat si just vag Gedanke mengersäits... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:53, 19. Okt. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:04, 29. Okt. 2025 (UTC)

== Tripticon+ ==
Wéinst Relevanzcritère schonn am Joer 2023 proposéiert gi fir geläscht ze ginn (cf [[Diskussioun:Tripticon+|Diskussioun]]). | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:16, 26. Okt. 2025 (UTC)

:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:16, 26. Okt. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 13:54, 27. Okt. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:05, 20. Nov. 2025 (UTC)

== Safet Alili ==
Den Artikel sollt wéinst de Relevanzkrittäre geläscht ginn; et geet haaptsächlech ëm d'ASBL [[LëtzCare]], déi elo en eegenen Artikel huet. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:01, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:01, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:15, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:25, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:00, 20. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)
== Artikelen déi schonn eng Zäit laang vegetéieren… ==

=== Centre d'Incendie et de Secours Kehlen ===
Läschpropos vum 17. Mee 2024, Grond: minimalistesch.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} Kaum enzyklopedesch Relevanz a kaum Informatiounen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:11, 22. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== [[Alphonse Halleux]] ===
Läschpropos vum 14. Sep. 2022, Grond: keng Relevanz, eege Recherchen ouni weider Quellen.
:{{Contra}} läschen; et feele just Quellen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
: {{Kommentar}}  Muss doriwwer eraus og jidde Fall iwwerschafft ginn: Vill ze ausféierlech iwwer kleng perséinlech Detailer vum Liewen, kaum eppes iwwer seng Kënschtleraktivitéit (Ausbildung, Austellungen, Quellen, Katalogen, ... Stil ass och net wéi e soll sinn ''(&quot;Den Alphonse ...&quot;)'' --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:37, 5. Dez. 2025 (UTC)
=== Jean-Baptiste Sanfourche ===
Läschpropos vum 23. Dez. 2021, Grond: Maschinneniwwersetzung; näischt dran ausser Foussnouten, nom Motto 'sicht dach selwer iwwer deen Onbekannten no', deen ausser enger Gare net vill Relevantes opweises huet.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== [[Kachkéis Kultur]] ===
Läschufro vum Auteur [[Benotzer:Charel Schiltz]] vun der Säit vum 25. Okt. 2025, Grond: Eegenen Artikel, net relevant am Senn vun de Wikipedia-Relevanzkrittären. Ech bieden em d'Laeschen.
:&lt;del&gt;{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)&lt;/del&gt;

De [[Benotzer:Charel Schiltz]] ass gefrot ginn, fir seng Läschdemande selwer hei mat Argumenter ze presentéieren. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:33, 6. Dez. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Well elo eng laang Zäit näischt geschitt ass, géif ech proposéieren, datt ech den Artikel eng Kéier iwwerschaffen an aktualiséieren. Ech mengen, datt den Artikel de Relevanzkrittären entsprécht, well et gëtt dee Podcast nach ëmmer. Ech wëll den Artikel natierlech nëmmen iwwerschaffen, wann en net direkt duerno erëm geläscht gëtt. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 11:27, 6. Mäe. 2026 (UTC)
::{{Contra}}: Den Artikel ass iwwerschafft. De Podcast leeft scho 4 Joer a gouf an d'Programmatioun vum Radio Ara iwwerholl. Zu den Invitéen zielen eng ganz Rei Leit a Gruppen, déi an der Lëtzebuerger Musekszeen zimmlech bekannt sinn, et also kee klengen Nichepodcast mat Onbekannten. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 10:30, 12. Abr. 2026 (UTC)

 Conclusioun: Ech mengen, bei enger Stëmm dogéint a kenger dofir no 4 Méint a 24 Deeg, kann ee soen, datt dës Läschdiskussioun ofgeschloss ass an den Artikel bleift. Merci dem @[[Benotzer:Bdx|Bdx]] fir d'Iwwerschaffen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:21, 13. Abr. 2026 (UTC)

=== Benotzer Diskussioun:Lệ Xuân ===
Läschpropos vum 24. Jun. 2022, Grond: Vandalismus gouf et scho virun 2 Joer eng Kéier op méi Wikien.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Déi Säit huet d'Krittäre vum [[Wikipedia:Direkt Läschen|Direkt Läschen]] erfëllt, wëll se laut Google Translate voller Obszönitéite war an deemno ënner Vandalismus fält. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:09, 22. Nov. 2025 (UTC)

=== Schabloun:Liste horizontale ===
Läschpropos vum 30. Jun. 2025, Grond: Ausser Déngscht.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:05, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:36, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Schabloun:Metanavigatioun ===
idem
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:05, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:35, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Benotzer:RoudeLéiwHuelSe ===
Läschpropos vum 24. Feb. 2023, Grond: Test page.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:04, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:35, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== San Amaro (Burgos) ===
Läschpropos vum 26. Mee 2023, Grond: Maschinneniwwersetzung vun engem deen d'Sprooch net kann.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:34, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Tinkoff (2012) an Tinkoff (2013) ===
Läschpropos vum 6. Mäe. 2023, Grond: Dës Säit ass onnéideg, well se just eng Schabloun enthält, déi lo am Haaptartikel vun Tinkoff steet.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Pro}} Am Artikel [[Tinkoff]] enthalen. Domat kann och d'[[:Kategorie:Tinkoff]] fort. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:21, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:34, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== [[Veianenerstross]] ===
Läschpropos vum 7. Jan. 2025, Grond: et schéngt kee sou e Lieu-dit ze ginn, op de Koordinaten déi ugi sinn ass näischt ze fannen.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)

:{{Kommentar}} Op [https://data.public.lu/fr/datasets/lieuxdits/ data.public.lu] fënnt een allerdéngs eng „Veianerstrooss“ fir „Hosingen“ an der Lëscht vun de Lieuxdits ([https://data.public.lu/fr/datasets/r/e7a843af-a736-43bc-978f-8d5df4aa130f Link op den Datesaz]); dat ass awer och bal dat eenzegt. @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] Wourop has du dech baséiert, wou s de den Artikel ugeluecht hues? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:18, 22. Nov. 2025 (UTC)
:Moien, se war am Artikel [[Gemeng Housen]] ënner &quot;Häff a Lieu-diten&quot; opgezielt, sou dass ech unhuelen, dass ech do virun 13 Joer eng Kéier op dee roude Link geklickt an den Artikel nom Schema x ugeluecht  hunn. Allerdings ass do d'Schreifweis ewell liicht anescht. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:22, 22. Nov. 2025 (UTC)
::Moien, am Artikel Housen war och iwwregens uginn wou den Numm géif hierkommen, e war allerdéngs am Ufank falsch geschriwwen (warscheinlech souguer mäi Feeler). Dësen Artikel gouf lo op déi richteg Schreifweis geréckelt, aner Schreifweisen an den Artikele goufe verbessert an d'Referenze goufen och an dësen Artikel derbäigesat, sou datt lo menger Meenung no kee Läschgrond méi besteet. Ech hunn och dofir d'Läschschabloun aus dem Artikel erausgeholl. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:06, 5. Dez. 2025 (UTC)

=== Benotzer:YxLizxy ===
Läschpropos vum 10. Mee 2025, Grond: Spillsäit vun engem Benotzer dee soss nach guer näischt opweises huet.
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:32, 22. Nov. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

=== Benotzer:Ⲩ.Ⲅ./Lorentzwues ===
Läschufro vum 28. Dez. 2020 vum  Auteur [[Benotzer:Ⲩ.Ⲅ.]]
:{{Pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:38, 20. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:01, 22. Nov. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:33, 22. Nov. 2025
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:13, 4. Dez. 2025 (UTC)

== [[Oh mäin Léift, Clementine]] ==

Haaptsächlech Doublon mat dem Artikel [[Un der Atert]]; kuckt weider Infoen an der Këscht vum Artikel.

*{{pro}} läschen | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:30, 5. Dez. 2025 (UTC)
*{{contra}}: Ass en eegestännegt, wäit bekannt Lidd/Melodie, dat duerchaus en eegenen Artikel verdingt (et gëtt en an enger halwer Dose Sproochen). ''Un der Atert'' ass eng &quot;speziell&quot; Adaptatioun, a well se zu Lëtzebuerg och wäit bekannt ass, kann déi och en Artikel hunn, an deem all dat besschriwwen ass. Allerdings soll deen hei ënner dem Originaltitel Lemmatiséiert sinn (net ënner enger kaum bis net genotzter Iwwersetzung). Ech réckelen en emol. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:42, 5. Dez. 2025 (UTC)

 Artikel gouf iwwerschafft; d'Bäibehale vum Artikel ass berechtegt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 22:02, 11. Jan. 2026 (UTC)

== Jonah Blumenfeld ==

Den Artikel erfëllt d'Relevanzkrittären net. [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:00, 7. Dez. 2025 (UTC)

:{{Pro}} - [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:00, 7. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}}, en huet och a soss kenger Wikipedia en Artikel, a e gëtt an der en-Wiki just eng Kéier ernimmt. -[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:23, 7. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:39, 7. Dez. 2025 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:26, 18. Dez. 2025 (UTC)

== Business Federation Luxembourg ==
: {{pro}} Ass eng Viruleedung mat falschem Lemma an néirens méi verlinkt --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:17, 15. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}} - [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:38, 18. Dez. 2025 (UTC)
:&lt;s&gt;{{Contra}}&lt;/s&gt; - D'Fedil nennt sech zënter 2018 ''The Voice of Luxembourg's Industry'', virdru war et ''Business Federation Luxembourg''. D'Viruleedung mécht deemno Sënn, et gouf just en Tippfeeler an der Viruleedungssäit (ech hunn e verbessert) | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:24, 18. Dez. 2025 (UTC)
::@ [[Benotzer:GilPe]]: Se huet just ni ''Business Federation Luxembourg'' geheescht, souwäit wéi ech erausfonnt hunn. De Lemma gouf jo dowéinst scho ganz am Ufank geréckelt. Kuckt iech vläicht d'Vesioune vum Artikel un. Do steet och derbäi firwat.--[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 21:36, 18. Dez. 2025 (UTC)
:::Moien @[[Benotzer:Puscas|Puscas]]. Ech hat net an de Versioune gekuckt, mä am Kapitel [https://lb.wikipedia.org/wiki/Fedil_-_The_Voice_of_Luxembourg%27s_Industry#Numm Numm] vum Artikel selwer. Do steet, datt d'Fedil sech vun 2008 bis 2018 ''Business Federation Luxembourg'' genannt huet. An dat geet och aus de Statutenännerungen ervir, déi als Referenz ugi sinn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:14, 19. Dez. 2025 (UTC)
::::Remoien [[Benotzer:GilPe|GilPe]]. Dann hat do vläicht deen een oder aneren net opgepasst. Aus [https://gd.lu/rcsl/8W2rlJ dësem Dokument] an och aus [https://gd.lu/rcsl/7dGfMz dësem] gett kloer ervir dat den Numm '''Fedil - Business Federation Luxembourg''' war an net einfach '''Business Federation Luxembourg''' --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 18:21, 19. Dez. 2025 (UTC)
:::::Okee, da läit de Feeler an dëser Diskussioun vläicht bei mir; ech hat net verstanen, datt „mat falschem Lemma“ sech just op de Prefix „Fedil -“ bezéie géif, dee virun „Business Federation Luxembourg“ feelt. Jo, an deem Fall kann déi Säit mMn (eng Woch no der Läschpropos) geläscht ginn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:11, 19. Dez. 2025 (UTC)
:{{Pro}} - cf hei driwwer. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:13, 19. Dez. 2025 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:13, 24. Dez. 2025 (UTC)

== Geschäftsleitskategorien ==

Ënner [[Kategorie Diskussioun:US-amerikanesch Geschäftsleit]] gouf knapp diskutéiert, datt d'Kategorien ënner [[:Kategorie:Geschäftsleit no Länner]] eventuell redundant wieren, well mer schonn [[:Kategorie:Entrepreneren]] hunn. Wann dat de Fall wier, wieren
* [[:Kategorie:Spuenesch Geschäftsleit]]
* [[:Kategorie:Tschechesch Geschäftsleit]]
* [[:Kategorie:US-amerikanesch Geschäftsleit]]
op déi entspriechend „Entreprener“-Versioun ze leeën an ze läschen.

Allerdéngs sinn ech mer beim optimale Begrëff net sécher: „Entreprener“ kléngt e bëssen no Bausecteur an „Geschäftsleit“ kéint un de Commerce denke loossen. Mee op éigendee Begrëff muss ee sech jo eenegen... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:27, 29. Dez. 2025 (UTC)

: Mir gefält Geschäftsleit besser, well e geschlechtsonspezifesch ass. A jo, bei Entrepreneur denken ech och éischt un de Baussecteur.--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 10:33, 12. Abr. 2026 (UTC)

== Eidel Kategorie fir Gebuer/Gestuerwen ==

Ech proposéieren, e puer dausend Kategorien ze läschen – 4780, fir genau ze sinn – nämlech all Kategorie fir „Gebuer“ oder „Gestuerwen“, déi eidel ass. Weem dat ze extreem ass: Zumindest all déi Kategorië mat „v. Chr.“ brénge kengem eppes. Déi huele just Plaz wech a spammen d'[[Special:UnusedCategories|Spezial:Net benotzt Kategorien]] zou. Sot beim Ofstëmme villäicht, ob der se all ewech wëllt hunn, just déi v. Chr. oder guer keng. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:47, 1. Jan. 2026 (UTC)
:Moien, ech géif s'och all bis d'Joer 1 läschen; nei Artikelen iwwer Leit aus der Antikitéit si rar, a wann, ass d'Kategorie séier nees ugeluecht.
:--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 22:52, 1. Jan. 2026 (UTC)
:Moien, {{pro}} läschen: alles virun Chr. an eventuell esouguer bis d'Joer 1000 duerno. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:17, 2. Jan. 2026 (UTC)
: {{Pro}} läschen | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:14, 2. Jan. 2026 (UTC)

::Moien, ech verstinn de Problem mat der Plaz net richteg. Wou huele se Plaz ewech? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:50, 2. Jan. 2026 (UTC)
:::Ech hu mech salopp ausgedréckt mat der Plaz. Späicherplaz op Serveren oder Änleches ass wuel kaum relevant, dat hunn ech net gemengt. Mee déi Kategorien erfëllen – wéi déi meeschten eidel Kategorien – keen Zweck an tauchen awer op Spezialsäiten, am AWB oder a Requêten etc. op a „begruewen“ do jee nodeems relevant Resultater, virun allem well et der Dausende sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:14, 2. Jan. 2026 (UTC)
:Moien, {{Pro}} alles wat eidel ass bis d'Joer 1000. [[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 13:05, 2. Jan. 2026 (UTC)
::{{Kommentar}}: Nodeems eng Woch vergaangen ass, schéngt et Konsens déi onbenotzt Gebuer- a Gestuerwesäiten v. Chr. ze läschen an eventuell bis 1000, wann den @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] net „''just'' bis d'Joer 1“, mee „''mindestens'' bis d'Joer 1“ gemengt huet.
::Ech hu mech mam @[[Benotzer:Soued031|Soued031]] amüséiert erauszefannen an ze testen, wéi een de pywikibot ([[:mw:Manual:Pywikibot/delete.py]]) benotze kann, fir déi dausende Kategorien op ee Schlag ze läschen. Well een dofir awer Adminrechter brauch, kann ech déi Ännerungen net mat mengem Bot-Account maachen, mee ech muss mäin Haaptaccount benotzen. A well ech doduerch d'Rezent Ännerunge komplett zouschëdden, loossen ech dat Ganzt dës Nuecht lafen, wou warscheinlech kee méi ënnerwee ass.
::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:01, 10. Jan. 2026 (UTC)
:::Fir datt ech och an Zukunft nach weess, wéi mer et gemaach hunn:
:::# Aus de Kategorien:Gebuer (n. Joerhonnert) einfach d'Lëscht vun all de Kategorien an eng Textdatei kopéieren.
:::# Mat ''find-replace'' „ (eidel)“ ewech maachen, da mam Regex „([^\(\)\n\r]+\([^\(\)]+\))“ all Zeil wou nach Klammeren (an deemno forcément „(… S)“ fir eng Säitenzuel an der Kategorie) stinn läschen, „\r\n\r\n“ duerch „\r\n“ sou oft ersetze bis keng eidel Zeile méi do sinn an dann „Kategorie:“ prefixéieren. Dat geet natierlech alles zefouss, wat méi einfach ass, mee bei dausend Zeilen e bësse méi laang dauert. D'Haaptsaach herno sti just nach d'Kategorien, déi geläscht solle ginn, am Fichier, mat Nummraum an eng pro Zeil.
:::# Mam pywikibot an der Kommandozeil de Befeel&lt;pre&gt;python pwb.py delete -file:&quot;C:\…\Gestuerwen-Kategorien-viru-Christus.txt&quot; -always -summary:&quot;Wéi ënner [[Wikipedia:Läschen#Eidel Kategorie fir Gebuer/Gestuerwen]] diskutéiert&quot;&lt;/pre&gt;ausféieren, woubäi &lt;code&gt;C:\…\&lt;/code&gt; duerch de Pad bis op de Fichier z'ersetzen ass. Virdru muss een natierlech de [[:mw:Manual:Pywikibot|pywikibot]] mat allem drum un dran installéieren a sech ee [[Special:BotPasswords|Botpasswuert]] fir säi Kont generéiert an an d'Konfiguratioun vum pywikibot gepak a sech ageloggt hunn.
:::# D'Exekutioun vum pywikibot ass op ronn 8 Sekonne fir eng Aktioun gedrosselt. Doduerch muss en hei e puer Stonne lafen. Wann ee sech mat engem Kont ouni Adminrechter ageloggt huet, gëtt just d'Läschschabloun op d'Säit gesat, wann de Kont Adminrechter huet (an ee beim Generéiere vum Botpasswuert opgepasst huet, datt och d'Läschrechter iwwerdroe ginn), da ginn d'Säite geläscht.
:::[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:42, 11. Jan. 2026 (UTC)

== Nina Krajnik ==

Läschpropos; Grond: „pam. crosswiki self promotion, machine translation abuse“ | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:28, 7. Jan. 2026 (UTC)

*{{pro}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 22:07, 11. Jan. 2026 (UTC)
*{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:54, 12. Jan. 2026 (UTC)
*{{pro}} |--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:57, 15. Jan. 2026 (UTC)
*{{pro}} | --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 17:05, 15. Jan. 2026 (UTC)
*{{pro}} | --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:11, 15. Jan. 2026 (UTC)

 Conclusioun: gouf geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:59, 21. Jan. 2026 (UTC)

== Rebecca Shoichet ==

Läschpropos; Grond: „1-Saz-Artikel voller Feeler an ouni Quellen; Relevanz net ginn“  | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:47, 18. Jan. 2026 (UTC)

{{pro}} Keng Relevanz | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:47, 18. Jan. 2026 (UTC)
 Gouf scho geläscht well: „Resurectiounsartikel war schonn eng Kéier geläscht ginn“ | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:00, 18. Jan. 2026 (UTC)

== Schabloun:Switch ==

Dës Schabloun gouf scho viru laanger Zäit vun der Parserfunktioun #switch ofgeléist an ass och net méi am Asaz, nodeems ech se op de leschte Plazen ersat hunn.
* {{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} Wa se net gebraucht gëtt, ka se fort | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:07, 19. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:46, 19. Jan. 2026 (UTC)

 Gouf geläscht | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:52, 29. Jan. 2026 (UTC)

== Bob Morbach ==
* {{pro}} entsprécht net de Relevanzcritère fir Politiker --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 18:35, 29. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} d'accord, datt keng enzyklopedesch Relevanz z'erkennen ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:42, 29. Jan. 2026 (UTC)
* {{Pro}} läschen; keng Relevanz |
* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:29, 30. Jan. 2026 (UTC)
* {{pro}} - Sollt en enges Daags Buergermeeschter ginn, ass den Artikel jo nees séier reaktivéiert. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:46, 30. Jan. 2026 (UTC)
 Conclusioun: gouf geläscht | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:09, 22. Feb. 2026 (UTC)

== Charles Pauly ==
* {{Pro}} Persoun ass weeder Spiller vun der Natioinaldivisioun nach Buergermeeschter; President vum Naturpark Öewersauer ass och net relevant genuch. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:00, 17. Mäe. 2026 (UTC)
*:D'Persoun huet an den 80er an 90er Joren 64 Matcher an der Nationaldivisioun gespillt, falls dat hëlleft [[Benotzer:Benemlu|Benemlu]] ([[Benotzer Diskussioun:Benemlu|Diskussioun]]) 06:54, 18. Mäe. 2026 (UTC)
*::Leider net, '''Nationalekipp '''ass gefrot. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:22, 18. Mäe. 2026 (UTC)
* {{pro}}, wéi beschriwwen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:17, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{pro}} gouf alles gesot --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 06:48, 11. Abr. 2026 (UTC)
 Conclusioun: No dräi Wochen a véier Deeg dräi Stëmme fir d'Läschen a keng dogéint. Domat ass den Artikel geläscht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:26, 11. Abr. 2026 (UTC)

== Graziano D'Urso ==

Grond: Maschinneniwwesetzung, Autopromo a keen Artikel op der italieenescher Wiki. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:51, 6. Abr. 2026 (UTC)

*{{Pro}}, idem | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:54, 6. Abr. 2026 (UTC)
*{{Pro}} ass a kenger grousser Wiki vertrueden, oder gouf do scho geäscht. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:19, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{pro}} - wéi uewendriwwer gesot. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:16, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{pro}} alles gouf gesot--[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 06:43, 11. Abr. 2026 (UTC)
 Conclusioun: No enger Woch a véier Deeg gouf et 4 Stëmme fir d'Läschen a keng dergéint. Deemno ass den Artikel geläscht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:45, 17. Abr. 2026 (UTC)

== [[Eesti Raadio]] ==
Grond: D'Relevanzkrittäre ginn net erfëllt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:34, 10. Abr. 2026 (UTC)

:* {{Pro}}, mee net onbedéngt, well d'Relevanzkrittären net erfëllt wieren (villäicht sinn se et, villäicht net), mee well et e moeren an net propper strukturéieren Iwwersetzungsartikel ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:38, 10. Abr. 2026 (UTC)
:*:Jo, ass besser. &lt;s&gt;{{Pro}}&lt;/s&gt; | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:39, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{contra}} -Relevanz ass hei keen Argument. an eng Skizz vun der Struktur, wài se soll sinn, ass séier gemaach. Ausbaue kann een ëmmer. Loosse mer eis Frënn aus Estland emol e bësse méi iwwert hiert Land hei uleeën - soulaang et effektiv net méi Aarbecht mécht wéi selwer schreiwen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 12:54, 10. Abr. 2026 (UTC)
* {{contra}} --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 06:51, 11. Abr. 2026 (UTC)
::Alles ass schéin a gutt sou laang wéi et keng Iwwerhand hëlt. Ech stellen allerdéngsfest datt déi Mataarbechter just e puer Sätz heihinner klake kommen, a sech bis elo rose wéineg ëm de Layout bekëmmert hunn, oschonn d'Modeller do sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:37, 11. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} De Problem bei automateschen Iwwersetzungen ass net nëmmen d'''mise en forme''; déi ass tatsächlech relativ séier gemaach, wann ee Motivéierte sech fënnt. Mee bei automateschen Iwwersetzunge leit och den Inhalt an dee misst een och allkéiers am Detail préiwen, fir erauszefannen wou beim Iwwersetzen eppes schif gaangen ass, ouni datt een et gemierkt huet (well den „Iwwersetzer“ et guer net mierke kann). Deen Opwand ass méi grouss an et ass liicht, dee Problem z'ignoréieren, soulaang den Artikel uewerflächlech an der Rei ausgesäit. Wa mer automatesch Iwwersetzunge vu Leit, déi d'Sprooch net kënnen, akzeptéieren, da riskéiere mer, datt mer onbemierkt Ongenauegkeeten oder carrément Falschinformatiounen aschleisen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:23, 11. Abr. 2026 (UTC)

== Alpha Capital Discount Code AQM74 ==
Grond: Spam XReport. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:23, 17. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:30, 17. Abr. 2026 (UTC)

 Conclusioun: Ass direkt geläscht ginn, well et kloer Spam war. Den temporäre Kont gouf entre-temps scho global gespaart. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:55, 17. Abr. 2026 (UTC)

== [[Luxus (Museksgrupp)]] ==
Grond: „elementar Informatioune feelen, bewosst falsch Informatioune bei de Memberen, Kriticken déi engem e bësslche wäit hiergeholl virkommen, ouni Informatioun op Datum oder Editeur“. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:18, 17. Mee 2026 (UTC)

* {{Pro}} - [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:19, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} - [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 13:00, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} - [[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 18:15, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 22:26, 17. Mee 2026 (UTC)
* {{Pro}} U sech géif d'Band jo d'Relevanzkrittäre wéinst CDen erfëllen, mee den aktuellen Artikel besteet just aus lauter Linken op www.musicker.net an enger Lëscht vu Museker. Dat huet a mengen Aen net vill Wäert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:15, 19. Mee 2026 (UTC)

==[[The Northern Big Band]]==
Grond: minimalisteschen Artikel, auser enger Facebooksäit net vill ze fannen.
:Relevanzkrittäre fir Museker, Bands, Komponisten sinn net erfëllt
* Op d'mannst eng CD/EP, déi ënnert deem Numm erauskomm ass
* Optrëtter op Festivallen oder bei eegestännege Concerten a Concertssäll/-halen.
* Member vun enger Band, déi déi Krittären erfëllt
* Komponist vu Stécker, deen déi Krittären erfëllt
Am Artikel ass keen ee vun dëse Kritären ze fannen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:48, 18. Mee 2026 (UTC)

* {{contra}} Et ass och eng Internetsäit ernimmt: https://www.nbb.lu/. Well et keng zentral Informatioun gëtt iwwer Bigbanden zu Lëtzebuerg, hunn ech d'Säit [[Bigband]] an pro Bigband eng eenzel Säit ugeluecht, och wann ech kaum Informatioun dozou fonnt hunn. Dat ka jo mat der Zäit ausgebaut ginn. [[Benotzer:Christian Ries|Christian Ries]] ([[Benotzer Diskussioun:Christian Ries|Diskussioun]]) 14:01, 18. Mee 2026 (UTC)
* {{Kommentar}} D'Relevanzkrittäre schéngen hei zwar erfëllt ze sinn, well se laut „Photos“-Abschnitt op hirer Websäit op Festivallen an eegestännege Concerten ënnerwee sinn. Et wier besser, am Artikel dozou eppes ze soen – ech enthale mech an där Hisiicht awer, well et net meng Matière ass –, wéi den Artikel ze läschen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:24, 19. Mee 2026 (UTC)
::{{Pro}} Fir relevant ze sinn, sollen déi Informatiounen am Artikel stoen an net op verlinkte Säiten. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:30, 19. Mee 2026 (UTC)
:::{{kommentar}} Domat sinn ech d'accord. Wann de @[[Benotzer:Christian Ries|Christian Ries]] dat bäiflécke wëll, kann den Artikel gäre bleiwen. Wann net, da leider net. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:35, 19. Mee 2026 (UTC)

== Schabloun:WebRef ==

Zum Schluss vun [[Wikipedia:De Stamminee#Kategoriendoublon|dëser klenger Diskussioun]] um Stamminee ass d'Propos opkomm, fir d'[[Schabloun:WebRef]], zesumme mam [[Modul:Aux]] (dat just vun där enger Schabloun benotzt ze gi schéngt) an der vum Modul definéierter [[:Kategorie:Seiten, die fehlerhafte Argumente in Vorlagenaufrufen verwenden]], ze läschen. D'Schabloun gëtt aktuell net benotzt a meng Fro ass lo: Wëll iergendee se benotzen oder ka se geläscht ginn?

Et ass eng Schabloun fir Referenzen ze setzen, an op [[:eu:Txantiloi:WebRef]] fënnt een dat heite Beispill:

&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{WebRef| author=Egilearen Izena| url=http://www.ref1.eus| title=Izenburua 1| cotitle=Gehigarria 1| publisher=Argitaratzaile 1| pages=1| language=en| format=formatu1| date=2019-09-20| accessdate=2019-09-20| archiveurl=http://www.archive1.eus/http://www.ref1.eus| archivedate=2019-09-20| quote=Aipua 1| comment=Iruzkina 1}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

→ {{WebRef| author=Egilearen Izena| url=http://www.ref1.eus| title=Izenburua 1| cotitle=Gehigarria 1| publisher=Argitaratzaile 1| pages=1| language=en| format=formatu1| date=2019-09-20| accessdate=2019-09-20| archiveurl=http://www.archive1.eus/http://www.ref1.eus| archivedate=2019-09-20| quote=Aipua 1| comment=Iruzkina 1}}

Et kann een net ganz, awer am Weesentlechen dat selwecht mat der [[Schabloun:Citation]] maachen. Dofir ...

--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:26, 19. Mee 2026 (UTC)

:* ... {{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:27, 19. Mee 2026 (UTC)
:* {{Pro}}; [[Schabloun:Citation]] geet duer. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:08, 20. Mee 2026 (UTC)
:* {{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 08:01, 20. Mee 2026 (UTC)

 Conclusioun: No enger Woch mat 3-Pro-Stëmme fir d'Läschen a keng dergéint, gouf den Artikel geläscht. |

== Beiemusée ==

Moien,

Den Artikel besteet quasi just aus engem hallwe Saz en e puer Infoen an der Këscht. Op Nofro beim ''Syndicat d'initiative'' zu Dikrech krut ech gesot, datt et de Musée iwwerhaapt net méi gëtt… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:35, 21. Mee 2026 (UTC)

:{{Pro}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:36, 21. Mee 2026 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 08:11, 21. Mee 2026 (UTC)

 Conclusioun: No enger Woch mat 2-Pro-Stëmme fir d'Läschen a keng dergéint, gouf den Artikel geläscht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:33, 27. Mee 2026 (UTC)

==Bank of America==
Viruleedung vum Numm deen awer fir déi amerikanesch Mammebank sollt gebraucht ginn an och an deem Sënn an Artikelen oder Lëschten opdaucht --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:27, 23. Mee 2026 (UTC)

 Gouf geläscht; Direkt-Läsch-Krittär: &quot;Säitentitel ass falsch&quot; | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 27. Mee 2026 (UTC)

== [[Thierry Origer]] ==

Well d'Säit [[Thierry Origer (Geschäftsmann)]] no [[Wikipedia:Läschen/Archiv/2010#Thierry Origer (Geschäftsmann)|dëser Diskussioun]] geläscht gouf, mécht et a mengen Ae kee Sënn, d'Homonymiesäit ze halen, op där soss just nach [[Thierry Origer (Reliounswëssenschaftler)]] steet. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:21, 18. Jun. 2026 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:21, 18. Jun. 2026 (UTC)
:: VLäicht De Reliounswssenschaftler op Thierry Origer réckelen, an dann dee läschen. Wa mer keng Homonymie brauchen, da brauche mer och kee Lemma mat engem Homonymie-Atttribut. -- [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:39, 18. Jun. 2026 (UTC)
:::{{Pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:56, 19. Jun. 2026 (UTC)
:{{Pro}} idem Les Meloures | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:21, 18. Jun. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 06:21, 19. Jun. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>ban8g0s28f6f9gv2ncnmincnraqeoiu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Esch-Uelzecht</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1292</id>
    <revision>
      <id>2685381</id>
      <parentid>2683013</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:31:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>Geo, da Geschicht</comment>
      <origin>2685381</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32375" sha1="i82xn374yrw3qbj4vf40fk0bm5d1qt9" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Esch-sur-Alzette 
 | Numm (Däitsch) = Esch an der Alzette
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}
 | Koordinaten  = {{coor dms|49|29|49|N|05|58|50|O}}
}}
{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 250
 | Bild1 = Esch auf die Alset by Jean Bertels 1597.jpg
 | Text1 = Vue op Esch ëm 1600, vum [[Dipbech]]dall (Wobrécken) aus
 | Bild2 = Al Esch 1860 01.jpg
 | Text2 = Esch-Uelzecht, 1860. Déi al Kierch St. Jean stoung do, wou haut d'Groussgaassschoul ass
 | Bild3 = Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg
 | Text3 = De Krounprënz Wilhelm von Preußen, 1914, virun der Groussgaassschoul
 | Bild4 = Esch et ses usines (Esch-sur-Alzette ; Grand-Duché de Luxembourg) - plan-guide dressé d'après les plans géométriques de la ville et des usines - par J. Hansen - btv1b530649449.jpg
 | Text4= Esch a seng Schmelzen, 1925; Plang vum [[Jules-André-Arthur Hansen|Jules Hansen]].
 }}
[[Fichier:Esch-sur-Alzette Panorama avec train, Photo by J.M. Bellwald, N° 402.jpg|thumb|upright|Esch ~1900-1910.]]
'''Esch-Uelzecht''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en an eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied]] am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]] a [[Chef-lieu]] vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton mam selwechten Numm]]. Et gëtt keng aner Uertschaften an der Gemeng. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner ({{wikidata|qualifier|P1082|P585}}) ass Esch déi zweetgréisst Stad vum Land.

Laang en einfacht Bauerendierfchen, am Dall vun der [[Uelzecht]], huet Esch mat der Entdeckung vun der [[Minett (Äerz)|Minett]] (ëm [[1870]]), an der domat verbonnener Entwécklung vun de [[Biergbau zu Lëtzebuerg|Minièren]], der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Eisen- a Stolindustrie]], bannent e puer Joerzéngte seng Populatioun verzéngfacht. D'Strukturkris an deem Secteur, déi Mëtt der [[1970]]er-Joren ausgebrach ass, huet et mat sech bruecht, datt no an no all Minièren an e groussen Deel vun de Schmelzen zougemaach hunn.

Déi doduerch entstanen Industriebrooche sinn zum Deel am Gaang, nei bebaut ze ginn. Sou ginn a goufen zanter 2005 op [[Belval]] nei administrativ, kulturell an edukativ Gebaier, mä och Wunnengen, Büroen a Geschäfter gebaut. Zanter der Mëtt vun den 2020er-Jore gëtt um [[Rout Lëns|fréiere Site vun Terres-Rouges]] virun allem Wunnraum geschaf, an um Enn vun deem Joerzéngt soll och den Terrain vun der fréierer [[Metze Schmelz]] nei strukturéiert a bebaut ginn.

2022 war Esch, zesumme mam [[Litauen|litauesche]] [[Kaunas]], 
[[Europäesch Kulturhaaptstad]], bei där och déi 10 Gemenge vum [[Gemengesyndikat]] [[PRO-SUD]] an déi vum [[Pays-Haut Val d'Alzette]], déi Säit der Grenz, matgemaach hunn.&lt;ref&gt;[http://esch2022.lu esch2022.lu].&lt;/ref&gt;

==Geographie ==
De Floss [[Uelzecht]], deen zu Esch vum franséischen [[Däitsch-Oth]] hier iwwer d'Grenz kënnt, leeft an nordëstlecher Richtung queesch duerch d'Gemeng (zur Halschecht an engem iwwerdeckelte Kanal), an deelt dës an zwee: de südlechen Deel besteet haaptsächlech aus Bëscher op den Hiwwelen an Häng vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]-Plateau, an dat zwéin Däller, d'Hiel, resp. den Ellergronn, a méi nërdlech d'Neiduerf, resp. de Buergronn, erageschnidde sinn, a wou bis an d'1970er-Joren iwwer an ënner dem Buedem Minett ofgebaut gouf. Den nërdlechen Deel ass, vun enger liichter Knupp ofgesinn (Al Esch, Uecht, Dellhéicht) éischter flaach a breet sech zum Dall vun der [[Dipbech]], enger Niewebaach vun der Uelzecht, hin aus. Dësen Deel ass mëttlerweil bal ganz bebaut. Fir nei Gebaier an Infrastrukture kënnen ze bauen, ginn d'Frichë vun den dräi Schmelzen, déi um Bord vun der Gemeng bis eriwwer an den Territoire vun den Nopeschgemenge goungen, no an no och urbaniséiert. 

===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 | ville    =  Esch-Uelzecht
 | nord-ouest =  
 | nord       =  [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | nord-est   = 
 | est        =  [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]
 | sud-est    =  [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
 | sud        =  (F) [[Däitsch-Oth]]&lt;br&gt;(Audun le Tiche)
 | sud-ouest  =  (F) [[Réisseng]]&lt;br&gt;(Russange)
 | ouest      =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
}}

== Geschicht ==
=== Fréizäit bis 19. Joerhonnert ===
Schonn zanter der [[Eisenzäit]], virun iwwer 2.500 Joer, gouf um Territoire vun der haiteger Gemeng Esch [[Bounäerz|Boun-]] a [[Wisenäerz]] verschafft; um Flouer 'Op der Gläicht', e Plateau tëscht Esch a [[Rëmeleng]], goufen 2003-2006 bei [[Lëscht vun den Ausgruewungen zu Lëtzebuerg|archeologeschen Ausgruewunge]] Reschter vun Iewen, [[Schlaken]], [[Nol (Technik)|Neel]] a soss paleometallurgesch Zeie fonnt.&lt;ref&gt;Camille Robert: &quot;Le sous-sol nous parle. Les fouilles archéologiques à Esch-sur-Alzette.&quot; In: ''100 Joer Esch (1906-2006)''. Luxembourg 2006, S. 121-122 an 124.&lt;/ref&gt; Och d'[[Kelten]] hu sou do Eise gemaach. Nom Enn vun der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] an der [[Vëlkerwanderung]] ass d'Wëssen dovu verluer gaangen.

Den [[12. Abrëll]] [[1128]] ass Esch fir d'éischt Kéier, ënner dem Numm &quot;Asch&quot;, an enger [[Peepstlech Bull|Bull]] vum [[Poopst]] [[Honorius II. (Poopst)|Honorius II.]] ernimmt ginn. De [[Jang de Blannen]] huet hir de [[16. Mee]] [[1328]] den Titel &quot;Fräi Stad&quot; iwwerdroen&lt;ref&gt;[https://eschfrankjost.jimdo.com/1-von-den-anf%C3%A4ngen-bis-zum-ende-des-ancien-r%C3%A9gime/1-6-die-herrschaft-von-berwart-und-die-mauern-von-esch/ Frank Jost: &quot;1.6. Die Herrschaft von Berwart und die Mauern von Esch&quot;]&lt;/ref&gt;.

Am Laf vun de Joerhonnerte gouf Esch ëmmer nees vu friemen Truppen iwwerfall, an dacks staark zerstéiert. [[1677]], op Uerder vum [[Louis XIV. vu Frankräich|Louis XIV.]], hunn d'Stadmauere misse geschleeft ginn. Am [[Juli]] [[1830]] huet Esch dunn och nach säin Titel ''Stad'' verluer. Mä net laang duerno, den [[12. Oktober]] [[1841]], gouf se duerch eng kinneklech-groussherzoglech Veruerdnung zum [[Chef-lieu]] vum neie [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton Esch]] ernannt.

An der zweeter Hallschent vum [[19. Joerhonnert]] ass et mat der industrieller Entwécklung ëmmer méi schëtzeg virugaangen. Fir d'éischt am [[Tagebau]], duerno och a [[Galerie (Biergbau)|Galerien]], gouf d'[[Minett (Äerz)|Minett]] ofgebaut, an an de [[Schmelz]]en, déi wéi Champignonen aus dem Buedem geschoss koumen, verschafft. Mat den neien Aarbechtsplazen ass och d'Populatioun vun Esch rasant an d'Luucht gaangen. D'Aarbechter koumen am Ufank aus anere Géigende vum Land, virun allem dem [[Éislek]], mä scho fréi hu missen Aarbechtskräfte vu soss hier erbäigeruff ginn, aus den Nopeschlänner, mä och aus [[Polen]] an [[Italien]]. Esch huet sech dunn och iwwer säin historesche Stadkär (den haitege Quartier [[Al Esch]]) eraus ausgebreet: ronderëm d'Schmelzen ([[Metze Schmelz]], [[Brasseurs Schmelz]]) sinn nei Stroossen a Wunnengen entstanen (Quartiere Grenz an Neiduerf 1872, Hiel 1894-1904).

Den [[31. August]] [[1876]] gouf, duerch Gesetz vum [[6. Juli]] 1876, d'Uertschaft [[Schëffleng]] vun der Gemeng Esch-Uelzecht ofgetrennt fir déi eegestänneg [[Gemeng Schëffleng]] ze schafen.&lt;ref&gt;* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1876/0492207/0492207.pdf#page=1 ''Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange.'']&lt;/ref&gt;

===Uganks 20. Joerhonnert ===
Den [[29. Mee]] [[1906]], huet de Grand-Duc [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Guillaume IV.]] fir d'zweet Kéier Esch-Uelzecht zur Stad ernannt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 |Titel=Gesetz vum 29. Mee 1906 |Gekuckt=14.06.2012 |Archiv-Datum=22.07.2012 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120722060337/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 }}&lt;/ref&gt;. Esch hat do 13.000 Awunner.

Tëscht 1909 an 1913 gouf eng nei Schmelz am Westen opgeriicht: d'[[Adolf-Emil-Schmelz]] op Belval. Dofir hu missen 91 Hektar Bësch (Clair-Chêne) ëmgehae ginn. Nei Aarbechterwunnenge gi ronderëm gebaut: am Quartier Uecht an d'Cité Welter.

Vun 1910 u gouf de Quartier Brill urbaniséiert. Vill Immigranten aus Italien hunn do hiert Doheem fonnt. D'Uelzecht gouf iwwerdeckelt, an d'[[Uelzechtstrooss]] mat hiren Niewestroosse gouf zum neie Mëttelpunkt vun der Stad.

Am [[Éischte Weltkrich]] war zu Esch e knappse Mount d'Generalquartéier vum däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/21gh3gzdj/pages/6/articles/DIVL562 &quot;Ein Alt-Escher erzählt... Aus dem Krieg 1914-18. Der deutsche Kronprinz in Esch.&quot;] In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 235/236 (25.08.1962), p. 6 (Digitised by the National Library of Luxembourg).&lt;/ref&gt;, a gouf souzesoen an e [[Lazarett|Krichslazarett]] transforméiert. D'Schmelzen hunn déi Zäit net oder net vill produzéiert. Vill auslännesch Aarbechter sinn nees an hir Heemecht geplënnert.

Um Enn vum Éischte Krich ware 5.000 amerikanesch Zaldoten zu Esch stationéiert, ë. a. an der [[Brillschoul (ESch-Uelzecht)|Brillschoul]], déi dofir requisitionéiert war.

=== Tëschekrichszäit ===
[[1920]] koum duerch dat nei agefouert [[allgemengt Walrecht]] fir d'éischt eng sozialistesch Majoritéit an d'Gemeng, mam [[Victor Wilhelm]] als Buergermeeschter. Weidere Wunnraum gouf geschaaft duerch d'Gemeng, mä och d'[[Arbed]] an d'[[Société Métallurgique des Terres Rouges]], deenen d'Schmelze gehéiert hunn: laanscht d'[[Éilereng]]er Strooss, am Quartier Uecht an am Quartier Brouch. D'Gemeng huet sech vum [[Josef Stübben]] e Plang ausschaffe gelooss, wéi d'Stad no Norden hi wuesse kéint, fir bis zu 60.000 Awunner Plaz ze bidden. Tëscht [[1926]], dem Enn vun der däitscher Wirtschaftskris, an [[1929]], der [[Weltwirtschaftskris]], huet Esch nach eng Kéier ee Bauboom erlieft: am Quartier Dellhéicht gouf e [[Escher Spidol|Spidol]] gebaut, d'Spidol- an d'Emil-Mayrisch-Strooss sinn ugeluecht ginn. [[1930]] huet Esch 29.745 Awunner gezielt. 1937 gouf dat neit [[Stadhaus Esch-Uelzecht|Escher Stadhaus]] ageweit.

=== Däitsch Occupatioun 1940-1944 ===
Direkt nom däitschen Iwwerfall, den 10. Mee 1940, gouf Esch, wéi aner Uertschafte laanscht d'franséisch Grenz, komplett evakuéiert, well gefaart gouf, d'däitsch Arméi géif op der [[Maginot-Linn]] hänke bleiwen, an doduerch Esch an e Schluechtfeld verwandelt ginn. Déi meescht Leit koumen an Zentral- oder Südfrankräich ënner. Wéinst der séierer franséischer Defaite koume se no e puer Wochen nees zeréck. Bis op e puer Haiser, déi duerch eng Granat zerstéiert gi waren, gouf et keng gréisser Schied.

Wéi iwwerall zu Lëtzebuerg goufen och zu Esch d'Verwaltungsstrukture vum [[Nationalsozialismus|Nazi]]-Okkupant agefouert. D'Escher [[Synagog Esch-Uelzecht|Synagog]] gouf, (wéi och déi an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]) zerstéiert. Vum September 1942 u goufen Honnerte vun Zwangsaarbechter, sougenannt ''[[Ostarbeiter]]'', déi virun allem aus dem vum [[Däitscht Räich vun 1933 bis 1945|Hitlerdäitschland]] besaten Deel vun der [[Sowjetunioun]] koumen, an de Schmelzen an an de Galerien agesat. Esch gouf den [[10. September]] [[1944]] vun den Amerikaneschen Truppe befreit.

=== Nokrichszäit 1945-1975 ===
Nom Krich huet Esch sech weider ausgebreet, an den 1950er-Jore si besonnesch zu Lalleng, am Brouch an zu Raemerech nei Quartieren entstanen. An den 1960er/70er-Jore war et besonnesch Wobrécken, dat bebaut gouf.

=== Stolkris 1975-1985 ===
Esch gouf, wéi aner Stied am Minett och, besonnesch haart vun der [[Stolkris]] getraff, virun allem sinn d'Recetten däitlech zeréckgaangen. Doduerch konnt d'Renovéierung vum ale Stadkär, deen zimmlech delabréiert war, eréischt an der Mëtt vun den [[1980|1980er]] Joren an Ugrëff geholl ginn.

Vun den 1960er-Joren un ass d'Populatioun vun Esch no an no zeréckgaangen: Vu bal 30.000 am Joer 1960 op 25.000 am Joer [[1985]]. Vill jonk Stéit sinn an d'Schlofstied ronderëm d'Stad geplënnert. Eréischt vun den [[1990|1990er]] Joren un ass dësen Trend gestoppt a souguer ëmgekéiert ginn; 2010 huet d'Awunnerzuel vun Esch 30.000 Awunner iwwerschratt&lt;ref&gt;[http://news.rtl.lu/news/national/69651.html &quot;D'Populatioun zu Esch läit elo offiziell bei 30.000 Awunner&quot;] rtl.lu 03.06.2010, 07:59 - Fir d'lescht aktualiséiert: 03.06.2010, 10:03.&lt;/ref&gt;.
[[Fichier:Belval, Luxembourg, seen from the West 2013-08.JPG|thumb|Belval vu Weste gesinn (Summer 2013).]]

=== Nei Quartieren op de Frichen ===
Zanter dem Ufank vun den 2000er-Jore gëtt op der Industriebrooch vu [[Belval]] en neie Quartier opgeriicht, no engem Masterplang, dee vun Agora a vum [[Fonds Belval]] koordinéiert gëtt, a wou vun ëffentlecher Säit ë.&amp;nbsp;a. d'[[Uni Lëtzebuerg]], Fuerschungsariichtungen, e [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|Gebai fir ëffentlech Verwaltungen]] an en [[Lycée Bel-Val|neie Lycée]], vu privater Säit e Kino a Büros-, Wunn- a Geschäftsgebaier am Gaang sinn, gebaut ze ginn, oder scho fäerdeg sinn.

{{Méi Info 1|Belval}}

Och op den Terraine vun de fréiere Schmelze vun Esch-Schëffleng (&quot;[[Quartier Metzeschmelz]]&quot;)&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/buergerbeteiligung-fuer-brache-arbed-schifflingen-in-startloechern-5c815bbdda2cc1784e33f45a &quot;Bürgerbeteiligung für Brache Arbed/Schifflingen in Startlöchern.&quot;] wort.lu, 07.03.2019.&lt;/ref&gt; an Terres-Rouges (&quot;[[Rout Lëns]]&quot;)&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1316939.html &quot; 'Rout Lëns' mat Liewe fëllen.&quot;] rtl.lu, 07.03.2019 20:00.&lt;/ref&gt; soll vun der zweeter Hallschecht vun den 2020er-Joren u virun allem Wunnraum fir eng 10.000 Leit geschafe ginn.

==Symboler==
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Mee]] [[1871]] - Mémorial 1871, Säit 73}}&lt;br&gt;D'Gemeng féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|}
===Logo===
2022 huet d'Escher Gemeng en neie Logo agefouert, an deem d'Haaptelementer vum Wopen – Tuerm a Waasser – op hir primär geometresch Forme vereinfacht sinn. Och d'Faarwe goufen op Schwaarz a Wäiss reduzéiert.&lt;ref&gt;[https://administration.esch.lu/2022/10/28/la-ville-desch-presente-sa-nouvelle-identite-visuelle/ La Ville d’Esch présente sa nouvelle identité visuelle.] Communiqué op esch.lu, 28.10.2022.&lt;/ref&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:520 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:38000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:10000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:2000 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:810
 bar:1871 from:0 till:3946
 bar:1910 from:0 till:16461
 bar:1922 from:0 till:20437
 bar:1935 from:0 till:27517
 bar:1947 from:0 till:26851
 bar:1960 from:0 till:27954
 bar:1970 from:0 till:27574
 bar:1981 from:0 till:25144
 bar:1991 from:0 till:24018
 bar:2001 from:0 till:27146
 bar:2011 from:0 till:30630
 bar:2021 from:0 till:36228
PlotData=
 bar:1821 at: 810 fontsize:S text:810 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 3946 fontsize:S text:3.946 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 16461 fontsize:S text:16.461 shift:(-17,5)
 bar:1922 at: 20437 fontsize:S text:20.437 shift:(-17,5)
 bar:1935 at: 27517 fontsize:S text:27.517 shift:(-17,5)
 bar:1947 at: 26851 fontsize:S text:26.851 shift:(-17,5)
 bar:1960 at: 27954 fontsize:S text:27.954 shift:(-17,5)
 bar:1970 at: 27574 fontsize:S text:27.574 shift:(-17,5)
 bar:1981 at: 25144 fontsize:S text:25.144 shift:(-17,5)
 bar:1991 at: 24018 fontsize:S text:24.018 shift:(-17,5)
 bar:2001 at: 27146 fontsize:S text:27.146 shift:(-17,5)
 bar:2011 at: 30630 fontsize:S text:30.630 shift:(-17,5)
 bar:2021 at: 36228 fontsize:S text:36.228 shift:(-17,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Zesummesetzung vun den Awunner no Nationalitéit ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Bevëlkerung 2022
|-
| Lëtzebuerger || 15.667
|-
| Portugisen || 10.316
|-
| Fransousen || 1.910
|-
| Italieener || 1.409
|-
| Montenegriner || 523
|-
| Belsch || 404
|-
| Däitscher || 325
|-
| Aner Europäer || 950
|-
| Capverdianer || 341
|-
| Chineesen|| 339
|-
| Aner Net-Europäer || 2.757
|-
| Keng Donnéeën || 21
|-
| '''Total''' || '''36.157'''
|}
{{small|Quell: ''[[Den Escher]]'' Nr.57, S.26.}}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vun Esch-Uelzecht gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

An den 1990er-Jore souz eng [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Koalitioun am [[Schäfferot]]. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 10. Oktober 1999 koum et zu enger Pattsituatioun: béid Parteie krute 6 Sëtz, an de Spëtzekandidat vun der CSV, den [[Ady Jung]], huet den Usproch erhuewen, fir Buergermeeschter ze ginn. Wéi den CSV-Gemengerotsmember Jos Mischo kuerz drop aus der Partei ausgescheet ass, deemno d'LSAP nees 1 Sëtz méi hat, huet dës weider mat der CSV, déi op hirem Buergermeeschterposte bestanen huet, ouni Succès probéiert, eng Koalitioun op d'Been ze stellen. Och Verhandlungen tëscht LSAP an [[Demokratesch Partei|DP]] hate kee Succès. Sou koum et den 30. Abrëll 2000 zu Neiwalen, bei deenen d'LSAP 7 Sëtz krut, a sou eng Koalitioun mat [[Déi Gréng]] an [[Déi Lénk]] opgestallt huet.&lt;ref&gt;Jacques Ganser: [https://www.wort.lu/de/lokales/wahlgeschichte-n-wenn-das-der-josy-wuesste-59dc921656202b51b13c4ef9 &quot;Wenn das der Josy wüsste.&quot;] wort.lu, 11. Oktober 2017 um 07:00.&lt;/ref&gt;

2005 koum et zu enger Koalitioun vun LSAP-déi Gréng, déi och 2011 virugefouert gouf. Bei de Gemengewale vun 2017 huet d'LSAP 3 Sëtz verluer, iwwerdeems d'CSV der 2 gewonnen huet. Als Resultat hu sech d'CSV, d'DP an déi Gréng op eng Koalitioun gëeenegt, déi eng Majoritéit am Schäfferot huet. Buergermeeschter gouf de [[Georges Mischo]]&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1089626.html &quot;CSV, Gréng an DP hu Koalitiounsaccord ënnerschriwwen.&quot;] rtl.lu, 24.10.2017, 22:15:36.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2079699.html|Titel=Escher Koalitiounsaccord ofgeschloss: Changementer bei Ressorte Mobilitéit, Enseignement a Logement|Gekuckt=14.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;. Déi Konstellatioun ass och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen. Nodeems de Georges Mischo Minister gouf, gouf de [[Christian Weis]] neie Buergermeeschter.

=== Zesummesetzung === 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]] !! BL
!Liberal
![[Sozialdemokratesch Partei (1970)|SdP]]
|-
|1945
| -
|4
|1
| -
|6
| -
|5
| -
| -
|1
| -
|-
|1949
| -
|5
|1
| -
|5
| -
|6
| -
| -
| -
| -
|-
|1951
| -
|5
|1
|
|4
|
|7
| -
| -
| -
| -
|-
|1957
| -
|5
|2
| -
|4
| -
|6
| -
| -
| -
| -
|-
|1963
| -
|5
|2
| -
|4
| -
|8
| -
| -
| -
| -
|-
|1969
| -
|4
|3
| -
|5
| -
|7
| -
| -
| -
| -
|-
|1970
| -
|4
|2
| -
|6
| -
|4
| -
| -
| -
|3
|-
|1975
| -
|5
|2
| -
|5
| -
|6
| -
| -
| -
|1
|- 
| 1981 || - || 6 || 2 || - || '''3'''|| - || '''8'''|| - || -
| -
| -
|- 
| 1987 || - || 7 || 1 || 1 ||'''2''' || - || '''8''' || - || -
| -
| -
|- 
| 1993 || 1|| '''7'''|| 2|| 2|| 0|| -|| '''7'''|| - || -
| -
| -
|- 
| 1999 || || || || || || || || - || -
| -
| -
|- 
| 2000* || 1 || 5 || 2 || '''2''' || 0 || '''2''' || '''7''' || - || -
| -
| -
|- 
| 2005 || 1 || 5 || 1 || '''2''' || 0 || 1 || '''9''' || - || -
| -
| -
|- 
| 2011 || 0 || 4 || 1 || '''2''' || 1|| 2 || '''9''' || - || 0
| -
| -
|- 
| 2017 || 0 || '''6''' || '''2''' || '''3''' || 0 || 2 || 6 || 0 || -
| -
| -
|- 
| 2023 || 1 || '''6'''|| '''2'''|| '''2''' / '''3''' {{small|**}}|| 0 || 1 || 6 || 1 / 0 {{small|**}} || -
| -
| -
|} 
{{small|* No Neiwalen. BL: Biergerlëscht.&lt;br&gt;** Am Okt. 2024 ass d'Conseillère vun der Piratepartei bei déi Gréng iwwergetrueden.&lt;br&gt;
'''Quell''': [[Ministère des Affaires intérieures|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu; Luxemburger Wort vum 18. Oktober 1975 (fir d'Resultater vun 1945-1975)}},

===Buergermeeschteren===
Den aktuelle Buergermeeschter ass de {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}.

Déi Persounen, déi virdrun dee Posten haten, sinn an dëser Lëscht opgezielt:

{{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht}}

== Quartiere vun Esch-Uelzecht ==
&lt;!--Dës Iwwerschrëft wgl.. net änneren. Se gëtt als Link an aneren Artikele gebraucht--&gt;
Esch-Uelzecht besteet zur Zäit aus 18 Quartieren&lt;ref&gt;[http://www.topographie.esch.lu/ ''Plan interactif Esch'']&lt;/ref&gt; an zwéin Industrieterrainen, vun deenen deen zu Belval (Arcelor-Mittal) nach a Betrib ass, wärend dee vum fréieren Arcelor-Mittal Wierk Esch-Schëffleng zanter 2012 net méi a Betrib ass an 2016 un de Staat verkaaft gouf.
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* [[Al Esch]]
* [[Belval]]
* Brill
* Brouch
* Dellhéicht
| valign=&quot;top&quot;|
* Fettmeth
* [[Grenz (Esch-Uelzecht)|Grenz]]
* [[Lalleng]]
* Lankhelz
|
* Neiduerf (''Neidierfchen'')
* Park
* Rämerech
* Schlassgoart
* Sommet
| valign=&quot;top&quot;|
* Universitéit
* Uecht
* Wobrécken
* Zäpert
|}

{{clearboth}}
&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;
{{Panorama|
légende=Panorama vun Esch (Quartieren Dellhéicht an Al Esch)|
image=Panorama of Esch-sur-Alzette, Luxembourg.jpg|
largeur=2500px
}}
&lt;/DIV&gt;

== Transport ==
Esch-Uelzecht läit um südlechen Enn vun der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], déi et mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an no Süden an der Verlängerung mat der [[Liaison Micheville|B40]], mat Däitsch-Oth  verbënnt. Nërdlech vun Esch verleeft d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]], déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an do un déi däitsch [[Autobunn A8 (Däitschland)|A8]] ugebonnen ass. Och d'[[Nationalstrooss 4|Nationalstroossen N4]] an [[Nationalstrooss 31|N31]] ginn duerch Esch.

Esch läit op den [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|CFL-Linne 6a]] a [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Péiteng|6f]]. Vun Esch aus féiert d'Ofzweigung [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Däitsch-Oth|6f]] op [[Däitsch-Oth]]. Et gëtt zwou Garen um Territoire vun der Gemeng: d'[[Gare Esch-Uelzecht]] an d'[[Gare Belval-Université]]. Marchandisegaren am Neidierfchen an an der Hiel sinn net méi am Betrib.

De Bus-Syndikat [[TICE]] huet säi Sëtz zu Esch, d'Linnen [[TICE-Linn 1|1]], [[TICE-Linn 2|2]], [[TICE-Linn 3|3]], [[TICE-Linn 4|4]], [[TICE-Linn 5|5]], [[TICE-Linn 6|6]], [[TICE-Linn 7|7]], [[TICE-Linn 13|13]], [[TICE-Linn 14|14]] a [[TICE-Linn 15|15]] verbannen Esch a seng Quartiere mat den aneren Uertschafte vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton]]. Ausserdeem läit Esch op de Strecke vun den [[RGTR]]-Linne [[RGTR-Linn 551|551]], [[RGTR-Linn 602|602]], [[RGTR-Linn 603|603]], [[RGTR-Linn 604|604]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 642|642]], [[RGTR-Linn 643|643]], [[RGTR-Linn 650|650]] a [[RGTR-Linn 651|651]].

D'[[Nationale Vëlosreseau|National Vëlospisten]] [[Vëlospist PC6|Nr. 6 (&quot;Dräikantonspist&quot;)]] an [[Vëlospist PC8|Nr. 8 (&quot;Pist vum Roude Buedem&quot;)]] féieren duerch Esch. Déi leschtgenannt verbënnt d'Quartieren Uecht an Universitéit mam sougenannte [[Vëlodukt Esch - Belval|Vëlodukt]], eng 1,3 km laang Bréck iwwer den Industrieterrain vun ArcelorMittal Esch-Belval.

== Kulturariichtungen ==
[[Fichier:Rockhal-vu-vier---w.jpg|thumb|D'Rockhal op Esch-Belval]]
{{div col}}
* [[Ariston]]
* [[Bridderhaus]]
* [[Escher Bibliothéik]]
* [[Escher Conservatoire]]
* [[Escher Theater]]
* ([[Kinosch]])
* [[Konschthal Esch]]
* [[Kulturzentrum Kulturfabrik]]
* [[Mousset-Haus Esch-Uelzecht|Mousset-Haus]]
* [[Nationale Resistenzmusée]]
* [[Rockhal]]
* [[Kinepolis Belval]]
{{div col end}}

== Schoulgebaier zu Esch ==
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* '''Primärschoulen'''
* Ale Lycée
* Brill
* Brouch
* Dellhéicht
* Groussgaass
* Lalleng
|
* '''Secondaire'''
* [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette]]
* [[Lycée Hubert-Clément]]
* [[Lycée Guillaume-Kroll]]
* [[Lycée technique de Lallange]]
* [[Lycée technique école privée Marie-Consolatrice]]
* [[Lycée technique pour professions de santé]]
|}

[[Fichier:Esch1jousefkierch1.jpg|thumb|200px|D'Jousefskierch]]

== Reliéis Gebaier ==

{|
|
* [[Grenzerkierch Esch-Uelzecht]]
* [[Jousefskierch Esch-Uelzecht]]
* [[Kapell Esch-Raemerech]]
* [[Kierch Esch-Lalleng]]
|
* [[Moschee Esch-Uelzecht]]
* [[Paterkierch Esch-Uelzecht]]
* [[Protestantesch Kierch Esch-Uelzecht]]
* [[Synagog Esch-Uelzecht]]
|}

== Bekannt Escher ==
{{Div col|cols=2}}
* [[François Besch]] (* 1963), Fotograf, Journalist a Kënschtler
* [[Jeannot Bewing]] (1931-2005), Sculpteur
* [[François Biltgen]] (* 1958), Politiker, Minister
* [[Raoul Biltgen]] (* 1974), Schauspiller
* [[Taina Bofferding]] (* 1982), Politikerin ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]])
* [[Paul Breisch]] (* 1974), Museker an Organist
* [[Guillaume Capus]] (1857-1931), Entdeckungsreesenden a Fuerscher
* [[Simone Decker]] (* 1968), Kënschtlerin
* [[René Deltgen]] (1909–1979), Schauspiller
* [[Bim Diederich]] (1922-2012), Vëlossportler
* [[Romain Fehlen]] (* 1956) Radios-Speaker a Journalist
* [[Camillo Felgen]] (1920–2005), Sänger, Radios-Speaker, Televisiouns-Animateur, Schlager-Textschreiwer a Schauspiller
* [[David Fiegen]] (* 1984), Liichtathleet
* [[Tom Flammang]] (* 1978), Vëlossportler
* [[Fernand Franck]] (* 1934), Äerzbëschof
* [[Luc Frieden]] (* 1963), Politiker a Manager
* [[Suzie Godart]] (* 1962), Vëlossportlerin
* [[Émile Hamilius]] (1897-1971), Politiker a Foussballspiller 
* [[Guy Helminger]] (* 1963), Schrëftsteller
* [[Paul Helminger]] (1940-2021), Politiker a Manager
* [[Jhemp Hoscheit]] (* 1951), Schrëftsteller
* [[Jean Kinsch]] (1886-1983), Deputéierten
* [[Joseph Kinsch]], (* 1933), ArcelorMittal-Manager
* [[Léon Kinsch (1870-1954)|Léon Kinsch]], (1870-1954), Escher Buergermeeschter
* [[Nicolas Kinsch]] (1904-1973), Bëschof vu Kisangani
* [[William J. Kroll|William Justin Kroll]] (1889–1973), Fuerscher, Metallurg an Erfinder
* [[Wil Lofy]] (1937-2021), Sculpteur a Moler
* [[Michel Majerus]] (1967–2002), Kënschtler
* [[Robert Mancini (Sculpteur)|Robert Mancini]] (1950-2011), Sculpteur
* [[Claude Michely]] (* 1959), Vëlossportler
* [[Mandy Minella]] (* 1985), Tennisspillerin
* [[Victor Neuens]] (1898-1975), Auteur, Editeur, Lokalpolitiker
* [[Désirée Nosbusch]] (* 1965), Schauspillerin, Televisiounspresentatrice, Filmregisseurin a -produzentin
* [[Jean Origer]] (1877-1942), Geeschtlechen, Deputéierten an Direkter vum ''Luxemburger Wort''
* [[Louis Pilot]] (1940-2016), Foussballspiller a Foussballtrainer
* [[Marco Pütz]] (* 1958), Saxophonist a Komponist
* [[Viviane Reding]] (* 1951), Journalistin a Politikerin
* [[Gast Rollinger]] (1946-2024), Filmregisseur, Lyriker
* [[Marco Serafini]] (* 1956), Regisseur
* [[Victor Thorn]] (1844–1930), Politiker
{{Div col end}}

== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
[[Fichier:Esch-Strooss.jpg|250px|thumb|Esch-Strooss zu Léck]]
{|
| [[Bethnal Green]]|| {{GBR}} || [[Coimbra]] || {{POR}}
|-
| [[Köln]] || {{DEU}} || [[Léck]] || {{BEL}}
|-
| [[Lille]] || {{FRA}} || [[Mödling]] || {{AUT}}
|-
| [[Offenbach am Main]] || {{DEU}} || [[Puteaux]] || {{FRA}}
|-
| [[Rotterdam]] || {{NLD}} || [[Saint-Gilles / Sint-Gillis|Saint-Gilles]] || {{BEL}}
|-
| [[Turin]] || {{ITA}} || [[Velletri]] || {{ITA}}
|-
| [[Zemun]] || {{SRB}} || [[João Monlevade]] || {{BRA}}
|}

== Interkommunal Syndikater ==
* [[SIGI]] - [[SYVICOL]] - [[TICE]] - [[ZARE]]

== Kuriéises ==
[[Fichier:Mémorial Fluchhafen Esch.jpg|thumb|Erënnerungsplack un den Escher Fluchhafen an der Rue de l'Aérodrome]]
=== Fluchhafen ===
Deen éischte Fluchhafen am Land war am Quartier Esch-&quot;Lankelz&quot; bei der haiteger ''rue de l'Aérodrome''. Déi Zäit gouf et ë.&amp;nbsp;a. eng Direktverbindung Esch-[[London]].

{{Méi Info 1|Fluchhafen Esch-Uelzecht}}

[[Fichier:Jeunesse Esch vs. CS Fola Esch (2023).jpg|thumb|Derby Jenuesse-Fola (Abr. 2023).]]
=== Esch-Uelzecht am Sport ===
*Zwou Foussballekippen aus der [[Foussball Nationaldivisioun]] si vun Esch: Den [[CS Fola Esch]], eelste Foussballveräin am Land, an d'[[Jeunesse Esch]].
*[[1962]] an [[1968]] gouf zu Esch d'[[Weltmeeschterschaft am Cyclo-Cross]] gefuer. 
* De [[27. Juni]] 1968 koum déi éischt Etapp vum [[Tour de France 1968|Tour de France]] zu Esch un.
* De 14. Mee 2002 war d'Arrivée vun der drëtter Etapp vum [[Giro d'Italia 2002|Giro d'Italia]] zu Esch, an deen Dag dono den Depart vun der véierter Etapp.
*Den [[3. Juli]] [[2006]] ass déi [[Tour de France 2006/2. Etapp|zweet Etapp vum Tour de France]] do ukomm an deen [[4. Juli|Dag drop]] [[Tour de France 2006/3. Etapp|déi drëtt]] do lassgefuer.

== Literatur ==
* ''Esch-sur-Alzette: Guide historique et architectural.'' [Textes: [[Georges Büchler]], [[Jean Goedert (Architekt)|Jean Goedert]], [[Antoinette Lorang]], [[Antoinette Reuter]], [[Denis Scuto]]: Photos: Christophe Weber]. Esch-sur-Alzette, Mersch: C2DH, Capybarabooks, 2020. ISBN 978-99959-43-27-1.
* [[Willy Allamano]] a [[Gilbert Bernardini]]: ''Esch-sur-Alzette et ses rues - Esch an der Alzette und seine Straßen'', 2013, 256 S., ISBN 978-2-87964-136-2
* Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''100 Joer Esch - 1906-2006'', 2005, Éd. G. Binsfeld, 480 S., ISBN 2-87954-149-2
* [[Ed Maroldt]]: ''Mythos Esch - Fragmente 1950 - 1962'', 2004, Éditions Le Phare, 144 S., ISBN 2-87964-078-4
* Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''Esch-sur-Alzette, du village à la ville industrielle. Art et révolution industrielle au pays de la Terre Rouge.'' 13 octobre - 5 novembre 1989, Hôtel de Ville d'Esch-sur-Alzette. Catalogue de l'exposition organisée par la Ville d'Esch-sur-Alzette à l'occasion du 150e anniversaire de l'Indépendance du Grand-Duché de Luxembourg.
* [[Joseph Flies]]: ''Das Andere Esch - An der Alzette - Ein Gang durch seine Geschichte''. Luxembourg 1979.
* [[Norbert Ketter]]: ''esch 1970''. éditions claude diderich, 1970. (E Schwaarz-wäiss-Fotoband).

== Kuckt och ==
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* [[Berwart-Schlass]]
* [[Stadhaus Esch-Uelzecht]]
* [[Passerell Gaalgebierg Esch-Uelzecht]]
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Esch-Uelzecht]]
* [[Siderurgie zu Lëtzebuerg]]
* [[Henri Rabinger]]
|
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Esch-sur-Alzette|Esch-Uelzecht}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.esch.lu Offiziell Säit vun der Escher Gemeng]
* [http://www.topographie.esch.lu/ Geographesch Kaarte vun Esch]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/esch-sur-alzette D'Gemeng Esch-Uelzecht op der Websäit vum Syvicol]
* C2DH: [https://www.c2dh.uni.lu/de/thinkering/decouvrir-guide-historique-et-architectural-esch-sur-alzette Guide historique et architectural d'Esch-sur-Alzette] 50 Videoen zu der Architektur a Geschicht vun Escher Gebaier (2020).
&lt;!-- futtisse Link: * [http://www.eschalzette.com Räichhalteg Privatsammlung vun Archivbiller an aktuelle Fotoen]
--&gt;
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Esch-Uelzecht|*]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]]
[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]]
[[Kategorie:Universitéitsstied zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Etappestied vum Tour de France]]</text>
      <sha1>i82xn374yrw3qbj4vf40fk0bm5d1qt9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685382</id>
      <parentid>2685381</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:33:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685382</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32374" sha1="04ninirl0lyofu2t822qf4bk32caq2a" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Esch-sur-Alzette 
 | Numm (Däitsch) = Esch an der Alzette
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}
 | Koordinaten  = {{coor dms|49|29|49|N|05|58|50|O}}
}}
'''Esch-Uelzecht''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en an eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied]] am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]] a [[Chef-lieu]] vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton mam selwechten Numm]]. Et gëtt keng aner Uertschaften an der Gemeng. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner ({{wikidata|qualifier|P1082|P585}}) ass Esch déi zweetgréisst Stad vum Land.

Laang en einfacht Bauerendierfchen, am Dall vun der [[Uelzecht]], huet Esch mat der Entdeckung vun der [[Minett (Äerz)|Minett]] (ëm [[1870]]), an der domat verbonnener Entwécklung vun de [[Biergbau zu Lëtzebuerg|Minièren]], der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Eisen- a Stolindustrie]], bannent e puer Joerzéngte seng Populatioun verzéngfacht. D'Strukturkris an deem Secteur, déi Mëtt der [[1970]]er-Joren ausgebrach ass, huet et mat sech bruecht, datt no an no all Minièren an e groussen Deel vun de Schmelzen zougemaach hunn.

Déi doduerch entstanen Industriebrooche sinn zum Deel am Gaang, nei bebaut ze ginn. Sou ginn a goufen zanter 2005 op [[Belval]] nei administrativ, kulturell an edukativ Gebaier, mä och Wunnengen, Büroen a Geschäfter gebaut. Zanter der Mëtt vun den 2020er-Jore gëtt um [[Rout Lëns|fréiere Site vun Terres-Rouges]] virun allem Wunnraum geschaf, an um Enn vun deem Joerzéngt soll och den Terrain vun der fréierer [[Metze Schmelz]] nei strukturéiert a bebaut ginn.

2022 war Esch, zesumme mam [[Litauen|litauesche]] [[Kaunas]], 
[[Europäesch Kulturhaaptstad]], bei där och déi 10 Gemenge vum [[Gemengesyndikat]] [[PRO-SUD]] an déi vum [[Pays-Haut Val d'Alzette]], déi Säit der Grenz, matgemaach hunn.&lt;ref&gt;[http://esch2022.lu esch2022.lu].&lt;/ref&gt;

==Geographie ==
De Floss [[Uelzecht]], deen zu Esch vum franséischen [[Däitsch-Oth]] hier iwwer d'Grenz kënnt, leeft an nordëstlecher Richtung queesch duerch d'Gemeng (zur Halschecht an engem iwwerdeckelte Kanal), an deelt dës an zwee: de südlechen Deel besteet haaptsächlech aus Bëscher op den Hiwwelen an Häng vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]-Plateau, an dat zwéin Däller, d'Hiel, resp. den Ellergronn, a méi nërdlech d'Neiduerf, resp. de Buergronn, erageschnidde sinn, a wou bis an d'1970er-Joren iwwer an ënner dem Buedem Minett ofgebaut gouf. Den nërdlechen Deel ass, vun enger liichter Knupp ofgesinn (Al Esch, Uecht, Dellhéicht) éischter flaach a breet sech zum Dall vun der [[Dipbech]], enger Niewebaach vun der Uelzecht, hin aus. Dësen Deel ass mëttlerweil bal ganz bebaut. Fir nei Gebaier an Infrastrukture kënnen ze bauen, ginn d'Frichë vun den dräi Schmelzen, déi um Bord vun der Gemeng bis eriwwer an den Territoire vun den Nopeschgemenge goungen, no an no och urbaniséiert. 

===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 | ville    =  Esch-Uelzecht
 | nord-ouest =  
 | nord       =  [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | nord-est   = 
 | est        =  [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]
 | sud-est    =  [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
 | sud        =  (F) [[Däitsch-Oth]]&lt;br&gt;(Audun le Tiche)
 | sud-ouest  =  (F) [[Réisseng]]&lt;br&gt;(Russange)
 | ouest      =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
}}
{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 250
 | Bild1 = Esch auf die Alset by Jean Bertels 1597.jpg
 | Text1 = Vue op Esch ëm 1600, vum [[Dipbech]]dall (Wobrécken) aus
 | Bild2 = Al Esch 1860 01.jpg
 | Text2 = Esch-Uelzecht, 1860. Déi al Kierch St. Jean stoung do, wou haut d'Groussgaassschoul ass
 | Bild3 = Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg
 | Text3 = De Krounprënz Wilhelm von Preußen, 1914, virun der Groussgaassschoul
 | Bild4 = Esch et ses usines (Esch-sur-Alzette ; Grand-Duché de Luxembourg) - plan-guide dressé d'après les plans géométriques de la ville et des usines - par J. Hansen - btv1b530649449.jpg
 | Text4= Esch a seng Schmelzen, 1925; Plang vum [[Jules-André-Arthur Hansen|Jules Hansen]].
 }}
[[Fichier:Esch-sur-Alzette Panorama avec train, Photo by J.M. Bellwald, N° 402.jpg|thumb|upright|Esch ~1900-1910.]]
== Geschicht ==
=== Fréizäit bis 19. Joerhonnert ===
Schonn zanter der [[Eisenzäit]], virun iwwer 2.500 Joer, gouf um Territoire vun der haiteger Gemeng Esch [[Bounäerz|Boun-]] a [[Wisenäerz]] verschafft; um Flouer 'Op der Gläicht', e Plateau tëscht Esch a [[Rëmeleng]], goufen 2003-2006 bei [[Lëscht vun den Ausgruewungen zu Lëtzebuerg|archeologeschen Ausgruewunge]] Reschter vun Iewen, [[Schlaken]], [[Nol (Technik)|Neel]] a soss paleometallurgesch Zeie fonnt.&lt;ref&gt;Camille Robert: &quot;Le sous-sol nous parle. Les fouilles archéologiques à Esch-sur-Alzette.&quot; In: ''100 Joer Esch (1906-2006)''. Luxembourg 2006, S. 121-122 an 124.&lt;/ref&gt; Och d'[[Kelten]] hu sou do Eise gemaach. Nom Enn vun der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] an der [[Vëlkerwanderung]] ass d'Wëssen dovu verluer gaangen.

Den [[12. Abrëll]] [[1128]] ass Esch fir d'éischt Kéier, ënner dem Numm &quot;Asch&quot;, an enger [[Peepstlech Bull|Bull]] vum [[Poopst]] [[Honorius II. (Poopst)|Honorius II.]] ernimmt ginn. De [[Jang de Blannen]] huet hir de [[16. Mee]] [[1328]] den Titel &quot;Fräi Stad&quot; iwwerdroen&lt;ref&gt;[https://eschfrankjost.jimdo.com/1-von-den-anf%C3%A4ngen-bis-zum-ende-des-ancien-r%C3%A9gime/1-6-die-herrschaft-von-berwart-und-die-mauern-von-esch/ Frank Jost: &quot;1.6. Die Herrschaft von Berwart und die Mauern von Esch&quot;]&lt;/ref&gt;.

Am Laf vun de Joerhonnerte gouf Esch ëmmer nees vu friemen Truppen iwwerfall, an dacks staark zerstéiert. [[1677]], op Uerder vum [[Louis XIV. vu Frankräich|Louis XIV.]], hunn d'Stadmauere misse geschleeft ginn. Am [[Juli]] [[1830]] huet Esch dunn och nach säin Titel ''Stad'' verluer. Mä net laang duerno, den [[12. Oktober]] [[1841]], gouf se duerch eng kinneklech-groussherzoglech Veruerdnung zum [[Chef-lieu]] vum neie [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton Esch]] ernannt.

An der zweeter Hallschent vum [[19. Joerhonnert]] ass et mat der industrieller Entwécklung ëmmer méi schëtzeg virugaangen. Fir d'éischt am [[Tagebau]], duerno och a [[Galerie (Biergbau)|Galerien]], gouf d'[[Minett (Äerz)|Minett]] ofgebaut, an an de [[Schmelz]]en, déi wéi Champignonen aus dem Buedem geschoss koumen, verschafft. Mat den neien Aarbechtsplazen ass och d'Populatioun vun Esch rasant an d'Luucht gaangen. D'Aarbechter koumen am Ufank aus anere Géigende vum Land, virun allem dem [[Éislek]], mä scho fréi hu missen Aarbechtskräfte vu soss hier erbäigeruff ginn, aus den Nopeschlänner, mä och aus [[Polen]] an [[Italien]]. Esch huet sech dunn och iwwer säin historesche Stadkär (den haitege Quartier [[Al Esch]]) eraus ausgebreet: ronderëm d'Schmelzen ([[Metze Schmelz]], [[Brasseurs Schmelz]]) sinn nei Stroossen a Wunnengen entstanen (Quartiere Grenz an Neiduerf 1872, Hiel 1894-1904).

Den [[31. August]] [[1876]] gouf, duerch Gesetz vum [[6. Juli]] 1876, d'Uertschaft [[Schëffleng]] vun der Gemeng Esch-Uelzecht ofgetrennt fir déi eegestänneg [[Gemeng Schëffleng]] ze schafen.&lt;ref&gt;* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1876/0492207/0492207.pdf#page=1 ''Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange.'']&lt;/ref&gt;

===Uganks 20. Joerhonnert ===
Den [[29. Mee]] [[1906]], huet de Grand-Duc [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Guillaume IV.]] fir d'zweet Kéier Esch-Uelzecht zur Stad ernannt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 |Titel=Gesetz vum 29. Mee 1906 |Gekuckt=14.06.2012 |Archiv-Datum=22.07.2012 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120722060337/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 }}&lt;/ref&gt;. Esch hat do 13.000 Awunner.

Tëscht 1909 an 1913 gouf eng nei Schmelz am Westen opgeriicht: d'[[Adolf-Emil-Schmelz]] op Belval. Dofir hu missen 91 Hektar Bësch (Clair-Chêne) ëmgehae ginn. Nei Aarbechterwunnenge gi ronderëm gebaut: am Quartier Uecht an d'Cité Welter.

Vun 1910 u gouf de Quartier Brill urbaniséiert. Vill Immigranten aus Italien hunn do hiert Doheem fonnt. D'Uelzecht gouf iwwerdeckelt, an d'[[Uelzechtstrooss]] mat hiren Niewestroosse gouf zum neie Mëttelpunkt vun der Stad.

Am [[Éischte Weltkrich]] war zu Esch e knappse Mount d'Generalquartéier vum däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/21gh3gzdj/pages/6/articles/DIVL562 &quot;Ein Alt-Escher erzählt... Aus dem Krieg 1914-18. Der deutsche Kronprinz in Esch.&quot;] In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 235/236 (25.08.1962), p. 6 (Digitised by the National Library of Luxembourg).&lt;/ref&gt;, a gouf souzesoen an e [[Lazarett|Krichslazarett]] transforméiert. D'Schmelzen hunn déi Zäit net oder net vill produzéiert. Vill auslännesch Aarbechter sinn nees an hir Heemecht geplënnert.

Um Enn vum Éischte Krich ware 5.000 amerikanesch Zaldoten zu Esch stationéiert, ë. a. an der [[Brillschoul (ESch-Uelzecht)|Brillschoul]], déi dofir requisitionéiert war.

=== Tëschekrichszäit ===
[[1920]] koum duerch dat nei agefouert [[allgemengt Walrecht]] fir d'éischt eng sozialistesch Majoritéit an d'Gemeng, mam [[Victor Wilhelm]] als Buergermeeschter. Weidere Wunnraum gouf geschaaft duerch d'Gemeng, mä och d'[[Arbed]] an d'[[Société Métallurgique des Terres Rouges]], deenen d'Schmelze gehéiert hunn: laanscht d'[[Éilereng]]er Strooss, am Quartier Uecht an am Quartier Brouch. D'Gemeng huet sech vum [[Josef Stübben]] e Plang ausschaffe gelooss, wéi d'Stad no Norden hi wuesse kéint, fir bis zu 60.000 Awunner Plaz ze bidden. Tëscht [[1926]], dem Enn vun der däitscher Wirtschaftskris, an [[1929]], der [[Weltwirtschaftskris]], huet Esch nach eng Kéier ee Bauboom erlieft: am Quartier Dellhéicht gouf e [[Escher Spidol|Spidol]] gebaut, d'Spidol- an d'Emil-Mayrisch-Strooss sinn ugeluecht ginn. [[1930]] huet Esch 29.745 Awunner gezielt. 1937 gouf dat neit [[Stadhaus Esch-Uelzecht|Escher Stadhaus]] ageweit.

=== Däitsch Occupatioun 1940-1944 ===
Direkt nom däitschen Iwwerfall, den 10. Mee 1940, gouf Esch, wéi aner Uertschafte laanscht d'franséisch Grenz, komplett evakuéiert, well gefaart gouf, d'däitsch Arméi géif op der [[Maginot-Linn]] hänke bleiwen, an doduerch Esch an e Schluechtfeld verwandelt ginn. Déi meescht Leit koumen an Zentral- oder Südfrankräich ënner. Wéinst der séierer franséischer Defaite koume se no e puer Wochen nees zeréck. Bis op e puer Haiser, déi duerch eng Granat zerstéiert gi waren, gouf et keng gréisser Schied.

Wéi iwwerall zu Lëtzebuerg goufen och zu Esch d'Verwaltungsstrukture vum [[Nationalsozialismus|Nazi]]-Okkupant agefouert. D'Escher [[Synagog Esch-Uelzecht|Synagog]] gouf, (wéi och déi an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]) zerstéiert. Vum September 1942 u goufen Honnerte vun Zwangsaarbechter, sougenannt ''[[Ostarbeiter]]'', déi virun allem aus dem vum [[Däitscht Räich vun 1933 bis 1945|Hitlerdäitschland]] besaten Deel vun der [[Sowjetunioun]] koumen, an de Schmelzen an an de Galerien agesat. Esch gouf den [[10. September]] [[1944]] vun den Amerikaneschen Truppe befreit.

=== Nokrichszäit 1945-1975 ===
Nom Krich huet Esch sech weider ausgebreet, an den 1950er-Jore si besonnesch zu Lalleng, am Brouch an zu Raemerech nei Quartieren entstanen. An den 1960er/70er-Jore war et besonnesch Wobrécken, dat bebaut gouf.

=== Stolkris 1975-1985 ===
Esch gouf, wéi aner Stied am Minett och, besonnesch haart vun der [[Stolkris]] getraff, virun allem sinn d'Recetten däitlech zeréckgaangen. Doduerch konnt d'Renovéierung vum ale Stadkär, deen zimmlech delabréiert war, eréischt an der Mëtt vun den [[1980|1980er]] Joren an Ugrëff geholl ginn.

Vun den 1960er-Joren un ass d'Populatioun vun Esch no an no zeréckgaangen: Vu bal 30.000 am Joer 1960 op 25.000 am Joer [[1985]]. Vill jonk Stéit sinn an d'Schlofstied ronderëm d'Stad geplënnert. Eréischt vun den [[1990|1990er]] Joren un ass dësen Trend gestoppt a souguer ëmgekéiert ginn; 2010 huet d'Awunnerzuel vun Esch 30.000 Awunner iwwerschratt&lt;ref&gt;[http://news.rtl.lu/news/national/69651.html &quot;D'Populatioun zu Esch läit elo offiziell bei 30.000 Awunner&quot;] rtl.lu 03.06.2010, 07:59 - Fir d'lescht aktualiséiert: 03.06.2010, 10:03.&lt;/ref&gt;.
[[Fichier:Belval, Luxembourg, seen from the West 2013-08.JPG|thumb|Belval vu Weste gesinn (Summer 2013).]]

=== Nei Quartieren op de Frichen ===
Zanter dem Ufank vun den 2000er-Jore gëtt op der Industriebrooch vu [[Belval]] en neie Quartier opgeriicht, no engem Masterplang, dee vun Agora a vum [[Fonds Belval]] koordinéiert gëtt, a wou vun ëffentlecher Säit ë.&amp;nbsp;a. d'[[Uni Lëtzebuerg]], Fuerschungsariichtungen, e [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|Gebai fir ëffentlech Verwaltungen]] an en [[Lycée Bel-Val|neie Lycée]], vu privater Säit e Kino a Büros-, Wunn- a Geschäftsgebaier am Gaang sinn, gebaut ze ginn, oder scho fäerdeg sinn.

{{Méi Info 1|Belval}}

Och op den Terraine vun de fréiere Schmelze vun Esch-Schëffleng (&quot;[[Quartier Metzeschmelz]]&quot;)&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/buergerbeteiligung-fuer-brache-arbed-schifflingen-in-startloechern-5c815bbdda2cc1784e33f45a &quot;Bürgerbeteiligung für Brache Arbed/Schifflingen in Startlöchern.&quot;] wort.lu, 07.03.2019.&lt;/ref&gt; an Terres-Rouges (&quot;[[Rout Lëns]]&quot;)&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1316939.html &quot; 'Rout Lëns' mat Liewe fëllen.&quot;] rtl.lu, 07.03.2019 20:00.&lt;/ref&gt; soll vun der zweeter Hallschecht vun den 2020er-Joren u virun allem Wunnraum fir eng 10.000 Leit geschafe ginn.

==Symboler==
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Mee]] [[1871]] - Mémorial 1871, Säit 73}}&lt;br&gt;D'Gemeng féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''.
|}
===Logo===
2022 huet d'Escher Gemeng en neie Logo agefouert, an deem d'Haaptelementer vum Wopen – Tuerm a Waasser – op hir primär geometresch Forme vereinfacht sinn. Och d'Faarwe goufen op Schwaarz a Wäiss reduzéiert.&lt;ref&gt;[https://administration.esch.lu/2022/10/28/la-ville-desch-presente-sa-nouvelle-identite-visuelle/ La Ville d’Esch présente sa nouvelle identité visuelle.] Communiqué op esch.lu, 28.10.2022.&lt;/ref&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:520 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:38000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:10000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:2000 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:810
 bar:1871 from:0 till:3946
 bar:1910 from:0 till:16461
 bar:1922 from:0 till:20437
 bar:1935 from:0 till:27517
 bar:1947 from:0 till:26851
 bar:1960 from:0 till:27954
 bar:1970 from:0 till:27574
 bar:1981 from:0 till:25144
 bar:1991 from:0 till:24018
 bar:2001 from:0 till:27146
 bar:2011 from:0 till:30630
 bar:2021 from:0 till:36228
PlotData=
 bar:1821 at: 810 fontsize:S text:810 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 3946 fontsize:S text:3.946 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 16461 fontsize:S text:16.461 shift:(-17,5)
 bar:1922 at: 20437 fontsize:S text:20.437 shift:(-17,5)
 bar:1935 at: 27517 fontsize:S text:27.517 shift:(-17,5)
 bar:1947 at: 26851 fontsize:S text:26.851 shift:(-17,5)
 bar:1960 at: 27954 fontsize:S text:27.954 shift:(-17,5)
 bar:1970 at: 27574 fontsize:S text:27.574 shift:(-17,5)
 bar:1981 at: 25144 fontsize:S text:25.144 shift:(-17,5)
 bar:1991 at: 24018 fontsize:S text:24.018 shift:(-17,5)
 bar:2001 at: 27146 fontsize:S text:27.146 shift:(-17,5)
 bar:2011 at: 30630 fontsize:S text:30.630 shift:(-17,5)
 bar:2021 at: 36228 fontsize:S text:36.228 shift:(-17,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Zesummesetzung vun den Awunner no Nationalitéit ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Bevëlkerung 2022
|-
| Lëtzebuerger || 15.667
|-
| Portugisen || 10.316
|-
| Fransousen || 1.910
|-
| Italieener || 1.409
|-
| Montenegriner || 523
|-
| Belsch || 404
|-
| Däitscher || 325
|-
| Aner Europäer || 950
|-
| Capverdianer || 341
|-
| Chineesen|| 339
|-
| Aner Net-Europäer || 2.757
|-
| Keng Donnéeën || 21
|-
| '''Total''' || '''36.157'''
|}
{{small|Quell: ''[[Den Escher]]'' Nr.57, S.26.}}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vun Esch-Uelzecht gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

An den 1990er-Jore souz eng [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Koalitioun am [[Schäfferot]]. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 10. Oktober 1999 koum et zu enger Pattsituatioun: béid Parteie krute 6 Sëtz, an de Spëtzekandidat vun der CSV, den [[Ady Jung]], huet den Usproch erhuewen, fir Buergermeeschter ze ginn. Wéi den CSV-Gemengerotsmember Jos Mischo kuerz drop aus der Partei ausgescheet ass, deemno d'LSAP nees 1 Sëtz méi hat, huet dës weider mat der CSV, déi op hirem Buergermeeschterposte bestanen huet, ouni Succès probéiert, eng Koalitioun op d'Been ze stellen. Och Verhandlungen tëscht LSAP an [[Demokratesch Partei|DP]] hate kee Succès. Sou koum et den 30. Abrëll 2000 zu Neiwalen, bei deenen d'LSAP 7 Sëtz krut, a sou eng Koalitioun mat [[Déi Gréng]] an [[Déi Lénk]] opgestallt huet.&lt;ref&gt;Jacques Ganser: [https://www.wort.lu/de/lokales/wahlgeschichte-n-wenn-das-der-josy-wuesste-59dc921656202b51b13c4ef9 &quot;Wenn das der Josy wüsste.&quot;] wort.lu, 11. Oktober 2017 um 07:00.&lt;/ref&gt;

2005 koum et zu enger Koalitioun vun LSAP-déi Gréng, déi och 2011 virugefouert gouf. Bei de Gemengewale vun 2017 huet d'LSAP 3 Sëtz verluer, iwwerdeems d'CSV der 2 gewonnen huet. Als Resultat hu sech d'CSV, d'DP an déi Gréng op eng Koalitioun gëeenegt, déi eng Majoritéit am Schäfferot huet. Buergermeeschter gouf de [[Georges Mischo]]&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1089626.html &quot;CSV, Gréng an DP hu Koalitiounsaccord ënnerschriwwen.&quot;] rtl.lu, 24.10.2017, 22:15:36.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2079699.html|Titel=Escher Koalitiounsaccord ofgeschloss: Changementer bei Ressorte Mobilitéit, Enseignement a Logement|Gekuckt=14.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;. Déi Konstellatioun ass och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen. Nodeems de Georges Mischo Minister gouf, gouf de [[Christian Weis]] neie Buergermeeschter.

=== Zesummesetzung === 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]] !! BL
!Liberal
![[Sozialdemokratesch Partei (1970)|SdP]]
|-
|1945
| -
|4
|1
| -
|6
| -
|5
| -
| -
|1
| -
|-
|1949
| -
|5
|1
| -
|5
| -
|6
| -
| -
| -
| -
|-
|1951
| -
|5
|1
|
|4
|
|7
| -
| -
| -
| -
|-
|1957
| -
|5
|2
| -
|4
| -
|6
| -
| -
| -
| -
|-
|1963
| -
|5
|2
| -
|4
| -
|8
| -
| -
| -
| -
|-
|1969
| -
|4
|3
| -
|5
| -
|7
| -
| -
| -
| -
|-
|1970
| -
|4
|2
| -
|6
| -
|4
| -
| -
| -
|3
|-
|1975
| -
|5
|2
| -
|5
| -
|6
| -
| -
| -
|1
|- 
| 1981 || - || 6 || 2 || - || '''3'''|| - || '''8'''|| - || -
| -
| -
|- 
| 1987 || - || 7 || 1 || 1 ||'''2''' || - || '''8''' || - || -
| -
| -
|- 
| 1993 || 1|| '''7'''|| 2|| 2|| 0|| -|| '''7'''|| - || -
| -
| -
|- 
| 1999 || || || || || || || || - || -
| -
| -
|- 
| 2000* || 1 || 5 || 2 || '''2''' || 0 || '''2''' || '''7''' || - || -
| -
| -
|- 
| 2005 || 1 || 5 || 1 || '''2''' || 0 || 1 || '''9''' || - || -
| -
| -
|- 
| 2011 || 0 || 4 || 1 || '''2''' || 1|| 2 || '''9''' || - || 0
| -
| -
|- 
| 2017 || 0 || '''6''' || '''2''' || '''3''' || 0 || 2 || 6 || 0 || -
| -
| -
|- 
| 2023 || 1 || '''6'''|| '''2'''|| '''2''' / '''3''' {{small|**}}|| 0 || 1 || 6 || 1 / 0 {{small|**}} || -
| -
| -
|} 
{{small|* No Neiwalen. BL: Biergerlëscht.&lt;br&gt;** Am Okt. 2024 ass d'Conseillère vun der Piratepartei bei déi Gréng iwwergetrueden.&lt;br&gt;
'''Quell''': [[Ministère des Affaires intérieures|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu; Luxemburger Wort vum 18. Oktober 1975 (fir d'Resultater vun 1945-1975)}},

===Buergermeeschteren===
Den aktuelle Buergermeeschter ass de {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}.

Déi Persounen, déi virdrun dee Posten haten, sinn an dëser Lëscht opgezielt:

{{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht}}

== Quartiere vun Esch-Uelzecht ==
&lt;!--Dës Iwwerschrëft wgl.. net änneren. Se gëtt als Link an aneren Artikele gebraucht--&gt;
Esch-Uelzecht besteet zur Zäit aus 18 Quartieren&lt;ref&gt;[http://www.topographie.esch.lu/ ''Plan interactif Esch'']&lt;/ref&gt; an zwéin Industrieterrainen, vun deenen deen zu Belval (Arcelor-Mittal) nach a Betrib ass, wärend dee vum fréieren Arcelor-Mittal Wierk Esch-Schëffleng zanter 2012 net méi a Betrib ass an 2016 un de Staat verkaaft gouf.
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* [[Al Esch]]
* [[Belval]]
* Brill
* Brouch
* Dellhéicht
| valign=&quot;top&quot;|
* Fettmeth
* [[Grenz (Esch-Uelzecht)|Grenz]]
* [[Lalleng]]
* Lankhelz
|
* Neiduerf (''Neidierfchen'')
* Park
* Rämerech
* Schlassgoart
* Sommet
| valign=&quot;top&quot;|
* Universitéit
* Uecht
* Wobrécken
* Zäpert
|}

{{clearboth}}
&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;
{{Panorama|
légende=Panorama vun Esch (Quartieren Dellhéicht an Al Esch)|
image=Panorama of Esch-sur-Alzette, Luxembourg.jpg|
largeur=2500px
}}
&lt;/DIV&gt;

== Transport ==
Esch-Uelzecht läit um südlechen Enn vun der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], déi et mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an no Süden an der Verlängerung mat der [[Liaison Micheville|B40]], mat Däitsch-Oth  verbënnt. Nërdlech vun Esch verleeft d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]], déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an do un déi däitsch [[Autobunn A8 (Däitschland)|A8]] ugebonnen ass. Och d'[[Nationalstrooss 4|Nationalstroossen N4]] an [[Nationalstrooss 31|N31]] ginn duerch Esch.

Esch läit op den [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|CFL-Linne 6a]] a [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Péiteng|6f]]. Vun Esch aus féiert d'Ofzweigung [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Däitsch-Oth|6f]] op [[Däitsch-Oth]]. Et gëtt zwou Garen um Territoire vun der Gemeng: d'[[Gare Esch-Uelzecht]] an d'[[Gare Belval-Université]]. Marchandisegaren am Neidierfchen an an der Hiel sinn net méi am Betrib.

De Bus-Syndikat [[TICE]] huet säi Sëtz zu Esch, d'Linnen [[TICE-Linn 1|1]], [[TICE-Linn 2|2]], [[TICE-Linn 3|3]], [[TICE-Linn 4|4]], [[TICE-Linn 5|5]], [[TICE-Linn 6|6]], [[TICE-Linn 7|7]], [[TICE-Linn 13|13]], [[TICE-Linn 14|14]] a [[TICE-Linn 15|15]] verbannen Esch a seng Quartiere mat den aneren Uertschafte vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton]]. Ausserdeem läit Esch op de Strecke vun den [[RGTR]]-Linne [[RGTR-Linn 551|551]], [[RGTR-Linn 602|602]], [[RGTR-Linn 603|603]], [[RGTR-Linn 604|604]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 642|642]], [[RGTR-Linn 643|643]], [[RGTR-Linn 650|650]] a [[RGTR-Linn 651|651]].

D'[[Nationale Vëlosreseau|National Vëlospisten]] [[Vëlospist PC6|Nr. 6 (&quot;Dräikantonspist&quot;)]] an [[Vëlospist PC8|Nr. 8 (&quot;Pist vum Roude Buedem&quot;)]] féieren duerch Esch. Déi leschtgenannt verbënnt d'Quartieren Uecht an Universitéit mam sougenannte [[Vëlodukt Esch - Belval|Vëlodukt]], eng 1,3 km laang Bréck iwwer den Industrieterrain vun ArcelorMittal Esch-Belval.

== Kulturariichtungen ==
[[Fichier:Rockhal-vu-vier---w.jpg|thumb|D'Rockhal op Esch-Belval]]
{{div col}}
* [[Ariston]]
* [[Bridderhaus]]
* [[Escher Bibliothéik]]
* [[Escher Conservatoire]]
* [[Escher Theater]]
* ([[Kinosch]])
* [[Konschthal Esch]]
* [[Kulturzentrum Kulturfabrik]]
* [[Mousset-Haus Esch-Uelzecht|Mousset-Haus]]
* [[Nationale Resistenzmusée]]
* [[Rockhal]]
* [[Kinepolis Belval]]
{{div col end}}

== Schoulgebaier zu Esch ==
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* '''Primärschoulen'''
* Ale Lycée
* Brill
* Brouch
* Dellhéicht
* Groussgaass
* Lalleng
|
* '''Secondaire'''
* [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette]]
* [[Lycée Hubert-Clément]]
* [[Lycée Guillaume-Kroll]]
* [[Lycée technique de Lallange]]
* [[Lycée technique école privée Marie-Consolatrice]]
* [[Lycée technique pour professions de santé]]
|}

[[Fichier:Esch1jousefkierch1.jpg|thumb|200px|D'Jousefskierch]]

== Reliéis Gebaier ==

{|
|
* [[Grenzerkierch Esch-Uelzecht]]
* [[Jousefskierch Esch-Uelzecht]]
* [[Kapell Esch-Raemerech]]
* [[Kierch Esch-Lalleng]]
|
* [[Moschee Esch-Uelzecht]]
* [[Paterkierch Esch-Uelzecht]]
* [[Protestantesch Kierch Esch-Uelzecht]]
* [[Synagog Esch-Uelzecht]]
|}

== Bekannt Escher ==
{{Div col|cols=2}}
* [[François Besch]] (* 1963), Fotograf, Journalist a Kënschtler
* [[Jeannot Bewing]] (1931-2005), Sculpteur
* [[François Biltgen]] (* 1958), Politiker, Minister
* [[Raoul Biltgen]] (* 1974), Schauspiller
* [[Taina Bofferding]] (* 1982), Politikerin ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]])
* [[Paul Breisch]] (* 1974), Museker an Organist
* [[Guillaume Capus]] (1857-1931), Entdeckungsreesenden a Fuerscher
* [[Simone Decker]] (* 1968), Kënschtlerin
* [[René Deltgen]] (1909–1979), Schauspiller
* [[Bim Diederich]] (1922-2012), Vëlossportler
* [[Romain Fehlen]] (* 1956) Radios-Speaker a Journalist
* [[Camillo Felgen]] (1920–2005), Sänger, Radios-Speaker, Televisiouns-Animateur, Schlager-Textschreiwer a Schauspiller
* [[David Fiegen]] (* 1984), Liichtathleet
* [[Tom Flammang]] (* 1978), Vëlossportler
* [[Fernand Franck]] (* 1934), Äerzbëschof
* [[Luc Frieden]] (* 1963), Politiker a Manager
* [[Suzie Godart]] (* 1962), Vëlossportlerin
* [[Émile Hamilius]] (1897-1971), Politiker a Foussballspiller 
* [[Guy Helminger]] (* 1963), Schrëftsteller
* [[Paul Helminger]] (1940-2021), Politiker a Manager
* [[Jhemp Hoscheit]] (* 1951), Schrëftsteller
* [[Jean Kinsch]] (1886-1983), Deputéierten
* [[Joseph Kinsch]], (* 1933), ArcelorMittal-Manager
* [[Léon Kinsch (1870-1954)|Léon Kinsch]], (1870-1954), Escher Buergermeeschter
* [[Nicolas Kinsch]] (1904-1973), Bëschof vu Kisangani
* [[William J. Kroll|William Justin Kroll]] (1889–1973), Fuerscher, Metallurg an Erfinder
* [[Wil Lofy]] (1937-2021), Sculpteur a Moler
* [[Michel Majerus]] (1967–2002), Kënschtler
* [[Robert Mancini (Sculpteur)|Robert Mancini]] (1950-2011), Sculpteur
* [[Claude Michely]] (* 1959), Vëlossportler
* [[Mandy Minella]] (* 1985), Tennisspillerin
* [[Victor Neuens]] (1898-1975), Auteur, Editeur, Lokalpolitiker
* [[Désirée Nosbusch]] (* 1965), Schauspillerin, Televisiounspresentatrice, Filmregisseurin a -produzentin
* [[Jean Origer]] (1877-1942), Geeschtlechen, Deputéierten an Direkter vum ''Luxemburger Wort''
* [[Louis Pilot]] (1940-2016), Foussballspiller a Foussballtrainer
* [[Marco Pütz]] (* 1958), Saxophonist a Komponist
* [[Viviane Reding]] (* 1951), Journalistin a Politikerin
* [[Gast Rollinger]] (1946-2024), Filmregisseur, Lyriker
* [[Marco Serafini]] (* 1956), Regisseur
* [[Victor Thorn]] (1844–1930), Politiker
{{Div col end}}

== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
[[Fichier:Esch-Strooss.jpg|250px|thumb|Esch-Strooss zu Léck]]
{|
| [[Bethnal Green]]|| {{GBR}} || [[Coimbra]] || {{POR}}
|-
| [[Köln]] || {{DEU}} || [[Léck]] || {{BEL}}
|-
| [[Lille]] || {{FRA}} || [[Mödling]] || {{AUT}}
|-
| [[Offenbach am Main]] || {{DEU}} || [[Puteaux]] || {{FRA}}
|-
| [[Rotterdam]] || {{NLD}} || [[Saint-Gilles / Sint-Gillis|Saint-Gilles]] || {{BEL}}
|-
| [[Turin]] || {{ITA}} || [[Velletri]] || {{ITA}}
|-
| [[Zemun]] || {{SRB}} || [[João Monlevade]] || {{BRA}}
|}

== Interkommunal Syndikater ==
* [[SIGI]] - [[SYVICOL]] - [[TICE]] - [[ZARE]]

== Kuriéises ==
[[Fichier:Mémorial Fluchhafen Esch.jpg|thumb|Erënnerungsplack un den Escher Fluchhafen an der Rue de l'Aérodrome]]
=== Fluchhafen ===
Deen éischte Fluchhafen am Land war am Quartier Esch-&quot;Lankelz&quot; bei der haiteger ''rue de l'Aérodrome''. Déi Zäit gouf et ë.&amp;nbsp;a. eng Direktverbindung Esch-[[London]].

{{Méi Info 1|Fluchhafen Esch-Uelzecht}}

[[Fichier:Jeunesse Esch vs. CS Fola Esch (2023).jpg|thumb|Derby Jenuesse-Fola (Abr. 2023).]]
=== Esch-Uelzecht am Sport ===
*Zwou Foussballekippen aus der [[Foussball Nationaldivisioun]] si vun Esch: Den [[CS Fola Esch]], eelste Foussballveräin am Land, an d'[[Jeunesse Esch]].
*[[1962]] an [[1968]] gouf zu Esch d'[[Weltmeeschterschaft am Cyclo-Cross]] gefuer. 
* De [[27. Juni]] 1968 koum déi éischt Etapp vum [[Tour de France 1968|Tour de France]] zu Esch un.
* De 14. Mee 2002 war d'Arrivée vun der drëtter Etapp vum [[Giro d'Italia 2002|Giro d'Italia]] zu Esch, an deen Dag dono den Depart vun der véierter Etapp.
*Den [[3. Juli]] [[2006]] ass déi [[Tour de France 2006/2. Etapp|zweet Etapp vum Tour de France]] do ukomm an deen [[4. Juli|Dag drop]] [[Tour de France 2006/3. Etapp|déi drëtt]] do lassgefuer.

== Literatur ==
* ''Esch-sur-Alzette: Guide historique et architectural.'' [Textes: [[Georges Büchler]], [[Jean Goedert (Architekt)|Jean Goedert]], [[Antoinette Lorang]], [[Antoinette Reuter]], [[Denis Scuto]]: Photos: Christophe Weber]. Esch-sur-Alzette, Mersch: C2DH, Capybarabooks, 2020. ISBN 978-99959-43-27-1.
* [[Willy Allamano]] a [[Gilbert Bernardini]]: ''Esch-sur-Alzette et ses rues - Esch an der Alzette und seine Straßen'', 2013, 256 S., ISBN 978-2-87964-136-2
* Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''100 Joer Esch - 1906-2006'', 2005, Éd. G. Binsfeld, 480 S., ISBN 2-87954-149-2
* [[Ed Maroldt]]: ''Mythos Esch - Fragmente 1950 - 1962'', 2004, Éditions Le Phare, 144 S., ISBN 2-87964-078-4
* Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''Esch-sur-Alzette, du village à la ville industrielle. Art et révolution industrielle au pays de la Terre Rouge.'' 13 octobre - 5 novembre 1989, Hôtel de Ville d'Esch-sur-Alzette. Catalogue de l'exposition organisée par la Ville d'Esch-sur-Alzette à l'occasion du 150e anniversaire de l'Indépendance du Grand-Duché de Luxembourg.
* [[Joseph Flies]]: ''Das Andere Esch - An der Alzette - Ein Gang durch seine Geschichte''. Luxembourg 1979.
* [[Norbert Ketter]]: ''esch 1970''. éditions claude diderich, 1970. (E Schwaarz-wäiss-Fotoband).

== Kuckt och ==
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* [[Berwart-Schlass]]
* [[Stadhaus Esch-Uelzecht]]
* [[Passerell Gaalgebierg Esch-Uelzecht]]
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Esch-Uelzecht]]
* [[Siderurgie zu Lëtzebuerg]]
* [[Henri Rabinger]]
|
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Esch-sur-Alzette|Esch-Uelzecht}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.esch.lu Offiziell Säit vun der Escher Gemeng]
* [http://www.topographie.esch.lu/ Geographesch Kaarte vun Esch]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/esch-sur-alzette D'Gemeng Esch-Uelzecht op der Websäit vum Syvicol]
* C2DH: [https://www.c2dh.uni.lu/de/thinkering/decouvrir-guide-historique-et-architectural-esch-sur-alzette Guide historique et architectural d'Esch-sur-Alzette] 50 Videoen zu der Architektur a Geschicht vun Escher Gebaier (2020).
&lt;!-- futtisse Link: * [http://www.eschalzette.com Räichhalteg Privatsammlung vun Archivbiller an aktuelle Fotoen]
--&gt;
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Esch-Uelzecht|*]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]]
[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]]
[[Kategorie:Universitéitsstied zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Etappestied vum Tour de France]]</text>
      <sha1>04ninirl0lyofu2t822qf4bk32caq2a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>12. Juli</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1489</id>
    <revision>
      <id>2685497</id>
      <parentid>2645146</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:19:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gestuerwen */</comment>
      <origin>2685497</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4880" sha1="7emkao4bwmvgcsrr36z1renmcv405z0" xml:space="preserve">{{Mountkalenner}}
Den '''12. [[Juli]]''' ass den 193. Dag vum Joer (194. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]].

== Evenementer ==
* [[1790]]: [[Frankräich]]: Zivilverfaassung vum Klerus. Et ginn nei [[Diözes]]e geschaf an d'Geeschtlech gi Staatsbeamten, déi en Eed op d'Constitutioun leeschte mussen.
* [[1906]]: Den [[Alfred Dreyfus]] (''[[Affär Dreyfus]]'') gëtt offiziell rehabilitéiert.
* [[1936]]: Déi 13 Offizéier a 4 Zivilisten, déi beim [[Militärputsch]] vum [[26. Februar]], a [[Japan]] ënner dem Numm 2/26 bekannt, matgemaach haten, ginn higeriicht.
* [[1938]]: [[Sowjetunioun|sowjetesch]] Truppe besetzen een Deel vum japanesche [[Vasallestaat]] [[Mandschukuo]] (Mandschurei).
* [[1975]]: [[São Tomé e Príncipe]] gëtt onofhängeg vu [[Portugal]].
* [[1979]]: [[Kiribati]] gëtt onofhängeg vu [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]].
* [[2001]]: Den Ex-Kinnek [[Simeon II.]] gëtt ënner sengem biergerlechen Numm [[Simeon Sakskoburggotski]] Ministerpresident vu [[Bulgarien]].
* [[2005]]: Den [[Albert II. vu Monaco|Albert II.]] gëtt neie Prënz vu Monaco.

== Gebuer ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Mongenast Mathias.jpg|Mathias Mongenast
Fichier:Klein Edmond SNL.jpg|Edmond Klein
Fichier:Modibyjeanne.jpg|Amadeo Modigliani
Fichier:Pablo Neruda.jpg|Pablo Neruda
Fichier:Delanoe Zenith 2008 02 27 n19.jpg|Lionel Jospin
Fichier:Malala_Yousafzai_at_Girl_Summit_2014.jpg|Malala Yousafzai
&lt;/gallery&gt;

* [[1843]]: [[Mathias Mongenast]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1863]]: [[Albert Calmette]], franséischen Dokter, Bakteriolog an Immunolog.
* [[1866]]: [[Edmond Joseph Klein]], lëtzebuergeschen Naturwëssenschaftler an Theaterschrëftsteller.
* [[1867]]: [[Gustave Gretsch]], Iechternacher Dokter a Gemengepolitiker.
* [[1868]]: [[Stefan George]], däitsche Schrëftsteller.
* [[1880]]: [[Jean-Pierre Wenkin]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1882]]: [[Tod Browning]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[1884]]: [[Georges-Marie Haardt]], Direkter bei Citroën.
* 1884: [[Amedeo Modigliani]], italieenesche Moler a Sculpteur.
* [[1902]]: [[Günther Anders]], däitsche Schrëftsteller.
* [[1904]]: [[Pablo Neruda]], chileeneschen Dichter a Literaturnobelpräisdréier.
* [[1908]]: [[Alain Cuny]], franséische Schauspiller.
* [[1912]]: [[Andy Felten]]. lëtzebuergesche Museker.
* [[1914]]: [[Adrien van Kauvenbergh]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker.
* [[1917]]: [[Andrew Wyeth]], US-amerikanesche Moler.
* [[1937]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker a Premierminister.
* [[1943]]: [[Christine McVie]], brittesch Sängerin.
* [[1954]]: [[Gérard Lommel]], lëtzebuergesche Jurist.
* [[1955]]: [[Timothy Garton Ash]], britteschen Historiker.
* [[1957]]: [[Catherine Connolly]], iresch Politikerin.
* [[1959]]: [[Tupou VI.]], Kinnek vun Tonga.
* [[1962]]: [[Roger Wagner]], lëtzebuergesche Fotograf.
* [[1984]]: [[Mikaela Hoover]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1985]]: [[Catherine Keipes]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.
* [[1997]]: [[Malala Yousafzai]], pakistanesch Kannerrechtlerin a Friddensnobelpräisdréiesch.

== Gestuerwen ==
* [[1536]]: [[Erasmus vu Rotterdam]], hollänneschen Humanist.
* [[1682]]: [[Jean Picard]], franséische Paschtouer an Astronom.
* [[1712]]: [[Richard Cromwell]], ''Lord Protector'' vun England, Schottland an Irland.
* [[1907]]: [[Jean-Pierre-Joseph Koltz]], lëtzebuergesche Botaniker a Forstingenieur.
* [[1926]]: [[Gertrude Bell]], brittesch Reesschrëftstellerin an Historikerin.
* [[1935]]: [[Alfred Dreyfus]], franséischen Offizéier.
* [[1961]]: [[Aloïse Klensch]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[1966]]: [[Nicolas Kanivé]], lëtzebuergeschen Turner, Wäitsprénger an Olympionik.
* [[1967]]: [[Otto Nagel]], däitsche Moler.
* [[1975]]: [[Vivi Gioi]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1978]]: [[Heinrich Rempel]], däitschen Archeolog.
* [[1980]]: [[Arsène Mersch]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[1982]]: [[Raymond Borderie]], franséische Filmproduzent.
* 1982: [[Kenneth More]], englesche Filmschauspiller.
* [[1987]]: [[Rudolf Lenz]], éisträichesche Schauspiller.
* [[1995]]: [[Gordon Flemyng]], brittesche Film- an Tëleesregisseur.
* [[1996]]: [[Gottfried von Einem]], éisträichesche Komponist.
* [[1997]]: [[François Furet]], franséischen Historiker.
* [[2000]]: [[René Greisch]], belsche Bréckebauingenieur.
* [[2003]]: [[Benny Carter]], US-amerikaneschen Jazzsaxophonist.
* 2003: [[René Bürger]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker.
* [[2005]]: [[Piero Cappuccilli]], italieeneschen Operesänger.
* [[2010]]: [[Luigi Scattini]], italieenesche Filmregisseur.
* [[2013]]: [[Pran]], indesche Schauspiller.
* [[2022]]: [[Bramwell Tovey]], britteschen Dirigent a Komponist.
* [[2026]]: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], 1995-2013 Emir vu Katar.

== Feierdeeg ==

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|12 July|{{PAGENAME}}}}

[[Kategorie:Dag am Juli| 12]]</text>
      <sha1>7emkao4bwmvgcsrr36z1renmcv405z0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benotzer Diskussioun:Zinneke</title>
    <ns>3</ns>
    <id>1936</id>
    <revision>
      <id>2685462</id>
      <parentid>2682260</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T07:27:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>23144</id>
      </contributor>
      <comment>Neien Abschnitt /* The Signpost: 13 July 2026 */</comment>
      <origin>2685462</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62573" sha1="11b4e7j017a6g8revtd62smg7ws8prb" xml:space="preserve">'''Schreift Är Messagë wgl. *ënnen* derbäi.'''

--------------------------------
==Senne==

Salut,

Hei hannendrun emol d'Koordinate vun de Plazen op déi ech schlecht kommen.

* Wou d'Senne aus dem Buedem erëm erauskënnt bei der Budabréck : {{Coor dms1|50|54|12.61|N|04|24|36.66|O}}
* Den Deversoir bei der Schleis zu Anderlecht: {{Coor dms1|50|49|09.44|N|04|18|09.38|O}}

Et ass awer guer näischt wat presséiert.  --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:25, 6. Jun. 2012 (UTC)


==Nidderlanden==
An der [[Diskussioun:Vereenegt Kinnekräich vun den Nidderlanden]] behaapt een Dir hätt Feeler am Artikel geschtriwwen. --[[Spezial:Kontributiounen/109.132.75.99|109.132.75.99]] 20:01, 5. Jun. 2018 (UTC)

Léiwen Här Zinneke,

Är Interventioune si generell moderéiert a gutt oder richteg, an dofir wennen ech mech un Iech. Mee verschidde Leit ënner de lb.Wikipedianer behuelen sech systematesch donieft. Net nëmmen, datt se net waarden, ier se engem d'Aarbecht versch..., mee och am Toun (besserwisseresch, agressiv, domm...). De Les Meloures ass bei ville Leit schonn negativ opgefall. An dann de &quot;klenge Jean-Jacques&quot;, deen net allzevill Ahnung huet, vun deem wou en dru geet. Beispill: d'Säit &quot;Vereenegt Kinnekräich vun den Nidderlanden&quot;. Do ass ongeféier alles falsch, wat nëmme falsch ka sinn! A wann ech verbessere ginn, da gëtt alles nees op den ale falsche Stand bruecht. Sou eng Wikipedia brauche mer net! Ech hoffen, Dir kënnt verschidde vun Äre Kollege calméieren. Merci am Viraus! Bescht Gréiss, Chris (= fräie Mataarbechter vun enger fräier Enzyklopedie).

@Chris: Moien, vill Konflikter entstinn aus Mëssverständnesser, dem Ignoréieren oder Net-Kenne vu [[:Wikipedia:Communautéitssäit|Regelen oder Konventiounen]], an heiansdo duerch en net-ugepassten Tounfall. Se kënne verhënnert ginn, andeems ee sech méiglechst kloer ausdréckt; probéiert, sech un d'Konventiounen/Reegelen ze halen, oder sech beméit,se gewuer ze ginn; an den Toufall op engem normale Konversatiounsniveau hält. 

Wat d'&quot;Direkt änneren&quot; betrëfft, sou ass dat kee schlechte Wëlle vu Kengem, wann een am Gaang ass, eng Ännerung ze maachen, an dann den Text tëschnezäitlech vun egem anere g'ännert gëtt. Et gëtt keng technesch Méiglechkeet, ze gesinn, datt een aneren och um Text schafft. Dofir, an dat gouf schonn dacks monéiert, soll een &lt;nowiki&gt;{{EnCours}}&lt;/nowiki&gt; an den Text setzen, ier ee gréisser Ännerunge schreift, an dat ewechmaachen, wann ee fäerdeg ass. Sou geet ee Versiounskonflikter aus dem Wee.
--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:54, 6. Jun. 2018 (UTC)


==Ännerungskonflikt==
Merci, léiwen Zinneke, datt Dir sou léif waart, fir en '''Ännerungskonflikt''' beim Sarkozy senger Säit ze provozéieren. Dir hutt meng Ergänzungen domat komplett verschass... Ech kommen awer net dorobber zréck an iwwerloossen Iech gär d'Restauratioun vu mengen Ajout'en. 
Ech weess, Dir schreift lo nees eng laang Tirade géint déi &quot;blöd&quot; IP'en, déi näischt kënnen oder nëmme Vandalismus bedreiwen. Dann eben... D'lb.wikipedia braucht awer Leit, déi mat groussem Asaz a mat Kompetenz Notice schreiwen, respektiv ergänzen oder verbesseren. Mee Dir, an eng Handvoll Möchtegern-Diderot'ë mengt, d'lb,wikipedia wier Är exklusiv Spillwiss. Da bleift ënner Iech - Inzucht war schonn ëmmer gutt fir d'Ëntwécklung. 
Et ass mer eng Éier, Iech net ze gréissen! -

:Wann Dir dee sidd, dee gefillt 50 Mol explizéiert krut, datt een dat net ka gesinn, wann en anere gläichäiteg un engem Artiekl schreift, an een dofir &lt;nowiki&gt;{{EnCours}}&lt;/nowiki&gt; soll driwwer schreiwen, fir Versiounskonflikter ze verhënneren, an deen dat nach ëmmmer net bekäppt huet, ass Iech net ze hëllefen. Dass d'Wikipedia ''&quot;Leit [braucht], déi mat groussem Asaz a mat Kompetenz Notice schreiwen, respektiv ergänzen oder verbesseren'', stellt keen a Fro. Vun esou dichtege Leit gëtt awer e Minimum vun engem normalen Ëmgang mateneen erwaart, wat ë.a. eng Akzeptanz vu gemeinsame 'Spillreegele' viraussetzt.  Är topeg Bemierkungen um Enn hätt Der Iech och gär spuere kënnen.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:14, 26. Nov. 2019 (UTC)

::Dee Mann huet och net bekäppt datt wann een déi Meldung vum Versiounskonflikt kritt, d'Ännerunge jo nach net verluer sinn. Et ass net schwéier fir e Copy/Paste ze maachen. Mä et ass méi einfach topeg Bemierkungen ze maachen, wéi eng Grëtz nozedenken. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:56, 27. Nov. 2019 (UTC)


=
== New tool ==
Hi. Do you know this tool? [https://www.mediawiki.org/wiki/Help:Extension:FileImporter]. It is an easy way to move files to Commons. --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 17:54, 5. Jan. 2020 (UTC)


== Fair use ==
Hi! Depending on how organized fair use should be on lb.wiki you/someone could make more fair use templates and sub categories. As I see it there are the following:

* [[:Schabloun:Begrënnung FU-Bild]] for covers etc.
* [[:Schabloun:Bild-FU-3D]] for pictures of statues and other 3D copyrighted items
* [[:Schabloun:Bild-Euromënz]] for Euro coins
* [[:Schabloun:Bild-Logo]] for logos
* [[:Schabloun:Bild-Wopen Italien]] for Italian Weapons/Coat of Arms
* [[:Schabloun:Bild-FU]] for whatever

The first 5 are very hard to replace because a cover or a statue is copyrighted for many years. The last one seems to be used for pictures of people etc and there is a chance that someone find a free photo. So it would perhaps be an idea to put the images in subcategories.

[[:Fichier:St-martin.jpg]] is in the 3D category. It does not fit the description. :-)

What do you think?

All files should have [[:Schabloun:Information]] filled out. Also fair use images I think. It would be easier if uploaders add it when they put op the files. But that is another story.

I think I will focus on the free files first. Thank you for deleting! --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 16:52, 27. Jan. 2020 (UTC)


== [[:Fichier:LTMA01.jpg]] ==
Hi! Could you help me check this photo? It was originally GFDL but was changed to Fair use. If the architecht was [[Mathias Adam]] and he died in 1936 the building should be out of copyright now. --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 12:16, 9. Abr. 2020 (UTC)
:Hi MGA73,

:No the building is called ''after'' Mr Adam, not built according to his plans (Article says depicted school was built in 2004). Needs therefore to keep FU. Best regards, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:07, 9. Abr. 2020 (UTC)

:: Thank you! Okay but I checked a few other FU-files and some could be moved to Commons and other files should be deleted. --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 13:12, 9. Abr. 2020 (UTC)

== Moving files to Commons ==
Hi! As you know I try to move as many files to Commons as possible. 

I just found out that Luxembourg had a very liberal copyright law in 1996 so that means we do not have to worry much about the URAA restauration date. So perhaps many of the files in [[:Kategorie:Domaine-Public-Bild, al]] can be moved to Commons. 

Do you know how to figure it out? --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 15:32, 12. Abr. 2020 (UTC)

: Thank you for deleting a lot of files that was allready on Commons. It makes it so much easier when the categories are cleaned out! --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 05:36, 20. Abr. 2020 (UTC)

== Unused non-free files ==
[[:User:Zinneke]] and [[User:Les Meloures]] Here is a list on files that seems to be non-free and not used in an article: https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Benotzer:MGA73/Sandbox&amp;oldid=2274140

Non-free files should only be allowed if they are used in an article. So they should be checked and deleted or added to an article. Could you have a look? --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 17:17, 15. Abr. 2020 (UTC)

:'n Owend,
:Déi follgend Fichieren hunn ech iertümlecherweis als ''net-fräi'' eropgelueden; déi sollten op Commons geréckelt ginn. Merci.

* [[:File:Luxembourg, banc Um Bock (101).jpg]]
* [[:File:Luxembourg, banc rue du Fort Neipperg (101).jpg]]
* [[:File:Luxembourg, banc rue du Fort Neipperg (102).jpg]]

Deen hei gëtt net gebraucht, well eng aner Foto am Artikel ass. Ka wéinst menger geläscht ginn:
* [[:File:Luxembourg, La Grande Tempérence, 2019 (101).jpg]]
[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:19, 15. Abr. 2020 (UTC)

:Hi [[Benotzer:GilPe|GilPe]]! We need a free license before we can move any files to Commons. So you need to add Cc-by-sa-4.0 for example. --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 21:05, 15. Abr. 2020 (UTC)

:OK. done! [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:58, 16. Abr. 2020 (UTC)

:: [[Benotzer:GilPe|GilPe]] they are moved to Commons now. Feel free to check if the information is correct. 
:: Great work with the deletions [[:User:Zinneke]]! --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 20:26, 16. Abr. 2020 (UTC)

::: I made [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Benotzer:MGA73/Sandbox&amp;oldid=2274251 a new list]. A shorter one :-D --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 21:31, 16. Abr. 2020 (UTC)


== Neyen ==

Normalerweis ginn ech jo d'Quellen als Foussnout un, mee hei bezéie sech 10 Alineae op de Mersch als Source, ech ka jo net gutt iwwerall derhannert schreiwen datt et alt nees um vselwechten ass. De Mersch ass jo als Literatur verlinkt.
:Et geet duer, hannert den 1. Saz als Foussnout ze schreiwen: &quot;Quell vun dësem Kapitel, wou net anescht uginn, Mersch an der Literatur.&quot;

Just 1 Alinea ass um Schoellen respektiv vum Merjai selwer, dee wäert ech elo gesonnert als Source mat Foussnout kennzeechnen. Den Neyen koum deemno 1882 stënterlech mat der [https://openchurches.eu/img/rem_6542_1590866783.jpg?h=800 Hierschuel] geschäert, obwuel e 40 Joer virdru bäi sengem Brudder am Märjendall war nodeems deen d'Kierch an d'Graf plattgemaach huet, wat en dunn awer net gestéiert huet, et ass jo alles méi schéi ginn.

Eng aner Fro, du hues dee Saz erausgestrach, wéi seng Fra zu senger Aktivitéit stung. Dat hunn ech net erfonnt, [https://luxemburgensia.bnl.lu/cgi/luxonline1_2.pl?action=fv&amp;sid=luxbio&amp;vol=16&amp;page=564&amp;zoom=3 dat schreift de Mersch], an dee seet souguer datt seng Kanner an Enkelen och net frou war iwwer seng Geschichtsléift. Dat ass zwar lo net dat allerwichtegst an enger Biographie, mee ech duet et wier trotzdeem interessant wéi säin engst Ëmfeld seng Aktivitéit gesinn huet, well ech war erstaunt wéi ech gelies hunn datt déi net nëmmen net houfreg ware mee au contraire dueten et wier besser e giff säi Beruff voll ausliewen.&lt;br&gt;--[[User:Otets|Otets &amp;clubs;]] 23:36, 8. Okt. 2020 (UTC)

@[[User:Otets]] Moien, ech hunn et erausgestrach, well dat näischt an enger Enzyklopedie verluer huet. Och vill aner Detailer, sou 'stëmmungsvoll' se sinn, si grenzwäerteg fir op d'Wiki. Och beim Stil muss de oppassen: Keng Vermutungen, kee &quot;mer&quot;, keng geblimmelecht Sprooch. Dat ka vläit e bësse frustrant sinn, mawa mer eis seriö wëllen huelen als Enzyklopedie, musse mer dat uwenden...--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:22, 9. Okt. 2020 (UTC)


== Asiatesch Infrastruktur-Investitiounsbank ==
Salut, 
 
Du has do eng Kategorie nockucken dragesat déi ofgelaf ass.  Gëtt déi verlängert? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:04, 4. Abr. 2021 (UTC)


==Numeréierung an de Lëschte vun nationale Monumenter==
'' op d'[[Diskussioun:Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] kopéiert''

== lëtzebuerger vs. lëtzebuergesch ==

Salut Zinneke, wat ass richteg: ''lëtzebuerger'' oder ''lëtzebuergesch'' Geseemsmëschung ? Merci am viraus, [[Benotzer:Christian Ries|Christian Ries]] ([[Benotzer Diskussioun:Christian Ries|Diskussioun]]) 09:04, 2. Jun. 2021 (UTC)

:Moie @[[Benotzer:Christian Ries|Christian]], Ausser dass &quot;Lëtzebuerger&quot; grouss a &quot;lëtzebuergesch&quot; kleng geschriwwe gëtt, an ech net weess, wat ech mer dorënner genee virstelle soll, kann ech just allgemeng äntweren, dass &quot;Lëtzebuerger&quot; gewéinlech eng méi 'hoheitlech' oder 'formell' Konotatioun huet wéi 'lëtzebuergesch' (wat all méigleche Bezuch op Lëtzebuerg ausdrécke kann). Bei Geseems géif ech dofir éischter zu deem leschten tendéieren, et sief, et wier eng Zort staatlech approuvéierte Label oder änleches, da kinnt een evtl 'Lëtzebuerger' soen (wéi zB beim 'Lëtzebuerger Botter'). --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:02, 2. Jun. 2021 (UTC)

::Villmools Merci Zinneke! [[Benotzer:Christian Ries|Christian Ries]] ([[Benotzer Diskussioun:Christian Ries|Diskussioun]]) 06:55, 3. Jun. 2021 (UTC)

== Cc-by-sa-4.0 ==
Hi! Thanks for removing GFDL from the list of licenses. I noticed you also updated 3.0 to 4.0 and while it is correct that the latest version is 4.0 I think they stopped having versions for each country.

When I look at https://wiki.creativecommons.org/wiki/License_Versions it seems there is an international license now: {{tl|Cc-by-sa-4.0}} https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.en

The license at {{tl|Cc-by-sa-3.0-lu}} links to https://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/lu/deed.en but there is no https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/lu/deed.en --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 19:10, 20. Jun. 2021 (UTC)

== Vandalismus 87.65.83.203 ==

Hallo. 87.65.83.203 ass e Vandal Benotzer.

Hei sinn d'Beweiser:

* https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Saint-Gobain&amp;type=revision&amp;diff=2352278&amp;oldid=2352264

* https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Saint-Gobain&amp;type=revision&amp;diff=2352327&amp;oldid=2352323

* https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Saint-Gobain&amp;type=revision&amp;diff=2352333&amp;oldid=2352331

* https://lb.wikipedia.org/wiki/Benotzer_Diskussioun:2A01:CB00:B51:3E00:B183:3844:756D:B22A

Ech hunn hien hei : https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Benotzer_Diskussioun%3A87.65.83.203&amp;type=revision&amp;diff=2352332&amp;oldid=2305734 an hei : https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Benotzer_Diskussioun%3A87.65.83.203&amp;type=revision&amp;diff=2352336&amp;oldid=2352332 gewarnt. Villmools Merci am Viraus. Gréiss. --[[Spezial:Kontributiounen/2A01:CB00:B51:3E00:B183:3844:756D:B22A|2A01:CB00:B51:3E00:B183:3844:756D:B22A]] 13:11, 23. Jun. 2021 (UTC)
:Moien, a merci. Ech gesinn net direkt, wat do Vandalismus soll sinn; héchstens, dass dat alt nees een ass, dee mat engem Iwwersetzerprogramm hantéiert. Dat bësse wat do steet schéngt mer faktuell richteg ze sinn, ech hunn et awer net iwwerpréift. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:01, 24. Jun. 2021 (UTC)
::Moien, ech hätt näischt dergéint wann den 87.65.83.203 rëm eng Kéier kontrolléiert gëtt. Den Toun deen des Persoun ouni Attack mengersäits opsetzt, fannen ech net korrekt fir Wikipedia. [[Benotzer:R2lx|R2lx]] ([[Benotzer Diskussioun:R2lx|Diskussioun]]) 20:59, 31. Okt. 2021 (UTC)


==Xavier BETTEL &amp; DEA-Plagiat==

Här Zinneke, d'lb.wikipedia schéngt ganz regierungsfrëndlech ze sinn. Éischtens iwwerhëlt se sklavesch - d. h. onkritesch - déi dacks lächerlech oppoléiert offiziell &quot;Biographie&quot; vun de Ministeren a Staatssekretären, an zweetens huet se net de Courage, contrairement zur de.wikipedia oder fr.wikipedia, fir komplett an éierlech ze sinn. All Versuch d'Copy-Paste-Affär z'erwäne gëtt direkt réckgängeg gemaach. De Bettel, dee mol gesot huet, e géif d'Onéierlechkeet net verdroen, verdéngt net a Schutz geholl ze ginn, sou sympatesch wéi en sech och gëtt. An als Jurist wousst e scho laang viru sénger Maîtrise, datt knäipen, ofschreiwe, kompiléieren..., ouni Referenzen a Foussnouten, géint d'Autorerecht verstéisst an akadeemesch net an der Rei ass. Natierlech kann een op d'&quot;Uerteel&quot; vun der Uni vun Nanzeg waarden, mee ech ka mer gutt virstellen, datt dee ganz &quot;salomonesch&quot; wäert ausfalen. De X. B. huet jo scho behaapt, datt dee mëndlechen Deel séng éischter schappeg schrëftlech Aarbecht gerett hätt (Wer's glaubt, wird selig!). Ier et normalerweis zu engem mëndlechen Deel kënnt, muss dat Schrëftlecht mol scho positiv, formell an inhaltlech, ofgeseent ginn. Schliesslech war en DEA (deen haut duerch de Master 2 ersat ass) eng raisonnéiert a strukturéiert Virbreedung op eng méiglech Dokteraarbecht. Do huet ee musse weisen, datt e vill gelies a vill iwwerluecht hat, datt ee schonn een zolitten Abléck an der Matière hat, an dat huet sech an de bibliographesche Referenzen erëmgespigelt. Hei hu mer engersäits mat engem Versoe vum responsable Proff ze dinn, dee - virwat och ëmmer - séng Aarbecht net seriö gemaach huet, AN anerersäits mat engem handfeste Plagiat, deen als dat vu genuch erfare Leit erkannt ginn ass, egal wat an e puer Woche vun Nanzëg zréckkënnt. Dat Ganzt ass net z'akzeptéieren, oder hutt Dir Är Diplomaarbecht och plagiéiert? D'Wouerecht ass net ëmmer schéin, mee se huet hir Plaz an der lb.wikipedia, an an dësem Fall ganz besonnesch, well de betraffene Plagiator déi penibel Geschicht op d'liicht Schëller hëlt amplaz sech an aller Daitlechkeet z'entschëllegen a Konsequenzen ze zéien. 

Gréiss, V.B.

:Moien Här oder Mme V.B.,
:Just kuerz; Wikipedia ass net 'iergend-eppes-frëndlech'; déi Leit déi hei schreiwen an déi d'Saach viru brénge wëllen, si beméit, dass dat wat hei steet enzyklopeedesche Critèren entsprécht. Dat heescht: Artikele si sachlech, mat Quelle beluecht (am Bettel Artikel ass déi Quell déi vu gouvernement.lu, well do säin CV steet; bei Deputéierten ass dat dacks den CV vu chd.lu, asw.) an op eng allgemeng Beschreiwung vum Sujet ausgeluecht.  Ech hunn Är Ännerung réckgängeg gemaach, well se a) formell/stilistesch esou wéi se stung net dohi gepasst huet, se mat enger Foussnout beluecht war déi net gepasst huet, a well déi 'Copy-Pate-Affär'  net an engem Bäisaz zu de graffe Liewensdate gehéiert. 

:Stellt sech d'Fro: Gehéiert dat an en eegent Ënnerkapitel? Dat kann een op der [[Diskussioun:Xavier Bettel]] diskutéieren, eventuell do en Textentworf virschloen. Haalt just dat hei am A: Roll an Zweck vu Wikipedia ass net, fir Polemik ze maachen, héchstens, wann dat relevant genuch ass, eng Polemik ze ''beschreiwen''. Deemno, kuerz: Ween huet dat opgedeckt, ween huet dozou wou eng relevant Stellung geholl, wat seet d'Uni, wat dee Betraffenen, a wat ass d'Konsequenz vun der Saach... 

:A fir Är Ënnerstellung (déi ech zimlech dernieft fannen) hei kloer ze stellen: Nee, ech hu meng Diplomaarbecht net plagéiert, all meng Quelle si mat Foussnouten a Literaturanhang beluecht wéi dat sech gehéiert. A jo, déi Plagiatsgeschicht wäert den Här Bettel nach laang verfolgen, mee Meenung huet hei awer näischt verluer; wann ech meng politesch Analysen oder Iwwerleeunge wéilt publizéieren, maachen ech dat op anere Plaze wéi op Diskussiounssäite vu Wikiepedia. 

:Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:03, 27. Nov. 2021 (UTC)

:Tjo, an antëscht wot awer nach ëmmer keen déi penibel Geschicht vum plagiéierten DEA z'erwähnen, een onverdéngten Diploom op deen de Xavier schliesslech verzicht huet, well e keng Loscht hat, e Minimum vu seriéiser Recherche a vun anstänneg referenzéierter Redaktiounsaarbecht ze leeschten. Déi fr.wikipedia an déi de.wikipedia hunn do awer méi Couraasch a Respekt virum potenzielle Lieser! Mee an der lb.wikipedia sinn s'ebe méi regierungsfrëndlech. Iwwregens, de grousse Wikipedia-Oberguru, deen aus der Bamschoul, huet näischt aneschtes fäerdegbruecht, wéi d'Säit ze späeren! Aarmt Lëtzebuerg! 
:Gréiss, V.B.
:--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------   [[Spezial:Kontributiounen/2A01:CB10:8044:A000:BCDA:6852:2EE5:A3D2|2A01:CB10:8044:A000:BCDA:6852:2EE5:A3D2]] 14:37, 26. Mäe. 2022 (UTC)


== How we will see unregistered users ==

&lt;div lang=&quot;de&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=content/&gt;
Hallo!

Du erhältst diese Nachricht, da du Administrator in einem Wikimedia-Wiki bist.

Wenn heute jemand unangemeldet eine Bearbeitung in einem Wikimedia-Wiki vornimmt, zeigen wir dessen IP-Adresse an. Wie viele von euch bereits wissen, werden wir dies in der Zukunft nicht mehr tun können. Dies ist eine Entscheidung der Rechtsabteilung der Wikimedia Foundation aufgrund der Änderung von Normen und Vorschriften zum Datenschutz im Internet.

Statt der IP-Adresse zeigen wir eine maskierte Identität. Als Admin '''wirst du weiterhin auf die IP zugreifen können'''. Es wird auch neue Benutzerrechte für diejenigen geben, die die vollständigen IPs von unangemeldeten Benutzern sehen müssen, um Vandalismus, Belästigung und Spam bekämpfen zu können ohne Admin zu sein. Kontrollierer werden ebenfalls Teile der IP sehen können, auch ohne dieses Benutzerrecht. Wir arbeiten auch an [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|besseren Werkzeugen]] zur Unterstützung.

Wenn du die Seite noch nicht gesehen hast, kannst du [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/de|auf Meta mehr lesen]]. Wenn du sicherstellen möchtest, keine technischen Änderungen in den Wikimedia-Wikis zu verpassen, kannst du [[m:Tech/News/de|den wöchentlichen technischen Newsletter]] [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|abonnieren]].

Wir haben [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#IP Masking Implementation Approaches (FAQ)|zwei Möglichkeiten vorgeschlagen]], wie diese Identität funktionieren kann. '''Wir würden uns über deine Rückmeldung freuen''', welche Möglichkeit für dich und dein Wiki am besten funktionieren würde, jetzt und in der Zukunft. Du kannst [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|es uns auf der Diskussionsseite wissen lassen]]. Du kannst in deiner Sprache schreiben. Die Vorschläge wurden im Oktober veröffentlicht und wir werden nach dem 17. Januar entscheiden.

Danke. 
/[[m:User:Johan (WMF)|Johan (WMF)]]&lt;section end=content/&gt;
&lt;/div&gt;

18:17, 4. Jan. 2022 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:Johan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/Admins2022(5)&amp;oldid=22532651 benotzt huet--&gt;


==Schabloun:Infobox Film nei==

Salut, huet do eppes net richteg funktionnéiert? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:29, 23. Mee 2022 (UTC)

:Moien, jo, honnerte vu Filmer haten als Distrubuteur Netflix do stoem. Do hunn ech déi Variabel ewechgeholl. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:54, 23. Mee 2022 (UTC)

::Ah, bon. Ass Netflix da keen Distributeur ? Wann net, da wier et vläicht derwäert dat op de Wikidata ze diskutéieren, oder eventuell mat den anere Benotzer vun der Schabloun. Wann een dat eraushëlt gi jo och all déi aner Informatioune verluer.  Et gëtt jo och vläicht Méiglechkeeten dat an der Schabloun ze konditionnéieren, amplaz déi ganz Informatiounszeil erauszehuelen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 06:30, 24. Mee 2022 (UTC)

:::Ech hu bei den éischten 10 nogekuckt, keen dovun ass op Netflix ze fannen - op d'mannst an eise Géigenden. Wann Netflix déi Filmer eventluel an Australien a sengem Katalog hätt, ma net an Europa, ass déi Informatioubei eis am beschten iwwerflësseg, am schlëmmste falsch. Dofir hunn ech dat einfach ewech gemaach; et waren der ze vill. Wann s du s'all iwwerpréife wëlls a bei Wikidata vun Hand änneren, ass dat natierlech och méiglech.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:31, 24. Mee 2022 (UTC)

::::Ech gleewen dat gär, mä wat ass méi wichteg, datt wéinst enger, wéis du sees quasi iwerflësseger Informatioun, all déi aner och eliminéiert ginn, oder eng aner Léisung ze sichen oder well Wikipedia a Wikidate eeben international generell weltwäit Informatiounen deelen dat einfach a Kaf huelen.  Fir méch ass déi radikal Aktioun net gutt an ech fannen d'Approche fir eng aner Léisung ze siche besser. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:45, 24. Mee 2022 (UTC)


==Fort Wedell==
Salut

Ech hunn der e Plang vum Fort iwwer Mail geschéckt. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:48, 25. Aug. 2023 (UTC)


== Groningen ==

Salut,
solle mer net &quot;Groningen&quot; den Artikel iwwer d'Stad nennen, a &quot;Groningen (Homonymie)&quot; d'Säit fir op d'Ofleedunge vun deem Numm ze verweisen? All aner Saache si jo no der Stad genannt. Bei anere Stied ass dat jo och esou.

Bescht Gréiss [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:37, 24. Jan. 2024 (UTC)

:Wier et net vläicht gutt gewiescht op eng Äntwert ze waarden dann hätt ech der dat kéinten explizéieren firwat ech dat net sou gemaach hunn. Et goung haaptsächlech drëms fir all d'Linken eenheetlech ze hunn a fir eng Iwwereneestëmmung mat der nl. Wiki a mat de Wikidaten ze kréien.  Wann natierlech keen dat wëll dat wëll, dann eeben net.  Mam Resultat datt och d'Këscht net méi richteg agebonnen ass. --[[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:54, 24. Jan. 2024 (UTC)
:Entschëlleg, wann ech ze séier war, mee ech hu missen eppes anescht maachen. Wann d'Hollänner et iwwerkomplizéiert maache wëllen, musse mir dat net nomaachen. D'Wikidata kann ee jo op déi jeweileg Säit upassen. Eis Säit &quot;Groningen&quot; entsprécht &quot;Groningen (stad)&quot; bei den Hollänner, &quot;Groningen (Homonymie)&quot; der hollännescher Säit &quot;Groningen&quot;, a &quot;Groningen (gemeente)&quot;, &quot;Groningen (Gemeng)&quot; (wann een dee schreiwe wëll). Eis Artikelen heesche jo och net &quot;London (Stad)&quot; oder &quot;Roum (Stad)&quot;, just, well et eng Abberzuel Entitéiten oder Saache gëtt, [[:en:London (disambiguation)|déi dono genannt sinn]], a fir déi et dofir Homonymie-Säite gëtt. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:24, 24. Jan. 2024 (UTC)


== Datumsformat in Luxemburg ==
Hallo Zinneke, ihr scheint keine &quot;Fragen zur Wikipedia&quot; zu haben. Ich frage mal dich als einen der aktivsten User hier (mangels [[Lëtzebuergesch]]-Kenntnissen frage ich auf Deutsch, aber antworte ruhig auf Luxemburgisch - was ich nicht verstehe, wird Google richten können): Bei [[Schabloun:Internetquell]] ist das Datumsformat kaputt (siehe etwa die Einbindungen in [[Satirpartei]]). Das behindert eure Artikelarbeit ganz beträchtlich. Ich möchte in der deutschen Wikipedia fragen, ob es jemand richten kann - aber dazu müsste ich erst Gewissheit haben, welches Datumsformat ihr hier bevorzugt. Im Artikel [[Standardmodell]] sind die manuell gesetzten Daten in verschiedenen Formaten. Ich nehme an, ihr bevorzugt analog zur Deutschen Wikipedia &quot;1. Januar 2000&quot; - oder doch anders? 1. 1. 2000? 01/01/2000? --[[Benotzer:KnightMove|KnightMove]] ([[Benotzer Diskussioun:KnightMove|Diskussioun]]) 12:20, 31. Jan. 2024 (UTC)

:Hallo KnightMove, es gibt meines Wissens keinen direkten Vorzug (au3er vielleicht die Ablehnung des amerikanischen Formats, da kontra-intuitiv und verwirrend). In den Quellenangaben benutze ich, weil's am schnellsten geht, meist YYYY-MM-DD; ausgeschrieben entspricht es in der Tat dem deutschen (1. Januar 2024), was, je nach verfügbarem Platz (z.B Tabellen) auch mal auf 1. Jan. 2024 abgekürzt wird.
:Bescht Gréiss, [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 12:37, 31. Jan. 2024 (UTC)


== Thanks for your Benvenuto ==

First of all thank you for your warm benvenuto! I'm from Italy and I don't know Luxembourgaise. I'm a contributor of wikisource in minor languages, such as  Dolomitic Ladino and Romancio. I.ve made copy and paste on wikisource in the language spoken in Luxembourg, I hope that somebody will help me and correct my mistakes. Thank you [[Benotzer:Mizardellorsa|Mizardellorsa]] ([[Benotzer Diskussioun:Mizardellorsa|Diskussioun]]) 20:04, 6. Abr. 2024 (UTC)


Offensichtlech. Op jidfer Fall erwaarden ech net vun aneren, dass si hannert mir botze ginn. Ech hunn den Artikel geläscht, well en onverständlech war. En dierf gär nees vun enger Perosun, déi Lëtzebuergesch kann, ugeluecht ginn. (''Dir hutt vergiess ze ënnerschreiwen.'')
: Keng Suergen. Merci fir mech ze wëssen a sorry fir d'Onbequemen verursaacht. --[[Benotzer:Jon Gua|Jon Gua]] ([[Benotzer Diskussioun:Jon Gua|Diskussioun]]) 14:59, 9. Okt. 2024 (UTC)


== Request writing about Isabelle de Charrière (Q123386) ==

Hello Zinneke, Would you like to write about Isabelle de Charrière (Q123386) for the LB Wikipedia? It would be appreciated if it would be done. [[Benotzer:Boss-well63|Boss-well63]] ([[Benotzer Diskussioun:Boss-well63|Diskussioun]]) 23:44, 21. Dez. 2024 (UTC)

:Hello,
:Not more than millions of other topics about which I have ''no'' idea and would have to start getting knowledgeabale about and/or translate articles from another language. The list  of topics about which I know ''some'' things and would like to write is already more than long enough. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:48, 22. Dez. 2024 (UTC)


== User:Drobogdan using the Luxembourgish wikipedia to evade a WP:PROMO CBAN ==

I'm aware that there's no reciprocity for bans across multiple wiki languages, but this one seems like a [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:NOTHERE&amp;redirect=no not here] issue. [https://en.wikipedia.org/w/index.php?oldid=1232972439#User:Drbogdan,_persistent_low-quality_editing,_and_WP:NOTSOCIALNETWORK_issues Drbogdan was CBANned from the English Wikipedia] for, among other things, using his userspace as a webhost. 

It appears that part of his solution to being banned from the Eglish Wikipedia has been to switch to maintaining a profile on the Luxembourgish one at Benotzer:Drbogdan. He's not active on editing here and his profile went from long abandoned to actively maintained in the middle of his CBAN, editing in images that were removed from Commons on the grounds that he was hosting selfies and maintaining his social media links ([https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/Incidents#Community_block_appeal_by_Drbogdan a behaviour that just partially led to his CBAN reversal request being rejected]). 

[https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Benotzer%3ADrbogdan&amp;diff=2548718&amp;oldid=2188406 Diff]

I don't speak a word of Luxembourgish, but I figured that I'd raise this with an admin since it seems like a pretty cut-and-dry case of someone not being here for an encyclopedia. And probably nuking the history of his userpage, since he's fond of pointing to diffs from a pre-de-promo'd state from his various social media profiles as &quot;his profile&quot; [[Benotzer:Warrenmck|Warrenmck]] ([[Benotzer Diskussioun:Warrenmck|Diskussioun]]) 10:12, 13. Jan. 2025 (UTC)

: Thanks for pointing out. Indeed no useful contribution to be expected, since the person cocnerned doesn't speek Luxembourgish. User page has been deleted on the same grounds as en:WP. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:42, 13. Jan. 2025 (UTC)
::I'm still seeing it live? I think you deleted the diff, rather than the page itself, which is still live at Benotzer:Drbogdan [[Benotzer:Warrenmck|Warrenmck]] ([[Benotzer Diskussioun:Warrenmck|Diskussioun]]) 11:04, 13. Jan. 2025 (UTC)
::: I deleted the page; what is still visible says that &quot;Wat Dir op dëser Säit gesitt gouf vu(n) https://meta.wikimedia.org/wiki/User:Drbogdan kopéiert.&quot; (What you see on this page has bee copied from Meta Wiki). So action needs to be taken there, I suppose, unless there is something I can do here. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:10, 15. Jan. 2025 (UTC)
::::I think the only question is if its a bannable NOTHERE offence, he's done this on a bunch of the wikis and I'm trying to raise that there, but it depends a bit on if his behaviour rises top the point of counting as cross-wiki abuse, which I'm unsure of. [[Benotzer:Warrenmck|Warrenmck]] ([[Benotzer Diskussioun:Warrenmck|Diskussioun]]) 10:32, 15. Jan. 2025 (UTC)

== WDS Schablounen ==

W. e. g. den Text an de WDS-Schablounen net just an enger, ma an alle 5 (och déi 4 vun den Deeg dono) änneren; den Text muss identesch bleiwen (e &quot;rëtscht&quot; all Dag eng Zeil no ënnen. Merci. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:55, 3. Feb. 2025 (UTC)

:@[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]]: Moien, hunn ech iergendeng vergiess? --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:DDD2:9CC9:CD5F:8A66|2A02:A03F:A199:6C00:DDD2:9CC9:CD5F:8A66]] 14:53, 3. Feb. 2025 (UTC)
::Pardon, nee 't schéngt alles g'ännert ze sinn; ech hat net wäit genuch an de Rezenten Ännerungen zeréckgekuckt, an déi lescht Ännerungen hate mer déi falsch Impressioun ginn, se wäre just vereenzelt gemaach ginn.

:::Ech notzen d'Geleeënheet fir dorop hinzeweisen, datt d'[[Schabloun:WDS-Test]] prett steet fir genau déi Problematik z'ëmgoen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:30, 3. Feb. 2025 (UTC)

== Tramshalten ==
''Diskussioun op [[Wikipedia:De_Staminee#Tramshalten|de Staminee ]]geréckelt, fir dass méi Leit matschwätze kënnen.''

--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:18, 15. Feb. 2025 (UTC)


== Fro vum [[User:NEGONGA|NEGONGA]] (10:32, 8. Sep. 2025) ==

hi how much will you pay me --[[Benotzer:NEGONGA|NEGONGA]] ([[Benotzer Diskussioun:NEGONGA|Diskussioun]]) 10:32, 8. Sep. 2025 (UTC)

:En Apel an e Stéck Brout. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 07:42, 26. Sep. 2025 (UTC)

== Benotzernumm als Beispill ==

Moien @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]],

Ech hunn däi Benotzernumm geholl fir e Beispill op der Säit [[Wikipedia:Interface/Säiten]] ze ginn. Ech hoffen, dat stéiert dech net; soss sichen en anert Beispill. ;-) | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:59, 8. Sep. 2025 (UTC)
:Moien, ech hunn do kee Probleem domat.---[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 17:31, 8. Sep. 2025 (UTC)

== Schabloun &lt;nowiki&gt;{{SSMN-AD}}&lt;/nowiki&gt;==
Moien Zinneke,

Am Artikel [[Kierch Gousseldeng]] gebrauchs de déi Schabloun. Sollt dat net éischter eng vun de fënnef INPA-Schabloune sinn déi iwwregens alle fënnef op déi selwecht Säit verlinken. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:44, 27. Okt. 2025 (UTC)

:Moie Les Meloures, effektiv, do hat ech mech wuel vertippt. Ass verbessert. Dat mat de 5, déi op eng verlinken: Dat ass effektiv e bësse bosseg; zur Explikatioun, den INPA (dunn nach SNMN) hat zu engem bestëmmte Moment säi Katalog mat de klasséierte Monumenter a 5 gespléckt, ma ass bei der nächster Versioun nees op dat aalt Format zeréckkomm (ee grousse PDF-Fichier). Well mer dunn net wossten, ob déi Neierung erëm eng Kéier giff applizéiert ginn, hu mer déi geännert Schablounen emol si gelooss (a 5 Redirekten ugeluecht).  Bescht Gréiss, -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 09:00, 27. Okt. 2025 (UTC)
::Remoien a merci fir d'Explikatioun. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:36, 27. Okt. 2025 (UTC)


==Referenzen an Iwwerschrëften==

Salut Zinneke,

Virun engem décke Strapp hat ech mol eng grouss Partie Referenzen déi an Iwwerschrëfte stoungen erausgeholl well doduerch iergend ee Feeler entstanen ass. Ech wees awer leider lo net méi wat dat war. Mä der däitscher Wiki no gëtt et awwer soss nach e puer Ursaache firwat een dat net soll maachen:

*Einige Autoren verweisen in der Überschrift mittels&lt;nowiki&gt; &lt;ref&gt;&lt;/nowiki&gt; auf einen Einzelnachweis oder eine Anmerkung, um zu signalisieren, dass ein Beleg für den ganzen nachfolgenden Abschnitt gelten soll.
*Das ist hässlich, weil das Anmerkungszeichen[87] dann stark vergrößert dargestellt wird.
*Das Anmerkungszeichen erscheint auch im Inhaltsverzeichnis, ist dort äußerst fehl am Platz und verwirrend.
*Das Anmerkungszeichen samt jeweils aktueller Nummer müsste auch bei der Abschnittsverlinkung benutzt werden.
*Es lassen sich jeweils andere Wege finden, um das Anmerkungszeichen unterzubringen und im zugehörigen Text zu verdeutlichen, dass der ganze Abschnitt gemeint ist und belegt werden soll. Zu bedenken ist auch, dass Wikitexte sich ändern können und der Abschnitt später andere Informationen enthalten kann, die von dem Beleg nicht abgedeckt sind.

--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:26, 12. Nov. 2025 (UTC)

:Moien,
:ech si mer bewosst, datt dat net terribel ausgesäit, well et grouss ass, ma dat ass keen Drama, a bei kuerzen Artikelen, wou net vill wäert nokommen, kann dat gär sou bleiwen. Méi wichteg ass, dass Saachen, déi eng éischt Kéier beschriwwe ginn, richteg beluecht sinn, Punkt 4 a 5 vun uewendriwwer si fir deen Artikel, ëm deen et geet, irrelevant. -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:32, 12. Nov. 2025 (UTC)


== Markollef ==

Salut, du hues am Artikel [[Markollef]] nach d'Schabloun {{tl|EnCours}} stoen. Ech weess elo net, ob s de en nach ergänze wollts, soss géif ech déi ugefaange Stécker eraushuelen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 02:30, 28. Dez. 2025 (UTC)

:Moien, dee war effektiv e Bëssen an de Vergiess geroden. ech kucken deemnächst emol nom Déierchen a maachen en Artikel aus deem Gerüst, ier en op der Haaptsäit ass. Bescht Gréiss, -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:17, 28. Dez. 2025 (UTC)

== Artikel vun der Woch ==

Salut, an der Diskussioun [[Schabloun Diskussioun:WDS#WDS-Infrastruktur ëmbauen?]] has du jo ugedeit, datt een eventuell en Automatismus op der Haaptsäit abaue kéint, fir datt een net all Joer manuell de Buschtaf vun ''Schabloun:AVDW R1'' etc. ännere muss.

Wéi wier et mat
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; copy&gt;
{{AVDW {{#switch:{{#expr:{{LOCALYEAR}} mod 3}}|0=|1=R|2=S}}{{LOCALWEEK}}}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
amplaz vun &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{AVDW R{{LOCALWEEK}}}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;?

Da géife mer se vu Joer zu Joer an der Reiefolleg „“ → „R“ → „S“ duerchlafen. Dat ass zumindest d'Reienfolleg, wéi ech se op [[Haaptsäit/Artikel vun der Woch]] fonnt hunn. Mee wann ech mech am Historique vun der Haaptsäit net verkuckt hunn, schéngt awer 2025 „S“ a 2024 „“ gewiescht ze sinn. Dat kann een natierlech och esou maachen...

A wann dann „T“ bäikënnt – soe mer ab 2027 – da géif een einfach
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
{{AVDW {{#switch:{{#expr:{{LOCALYEAR}} mod 4}}|0=|1=R|2=S|3=T}}{{LOCALWEEK}}}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
asetzen a mir wiere rëm gutt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:45, 14. Jan. 2026 (UTC)

: Moien a Merci!
:D'Iddi ass effektiv, tëschent 3 Joergäng hin- an hierzeschalten (Vläicht och eng Kéier méi, ma déi musse mol geschriwwe ginn). Wann dat mat deem Code geet, deen s de do uginn hues, dann eran dermat :-) --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 22:26, 14. Jan. 2026 (UTC)
::A schonn ass en dran; mat der Reiefolleg „“ → „R“ → „S“. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:38, 14. Jan. 2026 (UTC)

== Méizuel ==

Ech hu gesinn datt Brauträck geläscht gouf. Ass dat well eng IP déi Méizuel ugeluecht huet? Ech froen dat well an der Lescht der en etlech vu sougenannte richtege Benotzer ugeluecht goufen an net geläscht goufen. --[[Spezial:Kontributiounen/&amp;#126;2026-86624-2|&amp;#126;2026-86624-2]] ([[Benotzer Diskussioun:&amp;#126;2026-86624-2|Diskussioun]]) 17:19, 8. Feb. 2026 (UTC)

:Moien, ech hunn et geläscht, net well et vun enger IP ugeluecht gouf, ma well Lemmata grondsätzlech an der Eenzuel sinn, an dofir kee Redirect vun der Méizuel néideg ass. Bei aneren ass dat jo ch net de Fall (Ausname wieren héchstens Saache wéi Nieren, Hoden o.ä. déi a Koppele virkommen, oder där wou et keng Eenzuel gëtt, wéi Knëppelsteng, ...) --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 17:45, 8. Feb. 2026 (UTC)
::Däerf ech da [[Bréidercher]] proposéiere fir och geläscht ze ginn.? [[Spezial:Kontributiounen/&amp;#126;2026-86624-2|&amp;#126;2026-86624-2]] ([[Benotzer Diskussioun:&amp;#126;2026-86624-2|Diskussioun]]) 18:27, 8. Feb. 2026 (UTC)
:::Natierlech, an 't ass scho geschitt. --Zinneke

== ''The Signpost'': 17 February 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/In the media|Global powers see Wikipedia as fundamental target for manipulation]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/News and notes|Discussions open for the next WMF Annual Plan]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Serendipity|Maintenance crews continue to slog through Wikipedia's oldest Featured Articles]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Disinformation report|Epstein's obsessions]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Technology report|Wikidata Graph Split and how we address major challenges]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Traffic report|Deaths, killings, films, and the Olympics]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Opinion|Incoming Incurables]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Crossword|Pop quiz]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Comix|herculean]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 08:03, 17. Feb. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30039447 benotzt huet--&gt;

== Nicolas Hosch ==

Hallo Zinneke, Merci fir d'Verbesserungen am Artikel vum Nicolas Hosch. Ech hunn eréischt elo gesinn, dass et eng Schabloun {{En Cours}} gëtt, wann een nach un engem Artikel schafft. Ech hunn ongewollt déi éischt Verbesserungen iwwerschriwwen, well ech selwer nach am Artikel amgaang war. Ech mengen, dass ech awer alles erëm dragesat hunn. Ech si frou iwwer all Réckmeldung zum Artikel. Ech sinn an engem klenge Grupp vu Leit an den LGS, deen an nächster Zäit Artikelen zu de Scouten bei Wikipedia wéilt dobäisetzen oder ergänzen. [[Benotzer:FinniMarie|FinniMarie]] ([[Benotzer Diskussioun:FinniMarie|Diskussioun]]) 00:52, 22. Feb. 2026 (UTC)

:Moie FinniMarie, a Merci fir Är Mataarbecht! Dat kënnt geleegentlech vir, dass een zoufälleg zur selweschter Zäit un engem Artikel schafft, an dann deen een deem Anere seng Versioun iwwerschreift. Am Versiounshistorique kann een ëmmer déi vireg Versiounen erëmfannen, an da vun do dat wat net méi do steet (an awer stoe soll) erauskopéieren, an da mat enger neier Ännerung akopéieren. 
:Zum Hosch-Artikel: Do huet een op Wikidata Gebuerts- an Doudesdatum agesat, leider ouni Quell. War Dir dat? Wa jo, iwer et gutt. Dag a Mount jeeweils och an den Text vum Artikel ze schreiwen, mat enger klenger Foussnout vun der Quell. 
:An et ass flott, wann der am Scouts-Rayon weider Artikele schreiwe kéint. Ech si gespaant! Bescht Gréiss, 
:-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:02, 22. Feb. 2026 (UTC)

== ''The Signpost'': 10 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Interview|Bernadette Meehan, new Wikimedia Foundation CEO]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/News and notes|Security testing unleashes computer worm on Meta-wiki]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Special report|What actually happened during the Wikimedia security incident?]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In the media|Indonesian government blocks Wikimedia logins; archive site scoured from Wikipedia after owner runs malware]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Recent research|To wiki, perchance to groki]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Obituary|Madhav Gadgil, Fredrick Brennan, Mark Miller, Chip Berlet]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Opinion|Interface administrators and trusting trust]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Technology report|English Wikipedia deprecates archive.today after DDoS against blog, altered content]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Op-ed|Why is &quot;Trypsin-sensitive photosynthetic activities in chloroplast membranes&quot; cited in &quot;List of tallest buildings in Chicago&quot;?]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Essay|The pursuit of a button click]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In focus|Short descriptions: One year later]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/WikiProject report|Unreferenced articles backlog drive]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Community view|Speaking of planning ...]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Traffic report|Over the mountain, kissing silver inlaid clouds]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Crossword|&quot;It will never happen&quot;]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Comix|BRIEn't]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 04:15, 10. Mäe. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30121359 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 31 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/News and notes|Entirety of Wikinews to be shut down]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/In the media|AI ban, newspapers disrupt archiving; and antisemitism complaints]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Community view|Videos from WikiConference North America 2025 in NYC]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Disinformation report|Cleaning up after Jeffrey Epstein, Peter Nygard, and Mohamed Al-Fayed]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/WikiConference report|WikiConference North America 2025 in NYC review]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Obituary|Dr. Subas Chandra Rout]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Traffic report|Call in the dogs of war, soldier of fortune]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Gallery|Canadian Rangers participate in Operation ''Enduring Encyclopedia'']]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Comix|n00bsitting]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:08, 31. Mäe. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30329870 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 21 April 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/News and notes|Six Serbian Wikipedia editors banned following controversy about political bias]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/In the media|Could Wikipedia be involved in Massachusetts' proposed social media ban for minors?]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Gallery|March equinox]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Traffic report|Time to change my galaxy in case, we outta space!]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Comix|Of skirts and articles]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:50, 21. Abr. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30434643 benotzt huet--&gt;

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28. Abr. 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 22 May 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/News and notes|Offline: Osama Khalid still in prison]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In the media|Indonesian editors, you shall return!]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Disinformation report|Who is a typical paid editor? Who are their typical clients?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Recent research|WikiLambda the Ultimate]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Traffic report|This is where I'll be, so heavenly, so come and dance with me Michael!]]

* Forum: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Forum|WikiAnnotate: help us build a dataset of article quality evaluations]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In focus|Demystifying the 2026-27 Annual Plan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Opinion|Wikipedia isn't a battleground. So why does it feel like one?]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Serendipity|Wikinews: Into the Wikiverse]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Special report|Wikimedia Foundation closes Wikinews after 21 years]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Community view|Wikipedia's traffic drop: more on languages and freshness]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Gallery|Earth Day and Mother's Day]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Comix|Brother, can you spare a page?]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 05:19, 22. Mee 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:Bri@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30513885 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 21 June 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/From the editors|Ways for beginners to support ''The Signpost'' community journalism]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/News and notes|Community Tech development team disbanded]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Disinformation report|PR for the people?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Recent research|Proposed tagging system for AI involvement; successful and unsuccessful AI tools for contributors]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In the media|Who won a 14th century battle and who won the 2026 Iran war?]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Community view|Putting the Wish into the Wishlist]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In focus|A global standard for Neutral Point of View]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/On the bright side|Flowers, blue helmets, reefs, pride, and Juneteenth]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Op-ed|Breathe, Don’t Panic, there is a different story about Wikimedia + AI futures]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Opinion|Wikimedia Foundation staff develop union and Wikimedia user community reacts]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Technology report|Community Tech team is disbanded, controversy erupts]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Traffic report|'Cause this is thriller, thriller night]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/WikiConference report|Report of Volunteer Supporters Network Annual Meeting 2026]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Comix|Take your turn]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Humour|Group of banned T-shirt makers comes out of hiding to sell new Wikipedia-themed merchandise]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 03:21, 21. Jun. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:Bri@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30604303 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 13 July 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News and notes|An exclusive club]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/In the media|Battle for a soul - who won?]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Opinion|We need to innovate with Wikimedia decision-making]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Recent research|LLMs and NPOV, 20 years of user blocks, Esperanto and Volapük Wikipedias]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News from Diff|How to host Wikicurious in your own community]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Community view|CUNY Newmark Wikimedian-in-Residence Quarterly Brief – April to June 2026]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Special report|Wikipedia escapes Category 1 designation under the UK Online Safety Act - for now]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/On the bright side|Fatherhood, weather, and diplomacy]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Op-ed|A Layup Easy Proposal for Wikimedia at 25: Spend 25% of Donations on the Community]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Traffic report|The grass was greener, the light was brighter]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Comix|schnozzed]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 07:27, 13. Jul. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30775662 benotzt huet--&gt;</text>
      <sha1>11b4e7j017a6g8revtd62smg7ws8prb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1952</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3038</id>
    <revision>
      <id>2685499</id>
      <parentid>2672109</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:20:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gebuer */</comment>
      <origin>2685499</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21692" sha1="8vr4fe5yfvkio71uj005vhrscipwa7a" xml:space="preserve">{{Artikel Joer}}

[[Fichier:EGKS.png|thumb|220px| [[27. Mee]]: [[Traité vu Paräis]]]]
== Evenementer ==
=== Europa ===
* {{6. Februar}}: D'[[Elizabeth II. vum Vereenegte Kinnekräich|Elizabeth II.]] gëtt [[Lëscht vun de brittesche Monarchen|Kinnigin vum Vereenegte Kinnekräich vu Groussbritannien an Nordirland]].
* [[26. Mee]]: Konventioun vu [[Bonn]]: D'Bundesrepublik kritt eng gewësse Souveränitéit zeréck.
* [[27. Mee]]: Den [[Traité vu Paräis]] gëtt vun de 6 [[CECA]]-Länner ënnerschriwwen, deen d'[[Europäesch Verdeedegungsgemeinschaft]] schafe soll.
* [[22. Juli]]: D'[[Polen|Volleksrepublik Polen]] kritt eng nei Verfassung.
* [[14. August]]: De [[Mátyás Rákosi]] gëtt Premierminister vun der [[Ungarn|Volleksrepublik Ungarn]].
* [[10. September]]: D'Gemeinsam Assemblée vun der CECA (de Virleefer vum haitegen [[Europäescht Parlament|Europäesche Parlament]]) kënnt eng éischt Kéier zu Stroossbuerg zesummen.
* [[24. September]]: [[Rumänien]] kritt eng nei Verfassung an nennt sech ewell ''Volleksrepublik Rumänien''.
* [[5. Oktober|5.]]-[[14. Oktober]]: XIX. Kongress vun der [[Kommunistesch Partei vun der Sowjetunioun|KPSU]], deen éischten zanter 1939.
* [[27. November]]: Bei Schauprozesser ginn d'Haaptleit vun der [[Kommunistesch Partei vun der Tschechoslowakei|KPCS]] zum Doud verurteelt.

==== Lëtzebuerg ====
* [[10. August]]: D'''Héich Autoritéit'' vun [[CECA]] fänkt hir Aarbecht an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], hirem ''provisoresche'' Sëtz, un.
* {{8. September}}: Den éischte Ministerrot vun der CECA ass am Stadhaus vun der Stad Lëtzebuerg.
* [[10. September]]: De westdäitsche Kanzler [[Konrad Adenauer]] an den israeeleschen Ausseminister [[Moshe Sharett]] ënnerschreiwen am Stater Stadhaus d'Ofkommes iwwer Entschiedegungen tëscht Israel an Däitschland, och ''[[Lëtzebuerger Ofkommes]]'' genannt.
* [[10. Dezember]]: De [[Geriichtshaff vun der CECA]] gëtt investéiert.

&lt;gallery&gt;
Fichier:Eu Coal and Steel Comm Luxembourg Place de Metz 01.jpg|Plack um Gebai (haut Spuerkeess) wou d'Héich Autoritéit vun der [[CECA]] hir Aarbecht ugefaangen huet.
Fichier:Luxemburger Abkommen 1952.jpg|Ënnerschrëft vum [[Lëtzebuerger Ofkommes]].
Fichier:Courjusticececa.jpg|De [[Geriichtshaff vun der CECA]] bei senger éischter Sëtzung (Oktober 1954).
&lt;/gallery&gt;

=== Afrika ===
* [[August]]-[[September]]: [[Mau-Mau]]-Revolt a [[Kenia]].
* [[15. September]]: [[Eritrea]] gëtt duerch eng UNO Decisioun un [[Ethiopien]] ugeschloss.
* Onrouen an [[Tunesien]] géint déi franséisch Autoritéiten (1952-[[1954]]).

=== Amerika ===
==== USA ====
* [[31. Oktober]]: D'USA sprengen déi éischt [[Waasserstoffbomm]], ''([[Ivy Mike|Operation Ivy]])''.
* {{4. November}}: Den [[Dwight David Eisenhower]] (R) gëtt mat 55,1&amp;nbsp;% vun de Stëmme géint den [[Adlai Stevenson|Adlai S. Stevenson]] (D) (44,4&amp;nbsp;%) zum President vun de Vereenegte Staate gewielt.

==== Zentral- a Südamerika ====
* [[10. Mäerz]]: Op [[Kuba]] [[putsch]]t sech de [[Fulgencio Batista]]un d'Muecht.
* {{9. Abrëll}}: [[Staatsstreech]] vum [[Víctor Paz Estenssoro]] a [[Bolivien]].
* [[16. August]]: Den Diktator [[Héctor Trujillo]] kënnt an der [[Dominikanesch Republik|Dominikanescher Republik]] un d'Muecht (bis [[1960]]).
* {{1. September}}: De [[José María Velasco Ibarra|Velasco Ibarra]] gëtt Psident an [[Ecuador]] (bis [[1956]]).
* {{3. November}}: De [[Carlos Ibáñez del Campo]] gëtt zum President vum [[Chile]] gewielt ([[1958]]).
* {{1. Dezember}}: Den [[Adolfo Ruiz Cortines]] gëtt President vu [[Mexiko]].
* {{2. Dezember}}: Den Diktator vu [[Venezuela]], de [[Marcos Pérez Jiménez]] annuléiert d'Walen, organiséiert e Plebiszit an erkläert, op onbestëmmt Zäit a sengem Amt wëllen ze bleiwen (Enn: [[1958]]).

=== Asien ===
[[Fichier:WarKorea B-29-korea.jpg|thumb|220px|[[23. Juni]]: Bombardement vun [[Nordkorea]] (Foto vum August 1951)]]
* [[18. Februar]]: D'[[Tierkei]] gëtt Member vun der [[NATO]].
* [[22. Februar]]: ''Bengali Language Movement'' zu [[Dhâkâ]]. Ost-[[Pakistan]] (de spéidere [[Bangladesch]]) reklaméiert d'Autonomie.
* [[13. Mee]]: Ouverture vun der éischter Sessioun vum ''[[Rajya Sabha]]''dem ''Staate-Rot'', der 2. Chamber vum [[indien|indesche]] Parlament.
* [[23. Juni]]: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] bombardéieren [[Nordkorea]].
* [[5. Oktober|5.]] bis [[10. Oktober]]: Am [[Koreakrich]] gi bei der [[Schluecht vun Arrow Head]] chineesesch Ugrëffer gestoppt.
* [[30. Oktober]]: [[Opération Lorraine]] am [[Indochinakrich]]: 30&amp;nbsp;000 franséisch Zaldote gräifen Ravitaillementer vum [[Viêt-minh]] un.
* {{2. Dezember}}: Néierlag vum [[Việt Minh]] bei der [[Schluecht vun Na San]].

=== Ozeanien &amp; Pazifik ===
=== Arabesch Welt ===
* [[25. Januar]]: Eng 50 Doudeger bei Zesummestéiss tëscht [[egypten|egyptesche]] Polizisten an der brittescher Arméi zu [[Kairo]].
* [[27. Februar]]: De Kinek [[Faruk I. vun Egypten]] entléisst Parlament a Regierung an iwwerhëlt nees d'Muecht.
* [[22. Juli|22.]]-[[23. Juli]]: De Generol [[Mohammed Naguib]], un der Spëtzt vum Revolutiounstot, iwwerhëlt nom Stuerz vun der Monarchie d'Muecht an Egypten.
* [[27. Juli]]: De Faruk trëtt zu Gonschte vu sengem Jong [[Fouad II. vun Eypten|Fouad]] zeréck a verléisst d'Land.
* [[12. August]]: den [[Hussein vu Jordanien|Hussein]] gëtt Kinnek vu [[Jordanien]].
* [[24. August]]: Brittesch Truppen zéie sech vum [[Suezkanal]] zeréck.
* [[19. September]]: Am [[Libanon]] trëtt de Staatschef [[Béchara el-Khoury]] zeréck; de [[Camille Chamoun]] gëtt den [[22. September]] säin Nofollger.

== Konscht a Kultur ==
=== Molerei ===
=== Literatur ===
=== Musek ===
== Wëssenschaft an Technik ==
==Sport==
* [[14. Februar]]: Zu [[Oslo]] fänken d'[[Olympesch Wanterspiller 1952|Olympesch Wanterspiller]] un.
* [[23. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] géint Schwäiz 2:2. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[François Muller]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=137 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schwäiz 23. Mäerz 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* {{6. Abrëll}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 2:3 géint Belsch. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Vic Nurenberg]] a [[Jos Roller (Foussballspiller)|Jos Roller]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=138 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch de 6. Abrëll 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[20. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 0:3 géint d'Bundesrepublik Däitschland.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=14260 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Bundesrepublik Däitschland den 20. Abrëll 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[22. Mee]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Stroossbuerg]] 0:7 géint Frankräich.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=139 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg den 22. Mee 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[15. Juni]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt zu [[Sedan]] 1:1 géint Frankräich. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Vic Nurenberg geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=140 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg de 15. Juni 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[29. Juni]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt zu [[Merzig]] 6:1 géint Saar. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Jules Gales]], [[Joseph Hansen (1932)|Jos Hansen]] (2) a [[François Muller]] (3) geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=141 D'Detailer vum Foussballlännermatch Saar-Lëtzebuerg den 29. Juni 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[16. Juli]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt op den [[Olympesch Summerspiller 1952|Olympesche Summerspiller]] zu [[Lahti]] 5:3 géint Groussbritannien. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de Jos Roller (3), [[Léon Letsch]] a Jules Gales geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=14297 D'Detailer vum Foussballlännermatch Groussbritannien-Lëtzebuerg den 20. Juli 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
[[File:Wereldkampioenschappen Luxemburg. Start, Bestanddeelnr 905-2736.jpg|thumb|150px|Depart vun der Stroosseweltmeeschterschaft am Vëlo zu Lëtzebuerg, den 23. August]]
* [[20. Juli]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert op den Olympesche Summerspiller zu [[Kotka]] 1:2 géint Brasilien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Jules Gales geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=14297 D'Detailer vum Foussballlännermatch Groussbritannien-Lëtzebuerg de 16. Juli 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[26. Juli]]: De [[Josy Barthel]] gewënnt d'Goldmedail am 1500-Meter-Laf op den [[Olympesch Summerspiller 1952|Olympesche Summerspiller]] zu [[Helsinki]].
* [[23. August|23.]]–[[24. August]]: [[Weltmeeschterschaft am Vëlofueren op der Strooss 1952|Weltmeeschterschaft am Vëlofueren op der Strooss]] zu Lëtzebuerg.
* [[19. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der Stad Lëtzebuerg 1:1 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Nicolas Kettel]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=142 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 19. Oktober 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[16. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 0:1 géint Frankräich.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=143 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Frankräich de 16. November 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[26. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Bréissel]] 1:2 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den Nicolas Kettel geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=144 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 26. November 1952 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;

== Gebuer ==
* {{eidelt Joer}} [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], Emir vum Katar.

* {{3. Januar}}: [[Gianfranco Fini]], italieenesche Politiker.
* [[17. Januar]]: [[Ryūichi Sakamoto]], japanesche Komponist.
* [[23. Januar]]: [[Carlo Back]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[29. Januar]]: [[Dominique Chaussois]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* {{1. Februar}}: [[Roger Tsien]], US-amerikaneschen Zellbiolog.
* {{2. Februar}}: [[Park Geun-hye]], südkoreanesch Politikerin.
* {{0}}2. Februar: [[Christiane Taubira]], franséisch Politikerin.
* {{5. Februar}}: [[Daniel Balavoine]],franséische Sänger.
* {{6. Februar}}: [[Charles Goerens]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{7. Februar}}: [[Wolfgang U. Eckart]], däitsche Medezinhistoriker.
* {{0}}7. Februar: [[Didi Senft]], däitsche Vëlosdesigner, an als Däiwel verkleete Supporter op de grousse Vëlostier vertrueden.
* {{9. Februar}}: [[Marie-Josée Kerschen]], lëtzebuergesch Kënschtlerin.
* {{0}}9. Februar: [[Bert Theis]], lëtzebuergesche Kënschtler.
* {{0}}9. Februar: [[Jeannot Belling]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[13. Februar]]: [[Serge Urbany]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker.
* [[15. Februar]]: [[Tomislav Nikolić]], serbesche Politiker.
* {{8. Mäerz}}: [[Paul Hammelmann]], lëtzebuergesche Versécherungsfachmann a Politiker.
* [[10. Mäerz]]: [[Morgan Tsvangirai]], simbabwesche Politiker.
* [[11. Mäerz]]: [[Douglas Adams]], brittesche Schrëftsteller.
* [[12. Mäerz]]: [[Marc Faber]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* [[18. Mäerz]]: [[Salomé Zourabichvili]], franco-georgesch Diplomatin a Politikerin.
* [[21. Mäerz]]: [[Christophe Malavoy]], franséische Schauspiller.
* [[12. Mäerz]]: [[Marc Faber]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* [[23. Mäerz]]: [[François Maroldt]], lëtzebuergeschen Enseignant a Politiker.
* 23. Mäerz: [[Catherine Alric]], franséisch Schauspillerin.
* [[27. Mäerz]]: [[Maria Schneider]], franséisch Schauspillerin.
* [[29. Mäerz]]: [[Lucien Faber]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* 29. Mäerz: [[Teófilo Stevenson]], kubanesche Boxer.
* {{2. Abrëll}}: [[Thierry Le Luron]], franséische Komiker.
* {{5. Abrëll}}: [[Marc Schreiner]], lëtzebuergesche Bouschéisser a Sportler bei de Paralympesche Spiller 1992 an 1996.
* {{4. Abrëll}}: [[María Mendiola]], spuenesch Sängerin.
*4. Abrëll: [[Gary Moore]], brittesche Museker.
* [[12. Abrëll]]: [[Marie-Josée Frank]], lëtzebuergesch Infirmière a Politikerin.
* [[15. Abrëll]]: [[Hubert Wurth]], lëtzebuergesche Diplomat a Moler.
* [[16. Abrëll]]: [[Michel Blanc]], franséische Schauspiller a Filmregisseur.
* 16. Abrëll: [[Roland Jacoby]], lëtzebuergesche Schéisser.
* [[17. Abrëll]]: [[Valeria D'Obici]], italieenesch Schauspillerin.
* [[20. Abrëll]]: [[Viviane Ecker]], lëtzebuergesch Juristin a Member vum Staatsrot.
* [[22. Abrëll]]: [[François Berléand]], franséische Schauspiller.
* 22. Abrëll: [[Kamla Persad-Bissessar]], Politikerin aus Trinidad an Tobago.
* [[24. Abrëll]]: [[Jean-Paul Gaultier]], franséische Couturier.
* [[30. Abrëll]]: [[Jacques Audiard]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* {{4. Mee}}: [[Antony Hamilton]], englesche Filmschauspiller.
* {{6. Mee}}: [[Christian Clavier]], franséische Schauspiller.
* [[11. Mee]]: [[Renaud]], franséische Sänger.
* [[12. Mee]]: [[Marc Staedtgen]], lëtzebuergeschen Auteur.
* [[14. Mee]]: [[David Byrne (Sänger)|David Byrne]], US-amerikanesche Sänger.
* [[18. Mee]]: [[Fred Serres]], lëtzebuergesche Boxer.
* [[21. Mee]]: [[Mr. T]], US-amerikanesche Schauspiller a Ringer.
* [[23. Mee]]: [[Martin Parr]], brittesche Fotograf.
* [[24. Mee]]: [[Sybil Danning]], éisträichesch Schauspillerin.
* [[27. Mee]]: [[Jean de la Fontaine]], lëtzebuergesche Grafiker, Moler an Zeechner.
* {{4. Juni}}: [[Bronisław Komorowski]], polnesche Politiker a Staatspresident.
* {{7. Juni}}: [[Liam Neeson]], iresche Schauspiller.
* {{0}}7. Juni: [[Orhan Pamuk]], tierkesche Schrëftsteller.
* [[12. Juni]]: [[Michel Pauly]], lëtzebuergesche Geschichtsprofesser an Historiker.
* [[16. Juni]]: [[Giorgos Andrea Papandreou]], griichesche Politiker.
* [[18. Juni]]: [[Idriss Déby]], Militär a Staatschef aus dem Tschad.
* 18. Juni: [[Isabella Rossellini]], italieenesch Schauspillerin a Mannequin.
* [[20. Juni]]: [[John Goodman]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[22. Juni]]: [[Graham Greene (Schauspiller)|Graham Greene]], kanadesche Schauspiller.
* [[27. Juni]]: [[Mars Di Bartolomeo]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{2. Juli}}: [[Monique Kieffer]], lëtzebuergesch Historikerin.
* {{6. Juli}}: [[Mehmet Ali Talât]], tierkesch-zypriotesche Politiker.
* {{9. Juli}}: [[François Diederich]], lëtzebuergesche Cheemiker.
* [[11. Juli]]: [[Jeannot Waringo]], lëtzebuergeschen Ekonomist.
* 11. Juli: [[Guy Weis]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[15. Juli]]: [[Armand Dousemont]], lëtzebuergesche Sportschéisser an Olympionik.
* [[17. Juli]]: [[David Hasselhoff]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[18. Juli]]: [[Christine Doerner]], lëtzebuergesch Juristin a Politikerin.
* [[21. Juli]]: [[Marie Ruggeri]], italieenesch Sängerin an Theaterschauspillerin.
* [[28. Juli]]: [[Maha Vajiralongkorn]], Kinnek vun Thailand.
* 28. Juli: [[Monique van de Ven]], hollännesch Schauspillerin a Regisseurin.
* {{1. August}}: [[Zoran Đinđić]], serbesche Politiker.
* {{9. August}}: [[Jean-Louis Margue]], lëtzebuergesche Foussballnationalspiller.
* [[14. August]]: [[Nelson Piquet]], brasilianeschen Autopilot.
* 14. August: [[Guillermo Vilas]], argentineschen Tennisspiller.
* [[15. August]]: [[Jirō Atsumi]], japanesche Sänger.
* [[18. August]]: [[Patrick Swayze]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[21. August]]: [[Claude Bicheler]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker.
* [[27. August]]: [[Paul Reubens]], US-amerikanesche Schauspiller a Filmregisseur.
* [[31. August]]: [[Jeannot Comes]], lëtzebuergesche Museker.
* {{1. September}}: [[Josiane Peiffer]], lëtzebuergesch Schauspillerin.
* [[12. September]]: [[Roger Philippi]], lëtzebuergesche Foussballschiidsriichter.
* [[16. September]]: [[Jean-Jacques Erasmy]], Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung.
* [[25. September]]: [[bell hooks]]&lt;!-- sic; express kleng --&gt;, US-amerikanesch Literaturwëssenschaftlerin a Schrëftstellerin. 
* 25. September: [[Christopher Reeve]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[27. September]]: [[André Viger]], kanadesche Rennrollstullfuerer.
* 27. September: [[Jean Zuang]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* 27. September: [[Bjarne Slot Christiansen]], dänesche Sportstrainer.
* [[29. September]]: [[Steve Kaspar]], lëtzebuergesche Kënschtler.
* {{5. Oktober}}: [[Imran Khan]], pakistanesche Politiker a Cricketspiller.
* {{0}}5. Oktober: [[Vanderlei Luxemburgo]], brasilianesche Foussballtrainer.
* {{7. Oktober}}: [[Wladimir Wladimirowitsch Putin]], russesche Politiker, President vun der Russescher Federatioun.
* {{9. Oktober}}: [[Pierre Jolivet]], franséische Filmregisseur, Schauspiller an Dréibuchauteur.
* [[19. Oktober]]: [[Nico Loes]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[25. Oktober]]: [[Myriam Spiteri Debono]], malteesesch Politikerin.
* [[27. Oktober]]: [[Roberto Benigni]], italieenesche Schauspiller a Regisseur.
* 27. Oktober: [[Francis Fukuyama]], amerikanesche Philosoph, Ekonomiste a Politikwëssenschaftler.
* [[29. Oktober]]: [[Netumbo Nandi-Ndaitwah]], namibesch Politikerin.
* 29. Oktober: [[Fiorella Infascelli]], italieenesch Filmregisseurin.
* [[30. Oktober]]: [[Gollo Steffen]], lëtzebuergesche Museker, Schrëftsteller an Editeur.
* {{3. November}}: [[Michel Boujenah]], franséische Schauspiller.
* {{8. November}}: [[Théo Adam]], lëtzebuergesche Moler a Sculpteur.
* [[11. November]]: [[Kama Sywor Kamanda]], Schrëftsteller aus der Demokratescher Republik Kongo.
* [[12. November]]: [[Aaron Lipstadt]], US-amerikanesche Filmregisseur a Filmproduzent.
* [[15. November]]: [[Frank Wagener]], lëtzebuergesche Jurist.
* [[17. November]]: [[Hubert von Goisern]], éisträichesche Liddermécher a Museker.
* 17. November: [[Cyril Ramaphosa]], südafrikanesche Politiker, Gewerkschaftler a Geschäftsmann.
* [[22. November]]: [[Lydie Polfer]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[23. November]]: [[Nico Rohmann]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[24. November]]: [[Thierry Lhermitte]], franséische Schauspiller.
* [[13. Dezember]]: [[Léon Mond]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[15. Dezember]]: [[Allan Simonsen]], dänesche Foussballspiller an -Trainer.
* [[17. Dezember]]: [[Jang Linster]], lëtzebuergesche Musek- a Videoproduzent.
* [[18. Dezember]]: [[Albert Rodesch]], lëtzebuergeschen Affekot a Member vum Staatsrot.
* [[20. Dezember]]: [[Jenny Agutter]], englesch Schauspillerin.
* [[28. Dezember]]: [[François Alesch]], lëtzebuergeschen Neurochirurg.

== Gestuerwen ==
* {{4. Januar}}: [[Constant Permeke]] belsche Moler a Sculpteur.
* {{8. Januar}}: [[Antonia Maury]], US-amerikanesch Astronomin.
* [[11. Januar]]: [[Jean de Lattre de Tassigny]] Maréchal de France.
* [[14. Januar]]: [[Pierre Schiltz (Buergermeeschter)|Pierre Schiltz]], lëtzebuergesche Politiker a Fabrikant.
* [[22. Januar]]: [[Alphonse Bervard]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker.
* [[23. Januar]]: [[Mathias Becker]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik.
* [[25. Januar]]: [[Sveinn Björnsson]], 1. President vun der Republik Island.
* {{6. Februar}}: [[George VI. vum Vereenegte Kinnekräich|George VI.]], Kinnek vum [[Vereenegt Kinnekräich|Vereenegte Kinnekräich]].
* [[16. Februar]]: [[Joseph Ruckert]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[25. Mäerz]]: [[Léon Kauffman]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{2. Abrëll}}: [[Bernard Ferdinand Lyot]], franséischen Astronom.
* {{3. Abrëll}}: [[Hubert-Denis Etcheverry]], franséische Moler.
* {{0}}3. Abrëll: [[André Thyes]], lëtzebuergesche Moler.
* [[21. Abrëll]]: [[Leslie Banks]], brittesche Schauspiller.
* {{3. Mee}}: [[Aloyse Meyer]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Manager.
* {{6. Mee}}: [[Maria Montessori]], italieenesch Pedagogin.
* [[15. Mee]]: [[Joseph Biwer]], lëtzebuegresche Geeschtlechen.
* [[13. Juni]]: [[Emma Eames]], US-amerikanesch Sopranistin a Gesankspedagogin.
* {{2. Juli}}: [[Henriëtte Hilda Bosmans]], hollännesch Komponistin.
* [[26. Juli]]: [[Eva Perón]], argentinesch Politikerin.
* [[29. Juli]]: [[Bernard Hoffmann]], lëtzebuergesche Geschäftsmann a Politiker.
* [[31. Juli]]: [[Clara Viebig]], däitsch Schrëftstellerin.
* [[20. August]]: [[Kurt Schumacher]], däitsche Politiker.
* [[12. September]]: [[Charles Becker]], lëtzebuergeschen Enseignant an Auteur.
* {{5. Oktober}}: [[Joseph Alphonse Theis]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker a Geschäftsmann.
* [[13. Oktober]]: [[Jean-Pierre Manternach]], lëtzebuergesche Professer a Schouldirekter.
* [[31. Oktober]]: [[René Jayet]], franséische Filmregisseur a Filmproduzent.
* {{2. November}}: [[Maire O'Neill]], iresch Schauspillerin.
* {{9. November}}: [[Chaim Weizmann]], 1. President vun [[Israel]].
* [[18. November]]: Eugène Grindel, genannt [[Paul Éluard]], franséischen Dichter.
* [[19. November]]: [[Henri-Paul Pellaprat]], franséische Kach.
* {{3. Dezember}}: [[Joseph Hansen (1874)|Joseph Hansen]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* [[25. Dezember]]: [[Jean-Pierre Kohner]], lëtzebuergesche Veterinär, Politiker a Resistenzler.
* [[27. Dezember]]: [[Horst Caspar]], däitsche Schauspiller.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}</text>
      <sha1>8vr4fe5yfvkio71uj005vhrscipwa7a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Guy Helminger</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3433</id>
    <revision>
      <id>2685435</id>
      <parentid>2679368</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:18:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Melouresbot</username>
        <id>1237</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Liewen */ Orthographie, replaced: a [[N →  an [[N using [[Project:AWB|AWB]]</comment>
      <origin>2685435</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5687" sha1="mnubvjsppz94wkoutcqkcqgaum23dlp" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Guy Helminger''', gebuer den [[20. Januar]] [[1963]] zu [[Esch-Uelzecht]], ass e lëtzebuergesche [[Schrëftsteller]]. Hie lieft zu [[Köln]].

==Liewen==
De Guy Helminger huet [[Germanistik]] a [[Philosophie]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Heidelberg]] a [[Köln]] studéiert.

Hien huet als Barkeeper, Schauspiller, Regieassistent an 3D-Graphiker geschafft. Hie leet Seminairen, an deenen hien den Auteuren d'Virliesen an d'Virdroe vun hiren Texter méi no bréngt.

Hien huet ausserdeem laang Reesen duerch [[Afrika]], [[Asien]], d'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] an [[Neiséiland]] gemaach.

2010 bis 2012 huet hie samschdes owes d'Sendung ''Kultur'' op [[RTL Télé Lëtzebuerg]] presentéiert, dono, vun 2012 bis 2017, d'Emissioun ''DNA'' iwwer Kriminalfäll.

De Guy Helminger ass de Brudder vum [[Nico Helminger]].

==Wierk==
===Lyrik===
* ''Die Gegenwartsspringer.'' (Gedichter), Verlag am Schluechthaus, Esch-Uelzecht, 1986.
* ''Entfernungen (in Zellophan).'' (Gedichter), Éditions Phi, Iechternach, 1998.
* ''Leib eigener Leib.'' (Gedichter), Éditions Phi, Iechternach, 2000.
* ''Ver- wanderung.'' (Gedichter), Éditions Phi, Esch-Uelzecht, 2002.
* ''Libellenterz. Gesammelte Gedichte''&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20101123012240/http://land.lu/index.php/direct/items/855.html&lt;!--http://www.land.lu/index.php/direct/items/855.html--&gt; Sprachschnittig], Rezensioun vum Elise Schmit, d'Lëtzebuerger Land, 19. November 2010&lt;/ref&gt;, mat CD, Éditions Phi, Déifferdeng, 2010, 506 S. ISBN 978-2-87962-284-2
* ''Die Tagebücher der Tannen''. Edition Rugerup, Berlin 2018, ISBN 978-3942955775.

===Prosa===
* ''Die Ruhe der Schlammkröte'', Roman, Köln, 1994; nei erausginn a commentéiert vum [[Manuel Andrack]] bei KiWi, 2007.
* ''Rost.'' Echternach: Éditions Phi. ISBN 978-3-88865-202-8.
* ''Kurzgeschichten'', Iechternach, Éditions Phi, 2001
* ''Etwas fehlt immer'', Erzielungen, Suhrkamp Verlag, 2005
* ''Morgen war schon'', Roman, Suhrkamp, 2007
* ''[[Neubrasilien]]'', Roman, Eichborn, 2010
* ''[[Die Lombardi-Affäre]]'', Roman, Capybara Books, 2020. ISBN 978-99959-43-32-5
* ''[[Lärm]]'', Roman, Capybara Books, 2021.
* ''Die schwere Naht der Flüsse'', Reesnotizen, Capybara Books, 2022

===Kannerbicher===
* ''Eine Tasse für Nofretete Nilpferd.'' Illustréiert vum Manuela Olten. Bloomsbury, Berlin 2010.

===Lauschterspill===
* ''Habicht.'', SR, 1999.
* ''5 Sekunden Leben.'', WDR, 2001.
* ''Morgen ist Regen.'', WDR, 2001.
* ''Wasser.'', WDR, 2002.
* ''Nachbarn.'', HR, 2002.
* ''Fluggeräte.'', WDR, 2003.
* ''Rekonstruktion Kresch.'', WDR, 2005.

===Theater===
{{Kapitel Info feelt}}
* ''Wer noch glaubt.'', 1992.
* ''Venezuela.'', 2003.
*''Madame Köpenick'', 2022, Uropféierung den 12. Januar 2022 am [[Kasemattentheater]]

===Televisioun (als Schauspiller)===
* 2025: ''[[Marginal (Televisiounsserie)|Marginal]]'', Regie: [[Loïc Tanson]]

===Video-Installatiounen===
* ''Kuchen essen für Europa.'' (mam [[Martin Möller]]), 2002.

==Auszeechnungen==
* Hörspiel vum Mount Mäerz 2001 fir ''5 Sekunden Leben.''
* Fërderpräis fir Jugend-Theater vum Land Baden-Württemberg 2002.
* [[Prix Servais]] 2002 fir ''Rost''&lt;ref&gt;''Innersprachliche Suche nach der Einzigartigkeit des Augenblicks'': Prix Servais 2002 für Guy Helminger - mention spéciale an Prof. Joseph Groben / Jeff Baden In: LW. - n 156 (2002, 8 juillet), S. 5&lt;/ref&gt;
* 3sat-Präis, 2004.
* Dresdner Lyrikpreis 2016
* Gustav-Regler-Preis 2020&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/kultur/news/a/1585469.html &quot;Den Auteur Guy Helminger kritt dëst Joer de Gustav-Regler-Präis.&quot;] rtl.lu, 25.09.2020 06:31.&lt;/ref&gt;
* Prix Servais 2022 fir ''Lärm''&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/kultur/news/a/1907102.html &quot;Pris Servais 2022: De Präis geet un de Guy Helminger fir säi Roman 'Lärm'.&quot; rtl.lu, 02.05.2022.]&lt;/ref&gt;.
* Lyrikpreis Meran 2022&lt;ref&gt;[https://www.lyrikpreis-meran.org/ lyrikpreis-meran.org], gekuckt 2022-05-17&lt;/ref&gt;
* {{OMGLO| (Promotioun 2022)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/politik/die-letzebuerger-successstory-im-lichte-der-juengsten-krisen-62b44b6fde135b92363c6333|Titel=Die „Lëtzebuerger Success Story“ im Lichte der jüngsten Krisen|Gekuckt=23.06.2022|Datum=23.06.2022|Wierk=Luxemburger Wort - Deutsche Ausgabe|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;}}
* [[Batty-Weber-Präis]] 2026&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2026/05-mai/22-mcult-batty-weber.html|Titel=Le Prix Batty Weber 2026 revient à Guy Helminger|Gekuckt=2026-05-22|Datum=2026-05-22|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
* Rolf Parr, Thomas Ernst, Claude D. Conter (Hgg.): ''Guy Helminger: Ein Sprachanatom bei der Arbeit.'' Synchron Wissenschaftsverlag der Autoren, Heidelberg 2014. ISBN 978-3-939381-69-3.
== Um Spaweck ==
* Offiziell Säit [http://www.guyhelminger.de www.guyhelminger.de]
* De Guy Helminger op der Websäit vum [http://www.cnl.public.lu/functions/search/resultHighlight/index.php?linkId=1&amp;SID=e6f172c3cc114116dbc9d0b4e2ed5b18 Centre national de littérature]
* [http://www.philosophia-online.de/mafo/heft2005-6/Fu_Hel.htm Artikel aus dem &quot;Marburger Forum&quot; iwwer &quot;Etwas fehlt immer&quot;]
* [https://web.archive.org/web/20101014005901/http://video.zeit.de/video/604458838001 De Guy Helminger liest aus ''Neubrasilien'', op zeit.de (Video).]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Sozial Medien}}
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Helminger Guy}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1963]]
[[Kategorie:Däitschsproocheg Auteuren]]
[[Kategorie:Prix de la fondation Servais]]
[[Kategorie:Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
[[Kategorie:Membere vun der A:LL Schrëftsteller*innen]]</text>
      <sha1>mnubvjsppz94wkoutcqkcqgaum23dlp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Senta Berger</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4045</id>
    <revision>
      <id>2685418</id>
      <parentid>2684962</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:43:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* vun 1970 bis 1979 */</comment>
      <origin>2685418</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19363" sha1="2d78cpc05jhn9hvybgw2go881bio85t" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
[[Fichier:Senta Berger 1975.jpg|thumb|Senta Berger, 1975]]
D''''Senta Berger''', gebuer den [[13. Mee]] [[1941]] zu [[Wien]], ass eng [[éisträich]]esch [[Schauspiller]]in a Filmproduzentin.

== Liewen ==
Mat 5 Joer huet d'Senta Berger [[Ballet]] geléiert a wollt spéider Schauspillerin ginn. Si war duerno um [[Max-Reinhardt-Seminar]].

1958 gouf si Member vum [[Theater in der Josefstadt]].

De Film huet si awer méi ugezunn wéi den Theater, a vun 1959 un huet si ee Film nom anere gedréint.

1962 huet se mam Filmregisseur [[Michael Verhoeven]] d'Produktiounsfirma [[Sentana-Filmproduktion]] gegrënnt.

D'Senta Berger huet eng international Filmcarrière, si huet a Filmer zu [[Hollywood]], an [[Italien]], [[Frankräich]], [[Däitschland]] an [[Éisträich]] gespillt, mat Regisseure wéi [[Bernhard Wicki]], [[Sam Peckinpah]], [[Volker Schlöndorff]] a [[Wim Wenders]]. Si war d'Partnerin vu Schauspiller wéi [[Kirk Douglas]], [[Charlton Heston]], [[James Coburn]], [[Lilli Palmer]] a [[Götz George]].

1989 hat si e groussen Erfolleg mat der Serie ''[[Kir Royal]]'' op der däitscher Televisioun. Duerno huet sech hir Carrière bal nëmme méi op der Tëlee ofgespillt.

Zanter 2003 ass si Presidentin vun der [[Deutsche Filmakademie|däitscher Filmakademie]].

Si war vun 1963 bis zu deem sengem Doud am Joer 2024 mam Filmregisseur [[Michael Verhoeven]] bestuet.

== Filmographie ==
=== Kino===
==== vun 1950 bis 1959 ====
* 1950: ''[[Das doppelte Lottchen (Film 1950)|Dasa doppelte Lottchen]]'' - Regie: [[Josef von Báky]] - Haaptacteuren: [[Antje Weisgerber]], [[Peter Mosbacher]]
* 1955: ''[[Du bist die Richtige]]'' - Regie: [[Erich Engel]], [[Josef von Báky]] - Haaptacteuren: [[Curd Jürgens]], Antje Weisgerber
* 1957: ''[[Die unentschuldigte Stunde (Film 1957)|Die unentschuldigte Stunde]]'' - Regie: [[Willi Forst]] - Haaptacteuren: [[Adrian Hoven]], [[Erika Remberg]] - (als  Gymnasialschülerin)
* 1957: ''[[Die Lindenwirtin vom Donaustrand]]'' - Regie: [[Hans Quest]] - Haaptacteuren: [[Marianne Hold]], [[Claus Holm]] - (als Marie) 
* 1958: ''[[Der veruntreute Himmel]]'' - Regie: [[Ernst Marischka]] - Haaptacteuren: [[Hans Holt]], [[Annie Rosar]] 
* 1959: ''[[The Journey]]'' - Regie: [[Anatole Litvak]] - Haaptacteuren: [[Deborah Kerr]], [[Yul Brynner]] - (als Serveuse)
* 1959: ''[[Katia (Film 1959)|Katia]]'' - Regie: [[Robert Siodmak]] - Haaptacteuren: [[Romy Schneider]], [[Curd Jürgens]]

==== vun 1960 bis 1969 ====
* 1960: ''[[Ich heirate Herrn Direktor]]'' - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: [[Heidelinde Weis]], [[Gerhard Riedmann]] - (als Vera)
* 1960: ''[[Der brave Soldat Schwejk (Film 1960)|Der brave Soldat Schwejk]]'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heinz Rühmann]], [[Ernst Stankovski]] - (als Gretl)
* 1960: ''[[O sole mio (Film 1960)|O sole mio]]'' - Regie: [[Paul Martin (Filmregiseur)|Paul Martin]] - Haaptacteuren: [[Vico Torriani]], [[Gunther Philipp]] - (als Madeleine)
* 1961: ''[[The Secret Ways]]'' - Regie: [[Phil Karlson]] - Haaptacteuren: [[Richard Widmark]], [[Sonja Ziemann]] - (als Elsa)
* 1961: ''[[Junge Leute brauchen Liebe]]'' - Regie: [[Géza von Cziffra]] - Haaptacteuren: [[Cornelia Froboess]], [[Waltraut Haas]] - (als Madeleine Talbot)
* 1961: ''[[Eine hübscher als die andere]]'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heidi Brühl]], [[Rudolf Platte]] - (als Lilly Hase)
* 1961: ''[[Das Wunder des Malachias]]'' - Regie: [[Bernhard Wicki]] - Haaptacteuren: [[Horst Bollmann]], [[Richard Münch]] - (als Yvonne Krüger) 
* 1961: ''[[Immer Ärger mit dem Bett]]'' - Regie: [[Rudolf Schündler]] - Haaptacteuren: [[Günter Pfitzmann]], [[Renate Ewert]] - (als Rosemarie Schulze) 
* 1961: ''[[Adieu, Lebewohl, Goodbye]]'' - Regie: Paul Martin - Haaptacteuren: [[Bibi Johns]], [[Michael Cramer]] - (als Gaby) 
* 1961: ''[[Es muß nicht immer Kaviar sein (Film)|Es muß nicht immer Kaviar sein]]'' - Regie: [[Géza von Radványi]] - Haaptacteuren: [[O. W. Fischer]], [[Eva Bartok]] - (als Chantal)
* 1961: ''[[Ramona (Film 1961)|Ramona]]'' - Regie: Paul Martin - Haaptacteuren: [[Joachim Hansen]], [[Georg Thomalla]] - (als Yvonne)
* 1961: ''[[Junge Leute brauchen Liebe]]'' - Regie: [[Géza von Cziffra]] - Haaptacteuren: [[Cornelia Froboess]], [[Johannes Heesters]] 
* 1961: ''[[Das Geheimnis der schwarzen Koffer]]'' - Regie: [[Werner Klingler]] - Haaptacteuren: [[Joachim Hansen]], [[Chris Howland]] - (als Susan Brown)
* 1961: ''[[Diesmal muß es Kaviar sein]]'' - Regie: [[Géza von Radványi]] - Haaptacteuren: O. W. Fischer, Eva Bartok - (als Chantal)
* 1962: ''[[Frauenarzt Dr. Sibelius]]'' - [[Rudolf Jugert]] - Haaptacteuren: [[Lex Barker]], [[Barbara Rütting]] - (als Elisabeth Sibelius)
* 1962: ''[[Das Testament des Dr. Mabuse (Film 1962)|Das Testament des Dr. Mabuse]]'' - Regie: [[Werner Klingler]] - Haaptacteuren: [[Gert Fröbe]], [[Charles Regnier]] - (als Nelly)
* 1962: ''[[Sherlock Holmes und das Halsband des Todes]]'' - Regie: [[Terence Fisher]] - Haaptacteuren: [[Christopher Lee]], [[Ivan Desny]] - (als Ellen Blackburn)
* 1963: ''[[The Waltz King]]'' - Regie: [[ Steve Previn]] - Haaptacteuren: [[Kerwin Mathews]], [[Peter Kraus]] - (als Henriette Treffz)
* 1963: ''[[Kali Yug, la dea della vendetta]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Lex Barker, [[Klaus Kinski]] - (als Catherine Talbot)
* 1963: ''[[Il mistero del tempio indiano]]'' - Regie: Mario Camerini - Haaptacteuren: Lex Barker, Joachim Hansen - (als Catherine Talbot)
* 1963: ''[[The Victors]]'' - Regie: [[Carl Foreman]] - Haaptacteuren: [[Melina Mercouri]], [[Romy Schneider]] - (als Trudi Metzger)
* 1963: ''[[Jack und Jenny]]'' - Regie: [[Victor Vicas]] - Haaptacteuren: [[Brett Halsey]], [[Marion Michael]] - (als Jenny)
* 1964: ''[[...e la donna creò l'uomo]]'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Thomas Fritsch]], [[Alexandra Stewart]] - (als Jane)
* 1965:  ''[[Major Dundee]]'' - Regie: [[Sam Peckinpah]] - Haaptacteuren: Charlton Heston, [[James Coburn]] - (als Teresa Santiago)
* 1965: ''[[Schüsse im 3/4 Takt]]'' - Regie: [[Alfred Weidenmann]] - Haaptacteuren: [[Pierre Brice]], [[Heinz Drache]] - (als Jenny)
* 1965: ''[[The Glory Guys]]'' - Regie: [[Arnold Laven]] - Haaptacteuren: [[Tom Tryon]], [[James Caan]] - (als Lou Woddard)
* 1966: ''[[Cast a Giant Shadow]]'' - Regie: [[Melville Shavelson]] - Haaptacteuren: [[Kirk Douglas]], [[Angie Dickinson]] - (als Magda Simon)
* 1966: ''[[The Poppy Is Also a Flower]]'' - Regie: [[Terence Young]] - Haaptacteuren: [[Stephen Boyd]], [[Rita Hayworth]] - (als Maxine)
* 1966: ''[[Lange Beine – lange Finger]]'' - Regie: [[Alfred Vohrer]] - Haaptacteuren: [[Joachim Fuchsberger]], [[Martin Held]] - (als Doris Holberg)
* 1966: ''[[Our Man in Marrakesh]]'' - Regie: [[Don Sharp]] - Haaptacteuren: [[Tony Randall]], [[Herbert Lom]] - (als Kyra Stanovy)
* 1966: ''[[The Quiller Memorandum]]'' - Regie: [[Michael Anderson (Filmregisseur)|Michael Anderson]] - Haaptacteuren: [[Alec Guinness]], [[Max von Sydow]] - (als Inge Lindt)
* 1967: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: [[Nino Manfredi]], [[Claudine Auger]] - (als Maggie)
* 1967: ''[[The Ambushers]]'' - Regie: [[Henry Levin]] - Haaptacteuren: [[Dean Martin]], [[Janice Rule]] - (als Francesca Madeiros)
* 1967: ''[[Peau d'espion]]'' - Regie: [[Edouard Molinaro]] - Haaptacteuren: [[Louis Jourdan]], [[Bernard Blier]] - (als Gertraud Sphax)
* 1968: ''[[Diaboliquement vôtre]]'' - Regie: [[Julien Duvivier]] - Haaptacteuren: [[Alain Delon]], [[Peter Mosbacher]] - (als Christiane)
* 1968: ''Vienna'' - Regie: [[Orson Welles]] - Haaptacteuren: [[Mickey Rooney]] (Kuerzfilm) 
* 1969: ''[[If It's Tuesday, This Must Be Belgium]]'' - Regie: [[Mel Stuart]] - Haaptacteuren: [[Suzanne Pleshette]], [[Ian McShane]] 
* 1969: ''[[De Sade (Film)|De Sade]]'' - Regie: [[Cy Endfield]] - Haaptacteuren: [[Keir Dullea]], [[Lilli Palmer]] - (als Anne de Montreuil)
* 1969: ''[[Les étrangers (Film 1969)|Les étrangers]]'' - Regie: [[Jean-Pierre Desagnat]] - Haaptacteuren: [[Michel Constantin]], [[Hans Meyer]] - (als May)
* 1969: ''[[Infanzia, vocazione e prime esperienze di Giacomo Casanova, veneziano]]'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Leonard Whiting]], [[Lionel Stander]] - (als Giuliegtta Cavamacchia)

==== vun 1970 bis 1979 ====
* 1970: ''[[Cuori solitari (Film 1970)|Cuori solitari]]'' - Regie: [[Franco Giraldi]] - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Gianna Serra]] - (als Giovanna)
* 1970: ''[[O.K. (Film)|O.K.]]'' - Regie: [[Michael Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Gustl Bayrhammer]], [[Eva Mattes]] 
* 1970: ''[[Quando le donne avevano la coda]]'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Giuliano Gemma]], [[Frank Wolff]] - (als Filli) 
* 1971: ''[[Un'anguilla da 300 milioni]]'' - Regie: [[Salvatore Samperi]] - Haaptacteuren: [[Ottavia Piccolo]], [[Gabriele Ferzetti]] - (als Gräfin Spodani)
* 1971: ''[[Wer im Glashaus liebt...]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: [[Hartmut Becker]], [[Marianne Blomquist]] - (als Hanna) 
* 1971: ''[[Le saut de l'ange (Film)|Le saut de l'ange]]'' - Regie: [[Yves Boisset]] - Haaptacteuren: [[Jean Yanne]], [[Sterling Hayden]] - (als Sylvaine Orsini)
* 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Nino Manfredi]], [[Michèle Mercier]] - (als Prinzessin Dede Marescalli)
* 1972: ''[[L'amante dell'orsa maggiore]]'' - Regie: [[Valentino Orsini]] - Haaptacteuren: [[Giuliano Gemma]], [[Bruno Cremer]] - (als Fela)
* 1972: ''[[Quando le donne persero la coda]]'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: Frank Wolff, [[Mario Adorf]] - (als Filli)
* 1972: ''[[Causa di divorzio]]'' - Regie: [[Marcello Fondato]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Arnoldo Foà]] - (als Enrica Sebastiani) 
* 1972: ''[[Die Moral der Ruth Halbfass]]'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Margarethe von Trotta]], [[Helmut Griem]] - (als Ruth Halbfass)
* 1972: ''[[Der scharlachrote Buchstabe]]'' - Regie: [[Wim Wenders]] - Haaptacteuren: [[Hans Christian Blech]], [[Rüdiger Vogler]] - (als Hester Prynne)
* 1973: ''[[Bisturi, la mafia bianca]]'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: Gabriele Ferzetti, [[Enrico Maria Salerno]] - (als Maria)
* 1973: ''[[Amore e ginnastica]]'' - Regie: [[Luigi Filippo D'Amico]] - Haaptacteuren: [[Adriana Asti]], [[Lino Capolicchio]] - (als Maria Pedani)
* 1973: ''[[Reigen (Film 1973)|Reigen]]'' - Regie: [[Otto Schenk]] - Haaptacteuren: [[Sydne Rome]], [[Helmut Berger]] - (als Emma)
* 1974: ''[[Di mamma non ce n'è una sola]]'' - Regie: [[Alfredo Giannetti]] - Haaptacteuren: [[Lino Capolicchio]], Lionel Stander - (als Paolina Borghese) 
* 1974: ''[[L'uomo senza memoria]]'' - Regie: [[Duccio Tessari]] - Haaptacteuren: [[Luc Merenda]], [[Umberto Orsini]] - (als Sara Grimaldi)
* 1974: ''[[La bellissima estate]]'' - Regie: [[Sergio Martino]] - Haaptacteuren: [[John Richardson (Schauspiller)|John Richardson]], [[Caterina Boratto]] - (als Manuela) 
* 1976: ''[[MitGift]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: Mario Adorf, [[Elisabeth Flickenschildt]] - (als Alice Burgmann)
* 1976: ''[[La padrona è servita]]'' - Regie: [[Mario Lanfranchi]] - Haaptacteuren: [[Maurizio Arena]], [[Erika Blanc]] - (als Angela)
* 1976: ''[[The Swiss Conspiracy]]'' - Regie: [[Jack Arnold]] - Haaptacteuren: [[David Janssen]], [[Elke Sommer]] - (als Denise Abbott) 
* 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: Luigi Comencini, [[Nanni Loy]], [[Luigi Magni]], [[Mario Monicelli]], [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Marcello Mastroianni]] - (als Madamm Palese) 
* 1976: ''[[Brogliaccio d'amore]]'' - Regie: [[Decio Silla]] - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, [[Paolo Carlini]] - (als Roberta) 
* 1977: ''[[Das chinesische Wunder]]'' - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: Heinz Rühmann, [[Harald Leipnitz]] - (als Detta Gaspardi)
* 1977: ''[[Cross of Iron]]'' - Regie: Sam Peckinpah - Haaptacteuren: [[James Coburn]], [[Maximilian Schell]] - (als Eva)
* 1977: ''[[Una donna di seconda mano]]'' - Regie: [[Pino Tosini]] - Haaptacteuren: Enrico Maria Salerno, [[Macha Méril]] - (als Nerina)
* 1978: ''[[Ritratto di borghesia in nero]]'' - Regie: [[Tonino Cervi]] - Haaptacteuren: [[Ornella Muti]], [[Capucine]] - (als Carla Richter)
* 1978: ''Freiheit'' - Regie: Petrus van der Let - (Kuerzfilm)
* 1979: ''[[La giacca verde]]'' - Regie: [[Franco Giraldi]] - Haaptacteuren: [[Jean-Pierre Cassel]], [[Vittorio Sanipoli]] - (als Marta)

==== vun 1980 bis 1989 ====
* 1980: ''[[Speed Driver]]'' - Regie: [[Stelvio Massi]] - Haaptacteuren: [[Francisco Rabal]], [[Fabio Testi]] - (als Suzanne) 
* 1984: ''[[Fatto su misura]]'' - Regie: [[Francesco Laudadio]] - Haaptacteuren: [[Ricky Tognazzi]], [[Ugo Tognazzi]] 
* 1985: ''[[De flyvende djævle]]'' - Regie: [[Anders Refn]] - Haaptacteuren: [[Erland Josephson]], [[Mario David]] - (als Nina Rosta)
* 1985: ''[[Le due vite di Mattia Pascal]]'' - Regie: [[Mario Monicelli]] - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], [[Andréa Ferréol]] - (als Clara)
* 1985: ''[[Killing Cars]]'' - Regie: Michael Verhoeven - Haaptacteuren: [[Jürgen Prochnow]], [[Agnès Soral]] - (als Marie Landauer)
* 1986: ''[[L'ultima mazurka]]'' - Regie: [[Gianfranco Bettetini]] - Haaptacteuren: Erland Josephson, [[Mario Scaccia]] - (als Grete)
* 1987: ''[[Animali metropolitani]]'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Donald Pleasence]], [[Ninetto Davoli]] - (als Dr. Abbott)
* 1988: ''[[Cheeeese]]'' - Regie: [[Bernhard Weber]] - Haaptacteuren: [[Isabel García Lorca]], [[Vincent Gardenia]] - (als Erica)

==== vun 1990 bis 2009 ====
* 1990: ''[[Tre colonne in cronaca]]'' - Regie: [[Carlo Vanzina]] - Haaptacteuren: [[Gian Maria Volonté]], [[Massimo Dapporto]] - (als Contessa Odessa Bonaveri) 
* 1997: ''[[Bella Ciao (Film 1997)|Bella Ciao]]'' - Regie: [[Xaver Schwarzenberger]] - Haaptacteuren: [[Frank Hoffmann]], [[Susi Nicoletti]] - (als Teresa Hainisch)
* 1998: ''[[Bin ich schön?]]'' - Regie: [[Doris Dörrie]] - Haaptacteuren: [[Marie Zielcke]], [[Suzanne von Borsody]] - (als Unna)

==== vun 2000 bis 2009 ====
* 2009: ''[[Ob ihr wollt oder nicht!]]'' - Regie: [[Ben Verbong]] - Haaptacteuren: [[Katharina Marie Schubert|Katharina Schubert]],  [[Julia-Maria Köhler]] - (als Dorothea Brühl)
* 2009: ''[[Horst Schlämmer - Isch kandidiere!]]'' - Regie: [[Sophie Heldman]] - Haaptacteuren: [[Hape Kerkeling]],  [[Alexandra Kamp]] - (als Senta Berger)
* 2009: ''[[Satte Farben vor Schwarz]]'' - Regie: [[Angelo Colagrossi]] - Haaptacteuren: [[Bruno Ganz]],  [[Carina Wiese]] - (als Anita)
==== vun 2010 bis 2019 ====
* 2012: ''[[Zettl]]'' - Regie: [[Helmut Dietl]] - Haaptacteuren: [[Michael Herbig]], [[Karoline Herfurth]] - (als Mona Mödlinger)
* 2012: ''[[Ruhm (Film)|Ruhm]]'' - Regie: [[Isabel Kleefeld]] - Haaptacteuren: [[Heino Ferch]], [[Julia Koschitz]] - (als Rosalie)
* 2014: ''[[Altersglühen - Speed Dating für Senioren]]'' - Regie: [[Jan Georg Schütte]] - Haaptacteuren: Mario Adorf, [[Matthias Habich]] - (als Maria Koppel)
* 2016: ''[[Willkommen bei den Hartmanns]]'' - Regie: [[Simon Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Heiner Lauterbach]], [[Florian David Fitz]] - (als Angelika Hartmann)
* 2019: ''Menuett'' - Regie: [[Felix Karolus]] - (Kuerzfilm)
==== vun 2020 bis 2029 ====
* 2022: ''[[Oskars Kleid]]'' - Regie: [[Hüseyin Tabak]] - Haaptacteuren: Florian David Fitz, [[Laurì]] - (als Frau Kornmann)
* 2023: ''[[Weißt du noch]]'' - Regie: [[Rainer Kaufmann]] - Haaptacteuren: [[Günther Maria Halmer]], [[Konstantin Wecker]] - (als Marianne)
* 2023: ''[[Ach, diese Lücke, diese entsetzliche Lücke]]'' - Regie: Simon Verhoeven - Haaptacteuren: [[Bruno Alexander]], [[Michael Wittenborn]] - (als Groussmamm)

=== Televisioun ===
==== vun 1963 bis 1969 ====
* ''[[The Waltz King: Part 1]]'' (1963) vum [[Steve Previn]] mam [[Kerwin Mathews]] a [[Brian Aherne]]
* ''[[The Waltz King: Part 2]]'' (1963) vum Steve Previn mam Kerwin Mathews a [[Peter Kraus]]
* ''[[See How They Run]]'' (1964) 
* ''[[Istanbul Express]]'' (1968) 
* ''[[Babeck]]'' (1968) (Serie) vum [[Wolfgang Becker]] mam [[Cordula Trantow]] an [[Helmut Käutner]]
**''Ein Sarg aus Genua'' (1968) 
**''Das Geheimnis der Calasetta'' (1968) 
**''Tödliche Geschäfte'' (1968)

==== vun 1970 bis 1979 ====
* ''[[Frühlingsfluten]]'' (1974) 
* ''[[Krempoli - Ein Platz für wilde Kinder]]'' (1975) (Serie) 
* ''[[Die Verschwörung des Fiesco zu Genua]]'' (1975) 
* ''[[Halbzwei]]'' (1977) 
* ''[[Die Priwalov'schen Millionen]]'' (1980) (Serie) 
* ''[[La giacca verde]]'' (1979)

==== vun 1980 bis 1989 ====
* ''[[Der Traum ein Leben]]'' (1981) 
* ''[[Notte e nebbia]]'' (1982) 
* ''[[Die Entscheidung]]'' (1982) 
* ''[[Milionite na Privalov]]'' (1983) (Serie) 
* ''[[Liebe Melanie]]'' (1983) 
* ''[[Notti e nebbie]]'' (1984) 
* ''[[Kir Royal]]'' (1986) (Serie) vum Helmut Dietl mam [[Franz-Xaver Kroetz]], [[Ruth-Maria Kubitschek]] a Mario Adorf
**''Wer reinkommt, ist drin'' (1986) 
**''Muttertag'' (1986) 
**''Das Volk sieht nichts'' (1986) 
**''Adieu Claire'' (1986) 
**''Königliche Hoheit'' (1986) 
**''Karriere'' (1986) 
* ''[[L ultima mazurka]]'' (1986) 
* ''[[Luisa. Quattro storie di donne]]'' (1987) 
* ''[[Die schnelle Gerdi]]'' (1989) (Serie - 12 Episoden) 
* ''[[Oceano]]'' (1989) (Serie)

==== vun 1990 bis 1999 ====
* ''[[Lilli Lottofee]]'' (1992) (Serie) 
* ''[[Sie und Er]]'' (1992) 
* ''[[Ärzte]]'' Serie
**'' Dr. Schwarz und Dr. Martin - Neuland'' (1994) 
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Rosenkavaliere'' (1994) 
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Nahkampf'' (1994) 
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Höhenflug'' (1994) 
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Trennungen'' (1996) 
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Herztöne'' (1996) 
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Schicksale'' (1996) 
** ''Dr. Schwarz und Dr. Martin - Entscheidungen'' (1996) 
* ''[[Gefangene Liebe]]'' (1994) 
* ''[[Die Nacht der Nächte]]'' (1995) 
* ''[[Dopo la tempesta]]'' (1996) 
* ''[[Kap der Rache]]'' (1997) 
* ''[[Lamorte]]'' (1997) 
* ''[[Mammamia]]'' (1998) 
* ''[[Liebe und weitere Katastrophen]]'' (1999) 
* ''[[Nancherrow]]'' (1999) 
* ''[[Mit fünfzig küssen Männer anders]]'' (1999)

==== vun 2000 bis 2010 ====
* ''[[Zimmer mit Frühstück]]'' (2000/I) 
* ''[[Trennungsfieber]]'' (2000) 
* ''[[Scharf aufs Leben]]'' (2000) 
* ''[[Probieren Sie's mit einem Jüngeren]]'' (2000) 
* ''[[Bis dass dein Tod uns scheidet]]'' (2002)
* ''[[Unter Verdacht]]'' Serie 
**''Verdecktes Spiel'' (2002) 
**''Eine Landpartie'' (2003) 
**''Gipfelstürmer'' (2004) 
**''Beste Freunde'' (2004) 
**''Das Karussell'' (2005)
**''Willkommen im Club'' (2005)
**''Atemlos'' (2006) 
**''Ein neues Leben'' (2006) 
**''Hase und Igel'' (2007) 
**''Das Geld anderer Leute'' (2007) 
**''Brubeck'' (2008) 
**''Die falsche Frau'' (2008) 
**''Der schmale Grat'' (2009)
**''Tausend Augen'' (2009) 
**''Laufen und Schießen'' (2010) 
*''[[Die schnelle Gerdi und die Hauptstadt]]'' (2003) (Serie)

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Berger Senta}}
[[Kategorie:Éisträichesch Filmschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Éisträichesch Theaterschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Éisträichesch Televisiounsschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Éisträichesch Filmproduzenten]]
[[Kategorie:Gebuer 1941]]
[[Kategorie:Bundesverdienstkreuz 1. Klasse]]</text>
      <sha1>2d78cpc05jhn9hvybgw2go881bio85t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Diddeleng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4289</id>
    <revision>
      <id>2685428</id>
      <parentid>2685022</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T18:51:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Nopeschuertschaften */</comment>
      <origin>2685428</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14541" sha1="j982mev8gjc24fhtut5wedl80hn98qd" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Dudelange 
 | Numm (Däitsch) = Düdelingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Diddeleng}}
 | Fläch = 2.138 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten = {{coor dms|49|28|56|N|06|05|04|O}}
 }}
[[Fichier:Gehaansbierg schmuel.jpg|thumb|De [[Gehaansbierg]].]]
[[Fichier:An der Niddeschgaass-101.jpg|thumb|D'Niddeschgaass am Zentrum]]
[[Fichier:Diddeleng Quartier Italien.jpg|thumb|De [[Quartier Italien]].]]
[[Fichier:Butschebuerg Vue iwwer.jpg|upright|thumb|Vue iwwer Butschebuerg op den [[Sender vun Diddeleng|RTL-Antennepotto]].]]
[[Fichier:Wasserturm und Pumpenhaus Dudelange 01.jpg|thumb|upright|[[Waassertuerm + Pomhouse]].]]
[[Fichier:CNA--Gebai--w.jpg|thumb|[[Kulturzentrum Opderschmelz]].]]
[[Fichier:Diddeleng Galerie Dominique Lang-001.jpg|thumb|D'[[Galerie Dominique Lang]] am Quartier Brill.]]
[[Fichier:Kierch Diddeleng.jpg|thumb|upright|D'[[Kierch Diddeleng]].]]

D''''Gemeng Diddeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. Se läit am Kanton [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Diddeleng]] vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
Déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng ass d'Stad [[Diddeleng]].

=== Quartieren a Sektiounen ===
{{Div col|cols = 3}}
* [[Balzeng]]
* [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]]
* [[Brill (Diddeleng)|Brill]]
* [[Butschebuerg]]
* [[Gafelt]]
* [[Italien (Diddeleng)]]
* [[Op der Schmelz]]
* [[Um Däich]]
* [[Boltebierg]]
* [[Ribbeschpont]]
* [[Tattebierg]]
* [[Wolkeschdall]]
{{Div col end}}

== Geographie ==
Diddeleng läit am Nordoste vum [[Loutrengen|loutrengesche]] [[Minettsgéigend|Minettsbaséng]] um Bord vun der [[Cuesta]] vum [[Bajocium]] am Dall vun der [[Diddelengerbaach]].

De Süde vum Dall, wou grouss Industrieanlage stinn, ass vun Osten hier vun den Héichte vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]plateau begrenzt an no Norden an Nordoste geet en op an den Dall vun der [[Gander]] an der [[Uelzecht]].

=== Topographie ===
Am Nordweste steet eng eenzel Kopp de [[Gehaansbierg]], ee sougenannten [[Ëmlafbierg]], mat enger Héicht vu 405&amp;nbsp;m, op deem Reschter vun enger Buergruin a réimescher Festung ze fanne sinn.

Den héchste Punkt ass op der Grenz vun [[Téiteng]] um ''[[Kalebierg]]'' op 435&amp;nbsp;m.

Eng besser bekannt héich Plaz ass de ''[[Ginzebierg]]'' deen eng Héicht vu 424&amp;nbsp;m ([[NG-L]]) huet, an ënner deem op engem Plateau op enger Héicht vu 417,5 Meter den [[Sender vun Diddeleng|RTLs-Sender]] steet, deen e bei klorem Wieder op méi wéi 20&amp;nbsp;km gesi kann.

Den déifste Punkt ass am ''Thilleweier'' op der franséischer Grenz op 256&amp;nbsp;m.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Diddeleng
 | nord = [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | nord-est =[[Gemeng Réiser|Réiser]]
 | est = 
 | sud-est = [[Zoufftgen]] 
 | sud= [[Wuelmereng]] (F) - [[Kanfen]] (F)
 | sud-ouest = 
 | ouest =   [[Gemeng Keel|Keel]]
 | nord-ouest = 
}}

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

Duerch d'Gesetz vum [[4. August]] [[1907]] krut Diddeleng den Titel &quot;Stad&quot;. Mat deem Gesetz ginn déi zwee fréier Dierfer [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]] a [[Butschebuerg]] an d'Stad mat iwwerholl a sinn haut Quartiere vun Diddeleng.

D'Geschicht vun Diddeleng ass staark markéiert vun der industrieller Entwécklung am Minett. Gläich an der zweeter Hallschent vum 19. Joerhonnert war Diddeleng eng Héichbuerg vun der Stolfabrikatioun. Et war eng grouss Schmelz mat [[Héichuewen|Héichiewen]], engem [[Stolwierk]] an engem [[Walzwierk]] opgeriicht ginn, mat spéider niewendrun enger [[Galvan]]iséierungsanlag, enger Sauerstoffanlag, a mat der [[Gare Diddeleng-Schmelz]] fir déi fäerdeg Produkter op Zich ze verlueden. De Schinnequai ass haut nach ee Begrëff fir all Diddelenger.

Ëm 1882 hunn d'Patrone vun der [[Diddelenger Schmelz]] den Optrag ginn fir eng [[Zillebäckerei]] opzeriichten, well si Zille gebraucht hu fir hir Hangaren, Atelieren a Kamäiner ze bauen, an awer och fir d'Aarbechterhaiser an de Kolonië wéi am Brill an der ''Hondsgaass'' (rue du Travail), an an der ''Lachegaass'' (rue de Zoufftgen). Déi Fabrick gouf vun engem belschen Industriellen dem Victor Tassin opgeriicht op der Plaz déi haut de Quartier ''Wolkeschdall'' ass.

No der Restrukturéierung vun der [[Arbed]] an den 1980er Joren ass nëmme méi ee kaalt Walzwierk an eng Beschichtungsanlag iwwreg bliwwen.

Duerno hu sech zu Diddeleng a ronderëm kleng, mëttel an och e puer méi grouss Industrien niddergelooss sou wéi ''Ewald Giebel'', ''Husky'', a ''Luxguard''.

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]]&lt;br&gt;&lt;br&gt;''falsche Wopen'':[[Fichier:LUX Dudelange incorrect COA.svg|100px|falsch]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 83}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;''D'or au lion de sable.''
{{small|&lt;!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - --&gt;[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}

De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär.

Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. Eng änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen.
|}


===Entwécklung vun der Awunnerzuel===

&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:23000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:4000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:800 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1398
 bar:1871 from:0 till:1593
 bar:1910 from:0 till:10803
 bar:1922 from:0 till:10307
 bar:1935 from:0 till:13572
 bar:1947 from:0 till:12878
 bar:1960 from:0 till:14617
 bar:1970 from:0 till:14615
 bar:1981 from:0 till:14072
 bar:1991 from:0 till:14674
 bar:2001 from:0 till:17320
 bar:2011 from:0 till:18657
 bar:2021 from:0 till:21513

PlotData=
 bar:1821 at: 1398 fontsize:S text:1.398 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1593 fontsize:S text:1.593 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 10803 fontsize:S text:10.803 shift:(-17,5)
 bar:1922 at: 10307 fontsize:S text:10.307 shift:(-17,5)
 bar:1935 at: 13572 fontsize:S text:13.572 shift:(-17,5)
 bar:1947 at: 12878 fontsize:S text:12.878 shift:(-17,5)
 bar:1960 at: 14617 fontsize:S text:14.617 shift:(-17,5)
 bar:1970 at: 14615 fontsize:S text:14.615 shift:(-17,5)
 bar:1981 at: 14072 fontsize:S text:14.072 shift:(-17,5)
 bar:1991 at: 14674 fontsize:S text:14.674 shift:(-17,5)
 bar:2001 at: 17320 fontsize:S text:17.320 shift:(-17,5)
 bar:2011 at: 18657 fontsize:S text:18.657 shift:(-17,5)
 bar:2021 at: 21513 fontsize:S text:21.513 shift:(-17,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vun Diddeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 19 (bis 2011: 17, bis 1999: 15) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

'''Zesummesetzung''' 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[DP]] 
|- 
| 1999 || 1 || 2 || 1 || - || '''11''' || - 
|- 
| 2005 || 0 || 4 || 2 || - || '''11''' || -
|- 
| 2011 || 1 || 3 || 2 || 1 || '''10 ''' || -
|- 
| 2017 || 1 || 5 || 2 || 1 || '''10''' || -
|- 
| 2023 || 1 || 4 || 2 || 1 || '''10''' || 1 
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{|
| 
* 1797–1798: [[Jean Magnette]]
* 1798–1799: [[Michel Krips]]
* 1799–1801: [[Jean Michel Philippart]]
* 1801–1804: [[Michel Weber (Buergermeeschter)|Michel Weber]]
* 1804–1805: [[Max Boland]]
* 1805–1807: [[Orphée Bernard]]
* 1807–1814: [[Frantz Plutot]]
* 1815–1821: [[Jean Baptiste Schmitt]]
* 1822–1836: [[Jean Pierre Gérard]]
* 1836–1844: [[Pierre Theis (Politiker I)|Pierre Theis]]
* 1844–1849: [[Michel Berwick]]&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
| 
* 1849–1854: [[Jean Antoine Philippart]]
* 1854–1861: [[Michel Landtgen]]
* 1861–1863: [[Henri Steichen]]
* 1864–1882: [[Franz Theis]]
* 1882–1893: [[Michel Adolphe Sinner]]
* 1894–1896: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1897–1902: [[Jean Nieles]]
* 1903–1914: [[Pierre Theis (Politiker II)|Pierre Theis]]
* 1914–1920: [[Jean Berchem]]
* 1920–1925: [[Michel Gindt]]
| 
* 1925–1928: [[François Scholer]]
* 1929–1935: [[Emile Ludwig]]
* 1935–1946: [[Théodore Thiel]]
* 1946–1965: [[Jean Fohrmann]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
* 1965–1973: [[René Hartmann]]
* 1973–1984: [[Nicolas Birtz]]
* 1985–1993: [[Louis Rech]]
* 1994–2004: [[Mars Di Bartolomeo]]
* 2004-2014: [[Alex Bodry]]
*zanter 2014: [[Dan Biancalana]] 
|}

== Kuckeswäertes ==
* [[Naturschutzgebitt Haard|Naturpark Haard]]
* [[Gehaansbierg]]
** Buergruinen
** Aussiichtstuerm mat Plattform op 16 Meter Héicht
** [[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Gehaanskapell)|Gehaanskapell]]
* D'[[Kierch Diddeleng|Kierch St. Martin]] an déi restauréiert [[Uergel an der Kierch vun Diddeleng|Stahlhut Uergel]] vun 1912
* D'[[Kapell Diddeleng-Butschebuerg (Lukaskapell)|Lukaskapell vu Butschebuerg]]
* D'[[Kapell Diddeleng-Biereng|Jousefskapell vu Biereng]]
* D'[[Eligiuskapell Diddeleng|Eligiuskapell vun Diddeleng]]
* Den 285 Meter héijen [[Sender vun Diddeleng|Antennepotto vun RTL]] um Ginzebierg
* De [[Regionalmusée vun den Zwangsrekrutéierten]]
* [[Waassertuerm + Pomhouse]], fréier Infrastrukture vun der Schmelz, déi zu engem Fotosmusée ëmgebaut goufen

== Bekannt Diddelenger ==
{{div col|col=2}}
* [[Andy Bausch]], Filmregisseur
* [[Benny Berg]], Politiker
* [[Nic Biever]], Politiker
* [[Alex Bodry]], Politiker
* [[Roland Bombardella]], Liichtathleetik-Sportler an Offizéier
* [[Mars Di Bartolomeo]], Politiker
* [[Pierre Cao]], Komponist an Dirigent
* [[Colette Flesch]], Politikerin a Fechterin
* [[Jean Fohrmann]], Buergermeeschter, Papp vun der [[Marthe Bigelbach-Fohrmann]] a Grousspapp vum [[Alex Bodry]]
* [[Roger Gilson]], Vëlossportler
* [[Germaine Goetzinger]], Literaturwëssenschaftlerin
* [[Jean Hengen]], Äerzbeschof
* [[Erna Hennicot-Schoepges]], Politikerin
* [[Nic Hoffmann]], Geschäftsmann a Gemengerot, bekannt als den Zockernicki
* [[Dominique Lang]], Moler
* [[Fleur Maxwell]], Äiskonschtleeferin
* [[Ernest Mengel]], Foussballspiller an Olympionik
* [[Florian Mengel]], Foussballspiller
* [[Wenzel Profant]], Resistenzler, Moler a Sculpteur
* [[Jos Romersa]], Turner
* [[Etienne Schneider]], Politiker
* [[Edy Schütz]], Vëlossportler
* [[Andrée Viénot]], franséisch Politikerin (Duechter vum [[Émile Mayrisch]])
{{div col end}}

== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
* [[Lauenburg/Elbe]] an {{DEU}}, zanter 1958, ([http://www.lauenburg.de])
* [[Manom]] a {{FRA}}, zanter 1958, ([http://www.mairie-manom.com])
* [[Lebork]] a {{POL}}, zanter dem 29. September 2001, ([http://www.lebork.pl])
* [[Feltre]] an {{ITA}}
* [[Arganil]] a {{POR}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Diddeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
| 
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[SEBES]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
|
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[STEP (Beetebuerg)|STEP]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
|}

== Literatur zum Theema ==
* ''100 Joer Diddeleng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 286 vum 8. Dezember 2007, 24 S.

== Kuckt och ==
{{LNM}}
* [[F91 Diddeleng]]
* [[Centre de documentation sur les migrations humaines]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dudelange|Diddeleng}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.dudelange.lu/ Offiziell Säit vun der Stad Diddeleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/dudelange D'Gemeng Diddeleng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.hmd.lu/ Offiziell Säit vun der Diddelenger Stadmusek]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://www.f91.lu Den F91 Diddeleng]
* [http://www.ecoles-dudelange.lu Diddelenger Schoulen]
* [http://www.ced.lu Diddelenger Schachclub]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemeng Diddeleng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Diddeleng]]
[[Kategorie:Kanton Esch-Uelzecht]]</text>
      <sha1>j982mev8gjc24fhtut5wedl80hn98qd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Stauséigemeng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4334</id>
    <revision>
      <id>2685415</id>
      <parentid>2683103</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:00:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685415</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7872" sha1="gyxhajpu1gdhljwo3s6nrlboxhlbrdx" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Lac de la Haute-Sûre 
 | Numm (Däitsch)  = Stauseegemeinde
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Stauséigemeng}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|55|12|N|5|50|49|O}}
 }}
[[Fichier:Leifreg 2.JPG|250px|thumb|De Stauséi bei Léifreg]]
D''''{{PAGENAME}}''', offiziell '''Commune Lac de la Haute-Sûre,''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]].

De [[Chef-lieu]] ass zu [[Béiwen (Stauséigemeng)|Béiwen]]; d'Büroe vun der Gemeng si provisoresch zanter Januar 2023 zu [[Harel]], nodeems d'Märei zu Béiwen ofgerappt an nei gebaut gëtt&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://lac-haute-sure.lu/demenagement-de-la-commune-a-harlange-nouvelle-date/|Titel=Déménagement de la commune à Harlange|Gekuckt=02.04.2023|Auteur=|Datum=16.01.2023|Wierk=Lac-Haute-Sûre|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Stauséigemeng läit am [[Éislek]]. Am Süden ass se duerch den [[Uewersauer-Stauséi]] limitéiert. No Nordwesten hin geet se bis un d'Grenz mat der [[Belsch]], an ëmfaasst d'[[Béiwener Baach]] mat den Häng a Plateaue lénks a riets dovun.
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Stauséigemeng
 | nord-est = 
 | nord-ouest = 
 | nord = [[Gemeng Wanseler|Wanseler]]
 | ouest = (B)
 | est =  [[Gemeng Géisdref|Géisdref]]
 | sud = [[Stauséigemeng]]
 | sud-ouest = [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]
 | sud-est =  [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols=2}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Harel'''
* [[Eeschpelt]]
* [[Harel]]
* [[Walter]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Meecher'''
* [[Béiwen (Stauséigemeng)|Béiwen]]
* [[Kauneref]]
* [[Léifreg]]
* [[Meecher]]
* [[Noutem (Stauséigemeng)|Noutem]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
'''Fréier Gemeng Meecher'''
* [[Dénkert]]
* [[Schumannseck]]

==Geschicht==
D'Gemeng ass den 1. Januar 1979 aus der [[Gemengefusioun|Fusioun]] vun de Gemenge [[Gemeng Meecher|Meecher]] an [[Gemeng Harel|Harel]] entstanen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1978/12/23/n6/jo|Titel=Loi du 23 décembre 1978 portant fusion des communes de Harlange et de Mecher|Gekuckt=18.06.2023|Datum=23.12.1978|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Méiglech Fusioun ===
Zanter der Mëtt vun den 2020er Jore besti Pläng vun enger méiglecher Fusioun vun der Stauséigemeng mat der [[Gemeng Bauschelt]]. Dozou solle bis 2029 Referendumen ofgehale ginn. Ufanks stoung an der Diskussioun, datt och [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] matmaache kéint; ma do war schlussendlech keen Intressi.&lt;ref&gt;
Marc Hoscheid: [https://www.rtl.lu/news/national/dbierger-solle-virun-2029-an-engem-referendum-jo-oder-nee-soen-1528531793 Ugestriefte Fusioun tëscht Bauschelt an der Stauséigemeng: D'Bierger solle virun 2029 an engem Referendum &quot;Jo&quot; oder &quot;Nee&quot; soen.] rtl.lu, 15.12.2025.&lt;/ref&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar  value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period  = from:0 till:2800
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2018 text:2018
 bar:2021 text:2021
PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1522
 bar:1871 from:0 till:2543
 bar:1910 from:0 till:1951
 bar:1922 from:0 till:1830
 bar:1935 from:0 till:1773
 bar:1947 from:0 till:1506
 bar:1960 from:0 till:1225
 bar:1970 from:0 till:1088
 bar:1981 from:0 till:1006
 bar:1991 from:0 till:1128
 bar:2001 from:0 till:1328
 bar:2011 from:0 till:1545
 bar:2018 from:0 till:1912
 bar:2021 from:0 till:2084
PlotData=
 bar:1821 at: 1522 fontsize:S text:1.522 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 2543 fontsize:S text:2.543 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1951 fontsize:S text:1.951 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1830 fontsize:S text:1.830 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1773 fontsize:S text:1.773 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1506 fontsize:S text:1.506 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1225 fontsize:S text:1.225 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1088 fontsize:S text:1.088 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1006 fontsize:S text:1.006 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1128 fontsize:S text:1.128 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1328 fontsize:S text:1.328 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1545 fontsize:S text:1.545 shift:(-14,5)
 bar:2018 at: 1912 fontsize:S text:1.912 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2084 fontsize:S text:2.084 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Tiercé en fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===

* 1979 - 1988: [[Henri Nanquette]]
* 1988 - 2005: [[Nico Loes]]
* 2005 - 2023: René Michels&lt;ref&gt;Nadine Schartz: [https://web.archive.org/web/20230428085413/https://www.wort.lu/de/lokales/vier-buergermeister-aus-majorzgemeinden-treten-nicht-mehr-an-64490506de135b9236d2e007 &quot;Vier Bürgermeister aus Majorzgemeinden treten nicht mehr an.&quot;] wort.lu [w+], 28.04.2023.&lt;/ref&gt;
*zanter 2023: [[Marco Koeune]]&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/gemengewalen/a/2077814.html &quot;Stauséigemeng: Marco Koeune neie Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 21.06.2023.&lt;/ref&gt;

== Bildung ==
Zesumme mat de Gemenge [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] a [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] huet d'Stauséigemeng zanter 1994 zu [[Harel]] eng gemeinsam Regionalschoul fir d'[[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Grondschoul]], d'[[Regionalschoul Uewersauer]].
== Interkommunal Syndikater ==
D'{{PAGENAME}} ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Regionalschoul Uewersauer|École régionale Uewersauer]]
* [[Naturpark Uewersauer|Naturpark Uewersauser]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}
== Kuckt och ==
{{Div col|cols=3}}
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Stauséigemeng]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
* [[Stauséi Uewersauer]]
* [[Regionalschoul Uewersauer]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{Div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Lac de la Haute-Sûre|Stauséigemeng}}
* [http://www.lac-haute-sure.lu Websäit vun der Stauséigemeng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/lac-de-la-haute-sure D'Stauséigemeng op der Websäit vum Syvicol]
*[https://web.archive.org/web/20190323210458/https://www.wort.lu/de/lokales/stauseegemeinde-feiert-40-geburtstag-5c8f5d7dda2cc1784e340035 Stauseegemeinde feiert 40. Geburtstag] op wort.lu den 19. Mäerz 2019, fir d'lescht gekuckt den 23. Mäerz 2019

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Lac]]
[[Kategorie:Stauséigemeng| ]]</text>
      <sha1>gyxhajpu1gdhljwo3s6nrlboxhlbrdx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Préizerdaul</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4650</id>
    <revision>
      <id>2685371</id>
      <parentid>2685010</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:54:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685371</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16263" sha1="m2762egq13srilc78owfmc4e4n1ik20" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Préizerdaul 
 | Numm (Däitsch)  = Préizerdaul
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Préizerdaul}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|47|39|N|05|56|15|O}} 
 }}

D''''{{PAGENAME}}''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''', ''commune de Bettborn'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}, no där d'Gemeng bis 2001 genannt war&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2001/07/17/n2/jo|Titel=Loi du 17 juillet 2001 relatif au changement de nom de la commune de Bettborn en celui de Préizerdaul|Gekuckt=10.07.2020|Datum=17.07.2001|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Et ass eng vun deene Gemengen zu Lëtzebuerg, déi net den Numm vun enger Uertschaft hunn: „Préizerdaul“ ass de lokalen Numm vum „Préizer Dall“&lt;ref&gt;no der [http://www.cpll.lu/wp-content/uploads/2020/01/ZLS-Letzebuerger-Orthographie.pdf Reegel 9.1.2 vun der neier Lëtzebuerger Orthografie] gëtt bei Ofleedunge vu geographeschen Nimm op -er auserneegeschriwwen&lt;/ref&gt;, deemno dem Dall ronderëm d'Uertschaft [[Proz]].

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

==Geographie==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Préizerdaul
 | nord =  [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]
 | nord-est = 
 | est =  [[Gemeng Viichten|Viichten]]
 | sud-est =  [[Gemeng Useldeng|Useldeng]]
 | sud= 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden/Atert]]
 | ouest =  
 | nord-ouest =  [[Gemeng Rammerech|Rammerech]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==

=== Uertschaften ===
* [[Biebereg]]
* [[Platen]]
* [[Proz]]
* [[Rëmerech]]

=== Häff a Lieu-diten ===
*[[Horas]]
*[[Prozer Millen]]
*[[Routbaach (Préizerdaul)|Routbaach]]

==Geschicht==
=== Vun de Kelte bis haut ===
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;!--Weider Infoe fir z'iwwerschaffe gëtt et op https://www.preizerdaul.lu/temps-anciens-1798.html--&gt;
=== Biebereg oder ''Préizerdaul''?&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.preizerdaul.lu/bettborn-ou-preizerdaul.html|Titel=iwwerschafften Text vun &quot;Bettborn ou Préizerdaul&quot;|Gekuckt=11.07.2020|Datum=|Editeur=Gemeng Préizerdaul - Historique|Sprooch=lb|Archiv-Datum=15.07.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200715234445/https://www.preizerdaul.lu/bettborn-ou-preizerdaul.html}}&lt;/ref&gt; ===
Ofgesi vun e puer [[Vogt]]eien déi am Préizer Dall louchen an déi den Herrschafte vun [[Iewerleng]], [[Ell (Lëtzebuerg)|Ell]] oder [[Nojem]] gehéiert hunn, huet de ganze Préizer Dall an der Feudalzäit zur [[Propstei]] [[Arel]] gehéiert, déi et fir de ''Landesfürst'' ënnert der Bezeechnung „Haff Proz“ verwalt huet.

Iwwerdeems Proz a Platen vu [[Réimescht Räich|réimeschem]] Ursprong sinn, war Rëmerech eng [[Franken|fränkesch]] Siidlung. Eng Uertschaft Biebereg (''Bettborn'') gouf et weeder an der réimescher nach an der fränkescher Zäit. An der [[Kelten]]zäit gouf et do e [[Gëttersteen]] a Verbindung mat engem Pëtz (Buer, vum dt. ''Born''), wou méiglecherweis déi dräi „Beten“ veréiert gi sinn. Dëst ka vläicht eng Erklärung fir d'Bezeechnung ''Bet-born'' sinn. Am [[7. Joerhonnert]] gouf do eng Kapell opgeriicht, déi der [[Muttergottes]] geweit war. Eréischt géint Ufank vum [[2. Joerdausend]] sinn e puer Haiser bei der Kapell gebaut ginn.

Datt ënnert Franséischer Herrschaft de Préizer Dall zu enger „Agence“ mam Numm „Bettborn“ erhuewe gouf, war pueren Zoufall. Op der Sich no engem Municipalitéitskommissär krut den [[Anton Knaas]], en [[Nottär]] aus der Géigend dëst Amt ugebueden. De Knaas hat sich, kuerz nodeem d'Fransouse komm sinn, no bei der (Biebereger?) Kierch een Haus gebaut, dat en och als Sëtz vun der Agence benotzt huet. Domat war d'Agence Biebereg zoustänneg fir déi 3 Dierfer vum Préizer Dall: Proz, Platen a Rëmerech. Well de selwechten Nottär ënnert [[Napoleon Bonaparte|napoleoneschem Regime]] och zum Buergermeeschter ernannt ginn ass, huet hien d'Bezeechnung „Gemeng Biebereg“ bäibehalen. Dat war souguer ganz verstänneg, well Biebereg zwar e bësse méi no u Plate louch, awer bal op gläicher Distanz tëschent Proz a Rëmerech. Déi zwou Sektiounen haten e wäit verspreete Bëschbesëtz, wat e groussen Afloss op d'Gemengesteieren hat a fir munch Differenzen tëschent den 3 Sektioune gesuergt huet. Well Platen a Biebereg als eng eenzeg Sektioun ugesi goufen, huet all Sektioun hiert Eegeliewe gefouert an hir eegen Interesse verdeedegt. Zesummen huet den 3 Sektioune vun 1806 un d'Porkierch, d'Schoul déi 1831 gebaut gouf an d'Parhaus, dat un d'Schoul ugebaut war, gehéiert.

D'Joren [[1847]] an [[1848]] hu vill derzou bäigedroen, datt d'Dierfer am Dall méi no zesummegeréckelt sinn. Am Joer 1847 gouf d'Deelstéck ([[Räichel]] - [[Groussbus]]) vun der neier [[Nationalstrooss 12|Landstrooss]] gebaut, déi [[Arel]] mat [[Ettelbréck]] verbanne sollt. Dës Verbindung ass der Längt no duerch de ganze Préizer Dall gelaf an huet Platen, Biebereg a Proz matenee verbonnen. Laanscht déi nei Strooss gouf vill gebaut, well d'Bauland bëlleg ze kréie war. Doduerch gouf de Sputt tëscht den dräi Dalldierfer opgefëllt, sou datt dës dräi Dierfer no an no e Ganzt gebilt hunn: de „Préizer Dall“. Wéi am Joer 1848 Versammlungsfräiheet gewäert gouf, si Veräiner, déi scho bestanen hunn, wéi z.&amp;nbsp;B. de [[Chouer (Musek)|Kierchechouer]] an d'Musek un d'Ëffentlechkeet getrueden, anerer wéi d'[[Pompjeeën|Pompjeeë]] sinn nei gegrënnt ginn. So sinn d'Mënschen och méi no zesummegeréckelt an hunn de Begrëff „Préizer Dall“ mat Liewe gefëllt. Biebereg huet sech vergréissert a sech a Richtung Rëmerech ausgedeent. Rëmerech selwer hat sech och schonn eng Ofkierzung bei d'Kierch a bei d'Schoul zu Biebereg als Kierchepad ugeluecht. Domat war d'Zougehéiregkeetsgefill zum Préizer Dall och bei de Rëmerecher gewuess.

Wann een d'[[Luxemburger Gazette]] duerchkuckt, déi am [[Iowa]] ([[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]) Amerika erauskoum, mierkt een, datt di vill Auswanderer vu Rëmerech an aus deenen aneren Dierfer, sech net als Platener, Rëmerecher oder Prozer, mee ëmmer als Préizer Daller bezeechent hunn.

Nodeems de Gemengerot decidéiert huet, déi dräi Walsektiounen zesummenzeleeën, war et un der Zäit, och der allgemeng benotzter Bezeechnung „Préizer Dall“ eng rechtlech Grondlag ze ginn. De [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] hat uganks en negativen Avis zum Projet ofginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RechercheArchives/!ut/p/z1/nZC7DoJAEEW_hS_YYXiXvDK7QEDABdzGUBESRQvj92uIhTQrcbqbnHMzuUyxgallfM7T-Jhvy3h555Nyz-hzHpbpEakqUghl4ucZHEziDutXIMGka4SN4McBgqC6yGPTAWotpvb4sLkQogYjC4Aq_Mf_btrnawClr--ZWhHdAluAvNoGzNLMk21pUeB-AN0Gv764X6WUA8xiMowX6GTAgg!!/dz/d5/L0lDU0lKSWdrbUEhIS9JRFJBQUlpQ2dBek15cXchLzRKQ2lqb01MdEJqZFJQWVZERUEhL1o3XzI4SEhBTkVUMkdPTEUwQVVEOEtKMFAxOFU3LzA!/?PC_Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7019404_action=document&amp;PC_Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7019404_secondList=&amp;PC_Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7019404_selectedDocNum=3#Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7|Titel=Projet de loi n° 4782/01 relatif au changement de nom de commune de Bettborn en celui de &quot;Préizerdaul&quot; - Avis du Conseil d'Etat (24.6.1998)|Gekuckt=11.07.2020|Datum=22.03.2001|Editeur=chd.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, mam Argument, datt den Numm „Préizerdaul“ nëmmen eng Regioun bezeechne géif, an net d'Gemeng oder déi eenzel Dierfer. Zu Lëtzebuerg gëtt et awer eng ganz Rei Uertschaften, déi „-dall“ an hirem Numm hunn, ouni datt domat eng Regioun, mä just d'Duerf bezeechent gëtt. Als Beispill zielen ë.&amp;nbsp;a. de [[Pafendall]], [[Fënsterdall]], [[Blummendall]], [[Mariendall]], [[Reckendall]] an de [[Mëllerdall]]. Aner Dierfer a Gemengen hunn als Suffix „-wald“ oder „-bach“ an hirem Numm a bezeechnen domat méi wéi nëmmen e Bësch oder eng Baach.

Weiderhin hat de Staatsrot argumentéiert, datt de Gesetzprojet net fäeg wier, eppes zum Zesummegehéieregkeetsgefill oder der lokaler Identitéit bäizedroen. D'Gemeng war awer am Géigendeel dozou der Meenung, datt déi gemeinsam Uertsbezeechnung „Préizerdaul“ de Sektiounen näischt ewech huele géif, mä datt se esouguer nach d'Zesummeschaffen tëscht de 4 Uertschafte verstäerkte géif. Ausserdeem géif d'Identifizéierung mam Begrëff „Préizerdaul“ och eppes vum Stolz vun de Préizer Daller Leit op hir gemeinsam Heemecht a gläichzäiteg op d'Besonneschkeet vun hirer lokaler Mondaart hiweisen, wéi se am Wuert „Daul“ amplaz vun „Dall“ zum Ausdrock kënnt.

De Gesetzesprojet gouf den 9. Mäerz 2001 vum deemolegen Inneminister [[Michel Wolter]] an der Chamber deposéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.chd.lu/wps/portal/public/Accueil/TravailALaChambre/Recherche/RechercheArchives/!ut/p/z1/nZC7DoJAEEW_hS_YYXiXvDK7QEDABdzGUBESRQvj92uIhTQrcbqbnHMzuUyxgallfM7T-Jhvy3h555Nyz-hzHpbpEakqUghl4ucZHEziDutXIMGka4SN4McBgqC6yGPTAWotpvb4sLkQogYjC4Aq_Mf_btrnawClr--ZWhHdAluAvNoGzNLMk21pUeB-AN0Gv764X6WUA8xiMowX6GTAgg!!/dz/d5/L0lDU0lKSWdrbUEhIS9JRFJBQUlpQ2dBek15cXchLzRKQ2lqb01MdEJqZFJQWVZERUEhL1o3XzI4SEhBTkVUMkdPTEUwQVVEOEtKMFAxOFU3LzA!/?PC_Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7019404_action=document&amp;PC_Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7019404_secondList=&amp;PC_Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7019404_selectedDocNum=0#Z7_28HHANET2GOLE0AUD8KJ0P18U7|Titel=Projet de loi 4782 relatif au changement de nom de la commune de Bettborn en celui de «Préizerdaul»|Gekuckt=11.07.2020|Datum=09.03.2001|Editeur=chd.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; an en ass schlussendlech dach nach duerchgaangen, an den Numm „Préizerdaul“ gouf mam Gesetz vum 17. Juli 2001 offiziell ugeholl&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:400 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:80 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:850
 bar:1871 from:0 till:1439
 bar:1910 from:0 till:964
 bar:1922 from:0 till:931
 bar:1935 from:0 till:899
 bar:1947 from:0 till:859
 bar:1960 from:0 till:742
 bar:1970 from:0 till:745
 bar:1981 from:0 till:809
 bar:1991 from:0 till:887
 bar:2001 from:0 till:1244
 bar:2011 from:0 till:1398
 bar:2021 from:0 till:1725

PlotData=
 bar:1821 at: 850 fontsize:S text:850 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1439 fontsize:S text:1.439 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 964 fontsize:S text:964 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 931 fontsize:S text:931 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 899 fontsize:S text:899 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 859 fontsize:S text:859 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 742 fontsize:S text:742 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 745 fontsize:S text:745 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 809 fontsize:S text:809 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 887 fontsize:S text:887 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 1244 fontsize:S text:1.244 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1398 fontsize:S text:1.398 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 1725 fontsize:S text:1.725 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 43}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}

Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass.

Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft.

D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech).
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1798: Nic Simon (''agent municipal'')&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/8b5d72hjs/pages/5/articles/DIVL429 Bettborn ehrte seinen neuen Bürgermeister.] In: Luxemburger Wort, 111. Jg., n° 50 (19.02.1958), p. 5 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt; 
*ëm 1800: Anton Knaas
*...
* 1812 - ... Henri Rausch
*...
* 1844 - 1855: Henri Rausch
* ...
* 1888 - 1910: Wilhelm Steichen
* ...
* 1926 - 1958: [[Michel Agnes]]
* 1958 -  ...: [[Henri Diederich]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/6whp9c7cwk/pages/30/articles/DIVL666 Bürgermeisterfeier in Bettborn.] In: Revue, 14. Jg., nº 9 (01.03.1958), p. 30 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* ...
* 1982 - 2011: [[Emile Calmes]]
* 2011 - 2017: [[Fernand Heyart]]
* zanter 2017: [[Marc Gergen]]

== Kuckeswäertes ==
[[Fichier:OpFabPréiz.JPG|thumb|''Op der Fabréck'' am Préizerdaul]]
* D'Gebuertshaus vum Lëtzebuerger Geolog [[Michel Lucius (Geolog)|Michel Lucius]] zu Rëmerech.
* Virum Foussballterrain steet eng Statu vum ''Reenert''. Do virdrun ass nach een Auszuch aus dem [[Michel Rodange]] sengem Wierk &quot;De [[Reenert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst]]&quot;.
[[Fichier:WaassradPréiz.JPG|thumb|upright|Waasserrad ''Op der Fabréck'' am Préizerdaul]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Préizerdaul ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols = 3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[École de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Jumelagen ==
* [[Bettborn (Moselle)|Bettborn]] a [[Frankräich]]
* [[Péni]] am [[Burkina Faso]]
* [[San Agustin]] am [[El Salvador]]

== Literatur ==
* [[Henri Klees]]: &quot;Das Pratzerdal im 19. Jahrhundert: Notizen zur Sozial- und Wirtschaftsgeschichte.&quot; In: ''125e anniversaire / Sapeurs-pompiers de Bettborn.'' Luxembourg, 1978, S. 101-110.
* [[Emile Schaus|Emil Schaus]]: [http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=4004082&amp;search_terms=#panel:pp|issue:4004082|article:DTL849 &quot;Pratzertal und Pratzertaler in zwei Weltkriegen 1914-1918, 1939-1945.&quot;] ''Heemecht'' Jg.38 (1986), Nr.4, S.509ff.

== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Préizerdaul}}
* [https://web.archive.org/web/20110712212726/http://www.preizerdaul.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Préizerdaul]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/preizerdaul D'Gemeng Préizerdaul op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Preizerdaul]]
[[Kategorie:Gemeng Préizerdaul| ]]</text>
      <sha1>m2762egq13srilc78owfmc4e4n1ik20</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schëffleng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4653</id>
    <revision>
      <id>2685379</id>
      <parentid>2682807</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:29:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geographie */ nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685379</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12569" sha1="az2vcdvaevgvy4g5t7do0ennwrbeflz" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Schifflange
 | Numm (Däitsch)  = Schifflingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schëffleng}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|30|20|N|06|00|45|O}}
 }}
[[Fichier:Schëffleng Vue 2008.jpg|thumb|260px|Vue op Schëffleng, vun der &quot;Plakeger Kopp&quot; aus (2008)]]
[[Fichier:Schëffleng (Märei).jpg|thumb|260px|D'Märei vu Schëffleng (2011)]]
D''''Gemeng Schëffleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemeng]]en. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass Schëffleng, déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng.

== Geographie ==
D'Gemeng Schëffleng ass 771 ha grouss a läit am [[Süden|Süde]] vu Lëtzebuerg op enger Héicht tëscht zirka 275 a 400 m.

Nopeschgemenge si [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] am Norden, [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] am Osten, [[Gemeng Keel|Keel]] am Süden an [[Gemeng Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] am Westen.

Am nërdlechen Deel vun der Gemeng leeft d'[[Kiemelbaach]] an d'[[Uelzecht]] laanscht d'Uertschaft Schëffleng.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Schëffleng
 | nord = [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | nord-est =
 | est = [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Keel|Keel]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Esch-Uelzecht]]
 | nord-ouest =  
}}

==Häff a Lieu-diten an der Gemeng==
* [[Dumongshaff]]
* [[Neimillen (Schëffleng)|Neimillen]]

== Geschicht ==
Den 31. August 1876 gouf, duerch Gesetz vum 6. Juli 1876, d'Uertschaft Schëffleng vun der [[Gemeng Esch-Uelzecht]] ofgetrennt fir déi eegestänneg Gemeng Schëffleng ze schafen&lt;ref&gt;[http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1876/0492207/0492207.pdf#page=1 ''Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange'']&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:12000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:500
 bar:1871 from:0 till:474
 bar:1910 from:0 till:1300
 bar:1922 from:0 till:3648
 bar:1935 from:0 till:5371
 bar:1947 from:0 till:5124
 bar:1960 from:0 till:6151
 bar:1970 from:0 till:6440
 bar:1981 from:0 till:6620
 bar:1991 from:0 till:6870
 bar:2001 from:0 till:7849
 bar:2011 from:0 till:8653
 bar:2021 from:0 till:11291

PlotData=
 bar:1821 at: 500 fontsize:S text:500 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 474 fontsize:S text:474 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 1300 fontsize:S text:1.300 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 3648 fontsize:S text:3.648 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 5371 fontsize:S text:5.371 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 5124 fontsize:S text:5.124 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 6151 fontsize:S text:6.151 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 6440 fontsize:S text:6.440 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 6620 fontsize:S text:6.620 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 6870 fontsize:S text:6.870 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 7849 fontsize:S text:7.849 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 8653 fontsize:S text:8.653 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 11291 fontsize:S text:11.291 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

Den 1. Januar 2012 hat Schëffleng 8.949 Awunner, wourënner 5568 Awunner Lëtzebuerger, 1617 portugisescher, 293 italieenescher, 334 franséischer, 108 däitscher, 69 belscher an 971 anerer Nationalitéit sinn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.schifflange.lu/index.php/ma-commune/52 |Titel=''Websäit vun der Gemeng Schëffleng, Kategorie: Demographesch Situatioun'' |Gekuckt=25.02.2013 |Archiv-Datum=19.02.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130219051121/http://www.schifflange.lu/index.php/ma-commune/52 }}&lt;/ref&gt;.

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''&lt;br&gt;{{small|&lt;!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - --&gt;[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374&lt;!--  - Projet: 19xx [[xxx]]--&gt;}}
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Schëffleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 15 (virdrun: 13) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

'''Zesummesetzung''' 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[déi Lénk|lénk]]
|- 
| 1999 || 1 || 5 || 1 || 1 || 5 || -
|- 
| 2005 || 0 || 4 || 1 || 1 || 7 || -
|- 
| 2011 || 0 || '''4''' || 1 || 2 || '''6 ''' || -
|- 
| 2017 || - || '''6''' || 1 || '''2''' || 6 || -
|- 
| 2023 || - || '''5''' || 1 || 2 || '''6''' || 1
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

Schëffleng gëtt zanter 2017 vun enger [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-[[déi gréng]]-Koalitioun regéiert. 2011 bis 2017 war dat eng tëscht [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]].

=== Buergermeeschtere vu Schëffleng ===
{{div col|div col=2}}
* 1876 –  1882: [[Michel Noel]] 
* 1883 –  1887: Jean Klein
* 1888 – 1892: Michel Noel 
* 1893 –  1911: Jean Conrad 
* 1912 – 1915: Jean Klein
* 1916: Gaspar Arensdorff 
* 1917 – 1925: [[Jean Claus]] 
* 1926 – 1928: Jean Jaas 
* 1929 – 1934: [[Denis Netgen]] (LSAP)
* 1935 – 1941: Nicolas Grund 
* 1944 – 1963: Denis Netgen 
* 1964 – 1969: Hubert Olinger 
* 1970 – 1985: [[Astrid Lulling]] (LSAP /SDP/CSV)
* 1985 –  1993: Nicolas Frisch 
* 1994 – 2002: [[Nelly Stein]] (CSV)
* 2003 –  2017: [[Roland Schreiner]]  (LSAP)
* 2017 –  2025: [[Paul Weimerskirch]] (CSV) 
* zanter Juli 2025: [[Carlo Feiereisen]] (LSAP) &lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/luxemburg/stadaland/neues-jahr-neuer-buergermeister/31700876.html &quot;Neues Jahr, neuer Bürgermeister.&quot;] wort.lu, 31.12.2024.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation de Carlo Feiereisen, bourgmestre, et de Nadine Kuhn-Metz, échevin, de la commune de Schifflange|Gekuckt=25.07.2025|Datum=24.07.2025|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{{div col end}}

== Verkéiersubannung ==
Wichtegst Stroosseverbindung ass d'{{A13}}, déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an duerch den nërdlechen Deel vun der Gemeng geet. Op engem kuerze Stéck am Nordweste geet d'{{A4}} duerch d'Gemeng, déi [[Esch-Uelzecht]] mat [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]] verbënnt. Ganz am Süde geet d'{{N31}} iwwer e klengt Stéck vun der Gemeng. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR164|164]], [[CR166|166]], [[CR168|168]] an [[CR169|169]] duerch d'Gemeng.

=== Ëffentlechen Transport ===
D'[[Gare Schëffleng|Gare vu Schëffleng]] läit op de Linne Rodange - Esch-Uelzecht - Lëtzebuerg - Ëlwen a Rodange - Esch-Uelzecht - Lëtzebuerg vum CFL-Zuchreseau.

Schëffleng ass iwwer d'[[TICE-Linn 4|Linn 4]] vum [[TICE]] mat [[Esch-Uelzecht]], [[Keel]] an Diddeleng verbonnen a gëtt ë.&amp;nbsp;a. vun den [[Lëscht vun den RGTR-Buslinnen|RGTR-Linnen]] [[RGTR-Linn 612|612]], [[RGTR-Linn 812|812]], [[RGTR-Linn 813|813]], [[RGTR-Linn 830|830]], [[RGTR-Linn 840|840]], [[RGTR-Linn 850|850]], [[RGTR-Linn 860|860]], [[RGTR-Linn 861|861]], [[RGTR-Linn 870|870]], [[RGTR-Linn 882|882]], [[RGTR-Linn L03|L03]] an [[RGTR-Linn N01|N01]] ugefuer. Ausserdeem ass de [[Ruffbus]] feste Bestanddeel vum Schëfflenger ëffentlechen Transport.

== Industriezonen ==
D'Industriezon ''Monkeler'' am Dräieck tëscht der A4 an der A13 läit zum Deel um Gebitt vun der Gemeng. Am bekanntsten ass do d'Zementsfabrick. Richtung Féiz erstreckt sech zanter uganks vun den 2020er Joren d'Industriezon ''Op Herbett''.

== Kultur a Kuckeswäertes ==
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* '''Kulturariichtungen'''
* [[Bestgensmillen]]
* Konschtgalerie vum SIT-Schëffleng
* Resistenzmusée Schëffleng
|
* '''Sport'''
* [[Red Rocks Skatepark]]
* Stade [[Jean Jacoby]]
* [[Tennis]]hal a baussen Terrainen
|
* '''Sport'''
* Schëfflenger [[Schwämm]] a Sauna
* Pétanqueterrain ''Boulodrome''
* Terrain vum ''Hondssport- an Dressurveräin''
* Schëfflenger [[Beachvolleyball]]terrain
|
* '''Natur'''
* [[Naturschutzgebitt Brill]]
* Wanderwee ''Um Réimerwee''
* Planéitewee ''De Saturn''
* Wanderwee Schëfflenger Bierg
|}

== Reliéis Gebaier ==
* [[Kierch Schëffleng]]

== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
* [[Drusenheim]] {{FRA}}

== Clibb a Veräiner ==
* [[FC Schëffleng 95]]
* [[Cercle athlétique Schëffleng]]
* [[La Pédale 07 Schifflange]]
* [[Syndicat d'initiative et de tourisme Schifflange]]

== Bekannt Schëfflenger ==
&lt;!--Alphabetesch--&gt;
{{div col|div col=2}}
* [[Franz Conrad]] (1913-1942), Gewiichthiewer an Olympionik,
* [[Adolphe Deville]] (1935-2022), Konschtprofesser a Kënschtler,
* [[Norbert Haupert]] (*1940), Politiker a fréiere Sportler,
* [[René Kremer]] (1925-2002), Liichtathleet an Olympionik,
* [[Jey Kugeler]] (1910-1983)[[Astrid Lulling|,]] Turner an Olympionik,
* [[Astrid Lulling]] (*1929), Politikerin,
* [[François Magnani]] (1928-1988), Foussballspiller an Olympionik,
* [[Gilles Muller]] (*1983), Tennisspiller,
* [[Lydie Schmit]] (1939-1988), Politikerin,
* [[Charles Sowa]] (1933-2013), Sportler,
* [[François Sowa]] (*1937), Boxer an Olympionik,
* [[Jean Spautz]] (*1930), Gewerkschaftler a Politiker,
* [[Laura Thorn]] (*2000), Musekspedagogin a Sängerin&lt;ref&gt;[https://schifflange.lu/search-cat/laura-thorn/ ''Empfang zur Éier vum Laura Thorn''] vum 6. Juni 2025, Offiziell Websäit vun der Gemeng Schëffleng, Gekuckt den 25. Juni 2026&lt;/ref&gt;,
* [[Camille Wagner (Foussballspiller)|Camille Wagner]] (1925-2014), Foussballspiller an Olympionik,
* [[Aly Wenzel]], Weltmeeschter am Wanderen&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/schifflinger-will-wieder-auf-den-wanderthron-4f61b7cce4b0860580a9f172 ''Wort-Artikel Schifflinger will wieder auf den Wanderthron'']&lt;/ref&gt;,
* [[Albert Wingert]] (1887-1962), Resistenzler.
{{div col end}}
=== Mat Schëffleng verbonne Persoune ===
* [[Miralem Pjanić]] (*1990), Foussballspiller

==Interkommunal Syndikater==
Schëffleng ass Member a verschidden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|Interkommunal Syndikater]]:
* [[SYVICOL]] - [[SICONA-Sud-Ouest]] - [[TICE]] - [[SIVEC]] - [[SUDGAZ]] - [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] - [[SIDOR]] - [[SICEC]] - [[MINETTKOMPOST]] - [[SIGI]] - [[PRO-SUD]] - [[SYCOSAL]]

== Literatur ==

* [[Jérôme Courtoy]], 2019, ''Schifflingen im Ausnahmezustand. Zwischen Kriegsvorbereitungen, Evakuation und Besatzung. Ein Rekonstruktionsversuch.'', Adm. municipale Schifflange, 64 S. ISBN 978-2-9199539-2-9
* Jérôme Courtoy, 2018, ''Die Eingemeindung Schifflingens an Esch/Alzette. Ein Rekonstruktionsversuch'', Adm. municipale Schifflange, 32 S. ISBN 978-2-9199539-0-5
* [[Emil Angel]], 2016, ''Schëffleng, Eine Stadt im Wachsen und Werden'', 104 S. ISBN 978-99959-955-1-5
* [[Jean Hansen]], 1997, ''Schëffléng, séng Geschicht a séng Geschichten'', Association des commerçants et artisans, Quintus (Esch-Uelzecht), 251 S.
* 1996, ''Schifflange, sa commune et ses activités'' Adm. municipale Schifflange, 52 S.

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Schëffleng]] {{0}} [[Fichier:LUSITANA WLM 2011 d.svg|20px]]

{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Schifflange|Schëffleng}}
* [http://www.schifflange.lu D'Websäit vun der Gemeng Schëffleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/schifflange D'Gemeng Schëffleng op der Websäit vum Syvicol]
* [https://www.facebook.com/epf2013.lu/ D'Websäit vum Eurofestival 2013]
* [http://www.schoulscheffleng.lu Schëfflenger Schoulen]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}

[[Kategorie:Gemeng Schëffleng| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Scheffleng]]</text>
      <sha1>az2vcdvaevgvy4g5t7do0ennwrbeflz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685389</id>
      <parentid>2685379</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:29:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Update</comment>
      <origin>2685389</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12900" sha1="a2qqll1h1z273edqhec4h0z7r5i078z" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Schifflange
 | Numm (Däitsch)  = Schifflingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schëffleng}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|30|20|N|06|00|45|O}}
 }}
[[Fichier:Schëffleng Vue 2008.jpg|thumb|260px|Vue op Schëffleng, vun der &quot;Plakeger Kopp&quot; aus (2008)]]
[[Fichier:Schëffleng (Märei).jpg|thumb|260px|D'Märei vu Schëffleng (2011)]]
D''''Gemeng Schëffleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemeng]]en. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass Schëffleng, déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Schëffleng ass 771 ha grouss a läit am [[Süden|Süde]] vu Lëtzebuerg op enger Héicht tëscht zirka 275 a 400 m.

Nopeschgemenge si [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] am Norden, [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] am Osten, [[Gemeng Keel|Keel]] am Süden an [[Gemeng Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] am Westen.

Am nërdlechen Deel vun der Gemeng leeft d'[[Kiemelbaach]] an d'[[Uelzecht]] laanscht d'Uertschaft Schëffleng.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Schëffleng
 | nord = [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | nord-est =
 | est = [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Keel|Keel]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Esch-Uelzecht]]
 | nord-ouest =  
}}

==Häff a Lieu-diten an der Gemeng==
* [[Dumongshaff]]
* [[Frantzemillen]]
* [[Neimillen (Schëffleng)|Neimillen]]

== Geschicht ==
D'Gemeng Schëffleng ass den 31. August 1876 op der Basis vum Gesetz vum 6. Juli 1876 geschaf ginn, andeems d'Uertschaft Schëffleng vun der [[Gemeng Esch-Uelzecht]] ofgetrennt gouf fir déi nei eegestänneg Gemeng ze bilden&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1876/07/06/n2|Titel=Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange|Gekuckt=12.07.2026|Datum=06.07.1876|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:12000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:500
 bar:1871 from:0 till:474
 bar:1910 from:0 till:1300
 bar:1922 from:0 till:3648
 bar:1935 from:0 till:5371
 bar:1947 from:0 till:5124
 bar:1960 from:0 till:6151
 bar:1970 from:0 till:6440
 bar:1981 from:0 till:6620
 bar:1991 from:0 till:6870
 bar:2001 from:0 till:7849
 bar:2011 from:0 till:8653
 bar:2021 from:0 till:11291

PlotData=
 bar:1821 at: 500 fontsize:S text:500 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 474 fontsize:S text:474 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 1300 fontsize:S text:1.300 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 3648 fontsize:S text:3.648 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 5371 fontsize:S text:5.371 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 5124 fontsize:S text:5.124 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 6151 fontsize:S text:6.151 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 6440 fontsize:S text:6.440 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 6620 fontsize:S text:6.620 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 6870 fontsize:S text:6.870 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 7849 fontsize:S text:7.849 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 8653 fontsize:S text:8.653 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 11291 fontsize:S text:11.291 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

Den 1. Januar 2012 hat Schëffleng 8.949 Awunner, wourënner 5568 Awunner Lëtzebuerger, 1617 portugisescher, 293 italieenescher, 334 franséischer, 108 däitscher, 69 belscher an 971 anerer Nationalitéit sinn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.schifflange.lu/index.php/ma-commune/52 |Titel=''Websäit vun der Gemeng Schëffleng, Kategorie: Demographesch Situatioun'' |Gekuckt=25.02.2013 |Archiv-Datum=19.02.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130219051121/http://www.schifflange.lu/index.php/ma-commune/52 }}&lt;/ref&gt;.

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''&lt;br&gt;{{small|&lt;!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - --&gt;[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374&lt;!--  - Projet: 19xx [[xxx]]--&gt;}}
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Schëffleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 15 (virdrun: 13) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

'''Zesummesetzung''' 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[déi Lénk|lénk]]
|- 
| 1999 || 1 || 5 || 1 || 1 || 5 || -
|- 
| 2005 || 0 || 4 || 1 || 1 || 7 || -
|- 
| 2011 || 0 || '''4''' || 1 || 2 || '''6 ''' || -
|- 
| 2017 || - || '''6''' || 1 || '''2''' || 6 || -
|- 
| 2023 || - || '''5''' || 1 || 2 || '''6''' || 1
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

Schëffleng gëtt zanter 2017 vun enger [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-[[déi gréng]]-Koalitioun regéiert. 2011 bis 2017 war dat eng tëscht [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]].

=== Buergermeeschtere vu Schëffleng ===
{{div col|div col=2}}
* 1876 –  1882: [[Michel Noel]] 
* 1883 –  1887: Jean Klein
* 1888 – 1892: Michel Noel 
* 1893 –  1911: Jean Conrad 
* 1912 – 1915: Jean Klein
* 1916: Gaspar Arensdorff 
* 1917 – 1925: [[Jean Claus]] 
* 1926 – 1928: Jean Jaas 
* 1929 – 1934: [[Denis Netgen]] (LSAP)
* 1935 – 1941: Nicolas Grund 
* 1944 – 1963: Denis Netgen 
* 1964 – 1969: Hubert Olinger 
* 1970 – 1985: [[Astrid Lulling]] (LSAP /SDP/CSV)
* 1985 –  1993: Nicolas Frisch 
* 1994 – 2002: [[Nelly Stein]] (CSV)
* 2003 –  2017: [[Roland Schreiner]]  (LSAP)
* 2017 –  2025: [[Paul Weimerskirch]] (CSV) 
* zanter Juli 2025: [[Carlo Feiereisen]] (LSAP) &lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/luxemburg/stadaland/neues-jahr-neuer-buergermeister/31700876.html &quot;Neues Jahr, neuer Bürgermeister.&quot;] wort.lu, 31.12.2024.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation de Carlo Feiereisen, bourgmestre, et de Nadine Kuhn-Metz, échevin, de la commune de Schifflange|Gekuckt=25.07.2025|Datum=24.07.2025|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{{div col end}}

== Verkéiersubannung ==
Wichtegst Stroosseverbindung ass d'{{A13}}, déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an duerch den nërdlechen Deel vun der Gemeng geet. Op engem kuerze Stéck am Nordweste geet d'{{A4}} duerch d'Gemeng, déi [[Esch-Uelzecht]] mat [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]] verbënnt. Ganz am Süde geet d'{{N31}} iwwer e klengt Stéck vun der Gemeng. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR164|164]], [[CR166|166]], [[CR168|168]] an [[CR169|169]] duerch d'Gemeng.

=== Ëffentlechen Transport ===
D'[[Gare Schëffleng|Gare vu Schëffleng]] läit op de Linne Rodange - Esch-Uelzecht - Lëtzebuerg - Ëlwen a Rodange - Esch-Uelzecht - Lëtzebuerg vum CFL-Zuchreseau.

Schëffleng ass iwwer d'[[TICE-Linn 4|Linn 4]] vum [[TICE]] mat [[Esch-Uelzecht]], [[Keel]] an Diddeleng verbonnen a gëtt ë.&amp;nbsp;a. vun den [[Lëscht vun den RGTR-Buslinnen|RGTR-Linnen]] [[RGTR-Linn 612|612]], [[RGTR-Linn 812|812]], [[RGTR-Linn 813|813]], [[RGTR-Linn 830|830]], [[RGTR-Linn 840|840]], [[RGTR-Linn 850|850]], [[RGTR-Linn 860|860]], [[RGTR-Linn 861|861]], [[RGTR-Linn 870|870]], [[RGTR-Linn 882|882]], [[RGTR-Linn L03|L03]] an [[RGTR-Linn N01|N01]] ugefuer. Ausserdeem ass de [[Ruffbus]] feste Bestanddeel vum Schëfflenger ëffentlechen Transport.

== Industriezonen ==
D'Industriezon ''Monkeler'' am Dräieck tëscht der A4 an der A13 läit zum Deel um Gebitt vun der Gemeng. Am bekanntsten ass do d'Zementsfabrick. Richtung Féiz erstreckt sech zanter uganks vun den 2020er Joren d'Industriezon ''Op Herbett''.

== Kultur a Kuckeswäertes ==
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* '''Kulturariichtungen'''
* [[Bestgensmillen]]
* Konschtgalerie vum SIT-Schëffleng
* Resistenzmusée Schëffleng
|
* '''Sport'''
* [[Red Rocks Skatepark]]
* Stade [[Jean Jacoby]]
* [[Tennis]]hal a baussen Terrainen
|
* '''Sport'''
* Schëfflenger [[Schwämm]] a Sauna
* Pétanqueterrain ''Boulodrome''
* Terrain vum ''Hondssport- an Dressurveräin''
* Schëfflenger [[Beachvolleyball]]terrain
|
* '''Natur'''
* [[Naturschutzgebitt Brill]]
* Wanderwee ''Um Réimerwee''
* Planéitewee ''De Saturn''
* Wanderwee Schëfflenger Bierg
|}

== Reliéis Gebaier ==
* [[Kierch Schëffleng]]

== Partnerschafte mat auslännesche Stied ==
* [[Drusenheim]] {{FRA}}

== Clibb a Veräiner ==
* [[FC Schëffleng 95]]
* [[Cercle athlétique Schëffleng]]
* [[La Pédale 07 Schifflange]]
* [[Syndicat d'initiative et de tourisme Schifflange]]

== Bekannt Schëfflenger ==
&lt;!--Alphabetesch--&gt;
{{div col|div col=2}}
* [[Franz Conrad]] (1913-1942), Gewiichthiewer an Olympionik,
* [[Adolphe Deville]] (1935-2022), Konschtprofesser a Kënschtler,
* [[Norbert Haupert]] (*1940), Politiker a fréiere Sportler,
* [[René Kremer]] (1925-2002), Liichtathleet an Olympionik,
* [[Jey Kugeler]] (1910-1983)[[Astrid Lulling|,]] Turner an Olympionik,
* [[Astrid Lulling]] (*1929), Politikerin,
* [[François Magnani]] (1928-1988), Foussballspiller an Olympionik,
* [[Gilles Muller]] (*1983), Tennisspiller,
* [[Lydie Schmit]] (1939-1988), Politikerin,
* [[Charles Sowa]] (1933-2013), Sportler,
* [[François Sowa]] (*1937), Boxer an Olympionik,
* [[Jean Spautz]] (*1930), Gewerkschaftler a Politiker,
* [[Laura Thorn]] (*2000), Musekspedagogin a Sängerin&lt;ref&gt;[https://schifflange.lu/search-cat/laura-thorn/ ''Empfang zur Éier vum Laura Thorn''] vum 6. Juni 2025, Offiziell Websäit vun der Gemeng Schëffleng, Gekuckt den 25. Juni 2026&lt;/ref&gt;,
* [[Camille Wagner (Foussballspiller)|Camille Wagner]] (1925-2014), Foussballspiller an Olympionik,
* [[Aly Wenzel]], Weltmeeschter am Wanderen&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/schifflinger-will-wieder-auf-den-wanderthron-4f61b7cce4b0860580a9f172 ''Wort-Artikel Schifflinger will wieder auf den Wanderthron'']&lt;/ref&gt;,
* [[Albert Wingert]] (1887-1962), Resistenzler.
{{div col end}}
=== Mat Schëffleng verbonne Persoune ===
* [[Miralem Pjanić]] (*1990), Foussballspiller

==Interkommunal Syndikater==
Schëffleng ass Member a verschidden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|Interkommunal Syndikater]]:
* [[SYVICOL]] - [[SICONA-Sud-Ouest]] - [[TICE]] - [[SIVEC]] - [[SUDGAZ]] - [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] - [[SIDOR]] - [[SICEC]] - [[MINETTKOMPOST]] - [[SIGI]] - [[PRO-SUD]] - [[SYCOSAL]]

== Literatur ==

* [[Jérôme Courtoy]], 2019, ''Schifflingen im Ausnahmezustand. Zwischen Kriegsvorbereitungen, Evakuation und Besatzung. Ein Rekonstruktionsversuch.'', Adm. municipale Schifflange, 64 S. ISBN 978-2-9199539-2-9
* Jérôme Courtoy, 2018, ''Die Eingemeindung Schifflingens an Esch/Alzette. Ein Rekonstruktionsversuch'', Adm. municipale Schifflange, 32 S. ISBN 978-2-9199539-0-5
* [[Emil Angel]], 2016, ''Schëffleng, Eine Stadt im Wachsen und Werden'', 104 S. ISBN 978-99959-955-1-5
* [[Jean Hansen]], 1997, ''Schëffléng, séng Geschicht a séng Geschichten'', Association des commerçants et artisans, Quintus (Esch-Uelzecht), 251 S.
* 1996, ''Schifflange, sa commune et ses activités'' Adm. municipale Schifflange, 52 S.

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Schëffleng]] {{0}} [[Fichier:LUSITANA WLM 2011 d.svg|20px]]

{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Schifflange|Schëffleng}}
* [http://www.schifflange.lu D'Websäit vun der Gemeng Schëffleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/schifflange D'Gemeng Schëffleng op der Websäit vum Syvicol]
* [https://www.facebook.com/epf2013.lu/ D'Websäit vum Eurofestival 2013]
* [http://www.schoulscheffleng.lu Schëfflenger Schoulen]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}

[[Kategorie:Gemeng Schëffleng| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Scheffleng]]</text>
      <sha1>a2qqll1h1z273edqhec4h0z7r5i078z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Stroossen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4755</id>
    <revision>
      <id>2685444</id>
      <parentid>2685159</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T20:16:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner</comment>
      <origin>2685444</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10839" sha1="f7ooja7gloj4e2n3xhpfrabes7ksyb2" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Strassen 
 | Numm (Däitsch)  = Strassen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Stroossen}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|37|9|N|6|4|19|O}}
 }}
D''''Gemeng''' '''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft '''Stroossen''', déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Stroossen läit westlech um Bord vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Nieft der Gemeng [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]] am Osten, leien am Südweste [[Gemeng Bartreng|Bartreng]], am Weste [[Mamer]], an am Norden [[Kielen]] a [[Koplescht]].

Duerch d'Gemeng féiert nieft der [[Nationalstrooss 6|Nationalstrooss N6]], och ''Areler Strooss'' genannt, déi d'[[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] mat [[Arel]] ([[Belsch]]) verbënnt och déi international Zuchstreck [[Infrabel-Linn 162|Lëtzebuerg – Bréissel]]. D'N6 gehéiert op hirer ganzer Längt zu der [[Voie de la Liberté]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Stroossen
 | nord = [[Gemeng Koplescht|Koplescht]]
 | nord-est =
 | est =  [[Stad Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
 | sud-est= 
 | sud= 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Bartreng|Bartreng]]
 | ouest =  [[Gemeng Mamer|Mamer]]
 | nord-ouest = [[Gemeng Kielen|Kielen]]
}}
== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng ==
Stroossen ass déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng; zur Gemeng gehéiert awer nach en Deel vum [[Reckendall]].
== Geschicht ==
{{Kapitel Info feelt}}
Am Joer 1804 huet Stroossen zesumme mat de puer Haiser aus dem Reckendall eng [[Par]] gebilt. Am Joer 1823 huet d'Gemeng Stroossen mat der [[Gemeng Bartreng]] fusionéiert. 

Mam Gesetz vum 6. August 1849 ass d'[[Kadastersektioun|Sektioun]] Stroossen an den Deel vun der Sektioun [[Reckendall]] deen um &quot;''ban de Strassen''&quot; louch, nees vun der [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] Bartreng ofgetrennt ginn, fir op den 1. Januar 1850 déi nei Gemeng Stroossen ze bilden&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1849/08/06/n1/jo|Titel=Loi du 6 août 1849 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Strassen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=18.08.1849|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

=== Numm ===
Den Numm Stroossen staamt aus dem laténgesche Wuert &quot;strata&quot;, wat souvill heescht wéi Militärstrooss. Zu der Zäit vun de [[Réimescht Räich|Réimer]] ass dëse [[Kiem]] vun [[Tréier]] op [[Arel]] duerch Stroossen a [[Mamer]] verlaf.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar  value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period  = from:0 till:11000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:500 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:595
 bar:1871 from:0 till:1366
 bar:1910 from:0 till:1384
 bar:1922 from:0 till:1478
 bar:1935 from:0 till:1471
 bar:1947 from:0 till:1446
 bar:1960 from:0 till:1892
 bar:1970 from:0 till:3085
 bar:1981 from:0 till:4242
 bar:1991 from:0 till:4920
 bar:2001 from:0 till:5901
 bar:2011 from:0 till:7385
 bar:2021 from:0 till:10249

PlotData=
 bar:1821 at: 595 fontsize:S text:595 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1366 fontsize:S text:1.366 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1384 fontsize:S text:1.384 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1478 fontsize:S text:1.478 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1471 fontsize:S text:1.471 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1446 fontsize:S text:1.446 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1892 fontsize:S text:1.892 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 3085 fontsize:S text:3.085 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 4242 fontsize:S text:4.242 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 4920 fontsize:S text:4.920 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 5901 fontsize:S text:5.901 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 7385 fontsize:S text:7.385 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 10249 fontsize:S text:10.249 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;

Am ''Annuaire officiel 1917'' fënnt ee fir d'Gemeng Stroossen 1.381 Awunner, 278 bewunnt Haiser an 309 Famillen.

D'Gemeng hat um 1. Januar 2020 9.885 Awunner, wouvun der 6.135 (62,06%) Net-Lëtzebuerger sinn.

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''de gueules à cinq pals d'or''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474&lt;!--- Projet: [[xxx]]--&gt;}}&lt;br&gt;De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck&lt;ref&gt;https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique&lt;/ref&gt;
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Stroossen gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2011 aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

De [[Schäfferot]], deen aus de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vun 2011 ervirgoung, huet sech op eng Dräierkoalitioun vun [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]], [[déi gréng]] an [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] gestäipt. No de Wale vun 2017 ass et just nach eng CSV-LSAP-Koalitioun.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1085046.html &quot;Greiveldinger ass Buergermeeschter, CSV iwwerhëlt no 3 Joer.&quot;] rtl.lu, Leschten Update: 11.10.2017, 15:57:23.&lt;/ref&gt;

Bis Enn 2020 war den LSAP-Politiker [[Gaston Greiveldinger]] Buergermeeschter. De 5. Februar 2021 gouf den CSV-Politiker [[Nico Pundel]] als neie Buergermeeschter vereedegt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/nico-pundel-strassen-wird-eine-internationale-gemeinde-bleiben-5ff5a8a2de135b923673c96e|Titel=Nico Pundel: &quot;Strassen wird eine internationale Gemeinde bleiben&quot;|Gekuckt=08.02.2021|Datum=06.01.2021|Wierk=Wort.lu|Sprooch=de|Archiv-Datum=27.01.2021|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20210127005143/https://www.wort.lu/de/lokales/nico-pundel-strassen-wird-eine-internationale-gemeinde-bleiben-5ff5a8a2de135b923673c96e}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation du bourgmestre et des échevins de la commune de Strassen et du bourgmestre et d'un échevin de la commune de Vichten|Gekuckt=08.02.2021|Datum=02.05.2021|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Well op den 30. September 2022 méi ewéi 10.000 Leit an der Gemeng ugemellt waren, ass d'Zuel vun de Schäffen no de Gemengewale vum 11. Juni 2023 vun zwéin op dräi eropgesat ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2023/06/21/a329|Titel=Arrêté grand-ducal du 21 juin 2023 portant fixation du nombre des échevins de la commune de Strassen à trois|Gekuckt=28.06.2023|Datum=21.06.2023|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

'''Zesummesetzung'''

{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[déi Lénk|Lénk]]
|- 
| 1999 || 3 || 5 || 2 || 1 || -
|- 
| 2005 || 3 || 4 || 2 || 2 || -
|- 
| 2011 || '''3''' || 5 || '''2''' || '''3''' || -
|- 
| 2017 || '''3''' || 4 || 2 || '''4''' || 0
|- 
| 2023 ||''' 5''' || 5 || '''2''' || '''3''' || -
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{div col|cols=2}}
* 1850 - 1860: [[Jean-Pierre Kemp]]
* 1861 - 1866: [[Pierre Witry]]
* 1867 - 1872: [[Mathias Goergen]]
* 1873 - 1875: [[Mathias Saur]]
* 1876 - 1908: [[Jean Feyder]]
* 1909 - 1917: [[François Groff]]
* 1918 - 1928: [[Jean-Pierre Feyder]]
* 1929 - 1931: [[Michel Weyrich]]
* 1932 - 1939: [[Jean-Pierre Feyder]]
* 1940 - 1940: [[Alphonse Balthasar]] (ff)
* 1941 - 1942: [[Michel Weyrich]]
* 1944 - 1945: [[Alphonse Balthasar]] (ff)
* 1946 - 1963: [[Paul Barblé]]
* 1964 - 1975: [[Jean Wirtz]]
* 1976 - 1993: [[Fernand Derneden]]
* 1994 - 2007: [[Gaby Leytem-Wantz]]
* 2007 - 2007: [[Juliane Gallion]]
* 2007 - 2020: [[Gaston Greiveldinger]] (LSAP)
* zanter dem 5. Februar 2021: [[Nico Pundel]] (CSV)
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
[[Fichier:ASpiPar2.JPG|thumb|De Centre Barblé vum Park aus gesinn]]
[[Fichier:ParASpi2.JPG|thumb|Am Park beim Centre Barblé]]
D'Gemeng Stroossen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[C.N.I. &quot;Les Thermes&quot;]]
* [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]

==Kuckeswäertes==
* Zwou Skulpture vum [[Lucien Wercollier]]:
** ''[[Les sacrifiés (Skulptur)|Les sacrifiés]]'', bei der Kierch, zur Erënnerung un d'Affer vum [[Streik vun 1942|Generalstreik vun 1942]].
** ''[[Ascension (Skulptur)|Ascension]]'', beim Gemengenhaus

== Literatur ==
* Bernard Thomas: &quot; 'Conurbation diffuse'. Boom économique et crise du sens dans la ceinture dorée - Étude de cas de Strassen.&quot; in: ''[[d'Lëtzebuerger Land]]'' Nr. 38, 20. September 2019, S.10.
* Kandel, Edouard: ''Publikationen der Gemeinde Strassen'' - In: ''150 Joer Gemeng Stroossen: 1850 - 2000''. - Strassen: Administration communale, 2001. - P. 453-465
* ''Loi du 6 août 1849 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Strassen'', Mémorial N°78 vum 18. August 1849 S.791-S.792

== Kuckt och ==
* [[Kierch Stroossen]]
* [[Gare Bartreng-Stroossen]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Strassen (Luxembourg)|Stroossen}}
* [http://www.strassen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Stroossen]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/strassen D'Gemeng Stroossen op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.kiewerlecken.lu/ Kiewerlecken: Scouten a Guide vu Stroossen] [[Fédération nationale des éclaireurs et éclaireuses du Luxembourg|FNEL]]
* [http://www.fanfare-stroossen.lu Websäit vun der Stroossener Fanfare]
* [http://vcs.lu/ Volleyball Club Stroossen]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Stroossen]]</text>
      <sha1>f7ooja7gloj4e2n3xhpfrabes7ksyb2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Wolz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4770</id>
    <revision>
      <id>2685585</id>
      <parentid>2684097</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:10:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685585</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19234" sha1="oquka0ze2klaf948qwabn9k5rwo7u3c" xml:space="preserve">{{Aner Bedeitungen op Mooss|der Gemeng Wolz zu Lëtzebuerg|aner Bedeitungen|Wolz (Homonymie)}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Logo       = Logo WILTZ COUL RVB.jpg
 | Logotext     = De Logo vun der &quot;Haaptstad vun den Ardennen&quot;
 | Numm (Franséisch) = Wiltz 
 | Numm (Däitsch)  = Wiltz
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wolz}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|57|58|N|5|55|57|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' (lokal: ''Wooltz'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'[[Stad]] {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.
==Geographie==
Wolz läit am Nordweste vum Land, an den [[Ardennen]] an dem Naturpark Öewersauer.

Nopeschgemenge si [[Géisdref]], [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]], [[Gemeng Clierf|Clierf]], d'[[Stauséigemeng]], [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] a [[Gemeng Wëntger|Wëntger]].

===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Wolz
 | nord-est = [[Gemeng Clierf|Clierf]]
 | nord-ouest = [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]
 | nord = 
 | ouest = [[Gemeng Wanseler|Wanseler]]
 | est =  [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]
 | sud = [[Stauséigemeng]]
 | sud-ouest = 
 | sud-est =  [[Gemeng Géisdref|Géisdrëf]]
}}

== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
{{div col|cols=2}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Eeschwëller'''
* [[Eschweiler (Wolz)|Eschweiler]]
* [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]]
* [[Knapphouschent]]
* [[Selschent]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Wolz'''
* [[Rulljen]]
* [[Wegdichen]]
* [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]]
&lt;/div&gt;
{{div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Eeschwëller'''
* [[Café Halte]]
* [[Klenghouschent]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Wolz'''
* [[Batzendellt]]
* [[Lameschmillen (Wolz)|Lameschmillen]]
* [[Nacher Strooss]]
* [[Nidderwolz]]
* [[Sliepenhaff]]
* [[Tutschemillen]]
* [[Schlass Wolz|Wëlzer Schlass]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}
==Geschicht==
Duerch d'Gesetz vum 24. Februar 1843 krut d'Gemeng d'Recht den Titel [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|''Stad'']] ze droen.

Den 1. Januar 2015&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2014/12/19/n8/jo|Titel=Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz|Gekuckt=19.07.2020|Datum=23.12.2014|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Eschweiler]] mat der Gemeng Wolz zu enger vergréisserter &quot;Gemeng Wolz&quot; fusionéiert. Déi [[zwee|zwéi]] Gemengeréit haten de 24. Februar 2014 dozou gréng Luucht ginn. De 25. Mee 2014 gouf an deenen zwou Gemengen e Gemengereferendum doriwwer ofgehalen. Zu Wolz hu sech ronn 80 Prozent vun de Leit fir eng Fusioun mat Eschweiler ausgeschwat, zu Eschweiler ware just eng 54% fir eng Fusioun.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538600.html &quot;Wolz kloer, Eeschwëller knapp &lt;sup&gt;&lt;nowiki&gt;[&lt;/nowiki&gt;sic&lt;nowiki&gt;]&lt;/nowiki&gt;&lt;/sup&gt; fir Fusioun&quot;] rtl.lu, 25.05.2014, 16:13:01.&lt;/ref&gt; D'Gesetz dozou ass den 19. Dezember 2014 gestëmmt ginn.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160916104704/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2014/0252/a252.pdf &quot;Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz.&quot;] Mémorial A N° 252, 23 Dezember 2014, S. 4824.&lt;/ref&gt;

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map_Eschweiler.PNG|Eschweiler...
Fichier:Map Wiltz 2012-2014.png|... a Wolz
Fichier:Map Wiltz.PNG|...fusionéieren zu Wolz
&lt;/gallery&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:9000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2015 text:2015
 bar:2018 text:2018
 bar:2021 text:2021
 bar:2024 text:2024
PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:2135
 bar:1871 from:0 till:3903
 bar:1910 from:0 till:3280
 bar:1922 from:0 till:3410
 bar:1935 from:0 till:4184
 bar:1947 from:0 till:4098
 bar:1960 from:0 till:3904
 bar:1970 from:0 till:3920
 bar:1981 from:0 till:3824
 bar:1991 from:0 till:3961
 bar:2001 from:0 till:4567
 bar:2011 from:0 till:4977
 bar:2015 from:0 till:6387
 bar:2018 from:0 till:6866
 bar:2021 from:0 till:7533
 bar:2024 from:0 till:8102
PlotData=
 bar:1821 at: 2135 fontsize:S text:2.135 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 3903 fontsize:S text:3.903 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 3280 fontsize:S text:3.280 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 3410 fontsize:S text:3.410 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 4184 fontsize:S text:4.184 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 4098 fontsize:S text:4.098 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 3904 fontsize:S text:3.904 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 3920 fontsize:S text:3.920 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 3824 fontsize:S text:3.824 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 3961 fontsize:S text:3.961 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 4567 fontsize:S text:4.567 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 4977 fontsize:S text:4.977 shift:(-14,5)
 bar:2015 at: 6387 fontsize:S text:6.387 shift:(-14,5)
 bar:2018 at: 6866 fontsize:S text:6.866 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 7533 fontsize:S text:7.533 shift:(-14,5)
 bar:2024 at: 8102 fontsize:S text:8.102 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen a Logo ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/1951/08/01/n1|Titel=Arrêté grand-ducal du 1er août 1951, autorisant les changements à apporter aux armoiries de la ville de Wiltz|Gekuckt=09.06.2026|Datum=01.08.1951|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 267}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wiltz.lu/de/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries|Titel=Die Wappen der Gemeinde Wiltz|Gekuckt=19.06.2023|Wierk=www.wiltz.lu|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.''&lt;br&gt;
{{small|&lt;!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---&gt; [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}}&lt;br&gt;
De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum.

|-
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Logo WILTZ COUL RVB.jpg|200px]]
|Zanter 2010 huet d'Gemeng Wolz en eegene Logo, dee fir eng modern Stad mat ville Facetten an enger multikultureller Populatioun steet. Déi gréng Faarf bezitt sech op déi vill Park- a Grénganlagen an der Stad a fir d'Bëscher ronderëm, matzen an de Lëtzebuerger [[Ardennen]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries |Titel=Säit iwwer de Wopen an de Logo |Gekuckt=16.07.2019 |Archiv-Datum=22.08.2019 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20190822124252/https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/allgemeine-informationen/armoiries }}&lt;/ref&gt;.
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E besteet zanter 2017 (an no der Fusioun mat Eschweiler) aus 13 Conseilleren; virdru waren et der 11.

No de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum 11. Juni 2023 gouf de [[Schäfferot]] ufanks vun enger CSV-DP-Koalitioun gestallt, mat der [Carole Weigel|Carole Petitnicolas-Weigel]] (CSV) als neier Buergermeeschtesch&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/2074299.html &quot;Wolz: Ära Arndt/LSAP eriwwer - CSV/DP iwwerhuelen d'Rudder.&quot;] rtl.lu, 13.06.2023.&lt;/ref&gt; Enn 2025 ass de Conseiller Patrick Comes vun der CSV bei d'LSAP gewiesselt, sou dass et och zu engem Koalitiounswiessel koum an hie Buergermeeschter amplaz vun der Carole Weigel gouf.&lt;ref&gt;Marc Hoscheid: [https://www.rtl.lu/news/national/bannent-enger-stonn-goufen-zwou-csv-buergermeeschteschen-ofgesat-1037194037 &quot;Bannent enger Stonn goufen zwou CSV-Buergermeeschteschen ofgesat.&quot;] rtl.lu, 29.12.2025.&lt;/ref&gt;

Schonns 2017 war eng Koalitioun vun LSAP an CSV, am Gemengerot.

'''Zesummesetzung'''&lt;br&gt;
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}

{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 2005 || 3 || 2 || 6 
|- 
| 2011 || 3 || 2 || '''6''' 
|- 
| 2017 || '''5''' || 2 || '''6''' 
|- 
| 2023 || '''5''' || '''3''' || 5 
|-
| 2026* || 4 || '''3''' || '''6'''
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu&lt;br&gt;&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; Nom Wiessel vun engem Conseiller vun der CSV bei d'LSAP ass d'Majoritéitskoalitioun och gewiesselt.}}

=== Buergermeeschtere säit dem Enn vun der franséischer Revolutioun&lt;ref&gt;[https://www.wiltz.lu/fr/la-commune/informations-generales/histoire-de-la-commune Lëscht vun de Buergermeeschtere vun der Gemeng Wolz]. wiltz.lu, nogekuckt: 28.11.2025.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;„Durich 200 Joer Weeltzer Geschicht gebleedert“, Emile Lutgen, 2016. Säit 536&lt;/ref&gt; ===
{{div col|cols=3}}
* 1814 - 1818: [[Jean-Joseph Faber]]
* 1818 - 1923: [[Henry Gérardy]]
* 1823 - 1834: [[Jean-Pierre Simon]]
* 1844 - 1847: [[Jacques Spedener]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf |Titel=Memorial N°3 vun 1844 |Gekuckt=13.09.2015|Archiv-Datum=03.03.2016|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20160305202600/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1847/0050/a050.pdf#page=3 Memorial N°50 vun 1847] mam ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 25 juillet 1847, n° 1664, portant nomination du sieur Faber aux fonctions de bourgmestre de la ville de Wiltz&lt;/ref&gt;
* 1847 - 1854: [[Jean Joseph Georges Faber]]&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
* 1854 - 1868: [[Jean-François Lambert]]
* 1868 - 1882: [[Jean Joseph Georges Faber]]&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
* 1882 - 1890: [[Eugène Simon]]
* Juni 1890 - Mee 1894: ''kee Buergermeeschter''
* 1894 - 1900: [[Alphonse Mertens]]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres&lt;/ref&gt;
* 1900 - 1909: [[Max Schmeltzer]]
* 1909 - 1924: [[Charles Mathieu]]
* 1925 - Februar 1934: [[Eugène Thilges]]
* Mäerz 1934 - Dezember 1934: [[François Lambert]]
* 1935 - Juli 1941: [[Joseph Simon]]
* September 1944 - 1945: [[Joseph Simon]]
* 1946 - 1957: [[Nicolas Kreins]]
* 1958 - 1963: [[Alphonse Schiltges]]
* Januar 1964 - Juli 1964: [[Nicolas Kreins]]
* Juli 1964 - Januar 1967: [[René Miller]]
* Mäerz 1967 - Dezember 1969: [[Joseph Merres]]
* 1970 - 1981: [[Emile Gerson]]
* 1982 - 1987: [[Jean-Pierre Dichter]]
* 1988 - 1993: [[André Biver (Politiker)|André Biver]]
* 1994 - 1999: [[John Muller]]
* 2000 - Juli 2009: [[Romain Schneider]]
* August 2009 - 2023: [[Frank Arndt|Fränk Arndt]]
* 2023 - 2025:
: [[Carole Weigel|Carole Petitnicolas-Weigel]] (CSV)
* zanter 2026&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevins de la commune de Wiltz|Gekuckt=2026-01-27|Datum=2026-01-26|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;: [[Patrick Comes]] (LSAP)
{{div col end}}

== Kuckeswäertes ==
{{div col|cols=2}}
* [[Schlass Wolz]]
* [[Jardin de Wiltz]]
* [[Nationaalt Streikmonument]]: zur Erënnerung un de [[Streik vun 1942|Streik vum 31. August an 1. September 1942]]
* [[Rodange-Reenert-Kulturwee]] mat dem [[Michel-Rodange-Monument Wolz|Michel-Rodange-Monument]] am Schoulbierg
* Musée vun der [[Ardennenoffensiv]]
* [[Brauerei- a Gierwereimusée Wolz]]
* [[Kannermusée Plomm]] um Campus Geenzepark
* [[Pompjeesmusée an der Géitzt]]
* [[Justizkräiz (Wolz)|Geriichtskräiz]] bei der Gemeng
* [[Kierch Nidderwolz]]
* [[Kierch Wolz]]
* [[Monument Notre-Dame vu Fatima zu Wolz|Monument Notre-Dame vu Fatima]]
{{div col end}}

== Kulturelles ==
* De [[Prabbeli (Kino)|Kino Prabbeli]]
* De [[Wëlzer Festival]] all Joer am Juni-Juli;
* d'[[Gënzefest]] all Joer op [[Päischten|Päischtméindeg]]. E Cortège mat der Gënzekinnigin zitt vun der Uewerstad erof an d'Ënnerstad vu Wolz.

== Jumelagen ==
* {{PRT-f}} Wolz ass zanter dem [[22. Juni]] [[2005]] mat der [[Portugal|nordportugisescher]] Stad [[Celorico de Basto]], net wäit vu [[Porto (Portugal)|Porto]] ewech, jumeléiert.
* {{BIH-f}} [[Zavidovići]] a [[Bosnien an Herzegowina]],
* {{BEL-f}} De [[17. Juni]] [[2006]] huet Wolz e ''Pacte d'Amitié'' mat der [[belsch]]er Stad [[Baaschtnech]] ënnerschriwwen.

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Wolz ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Schoulkauz]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
* [[ZAE Wiltz]]
{{div col end}}
== Economie circulaire ==
Zanter 2015 huet d'Gemeng Wolz de Statut als &quot;hotspot communal de l'économie circulaire&quot;.&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2015/10-octobre/13-wiltz-circulaire.html Présentation de la ville de Wiltz comme futur &quot;hotspot&quot; communal de l'économie circulaire] gouvernement.lu, 13.10.2018&lt;/ref&gt; Zil ass et, fir d'Prinzipie vun der [[Economie Circulaire]], och &quot;[[Kreeslafwirtschaft]]&quot; genannt, no an no an alle Beräicher vum deegleche Liewen anzebannen. 2018 huet de Gemengerot eng entspriechend Charta ënnerschriwwen&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20190327133727/https://www.wiltz.lu/de/investir/hotspot-der-circular-economy/charta-fur-die-economie-circulaire-2 Charta für die &quot;Economie Circulaire&quot;] wiltz.lu&lt;/ref&gt;, an där eng Rei vu Moossname genannt ginn, déi ëmgesat solle ginn. Als Haaptprojet gëllt de Bau vun engem neie Quartier mam Numm &quot;[[Wunne mat der Wooltz]]&quot;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20190327133712/https://www.wiltz.lu/de/leben/die-gemeinde/grosse-projekte/wunne-mat-der-wooltz Wunne mat der Wooltz] wiltz.lu&lt;/ref&gt; an Zesummenaarbecht mam [[Fonds du Logement]], dee ganz no de Prinzippie vun der Economie Circulaire soll opgebaut ginn a bei dem eng 780 Logementer entstoe sollen.

== Bekannt Leit aus der Gemeng ==
{{Div col|cols=3}}
* [[François Alesch]] (*1952), Dokter a Chirurg
* [[René Arend]] (1928-2016), Kach
* [[Frank Arndt|Fränk Arndt]] (*1959), Politiker
* [[Carlo Back]] (*1952), Physiker a Politiker
* [[Jacques Bernard]] (1797-1882), Nottär, Magistrat a Politiker
* [[André Biver (Politiker)|André Biever]] (1938-2025), Politiker
* [[Franz Binsfeld]] (1891-1956), Auteur
* [[Alex Boever]] (1892-1971), Ingenieur
* [[René Brück]] (1924-2002), Ingenieur, Industriemanager a Russlandkenner
* [[Rob Deltgen]] (*1950), Fotograf an Genealogie-Fuerscher
* [[Philippe Ernzer]] (*1998), Entreprener am Beräich Meteorologie
* [[Georges Everling]] (1907-1944), Beamten, Scout a Resistenzler
* [[Michel Ewen]] (1902-1974), Resistenzler a Politiker
* [[Jean Joseph Georges Faber]] (1806-1882), Gierwer a Politiker
* [[Claude Fontaine]] (1940-2000), Graphiker a Moler
* [[Dana Gales]] (*1991), Schwëmmerin
* [[Johnny Glesener]] (1914-1989), Pianist an Arrangeur
* [[Joseph Glesener]] (1862-1935), Industriellen
* [[Albert Hansen]] (*1941), Jurist
* [[Christophe Hansen]] (*1982), Politiker
* [[Martine Hansen]] (*1965), Politikerin
* [[Tessy Hetting]] (*1986), Basketballspillerin
* [[Edmond Joseph Klein]] (1866-1942), Naturwëssenschaftler
* [[Eugène Kuborn]] (1902-1991), Schwëmmer an Olympionik
* [[Adolphe Kunnen]] (1890-1956), Magistrat a Member vum Staatsrot
* [[Roger Leiner]] (1955-2016), Zeechner
* [[Mariette Lentz]] (*1964), Sopranistin
* [[Nico Loes]] (*1952), Politiker
* [[Jean Logeling]] (1868-1930), Auteur vu Schoulbicher, Moler an Zeecheprofesser
* [[Ger Maas]] (1931-2020), Molerin a Graphikerin
* [[Jacques Majerus]] (1916-1972), Vëlossportler an Olympionik
* [[Kevin Malget]] (*1991), Foussballspiller
* [[Théo Malget]] (*1961), Foussballspiller a Kriminellen
* [[Charles Mathieu]] (1863-1933), Geschäftsmann a Politiker
* [[Roger Molitor (Comptabel)|Roger Molitor]], (*1953), Wirtschaftspréifer
* [[Guy de Muyser]] (*1926), Jurist, Ekonomist an Diplomat
* [[Chris Philipps]] (*1994), Foussballspiller
* [[Jacques Plein]] (*1987), Foussballspiller
* [[Agnès Rausch]], (*1954), Assistante d'hygiène sociale
* [[Rob Roemen]] (1945-2012), Journalist a Politiker
* [[Danielle Roster]] (*1964), Musekologin a Konschthistorikerin
* [[Lex Roth]] (*1933), Schoulmeeschter, Regierungsrot, Politiker an Auteur
* [[Jos Scheer]] (1939-2015), Schoulmeeschter
* [[Arny Schmit]] (*1959), Moler
* [[Claude Schmit (Regisseur)|Claude Schmit]] (*1947) Acteur, Theaterregisseur, Auteur a Lycéesprofesser
* [[Philippe Schneider]] (1908-1980), Filmregisseur a -produzent
* [[Romain Schneider]] (*1962), Politiker
* [[Jean-François Schneiders]] (*1990), Schwëmmer
* [[Joseph Simon]] (1886-1954), Brauereisbesëtzer a Politiker
* [[Christian Spielmann]] (*1958), Filmkritiker an Auteur
* [[Gollo Steffen]] (*1952), Museker, Schrëftsteller an Editeur
* [[Eugène Thilges]], (1869-1934), Industriellen a Lokalpolitiker, Buergermeeschter vu Wolz
* [[Jean Ulveling]] (1796-1878), Politiker
* [[Claude Wey]] (*1954), Geschichtsprofesser an Historiker
* [[Paul Wilwertz]] (1905-1979), Politiker
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Wiltz|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.wiltz.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Wolz]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/wiltz D'Gemeng Wolz op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Wolz]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Wolz]]
[[Kategorie:Gemeng Wolz| ]]</text>
      <sha1>oquka0ze2klaf948qwabn9k5rwo7u3c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Réimech</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4771</id>
    <revision>
      <id>2685383</id>
      <parentid>2685194</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:33:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>+Awunner</comment>
      <origin>2685383</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9100" sha1="lgu3fhz170fsvmop4cgts5jkxfbqave" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Remich 
 | Numm (Däitsch)  = Remich
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Réimech}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|32|40|N|06|22|00|O}}
}}
[[Fichier:Remich (101).jpg|thumb|300x300px|&quot;Remich&quot; als Bänken op der Esplanade|alternativtext=]]
'''Réimech''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en a spéitstens zanter [[1823]] eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|lëtzebuergesche Stied]]&lt;ref&gt;Dictionnaire géographique du Luxembourg. Nimm vun den 18 Stied am Groussherzogtum Lëtzebuerg virun der belscher Onofhängegkeet&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mam [http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1843/02/24/n1/jo Gesetz vum 24. Februar 1843] krut Réimech den Titel &quot;Stad&quot; confirméiert&lt;/ref&gt;. Et ass déi eenzeg Uertschaft an deemno och [[Chef-lieu]] vun der Gemeng.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
Réimech läit op der [[Musel]], am Osten vum Land, ronn 10&amp;nbsp;km [[Norden|nërdlech]] vum [[Dräilännereck bei Schengen|Dräilännereck]] [[Däitschland]]-[[Frankräich]]-Lëtzebuerg bei [[Schengen]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Réimech
 | nord = [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]
 | nord-est = 
 | est =  [[Perl]] (D)
 | sud-est= 
 | sud= [[Gemeng Schengen|Schengen]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =[[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbredimus]]
 | nord-ouest =
}}

==Geschicht==
{{Kapitel Info feelt}}
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:4000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1742
 bar:1871 from:0 till:2251
 bar:1910 from:0 till:1858
 bar:1922 from:0 till:1747
 bar:1935 from:0 till:1770
 bar:1947 from:0 till:1716
 bar:1960 from:0 till:1801
 bar:1970 from:0 till:2138
 bar:1981 from:0 till:2376
 bar:1991 from:0 till:2536
 bar:2001 from:0 till:2883
 bar:2011 from:0 till:3345
 bar:2021 from:0 till:3787

PlotData=
 bar:1821 at: 1742 fontsize:S text:1.742 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 2251 fontsize:S text:2.251 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1858 fontsize:S text:1.858 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1747 fontsize:S text:1.747 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1770 fontsize:S text:1.770 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1716 fontsize:S text:1.716 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1801 fontsize:S text:1.801 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 2138 fontsize:S text:2.138 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2376 fontsize:S text:2.376 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2536 fontsize:S text:2.536 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 2883 fontsize:S text:2.883 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3345 fontsize:S text:3.345 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 3787 fontsize:S text:3.787 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout''.
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Réimech gëtt zanter 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

'''Zesummesetzung'''&lt;br&gt;
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]]
|- 
| 2011 || '''4''' || 2 || '''4''' || 1 || -
|- 
| 2017 || '''3''' || '''4''' || 2 || 1 || 1
|- 
| 2023 || '''3''' || '''4''' || 2 || 1 || 1
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren&lt;ref&gt;Lëscht op [https://web.archive.org/web/20110814082813/http://www.remich.lu/politique/le-bourgmestre/bourgmestres-depuis-1799 www.remich.lu], gelies de 6. Januar 2012&lt;/ref&gt; ===
{{Div col|cols=3}}
* 1799 - 1805: [[Jean Nicolas André]]
* 1806 - 1812: [[Willibrord Macher (1747)|Willibrord Macher]]
* 1813 - 1813: [[Guillaume Bots]]
* 1814 - 1816: [[Pierre Thorn]]
* 1817 - 1818: [[Augustin Altwies]]
* 1819 - 1820: [[Pierre Joseph Augustin]]
* 1821 - 1821: Augustin Altwies
* 1822 - 1823: Pierre Joseph Augustin
* 1824 - 1832: [[D'Martigny J.Oreilly]]
* 1833 - 1838: [[Georges Velter]]
* 1839 - 1840: [[Théodore Bogaers]]
* 1841 - 1843: [[Willibrord Macher (1781)|Willibrord Macher]]
* 1844 - 1847: [[Hubert Winkell]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wcgdpk/pages/1/articles/DTL25 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher. 1843 - 1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 93, Zweites Blatt (21.04.1934), p. 1 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1848 - 1855: [[Willibrord Macher (1807)|Willibrord Macher]]
* 1856 - 1878: [[Joseph Chrétien Gretsch]]
* 1879 - 1886: Jean-Pierre Schintgen
* 1887 - 1887: [[Constant Sibenaler]]
* 1888 - 1890: [[Jean-Auguste Neyen]]&lt;ref&gt;[http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/luxonline1_2.pl?action=fv&amp;sid=luxbio&amp;vol=16&amp;page=550&amp;zoom=3 ''Biographie nationale du pays de Luxembourg'', Fascicule 16, S. 550]&lt;/ref&gt;
* 1890 - 1903: [[Gustave Velter]]
* 1904 - 1906: [[Léandre Lacroix]]
* 1907 - 1916: [[Joseph Faber (Ingenieur)|Joseph Faber]]
* 1917 - 1930: [[Michel Altwies]]
* 1931 - 1945: [[Joseph Weidenhaupt]]
* 1946 - 1951: [[Jean Maroldt]]
* 1952 - 1963: [[Nicolas Thill (Deputéierten)|Nicolas Thill]]
* 1964 - 1964: [[Jean Maroldt]]
* 1964 - 1969: [[Joseph Altwies]]
* 1970 - 1993: [[Fernand Kons]]
* 1994 - 1996: [[Robert Gitzinger]]
* 1997 - 2009: [[Jeannot Belling]]
* 2009 - 2017: [[Henri Kox]]
* 2017 - haut: [[Jacques Sitz]]
{{Div col end}}

== Jumelage ==
* [[Bessan]] am [[Frankräich|franséischen]] Departement [[Departement Hérault|Hérault]] (Regioun [[Occitanie]])

== Kuckeswäertes ==
* D'[[Kierch Réimech|Kierch]], zanter dem 28. Juli 1989 op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] als ''Nationaalt Monument'' klasséiert:
* d'[[Niklospaart Réimech|Niklospaart]], zanter dem 3. Februar 1984 op der Lëscht vum ''Inventaire supplémentaire'' vun den nationale Monumenter;
* D'Muselpromenade (''Esplanade'')
* De Bacchusbuer vum [[Wil Lofy]]
* D'[[Äispist vu Réimech]] ass de 16. Dezember 1972 ageweit an 2006 ofgerappt ginn.&lt;ref&gt;[[Robert Philippart]], ''Kurze Entstehungsgeschichte der Kunsteisbahnen in Luxemburg'', [[nos cahiers]], Nr. 4, 2024, S. 97-122&lt;/ref&gt;

== Biller ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180&quot;&gt;
Fichier:MoselbrückeRemich.JPG|Bréck vu Réimech 
Fichier:Remich, the street &quot;Rue de Macher&quot;.jpg|Maachergaass
Fichier:Réimech Esplanade.jpg|Esplanade
Fichier:Kioskkieréi.JPG|Plaz Dr Fernand Kons
Fichier:Remich Post office building 2013-08 A.JPG|Postgebai vu 1720
Fichier:Kirche Remich 02.jpg|D'[[Kierch Réimech|Kierch]]
Fichier:Remich Porte Saint Nicolas 2013-08.jpg|D'Niklospaart
Fichier:Remich 10-12 Place du Marché 2013-08.JPG|10-12 Maartplaz, klasséiert Haiser
Fichier:Remich Wine Fountain.JPG|Esplanade mam Bacchus-Buer
Fichier:Vue Réimech vu Bech-Maacher-102.jpg|Vue op Réimech vu Bech-Maacher aus
&lt;/gallery&gt;

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Réimech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols = 3}}
* [[SIAER]]
* [[SICEC]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]
*[[Syndicat intercommunal pour la distribution d'eau dans la région de l'Est|SIDERE]]
{{div col end}}
== Kuckt och ==
[[Fichier:Pos Stolpersteng, 36, Rue Neuve, Réimech-101.jpg|thumb|De 24. Juni 2016 huet Réimech fir déi Doudeg siwwenzéng [[Stolpersteine|Stolpersteng]] vum däitsche Kënschtler [[Gunter Demnig]] leeë gelooss.|alternativtext=]]
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Réimech]]
* [[Lëscht vun de Stolpersteine zu Lëtzebuerg#Gréiwemaacher|Lëscht vun de ''Stolpersteine'' zu Lëtzebuerg]]
* [[Bréck vu Réimech]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Remich|Réimech}}
* [http://www.remich.lu/ Websäit vun der Gemeng Réimech]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/remich D'Gemeng Réimech op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}}

[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Reimech]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Reimech]]
[[Kategorie:Gemeng Réimech| ]]</text>
      <sha1>lgu3fhz170fsvmop4cgts5jkxfbqave</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Europäesch Unioun</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5901</id>
    <revision>
      <id>2685354</id>
      <parentid>2668474</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:50:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23011" sha1="pfuombzlcgg13fjc0ru65akqb96kai6" xml:space="preserve">{{viruleedung|EU}}
{| class=&quot;wikitable toptextcells infobox&quot; style=&quot;width:20%; float:right; margin:0 0 1em 1em; background:#F9F9F9; border:1px solid #CCCCCC; font-size:90%;&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|- class=&quot;hintergrundfarbe5&quot;
! colspan=&quot;2&quot;| &lt;big&gt;Europäesch Unioun (EU)&lt;/big&gt;
|-
|colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;|
[[Fichier:Flag of Europe.svg|zentriert|150px|Europafändel]]
|-
| '''Hymn'''
| [[Europahymn]]
|-
| '''Walsproch'''
| „An der Diversitéit vereent“
|-
| '''Memberstaaten'''
| [[Memberstaate vun der Europäescher Unioun|27]]
|-
| '''Amtssproochen'''
| [[Offiziell Sprooche vun der Europäescher Unioun|24]]
|-
| '''Haaptstad'''
| [[Bréissel]] ''([[de jure / de facto|de facto]])''
|-
| '''Conseilsspresident'''
| {{flagicon|POR}} [[António Costa]]
|-
| '''Kommissiounspresidentin'''
| {{flagicon|DEU}} [[Ursula von der Leyen]]
|-
| '''Sëtzer'''
|
* [[Europäesche Conseil]]: [[Bréissel]]
* [[Conseil vun der Europäescher Unioun|Conseil]]: Bréissel
* [[Europäescht Parlament|Parlament]]: [[Stroossbuerg]]
* [[Europäesch Kommissioun|Kommissioun]]: Bréissel
* [[Europäesche Geriichtshaff|Geriichtshaff]]: [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]
* [[Europäesche Rechnungshaff|Rechnungshaff]]: Lëtzebuerg
* [[Europäesch Zentralbank|Zentralbank]]: [[Frankfurt am Main]]
|-
| '''Fläch'''
| 4.234.564&amp;nbsp;km²
|-
| '''Awunnerzuel'''
| 450.400.000 Mio. (1. Juli 2023)
|-
| '''Wärung'''
|
* [[Euro]] &lt;code&gt;(EUR)&lt;/code&gt;; 
* [[Dänesch Kroun]] &lt;code&gt;(DKK)&lt;/code&gt;
* [[Złoty]] &lt;code&gt;(PLN)&lt;/code&gt;
* [[Rumänesche Leu]] &lt;code&gt;(RON)&lt;/code&gt;
* [[Schweedesch Kroun]] &lt;code&gt;(SEK)&lt;/code&gt;
* [[Tschechesch Kroun]] &lt;code&gt;(CZK)&lt;/code&gt;
* [[Forint]] &lt;code&gt;(HUF)&lt;/code&gt;
|-
| '''Grënnung'''
| [[Traité iwwer d'Europäesch Unioun|EU]]: 1992, a Kraaft getrueden: 1993
|-
| '''Feierdag'''
| [[9. Mee]] ([[Europadag]])
|-
| '''Zäitzonen'''
| UTC±0 bis UTC+2 (Wanterzäit)&lt;br&gt;UTC+1 bis UTC+3 (Summerzäit)
|-
| '''Internet-TLD'''
| [[.eu]]
|-
| '''Websäit'''
| [https://european-union.europa.eu/index_de europa.eu]
|}[[Fichier:European Union main map.svg|thumb|D'Europäesch Unioun]]
D''''Europäesch Unioun''', ofgekierzt '''EU''', ass eng Vereenegung vu 27 [[Europa (Kontinent)|europäesche]] [[Staat]]e mat enger totaler Awunnerzuel vu knapp 450 Millioune Mënschen an ass um [[Bruttoinlandsprodukt]] gemooss, de gréisste Wirtschaftsraum vun der Welt.

== Geschicht ==
* ''kuckt och den Artikel: [[Sëtz vun den europäeschen Institutiounen]]''

{{Navigatioun Geschicht Europäesch Unioun}}

== Geographie ==
D'Gesamtfläch vun der Europäescher Unioun ëmfaasst 4.234.564&amp;nbsp;km².

== Europasymboler ==
* ''kuckt den Artikel: [[Europafändel]]''
* ''kuckt den Artikel: [[Europahymn]]''

== Organer an Institutiounen ==
* ''kuckt den Artikel: [[Institutioune vun der Europäescher Unioun]]''
E puer Beräicher ginn zesumme mat de Memberstaate verwalt (z. B. Bildung, Gesondheet, Sécherheet), wärend aner ganz beim nationalen Niveau bleiwen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://commission.europa.eu/strategy-and-policy_en|Titel=Strategy and policy of the European Commission|Gekuckt=29.07.2025|Wierk=commission.europa.eu|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;

D'Haaptinstitutioune vun der EU, déi d'Politik gestalten, sinn:

* D'[[Europäesch Kommissioun]] (mécht Gesetzesvirschléi a kuckt op d'Ëmsetzung),
* D'[[Europäescht Parlament]] (vun de Bierger gewielt),
* De [[Conseil vun der Europäescher Unioun]] (vertrëtt d'Regierunge vun de Memberstaaten),
* Den [[Europäesche Conseil]] (d'Staats- a Regierungscheffen),
* Den [[Europäesche Geriichtshaff]] (kontrolléiert d'Rechtskonformitéit).

=== Kommissioun ===
[[Fichier:Belgique - Bruxelles - Schuman - Berlaymont - 01.jpg|thumb|D'Berlaymonts-Gebai zu Bréissel, Sëtz vun der Europäescher Kommissioun]]
D'Kommissioun ass d'Sekretariat vun der EU a besteet aus siwenanzwanzeg Kommissären (dorënner ee President an siwe Vizepresidente) an huet hire Sëtz zu [[Bréissel]]. Grad wéi d'Afrikanesch Kommissioun, ass se d'exekutiv Autoritéit.

Den 1. Dezember 2024 huet d'[[Kommissioun von der Leyen II]] mat der [[Ursula von der Leyen]] als Kommissiounspresidentin hier Aarbecht opgeholl.

== Sproochen ==
D'Europäesch Unioun huet 24 [[offiziell Sprooch]]en.

{{Méi Info 1|Offiziell Sprooche vun der Europäescher Unioun}}

== Memberen ==
[[Fichier:EC-EU-enlargement_animation.gif|thumb|D'Entwécklung vun de Länner an der EU vun der Grënnung 1957 bis 2020.|244x244px|riets]]
''kuckt: [[Memberstaate vun der Europäescher Unioun]]''

Dës Lëscht weist d'Memberstaate vun der Europäescher Unioun mat der Regioun, dem kompletten Numm, der [[Haaptstad]], der Bevëlkerung, der Fläch, de Sproochen an dem Bäitrëttsdatum. Se begräift:

* déi 27 Memberstaaten

&lt;div style=&quot;overflow-x:auto;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+Memberstaate vun der Europäescher Unioun (Stand: Juli 2025&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://ontheworldmap.com/countries/|Titel=List of Countries and Dependent Territories of the World Alphabetically|Gekuckt=29.07.2025|Wierk=ontheworldmap.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://de.statista.com/statistik/daten/studie/326957/umfrage/flaechen-der-eu-laender/|Titel=EU - Flächen der Mitgliedstaaten 2025|Gekuckt=28.07.2025|Wierk=Statista|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;)
!Nr
!Regioun
!Staat
!Offizielle Staatsnumm
![[Haaptstad]]
!Fläch [km²]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/area/|Titel=Area - The World Factbook|Gekuckt=06.07.2025|Wierk=www.cia.gov|archivedate=2024-01-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240105164242/https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/area}}&lt;/ref&gt;
!Awunner
!Amtssprooch(en)
!Bäitrëtt
&lt;small&gt;(EWG, EC oder EU)&lt;/small&gt;
|- class=&quot;hintergrundfarbe2&quot;
| align=&quot;right&quot; |
|
|'''[[Fichier:Flag of the European Union.svg|20px|Fändel vun der europäescher Unioun]] Europäesch Union'''
|
|
| style=&quot;text-align: right;&quot; |'''4.234.564'''
| style=&quot;text-align: right;&quot; |'''450.400.000'''
|
|
|-
| align=&quot;right&quot; |1
|Westeuropa
|{{BEL}}
|Kinnekräich Belsch
|[[Bréissel]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |30.668
| style=&quot;text-align:right&quot; |11.800.000
|Franséisch
|1. Januar 1958
|-
| align=&quot;right&quot; |2
|Osteuropa
|{{BGR}}
|Republik Bulgarien
|[[Sofia]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |110.994
| style=&quot;text-align:right&quot; |6.441.241
|Bulgaresch
|1. Januar 2007
|-
| align=&quot;right&quot; |3
|Nordeuropa
|{{DNK}}
|Kinnekräich Dänemark
|[[Kopenhagen]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |2.210.403 
| style=&quot;text-align:right&quot; |5.944.983
|Dänesch
|1. Januar 1973
|-
| align=&quot;right&quot; |4
|Westeuropa
|{{DEU}}
|Bundesrepublik Däitschland
|[[Berlin]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |357.588
| style=&quot;text-align:right&quot; |83.577.140
|Däitsch
|1. Januar 1958 (als BRD, 3. Oktober 1991 als Däitschland)
|-
| align=&quot;right&quot; |5
|Osteuropa
|{{EST}}
|Republik Estland
|[[Tallinn]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |45.335
| style=&quot;text-align:right&quot; |1.300.000
|Estnesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |6
|Nordeuropa
|{{FIN}}
|Republik Finnland
|[[Helsinki]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |338.472
| style=&quot;text-align:right&quot; |5.500.000
|Finnesch
|1. Januar 1995
|-
| align=&quot;right&quot; |7
|Westeuropa
|{{FRA}}
|Republik Frankräich
|[[Paräis]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |632.733
| style=&quot;text-align:right&quot; |68.373.433
|Franséisch
|1. Januar 1958
|-
| align=&quot;right&quot; |8
|Südeuropa
|{{GRC}}
|Republik Griicheland
|[[Athen]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |132.029
| style=&quot;text-align:right&quot; |10.482.487
|Griichesch
|1. Januar 1981
|-
| align=&quot;right&quot; |9
|Nordeuropa
|{{IRL}}
|Republik Irland
|[[Dublin]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |70.273
| style=&quot;text-align:right&quot; |5.150.000
|Iresch, Englesch
|1. Januar 1973
|-
| align=&quot;right&quot; |10
|Südeuropa
|{{ITA}}
|Republik Italien
|[[Roum]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |301.338
| style=&quot;text-align:right&quot; |58.971.230
|Italieenesch
|1. Januar 1958
|-
| align=&quot;right&quot; |11
|Südeuropa
|{{HRV}}
|Republik Kroatien
|[[Zagreb]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |56.594
| style=&quot;text-align:right&quot; |3.829.989
|Kroatesch, Italieenesch, Slowakesch
|1. Juli 2013
|-
| align=&quot;right&quot; |12
|Osteuropa
|{{LVA}}
|Republik Lettland
|[[Riga]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |64.594
| style=&quot;text-align:right&quot; |1.875.757
|Lettesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |13
|Osteuropa
|{{LTU}}
|Republik Litauen
|[[Vilnius]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |65.300
| style=&quot;text-align:right&quot; |3.000.000
|Litauesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |14
|Westeuropa
|{{LUX}}
|Groussherzogtum Lëtzebuerg
|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |681.987
| style=&quot;text-align:right&quot; |2.586
|Lëtzebuergesch, Däitsch, Franséisch
|1. Januar 1958
|-
| align=&quot;right&quot; |15
|Südeuropa
|{{MLT}}
|Republik Malta
|[[Valletta]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |316
| style=&quot;text-align:right&quot; |519.562
|Malteesesch, Englesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |16
|Westeuropa
|{{NLD}}
|Kinnekräich vun den Nidderlanden
|[[Amsterdam]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |42.508
| style=&quot;text-align:right&quot; |17.507.126
|Hollännesch
|1. Januar 1958
|-
| align=&quot;right&quot; |17
|Westeuropa
|{{AUT}}
|Republik Éisträich
|[[Wien]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |83.883
| style=&quot;text-align:right&quot; |9.197.213
|Däitsch
|1. Januar 1995
|-
| align=&quot;right&quot; |18
|Mëtteleuropa
|{{POL}}
|Republik Polen
|[[Warschau]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |312.696
| style=&quot;text-align:right&quot; |36.753.736
|Polnesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |19
|Südwesteuropa
|{{POR}}
|Republik Portugal
|[[Lissabon]]
| style=&quot;text-align:right&quot; |92.212
| style=&quot;text-align:right&quot; |10.421.117
|Portugisesch
|1. Januar 1986
|-
| align=&quot;right&quot; |20
|Südosteuropa
|{{ROU}}
|Republik Rumänien
|[[Bukarest]]
| align=&quot;right&quot; |238.397
| align=&quot;right&quot; |19.000.000
|Rumänesch
|1. Januar 2007
|-
| align=&quot;right&quot; |21
|Nordeuropa
|{{SWE}}
|Kinnekräich Schweden
|[[Stockholm]]
| align=&quot;right&quot; |447.435
| align=&quot;right&quot; |10.587.710
|Schweedesch
|1. Januar 1995
|-
| align=&quot;right&quot; |22
|Osteuropa
|{{SVK}}
|Republik Slowakei
|[[Bratislava]]
| align=&quot;right&quot; |49.035
| align=&quot;right&quot; |5.500.000
|Slowakesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |23
|Osteuropa
|{{SVN}}
|Republik Slowenien
|[[Ljubljana]]
| align=&quot;right&quot; |20.273
| align=&quot;right&quot; |2.100.000
|Sloweenesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |24
|Südeuropa
|{{ESP}}
|Kinnekräich Spuenien
|[[Madrid]]
| align=&quot;right&quot; |505.983
| align=&quot;right&quot; |48.590.000
|Spuenesch
|1. Januar 1986
|-
| align=&quot;right&quot; |25
|Osteuropa
|{{CZE}}
|Republik Tschechien
|[[Prag]]
| align=&quot;right&quot; |78.866
| align=&quot;right&quot; |10.700.000
|Tschechesch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |26
|Osteuropa
|{{HUN}}
|Republik Ungarn
|[[Budapest]]
| align=&quot;right&quot; |93.036
| align=&quot;right&quot; |9.539.502
|Ungaresch
|1. Mee 2004
|-
| align=&quot;right&quot; |27
|Asien
|{{CYP}}
|Republik Zypern
|[[Nikosia]]
| align=&quot;right&quot; |[[de jure / de facto|de facto]] 5.895&lt;br&gt;de jure 9.251
| align=&quot;right&quot; |1.200.000
|Griichesch
|1. Mee 2004
|}
&lt;/div&gt;

=== Bäitrëttsbedingungen ===
D'Bäitrëttsbedingunge fir d'Kandidatelänner sinn datt se d'Demokratie, d'Fräiheet, d'Rechtsstaatlechkeet, d'Mënscherechter an d'biergerlech Grondfräiheete garantéieren.

=== Bäitrëttskandidaten ===
[[Fichier:EU Member states and Candidate countries map.svg|thumb|300px|riets|D'Europäesch Union an d'Kandidatelänner.]]
*{{ALB}}
*{{BIH}}
*({{GEO}})
*{{MDA}}
*{{MNE}}
*{{MKD}}
*{{SRB}}
*({{TUR}})
*{{UKR}}

Potenzielle Bäitrëttskandidat ass:
*{{KOS}}

Gestoppt Gespréicher:
*{{TUR}}
*{{GEO}}

== Politik ==
D'Politik vun der Europäescher Unioun baséiert op enger eenzegaarteger Form vun Zesummenaarbecht tëscht de Memberstaaten, déi souwuel supranational wéi och intergouvernemental Elementer enthält. D'Haaptzil vun der EU-Politik ass et, Fridden, Demokratie, Rechtsstaatlechkeet, wirtschaftleche Wuelstand a sozialen Zesummenhalt an Europa ze garantéieren.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://op.europa.eu/webpub/com/eu-what-it-is/en/index.html|Titel=The EU - what it is and what it does|Gekuckt=29.07.2025|Wierk=op.europa.eu|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;

D'EU huet Kompetenze fir eng Rei wichteg Politikberäicher, dorënner:

* Bannemaart an Handelspolitik
* Landwirtschaft (CAP)
* Fëschereiwiesen
* Wettbewerbsrecht
* Ëmweltschutz
* Digitaliséierung
* Klimapolitik
* Entwécklungs- a Baussepolitik

== Ekonomie ==
D'Ekonomie vun der Europäescher Unioun gehéiert zu de gréissten a stäerkste Wirtschaftsraim op der Welt. Mat iwwer 450 Millioune Bierger a méi wéi [[Memberstaate vun der Europäescher Unioun|27 Memberstaate]] stellt d'EU e gemeinsame Bannemaart duer, wou Wueren, Déngschter, Kapital a Persoune fräi zirkuléiere kënnen.

D'EU setzt op eng sozial Maartwirtschaft, déi wirtschaftlech Kompetitivitéit mat sozialen an ekologesche Prinzippie verbënnt. D'Haaptbranche variéiere jee no Land, enthalen awer wichteg Secteuren ewéi Industrie, Landwirtschaft, Déngschtleeschtungen, Fuerschung an Digitaliséierung. Vill EU-Länner benotzen den [[Euro]] als gemeinsam [[Wärung]], déi vun der [[Europäesch Zentralbank|Europäescher Zentralbank]] kontrolléiert gëtt.

D'EU spillt eng zentral Roll am Weltwandel a verhandelt Handelsaccorde mat Partner weltwäit. Zousätzlech gëtt et Fërderinstrumenter a Strukturfongen, déi hëllefen, regional Ongläichheeten auszegläichen an d’wirtschaftlech Entwécklung ze stäerken.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://op.europa.eu/webpub/empl/lmwd-annual-review-report-2024/chapter1/labour-market-developments-in-the-eu.html|Titel=Labour market developments in the EU and its Member States – General labour market conditions in the EU and its Member States – LMWD 2024 – DG EMPL|Gekuckt=29.07.2025|Wierk=op.europa.eu|archivedate=2025-10-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20251003200800/https://op.europa.eu/webpub/empl/lmwd-annual-review-report-2024/chapter1/labour-market-developments-in-the-eu.html}}&lt;/ref&gt;

Trotz enger staarker Ekonomie steet d'EU och viru groussen Erausfuerderungen, wéi dem demographesche Wandel, der energeetescher Transitioun, an der globaler Kompetitioun, besonnesch am digitale Beräich.

=== Bannemaart ===
De Bannemaart vun der Europäescher Unioun ass e Wirtschaftsraum, an deem d'Membere vun der EU fräi ënnereneen handelen dierfen. Hie baséiert op véier fräien Zirkulatiounen: déi vu Wueren, Déngschter, Kapital a Persounen. De Bannemaart gouf offiziell am Joer 1993 agefouert, mat der Zilsetzung, d'wirtschaftlech Integratioun ze verdéiwen an d'Kompetitivitéit vun Europa ze stäerken.

Fir datt de Bannemaart funktionéiere kann, ginn et gemeinsam Reegelen a Standarden, déi d'Handelshemmnisser tëscht den EU-Länner ofbauen. Dëst mécht et méi einfach fir Entreprisen, fir iwwer Grenz ze schaffen, an et gëtt Biergerinnen a Bierger méi Méiglechkeeten, fir an anere Länner ze schaffen, studéieren oder liewen.

De Bannemaart spillt eng wichteg Roll an der wirtschaftlecher Entwécklung vun der EU a stellt ee vun de Grondpiliere vun der Unioun duer.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://trade.ec.europa.eu/access-to-markets/en/content/eu-single-market|Titel=The EU single market {{!}} Access2Markets|Gekuckt=29.07.2025|Wierk=trade.ec.europa.eu}}&lt;/ref&gt;

=== Fërderprogrammer ===
D'Fërderprogrammer vun der Europäescher Unioun sinn Initiativen, mat deenen d'EU Projeten a Secteuren ënnerstëtzt, déi wichteg fir d’Zukunft vun Europa sinn. Dës Programmer déngen der wirtschaftlecher, sozialer an territorialer Zesummenhalt, der nohalteger Entwécklung an der Innovatioun.

Zu de bekanntste Fërderprogrammer gehéieren [[Horizon Europe]] (Fuerschung an Innovatioun), [[Erasmus+]] (Mobilitéit an Ausbildung), [[Connecting Europe Facility]] (Infrastruktur), an den [[Europäesche Fonds fir regional Entwécklung]] (EFRE). Zousätzlech ginn et Programmer fir Ëmweltschutz, kleng a mëttel Betriber (PMEen), digital Entwécklung a vill méi.

D'Fërderung gëtt normalerweis iwwer [[Calls for Proposals]] ugebueden, wou Projeten no kloer definéierte Krittären ausgewielt ginn. Beneficiairë kënnen ëffentlech Institutiounen, Privatfirmen, Fuerschungszentren oder ONGe sinn.

D'Zil vun dëse Programmer ass et, d'Kompetitivitéit an d'Innovatiounsfäegkeet vun Europa ze stäerken, regional Ongläichheeten ze reduzéieren a gemeinsam europäesch Prioritéiten ëmzesetzen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://commission.europa.eu/funding-tenders/find-funding/eu-funding-programmes_en|Titel=EU funding programmes - European Commission|Gekuckt=29.07.2025|Wierk=commission.europa.eu|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;

=== Euro ===
''kuckt den Artikel: [[Euro]]''

== Finanzen ==
D'Finanze vun der Europäescher Unioun ginn haaptsächlech iwwer de gemeinsame Budget gereegelt, deen all Joer opgestallt a vum Europäesche Parlament a Ministerrot approuvéiert gëtt. Dëse Budget finanzéiert Programmer a Beräicher wéi d'[[Landwirtschaft]], regional Entwécklung, Innovatioun, [[Ëmweltschutz]] an Ausbildung.

D'EU huet kee Steierrecht am enke Sënn, mee hir Recettë kommen aus dräi Haaptquelle:

# Bäiträg vun de Memberstaaten (baséiert op hirem [[Bruttonationalakommes]]),
# Recettë vun der [[Taxe sur la valeur ajoutée|TVA]] (e klenge Prozentsaz vun der nationaler TVA),
# Douanerecettë op Importer aus Drëttstaaten.

Fir d'Period 2021–2027 huet d'EU e laangfristege Finanzplang, de sougenannte [[Multiannual Financial Framework]], mat engem Gesamtvolumene vu ronn 1.211 Milliarden Euro. Dobäi kënnt nach de NextGenerationEU-Fong vu ronn 807 Milliarden Euro, dee fir wirtschaftlech Erhuelung no der [[COVID-19-Pandemie]] agefouert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://commission.europa.eu/topics/budget_en|Titel=Budget|Gekuckt=29.07.2025|Datum=02.08.2023|Wierk=commission.europa.eu|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;

D'Kommissioun iwwerwaacht d'Verwaltung vum Budget, an de [[Europäesche Rechnungshaff]] kontrolléiert d'Ausgabe fir sécherzestellen, datt se no de Reegelen a mam Necessaire Resultat erfollegen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.eca.europa.eu/en/Pages/The-EU-Finances.aspx|Titel=The EU's finances|Gekuckt=29.07.2025|Wierk=European Court of Auditors|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
'''Iwwerbléckswierker'''
* Ruth Reichstein: ''Die 101 wichtigsten Fragen – Die Europäische Union.'' (''C.&amp;nbsp;H. Beck Paperback'', Band 7034), 4., überarbeitete und aktualisierte Auflage, C. H. Beck, München 2016, ISBN 978-3-406-68396-1.
* [[Werner Weidenfeld]]: ''Die Europäische Union.'' 3., aktualisierte Auflage. UTB / Fink, München 2013, ISBN 978-3-8252-3986-2.
* Andreas Wehr: ''Die Europäische Union.'' 2., aktualisierte und erweiterte Auflage. Papyrossa, Köln 2015, ISBN 978-3-89438-498-2.

'''Politikwëssenschaft'''
* [[Hans-Jürgen Bieling]]: ''Die Globalisierungs- und Weltordnungspolitik der Europäischen Union.'' VS Verlag für Sozialwissenschaften, Wiesbaden 2010, ISBN 978-3-531-17303-0.
* [[Sven Bernhard Gareis]], [[Gunther Hauser]], [[Franz Kernic]] (Hrsg.): ''The European Union – A Global Actor?'' Opladen, Berlin u.&amp;nbsp;a. 2013, ISBN 978-3-8474-0040-0.
* [[Jürgen Hartmann (Politikwissenschaftler)|Jürgen Hartmann]]: ''Das politische System der Europäischen Union. Eine Einführung.'' 2., überarbeitete und aktualisierte Auflage. Campus, Frankfurt am Main 2009, ISBN 978-3-593-39025-3.
* [[Claus Offe]]: ''Europa in der Falle.'' Suhrkamp, Berlin 2016, ISBN 978-3-518-12691-2 ([https://www.blaetter.de/ausgabe/2013/januar/europa-in-der-falle Artikel] in [[Blätter für deutsche und internationale Politik|Blätter]], Januar 2013).
* [[Jürgen Rüttgers]], [[Frank Decker]] (Hrsg.): ''Europas Ende, Europas Anfang. Neue Perspektiven für die Europäische Union.'' Campus Verlag, Frankfurt/New York 2017, ISBN 978-3-593-50700-2 ([https://katalog.slub-dresden.de/id/0-88531848X Inhaltsverzeichnis] bei [[Sächsische Landesbibliothek – Staats- und Universitätsbibliothek Dresden|SLUB]]).
* [[Wolfgang Wessels]]: ''Das politische System der Europäischen Union.'' VS&amp;nbsp;Verlag, Wiesbaden 2008, ISBN 978-3-8100-4065-7.
* [[Jens Wissel]]: ''Staatsprojekt Europa. Grundzüge einer materialistischen Theorie der Europäischen Union.'' Münster 2015, ISBN 978-3-89691-859-8.
* Jan Zielonka: ''Europe as Empire: The Nature of the Enlarged European Union.'' Oxford University Press, Oxford 2006, ISBN 0-19-929221-3.

'''Geschicht'''
* Gerhard Brunn: ''Die europäische Einigung. Von 1945 bis heute''. 5.&amp;nbsp;Auflage (Reclams Universalbibliothek, Nr.&amp;nbsp;14027). Reclam, Stuttgart 2020, ISBN 978-3-15-014027-7.
* [[Christoph Driessen]]: ''Griff nach den Sternen: Die Geschichte der Europäischen Union''. Pustet Verlag Regensburg 2024, ISBN 978-3-7917-3474-3.
* [[Wilfried Loth]]: ''Europas Einigung. Eine unvollendete Geschichte.'' Campus, Frankfurt am Main 2014, ISBN 978-3-593-50077-5.
* [[Guido Thiemeyer]]: ''Europäische Integration. Motive, Prozesse, Strukturen.'' Böhlau / UTB, Köln 2010, ISBN 978-3-412-20411-2 (Böhlau) / ISBN 978-3-8252-3297-9 (UTB).

'''Rechtswëssenschaft'''
* [[Manfred A. Dauses]] (Hrsg.): ''Handbuch des EU-Wirtschaftsrechts.'' 24.&amp;nbsp;Auflage. Beck, München 2009, ISBN 978-3-406-44100-4.
* [[Dieter Grimm]]: ''Europa ja – aber welches? Zur Verfassung der europäischen Demokratie.'' 3. Auflage. C. H. Beck, München 2016, ISBN 978-3-406-68869-0 
* Stephan Keiler, Christoph Grumböck (Hrsg.): ''EuGH-Judikatur aktuell.'' Linde, Wien 2006, ISBN 3-7073-0606-2.
* Marcel Haag, Roland Bieber, Astrid Epiney: ''Die Europäische Union: Europarecht und Politik.'' 11.&amp;nbsp;Auflage. Nomos, Banden-Baden / Helbing Lichtenhahn, Basel 2015, ISBN 978-3-8487-0122-3 (Nomos) / ISBN 978-3-7190-3563-1 (Helbing Lichtenhahn).

'''Politik'''
* [[Daniel Cohn-Bendit]], [[Guy Verhofstadt]]: ''Für Europa. Ein Manifest.'' Übersetzt von [[Philipp Blom]]. Hanser, München 2012, ISBN 978-3-446-24187-9.
* [[Ulrike Guérot]]: ''Warum Europa eine Republik werden muss!: Eine politische Utopie.'' Dietz, Bonn 2016, ISBN 978-3-8012-0479-2.
* [[Jürgen Habermas]]: ''Zur Verfassung Europas. Ein Essay.'' Suhrkamp, Berlin 2011, ISBN 978-3-518-06214-2.
* [[Johannes Heinrichs (Philosoph)|Johannes Heinrichs]]: ''Die Logik des europäischen Traums. Eine systemtheoretische Vision.'' Academia Verlag, Sankt Augustin 2014, ISBN 978-3-89665-641-4.
* [[Bodo Hombach]], [[Edmund Stoiber]] (Hrsg.): ''Europa in der Krise. Vom Traum zum Feindbild?'' Tetrum Wissenschaftsverlag, Marburg 2017, ISBN 978-3-8288-3854-3.
* Srecko Horvat, [[Slavoj Žižek]]: ''Was will Europa?'' Laika, Hamburg 2013, ISBN 978-3-942281-68-3.
* [[Thomas Schmid (Journalist, 1945)|Thomas Schmid]], ''Europa ist tot, es lebe Europa! Eine Weltmacht muss sich neu erfinden.'' München 2016, ISBN 978-3-570-10318-0.
* Autorinnenkollektiv Meuterei: ''Grenzenlose Gewalt. Der unerklärte Krieg der EU gegen Flüchtende.'' Assoziation A, Hamburg / Berlin 2022, ISBN 978-3-86241-491-8 (312 Seiten).

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|European Union|{{PAGENAME}}}}
* [https://web.archive.org/web/20171003103616/https://www.ena.lu/ Den ''European Navigator'' (Hannergrondinformatiounen iwwer d'historesch Entwécklung vun der EU)]
* [http://europa.eu europa.eu - D'Portal vun den Institutioune vun der EU]
{{LinkPortalEU}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Europäesch Unioun| ]]
[[Kategorie:Friddensnobelpräisdréier]]</text>
      <sha1>pfuombzlcgg13fjc0ru65akqb96kai6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Euphemismus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7531</id>
    <revision>
      <id>2685352</id>
      <parentid>2336194</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:29:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2472" sha1="f5zq1e05xg38gbntm484q7vjcej46h2" xml:space="preserve">'''Euphemismus''' (v. Griich.: ''eu pheme'' - &quot;gutt/schéi schwätzen&quot;) bezeechent Wierder oder Formuléierungen, déi eng Situatioun méi schéi wéi a Wierklechkeet, onkenntlech oder voiléiert duerstellen. De Géigendeel ass d'[[Pejoratioun]] oder ofwäertend Bezeechnung.

Déi linguistesch Theorie vun der ''Euphemismus-Trietmille'' seet viraus, datt all Euphemismus iergendwann déi negativ Bedeitung vu sengem Virgängerausdrock unhuele wäert, soulaang déi tatsächlech Verhältnesser sech net veränneren.

== Beispiller ==

=== Alldag ===
* ''[[Gëllene Schoss]]'' amplaz &quot;eng déidlech Dosis [[Heroin]]&quot;
* ''vollschlank'' amplaz &quot;fett&quot;
* ''ënnerprivilegéiert'' amplaz &quot;[[Aarmut|aarm]]&quot;
* ''aschléiferen'' amplaz &quot;doutmaachen&quot;
* ''eng Éiereronn dréinen'' amplaz &quot;eng Schoulklass widderhuele mussen&quot;
* ''matenee schlofen'' amplaz &quot;matenee [[Sex]] hunn&quot;
* ''Präisser upassen'' amplaz &quot;Präisser erhéijen&quot;
* ''zu Ettelbréck sinn'' amplaz &quot;an neuro-psychiatrescher Behandlung sinn&quot;
* ''zu Schraasseg sinn'' amplaz &quot;am Prisong sinn&quot;

=== Politik, Militär ===
* ''[[Kollateralschued]]'' amplaz &quot;ongewollt Zerstéierung vun zivillen Objeten&quot; oder &quot;ongewollt Ëmbrénge vun Zivilisten&quot;
* ''[[Friendly fire]]'' amplaz &quot;iertemleche Beschoss vun eegenen oder alliéierte Sträitkräften&quot;
* [[Nationalsozialismus|nationalsozialistesch]] Euphemismen: ''[[Konzentratiounslager]]'', ''[[Endléisung]]'', ''[[Sonderbehandlung]]''

== Literatur ==
* Rada, Roberta: ''Tabus und Euphemismen in der deutschen Gegenwartssprache: mit besonderer Berücksichtigung der Eigenschaften von Euphemismen''. Akad. Kiadó, Budapest 2001, 212 S., ISBN 963-05-7817-4
* Holder, R. W.: ''How Not to Say What You Mean: A Dictionary of Euphemisms'', Oxford Paperback Reference S., Oxford University Press, 2003. 
* Zöllner, Nicole: ''Der Euphemismus im alltäglichen und politischen Sprachgebrauch des Englischen''. Lang, Frankfurt am Main 1997, 444 S., ISBN 3-631-31653-4 (Zugl.: Hamburg, Univ., [[Dissertation]] 1997)
* Luchtenberg, Sigrid: ''Euphemismen im heutigen Deutsch: mit e. Beitr. zu Deutsch als Fremdsprache''. Lang, Frankfurt am Main 1985, ISBN 3-8204-5419-5 (Bonn, Univ., Diss., 1975 u.d.T.: Luchtenberg, Sigrid: Untersuchung zu Euphemismen in der deutschen Gegenwartssprache)

== Kuckt och ==
* [[Politesch korrekt]]

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20050611024620/http://euphemismen.de/ Grouss Sammlung vun Euphemismen]

[[Kategorie:Rhetoresch Begrëffer]]</text>
      <sha1>f5zq1e05xg38gbntm484q7vjcej46h2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Fluchhafe Lëtzebuerg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11987</id>
    <revision>
      <id>2685390</id>
      <parentid>2682768</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:33:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685390</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37373" sha1="rfzhnlr8fvg8ziah2wmgyxcm4amteyr" xml:space="preserve">{{Infobox Fluchhafen
|Bild = Luxembourg, aérogare Findel lb (101).jpg
|Bildbeschreiwung = D'Aerogare am Abrëll 2022
|Terminalen       = 2
|Fracht           = 825,571,4 t ''{{small|(2024)}}''
|Fluchbeweegungen = 75.365 ''{{small|(2024)}}''
|Positiounskaart =
&lt;mapframe latitude=&quot;49.62334&quot; longitude=&quot;6.20440&quot; lang=&quot;lb&quot; zoom=&quot;14&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;260&quot; height=&quot;300&quot; text=&quot;Lag vum {{PAGENAME}}&gt;
{
  &quot;type&quot;: &quot;FeatureCollection&quot;, 
  &quot;features&quot;: [
    { &quot;type&quot;: &quot;Feature&quot;,
      &quot;properties&quot;: {&quot;marker-symbol&quot;: &quot;airport&quot;, &quot;marker-color&quot;: &quot;44CCFF&quot;},
      &quot;geometry&quot;: {
        &quot;type&quot;: &quot;Point&quot;,
        &quot;coordinates&quot;: [
          6.20440,
          49.62334    ]
                  }
    }
              ]
}
&lt;/mapframe&gt;
}} 
{| {{prettytable-R}} 
| [[Fichier:363d Tactical Reconnaissance Group P-51D 44-13816.jpg|thumb|center|En amerikaneschen [[P-51 Mustang|F-6C Mustang]] am Oktober 1944 um &quot;Sandweiler Airfield&quot;.]]
[[Fichier:Embraer EMB-145LU (ERJ-145LU), Luxair AN0865395.jpg|thumb|center|Embraer 145 vun der Luxair virum Terminal B]]
[[Fichier:Luxembourg-Findel International Airport.jpg|thumb|center|D'Pist vum Fluchhafe Lëtzebuerg (1991)]]
[[Fichier:Luxembourg city with airport openstreetmap 01.png|thumb|center|Lag vum Fluchhafen ëstlech vun der Stad Lëtzebuerg.]]
[[Fichier:Findel airport Luxembourg openstreetmap 01.png|thumb|center|Kaart vum Fluchhafe Lëtzebuerg.]]
[[Fichier:Aeroport Findel Luxembourg terminal B 01.jpg|thumb|center|Den Terminal B vun der Pist aus gesinn.]]
[[Fichier:Aérogare-checkin-schalteren--w.jpg|thumb|center|Checkin an der neier Aerogare (Terminal A)]]
[[Fichier:LUX Luxembourg (Findel), Luxembourg PP1352051882.jpg|thumb|center|Terminal A]]
[[Fichier:Findel Hall des départs.jpg|thumb|center|Den Agangsberäich vum Terminal A]]
|}
De '''Fluchhafe Lëtzebuerg''' ([[International Air Transport Association|IATA]]: '''LUX''', [[International Civil Aviation Organization|ICAO]]: '''ELLX'''), offiziell '''Aéroport de Luxembourg''', läit um [[Findel]] ronn 7&amp;nbsp;km&lt;ref&gt;Distanz vum Stadhaus bis bei d'Aerogare a Loftlinn gerechent&lt;/ref&gt; nordëstlech vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], um Territoire vun de Gemenge [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]], [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] a [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]. De Begrëff '''Findel''' gëtt dann och dacks als [[Metonymie]] fir de Fluchhafe gebraucht.

== Geschicht ==
&lt;!--Misst nach ausgebaut ginn… Et feelen ë&amp;nbsp;a. nach Informatiounen iwwer déi al Aerogare(n) beim Gréiwelscheierhaff--&gt;
[[1939]] gouf ugefaangen, den Terrain ze planéieren. Et war eng Graspist déi 1 Kilometer laang war a 40 m breet. Se hat och eng liicht aner Orientéierung wéi haut an zwar 07/25 (haut 6/24). Kuerz nom Krich gouf et zwou Pisten, eng Graspist vu 650 × 80 m a südlech dervun eng fest Pist vun 1160 × 40 m&lt;ref&gt;{{Citation |URL=https://www.virgule.lu/luxembourg/vol-de-retour-grande-duchesse-luxembourg-exil-londres/56227542.html |Titel=Artikel bei Virgule, |Gekuckt=2026-06-25 |archivedate=2025-08-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250803085202/https://www.virgule.lu/luxembourg/vol-de-retour-grande-duchesse-luxembourg-exil-londres/56227542.html }}&lt;/ref&gt;.  

Am [[Zweete Weltkrich]] hat d'[[Luftwaffe (Wehrmacht)|Luftwaffe]] d&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;''Jagdgeschwader 53'' an d'''Jagdgeschwader 52'' mat Juegdfligere vum Typ [[Messerschmitt Bf 109]] do stationéiert. Doriwwer eraus goufen d'Plaz an den Hangar vum ''Nationalsozialistischen Fliegerkorps (NSFK)'' benotzt fir eng paramilitäresch Seegelschoul ze bedreiwen. Enn 1944 wéi d'Alliéiert d'Fluchfeld ënner der Bezeechnung ''[[Advanced Landing Ground]] A-97''  benotzt hunn, ass den Hangar verbrannt. Et waren haaptsächlech [[North American P-51 Mustang|P-51 Mustang]] a [[Lockheed P-38 Lightning|P-38 Lightning]] vum [[363rd Intelligence, Surveillance, and Reconnaissance Group|363d Tactical Reconnaissance Group]] do stationéiert. D'[[United States Air Force|US Air Force]] huet den Terrain vum 18. September 1944 bis de 15 August 1945 benotzt. An där Zäit gouf et zwee Accidenter, den éischten den 28. Dezember 1944 bei engem Feelstart vun enger [[Douglas C-47 Skytrain|Douglas C-53 Skytrooper]]&lt;ref&gt;https://aviation-safety.net/wikibase/338944 Fiche op aviation-safety.net]&lt;/ref&gt; an den zweete bei der Noutlandung vun enger [[Boeing B-17 Flying Fortress|B-17G Flying Fortress]] ''Buzz Blonde 427BS'', den 10 Januar 1945, déi do eng Bauchlandung gemaach hat. 

Den 21. Juli [[1946]] gouf de Fluchhafe mat engem Fluch vun der [[SABENA]] vu Bréissel op Lëtzebuerg offiziell ageweit a vun do u gouf et zweemol an der Woch esou e Fluch.&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/gh0922/pages/3/articles/DTL80?search=Einweihung+Flughafen Die Einweihung des Flughafens Luxemburg Sonntag, den 21. Juli 1946] Obermosel-Zeitung vum 20. Juli 1946, S.3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/32z6b6/pages/4/articles/DTL80?search=Einweihung+Flughafen+Luxemburg Die Grundsteinlegung des Aero-Bahnhofs Luxemburg] Obermosel-Zeitung vum 23. Juli 1946, S.4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m656x4d70d/pages/3/articles/DIVL15?search=Einweihung+Flughafen+Luxemburg UM EINEN FLUGPLATZ - ZUR EINWEIHUNG UNSERES FLUGHAFENS AUF DEM FINDEL] Revue Nr. 15 (01.08.1946), S.307&lt;/ref&gt;.

[[1955]] gouf d'Landepist vun 2.000 op 2.830 Meter verlängert, [[1975]] gouf se nach eng Kéier méi laang gemaach. Haut ass d'Bunn fir ze lande 4 Kilometer laang.

1975 gouf eng nei Aerogare a Betrib geholl, an [[1993]] gouf en neien, 35 Meter héije Kontrolltuerm opgeriicht.

[[2003]] gouf mat Aarbechte fir eng nei Aerogare, mat ë.&amp;nbsp;a. engem Uschloss un d'[[Eisebunn|Schinnennetz]], ugefaangen. Déi geplangt ënnerierdesch Zuchgare war geduecht fir am Kader vum Projet Zuch-Tram, deen den deemolegen Transportminister [[Henri Grethen]] duerchgeboxt hat, de Fluchhafe mat der Stater Gare ze verbannen a fir datt den [[TGV]] vu Paräis iwwer d'Gare Lëtzebuerg bis op de Findel fuere kéint. De Projet gouf no de [[Chamberwale vum 13. Juni 2004|Chamberwale vun 2004]] vum neien Transportminister Lucien Lux ënnerstëtzt an d'Aarbechten hunn 2008 ugefaangen. No de [[Chamberwale vum 7. Juni 2009|Wale vun 2009]] ass de Projet dunn awer vum neien Transportminister [[Claude Wiseler]] gestoppt ginn, well d'Käschte vun 1,5 Milliarden Euro vum Projet &quot;Zuch-Tram&quot; ze héich waren. De Réibau war scho bal ganz fäerdeg an d'Entrée vum Tunnel gouf zougeschott. D'Gare bleift verlooss an et gëtt no alle méigleche Léisunge gesicht, fir eng nei Affektatioun vun der Zuchgare ze fannen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2189245.html|Titel=D'Zuchgare ënner der Aerogare: Feelinvestitioun oder Kasperltheater?|Gekuckt=24.08.2024|Datum=24.04.2024|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;.

Déi aktuell Aerogare besteet aus zwéin Terminalen:
* Terminal A: den Haaptterminal vun der Aerogare gouf de [[25. Abrëll]] [[2008]] ageweit an den [[21. Mee]] [[2008]] a Betrib geholl.
* Terminal B: ass als Annex vun der deemoleger Aerogare gebaut ginn an de 26. Mee 2004 a Betrib gaangen. Nom Check-in an der Haaptaerogare hunn d'Clientë vu méi klenge Linnefligeren (bis zu 50 Passagéier) deen Terminal fir den Transfert bei hire Fliger benotzt. Den Terminal B war vum Terminal A duerch déi al Aerogare getrennt a war dofir sou laang zou, wéi déi net ofgerappt war. Déi al Aerogare vun 1975 gouf an de Joren 2010 - 2011 ofgerappt&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160305075345/http://www.wort.lu/de/lokales/countdown-fuer-das-alte-terminal-4f61d6eee4b0860580aafab6 Countdown für das alte Terminal] op wort.lu den 1. Juni 2010&lt;/ref&gt;. Nodeems eng Zäit laang vun enger Passerell tëscht dem Terminal A a B rieds war, déi déi zwee Gebaier verbanne sollt&lt;ref&gt;[http://www.lux-airport.lu/2008/index.php?idnavigation=21&amp;navsel=21&amp;navparent=15&amp;navlevel=&amp;level1=15&amp;level2=21&amp;level3=&amp;level4=&amp;co_group_id=22&amp;lang=fr&amp;fidlanguage=2&amp;idusergroup=2%20lux-Airport lux-Airport] Terminal B&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20131218100834/http://www.wort.lu/de/view/findel-vorerst-kein-start-am-terminal-b-529dfb83e4b0a66dbd89aacb Findel: Vorerst kein Start am Terminal B], wort.lu 3. Dezember 2013.&lt;/ref&gt;, huet den Infrastrukturminister [[François Bausch]] am Oktober 2014 ugekënnegt, datt &quot;schëtzeg&quot;&lt;ref&gt;&quot;schëtzeg&quot;: Lo gëtt et dann och méi Detailer iwwer dëse Projet, deen dem Direkter vum Fluchhafen, dem Johan Vanneste, no spéitstens Ufank 2019 fäerdeg soll sinn. [http://www.rtl.lu/letzebuerg/582577.html Scho 6 Joer laang ausser Betrib], rtl.lu, 12. November 2014&lt;/ref&gt; en Tëschegebai gebaut soll ginn, an deem och zousätzlech Restauratiounsbetriber a Butteker ënnerkomme kéinten&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/577346.html &quot;Infrastrukturminister Bausch: Nordstrooss geet am September 2015 op.&quot;] rtl.lu, Leschten Update: 24.10.2014, 07:13:26.&lt;/ref&gt;.
Donieft gëtt et nach den Terminal GAT (''General Aviation Terminal'') fir d'Offäerdege vun der ''aviation générale''; d'Inauguratioun vun dësem Terminal GAT war den 1. Februar 2008&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[http://www.gouvernement.lu/salle_presse/actualite/2008/02-fevrier/01-lux-gat/index.html gouvernement.lu] Inauguration du terminal d'aviation générale&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;[http://www.lux-airport.lu/2008/index.php?idnavigation=53&amp;navsel=53&amp;navparent=6&amp;navlevel=&amp;level1=6&amp;level2=53&amp;level3=&amp;level4=&amp;co_group_id=49&amp;lang=fr&amp;fidlanguage=2&amp;idusergroup=2 lux-Airport] GAT&lt;/ref&gt;

== Exploitatioun ==
D'Bedreiwergesellschafte vum Fluchhafe Lëtzebuerg-Findel sinn d'[[Luxairport]], eng [[Société anonyme]], déi 2001 gegrënnt gouf, an zu 100 % dem Lëtzebuerger Staat gehéiert, an d'[[Administration de la navigation aérienne]] (ANA), déi dem [[Ministère de la Mobilité et des Travaux publics]] kuerz MMTP ënnerstallt ass, an déi aus der fréierer Administration de l'aéroport entstanen ass.

{{Méi Info 1|Administration de la navigation aérienne}}

D'Luxairport exploitéiert haaptsächlech d'Terminalen A a B, de GAT (''General Aviation Terminal)'' an den ale Cargozenter. Se këmmert sech och ëm den Entretien vun de Clôturen an de [[Schibedier|Schibe]]- an [[Dréidier]]en an ëm d'Zougangskontrollen op de Site.

Um a ronderëm de Findel, schaffe fir de Fluchhafen direkt an indirekt eng ronn 6000 Leit. Am grousse Ganze sinn awer eng gutt 20.000 Aarbechtsplazen ofhängeg vun de Fluchhafenaktivitéiten um Findel. Dofir zielt dëse Wirtschaftspilier 2014 mat senge 4,88 % vum PIB, zu engem wichtege Facteur vun der Ekonomie am Grand-Duché.

Den internationale Fluchhafe vu Lëtzebuerg ass d'Heemechtsbase vun der [[Luxair]], der [[Cargolux]], der [[Luxembourg Air Rescue]] an der [[Luxaviation]].

Am Passagéierberäich, gouf de Fluchhafe wärend der Summerzäit 2014, vun 22 Fluchgesellschaften ugeflunn. Domat gouf et an der Haaptsaison, net manner wéi 84 Reesdestinatiounen iwwer 24 Länner verdeelt. Wat d'Wanterzäit 2014/15 dogéint betrëfft, gëtt et just 10 Fluchgesellschaften. Dowéinst gëtt et tëscht dem 25. Oktober am 30. Mäerz, nëmmen 41 direkt Destinatiounen a 16 verschidde Länner.

Am Joer 2024 si 15 Gesellschafte reegelméisseg vum Findel aus op ronn 110 verschidden Destinatioune geflunn. Luxair a LuxairTours bidde 87 Destinatiounen an 32 Länner un&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

2024 war dat Joer mat bis dohin deene meeschte Passagéier: Iwwer 5 Millioune Reesender sinn dat Joer um Findel ukomm oder fortgeflunn.

=== Passagéierzuelen ===
D'Passagéierzuelen a Milliounen:&lt;ref&gt;Melanie Ptok: [https://www.wort.lu/wirtschaft/ist-der-luxemburger-flughafen-zu-klein/15710010.html &quot;Ist der Luxemburger Flughafen zu klein?&quot;] wort.lu, 16.07.2024; Quell vun de Passagéierzuelen: Luxairoprt.&lt;/ref&gt;
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar    value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:690 height:300
PlotArea = left:30 bottom:20 top:20 right:30
Period = from:0 till:6
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify

BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:2000 text:2000
 bar:2001 text:
 bar:2002 text:2002
 bar:2003 text:
 bar:2004 text:2004
 bar:2005 text:
 bar:2006 text:2006
 bar:2007 text:
 bar:2008 text:2008
 bar:2009 text:
 bar:2010 text:2010
 bar:2011 text:
 bar:2012 text:2012
 bar:2013 text:
 bar:2014 text:2014
 bar:2015 text:
 bar:2016 text:2016
 bar:2017 text:
 bar:2018 text:2018
 bar:2019 text:
 bar:2020 text:2020
 bar:2021 text:
 bar:2022 text:2022
 bar:2023 text:
 bar:2024 text:2024
PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:2000 from:0 till:1.7
 bar:2001 from:0 till:1.6
 bar:2002 from:0 till:1.5
 bar:2003 from:0 till:1.5
 bar:2004 from:0 till:1.5
 bar:2005 from:0 till:1.6
 bar:2006 from:0 till:1.6
 bar:2007 from:0 till:1.6
 bar:2008 from:0 till:1.7
 bar:2009 from:0 till:1.6
 bar:2010 from:0 till:1.6
 bar:2011 from:0 till:1.8
 bar:2012 from:0 till:1.9
 bar:2013 from:0 till:2.2
 bar:2014 from:0 till:2.5
 bar:2015 from:0 till:2.7
 bar:2016 from:0 till:3.0
 bar:2017 from:0 till:3.6
 bar:2018 from:0 till:4.0
 bar:2019 from:0 till:4.4
 bar:2020 from:0 till:1.4
 bar:2021 from:0 till:2.0
 bar:2022 from:0 till:4.1
 bar:2023 from:0 till:4.8
 bar:2024 from:0 till:5.0
PlotData=
 bar:2000 at: 1.7 fontsize:S text:1,7 shift:(-7,2.5)
 bar:2001 at: 1.6 fontsize:S text:1,6 shift:(-7,2.5)
 bar:2002 at: 1.5 fontsize:S text:1,5 shift:(-7,2.5)
 bar:2003 at: 1.5 fontsize:S text:1,5 shift:(-7,2.5)
 bar:2004 at: 1.5 fontsize:S text:1,5 shift:(-7,2.5)
 bar:2005 at: 1.6 fontsize:S text:1,6 shift:(-7,2.5)
 bar:2006 at: 1.6 fontsize:S text:1,6 shift:(-7,2.5)
 bar:2007 at: 1.6 fontsize:S text:1,6 shift:(-7,2.5)
 bar:2008 at: 1.7 fontsize:S text:1,7 shift:(-7,2.5)
 bar:2009 at: 1.6 fontsize:S text:1,6 shift:(-7,2.5)
 bar:2010 at: 1.6 fontsize:S text:1,6 shift:(-7,2.5)
 bar:2011 at: 1.8 fontsize:S text:1,8 shift:(-7,2.5)
 bar:2012 at: 1.9 fontsize:S text:1,9 shift:(-7,2.5)
 bar:2013 at: 2.2 fontsize:S text:2,2 shift:(-7,2.5)
 bar:2014 at: 2.5 fontsize:S text:2,5 shift:(-7,2.5)
 bar:2015 at: 2.7 fontsize:S text:2,7 shift:(-7,2.5)
 bar:2016 at: 3.0 fontsize:S text:3,0 shift:(-7,2.5)
 bar:2017 at: 3.6 fontsize:S text:3,6 shift:(-7,2.5)
 bar:2018 at: 4.0 fontsize:S text:4,0 shift:(-7,2.5)
 bar:2019 at: 4.4 fontsize:S text:4,4 shift:(-7,2.5)
 bar:2020 at: 1.4 fontsize:S text:1,4 shift:(-7,2.5)
 bar:2021 at: 2.0 fontsize:S text:2,0 shift:(-7,2.5)
 bar:2022 at: 4.1 fontsize:S text:4,1 shift:(-7,2.5)
 bar:2023 at: 4.8 fontsize:S text:4,8 shift:(-7,2.5)
 bar:2024 at: 5.0 fontsize:S text:5,0 shift:(-7,2.5)
&lt;/timeline&gt;

== Infrastruktur ==

=== Terminalen ===
D'Haaptpassagéierinfrastruktur besteet aus zwou Aerogaren, mat enger Capacitéit vun am Ganzen 3,6 Millioune Passagéier am Joer.

* Den '''Terminal A''' mat enger Bruttofläch vun 43.400 &amp;nbsp;m², a mat enger 5000&amp;nbsp;m² grousser Glasfassad ass d'Haaptgebai. Dobäi kënnt, datt d'Aerogare mat 26 Offäerdegungsguichete wéi och mat 18 Passagéierausgäng ekipéiert ass. Op den zwou Säite vum Offäerdegungsberäich ass e Sécherheetsberäich.
* Beim '''Terminal B''' gëtt et weeder en eegenen Offäerdegungsberäich, nach een onofhängegen Arrivéesberäich. De Sécherheetsberäich ënnerläit och der Infrastruktur vum Terminal A. An dëser 156 Meter laanger Annex sinn 10 Passagéierausgäng, déi op zwou Säite vum 14 Meter breede Gebai opgedeelt sinn.
* Donieft gëtt et nach den '''Terminal GAT''' (''General Aviation Terminal'') fir d'Offäerdege vun der ''aviation générale'', also net vu Linneflich, mä vu Privat- oder Firmefligeren. Dësen Terminal leit ofgeleeë vun deenen zwéin aneren am Frachtzentrum vum Fluchhafen. De GAT ass an enger Rekordzäit vun eppes iwwer sechs Méint decidéiert, geplangt a fäerdeg gebaut ginn. D'Inauguratioun war den 1. Februar 2008&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;-
Zousätzlech gëtt et och nach en Terminal fir Privatjetten. Dësen Terminal funktionéiert autonom, an ass domat ganz vun den anere Passagéieraktivitéite vum Findel ofgetrennt.

=== Parking an ëffentlechen Transport ===
Fir d'Cliente vum Luxairport sti verschidde Parkingen &lt;!--mat am Ganzen ronn 7.600 Parkplazen | keng aktuell Zuel fonnt--&gt;zur Verfügung:

* ënnerierdescht Parkhaus („Indoor“ Parking A a B): 4.080 Plazen op véier Stäck verdeelt
* baussenzege Parking („Kiss &amp; Fly“ Parking C): Kuerzzäit-Parkplaz direkt virun der Aerogare 
* baussenzege Parking „Open Air“ (Parking F, G a K): fir eng Parkzäit vu méi wéi 24 Stonnen
* baussenzege Parking „Holiday“ (Parking E): fir eng Parkzäit vu méi wéi 4 Deeg
* baussenzege Parking „Economy“ (Parking M an L&lt;ref&gt;De [https://www.lux-airport.lu/fr/capacite-de-stationnement-supplementaire-a-laeroport-de-luxembourg-avec-plus-de-650-places/ Parking L mat 650 Plazen] ass de 16. Juli 2024 opgaangen&lt;/ref&gt;): fir eng Parkzäit vu méi wéi 3 Deeg. Den Transfert vun de Parkingen, déi beim [[Findel Business Center]] leien, bis bei d'Aerogare gëtt mat enger Busnavett organiséiert.

De Fluchhafe gëtt vun den [[Autobus de la Ville de Luxembourg|AVL]] Linne [[AVL-Linn 6|6]], [[AVL-Linn 16|16]] an [[AVL-Linn 29|29]] an den [[RGTR]] Linne [[RGTR-Linn 223|223]], [[RGTR-Linn 302|302]], [[RGTR-Linn 306|306]], [[RGTR-Linn 361|361]] an [[RGTR-Linn 850|850]] ugefuer.

D'Tramshalt [[Findel - Luxembourg Airport (Tramshalt)|Findel - Luxembourg Airport]], vun der [[Luxtram-Linn T1|Linn T1]].

=== Cargozenter ===
Am Frachtberäich huet de Luxair-Cargozenter eng maximal Capacitéit vun 1 Millioun Tonne Wueren am Joer. Enn 2014, hunn eng 13 verschidde representéiert international Cargo-Fluchgesellschaften de Findel ugeflunn. Doriwwer eraus ass en unhand vu sengem Tonnage, als fënneft gréissten Acteur um europäesche Maart klasséiert. Eng zousätzlech nei Aktivitéit am Logistikberäich vum Fluchhafen ass zanter 2014 den [[Luxembourg High Security Hub|High Security Hub]], eng [[Fräihandelszon]] an en ofgeséchert Tëschelager fir Wäertsaachen.

=== Cargolux-Maintenancezenter ===
Am Süde laanscht d'Pist, steet de grousse Cargolux-Maintenancezenter.

=== Fligerpist ===
De Fluchhafe Lëtzebuerg huet eng eenzeg Asphalt-Pist (06/24) vu 4002 × 60 Meter, wat eng vun de längste Pisten a ganz Europa ass. D'[[Instrument Landing System|ILS]]-Frequenz ass 109,9 / 110,7.

==== Renovatioun vun der Pist ====
{{Update}}
&lt;!-- https://www.lux-airport.lu/fr/entreprise/a-propos-de-nous/renovation-de-la-piste-datterrissage/ --&gt;

== Frequenzen ==
* [[Luxembourg Tower]] 118,1 (Kontrolltuerm, fir d'CTR vum Buedem bis 2500&amp;nbsp;ft zoustänneg)
* [[Luxembourg Approach]] 118,9 (Radar, fir d'TMA Luxembourg vu 2500&amp;nbsp;ft bis FL165 zoustänneg, am Norde vun der TMA vun 3500&amp;nbsp;ft bis FL145, doriwwer BelgoControl an, iwwer FL245, [[Maastricht UAC]])
* Luxembourg [[Automatic Terminal Information Service|ATIS]] 134,75 (Informatiounen)
* Luxembourg Ground 121,9 (Buedem)
* Luxair Handling/Dispatch 131,625
* Luxair Cargo 131,8
* Cargolux Handling 131,775
* Luxembourg General Aviation Handling 121,85

== Virfäll um Fluchhafen ==
An de fréie Moiesstonne vum 6. Oktober 2000 koum et zu engem vun de spektakuläerste Virfäll an der Lëtzebuerger Kriminalgeschicht. Convoyeure vun der Geldtransportfirma ''Brinks'' waren amgaang, 73 Millioune [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] (iwwer 1,8 Mio €) an e Fliger vun der [[Crossair]] ze lueden, wéi eng Camionnette iwwer d'Virfeld gerannt koum. Sechs schwéierbewaffnet a camoufléiert Männer sinn aus der Camionnette erausgesprongen an hunn d'Personal forcéiert, sech op de Buedem ze leeën, wärend de Chauffer vum Geldtransporter mat enger [[Panzerfauscht]] a Schach gehale gouf. Ee vun den Täter ass an de Fliger geklommen an huet sechs Geldsäck erausgeholl. Wéi ee vum Personal probéiert huet ze flüchten, gouf hie vun zwéin Täter an d'Bee geschoss.

Wéi den Täter mat der Panzerfauscht sech eng Kéier kuerz vum Geldtransporter ewechgedréint huet, huet de Chauffer vun der Brinks-Camionette Vollgas ginn a probéiert z'entkommen. Direkt hunn d'Täter mat enger [[Kalaschnikow]] op den Auto geschoss, an déi zwéi Geldbuete si blesséiert ginn.

D'Täter sinn doropshi geflücht, mä nëmmen e puer Minutte méi spéit op eng Stroossespär vun der Police getraff. Ouni Virwarnung hunn d'Banditte ronn 36-mol op déi zwéi Poliziste geschoss (een huet e Sträifschoss um Kapp ofkritt, deen zweete gouf vun engem Querschléier am Bauch getraff). No enger kuerzer Flucht goufen d'Täter um [[Scheedhaff]] vun enger Zivillpatrull bewosst an en Accident verwéckelt. Ee vun den Täter konnt sou verhaft ginn, deen aneren ass dervukomm a konnt bis haut nach net gefaasst ginn&lt;ref&gt;Emissioun iwwer d'Iwwerfäll op d'Geldtransporten am Joer 2000 [http://tele.rtl.lu/emissiounen/dna/572472.html DNA: International Bandekriminalitéit], rtl.lu, 5. Oktober 2014&lt;/ref&gt;.

De Kapp vun der Band soll de Marcel Habran, e Caïd aus dem [[Léck]]er &quot;Milieu&quot;, gewiescht sinn, deen allerdéngs bei der Attack net derbäi war&lt;ref&gt;[http://blog.lesoir.be/jour-apres-jour/2009/02/26/marcel-habran-est-un-chef-de-bande-pas-un-meurtrier/ Le Soir: Marcel Habran a été acquitté de sa participation alléguée à l'attaque de l'aéroport de Findel]&lt;/ref&gt;.

== Fluchgesellschaften an hir Destinatioune vum Findel aus ==

=== Passagéierflich ===
Déi Gesellschaften hei drënner fléien vum Findel aus op déi Destinatiounen, déi a Klameren ugi sinn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.lux-airport.lu/fr/vols/destinations-directes-depuis-luxembourg/|Titel=Destinations directes depuis LUX - lux-Airport|Gekuckt=23.08.2024|Datum=22.12.2023|Wierk=www.lux-airport.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;:
* [[Aegean Airlines]] ([[Athen]])
* [[Air Dolomiti]] ([[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]])
&lt;!--* [[Alitalia]] (Mailand&lt;sup id=&quot;fn_5_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 5|5]]&lt;/sup&gt;) | ass dat esou? hu keng Referenz fonnt--&gt;
&lt;!--* [[Austrian Airlines]] (Wien&lt;sup id=&quot;fn_5_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 5|5]]&lt;/sup&gt;)| ass dat esou? hu keng Referenz fonnt--&gt;
* [[British Airways]] ([[London Heathrow Airport|London-Heathrow]])
* [[China Southern Airlines]] ([[Zhengzhou]])
* [[easyJet]] ([[Mailand]], [[Lissabon]], [[Porto (Portugal)|Porto]], [[Neapel]])
&lt;!--* [[Flybe]] ([[Manchester]])--&gt;
* [[KLM Cityhopper]] ([[Amsterdam]])
* [[LOT Polish Airlines]] ([[Warschau]])
* [[Deutsche Lufthansa|Lufthansa]] ([[Frankfurt am Main|Frankfurt]])
* [[Luxair]] a [[LuxairTours]]: Kuckt d'Tabell hei drënner
&lt;!--(Agadir, Ajaccio&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Almeria&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Antalya&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Barcelona]], Bastia&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Berlin]], Bilbao&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Boa Vista&lt;sup id=&quot;fn_3_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 3|3]]&lt;/sup&gt;, [[Bodrum]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Burgas&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Cagliari]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Catania&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Djerba, [[Dubrovnik]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Enfidha-Hammamet, [[Faro]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Figari&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Fuerteventura, [[Genf]], Gran Canaria, Hamburg, Heraklion&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Hurghada, Ibiza&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Ilha do Sal&lt;sup id=&quot;fn_3_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 3|3]]&lt;/sup&gt;, Jerez de la Frontera&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Kopenhagen, [[Korfu]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Lamezia Terme&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Lanzarote]], Lissabon&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, London City Airport, Madeira&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Madrid]], [[Mailand]], [[Malaga]], [[Malta]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Marrakesch, Marsa Alam, München, Neapel&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Nice]], Kos&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Ouarzazate&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Palermo]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Palma de Mallorca]], [[Paräis]], [[Porto (Portugal)|Porto]], [[Rhodos]]&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, Rimini&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Roum]], [[Saarbrécken]], Sharm el Sheikh, Teneriffa, Varna&lt;sup id=&quot;fn_2_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2|2]]&lt;/sup&gt;, [[Venedeg]]&lt;sup id=&quot;fn_1_back&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 1|1]]&lt;/sup&gt;, [[Wien]])--&gt;
* [[Ryanair]] ([[Barcelona]], [[Berlin]], [[Dublin]], [[Faro]], [[Lissabon]], [[London Stansted Airport|London-Stansted]], [[Luqa]], [[Madrid]], [[Mailand]]-[[Bergamo]], [[Marseille]], [[Palma de Mallorca]], [[Porto (Portugal)|Porto]], [[Sevilla]], [[Toulouse]], [[Mailand]])
* [[Smartwings]] ([[Ivalo]], [[Paphos]], [[Tromsø]])
* [[Swiss International Air Lines|Swiss]] ([[Zürich]])
* [[TAP Portugal]] ([[Lissabon]], Porto)
* [[Turkish Airlines]] ([[Istanbul]])
* [[Volotea]] (Nice)
&lt;!--* [[Vueling]] (Barcelona)--&gt;

&lt;!--&lt;cite id=&quot;fn_1&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 1 back|* 1]]:&lt;/cite&gt; Saisonal Flich an der Summervakanz
&lt;cite id=&quot;fn_2&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 2 back|* 2]]:&lt;/cite&gt; Saisonal Flich an der Summersaison
&lt;cite id=&quot;fn_3&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 3 back|* 3]]:&lt;/cite&gt; Saisonal Flich an der Wantersaison
&lt;cite id=&quot;fn_4&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 4 back|* 4]]:&lt;/cite&gt; Saisonal Charter-Flich vun Enn Juni bis Enn Oktober
&lt;cite id=&quot;fn_5&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 5 back|* 5]]:&lt;/cite&gt; Flich am Code-Share, operéiert vu Luxair
&lt;cite id=&quot;fn_6&quot;&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn 6 back|* 6]]:&lt;/cite&gt; Flich operéiert ënner dem Code AF vun Air France--&gt;
==== Luxair a LuxairTours ====
{| class=&quot;wikitable mw-collapsible&quot;
|+Luxair a LuxairTours Flich vum Findel aus&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=https://www.luxair.lu/fr/destinations|Titel=Voir toutes les destinations {{!}} Luxair|Gekuckt=23.08.2024|Wierk=www.luxair.lu}}&lt;/ref&gt;&lt;small&gt;(verschidden Destinatiounen nëmmen am Summer oder am Wanter)&lt;/small&gt;
!
!Luxair
!Luxair-Tours
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |{{BGR}}
|
|[[Burgas]]
|-
|
|[[Varna]]
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |{{CPV}}
|[[Praia]]
|[[Boa Vista]]
|-
|[[São Vicente (Cap Vert)|Sao Vicente]]
|[[Sal (Cap Vert)|Sal]]
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |{{DEU}}
|[[Berlin]]
|[[Usedom]]
|-
|[[Hamburg]]
|
|-
|[[München]]
|
|-
|[[Sylt]]
|
|-
|[[Usedom]]
|
|-
|{{DNK}}
|[[Kopenhagen]]
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |{{EGY}}
|
|[[Hurghada]]
|-
|
|[[Luxor]]
|-
|
|[[Marsa Alam]]
|-
|{{AUT}}
|[[Wien]]
|
|-
|{{FIN}}
|
|[[Rovaniemi]] - [[Lappland]]
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |{{FRA}}
|[[Bordeaux]]
|[[Biarritz]]
|-
|[[Montpellier]]
|[[Korsika|Corse]]
|-
|[[Nice]]
|
|-
|[[Paräis]]
|
|-
|[[Toulon]]-[[Saint-Tropez]]
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |{{GRC}}
|
|[[Cos (Griicheland)|Cos]]
|-
|
|[[Korfu]]
|-
|
|[[Kreta]]
|-
|
|[[Rhodos]]
|-
|
|[[Thessaloniki]]
|-
|{{NLD}}
|[[Rotterdam]]
|
|-
|{{IRL}}
|[[Dublin]]
|
|-
| rowspan=&quot;7&quot; |{{ITA}}
|[[Bologna]]
|[[Bari]], [[Brindisi]]
|-
|[[Florenz]]
|[[Lamezia Terme]]
|-
|[[Mailand]]
|[[Jesolo|Lido di Jesolo]]
|-
|[[Pescara]]
|[[Neapel]]
|-
|[[Venedeg]]
|[[Rimini]]
|-
|
|[[Sardinien]]
|-
|
|[[Sizilien]]
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |{{HRV}}
|
|[[Brac (Kroatien)|Brac]]
|-
|
|[[Dubrovnik]]
|-
|
|[[Zadar]]
|-
|{{MLT}}
|
|[[Malta]]
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |{{MAR}}
|
|[[Agadir]]
|-
|
|[[Marrakech]]
|-
|{{MNE}}
|
|[[Tivat]]
|-
|{{NOR}}
|[[Oslo]]
|
|-
|{{POL}}
|[[Kraków|Krakau]]
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |{{PRT}}
|[[Lissabon]]
|[[Faro]]
|-
|[[Porto (Portugal)|Porto]]
|Küst vu [[Lissabon]]
|-
|
|[[Madeira]] - [[Funchal]]
|-
|{{ROU}}
|[[Bukarest]]
|
|-
|{{CHE}}
|[[Genf]]
|
|-
|{{SWE}}
|[[Stockholm]]
|
|-
|{{SRB}}
|[[Belgrad]]
|
|-
|{{SEN}}
|
|[[Dakar]]
|-
|{{SVN}}
|[[Ljubljana]]
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |{{ESP}}
|[[Barcelona]]
|Costa de [[Almería]]
|-
|[[Madrid]]
|[[Jerez]] - Costa de la Luz
|-
|
|[[Málaga|Malaga]] - Costa del Sol
|-
|
|[[Valencia]]
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |{{ESP}}, [[Balearesch Inselen|Balearen]]
|
|[[Ibiza]]
|-
|
|[[Mallorca]]
|-
|
|[[Menorca]]
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |{{ESP}}, [[Kanaresch Inselen|Kanaren]]
|
|[[Fuerteventura]]
|-
|
|[[Gran Canaria]]
|-
|
|[[La Palma]]
|-
|
|[[Lanzarote]]
|-
|
|[[Teneriffa]] / [[La Gomera]]
|-
|{{CZE}}
|[[Prag]]
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |{{TUN}}
|
|[[Djerba]]
|-
|
|[[Monastir]]
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |{{TUR}}
|
|[[Antalya]]
|-
|
|[[Izmir]]
|-
|{{HUN}}
|[[Budapest]]
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |{{GBR}}
|[[London]] City
|
|-
|[[Manchester]]
|
|-
|{{ARE}}
|[[Dubai]]
|[[Dubai]]
|}

=== Frachtflich ===
{{Update}}
* [[Atlas Airlines]]
* [[Cargolux]]
* [[China Airlines]]
* [[China Southern Airlines]]
* [[MK Airlines]]
* [[Qatar Airways Cargo]]
* [[Silk Way Airlines]]
* [[Ukraine Air Alliance]]
== Statistiken ==
[[Fichier:Statistiken vum Fluchhafe Findel.png|alternativtext=Diagramm|miniatur|450x450px|Entwécklung vun der Passagéierzuel an dem Frachtopkommes.]]

=== Entwécklung vun 1946 bis haut ===
{| class=&quot;wikitable mw-collapsible&quot; style=&quot;text-align: right&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; id=&quot;fn_table_back&quot;
|+Iwwersiicht Passagéier a Wuerentransport
!Joer
!Passagéier
!Wuerentransport (t)
!Mouvementer
|-
|1946
|1.457
|&amp;ndash;
|1.032
|-
|1950
|6.525
|&amp;ndash;
|3.602
|-
|1960
|55.591
|&amp;ndash;
|14.125
|-
|1970
|476.938
|&amp;ndash;
|26.035
|-
|1980
|670.159
|&amp;ndash;
|54.604
|-
|1990
|1.072.264
|142.956
|62.714
|-
|2000
|1.669.484
|499.911
|85.511
|-
|2009
|1.551.315
|625.462
|81.619
|-
|2010
|1.630.165
|735.307
|80.494
|-
|2011
|1.791.231
|656.653
|83.405
|-
|2012
|1.919.694
|614.906
|81.163
|-
|2013
|2.197.331
|673.500
|80.397
|-
|2014
|2.467.864
|708.077
|84.244
|-
|2015
|2.687.086
|737.625
|85.031
|-
|2016
|3.022.912
|804.269&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|E]]&lt;/sup&gt;
|86.402&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn R|R]]&lt;/sup&gt;
|-
|2017
|3.599.390
|893.589[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|&lt;sup&gt;E&lt;/sup&gt;]]
|89.944&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn R|R]]&lt;/sup&gt;
|-
|2018
|4.036.878
|895.745&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|E]]&lt;/sup&gt;
|94.586&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn R|R]]&lt;/sup&gt;
|-
|2019
|4.365.569&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn S|S]]&lt;/sup&gt;
|855.038&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|E]]&lt;/sup&gt;
|94.985&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn R|R]]&lt;/sup&gt;
|-
|2020
|1.426.310&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn S|S]]&lt;/sup&gt;
|905.414&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|E]]&lt;/sup&gt;
|64.705&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn R|R]]&lt;/sup&gt;
|-
|2021
|2.002.903&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn S|S]]&lt;/sup&gt;
|1.088.778&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|E]]&lt;/sup&gt;
|74.516&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn R|R]]&lt;/sup&gt;
|-
|2022
|4.057.247&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn S|S]]&lt;/sup&gt;
|969.705&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|E]]&lt;/sup&gt;
|93.341&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn R|R]]&lt;/sup&gt;
|-
|2023
|4.791.916&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn S|S]]&lt;/sup&gt;
|795.667&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn E|E]]&lt;/sup&gt;
|52.684&lt;sup&gt;[[Fluchhafe Lëtzebuerg#fn S|S]]&lt;/sup&gt;
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;font-size: 90%; text-align: left&quot; | Quellen:
* &lt;small&gt;[https://web.archive.org/web/20210117074532/https://download.data.public.lu/resources/statistiques-evolution-du-trafic/20210114-122322/global-for-the-public-2020.pdf Websäit vun der Administration de la navigation aérienne]&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;(net méi disponibel)&lt;/ref&gt;, ausser:
* &lt;cite id=&quot;fn_E&quot;&gt;[[#fn_table_back|E]]:&lt;/cite&gt; &lt;small&gt;[https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/avia_gooc__custom_12657285/default/table?lang=fr Transport aérien de fret et de courrier par type d'horaire, couverture de transport et par pays (Eurostat)]&lt;/small&gt;
* &lt;cite id=&quot;fn_R&quot;&gt;[[#fn_table_back|R]]:&lt;/cite&gt; &lt;small&gt;[https://download.data.public.lu/resources/rapport-annuel-1/20240626-092433/ana-annual-report-2024-06-24-1.pdf Annual Report 2022 (ANA)]&lt;/small&gt;
* &lt;cite id=&quot;fn_S&quot;&gt;[[#fn_table_back|S]]:&lt;/cite&gt; &lt;small&gt;[https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/analyses/2024/analyses-02-24.pdf Un portrait chiffré des entreprises au Luxembourg (Statec, 2024)]&lt;/small&gt;
|}

=== Passagéiertrafick ===
D'Joer 2023 war e Rekordjoer fir de Fluchhafe Lëtzebuerg, well am [[August]] méi wéi 490.000 Passagéier gezielt goufen, en Niveau dee virdrun nach ni erreecht gouf. Dobäi kënnt, datt d'Zuel vun de Passagéier iwwer dat ganzt Joer méi héich war wéi 2019 (dat lescht Referenzjoer virun der [[COVID-19-Pandemie zu Lëtzebuerg|Covid-Pandemie]])&lt;ref name=&quot;Statec2024&quot;&gt;[https://statistiques.public.lu/dam-assets/catalogue-publications/analyses/2024/analyses-02-24.pdf Un portrait chiffré des entreprises au Luxembourg (Statec, 2024)]&lt;/ref&gt;.

Wéi am Joer 2019 war och 2023 [[Porto (Portugal)|Porto]] déi beléiftst Destinatioun fir d'Passagéier déi um Findel fortgeflunn oder do ukomm sinn. Mat ronn 150.000 Passagéier méi am Joer 2023 war dat eng Progressioun vu 45&amp;nbsp;% am Verglach mat 2019. An der Top-20 louch Lissabon op der zweeter Plaz (identesch wéi 2019). Frankfurt ass vun der véierter op déi drëtt Plaz geklommen. E grousse Sprong gouf et fir Palma de Mallorca déi vun der Plaz 13 am Joer 2019 op déi drëtt Positioun geklommen ass. D'Augmentatioun vu ronn 56.000 Passagéier mécht eng Progressioun vun 49&amp;nbsp;% aus. 
{| class=&quot;wikitable sortable mw-collapsible&quot;
|+Top-20 Destinatiounen vum / op de Findel (Passagéier pro Joer)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/avia_par_lu__custom_11082459/settings_1/table?lang=fr|Titel=Liaisons de transport aérien de passagers entre les aéroports partenaires et les principaux aéroports de Luxembourg|Gekuckt=23.08.2024|Wierk=ec.europa.eu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
!Fluchhafen
!2019
!2023
|-
|[[Porto (Portugal)|Porto]]
|339.505
|490.700
|-
|[[Lissabon]]
|311.876
|308.277
|-
|[[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]]
|202.300
|189.907
|-
|[[Palma de Mallorca]]
|115.561
|171.647
|-
|[[London]] ([[London City Airport|City]])
|177.012
|167.588
|-
|[[Mailand]]
|163.758
|161.608
|-
|[[Amsterdam]]
|184.711
|160.085
|-
|[[München]]
|216.312
|152.732
|-
|[[Nice|Nice-Côte d'Azur]]
|92.681
|150.027
|-
|[[Barcelona]]
|112.740
|148.163
|-
|[[Madrid]]
|124.509
|124.804
|-
|[[Zürich]]
|126.236
|124.261
|-
|[[London]] ([[Heathrow Airport|Heathrow]])
|180.352
|117.975
|-
|[[London]] ([[London Stansted Airport|Stansted]])
|103.504
|113.794
|-
|[[Roum]]
|63.500
|108.314
|-
|[[Dublin]]
|90.903
|103.562
|-
|[[Wien]]
|123.999
|98.856
|-
|[[Berlin]]
|38.305
|93.085
|-
|[[Istanbul]]
|./.
|90.755
|-
|[[Faro]]
|43.246
|89.750
|}

=== Gidderverkéier ===
An de Covid-Jore gouf eng Dynamik am Loft-Gidderverkéier festgestallt, déi et bis dohin nach ni gouf; 2021 goufe Gidder op engem Rekordniveau vu bal 1,1 Milliounen Tonne festgestallt. Duerno huet et nees ofgeholl an 2023 louch de Gesamt-Tonnage mat knapp 800.000 Tonnen ënner dem Niveau vun 2019, wéi nach eppes méi wéi 855.000 Tonne gezielt goufen. Dëst bedeit e Réckgang vu 7&amp;nbsp;%.
== Literatur ==
* [[Jean-Paul Hoffmann]]: ''[https://web.archive.org/web/20170704202954/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_91-2009_4-9.pdf Flughafen Findel]'' an [[Ons Stad]] Nr. 91/2009
* Arthur Colbach: ''Flughafen Luxemburg im Aufwind'' an: Luxemburger Marienkalender, Jg. 86 (1967), S. 103-108
* Helmut Reis: ''Luxemburg Airport: Flughafen einer europäischen Grenzregion'' an: Geographie heute, Heft 73 (Sept. 1989), S. 10-14
* Serge Braun, ''Luxembourg Findel: Flughafen - aéroport - airport''. Luxembourg (2017)

== Kuckt och ==
* ''[[L'envol (Charlotte Engels)|L'envol]]'', eng Skulptur vun der [[Charlotte Engels]] um Fluchhafe Lëtzebuerg (gouf 2003 ewechgeholl, 2010 virun der haiteger Aerogare nei opgestallt).
* ''[[Automatic Terminal Information Service|ATIS]]'', e Beispill vun engem Message vum Fluchhafe Findel, deen automatesch diffuséiert gëtt
* ''[[Luxembourg Approach]]''
* ''[[Luxembourg Tower]]''

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Luxembourg-Findel International Airport|Fluchhafe Lëtzebuerg}}
* [https://www.lux-airport.lu/fly/arrivals/ Informatioun iwwer d'Arriveeën] an d'[https://www.lux-airport.lu/fly/departures/ Departen] op lux-airport.lu
* [https://www.lux-airport.lu/ Offiziell Säit vum Fluchhafe Lëtzebuerg]
* [https://web.archive.org/web/20060222125131/http://www.aeroport.public.lu/fr/administration/histoire.html Geschicht, Fotoen a Statistiken] (archivéiert Versioun)
* [https://www.meteolux.lu/de/produkte-und-dienstleistungen/flugmeteorologische-produkte/flugmeteorologischer-bericht/ Meteorologesche Rapport vum Findel] op meteolux.lu
* [https://web.archive.org/web/20150820092710/http://www.belgocontrol.be/website/eaip/eAIP_Main/html/eAIP/EB-AD-2.ELLX-en-GB.html Offiziell Säit vu Belgocontrol mat Informatiounen iwwer de Fluchhafe Findel] (archivéiert Versioun)
* [https://www.rtl.lu/tele/de-magazin/v/3284655.html Entwécklung vu Lëtzebuerger Fluchgesellschaft a Flughafen] Reportage op [[RTL Télé Lëtzebuerg]] de 4. Abrëll 2022
* [https://www.rtl.lu/mobiliteit/news/a/1892730.html Viru 60 Joer hat d'Luxair hiren éischte Fluch] op rtl.lu de 4. Abrëll 2022
* [https://www.lux-airport.lu/wp-content/uploads/2024/05/24-Runway-renovation-at-LUX-a-truly-remarkable-project-rpw1.pdf A Truly Remarkable Project] iwwer d'Renovatioun vun der Fligerpist

{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Fluchhäfen zu Lëtzebuerg|Letzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Sandweiler]]
[[Kategorie:Gemeng Nidderaanwen]]
[[Kategorie:Stad Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>rfzhnlr8fvg8ziah2wmgyxcm4amteyr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gebittskierperschaft (Däitschland)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14236</id>
    <revision>
      <id>2685532</id>
      <parentid>2366420</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:42:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>.....</comment>
      <origin>2685532</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2351" sha1="qxfvb7dybmexf9qhiqbtxa7kqogxk4b" xml:space="preserve">{| align=&quot;right&quot; border=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 2em 2em&quot;
| align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:90%&quot; |
[[Fichier:Administrative divisions of Germany.svg|450px|Vertikal Verwaltungsstruktur vun Däitschland]]

Vertikal Verwaltungsstruktur vun Däitschland
|}

Eng '''Gebittskierperschaft''' ass an [[Däitschland]] eng [[Juristesch Persoun]], déi dem [[Droit public]] ënnersteet, an där hir Aufgab d'Verwaltung vun engem Deel vum Staatsterritoire ass. Dëst geschitt duerch en Organ wéi z.&amp;nbsp;B. dem [[Däitsche Bundestag|Bundestag]], dem [[Landtag]], dem [[Landrot]] oder dem [[Gemengerot (Däitschland)|Gemengerot]].

E bestëmmten Territoire ka gläichzäiteg verschiddenen, ënnereneen hierarchesch geglidderte Gebittskierperschaften ënnerstoen.

Uewen an der Pyramid vun der Verwaltungsstruktur fënnt een de [[Bund]], deen de gesamte Staatsterritoire ënner sech huet. Een Träpplek méi déif fënnt een déi 16 [[Land (Däitschland)|Bundesländer]]. A grousse Länder ass de Landesterrioire verwaltungstechnesch gesinn dann nach a [[Regierungsbezierk]]er ënnerdeelt, mä a klenge Länder feelt deen Träpplek ganz. Nach en Niveau méi déif hu mer entweeder [[Landkrees]]er (323 am Ganzen) oder [[Kreesfräi Stad|kreesfräi Stied]] (118 am Ganzen, meeschtens Groussstied). D'Landkreesser hirersäits ginn op lokalem Plang vun de [[Gemeng (Däitschland)|Gemeng]]everwaltungen ënnerstëtzt.

En Uert verwalt sech um ënneschten Niveau entweeder selwer als Gemeng oder kreesfräi Stad, oder en ass en einfachen Uertsdeel ouni de Status vun enger Gebittskierperschaft, an e bilt da mat nach aneren Uertsdeeler zesummen eng Gemeng oder eng kreesfräi Stad. Am leschte Fall nennt een den Uertsdeel och nach Staddeel oder Stadbezierk.

Kleng Remark: ''Uert'' (och: ''Uertschaft'') ass en Uewerbegrëff, mat deem souwuel en [[Duerf]] wéi och eng [[Stad]] gemengt ka sinn. En Duerf ass also verwaltungstechenesch gesinn entweeder en Uertsdeel vun enger Gemeng oder selwer eng Gemeng; eng Stad ass entweeder en Uertsdeel (Staddeel) vun enger Gemeng mat Stadrecht oder vun enger kreesfräier Stad, oder selwer eng Gemeng oder eng kreesfräi Stad. Ëmgedréint ass och eng Groussstad eng Uertschaft.

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun de Landkreesser an Däitschland]]
* [[Lëscht vun de kreesfräie Stied an Däitschland]]

[[Kategorie:Administratiounen]]</text>
      <sha1>qxfvb7dybmexf9qhiqbtxa7kqogxk4b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eeschpelt</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15875</id>
    <revision>
      <id>2685505</id>
      <parentid>2363914</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:23:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Upassungen</comment>
      <origin>2685505</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1207" sha1="qrsri8xf8fiv1us11nbaf7q3c8csfpl" xml:space="preserve">{{skizzGeoLUX}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Tarchamps 
 | Numm (Däitsch) = Ischpelt
 | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
 | Kanton = {{Kanton Wolz}}
 | Gemeng = {{Stauséigemeng}}
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Stauséigemeng}}
 | Fläch =
 | Koordinaten = {{coor dms|49|57|00|N|05|47|43|O}}
 }}
'''Eeschpelt''' (lokal: '''Iischpelt''') ass eng Uertschaft an der [[Stauséigemeng]].

&lt;!--== Numm ==
D'Awunner nennen hir Uertschaft &quot;Eeschpelt&quot;. Um Uertschaftsschëld steet &quot;Tarchamps / Ischpelt&quot;&lt;ref&gt;D'topografesch Kaart op geoportail.lu nennt d'Uertschaft '''Tarchamps (Ischpelt)''', ma wann een um Portail no Ischpelt oder no Iischpelt sicht, da kënnt als Resultat just '''Urspelt (Ischpelt)'''. D'Recherche no Tarchamps oder och no Eeschpelt bréngt dann '''Tarchamps (Eeschpelt)'''.&lt;/ref&gt;. Dem CPLL no Eeschpelt, lokal Iischpelt. Déi Ausso hei schéngt dann net méi ze stëmmen…--&gt;
== Kuckt och ==
* [[Kierch Eeschpelt]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Tarchamps|Eeschpelt}}
* [http://www.lac-haute-sure.lu Offiziell Websäit vun der Stauséigemeng]
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>qrsri8xf8fiv1us11nbaf7q3c8csfpl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Iewerleng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15894</id>
    <revision>
      <id>2685427</id>
      <parentid>2240976</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T18:34:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39422-76</username>
        <id>72162</id>
      </contributor>
      <comment>Tippfeeler verbessert.</comment>
      <origin>2685427</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="896" sha1="m0lsjxd6phvqt6f7dm2e4wmpboq2xce" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm = Iewerleng
 | Numm (Franséisch) = Everlange 
 | Numm (Däitsch) = Everlingen
 | Bild = Kirche Everlange 01.jpg
 | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
 | Kanton = {{Kanton Réiden}}
 | Gemeng = {{Useldeng}}
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Useldeng}}
 | Awunner = 350
 | Awunnerdatum = 15.02.2001
 | Fläch =
 | Koordinaten = {{coor dms|49|46|32|N|05|57|09|O}}
 }}
'''Iewerleng''' ass eng Uertschaft an der [[Gemeng Useldeng]].
== Geographie ==
Iewerleng läit un der [[Atert (Baach)|Atert]], déi queesch duerch d'Duerf leeft.

==Soss==
D'Teleesseie ''[[Déi zwéi vum Bierg]]'', vum [[Menn Bodson]], [[Marc Olinger]] a [[Gast Rollinger]], gouf zu groussen Deeler tëscht Februar an Dezember 1984 zu Iewerleng gedréint. 

== Kuckt och ==
* [[Kierch Iewerleng]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

[[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>m0lsjxd6phvqt6f7dm2e4wmpboq2xce</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20084</id>
    <revision>
      <id>2685624</id>
      <parentid>2684846</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:53:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Virun 1900 */ Meechtem - Wuermer</comment>
      <origin>2685624</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33670" sha1="020er4tb3huass4s0n5akekrbe7cryn" xml:space="preserve">[[Fichier:Luxembourg communes map.svg|thumb|200px|Déi 100 Gemengen, wéi se zanter September 2023 bestinn.]]
[[Fichier:Number of Communes of Luxembourg.PNG|thumb|Evolutioun an der Zäit.]]

D''''Zuel vun de [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en''' huet duerch Gemengefusiounen, awer och duerch Entstoe vun neie Gemengen, am Laf vun de Joerzéngten ëmmer nees geännert. Zanter dem 1. September 2023 läit dës Zuel bei '''{{Gemengenzuel}}'''.

== Geschicht ==
=== Virun 1900 ===
Zanter der Schafung vun de Gemengen ënner dem [[directoire|franséische Regime]] Enn vum [[18. Joerhonnert]] ([[De jure / de facto|de facto]] den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung als [[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung applikabel gouf, och wann nach bis no 1824 un den definitive Pläng vun de Gemenge gezeechent ginn ass) gouf et ëmmer nees nei Gemengen, an anerer goufen opgeléist oder hu fusionéiert. 

==== 1820 – 1840 ====
Sou goungen d'Gemenge [[Bëschdref]] a [[Béiwen-Atert]] wéi och d'Gemenge [[Kaalmes]] a [[Sëll]] am Joer 1822 zesummen. Och gouf am Joer 1823 d'Gemeng [[Wäicherdang]] opgeléist a mat der [[Gemeng Clierf]] fusionéiert, bis op d'Sektioun [[Draufelt]], déi bei d'[[Gemeng Munzen]] komm ass, d'Gemeng [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]] gouf opgeléist a gouf bei d'[[Gemeng Mompech]] geprafft. Am selwechte Joer gouf d'Gemeng [[Hënsdref]] mat [[Luerenzweiler]] fusionéiert. D'[[Gemeng Hesper]] ass 1823 ëm déi fréier Gemeng [[Alzeng]] méi grouss ginn an d'[[Gemeng Meechtem]] gouf opgeléist an an d'Gemeng Wuermer integréiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/7hpm3zsks4/pages/89/articles/DIVL684]|Titel=Abgrenzungsprotokoll der Gemeinde Machtum|Gekuckt=13.07.2026|Datum=29.05.1994|Wierk=Sapeurs-pompiers Machtum (Luxembourg). Journée cantonale Machtum. Machtum : Sapeurs-pompiers, [puis] Offset Moselle, 1994, p. 87.
[Digitised by the National Library of Luxembourg,|Editeur=de}}&lt;/ref&gt;.

Am Joer 1824 hunn d'Gemenge [[Gräisch]] a [[Gemeng Simmer|Simmer]] fusionéiert.

1826 gouf d'Gemeng Stolzebuerg opgeléist, a mat [[Laaschent]] zur [[Gemeng Pëtschent]] fusionéiert. 1827 gouf d'[[Gemeng Eschduerf]] opgeléist. [[Eschduerf]] selwer koum an d'[[Gemeng Heischent]], an déi aner Uertschaften hunn d'[[Gemeng Néngsen]] gebilt.

No der spezieller politescher Situatioun wärend der [[Belsch Revolutioun|belscher Revolutioun]] tëscht [[1830]] an [[1839]] gouf et '''120''' Lëtzebuerger Gemengen am Joer 1830.

==== 1840 – 1900 ====
Duerch Gesetz vum 25. Juli 1846&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1846/07/25/n1/jo|Titel=Loi du 25 juillet 1846, N° 1525, portant modification de l'ordonnance Royale Grand-Ducale, du 12 octobre 1841, relative à la circonscription judiciaire et administrative|Gekuckt=19.07.2020|Datum=21.08.1846|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Uewerpallen]] opgeléist ginn. Déi dräi Sektiounen [[Uewerpallen]], [[Liewel]] an Dideling (haut ''um Diggel'' genannt), aus deene se bestanen hat, si bei d'[[Gemeng Biekerech]] komm. D'Zuel vun de Gemengen ass op '''119''' erofgaangen.

Duerno koum eng Zäit, wou d'Zuel vun de Gemenge bestänneg an d'Luucht goung. Den 1. Juli 1849&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1849/05/08/n1/jo|Titel=Loi du 8 mai 1849 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Rollingergrund|Gekuckt=19.07.2020|Datum=18.05.1849|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Eech]] opgedeelt ginn an d'Gemeng [[Rollengergronn]] ass entstanen; d'Zuel vun de Gemenge goung op '''120''' erop.

Den 1. Januar 1850&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1849/08/06/n1/jo|Titel=Loi du 6 août 1849 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Strassen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=18.08.1849|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Bartreng]] opgedeelt gi fir d'Gemeng [[Stroossen]] ze schafen ('''121''' Gemengen). Den 1. Juli 1850&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/22/n1/jo|Titel=Loi du 22 janvier 1850 qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=31.01.1850|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; gouf d'Gemeng [[Ettelbréck]] opgedeelt, an direkt zwou nei Gemenge sinn entstane fir op en Total vun '''123''' ze kommen: [[Gemeng Schieren|Schieren]] an [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]].

Den 1. Januar 1851&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/11/25/n1/jo|Titel=Loi du 25 novembre 1850 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Walferdange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=11.12.1850|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Walfer]] aus engem Deel vun der [[Gemeng Steesel]] erausgaangen, an aus Deeler vun der Gemeng Steesel an der [[Gemeng Kielen]] ass den 1. Juli 1853&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/02/22/n1/jo|Titel=Loi du 22 février 1853 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Kopstal|Gekuckt=19.07.2020|Datum=23.03.1853|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; d'[[Gemeng Koplescht]] entstanen. Den 1. Juli 1856&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1856/03/03/n4/jo|Titel=Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=19.03.1856|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'Gemeng [[Reckeng op der Mess]] opgedeelt ginn, an d'[[Gemeng Leideleng]] ass entstanen. Domat war d'Zuel vun de Lëtzebuerger Gemengen a knapps 7 Joer vun 119 op '''126''' eropgaangen.

Den 1. Januar 1874&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1873/12/20/n1/jo|Titel=Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm|Gekuckt=19.07.2020|Datum=20.12.1873|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Sandweiler]] opgedeelt gi fir d'Gemeng [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]] ze grënnen. Den 1. Januar 1875&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1874/11/20/n1/jo|Titel=Loi du 20 novembre 1874 détachant de la commune de Feulen les deux sections de Mertzig-haut et Mertzig-bas et les érigeant en commune séparée sous le nom de Mertzig|Gekuckt=19.07.2020|Datum=21.11.1874|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Mäerzeg]] aus engem Deel vun der [[Gemeng Feelen]] entstanen. Den Total louch du bei '''128''' Gemengen.

Den 31. August 1876&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1876/07/06/n2/jo|Titel=Loi du 6 juillet 1876 concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=22.07.1876|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; gouf d'Uertschaft [[Schëffleng]] vun der Gemeng [[Esch-Uelzecht]] ofgetrennt fir eng [[Gemeng Schëffleng|eegestänneg Gemeng]] ze ginn, an de 25. September 1891&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1891/06/27/n2/jo|Titel=Loi du 27 juin 1891 concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=02.07.1891|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; gouf d'Sektioun Rëmeleng vun der [[Gemeng Keel]] ofgetrennt fir d'[[Gemeng Rëmeleng]] ze ginn. Domat war den Héchststand vun '''130''' Lëtzebuerger Gemengen erreecht.

=== 1900 - 2010 ===
Mä net nëmmen d'Zuel vun de Gemengen huet geännert, och d'Nimm vu verschidde Gemenge goufen am Laf vun der Zäit geännert. Sou ass aus der Gemeng [[Kierchen]] den 28. Dezember 1908&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1908/12/28/n1/jo|Titel=Loi du 28 décembre 1908 transférant le chef-lieu de la commune de Basbellain à Troisvierges|Gekuckt=19.07.2020|Datum=19.12.1908|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; d'[[Gemeng Ëlwen]] ginn, an de 17. Abrëll 1914&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1914/04/17/n1/jo|Titel=Loi du 17 avril 1914 transférant le chef-lieu de la commune d'Alscheid à Kautenbach|Gekuckt=19.07.2020|Datum=24.04.1914|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; huet déi deemoleg Gemeng [[Alschent]] sech a [[Kautebaach]] ëmgenannt.

Nom [[Éischte Weltkrich]] sinn eng Rei Gemengefusiounen um Gebitt vun der haiteger [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] ënnerholl ginn. Den 1. Juni 1920&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/03/26/n1/jo|Titel=Loi du 26 mars 1920 concernant la fusion des communes de Hollerich, Rollingergrund et Hamm avec la ville de Luxembourg|Gekuckt=19.07.2020|Datum=27.03.1920|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; hunn d'Gemengen [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]], [[Gemeng Hollerech|Hollerech]] a [[Gemeng Rollengergronn|Rollengergronn]] mat der Stad Lëtzebuerg fusionéiert, a kuerz drop, den 1. Juli 1920&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1920/06/30/n1/jo|Titel=Loi du 30 juin 1920 concernant la réunion de la commune d'Eich à la ville de Luxembour|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.06.1920|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, war et d'[[Gemeng Eech]], déi mat der [[Haaptstad]] fusionéiert huet. Domat ass d'Zuel vun de Lëtzebuerger Gemengen op '''126''' erofgaangen.

An den [[1970]]er Jore koumen nees Bestriewungen op fir Gemengen ze fusionéieren. Den 1. Januar 1978&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1977/10/31/n1/jo|Titel=Loi du 31 octobre 1977 portant fusion des communes de Asselborn, Boevange/Clervaux, Hachiville et Oberwampach|Gekuckt=19.07.2020|Datum=01.12.1977|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Gemeng Wëntger]] aus deene 4 Gemengen [[Gemeng Aasselbuer|Aasselbuer]], [[Gemeng Béigen|Béigen]], [[Gemeng Helzen|Helzen]] an [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] entstanen. Déi éischt 3 Gemengen hunn zum [[Kanton Clierf]] gehéiert, [[Uewerwampech]] war am [[Kanton Wolz]], an déi nei Gemeng Wëntger gehéiert zum Kanton Clierf. Den Total vun de Gemenge louch du bei '''123'''.

Den 1. Januar 1979 sinn dräi nei Fusiounsgemengen entstanen. D'[[Gemeng Rammerech]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1978/07/27/n6/jo|Titel=Loi du 27 juillet 1978 portant fusion des communes de Arsdorf, Bigonville, Folschette et Perlé|Gekuckt=19.07.2020|Datum=01.08.1978|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; duerch d'Fusioun vun de Gemengen [[Gemeng Ueschdref|Ueschdref]], [[Gemeng Bungeref|Bungeref]], [[Gemeng Folscht|Folscht]] a [[Gemeng Pärel|Pärel]], d'[[Stauséigemeng]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1978/12/23/n6/jo|Titel=Loi du 23 décembre 1978 portant fusion des communes de Harlange et de Mecher|Gekuckt=19.07.2020|Datum=29.12.1978|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; duerch d'Fusioun vun de Gemenge [[Gemeng Meecher|Meecher]] an [[Gemeng Harel|Harel]] an d'[[Gemeng Jonglënster]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1978/12/23/n7/jo|Titel=Loi du 23 décembre 1978 portant fusion des communes de Junglinster et de Rodenbourg|Gekuckt=19.07.2020|Datum=29.123.1978|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; duerch d'Fusioun vun der [[Gemeng Roudemer]] mat der vireger Gemeng Jonglënster. Domat ass d'Zuel vun de Lëtzebuerger Gemengen op '''118''' erofgaangen.

Mam Gesetz vum 25. Mäerz 1991&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1991/03/25/n3/jo|Titel=Loi du 25 mars 1991 portant modification du nom de la commune de Berg en celui de Colmar-Berg|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.04.1991|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; gouf d'Gemeng Bierg op Colmer-Bierg ëmgedeeft, fir Verwiesslunge mat aneren Uertschafte mam Numm Bierg auszeschléissen.

De 17. Juli 2001&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2001/07/17/n2/jo|Titel=Loi du 17 juillet 2001 relatif au changement de nom de la commune de Bettborn en celui de Préizerdaul|Gekuckt=19.07.2020|Datum=06.08.2001|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; huet d'[[Gemeng Biebereg]] sech a [[Gemeng Préizerdaul]] ëmbenenne gelooss.

Méi spéit, op den 1. Januar 2006, gouf et nach eng Kéier zwou Gemengefusiounen: d'[[Gemeng Tandel]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2004/12/21/n11/jo|Titel=Loi du 21 décembre 2004 portant fusion des communes de Bastendorf et de Fouhren|Gekuckt=19.07.2020|Datum=31.12.2004|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass duerch d'Fusioun vun de Gemenge [[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]] aus dem [[Kanton Dikrech]] a [[Gemeng Furen|Furen]] aus dem [[Kanton Veianen]] entstanen, an déi nei [[Gemeng Kiischpelt]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2005/07/14/n7/jo|Titel=Loi du 14 juillet 2005 portant fusion des communes de Kautenbach et de Wilwerwiltz|Gekuckt=19.07.2020|Datum=29.07.2005|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; gouf aus der Fusioun vun de Gemenge [[Gemeng Wëlwerwolz|Wëlwerwolz]] a [[Gemeng Kautebaach|Kautebaach]] gebuer. Aus den 118 gouf et dunn '''116''' Gemengen.

Duerch e Gesetz vum [[24. Juli]] [[2006]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2006/07/24/n6/jo|Titel=Loi du 24 juillet 2006 portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.08.2006|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; huet d'Gemeng [[Remerschen]] hiren Numm mat Effet op den [[3. September]] [[2006]] a [[Gemeng Schengen]] ëmgeännert.

===Fusiounen, déi spéitstens den 1.1.2012 a Kraaft getruede sinn===
Am Kader [[IVL]], deen eng &quot;Masse critique&quot; vun 3000 Awunner fir Gemengen als néideg ugesäit, fir datt se déi néideg Infrastrukture kënnen organiséieren, huet den [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] eng Rei Hëllefen a finanziell Subventioune fir déi ländlech Gemenge virgesinn, déi wëlle fusionéiere fir déi &quot;Masse critique&quot; z'erreechen. Sou sollen all d'Awunner am Land vu wichtegen Infrastrukture wéi [[Maison-relais pour enfants|Maison-relaisen]], Sportsinfrastrukturen, [[Kläranlag]]en, etc. profitéiere kënnen.

* Als Konsequenz dovun hunn an de Gemenge [[Gemeng Clierf|Clierf]], [[Gemeng Munzen|Munzen]] an [[Gemeng Hengescht|Hengescht]] d'Awunner den [[12. Oktober]] [[2008]] an engem [[Gemengereferendum]] enger Fusioun ënner dem Numm &quot;Gemeng Clierf&quot; mat grousser Majoritéit zougestëmmt. D'Gemengeréit vun deenen dräi Gemengen hu sech Enn 2008 och fir déi geplangt Fusioun ausgeschwat. De 16. Januar 2009 gouf eng Konventioun vun de betraffene Regierungsmemberen ënnerschriwwen. De 17. Februar 2009 huet den Inneminister de Gesetzesprojet iwwer déi geplangt Fusioun an der Chamber deposéiert. De Staatsrot huet säin Avis den 21. Abrëll 2009 ginn, an d'Gesetz iwwer d'Fusioun vun de Gemenge Clierf, Hengescht a Munzen ass de 7. Mee 2009 eestëmmeg an der Chamber guttgeheescht ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2009/05/28/n3/jo|Titel=Loi du 28 mai 2009 portant fusion des communes de Clervaux, de Heinerscheid et de Munshausen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=05.06.2009|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. D'Fusioun vun de Gemenge Clierf, Hengescht a Munzen zu enger neier Gemeng mam Numm &quot;Gemeng Clierf&quot; gouf de [[5. Dezember]] 2011 rechtsgülteg wéi deen nei gewielte Gemengerot no de Gemengewale vum 9. Oktober 2011 vereedegt gouf.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Clervaux.PNG|Clierf, ...
Fichier:Heinerscheid locator map.png|Hengescht ...
Fichier:Munshausen locator map.png|a Munzen ...
Fichier:Clervaux map.svg|fusionéieren zu Clierf.
&lt;/gallery&gt;

* D'[[Gemeng Miedernach]] fir hiren Deel huet mat der Nopesch[[gemeng Iermsdref]] fusionéiert. Dofir hunn d'Bierger vun deenen zwou Gemengen den 21. Mäerz 2010 an engem Referendum enger Fusioun zougestëmmt, soudatt déi den 1. Januar 2012 a Kraaft triede konnt&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n7/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes d'Ermsdorf et de Medernach|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. D'Fusiounsgemeng krut den Numm &quot;[[Ärenzdallgemeng]]&quot;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Medernach locator map.png|Miedernach, ...
Fichier:Ermsdorf locator map.png|an Iermsdref ...
Fichier:Vallée Ernz map.svg|fusionéieren zu Ärenzdall.
&lt;/gallery&gt;

* Och d'Gemenge [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]], [[Gemeng Heischent|Heischent]] an [[Gemeng Néngsen|Néngsen]] hunn zanter 2006 dru geschafft, eng Fusioun zu enger vergréisserter Gemeng mam Numm &quot;Esch-Sauer&quot; duerchzeféieren. Si ass den 1. Januar 2012 a Kraaft getrueden&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n8/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes d'Esch-sur-Sûre, de Heiderscheid et de Neunhausen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Esch-sur-Sûre (pre 2012) locator map.png|Esch-Sauer, ...
Fichier:Heiderscheid locator map.png|Heischent, ...
Fichier:Neunhausen locator map.png|an Néngsen ...
Fichier:Esch Sûre map.svg|fusionéieren zu Esch-Sauer.
&lt;/gallery&gt;
* Den 18. Mee 2010 huet de [[Gemeng Nidderkäerjeng|Käerjenger]] Gemengerot, de selwechten Dag wéi dee vun der [[Gemeng Kënzeg]], engem Accord zu enger Fusioun tëscht deenen zwou Gemengen zougestëmmt&lt;ref&gt;[http://news.rtl.lu/news/national/68173.html &quot;D'Gemeng Kënzeg fusionéiert mat der Gemeng Nidderkäerjeng.&quot;] ''rtl.lu'', 18.05.2010, 15:56 - Fir d'lescht aktualiséiert: 18.05.2010, 20:35.&lt;/ref&gt;. Bei engem Referendum, de 5. Dezember 2010 hunn an den zwou Gemengen eng Majoritéit vun de Wieler sech fir eng Fusioun ausgeschwat (58&amp;nbsp;% zu Nidderkäerjeng, 56,17&amp;nbsp;% zu Kënzeg)&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/2010/12/129445/aus-niederkerschen-und-kuentzig-wird-kaeerjeng.php &quot;Bürger sagen Ja: Aus Niederkerschen und Küntzig wird Käerjeng.&quot;] wort.lu, 05.12.2010 16:24.&lt;/ref&gt;. Deemno konnt d'Fusioun den 1. Januar 2012 rechtsgülteg ginn. Den Numm vun der fusionéierter Gemeng ass &quot;[[Gemeng Käerjeng]]&quot;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n3/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Bascharage et de Clemency|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Bascharage locator map.png|Nidderkäerjeng, ...
Fichier:Clemency locator map.png|a Kënzeg ...
Fichier:Käerjeng map.svg|fusionéieren zu Käerjeng.
&lt;/gallery&gt;
* Den 2. Juli 2010 hunn an de Gemenge [[Gemeng Konstem|Konstem]], [[Gemeng Housen|Housen]] an [[Gemeng Houschent|Houschent]] an engem Referendum d'Awunner mat bal 77&amp;nbsp;% vun de Stëmme gréng Luucht gi fir eng Fusioun zu enger eenzeger mam Numm [[Gemeng Parc Housen]]&lt;ref&gt;[http://news.rtl.lu/news/national/72611.html#expand &quot;Referendum iwwert Gemengefusioun Konstem, Housen, Houschent.&quot;] RTL - 02.07.2010, 07:55 - Fir d'lescht aktualiséiert: 02.07.2010, 07:58.&lt;/ref&gt;. D'Fusioun gouf mam Gesetz vum 24. Mee 2011 offizialiséiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n6/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Consthum, de Hoscheid et de Hosingen|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Consthum locator map.png|Konstem, ...
Fichier:Hosingen locator map.png|Housen, ...
Fichier:Hoscheid locator map.png|an Houschent ...
Fichier:Parc Hosingen map.svg|fusionéieren zu Parc Housen.
&lt;/gallery&gt;
* Den 10. Oktober 2010 hunn an de Gemenge [[Gemeng Schengen|Schengen]], [[Gemeng Biermereng|Biermereng]] a [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] an engem Gemengereferendum d'Majoritéit vun de Bierger fir eng Fusioun zu enger vergréisserter Gemeng &quot;Schengen&quot; gestëmmt&lt;ref&gt;Zu Schengen ware 55&amp;nbsp;% vun de Leit dofir, zu Biermereng 76&amp;nbsp;% an zu Welleschten hu 69&amp;nbsp;% mat Jo gestëmmt. Vgl: [http://news.rtl.lu/news/national/81667.html &quot;Referendum: Fir Fusioun vu Schengen, Welleschten, Biirmereng.&quot;] RTL.lu 10.10.2010, 08:40 - Fir d'lescht aktualiséiert: 10.10.2010, 17:54.&lt;/ref&gt;, déi mam Gesetz vum 30. Mee 2011 offizialiséiert gouf&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n4/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Burmerange, de Schengen et de Wellenstein|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Remerschen locator map.png|Schengen, ...
Fichier:Burmerange locator map.png|Biermereng, ...
Fichier:Wellenstein locator map.png|a Welleschten ...
Fichier:Schengen map.svg|fusionéieren zu Schengen.
&lt;/gallery&gt;
Den 10. Mee 2011 huet d'Chamber dëse 5 Fusiounen zougestëmmt&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20110514151610/http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/2011/05/149860/fuenf-fusionen-auf-einen-schlag.php &quot;Fünf Fusionen auf einen Schlag: Die Zahl der Gemeinden schrumpft von 116 auf 106.&quot;] wort.lu, 11.05.2011 07:46, aktualiséiert 11.05.2011 09:18.&lt;/ref&gt; an déi eenzel Fusiounsgesetzer goufen de 24. Mee 2011 vum Grand-Duc ënnerschriwwen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/file/eli-etat-leg-memorial-2011-110-fr-pdf.pdf|Titel=Memorial A - N° 110|Gekuckt=19.07.2020|Datum=30.05.2011|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Deemno louch d'Gemengenzuel zu Lëtzebuerg vum 1. Januar 2012 bis den 31. Dezember 2014 bei '''106'''.

Eng geplangt Fusioun gouf an engem Referendum ''net'' ugeholl: De 24. Oktober 2010 hu 56&amp;nbsp;% vun den Awunner vu [[Gemeng Käerch|Käerch]] ''géint'' d'Fusioun vun hirer Gemeng mat der [[Gemeng Simmer]] gestëmmt (Zu Simmer waren 79&amp;nbsp;% dofir). D'Gemengeréit hate schonn hiren Accord ginn&lt;ref&gt;[http://news.rtl.lu/news/national/83023.html &quot;Iwwerraschende Vote: Keng Fusioun vu Käerch a Simmer.&quot;] rtl.lu, RTL - 24.10.2010, 08:24 - Fir d'lescht aktualiséiert: 24.10.2010, 16:26.&lt;/ref&gt;.

===Fusioun 2015===
Den 1. Januar 2015&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2014/12/19/n8/jo|Titel=Loi du 19 décembre 2014 portant fusion des communes d'Eschweiler et de Wiltz|Gekuckt=19.07.2020|Datum=23.12.2014|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; hunn d'Gemenge [[Gemeng Wolz|Wolz]] an [[Gemeng Eschweiler|Eschweiler]] zu enger vergréisserter &quot;Gemeng Wolz&quot; fusionéiert. De 24. Februar 2014 haten déi zwéi Gemengeréit dozou gréng Luucht ginn. De 25. Mee 2014 gouf an deenen zwou Gemengen e Gemengereferendum doriwwer ofgehalen. Zu Wolz hu sech ronn 80 Prozent vun de Leit fir eng Fusioun ausgeschwat, zu Eschweiler ware just eng 54% fir eng Fusioun&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538600.html &quot;Wolz kloer, Eeschwëller knapps fir Fusioun&quot;] rtl.lu, 25.05.2014, 16:13:01.&lt;/ref&gt;. D'Gemengenzuel louch duerno bei '''105'''.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Eschweiler locator map.png|Eschweiler ...
Fichier:Map Wiltz 2012-2014.png|a Wolz ...
Fichier:Wiltz map.svg|fusionéieren zu Wolz
&lt;/gallery&gt;

===Fusiounen den 1. Januar 2018===
D'Pläng vun der Fusioun vun de Gemenge [[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]] an [[Gemeng Tënten|Tënten]] goufen de 25. Mee 2014 an engem Referendum mat 69,5&amp;nbsp;% zu Béiwen a mat 64,5 zu Tënte guttgeheescht&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538604.html &quot;Fusioun begréisst: Béiwen mat 69,5 an Téinten mat 64,5&amp;nbsp;% Jo!&quot;] rtl.lu, 25.05.2014, 16:33:23.&lt;/ref&gt;. De 24. Februar 2016 huet d'[[Chamber]] eestëmmeg dem Gesetz fir déi Fusioun, zum 1. Januar 2018, zougestëmmt. Déi nei Gemeng krut den Numm &quot;[[Gemeng Helperknapp]]&quot;&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/880324.html &quot;Béiwen an Tënten fusionéieren an Habscht a Simmer och.&quot;] rtl.lu, 24.02.2016, 17:44:16.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/04/15/n2/jo|Titel=Loi du 15 avril 2016 portant fusion des communes de Boevange-sur-Attert et de Tuntange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=29.04.2016|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

An enger éischter Phas war geplangt gewiescht, datt och d'Gemeng Sëll sollt mat fusionéieren, déi schlussendlech awer een anere Wee gaangen ass&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/537878.html &quot;Referendum um Sonndeg zu Béiwen un der Attert an Téinten.&quot;] rtl.lu, 23.05.2014, 12:30:38.&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Boevange-sur-Attert locator map.png|Béiwen ...
Fichier:Tuntange locator map.png| an Tënten ...
Fichier:Helperknapp map.svg|fusionéieren zu Helperknapp
&lt;/gallery&gt;

D'Fusioun vun de Gemengen [[Gemeng Habscht|Habscht]] a [[Gemeng Simmer|Simmer]] gouf de 25. Mee 2014 an engem Referendum an der Gemeng Simmer zu 59,75 Prozent guttgeheescht&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538599.html &quot;Fusioun mat Habscht? Simmer seet jo!&quot;] rtl.lu, 25.05.2014, 16:26:52.&lt;/ref&gt;, an den 9. November 2014 an der Gemeng Habscht vun 59,73&amp;nbsp;% vun de Wieler&lt;ref&gt;[http://rtl.lu/letzebuerg/581769.html &quot;Habscht: 59,73% fir eng Fusioun mat der Gemeng Simmer.&quot;] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 10:43:15.&lt;/ref&gt;. Och hei huet d'Chamber de 24. Februar 2016 enger Fusioun op den 1. Januar 2018 zougestëmmt. Déi nei Gemeng heescht (och offiziell am [[Franséisch]]en) &quot;Habscht&quot;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/04/15/n1/jo|Titel=Loi du 15 avril 2016 portant fusion des communes de Hobscheid et de Septfontaines|Gekuckt=19.07.2020|Datum=29.04.2016|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

2012 wollt Simmer scho mat der [[Gemeng Käerch]] fusionéieren; an der leschtgenannter hate sech awer deemools 56% géint eng Fusioun mat Simmer ausgeschwat&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538105.html &quot;Fusioun Simmer/Habscht: Buergermeeschtere hoffen op positive Referendum zu Simmer.&quot;] rtl.lu, 24.05.2014, 10:00:51.&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Hobscheid locator map.png|Habscht...
Fichier:Septfontaines locator map.png| a Simmer...
Fichier:Habscht map.svg|fusionéieren zu Habscht
&lt;/gallery&gt;

D'Gemenge [[Gemeng Rouspert|Rouspert]] a [[Gemeng Mompech|Mompech]] haten hir Fusiounspläng am Oktober 2015 bekannt gemaach&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/726616.html &quot;Referendum geplangt: Rouspert a Mompech kéinte fusionéieren.&quot;] rtl.lu, Update: 28.10.2015, 13:26:52.&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2016 hunn d'Bierger aus den zwou Gemengen an engem Gemengereferendum mat grousser Majoritéit dofir gestëmmt (80,07 Prozent zu Rouspert a 65,18 Prozent zu Mompech). Déi nei Gemeng krut den Numm &quot;[[Gemeng Rouspert-Mompech]]&quot;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160427073829/http://www.wort.lu/de/lokales/referendum-in-rosport-und-mompach-ein-klares-ja-571cd4181bea9dff8fa76a0d &quot;Referendum in Rosport und Mompach - Ein klares Ja!&quot;] op wort.lu vum 24 Abrëll 2016&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2017/06/16/a591/jo|Titel=Loi du 16 juin 2017 portant fusion des communes de Mompach et de Rosport|Gekuckt=19.07.2020|Datum=08.10.2017|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Fichier:Rosport locator map.png|Rouspert...
Fichier:Mompach locator map.png| a Mompech...
Fichier:Rosport Mompach map.svg|fusionéieren zu Rouspert-Mompech
&lt;/gallery&gt;

Anescht an de Gemenge [[Gemeng Noumer|Noumer]], [[Gemeng Fiels|Fiels]] a [[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]: Do waren d'Awunner den 9. November 2014 zu enger méiglecher Fusioun zu enger neier ''Gemeng Meesebuerg'' gefrot ginn&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/543549.html &quot;Referendum iwwer Fusioun tëscht Noumer, Fiels a Fëschbech.&quot;] rtl.lu, 12.06.2014, 09:48:50.&lt;/ref&gt;. Zwar waren an der Fiels 66,53&amp;nbsp;% vun de Wieler fir sou eng Fusioun, mä zu Noumer ware 70,05&amp;nbsp;% dogéint, an zu Fëschbech souguer 76,02&amp;nbsp;%&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/581324.html &quot;Noumer a Fëschbech soen Neen, nëmmen d'Fiels wielt Jo.&quot;] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 07:09:09.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20200919090239/https://www.wort.lu/fr/luxembourg/fusion-des-communes-il-n-y-aura-pas-de-commune-meesebuerg-545f980db9b39887080848f8 &quot;Fusion des communes: Il n’y aura pas de commune « Meesebuerg ».&quot;] wort.lu, 09.11.2014.&lt;/ref&gt;.

===1. September 2023===
* [[Gemeng Groussbus|Groussbus]] a [[Gemeng Wal|Wal]]
&lt;gallery&gt;
Fichier:Grosbous locator map.png|Groussbus…
Fichier:Wahl locator map.png|a Wal…
Fichier:Groussbus Wal map.svg|fusionéieren zu Groussbus-Wal
&lt;/gallery&gt;

Wal a Groussbus hunn de 27. Juni 2021 e konsultative Referendum organiséiert. Zu Groussbus hu 74,42% vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt zu Wal waren et der 62,25%&lt;ref&gt;John Lamberty: [https://www.wort.lu/de/lokales/2021-grosbous-und-wahl-hoffen-auf-ja-wort-der-buerger-5fec77b4de135b923604d497 &quot;2021: Grosbous und Wahl hoffen auf Ja-Wort der Bürger.&quot;] wort.lu, 02.01.2021.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Marc Hoscheid: &quot;Bürgersegen für Gemeindehochzeit.&quot; Luxemburger Wort 28.06.2021, S. 14.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/1745436.html|Titel=Groussbus a Wal: Majoritéit vun de Wieler huet fir eng Fusioun gestëmmt|Gekuckt=28.06.2021|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;. Nodeems bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 schonn e gemeinsame Gemengerot gewielt gouf, ass d'Fusioun op den 1. September 2023 a Kraaft getrueden. Déi nei Gemeng krut den Numm [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/definitives-ja-zur-fusion-zwischen-grosbous-und-wahl-6221ef98de135b9236ab8d42|Titel=Definitives Ja zur Fusion zwischen Grosbous und Wahl|Gekuckt=04.03.2022|Datum=04.03.2022|Wierk=Luxemburger Wort - Deutsche Ausgabe|Editeur=wort.lu|Sprooch=de|archivedate=2022-03-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220304140334/https://www.wort.lu/de/lokales/definitives-ja-zur-fusion-zwischen-grosbous-und-wahl-6221ef98de135b9236ab8d42}}&lt;/ref&gt;.

* [[Gemeng Bous|Bous]] a [[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]
&lt;gallery&gt;
Fichier:Bous locator map.png|Bous…
Fichier:Waldbredimus locator map.png|a Waldbriedemes…
Fichier:Bous Walbredimus map.svg|fusionéieren zu Bous-Waldbriedemes
&lt;/gallery&gt;

2018 sinn d'Pläng opkomm, datt d'[[Gemeng Waldbriedemes]] mat [[Gemeng Bous|där vu Bous]] kéint fusionéieren. De Referendum dozou, deen den 3. Abrëll 2022 an den zwou Gemengen organiséiert gouf, ass positiv ausgaangen, mat 73,6 Prozent vun de Wieler zu Waldbriedemes, déi dofir gewielt hunn, an 56,8 Prozent zu Bous&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1892381.html &quot;Gemenge Bous a Waldbriedemes: 'Jo' zur Fusioun.&quot;] rtl.lu 03.04.2022.&lt;/ref&gt;.

Och hei war scho bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 e gemeinsame Gemengerot gewielt ginn, an d'Fusioun ass den 1. September 2023 a Kraaft getrueden. Déi nei Gemeng krut den Numm [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]].

Eng Zäitche waren och d'Gemenge [[Gemeng Réimech|Réimech]] a [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] intresséiert, fir bei där Fusioun matzemaachen;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20220815102820/https://www.wort.lu/de/lokales/remich-steigt-in-gespraeche-zu-mega-fusion-ein-5bf7e643182b657ad3b9a32d &quot;Remich steigt in Gespräche zu &quot;Mega-Fusion&quot; ein.&quot;] wort.lu, 23.11.2018.&lt;/ref&gt; doraus ass awer näischt ginn.

Deemno läit d'Zuel vun de Gemengen zanter dem 1. September 2023 bei '''100''' (virdrun: 102).

== Ausbléck ==
Fir d'Zukunft gëtt et Iwwerleeunge fir weider Fusiounen. Den Inneministère hat 2018 Diskussioune mat dem [[Syvicol]] an deene Gemengen, déi manner wéi 3000 Awunner hunn. Doropshin hunn, zousätzlech zu deenen uewe Genannten, d'Schäfferéit vu follgende Gemengen hir prinzipiell Bereetschaft erkläert, iwwer Fusiounen ze diskutéieren {{small|(Stand: August 2018)}}:
* [[Gemeng Bech|Bech]] a [[Gemeng Manternach|Manternach]],
* d'[[Nordstad]]-Gemengen [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]], [[Gemeng Schieren|Schieren]] an [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng op der Sauer]]&lt;ref&gt;Maximilian Rischard: [https://www.wort.lu/de/lokales/neue-fusionen-in-sicht-5b84291e182b657ad3b91eeb &quot;Neue Fusionen in Sicht.&quot;] wort.lu,27.08.2018.&lt;/ref&gt;.

Déi leschtgenannt hunn, zesumme mat [[Dikrech]], am Mäerz 2024 erkläert, op eng méiglech Fusioun bis 2027 hinzeschaffen.&lt;ref name=50järige&gt;Nico Muller: [https://www.wort.lu/luxemburg/eine-ueber-50-jahre-alte-vision-soll-endlich-realitaet-werden/9988376.html &quot;Eine über 50 Jahre alte Vision soll endlich Realität werden.&quot;] wort.lu [w+], 27.03.2024.&lt;/ref&gt;

Et besti weiderhi Pläng vun enger méiglecher Fusioun vun der [[Stauséigemeng]] an der [[Gemeng Bauschelt]]. Dozou solle bis 2029 Referendumen ofgehale ginn. Ufanks stoung an der Diskussioun, dass och [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] matmaache kéint; ma do war schlussendlech keen Intressi.&lt;ref&gt;
Marc Hoscheid: [https://www.rtl.lu/news/national/dbierger-solle-virun-2029-an-engem-referendum-jo-oder-nee-soen-1528531793 Ugestriefte Fusioun tëscht Bauschelt an der Stauséigemeng: D'Bierger solle virun 2029 an engem Referendum &quot;Jo&quot; oder &quot;Nee&quot; soen.] rtl.lu, 15.12.2025.&lt;/ref&gt;

Och d'Gemenge [[Gemeng Viichten|Viichten]] a [[Gemeng Biissen|Biissen]] iwwerleeën d'Méiglechkeet vun enger Fusioun (Stand August 2023).&lt;ref&gt;[https://100komma7.lu/article/aktualiteit/d-gemeng-viichten-ass-prett-fir-eng-fusioun-mat-der-gemeng-biissen &quot;D'Gemeng Viichten ass prett fir eng Fusioun mat der Gemeng Biissen.&quot;] 100komma7.lu, 
05. August 2023&lt;/ref&gt;

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Municipalities in Luxembourg|Gemengen zu Lëtzebuerg}}
* [https://statistiques.public.lu/stat/TableViewer/document.aspx?ReportId=12704&amp;IF_Language=fra&amp;MainTheme=1&amp;FldrName=1 Entwécklung vun der Gemengenzuel 1839 - 2017] op der Internetsäit vum [[Institut national de la statistique et des études économiques|Statec]]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengezuel]]</text>
      <sha1>020er4tb3huass4s0n5akekrbe7cryn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Al Jazeera</title>
    <ns>0</ns>
    <id>21217</id>
    <revision>
      <id>2685481</id>
      <parentid>2540443</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:13:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>De(n) Zinneke huet d'Säit [[Al-Dschasira]] op [[Al Jazeera]] geréckelt an dobäi gouf eng Viruleedung iwwerschriwwen: geleefeg Schreifweis a laténgesche Buschtawen</comment>
      <origin>2540443</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6591" sha1="nzl1jjd27qlkxytbqfu5wjnxiswm5w5" xml:space="preserve">'''Al-Dschasīra''' ([[Arabesch Sprooch|arabesch]] '''الجزيرة''', iwwersat &quot;D'Insel&quot; oder &quot;D'Arabesch Hallefinsel&quot;), [[englesch]] '''Al Jazeera''' geschriwwen, ass en [[Arabien|arabeschen]] [[Fernsehsender|Noriichtesender]] mat Sëtz zu [[Katar]]. Al-Dschasira erhieft den Usproch, den eenzege politesch onofhängege Tëlevisiounssender am [[Noen Osten]] ze sinn.

== Geschicht, Aarbecht a Wierkung ==
De Sender huet Enn [[1996]] ugefaange mat senden, woubäi en dovu profitéiert huet, datt am [[Abrëll]] [[1996]] den arabesche Gemeinschaftssender vun der [[BBC]] an dem saudesche Medienkonzern Orbit wéinst Zensuropfuederunge vun der [[Saudi-Arabien|saudescher]] Regierung de Sendebetrib agestallt huet. Vill Mataarbechter vun dësem Sender si bei Al-Dschasira eriwwer gewiesselt.

Al-Dschasira ass warscheinlech de meescht gekuckten Noriichtesender am Noen Osten, wou vill Leit en als eng méi vertrauenswierdeg Informatiounsquell gesi wéi déi westlech Sender, wéi z.&amp;nbsp;B. [[CNN International]].

De Sender gouf vun der [[Bundesregierung (USA)|US-Regierung]] ëmmer erëm schaarf kritiséiert, well en an hiren Aen z'onkritesch iwwer de [[Saddam Hussein]] oder den [[Osama bin Laden]] bericht huet. Ëmgekéiert gouf Al-Dschasira vu ville vu senge Spectateure kritiséiert, well de Sender [[Israel|israeelesche]] Regierungsbeamte Sendezäit gëtt.

Et heescht, d'Awunner am Noen Oste géife vun hire Regierungen a Medien nëmmen ageschränkt Informatioune kréien, dës wiere souguer nach virageholl. Net zulescht dowéinst ass Al-Dschasira als déi oppenst a komplettst Informatiounsquell am Noen Oste bekannt an net confirméierten Aussoen no och en Zil vun US-[[Propaganda]].

Am [[Drëtte Golfkrich]] gouf Al-Dschasira vun der US-Regierung beschëllegt, géint d'[[Genfer Konventioun]] verstouss ze hunn. De Sender huet Billermaterial vu gefaangenen US-Zaldoten, ënner anerem beim Verhéier, gewisen.

Am Januar [[2003]] huet d'[[BBC]] ugekënnegt, datt si e Vertrag iwwer den Austausch vun Informatiounen a Filmmaterial mat Al-Dschasira ënnerschriwwen hätt. Dëse Schrëtt gëtt vu villen als eng weider Bekräftegung vun der Neutralitéit vun dësem Sender gesinn.

Am Mäerz 2003 huet Al-Dschasira, opgrond vun den aktuellen Événementer eng engleschsproocheg Editioun vu sengem [[Internet]]-Optrëtt lancéiert, déi direkt [[Defacement|gehackt]] gouf. D'Visiteure goufen duerch en Agrëff an den [[Domain Name System|DNS]]-System zu enger Säit ëmgeleet, déi en [[US-amerikanesche Fändel|amerikanesche Fändel]] gewisen huet. Dës Déviatioun war no e puer Deeg awer erëm besäitegt. Déi engleschsproocheg Al-Dschasira-Säit war awer wärend dem [[Drëtte Golfkrich]] kaum z'erreechen.

Haaptredakter vun der engleschsproocheger Offer ass déi am [[Libanon]] gebuer [[Joanne Tucker]], Duechter vun engem [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesche]] [[Pilot]] bei enger ziviller [[Fluchgesellschaft]] an enger Libanesin. D'Joanne Tucker ass a [[Saudi-Arabien]] a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] opgewuess, huet op der [[Cambridge University]] studéiert a fir d'[[BBC]] geschafft, éier se, faszinéiert vun der villsäiteger Berichterstattung vun Al-Dschasira no den Événementer vum [[Terroruschléi vum 11. September 2001 an den USA|11. September 2001]] vum Ibrahim Helal, [[Chefredakter]] vun Al-Dschasira, d'Offer krut, fir de Sender ze schaffen.

Al-Dschasira plangt, en engleschsproochege Sender ze lancéieren.

Zanter dem 4. Mäerz 2003 däerfen Al-Dschasira an aner [[Noriichten- a Presseagence|Noriichtenagencën]], deneen hir Nimm net publizéiert goufen, net méi vun der [[New York Stock Exchange|New Yorker Bourse]] beriichten, &quot;aus Sécherheetsgrënn&quot;, sou déi offiziell Begrënnung. Kritiker sinn der Meenung, datt d'Ofneigung vun der [[George W. Bush|Bush]]-Regierung géint dëse Sender den eigentleche Grond ass.

Am drëtte Golfkrich hu fir Al-Dschasira déi selwecht Restrictioune wéi fir aner Sendere gegollt. Den [[Taisir Alluni]], e Reporter vun Al-Dschasira, gouf vum irakeschen Informatiounsministère aus dem Land verwisen, en anere Reporter, den Diyar al-Omari, huet net méi däerfen aus dem Irak beriichten. Béid Decisioune goufe méi spéit widderruff. Entre-temps huet al-Dschasira sech souguer ganz aus dem [[Irak]] zeréckgezunn, an huet &quot;iwwerdriwen Amëschung vun den irakeschen Autoritéiten&quot; als Grond uginn.

Den Taisir Alluni war fir Al-Dschasira och als Reporter am [[Afghanistan]]. No den [[Terroruschléi vum 11. September 2001 an den USA]] huet hie mat engem Exklusiv-Interview vum [[Osama bin Laden]] op sech opmierksam gemaach. Hie gouf [[2005]] a [[Spuenien]] wéinst senge Kontakter mat der [[al-Qaida]] zu siwe Joer Prisong verurteelt. Him gouf reprochéiert, engem Al-Qaida-Leader, deen hien a sengem südspueneschen Haus logéiert hat, Suen iwwerginn ze hun.

Den 8. Abrëll 2003 gouf de Büro vum Sender zu [[Bagdad]] bei enger US-Loftattack getraff, obwuel d'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] anscheinend iwwer déi genee Lag vum Büro informéiert waren. De Reporter Tariq Ayyub ass heibäi ëm d'Liewe komm. En änlechen Ugrëff op de Büro zu [[Kabul]] ass wärend dem [[Afghanistan]]krich geschitt.

De 7. August 2004 huet dem Allawi seng Regierung all Büroe vun Al-Dschasira am Irak zougemaach. De 4. September 2004 huet déi irakesch Regierung beschloss, de Verbuet vun engem Mount vun Al-Dschasira op onbestëmmten Zäit ze verlängeren.

Den 23. September 2004 huet den irakesche Regierungsconseil Al-Dschasira an [[Al-Arabiya]] fir zwou Wochen d'Berichterstattung iwwer déi offiziell Regierungsaktivitéite verbueden, an dëst anscheinend wéinst der Ënnerstëtzung vun Ugrëffer op Membere vum Regierungsrot an op Besatzungstruppen. E puer Iraker beschëllegen de Sender, duerch d'Diffuséiere vun Explikatioune vun irakesche Widderstandsféierer zur Gewalt géint de Besatzer opgehetzt an ethnesch resp. reliéis Spannunge verstäerkt ze hunn an de &quot;gesetzlose Widderstand&quot; z'ënnerstëtzen.

Staark opgefall sinn déi provokant Optrëtter vum [[Wafa Sultan]] an Talkshowen am Joer 2005 an 2006.

D'USA stralen den arbaeschsproochege Sender [[Al-Hurra]] aus.

== Literatur ==

Hugh Miles: ''Al-Dschasira: Ein arabischer Nachrichtensender fordert den Westen heraus'', Hamburg: Europäische Verlagsanstalt, 2005 ISBN 3-434-50594-6

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Al Jazeera}}
* [http://www.aljazeera.net Offiziell arabesch Websäit vun al-Dschasira]
* [http://english.aljazeera.net Déi engleschsproocheg Versioun vun al-Dschasira]

[[Kategorie:Televisiounssenderen]]</text>
      <sha1>nzl1jjd27qlkxytbqfu5wjnxiswm5w5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskussioun:Al Jazeera</title>
    <ns>1</ns>
    <id>21255</id>
    <revision>
      <id>2685483</id>
      <parentid>2236090</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:13:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>De(n) Zinneke huet d'Säit [[Diskussioun:Al-Dschasira]] op [[Diskussioun:Al Jazeera]] geréckelt: geleefeg Schreifweis a laténgesche Buschtawen</comment>
      <origin>2236090</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="737" sha1="emi6io47bwtxbgimiyfexddl65gr6b9" xml:space="preserve">==Untitled==
&quot;Et heescht, d’Awunner am Noen Osten géife ...&quot; &lt;br&gt;
&quot;.. de warscheinlech am meeschte gekuckten Noriichtesender am Noen Osten ..&quot;&lt;br&gt;
&quot;.. obwuel d’USA anscheinend iwert  ..&quot;&lt;br&gt;
&quot;.. an dëst anscheinend wéint der ..&quot; &lt;br&gt;
&quot;.. Kritiker sinn der Meenung, dass ..&quot;&lt;br&gt;
&quot;.. nët confirméierten Aussoen no och en Zil ..&quot;&lt;br&gt;
&quot;Warscheinlech , et heescht, nët confirméierten Aussoen no, anscheinend ..&quot;: - Dat gesäit sech &quot;anscheinend&quot; net no Faiten un, mee méi no Behaaptungen an no &quot;nët confirméierten Aussoen&quot;. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 08:27, 18 Abrëll 2006 (UTC)

JO ech hun den Text aus der däitscher Wikipedia iwerholl, an do steet et esou ... !!! -- [[User:Alain|Alain]] 08:54, 18 Abrëll 2006 (UTC)</text>
      <sha1>emi6io47bwtxbgimiyfexddl65gr6b9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:CYP</title>
    <ns>10</ns>
    <id>22229</id>
    <revision>
      <id>2685621</id>
      <parentid>2147618</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:52:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685621</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="155" sha1="0cdm5nplsimczu3rtmokhuz82xhz5rg" xml:space="preserve">[[Fichier:Flag of Cyprus.svg|20px|border]] [[Zypern]]&lt;noinclude&gt;
[[Kategorie:Schabloune vu Länner mat Fändelen|CYP]]
[[Kategorie:Zypern|*]]

&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0cdm5nplsimczu3rtmokhuz82xhz5rg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gürtelrous</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24755</id>
    <revision>
      <id>2685450</id>
      <parentid>2417980</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T01:27:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685450</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="751" sha1="j3z1rnmpp4ymf3u9ue1bcnm1ko80p5w" xml:space="preserve">{{skizzMed}}
{{Medezin}}
[[Fichier:DGK Guertelrose.jpg|thumb|250px|D'Gürtelrous (Herpes Zoster)]]
D''''Gürtelrous''' oder '''Herpes Zoster''' (op [[Däitsch]] ''Gürtelrose'' an op [[Franséisch]] ''zona'') ass eng Krankheet a besteet an enger Reaktivéierung vun de [[Waasserpouken]] (''Varizellen''), déi wéinst Immuninsuffisenz am Alter optrëtt.

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu Krankheeten]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Herpes zoster}}
*[https://web.archive.org/web/20061028055350/http://dermis.multimedica.de/dermisroot/de/11400/diagnose.htm Biller iwwer den Herpes zoster bei DermIS]
*[http://www.medinfo.de/index.asp?r=791&amp;thema=G%FCrtelrose Säit iwwer d'Gürtelrous vun medinfo.de]

{{DEFAULTSORT:Gurtelrous}}
[[Kategorie:Krankheeten]]</text>
      <sha1>j3z1rnmpp4ymf3u9ue1bcnm1ko80p5w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pastoralregioun</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25707</id>
    <revision>
      <id>2685591</id>
      <parentid>2489080</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:04:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ wéi an den Artikelen</comment>
      <origin>2685591</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="823" sha1="fceg93hx0izln8269rl6ebpvpmo20fv" xml:space="preserve">D'[[Par]]en aus der [[Diözees]] [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ware bis de Mee 2017 a 40 [[Parverband|Parverbänn]] agedeelt, déi a 5 '''Pastoralregiounen''' zesummegefaasst waren. All Pastoralregioun hat un hirer Spëtzt ee [[Dechen|Regionaldechen]]. De 6. Mee 2017 goufen d'Pastoralregiounen zesumme mat de Parverbänn mat engem Dekreet vum Bistum ofgeschaaft.

Dës 5 Pastoralregioune waren:
* [[Pastoralregioun Zentrum]] mat 8 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Osten]] mat 11 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Lëtzebuerg]] mat 10 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Norden]] mat 8 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Süden]] mat 13 Parverbänn

== Um Spaweck ==
* [http://www.cathol.lu/article166 Websäit vun der kathoulescher Kierch mat der offizieller Lëscht vun de Pastoralregiounen]

[[Kategorie:Pastoralregiounen| ]]</text>
      <sha1>fceg93hx0izln8269rl6ebpvpmo20fv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685604</id>
      <parentid>2685591</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:37:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>nogerechent</comment>
      <origin>2685604</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="823" sha1="6tnqlszhudmcacbjhw057mb77cbgcby" xml:space="preserve">D'[[Par]]en aus der [[Diözees]] [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ware bis de Mee 2017 a 50 [[Parverband|Parverbänn]] agedeelt, déi a 5 '''Pastoralregiounen''' zesummegefaasst waren. All Pastoralregioun hat un hirer Spëtzt ee [[Dechen|Regionaldechen]]. De 6. Mee 2017 goufen d'Pastoralregiounen zesumme mat de Parverbänn mat engem Dekreet vum Bistum ofgeschaaft.

Dës 5 Pastoralregioune waren:
* [[Pastoralregioun Zentrum]] mat 8 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Osten]] mat 11 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Lëtzebuerg]] mat 10 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Norden]] mat 8 Parverbänn
* [[Pastoralregioun Süden]] mat 13 Parverbänn

== Um Spaweck ==
* [http://www.cathol.lu/article166 Websäit vun der kathoulescher Kierch mat der offizieller Lëscht vun de Pastoralregiounen]

[[Kategorie:Pastoralregiounen| ]]</text>
      <sha1>6tnqlszhudmcacbjhw057mb77cbgcby</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Zoufftgen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>28028</id>
    <revision>
      <id>2685401</id>
      <parentid>2515424</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:06:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>+lb Numm</comment>
      <origin>2685401</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2541" sha1="bzq2cze8tpb9ls68wz9bqzuoek4iayt" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Frankräich
 | Numm = Zoufftgen&lt;br&gt;lb: ''Suuftgen''
 | Wopen = Blason ville fr Zoufftgen (Moselle).svg
 | Bild = Zoufftgen Gemeng.JPG
 | Bildtext = D'Märei vu Zoufftgen
 | Regioun = {{Grand Est}}
 | Departement = {{Moselle}}
 | Arrondissement = [[Arrondissement Thionville|Thionville]]
 | Kanton = [[Canton de Yutz|Yutz]]
 | Insee = 57764
 | Plz = 57330

 | Koordinaten = {{coor dms|49|27|47|N|06|08|01|O}}
 | Fläch = 1.670
 | Bevëlkerung = 684
 | Bevëlkerungsdatum = [[2007]]
 }}

[[Fichier:Zoufftgen76w.jpg|thumb|upright|Kierch vu Zoufftgen]]
'''Zoufftgen''' ([[Lëtzebuergesch|lb]]. '''Suuftgen''', [[Däitsch|d]]&lt;nowiki/&gt;t. ''Suftgen'', [[loutrengesch]] ''Suftge'') ass eng [[Frankräich|franséisch]] Uertschaft a Gemeng an der Regioun [[Grand Est]] am [[Departement Moselle]].

An der Uertschaft, déi zum [[Arrondissement Thionville]], am [[Canton de Yutz|Kanton Yutz]] gehéiert, an déi eng Fläch vu 16,7 [[km²]] huet, liewe 684 Awunner (Stand 2007).

D'Uertschaft gehéiert zanter dem Grenzvertrag vum [[16. Mee]] ​[[1769]] tëscht dem [[Louis XV. vu Frankräich|Kinnek vu Frankräich]] an der [[Maria Theresia vun Éisträich]], mat Ënnerbriechung vun [[1871]] bis [[1918]] ([[Elsass-Loutrengen|Reichsland Elsass-Loutrengen]]), zu Frankräich.

Zoufftgen ass un d'Stroossennetz ugeschloss iwwer d'Departementstrooss D56, an ee Wee deen op d'lëtzebuergesch Grenz féiert, wou en iwwer den [[CR160]] Uschloss un dat lëtzebuergescht Stroossennetz huet.

== Awunner ==
D'Awunner ginn op Franséisch &quot;Zoufftgenois&quot; genannt.

== Geographie ==
Zoufftgen grenzt am Norden un [[Diddeleng]]. Nërdlech an ëstlech vum Gemengenterritoire leie Bëscher.

== Nopeschuertschaften ==
* [[Dodenom]] (''Duedenuewen'') am Osten
* [[Roussy-le-Village]] (''Rëttgen'') am Osten
* [[Boust]] am Südosten
* [[Kanfen]] am Süden
* [[Diddeleng]] (Lëtzebuerg) am Nordwesten

== Ongléck ==
Den [[11. Oktober]] [[2006]] sinn zu Zoufftgen, genee op der Grenz mat [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], e Voyageurs- an e Marchandisenzuch frontal aneneegerannt. Sechs Leit sinn dobäi gestuerwen.

{{Méi Info 1|Zuchaccident zu Zoufftgen}}

== Bekannt Leit ==

* De [[Jean-Marie Monhoven|Generol Monhoven]]
{{Kuckt och Moselle}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&amp;latitude=49.4630555555556&amp;longitude=6.13361111111111&amp;zoom=8 Plang vu Zoufftgen op Mapquest] {{fr}}

[[Kategorie:Gemengen am Arrondissement Thionville]]
[[Kategorie:Uertschaften am Arrondissement Thionville]]</text>
      <sha1>bzq2cze8tpb9ls68wz9bqzuoek4iayt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Buerg Beefort</title>
    <ns>0</ns>
    <id>28108</id>
    <revision>
      <id>2685535</id>
      <parentid>2582269</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:44:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685535</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3760" sha1="1c3a5onkk9qlwag7c415u0iy0c8slh2" xml:space="preserve">{{Infobox Monument}}
D''''Buerg Beefort''', an engem Dall südlech vun der Uertschaft [[Beefort]] geleeën, ass tëscht dem [[11. Joerhonnert|11.]] an dem [[17. Joerhonnert]] gebaut ginn.

Am 11. Joerhonnert gouf op engem Fielsvirsprong e Wunngebai mat enger Befestegungsmauer ronderëm säin Haff gebaut&lt;ref&gt;Quell, wou net anescht uginn:Mayer, Christina, 2010, ''Topographie der Baukultur des Großherzogtums Luxemburg, Band 1: Kanton Echternach''. Ministère de la culture, Service des sites et monuments nationaux, ISBN 978-2-495-15120-7, S.93-96.&lt;/ref&gt;. D'Plaz louch um Verkéierswee tëscht [[Waasserbëlleg]] an [[Dikrech]]. Eng honnert Joer méi spéit gouf e romanesche Wunntuerm gebaut an e weideren Haff mat enger Mauer ugeluecht. 1192 gouf eng éischt Kéier an engem Dokument vun der ''Herrschaft Belfurt'' rieds; aus där Famill gouf et puer Mönchen am [[Klouschter Iechternach]]. 
1386 (oder 1388) stierft mam Walter V. dee leschte Member vun där Famill an d'Buerg (an d'Herrschaft) geet un d'[[Tréier]]er Famill von Orley iwwer. An där Zäit gouf d'Buerg och vergréissert, an d'Festunge verstäerkt. Déi Zäit duerno hunn 2 Famillen an der Anlag, an zwee veschiddene Wunntrakten, gewunnt. 1526 gouf d'Famill von Velbrück neie Meeschter, mä an de ronn honnert Joer duerno huet d'Buerg e puermol hire Proprietär gewiesselt.

1639 huet de [[Jean de Beck]] d'Anlag kaf. Hien huet d'Buerg ausbaue gelooss, mä gläichzäiteg och niewendrun en neit Schlass, d'[[Schlass Beefort]], baue gelooss.

{{Méi Info 1|Schlass Beefort}}

Zanter datt d'Schlass gebaut war, gouf d'Buerg ëmmer manner bewunnt. Am [[19. Joerhonnert]] war se just nach eng [[Ruin]] a gouf als Steebroch benotzt.

D'Famill Even, déi d'Areal 1892 kaf huet, an déi schonn zanter 1811 eng Zort Verwalter do waren, hunn d'Ruin 1928 fräigeluecht a se zanter 1932 dem Public zougänglech gemaach. Vun 1875-1921 war eng Konservefabréck am Haff, vun där haut näischt méi ze gesinn ass.

1981 sinn d'Buerg an d'Schlass un de Lëtzebuerger Staat verkaf ginn. Zanter 1988 si béid Gebailechkeeten op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] als ''Nationalmonument'' klasséiert&lt;ref&gt;{{INPA-AC}}&lt;/ref&gt;.

Enn Juli 2021 ass no enger Period mat villem Reen en Deel vun der baussenzegster Mauer am ënneschten Haff an e Koup gefall. De Schued gouf op 200.000 bis 250.000 Euro geschat&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/1763854.html|Titel=Iwwer 200.000 Euro Schued: Deel vu Beeforter-Buerg an de Koup gefall, Visitte weider méiglech|Gekuckt=03.10.2021|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;.

==Vuen==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Beaufort castle - Luxembourg.JPG|D'Buerg Beefort
Fichier:F-Clement N-Liez ruines-du-chateau-de-beaufort.png|D'Ruine vun der Buerg Befort. Zeechnung vum [[Frantz Clément (Moler)|Frantz Clément]] an [[Nicolas Liez (Moler)|Nicolas Liez]], 1834.
Fichier:Beaufort Castle.jpg|Hierscht op der Buerg
&lt;/gallery&gt;

== Literatur ==
* John Zimmer: ''Die Burgen des Landes''. Band 1, Luxemburg: Saint-Paul, 1996.

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Buergen a Schlässer]]
* [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Beefort]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20120401192620/http://www.ssmn.public.lu/patrimoine/feodal_fortifie/chateaux_ruine/beaufort/index.html D'Buerg vu Beefort op der Websäit vum ''Service des sites et monuments nationaux''] {{fr}}
* [https://web.archive.org/web/20081211205123/http://www.beaufort.lu/chateau/burg1.htm Beschreiwung vun der Buerg] {{de}}

{{Referenzen}}

&lt;!--Keen DEFAULTSORT asetze wgl.--&gt;

[[Kategorie:Buergen a Schlässer zu Lëtzebuerg|Beefort Buerg]]
[[Kategorie:Gemeng Beefort|Buerg Beefort]]
[[Kategorie:Klasséiert Buergen a Schlässer|Buerg Beefort]]</text>
      <sha1>1c3a5onkk9qlwag7c415u0iy0c8slh2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Par</title>
    <ns>0</ns>
    <id>29493</id>
    <revision>
      <id>2685449</id>
      <parentid>2684372</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T20:55:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Territorial Paren zu Lëtzebuerg bis Mee 2017 */ k</comment>
      <origin>2685449</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7062" sha1="5s455luqgylxg7iuzfgwd0i1vfefgfu" xml:space="preserve">Eng '''Par''' (och nach ''Por'' genannt, wat awer nach eng aner Bedeitung huet) ass a verschiddene Kierchen de pastorale Wierkungsberäich vun engem Geeschtlechen.

D'Wuert kënnt aus dem [[Mëttelhéichdäitsch]]en ''pfarre'' an dem [[Alhéichdäitsch]]en ''pfarra'', ass [[Etymologie|etymologesch]] awer net gekläert.

A verschiddene Länner ass eng Par eng administrativ Andeelung, déi meeschtens direkt vun der kierchlecher Andeelung ofgeleet ass. An deem Fall schwätzt ee vun enger [[Zivil Par|Ziviller Par]].

An enger Par gëtt et ëmmer eng Parkierch. &lt;!--, déi an där Uertschaft steet, déi der Par den Numm ginn huet.--&gt; Ausser der Parkierch gëtt et an engen oder aneren Deel vun der Par och nach eng oder méi Filialkierchen oder Kapellen.

== Territorial Paren zu Lëtzebuerg bis Mee 2017==
Nieft den 274 territoriale Pare gouf et och déi ''Europäesch Par'' mat Sëtz an der [[Kapuzinergaass]], déi net geographesch ofgegrenzt war&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://cathol.lu/archidiocese-erzbistum/annuaire-diocesain/article/paroisse-europeenne |Titel=Europäesch Par op cathol.lu |Gekuckt=21.03.2012 |Archiv-Datum=09.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160309224029/http://www.cathol.lu/archidiocese-erzbistum/annuaire-diocesain/article/paroisse-europeenne }}&lt;/ref&gt;. All Par aus der [[Äerzdiözes Lëtzebuerg]] huet zu engem [[Dekanat]], zu enger [[Pastoralregioun]] an zu engem [[Parverband]] gehéiert.

Meeschtens louch eng Par um Territoire vun enger Gemeng. Et gouf awer e puer Ausnamen:
* Par [[Kierch Äischen|Äischen]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Habscht]], wärend d'Filial Rentert um Territoire vun der belscher Stad [[Arel]] läit;
* Par [[Bärel]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Wanseler]], wärend d'Filial [[Noutem (Stauséigemeng)|Noutem]] zur [[Stauséigemeng]] zielt;
* Par Beetebuerg: d'[[Kierch Beetebuerg|Dekanatskierch]] an d'Filial [[Kapell Obeler|Obeler]] leien um Territoire vun der [[Gemeng Beetebuerg]], wärend d'Filial [[Léiweng]] zur [[Gemeng Réiser]] gehéiert;
* Par [[Betzder]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Betzder]], wärend d'Filial [[Haastert]] zur [[Gemeng Biwer|Biwer Gemeng]] zielt;
* [[Kierch Blaaschent|Par Blaaschent]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Luerenzweiler]], wärend d'Filial [[Eesebuer]] zur [[Gemeng Jonglënster]] zielt;
* Par Dikrech: d'[[Kierch Dikrech|Dekanatskierch]] an déi [[Al Kierch Dikrech|Al Kierch]] leien um Territoire vun der [[Gemeng Dikrech|Stad Dikrech]], wärend d'Filial [[Angelduerf]] zur [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Gemeng Ierpeldeng]] zielt;
* Par [[Eescheler]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Jonglënster]], wärend d'Filial [[Bruch (Biwer)|Bruch]] zur [[Gemeng Biwer]] gehéiert;
* Par Gréiwemaacher: d'[[Kierch Gréiwemaacher|Dekanatskierch]] an d'Kräizkapell leien um Territoire vun der [[Gemeng Gréiwemaacher]], wärend d'[[Kapell Mënjecker|Filial Mënjecker]] zur [[Gemeng Manternach]] zielt;
* Par [[Kauneref]]: d'Parkierch an d'[[Pirminuskapell Kauneref|Pirminuskapell]] leien um Territoire vun der [[Stauséigemeng]], wärend d'Filial [[Bidscht]] zur [[Gemeng Géisdref]] zielt;
* Par [[Keespelt]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Kielen]], wärend d'[[Donatuskapell um Märjendaller Haff|Filial Märjendaller Haff]] zur [[Gemeng Tënten]] zielt;
* Par [[Meesebuerg]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Fiels]], wärend d'Filial [[Angelsbierg]] zur [[Gemeng Fëschbech]] zielt;
* [[Kierch Munzen|Par Munzen]]: den Haaptuert läit um Territoire vun der [[Gemeng Clierf]], wärend d'[[Kierch Buckels|Filial Buckels]] an d'Filial [[Näidsen]] zur [[Gemeng Parc Housen]] zielen;
* Par [[Nidderdonwen]]: den Haaptuert an d'[[Kapell Uewerdonwen|Filial Uewerdonwen]] leien um Territoire vun der [[Gemeng Fluessweiler]], wärend d'[[Kierch Ohn|Filial Ohn]] zur [[Gemeng Wuermer|Wuermer Gemeng]] gehéiert;
* Par [[Nidderpallen]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Réiden op der Atert]], wärend d'Filial [[Näerden]] zur [[Gemeng Biekerech]] zielt;
* Par Nidderwolz: d'[[Kierch Nidderwolz|Dekanatskierch]] läit um Territoire vun der [[Gemeng Wolz|Stad Wolz]], wärend d'Filial [[Wanseler]] zur [[Gemeng Wanseler]] zielt;
* [[Kierch Nouspelt|Par Nouspelt]]: den Haaptuert gehéiert zur [[Gemeng Kielen]], wärend d'[[Donatuskapell zu Rued|Filial Rued]] zur [[Gemeng Simmer]] zielt;
* [[Kierch Pënsch|Par Pënsch]]: den Haaptuert an d'Filialen [[Kierch Äischer|Äischer]], [[Kierch Lellgen|Lellgen]] a [[Kierch Wëlwerwolz|Wëlwerwolz]] leien um Territoire vun der [[Gemeng Kiischpelt]], wärend d'Filialen [[Kierch Draufelt|Draufelt]] a [[Kierch Siwwenaler|Siwwenaler]] zur [[Gemeng Clierf]] zielen;
* Par [[Rued]]: den Haaptuert läit um Territoire vun der [[Gemeng Ell]], wärend d'Filial [[Lannen]] zur [[Gemeng Réiden op der Atert]] gehéiert;
* [[Kierch Schlënnermanescht|Par Schlënnermanescht]]: den Haaptuert läit um Territoire vun der [[Gemeng Buerschent]], wärend d'Filial [[Iewescht Schlënner]] zur [[Gemeng Parc Housen]] zielt;
* [[Kierch Simmer|Par Simmer]]: den Haaptuert läit um Territoire vun der [[Gemeng Simmer]], wärend d'[[Kapell Iener|Filial Iener]] an d'[[Kierch Kaalmes|Filial Kaalmes]] zur [[Gemeng Sëll]] zielen;
* Par [[Kierch Ueschdref|Ueschdref]]: den Haaptuert an d'Filial [[Bilschdref]] leien um Territoire vun der [[Gemeng Rammerech]], wärend d'Filial [[Néngsen]] zur [[Gemeng Esch-Sauer]] gehéiert;
* Par Uewermäerzeg: Uewermäerzeg an Niddermäerzeg leien um Territoire vun der Gemeng [[Mäerzeg]], wärend d'Filial [[Méchelbuch]] zur [[Gemeng Viichten]] gehéiert;
* Par Veianen: d'Dekanatskierch, d'[[Veianer Bildchen|Bildchenkapell]], d'[[Kierch Veianen (Nikloskierch)|Nikloskapell]] an d'Rochuskapell leien um Territoire vun der [[Gemeng Veianen|Stad Veianen]], wärend d'Filial [[Biwels]] zur [[Gemeng Pëtschent]] gehéiert;
* Par [[Kierch Welschent|Welschent]]: den Haaptuert läit um Territoire vun der [[Gemeng Buerschent]], wärend d'Filial [[Bierden]] zur [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Gemeng Ierpeldeng]] gehéiert.

== Territorial Paren zu Lëtzebuerg vum Mee 2017 un ==
De 6. Mee 2017 goufen all déi 274 al Paren opgeléist a mat 33 méi grousse Paren ersat. D'Opdeelung a Pastoralregiounen a Parverbänn gouf komplett opginn. D'Andeelung an Dekanater ass liicht verännert viru bestoe bliwwen.&lt;ref&gt;[https://www.cathol.lu/accueil-homepage/a-la-une-fir-d-eischt/article/les-33-nouvelles-paroisses-de-l Les 33 nouvelles paroisses de l'Archidiocèse Charge pastorale et administration dans les paroisses]&lt;/ref&gt;

== Kuckt och ==
* [[Parverband]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren]]
* [[Pastoralregioun|Lëscht vun de Pastoralregiounen]]

== Um Spaweck ==
* [https://cathol.lu/article3602 D'Paren an der Kathoulescher Kierch zu Lëtzebuerg]
* [https://web.archive.org/web/20210726224722/https://kierchefong.lu/document/download/10/bec00c98-152d-45ee-9854-c3913ca2c8cc/11 Kaart vun de Paren zu Lëtzebuerg] op [https://kierchefong.lu kierchefong.lu]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Katholizismus]]
[[Kategorie:Paren zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>5s455luqgylxg7iuzfgwd0i1vfefgfu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Haaptasteroidenceinture</title>
    <ns>0</ns>
    <id>36231</id>
    <revision>
      <id>2685472</id>
      <parentid>2619658</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:38:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2685472</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13861" sha1="94r2qpst1jviobpy9ped5c9vm6zmtf9" xml:space="preserve">[[Fichier:Asteroid Belt.jpg|thumb|300px|Objetverdeelung an der Haaptasteroidenceinture.]]

An der '''Haaptasteroidenceinture''', och '''Planetoidenceinture''' oder '''Haaptceinture''', sinn [[Asteroid]]en oder Klengplanéiten tëscht de Bunne vu [[Mars (Planéit)|Mars]] a [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]]. Déi meescht Asteroiden oder Planetoiden an eisem [[Sonnesystem]] sinn an dësem Beräich ze fannen. Den totale Beräich vun den eenzelen Ëmlafbunne gëtt haut mat ongeféier 2,0 bis 3,4&amp;nbsp;[[Astronomesch Eenheet|AE]] uginn.

== Entdeckung ==
Opgrond vun der als [[Titius-Bode-Rei]] bekannter empirescher Formel, déi der Uerdnung vun de bis dohi bekannte [[Planéit]]en entsprach huet, gouf géint Enn vum [[18. Joerhonnert]] mat der systematescher Sich no Planéiten ugefaangen, déi et der Formel no misst ginn, awer bis dohin nach net entdeckt goufen.

Mat der Entdeckung vum [[Zwergplanéit]] [[(1) Ceres|(1)&amp;nbsp;Ceres]] den [[1. Januar]] [[1801]] huet de [[Giuseppe Piazzi]] gemengt, de gesichte Planéit fonnt ze hunn. An de Joren duerno sinn awer ëmmer erëm weider Entdeckungen derbäikomm.

Schonn am Joer [[1802]] huet den [[Heinrich Wilhelm Olbers]] mat [[(2) Pallas|(2)&amp;nbsp;Pallas]] een zweeten Objet entdeckt, deen d'Sonn tëscht Mars a Jupiter ëmkreest. Et kommen d'Entdeckunge vum [[(3) Juno|(3)&amp;nbsp;Juno]]&amp;nbsp;([[1804]]), [[(4) Vesta|(4)&amp;nbsp;Vesta]]&amp;nbsp;([[1807]]) an no 38 Joer Paus dee vun [[(5) Astraea|(5)&amp;nbsp;Astraea]]&amp;nbsp;([[1845]]).
Obwuel e gläich erkannt huet, datt all entdeckt Objeten, déi d'Sonn tëscht Mars a Jupiter ëmkreesen, ëm Gréisstenuerdnunge méi kleng wéi déo klassesch Planéite waren, goufe si deemools als vollwerteg Planéite betruecht. Sou koum et, datt de '' [[Neptun (Planéit)|Neptun]]'' bei senger Entdeckung am Joer [[1846]] als ''dräizéngte&amp;nbsp;Planéit'' gezielt gouf.

Mat der Entdeckung vum [[(6) Hebe|(6)&amp;nbsp;Hebe]] am Joer [[1847]] huet allerdéngs eng richteg Well vun Neientdeckunge vun Asteroiden ugefaangen. Dofir gouf op Virschlag vum [[Alexander von Humboldt]] am Joer [[1851]] d'Zuel vun de ''(grousse) Planéiten'' op aacht begrenzt an déi nei Objetsklass vun den ''Asteroiden'' geschaf.

Bis [[1890]] huet ee schonn 300 Asteroiden an dëser „Planéitelück“ kannt – bis haut sinn et der iwwer 100.000 Objeten; dorënner och souer, déi, wéi am Fall vum [[(243) Ida|(243)&amp;nbsp;Ida]] an dem Begleeders [[Dactyl (Mound)|Dactyl]], souguer en eegene klenge Mound hunn.

Well de gréissten Asteroid Ceres eng bal kugelfërmeg Form an e planéitenänlechen Opbau huet, gouf hien de [[24. August]] [[2006]] vun der [[International Astronomesch Unioun|IAU]] zu der neier Objetklass vun den ''[[Zwergplanéit]]en'' héichgestuft. Den [[1930]] entdeckten [[(134340) Pluto|Pluto]] dogéint gouf wéinst senger klenger Gréisst a senger Existenz am Verglach mat öhnlechen Objeten a senger Ëmlafbunn vum ''néngte Planéit'' zum ''Zwergplanéit'' degradéiert.

Et gëtt haut allgemeng ugeholl, datt d'Haaptasteroidenceinture gläichzäiteg mat dem restleche Sonnesystem aus engem [[Sonneniwwel|präsolaren Urniwwel]] ofstaamt an opgrond vun der Awierkung vum Jupiter net zu engem Planéit zesummewuesse konnt. Eng an der Vergaangenheet populär Thees, no där et zu enger Kollissioun tëscht engem klenge Planéit an engem Asteroid koum, gëtt haut net méi vertrueden.

== Objeten ==
[[Fichier:Asteroidenverteilung.PNG|thumb|300px|Verdeelung vun den Asteroidebunnhallefachsen an der Haaptceinture. D'Feiler markéieren d'Distanzen, an deenen Objeten an enger [[Bunnresonanz]] mam Jupiter sinn, woubäi déi éischt Ziffer d'Zuel vun den Asteroidenëmleef ugëtt.]]
[[Fichier:Main belt i vs a.png|thumb|300px|Diagramm an deem d'Längt vun de Bunnhallefachse vun den Asteroide géint hir [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]] ofgedroe gëtt; rout: Objet vun der Haaptceinture, blo: aner Asteroidegruppen]]
Et handelt sech bei den Asteroiden ëm Objeten an der Gréisst vu klengen, onreegelméisseg geformte Bätz bis zu den Zwergplanéiten an der Haaptceinture, de Ceres, deem säin Duerchmiesser mat ronn 945 Kilometer gutt e Véirel vum Duerchmiesser vun eisem [[Äerdmound]] huet, awer nëmmen 1,6 Prozent vu senger Mass huet, wat der Relatioun tëshent Äerdmound an [[Äerd]] nokënnt. Bis op dat hellste Ceintureobjet Vesta sinn si vun der Äerd aus net mat dem bloussem A ze gesinn. D'Gesamtmass vun allen Asteroide vun der Haaptceinture ass ongeféier 5 Prozent där vun eisem Äerdmound an ass domat knapps en Drëttel vum [[(134340) Pluto|Pluto]], dat heescht, si erreecht nëmmen d'Mass vum gréissten Uranusmound [[Titania (Mound)|Titania]].

D'Zesummesetzung vun den Asteroiden ass net op der ganzer Haaptceinture gläich. Am banneschte Beräich (tëscht 2,0 an 2,5&amp;nbsp;AE) dominéieren hell Objete vun der [[Asteroid#d'Zesummesetzung vun Asteroiden|Spektralklassen]]&amp;nbsp;E ([[Albedo]] ~0,4) an S ([[Albedo]] ~0,2), och d'V-Klass ass do ugesidelt. Et handelt sech dobäi ëm [[Silikate|silikaträich]] Objeten, déi am Laf vun hirer Geschicht deelweis oder och ganz ofgeschmolt goufen. Vun engem Ofstand vu ronn 2,5&amp;nbsp;AE dominéieren déi donkel, [[kuelestoff]]halteg Asteroide vun der Spektralklass&amp;nbsp;C (Albedo ~0,05). Hir Zesummesetzung ënnerscheet sech däitlech vun den Asteroiden am banneschte Beräich vun der Haaptceinture: Si si méiglecherweis eng Mëschung vun [[Äis]] a Gestengs. 
Am baussenzege Beräich vun der Haaptasteroidenceinture trieden da méi Objete vun der Spektralklass&amp;nbsp;D a P op. Déi gläichen zwar dem C-Typ, goufen awer an der Geschicht kaum nennenswäert erhëtzt, sodatt op hirer Uewerfläch nach Äis kéint sinn.

== Verdeelung ==
D'Asteroiden tëscht Mars a Jupiter sinn net gläichméisseg verdeelt, well d'[[Gravitatioun]] vum Planéit Jupiter – hien huet ronn 70 Prozent vun der Gesamtmass vun de Planéiten an eisem Sonnesystem – [[Bunnstéierung]]en ausléist.

Opfälleg sinn déi 4:1 Resonanz bei 2,06&amp;nbsp;AE, déi d'Haaptceinture no banne begrenzt, d'Hestia-Lach (3:1), déi 5:2 Resonanz-Zon an d'Hecuba-Lach (2:1), déi d'baussenzeg Grenze vun der Haaptceinture bei 3,3&amp;nbsp;AE mécht. Tëscht der 4:1 a 2:1 Resonanz ass déi gréisst Zuel vun Objeten tëscht Mars- a Jupiterbunn, ausserdeem hu si verhältnesméisseg kleng [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]]en. Baussenzeg vun där Haaptceinture leie vereenzelt kleng Asteroidegruppen, déi sech a Resonanzberäicher usammelen, déi ee stabiliséierenden Effekt op hiren Ëmlafbunnen ausmaachen.

'''Ëmgéigend vun der Haaptceinture (Distanzen an AE):'''

D'Beräicher vun den Haaptceintureasteroide si rout duergestallt, déi vun de klengen Asteroidegruppe si blo.
&lt;timeline&gt;
ImageSize = width:750 height:140
PlotArea = width:700 height:100 left:25 bottom:35

Period = from:1 till:5.5
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:1 start:1

Define $dx = 25 # shift text to right side of bar

PlotData=
 bar:Leadors color:black width:15 align:left fontsize:S

 from:1 till:1 color:skyblue shift:(-10,70) text:&quot;Äerd&quot;
 from:1.48 till:1.52 color:blue shift:(-40,15) text:&quot;Mars-Trojaner&quot; textcolor:blue
 from:1.5 till:1.5 shift:(-15,70) text:&quot;Mars&quot;
 from:1.9 till:2 color:blue shift:(-40,15) text:&quot;Hungaria-Grupp&quot; textcolor:blue
 from:2.05 till:2.05 color:white shift:(0,-20) text:&quot;4:1&quot; textcolor:lavender
 from:2.1 till:2.45 color:red shift:(-30,45) text:&quot;Flora/Vesta-~ Grupp&quot; textcolor:red
 from:2.5 till:2.5 color:white shift:(-20,-20) text:&quot;Hestia-~ Lach&quot; textcolor:lavender
 from:2.5 till:2.81 color:red shift:(-25,55) text:&quot;Eunomia/~ Gefion-~ Grupp&quot; textcolor:red
 from:2.82 till:2.82 color:white shift:(-5,-20) text:&quot;5:2-&quot; textcolor:lavender
 from:2.82 till:2.82 color:white shift:(-23,-31) text:&quot;Resonanz&quot; textcolor:lavender
 from:2.84 till:2.95 color:red shift:(-17,20) text:&quot;Koronis-~ Grupp&quot; textcolor:red
 from:2.95 till:2.95 color:white shift:(-15,30)
 from:2.96 till:3.25 color:red shift:(-25,45) text:&quot;Eos/Themis-~ Grupp&quot; textcolor:red
 from:3.3 till:3.3 color:white shift:(-20,-20) text:&quot;Hecuba-~ Lach&quot; textcolor:lavender
 from:3.3 till:3.5 color:blue shift:(-30,15) text:&quot;Cybele-Grupp&quot; textcolor:blue
 from:3.9 till:4 color:blue shift:(-25,15) text:&quot;Hilda-Grupp&quot; textcolor:blue
 from:5.1 till:5.4 color:blue shift:(-35,15) text:&quot;Jupiter-Trojaner&quot; textcolor:blue
 from:5.2 till:5.2 color:black shift:(-15,70) text:&quot;Jupiter&quot;
 from:2.7 till:2.7 color:black shift:(-15,70) text:&quot;Ceres&quot;
&lt;/timeline&gt;

=== Asteroidegruppen op der Haaptceinture ===
[[Fichier:Asteroid proper elements i vs a.png|thumb|300px|Diagramm an deem d'Längt vun de Bunnhallefachse vun Haaptceinture-Asteroide géint hir Bunnschréi agedroen ass. Asteroidefamille maache sech als signifikant Kéip bemierkbar.]]

Gruppe vun Asteroiden, déi déi selwecht Bunnelementer, wéi d'Längt vun der [[Hallefachs vun der Ellips|Hallefachs]], Bunnschréi oder Exzentrizitéit hunn an eng Zesummesetzung hunn déi sech gläicht, ginn als [[Hirayama-Famill|Asteroidefamill]] bezeechent. D'Famillen entstinn duerch d'Kollisioun vu groussen Objeten an et sinn d'Fragmenter déi dobäi entstinn. Vill Planetoide vun der Haaptceinture loosse sech sou an néng grouss Gruppen andeelen, déi no deem fir d'éischt entdeckten Asteroid benannt sinn.

'''Bannenzeg Haaptceinture:'''
* D'[[(8) Flora|Flora-Famill]] ass eng relativ grouss Grupp vun Asteroide mat der S-Klass an der bannenzeger Ceinture (2,15&amp;nbsp;–&amp;nbsp;2,35&amp;nbsp;AE). Hir Bunnen hunn eng Schréit vun 1,5° bis 8°. Ongeféier 4&amp;nbsp;–&amp;nbsp;5 % vun allen Haaptceintureasteroide gehéieren zu där Grupp.
* Zu der Vesta-Grupp gehéiere Planetoide mat Bunnschréien tëscht 5° an 8° op enger Distanz vun 2,25 bis 2,5&amp;nbsp;AE (baussenzeg vun der 7:2 Resonanz). Si gehéiere meeschtens zur V-Klass. Ongeféier 6 % vun allen Haaptceintureasteroide gehéieren zu dëser Famill. De bekanntsten a gréissten Objet ass d'[[(4) Vesta|Vesta]].
* D'[[(44) Nysa|Nysa]]-Grupp läit op bal der selwechter Distanz wéi d'Vesta-Asteroiden, mä hir Objeten hu Bunnschréie vun nëmmen 1° bis 5°. An hirer Géigend sinn och Objete vun der [[Massalia (Asteroid)|Massalia]]-Grupp. Déi Bunnen hunn eng Schréit vun nëmmen 0&amp;nbsp;–&amp;nbsp;2,5°.

'''Mëttel Haaptceinture:'''
* Eng weider grouss Grupp gouf nom Asteroid [[(15) Eunomia|Eunomia]] genannt an erstreckt sech hanner dem Hestia-Lach mat Bunnhallefachsen tëscht 2,5 an 2,8&amp;nbsp;AE. D'Objete gehéiere meeschtens der S-Klass un an hu Bunnschréien tëscht 11° a 16°. Mat iwwer 4.600 Objete gehéiere ronn 5 % vun allen Haaptceintureasteroiden zu där Famill.
* D'[[Gefion (Asteroid)|Gefion]]-Famill läit op Distanzen tëscht 2,7 an 2,8&amp;nbsp;AE. D'Bunnschréi vun den Objeten, déi meeschtens zu der S-Klass gehéieren, ass 7,5° bis 10,5°. An der Grupp läit d'Bunn vum [[Zwergplanéit]] [[(1) Ceres|Ceres]], deen awer net zu där Famill gehéiert, well sech seng Zesummesetzung däitlech vun den aneren Objeten ënnerscheet.

'''Baussenzeg Haaptceinture:'''
* D'Objete vun der [[Koronis (Asteroid)|Koronis]]-Grupp hu méi eng kleng Bunnschréi (0°&amp;nbsp;–&amp;nbsp;3,5°) a stellen den Haaptdeel vun den Asteroiden, déi op enger Distanz vun 2,8 bis 2,95&amp;nbsp;AE stinn, a gi vun den Zonen, op deenen eng 5:2 respektiv 7:3-Resonanz zu Jupiter ass, begrenzt. De bekanntsten Objet vun der Famill ass den Asteroid [[Ida (Asteroid)|(243)&amp;nbsp;Ida]].
* D'[[Eos (Asteroid)|Eos]]-Grupp läit op enger Distanz vun 2,99&amp;nbsp;–&amp;nbsp;3,03&amp;nbsp;AE an huet Bunnschréien tëscht 8° an 12°.
* D'[[Themis (Asteroid)|Themis]]-Famill huet Asteroide mat Bunnhallefachsen am Beräich vun 3,08 an 3,24&amp;nbsp;AE a Bunnschréie mat manner wéi 3°.
* Zu der [[Hygiea (Asteroid)|Hygiea]]-Grupp zielt zirka 1 % vun der Haaptceinture. Si sinn op änlechen Distanze wéi d'Asteroide vun der Themis-Grupp, hunn allerdéngs méi eng héich Bunnschréi (4°&amp;nbsp;–&amp;nbsp;6°). Déi meescht Objete si vun der B- an C-Klass.

== Aner Virkommen ==
Ronn zéng Prozent vun de bekannten Asteroide lafen net op Bunnen tëscht Mars a Jupiter.
* Bannent der Marsbunn beweege sech d'[[Amor-Asteroid|Amor]]-, d'[[Apollo-Asteroid|Apollo]]- an d'[[Aten-Asteroid]]en.
* Op de Bunne vun de Planéite Mars, Jupiter an [[Neptun (Planéit)|Neptun]] lafen d'Asteroiden ëm d'Sonn, déi als [[Trojaner (Astronomie)|Trojaner]] bezeechent ginn.
* Déi Säit vum Neptun beweege sech [[Transneptuneschen Objet|Transneptun]]e souwéi Objete vun der [[Kuiperceinture]] (KBO - ''Kuiper Belt Objects''). An deem Beräich gi méi Objeten ugeholl wéi an der Haaptceinture, opgrond vun de méi groussen Distanze si s'awer méi schwéier nozeweisen. Ausserdeem sinn ënner den Transneptunen och e puer Objeten, déi en Duerchmiesser vun iwwer 1000&amp;nbsp;km hunn, an domat déi gréisst Asteroiden an der Haaptceinture iwwertreffen.

Eng weider Asteroidenceinture, d'[[Vulcanoiden]], ass bannenzeg vun der Merkurbunn z'erwaarden, konnten awer bis elo wéinst der heller Noperschaft vun der Sonn net nogewise ginn.

== Literatur ==
* ''[[Sternenbote]]:'' Jahrgang 45/12, Seite 222-234: ''Die Asteroiden - Dramatik und Schutt im Planetensystem:'' Gottfried Gerstbach: Artikel auf der Seite des Autors im [[PDF]]-Format abrufbar: https://web.archive.org/web/20061117205203/http://www.g.gerstbach.at/papers/Asteroid1202gg.pdf

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun den Asteroiden]]
{{Kuckt och Portal:Astronomie}}

== Um Spaweck ==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20000620205107/http://www.geocities.com/zlipanov/asteroid_intro/asteroid_intro.html Iwwerbléck op d'Asteroidegruppen]
* {{de}} [http://www.wienerzeitung.at/Desktopdefault.aspx?TabID=3946&amp;Alias=wzo&amp;lexikon=Astronomie&amp;letter=A&amp;cob=5687 Wiener Zeitung; Chr. Pinter: „Den futtisse Planéit“]
* {{en}} [http://cfa-www.harvard.edu/iau/mpc.html Minor Planet Center]
{{Commonscat|Main Belt asteroids|Haaptceinture}}

[[Kategorie:Asteroiden]]</text>
      <sha1>94r2qpst1jviobpy9ped5c9vm6zmtf9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:RIP</title>
    <ns>10</ns>
    <id>44169</id>
    <revision>
      <id>2685456</id>
      <parentid>2685035</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T06:52:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685456</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="789" sha1="1i02d2ietpom5t3r2royierfnuv8aln" xml:space="preserve">&lt;!-- No Méiglechkeet net méi wéi 4-5 Zeilen, jee no Héicht vun der Foto (130px de breede Wee, 100px den héije Wee)  --- Setzt wa méiglech den Numm beim Datum a Joer vum Gebuerts- an Doudesdag bäi!--&gt; [[Fichier:2016 Bonnie Tyler - by 2eight - DSC8647.jpg|100px|right|Bonnie Tyler]]
* ≤ 12. Juli: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], Emir vu Katar.
*{{8. Juli}}: '''[[Bonnie Tyler]]''', brittesch Sängerin.
*{{6. Juli}}: [[Henri Metz]], lëtzebuergeschen Neurolog.
* ≤ 26. Juni: [[Edmond Thill]], lëtzebuergesche Konschthistoriker.
* [[24. Juni]]: [[Ann Blyth]], US-amerikanesch Schauspillerin.
{{Small|[[2026#Gestuerwen|Éischter am Joer]]  -}} [http://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Schabloun:RIP&amp;action=edit {{Small|änneren}}]
&lt;noinclude&gt;[[Kategorie:Haaptsäit]]&lt;noinclude /&gt;</text>
      <sha1>1i02d2ietpom5t3r2royierfnuv8aln</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685488</id>
      <parentid>2685456</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:15:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685488</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="788" sha1="dr3hahsr5vz2irgw81vrejukagau4ex" xml:space="preserve">&lt;!-- No Méiglechkeet net méi wéi 4-5 Zeilen, jee no Héicht vun der Foto (130px de breede Wee, 100px den héije Wee)  --- Setzt wa méiglech den Numm beim Datum a Joer vum Gebuerts- an Doudesdag bäi!--&gt; [[Fichier:2016 Bonnie Tyler - by 2eight - DSC8647.jpg|100px|right|Bonnie Tyler]]
*[[12. Juli]]: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], Emir vu Katar.
*{{8. Juli}}: '''[[Bonnie Tyler]]''', brittesch Sängerin.
*{{6. Juli}}: [[Henri Metz]], lëtzebuergeschen Neurolog.
* ≤ 26. Juni: [[Edmond Thill]], lëtzebuergesche Konschthistoriker.
* [[24. Juni]]: [[Ann Blyth]], US-amerikanesch Schauspillerin.
{{Small|[[2026#Gestuerwen|Éischter am Joer]]  -}} [http://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Schabloun:RIP&amp;action=edit {{Small|änneren}}]
&lt;noinclude&gt;[[Kategorie:Haaptsäit]]&lt;noinclude /&gt;</text>
      <sha1>dr3hahsr5vz2irgw81vrejukagau4ex</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685567</id>
      <parentid>2685488</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:59:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685567</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="786" sha1="h63ehiaybu0uk8n6l762nezcss2ld3g" xml:space="preserve">&lt;!-- No Méiglechkeet net méi wéi 4-5 Zeilen, jee no Héicht vun der Foto (130px de breede Wee, 100px den héije Wee)  --- Setzt wa méiglech den Numm beim Datum a Joer vum Gebuerts- an Doudesdag bäi!--&gt; [[Fichier:2016 Bonnie Tyler - by 2eight - DSC8647.jpg|100px|right|Bonnie Tyler]]
*[[13. Juli]]: [[Sam Neill]], neiséilännesche Schauspiller
*[[12. Juli]]: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], Emir vu Katar.
*{{8. Juli}}: '''[[Bonnie Tyler]]''', brittesch Sängerin.
*{{6. Juli}}: [[Henri Metz]], lëtzebuergeschen Neurolog.
* ≤ 26. Juni: [[Edmond Thill]], lëtzebuergesche Konschthistoriker.
{{Small|[[2026#Gestuerwen|Éischter am Joer]]  -}} [http://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Schabloun:RIP&amp;action=edit {{Small|änneren}}]
&lt;noinclude&gt;[[Kategorie:Haaptsäit]]&lt;noinclude /&gt;</text>
      <sha1>h63ehiaybu0uk8n6l762nezcss2ld3g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nasir al-Muhammad al-Ahmad as-Sabah</title>
    <ns>0</ns>
    <id>44811</id>
    <revision>
      <id>2685598</id>
      <parentid>2592893</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:17:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685598</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="783" sha1="8ffxk0lru5v6bww912ou83uloimvq5w" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Nasir Al-Mohammed Al-Ahmed Al-Sabah''', gebuer [[1940]], gouf de [[7. Februar]] [[2006]] vum Emir Scheich [[Sabah al-Ahmad al-Dschabir as-Sabah]] zum Premierminister vum [[Kuwait]] ernannt.

Den Nasir al-Muhammad huet op der Universitéit vu [[Genf]] an der [[Schwäiz]] en Ofschloss a politesche Wëssenschaften an an Ekonomie gemaach.

Éier hie Premier gouf, war hien [[Ambassadeur]] am [[Iran]] an am [[Afghanistan]], Informatiounsminister, Sozial- und Aarbechtsminister, Ausseminister a Minister vum kinnekleche Geriicht.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Sabah Nasser Al-Mohammed Al-Ahmed as-Sabah}}
[[Kategorie:Kuwaitesch Ministeren]]
[[Kategorie:Kuwaitesch Ambassadeuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1940]]</text>
      <sha1>8ffxk0lru5v6bww912ou83uloimvq5w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685603</id>
      <parentid>2685598</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:30:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685603</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="782" sha1="on5rr6mf23cmdvg7wt7twkfkxlysebu" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Nasir Al-Mohammed Al-Ahmed Al-Sabah''', gebuer [[1940]], gouf de [[7. Februar]] [[2006]] vum Emir Scheich [[Sabah al-Ahmad al-Dschabir as-Sabah]] zum Premierminister vum [[Kuwait]] ernannt.

Den Nasir al-Muhammad huet op der Universitéit vu [[Genf]] an der [[Schwäiz]] en Ofschloss a politesche Wëssenschaften an an Ekonomie gemaach.

Éier hie Premier gouf, war hien [[Ambassadeur]] am [[Iran]] an am [[Afghanistan]], Informatiounsminister, Sozial- an Aarbechtsminister, Ausseminister a Minister vum kinnekleche Geriicht.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Sabah Nasser Al-Mohammed Al-Ahmed as-Sabah}}
[[Kategorie:Kuwaitesch Ministeren]]
[[Kategorie:Kuwaitesch Ambassadeuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1940]]</text>
      <sha1>on5rr6mf23cmdvg7wt7twkfkxlysebu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>La traversée des pays et des âges</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57300</id>
    <revision>
      <id>2685572</id>
      <parentid>2491221</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:02:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>nei Infobox</comment>
      <origin>2685572</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3727" sha1="kn7dti52q9ldp1qbrchkvpu0zf797aj" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
[[Fichier:BLWanderweeKaart01.jpg|thumb|250px|D'Kaart déi zum Topoguide gehéiert.]]
'''La traversée des pays et des âges''' ass den Numm vun engem [[Wanderwee]] béidsäiteg vun der belsch-lëtzebuergescher Grenz an de Gemenge [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] an [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], a [[Gouvy]] an [[Houffalize]] an der [[Belsch]].

Den Tour, deen och fir [[Mountain Bike]]n op ass, ass 47&amp;nbsp;km laang an zitt duerch d'Uertschafte [[Buret]], [[Limerlé]], [[Huldang]], [[Aasselbuer]] an [[Tratten]]. Zwou Schleefe vun 12 oder 16&amp;nbsp;km erlaben et den Tour deelweis ze goen.

Den Tour benotzt zum Deel al Weeër, wéi z.&amp;nbsp;B. de réimesche Wee ([[Kiem]]) vu [[Reims]] op [[Köln]], de [[Post vun Aasselbuer|Postwee]] aus dem 16. Joerhonnert an al Kadasterweeër.

D'Kaart an den Topoguide vum Tour kritt ee gratis bei de [[Syndicat d'initiative|Syndicats d'initiative]] vun deenen dräi betraffene Gemengen, bei der [[Stëftung Hëllef fir d'Natur]] ([[Haus vun der Natur]] op der [[Kockelscheier]]), an och an der Maison du parc vum [[Parc naturel des deux Ourthes]] zu Houffalize.

==Réalisatioun an offiziell Aweiung==
Den Tour gouf vun der ''Stëftung Hëllef fir d'Natur'' an der Verwaltung vum ''Parc naturel des deux Ourthes'' am Kader vum [[Interreg]] Projet IIIA, mam Titel ''Grandeur et intimité des paysages'', realiséiert. Finanzéiert gouf de Projet vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]], der [[Wallounesch Regioun|Wallounescher Regioun]] an dem Ëmweltministère vu Lëtzebuerg.

D'offiziell Aweiung war den [[1. Juni]] [[2008]], bei Geleeënheet vum [[Gréngen Zuch]] (de Gréngen Zuch gëtt all Joer vun der [[Natura]] a.s.b.l. organiséiert).

De grénge Bändchen, dee beim [[Gossemaark|Grenzpoteau 265]] um [[flouernumm|Lieu-dit]] ''Hara'', wou déi dräi betraffe Gemengen zesummestoussen, gespaant war, gouf vun de [[Minister]]e [[Fernand Boden]] a [[Benoît Lutgen]], den Tourismusministere vu Lëtzebuerg an der Wallounescher Regioun, duerchgeschnidden, dat a Presenz vun de betraffene [[Buergermeeschter]]en an enger Rëtsch anere gewielte politesche Verantwortlecher vu Lëtzebuerg an der Wallounescher Regioun.

==Offiziell Objektiver vum Tour ==
Et sinn dat
* Fërderung vum [[Ökotourismus]];
* Sensibiliséierung vun de lokale Populatioune fir hir Ëmwelt;
* Opwäertung vum landschaftleche Patrimoine vun den [[Ardennen]].

==Quellen==
* ''La Traversée des Pays et des Âges aux confins des eaux de la Meuse et du Rhin. Topo-guide de randonnée transfrontalière''. Erausgi vun der Stëftung Hëllef fir d'Natur an dem Parc naturel des deux Ourthes. 129 S.
* ''Aux confins des eaux de la Meuse et du Rhin. Grenzüberschreitende Landschaften an der Wasserscheide von Maas und Rhein.'' (Dëst ass d'geographesch Kaart déi zum Topoguide gehéiert. Op der Récksäit fënnt een Erklärungen, op Franséisch an op Däitsch, zum Tour).
*[[Jean-Pierre Schmitz]], 2008. ''La Traversée des Pays et des Âges''. [[Regulus (Zäitschrëften)|regulus]] 9 (2008), S. 24.

== Kuckt och ==
* [[Éislek Trail]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardenne vu [[Kautebaach]] bis [[La Roche-en-Ardenne]].
* [[Sentier des Passeurs]], en 13&amp;nbsp;km laange Wandertour an de Gemengen [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]] a [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* [http://www.pndo.be/ Websäit vum Parc naturel des deux Ourthes]
* [https://web.archive.org/web/20080519014546/http://www.hfn.lu/la-fondation-hfn.html Websäit vun der Stëftung Hëllef fir d'Natur]
* [http://www.interreg3.com/objets/fichiers/brochure.pdf PDF vun Interreg IIIA]

[[Kategorie:Wandertier]]
[[Kategorie:Houffalize]]</text>
      <sha1>kn7dti52q9ldp1qbrchkvpu0zf797aj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685574</id>
      <parentid>2685572</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:02:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685574</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3763" sha1="8rtcigsohu3jjzuer0z4ch19c9bxyul" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee
|Bild = BLWanderweeTopoguide02.jpg
}}
[[Fichier:BLWanderweeKaart01.jpg|thumb|250px|D'Kaart déi zum Topoguide gehéiert.]]
'''La traversée des pays et des âges''' ass den Numm vun engem [[Wanderwee]] béidsäiteg vun der belsch-lëtzebuergescher Grenz an de Gemenge [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] an [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], a [[Gouvy]] an [[Houffalize]] an der [[Belsch]].

Den Tour, deen och fir [[Mountain Bike]]n op ass, ass 47&amp;nbsp;km laang an zitt duerch d'Uertschafte [[Buret]], [[Limerlé]], [[Huldang]], [[Aasselbuer]] an [[Tratten]]. Zwou Schleefe vun 12 oder 16&amp;nbsp;km erlaben et den Tour deelweis ze goen.

Den Tour benotzt zum Deel al Weeër, wéi z.&amp;nbsp;B. de réimesche Wee ([[Kiem]]) vu [[Reims]] op [[Köln]], de [[Post vun Aasselbuer|Postwee]] aus dem 16. Joerhonnert an al Kadasterweeër.

D'Kaart an den Topoguide vum Tour kritt ee gratis bei de [[Syndicat d'initiative|Syndicats d'initiative]] vun deenen dräi betraffene Gemengen, bei der [[Stëftung Hëllef fir d'Natur]] ([[Haus vun der Natur]] op der [[Kockelscheier]]), an och an der Maison du parc vum [[Parc naturel des deux Ourthes]] zu Houffalize.

==Réalisatioun an offiziell Aweiung==
Den Tour gouf vun der ''Stëftung Hëllef fir d'Natur'' an der Verwaltung vum ''Parc naturel des deux Ourthes'' am Kader vum [[Interreg]] Projet IIIA, mam Titel ''Grandeur et intimité des paysages'', realiséiert. Finanzéiert gouf de Projet vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]], der [[Wallounesch Regioun|Wallounescher Regioun]] an dem Ëmweltministère vu Lëtzebuerg.

D'offiziell Aweiung war den [[1. Juni]] [[2008]], bei Geleeënheet vum [[Gréngen Zuch]] (de Gréngen Zuch gëtt all Joer vun der [[Natura]] a.s.b.l. organiséiert).

De grénge Bändchen, dee beim [[Gossemaark|Grenzpoteau 265]] um [[flouernumm|Lieu-dit]] ''Hara'', wou déi dräi betraffe Gemengen zesummestoussen, gespaant war, gouf vun de [[Minister]]e [[Fernand Boden]] a [[Benoît Lutgen]], den Tourismusministere vu Lëtzebuerg an der Wallounescher Regioun, duerchgeschnidden, dat a Presenz vun de betraffene [[Buergermeeschter]]en an enger Rëtsch anere gewielte politesche Verantwortlecher vu Lëtzebuerg an der Wallounescher Regioun.

==Offiziell Objektiver vum Tour ==
Et sinn dat
* Fërderung vum [[Ökotourismus]];
* Sensibiliséierung vun de lokale Populatioune fir hir Ëmwelt;
* Opwäertung vum landschaftleche Patrimoine vun den [[Ardennen]].

==Quellen==
* ''La Traversée des Pays et des Âges aux confins des eaux de la Meuse et du Rhin. Topo-guide de randonnée transfrontalière''. Erausgi vun der Stëftung Hëllef fir d'Natur an dem Parc naturel des deux Ourthes. 129 S.
* ''Aux confins des eaux de la Meuse et du Rhin. Grenzüberschreitende Landschaften an der Wasserscheide von Maas und Rhein.'' (Dëst ass d'geographesch Kaart déi zum Topoguide gehéiert. Op der Récksäit fënnt een Erklärungen, op Franséisch an op Däitsch, zum Tour).
*[[Jean-Pierre Schmitz]], 2008. ''La Traversée des Pays et des Âges''. [[Regulus (Zäitschrëften)|regulus]] 9 (2008), S. 24.

== Kuckt och ==
* [[Éislek Trail]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardenne vu [[Kautebaach]] bis [[La Roche-en-Ardenne]].
* [[Sentier des Passeurs]], en 13&amp;nbsp;km laange Wandertour an de Gemengen [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]] a [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* [http://www.pndo.be/ Websäit vum Parc naturel des deux Ourthes]
* [https://web.archive.org/web/20080519014546/http://www.hfn.lu/la-fondation-hfn.html Websäit vun der Stëftung Hëllef fir d'Natur]
* [http://www.interreg3.com/objets/fichiers/brochure.pdf PDF vun Interreg IIIA]

[[Kategorie:Wandertier]]
[[Kategorie:Houffalize]]</text>
      <sha1>8rtcigsohu3jjzuer0z4ch19c9bxyul</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pol Leurs</title>
    <ns>0</ns>
    <id>60940</id>
    <revision>
      <id>2685463</id>
      <parentid>2679216</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T07:49:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-25081-43</username>
        <id>70929</id>
      </contributor>
      <comment>/* Auszeechnungen */</comment>
      <origin>2685463</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11060" sha1="kow2waohj4ykmd78akkeyv65rrgaft3" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Pol Leurs''', gebuer de [[27. September]] [[1947]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Cartoon]]ist, deen ënner dem [[Pseudonym]] '''Poleurs''' bekannt ass.

Hien ass [[Autodidakt]] an en huet ënner anerem vun 1975 bis 1980 an der ''[[Revue (Zäitschrëft)|Revue]]'', vun 1978 bis 1989 am ''[[Forum (Zäitschrëft)|Forum]]'' a vun 1981 bis 1983 am ''[[Ons Stad]]'' matgeschafft.

Vun 2009 un ass hie Jurysmember vum Salon International de la Caricature et du Cartoon de Vianden.

Donieft gouf hien och als Member a follgende Juryen nominéiert:
* 1985: Euro-Cartoonale Kruishoutem (B)
* 1986: International Cartoonfestival Knokke-Heist (B)
*2009-2013: President vun der Jury vum Salon International de la Caricature et du Cartoon, Vianden (L)
* 2010: European Competition &quot;20th anniversary of the Convention on the Right of the Child&quot;
* 2011: Concours International du Dessin de Presse et d'Humour de Virton (B)
* 2011: 17th International Cartoon Contest Haifa (Israel)
* 2011: First International Biennial of Resistance Cartoon Contest, Tabriz (Iran)
* 2013: Euro-Cartoonale Kruishoutem (B)
* 2013: 18e Nederlands Cartoonfestival (NL)2013 Euro-Cartoonale Kruishoutem (B)
* 2013: International Cartoon Contest &quot;Humour a Gallarate&quot; (I)
* 2014: Second International Graphic Humour Festival &quot;The Sunny Dragon&quot; (Armenien)
* 2015: Internationaler Karikaturwettbewerb Berlin (D)
* 2017: The first International Cartoon Festival on Safe &amp; Optimal Consumption of Naturall Gas (Iran)
* säit 2019: Salon International de la Caricature et du Cartoon, Vianden (L)
* 2021: President vun der Jury vun der 21. Euro-Kartoenale, Kruishoutem (B)
* 2021: 38th Aydin Dogan International Cartoon Competition, Istanbul (Tierkei)
* 2022: 54th World Gallery of Cartoons, Skopje (Nordmazedonien)
* 2025  President vun der Jury vun der 25. Euro-Kartoenale, Kruishoutem (B)

2013 krut hien den ''[[Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]'' vun der Kulturministesch [[Octavie Modert]] als Unerkennung fir säin erfollegräicht kënschtlerescht Schaffen iwwerreecht.

De Pol Leurs ass bestuet, Papp vun dräi erwuessene Jongen a wunnt zu Gonnereng.

== Bicher ==
De Pol Leurs huet bis elo am [[Eegeverlag]] véier Bicher mat ausgewielte Wierker erausginn. Dat sinn: ''Poleurs CARTOONS 1, 2, 3, 4'' ''a 5.''

[[Fichier:Wintersports.jpg|thumb|Wintersports - Originalzeechnung vum Pol Leurs]]
[[Fichier:Water safe.jpg|thumb|Water safe - Originalzeechnung vum Pol Leurs]]

==Auszeechnungen==
*
*
*
* 1980: Cartoon'80, Berlin (Däitschland) - Sonderpreis für besonders hervorragende Leistung
* 1983: Euro-Cartoonale, Kruishoutem (Belsch) - 1. Präis, Golden Egg
* 1984: 23th International Cartoonfestival, Knokke-Heist (Belsch) - 10.Präis
* 1994: Kiischpelter Cartoonale (Lëtzebuerg) - Prix du conseil de la presse
* 2006: 45th International Cartoonfestival, Knokke-Heist (Belsch) - 3. Präis, Bronze Hat
* 2006: International contest of illustration for the belgian book &quot;History of contraception&quot; (Belsch) - 3.Präis
* 2007: Euro-Cartoonale, Kruishoutem (Belsch) - 3. Präis
* 2007: VII Int. Cartoon Contest „Independence“ (Ukrain) - Special award of National Artists' Union of Ukraine
* 2007: Greekartoon, Athens (Griechenland) - 1. Präis
* 2007: Humour a Gallarate (Italien) - Special award of Cultural Foundation 1860 Gallarate Città
* 2007: 17th Olense Kartoenale (Belsch) - 3. Präis, De Aarden Pot
* 2007: ACV BI International Cartoon Contest, Brussel (Belsch) - 2. Präis
* 2007: 16th Daejeon International Cartoon Contest Dicaco (Korea) - Honorable mention
* 2008: 47th International Cartoonfestival, Knokke-Heist (Belsch) - 3. Präis, Bronze Hat
* 2008: 3rd International Prestigio Cartoon Contest (Tschechesch Republik) - Gold Prize
* 2008: 2nd International Cartoon Contest &quot;Car-caricature&quot;, Zagreb (Kroatien) - 3. Präis
* 2008: Festival of European Satire &quot;Billygoats&quot; Poznan (Polen) - Special award
* 2008: 11th George Van Raemdonck Cartoon Contest (Belsch) - 3. Präis
* 2008: 4th Salon of Humor of Paraguaçu Paulista - Sao Paulo (Brasilien) - 1. Präis
* 2008: Festival Satirical Bucovina-Museal Complex Suceava (Rumänien) - Honorable mention
* 2008: 6th International Cartoon Contest &quot;Karpik&quot;, Niemodlin (Polen) - 1. Präis
* 2008: 2nd International Cartoon Contest of Braila (Rumänien) - Special prize
* 2008: 17th Daejeon International Cartoon Contest Dicaco (Korea) - Honorable mention
* 2009: 5th Syria International Cartoon Contest (Syrien) - Special prize
* 2009: 14th Zemun International Salon of Caricature, Zemun (Serbien) - 3. Präis
* 2009: 26th International Cartoon Contest Aydin Dogan, Istanbul (Tierkei) - 3. Präis
* 2009: 26th International Humor Exhibition of Piaui (Brasiien) - First honorable mention
* 2009: 11th Internat. Cartoon Contest &quot;Debiut&quot;, Zilona Gora (Polen) - Special award by &quot;False Mirror Gallery&quot;
* 2009: Cartoonale Brugge (Belsch) - 1. Präis
* 2009: 7th International Cartoon Contest &quot;Karpik&quot;, Niemodlin (Polen) - Special honorable mention
* 2009: 1st International Cartoon Contest &quot;Mussel &amp; Fish&quot; (Bulgarien) - Honorable mention
* 2009: 7te Giwenecher Cartoon Concours (Lëtzebuerg) - 1. Präis
* 2010: 16th International Cartoon Competition &quot;Golden Keg&quot;, Preslov (Slovakei) - Honorable mention
* 2010: 1st International Cartoon Competition Berlin (Däitschland) - Special prize
* 2010: 9e Biennale Internationale &quot;Humour et Vigne&quot;, Jonzac (Frankräich) - 1. Präis, Grand Prix du Cognac
* 2010: Internationaler Cartoon-Wettbewerb des KuK e.&amp;nbsp;V., Aachen (Däitschland) - 3. Präis
* 2010: 12th Int. Cartoon Contest &quot;Debiut&quot;, Zielona Gora (Polen) - Special award by Polish Cartoonists' Association
* 2010: 6th International Cartoon Festival Solin (Kroatien) - Special prize
* 2010: 2nd International Cartoon Contest &quot;Mussel &amp; Fish&quot; (Bulgarien) - Honorable mention
* 2010: Selective Cartoon Contest, Baja (Ungarn) - Diplom
* 2010: 22e Olense Kartoenale (Belsch) - 1. Präis, De Tinnen Pot
* 2010: 8te Giwenecher Cartoon Concours (Lëtzebuerg) - 1. Präis
* 2011: 17th Dutch International Cartoonfestival (Holland) - 3. Präis
* 2011: 18th Euro-Cartoonale Kruishoutem (Belsch) - 2. Präis
* 2011: 23th Jaka Bede International Cartoon Contest (Polen) - 1. Präis
* 2011: 50th International Cartoonfestival, Knokke-Heist (Belsch) - 1. Präis, Golden Hat
* 2011: 28th International Cartoon Contest Aydin Dogan, Istanbul (Tierkei) - Award of success
* 2011: 5th International Cartoon Contest &quot;Car-caricature&quot; Zagreb (Kroatien) - Grand Prix
* 2011: 7e Festival du Dessin d'Humour et de Presse de Sélestat (Frankräich) - 5. Präis
* 2011: 26a Biennale Internazionale dell'Umorismo nell'Arte, Tolentino (Italien) - Honorable mention
* 2011: 13th International Cartoon Contest &quot;Debiut&quot;, Zielona Gora (Polen) - Special award
* 2011: Cartoonale Brugge (Belsch) - 2. Präis
* 2011: 4th Cartoonale De Geus, Lebbeke (Belsch) - Honorable mention
* 2011: 2nd Master Cup International Illustration Biennal, Beijing (China) - Excellent prize
* 2012: 44th International Graphic Humour Exhibition &quot;Umoristi a Marostica&quot; (Italien) - Grand Prix Scacchiera
* 2012: 18th International Cartoon Competition &quot;Golden Keg&quot;, Preslov (Slovakei) - Foundation Art.East Snina Prize
* 2012: 2nd Gold Panda International Cartoon and Illustration Competition, Beijing (China) - Copper Panda Medal
* 2012: International Cartoonfestival &quot;Golden Helmet&quot;, Krusevac (Serbien) - Diplom
* 2012: 4th P.C. Rath Memorial International Web Cartoon Contest, Bolangir (Indien) - Special mention
* 2012: 6th Jiaxing International Cartoon Exhibition (China) - Best creative prize
* 2012: International Cartoon Contest &quot;Humour a Gallarate&quot; (Italien) - Spezialpräis vun der Jury
* 2012: 4th &quot;Red Man&quot; International Humour Art Biennal (China) - Exzellent prize
* 2013: 45th International Graphic Humour Exhibition „Umoristi Marostica“ (Italien) – International Umoristi Marostica Award
* 2013: 4th International Cartoon Competition Berlin (Däitschland) - 1. Präis
* 2013: 30th International Cartoon Contest Aydin Dogan, Istanbul (Tierkei) - 3. Präis
* 2013: International Cartoon Competition &quot;The Great and the Little Warsaw&quot; (Polen) - Honorable mention
* 2013: 5th Cartoonale De Geus, Lebbeke (Belsch) - 1. Präis
* 2014: 20th International Cartoon Competition &quot;Golden Keg&quot;, Preslov (Slovakei) - Honorable mention
* 2014: Humorest, Hradec Králové (Tschechesch Republik) - Price of the jury
* 2014: Dieter Burkamp-Preis für Karikatur, Oerlinghausen (Däitschland) - Honorable mention
* 2014: 7th Baja Cartoon Contest, Baja (Ungarn) - 2. Präis
* 2015: Satyrikon Legnica, Legnica (Polen) - Distinction award
* 2015: 20th Euro-Cartoonale Kruishoutem (Belsch) - Honorable mention
* 2016: 21st Zemun International Salon of Caricature, Zemun (Serbien) - 2. Präis
* 2016: 2nd International Cartoon Festival KrAgiKozvak and Cartoon &amp; Art of Kosova (Kosovo) - 1. Präis
* 2017: European Festival of Humour and Satire KREMNICA GAGS (Slovakei) - 1. Präis
* 2018: 13th Biennale Internationale &quot;Humour et Vigne&quot;, Jonzac (Frankräich) - Mention spéciale
* 2020: 2nd LIBEX Satirical Cartoon Competition, Conversano (Italien) - Finalist
* 2020: International Cartoon Biennal Balkan Smile, Pogradec (Albanien) - 2. Präis
*2021: 14e Biennale Internationale du Dessin d'Humour, Jonzac (Frankräich) - Honorable mention
*2022: 30th International Festival of Satire and Humor, Trento (Italien) - Special mention
*2024: International Cartoonexhibition  Cultuursmakers, Sint-Tuiden (Belsch) - 1. Präis
*2024: 9th World Humor Awards, Fidenza (Italien) - Excellent prize
*2025: 37th Olense Kartoenale, Olen (Belsch) - 2. Präis
*2025: 18th International Festival of Satire and Humor, Trento (Italien) - 3. Publikumspräis
*2026: 52nd edition of Umoristi a Marostica (Italien) - International Umoristi a Marostica Award
*2026: 11th World Humor Awards, Fidenza (Italien) - Special mention

== Gielchen ==
* [[File:LUX Order of Merit of the Grand Duchy of Luxembourg - Knight BAR.png|60px]] Chevalier vum [[Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] (Promotioun 2013)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.mc.public.lu/actualites/communiques/2013/06/remise_decorations/index.html |Titel=Promotion générale dans les Ordres nationaux 2013 am Ministère de la Culture |Gekuckt=24.01.2015 |Archiv-Datum=10.10.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20131010041728/http://www.mc.public.lu/actualites/communiques/2013/06/remise_decorations/index.html }}&lt;/ref&gt;

== Kuckt och ==
* [[Comics-online]]
* [[Comic]]
* [[Musée vun der Karikatur a vum Cartoon zu Veianen]]

== Um Spaweck ==
* [http://www.caricature.eu/ De Salon vun der Karikatur an dem Cartoon zu Vianden]
* [http://www.bdcontern.lu/ BD Contern]
* [https://web.archive.org/web/20081206013231/http://www.comics-online.lu/ Comics online]

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Leurs Pol}}
[[Kategorie:Gebuer 1947]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Comicszeechner]]
[[Kategorie:Chevalier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]</text>
      <sha1>kow2waohj4ykmd78akkeyv65rrgaft3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Geographie vun Estland</title>
    <ns>14</ns>
    <id>66294</id>
    <revision>
      <id>2685625</id>
      <parentid>2163301</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:54:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685625</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="176" sha1="o5f4vodcz2ie5ydu7nr7262wg6o8d7j" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Geographie]] vun [[Estland]]}}
{{Commonsca}}

[[Kategorie:Estland]]
[[Kategorie:Geographie vun Europa|Estland]]
[[Kategorie:Geographie no Länner|Estland]]</text>
      <sha1>o5f4vodcz2ie5ydu7nr7262wg6o8d7j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685626</id>
      <parentid>2685625</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:54:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685626</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="177" sha1="8nco4q7cbb45rd6qhhkh6hulfswwm2n" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Geographie]] vun [[Estland]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Estland]]
[[Kategorie:Geographie vun Europa|Estland]]
[[Kategorie:Geographie no Länner|Estland]]</text>
      <sha1>8nco4q7cbb45rd6qhhkh6hulfswwm2n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Elektromagnéiteschen Impuls</title>
    <ns>0</ns>
    <id>67089</id>
    <revision>
      <id>2685426</id>
      <parentid>1963289</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T18:19:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amherst99</username>
        <id>6924</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685426</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="592" sha1="bpn8884cb31p3ia4c35n14zkd3rvr58" xml:space="preserve">{{SkizzPhysik}}
En '''elektromagnéiteschen Impuls''', ofgekierzt ''EMP'' vum [[englesch]]en ''electromagnetic pulse'', ass een eemolegen, kuerzzäitegen, [[Energie|héichenergeteschen]], [[Bandbreet|breetbännegen]] [[Elektromagnéitesch Well|elektromagnéiteschen]] Ausgläichsvirgang. Et handelt sech dobäi ëm een net periodescht (pulséierend) Evenement, mä ëm en [[transient]]e Virgang mat der wesentlecher Eegenschaft, a ganz kuerzer Zäit op e bestëmmte Maximalwäert ze klammen an da vergläichsweis lues nees op de stationäre Rouwäert ofzefaalen.

[[Kategorie:Elektrodynamik]]</text>
      <sha1>bpn8884cb31p3ia4c35n14zkd3rvr58</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:CYP-f</title>
    <ns>10</ns>
    <id>68114</id>
    <revision>
      <id>2685622</id>
      <parentid>2147619</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:52:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685622</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="142" sha1="cas4usqhjrxxm8cllhkfz3v7il6t2q6" xml:space="preserve">[[Fichier:Flag of Cyprus.svg|20px|border]]&lt;noinclude&gt;
[[Kategorie:Schabloune vu Länner mat Fändelen|CYP]]
[[Kategorie:Zypern|*]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cas4usqhjrxxm8cllhkfz3v7il6t2q6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685623</id>
      <parentid>2685622</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:52:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685623</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="143" sha1="o17iu51xjjpcjz40gk7f9a1vgmt137x" xml:space="preserve">[[Fichier:Flag of Cyprus.svg|20px|border]]&lt;noinclude&gt;
[[Kategorie:Schabloune vu Länner mat Fändelen|CYP]]
[[Kategorie:Zypern|*]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>o17iu51xjjpcjz40gk7f9a1vgmt137x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wanderwee</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70921</id>
    <revision>
      <id>2685612</id>
      <parentid>2420938</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:47:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685612</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="683" sha1="19323dyib92povdwyaqxwls94sigfsu" xml:space="preserve">E '''Wanderwee''' ass e [[Wee]], dee vun engem [[Wanderer]] fir d'[[Wanderen|Wandere]] benotzt gëtt, enger Form vum Reesen, enger Natursportaart oder enger Fräizäitaktivitéit, déi ee gewéinlech ze Fouss an der Natur mécht. Eng speziell Form vum Wanderwee ass de [[Pilgerwee]].

Fir sech um Terrain erëmzefanne sinn dës Weeër a reegelméissegen Ofstänn mat Symboler op Schëltercher oder op [[Beem]] markéiert.

Wanderweeër si gewéinlech op [[Wanderkaart]]en agedroen. Um [[Internet]] kritt ee mëttlerweil de Verlaf vu Wanderweeër a Form vu sougenannten [[Tracks]] fir e [[GPS]]-Apparat.

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

[[Kategorie:Wanderweeër| ]]</text>
      <sha1>19323dyib92povdwyaqxwls94sigfsu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Charles-Mathieu-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70932</id>
    <revision>
      <id>2685496</id>
      <parentid>2508108</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:18:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685496</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1849" sha1="g7mwfzpbptsmi4vqcdn87blgu0inrdg" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national Charles-Mathieu'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En gouf nom [[Charles Mathieu]] (1863-1933), dem fréieren Deputéierten a [[Buergermeeschter]] vun der Stad [[Gemeng Wolz|Wolz]] genannt.

== Streck ==
De Pad ass 45,85&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Esch-Sauer]] op [[Veianen]]. Den déifste Punkt (203 m) ass zu Veianen an den héchsten (516 m) um [[Groesteen]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=9551c65af78c44d2b327162843cd395a Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Esch-Sauer, [[Bidscht]], [[Rulljen]], [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]], [[Wegdichen]], [[Mäerkels]], [[Kautebaach]], [[Houschent]], [[Grooljen]], [[Nuechtmanescht]], [[Niklosbierg]], Veianen. Informatiounspanneaue gëtt et zu Esch-Sauer, Mäerkels, Houschent a Veianen.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Buderscheid Panorama 01.jpg|Bidscht
Wiltz Fatima ent.jpg|Wolz 
Wandering In The Woods (250072629).jpeg|tëscht Wolz a Mäerkels
Hauptstrasse Nachtmanderscheid 01.jpg|Nuechtmanescht
Vianden, Mont Saint-Nicolas (3).JPG|Niklosbierg
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804074044/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-charles-mathieu De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190804071001/https://app.visitluxembourg.com/files/10045.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=9551c65af78c44d2b327162843cd395a Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>g7mwfzpbptsmi4vqcdn87blgu0inrdg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685544</id>
      <parentid>2685496</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:53:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685544</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1850" sha1="g9uo5ykpuqowv3hn6vx3vsiuua6cae8" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national Charles-Mathieu'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En gouf nom [[Charles Mathieu]] (1863-1933), dem fréieren Deputéierten a [[Buergermeeschter]] vun der Stad [[Gemeng Wolz|Wolz]] genannt.

== Streck ==
De Pad ass 45,85&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Esch-Sauer]] op [[Veianen]]. Den déifste Punkt (203 m) ass zu Veianen an den héchsten (516 m) um [[Groesteen]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=9551c65af78c44d2b327162843cd395a Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Esch-Sauer, [[Bidscht]], [[Rulljen]], [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]], [[Wegdichen]], [[Mäerkels]], [[Kautebaach]], [[Houschent]], [[Grooljen]], [[Nuechtmanescht]], [[Niklosbierg]], Veianen. Informatiounspanneaue gëtt et zu Esch-Sauer, Mäerkels, Houschent a Veianen.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Buderscheid Panorama 01.jpg|Bidscht
Wiltz Fatima ent.jpg|Wolz 
Wandering In The Woods (250072629).jpeg|tëscht Wolz a Mäerkels
Hauptstrasse Nachtmanderscheid 01.jpg|Nuechtmanescht
Vianden, Mont Saint-Nicolas (3).JPG|Niklosbierg
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804074044/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-charles-mathieu De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190804071001/https://app.visitluxembourg.com/files/10045.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=9551c65af78c44d2b327162843cd395a Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>g9uo5ykpuqowv3hn6vx3vsiuua6cae8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Our-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70949</id>
    <revision>
      <id>2685512</id>
      <parentid>2507731</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:26:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685512</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1856" sha1="fukj2u0cbrkgm05101l5fdspf5fa8w6" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de l'Our'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 65,72&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Wäiswampech]] op [[Gilsdref]]. Den déifste Punkt (190 m) ass op der [[Bleesbréck]] an den héchsten (505 m) zu [[Wäiswampech]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=4603f06d79df4e13bd03ce9a822d89d3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Wäiswampech, [[Leetem]], [[Ouren]], [[Léiler]], [[Kaalber]], [[Tëntesmillen]], [[Rellesmillen]], [[Doosber Bréck]], [[Rouderssen]], [[Dörnauelsmühle]], [[Uewereesbech]], [[Ënnereesbech]], [[Wuelessen]], [[Gemünd (Our)]], [[Haffaal]], [[Stolzebuerg]], [[Niklosbierg]], [[Veianen]], [[Bëttel|Bettel]], [[Longsdref]], [[Bildgeshaff]], [[Webeschhaff (Bettenduerf)|Webeschhaff]], [[Bettenduerf]], [[Bleesbréck]], Gilsdref.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Weiswampach.jpg|Wäiswampech
Tentesmillen02.jpg|Tëntesmillen 
Bréck Dörnauelsmillen 2 ORIG Kopie.jpg|Bei der Dörnauelsmühle
Stolzembourg castle 01.jpg|Stolzebuerg
Gilsdorf Village 02 Luxembourg.jpg|Gilsdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803065245/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-our Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803063030/https://app.visitluxembourg.com/files/10064.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=4603f06d79df4e13bd03ce9a822d89d3 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>fukj2u0cbrkgm05101l5fdspf5fa8w6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685520</id>
      <parentid>2685512</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:32:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2685520</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1865" sha1="5ky62c3owxaesfu3p1qhtwtky4cdnjn" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de l'Our'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].
== Streck ==
De Pad ass 65,72&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Wäiswampech]] op [[Gilsdref]]. Den déifste Punkt (190 m) ass op der [[Bleesbréck]] an den héchsten (505 m) zu [[Wäiswampech]]&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=4603f06d79df4e13bd03ce9a822d89d3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Wäiswampech, [[Leetem]], [[Ouren]], [[Léiler]], [[Kaalber]], [[Tëntesmillen]], [[Rellesmillen]], [[Doosber Bréck]], [[Rouderssen]], [[Dörnauelsmühle]], [[Uewereesbech]], [[Ënnereesbech]], [[Wuelessen]], [[Gemünd (Our)]], [[Haffaal]], [[Stolzebuerg]], [[Niklosbierg]], [[Veianen]], [[Bëttel|Bettel]], [[Longsdref]], [[Bildgeshaff]], [[Webeschhaff (Bettenduerf)|Webeschhaff]], [[Bettenduerf]], [[Bleesbréck]], Gilsdref.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Weiswampach.jpg|Wäiswampech
Tentesmillen02.jpg|Tëntesmillen 
Bréck Dörnauelsmillen 2 ORIG Kopie.jpg|[[Bréck op der Dörnauelsmillen]]
Stolzembourg castle 01.jpg|Stolzebuerg
Gilsdorf Village 02 Luxembourg.jpg|Gilsdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803065245/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-our Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803063030/https://app.visitluxembourg.com/files/10064.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=4603f06d79df4e13bd03ce9a822d89d3 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>5ky62c3owxaesfu3p1qhtwtky4cdnjn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685554</id>
      <parentid>2685520</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:56:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685554</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1866" sha1="cypxu6bn8yhc7ksm3oeifghl8g64562" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de l'Our'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].
== Streck ==
De Pad ass 65,72&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Wäiswampech]] op [[Gilsdref]]. Den déifste Punkt (190 m) ass op der [[Bleesbréck]] an den héchsten (505 m) zu [[Wäiswampech]]&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=4603f06d79df4e13bd03ce9a822d89d3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Wäiswampech, [[Leetem]], [[Ouren]], [[Léiler]], [[Kaalber]], [[Tëntesmillen]], [[Rellesmillen]], [[Doosber Bréck]], [[Rouderssen]], [[Dörnauelsmühle]], [[Uewereesbech]], [[Ënnereesbech]], [[Wuelessen]], [[Gemünd (Our)]], [[Haffaal]], [[Stolzebuerg]], [[Niklosbierg]], [[Veianen]], [[Bëttel|Bettel]], [[Longsdref]], [[Bildgeshaff]], [[Webeschhaff (Bettenduerf)|Webeschhaff]], [[Bettenduerf]], [[Bleesbréck]], Gilsdref.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Weiswampach.jpg|Wäiswampech
Tentesmillen02.jpg|Tëntesmillen 
Bréck Dörnauelsmillen 2 ORIG Kopie.jpg|[[Bréck op der Dörnauelsmillen]]
Stolzembourg castle 01.jpg|Stolzebuerg
Gilsdorf Village 02 Luxembourg.jpg|Gilsdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803065245/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-our Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803063030/https://app.visitluxembourg.com/files/10064.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=4603f06d79df4e13bd03ce9a822d89d3 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>cypxu6bn8yhc7ksm3oeifghl8g64562</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Préizerdaul-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70951</id>
    <revision>
      <id>2685514</id>
      <parentid>2507735</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:28:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685514</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1470" sha1="i2h1db9t0q5uw1yvhluv281i4isqdfe" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national du Préizerdaul'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 31,03&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Ueschdref]] op [[Ettelbréck]]. Den déifste Punkt (198 m) ass zu Ettelbréck an den héchsten (521 m) zu [[Randschelt]].&lt;ref&gt;[http://g-o.lu/3/91L3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Ueschdref, [[Heeschpelt]], [[Randschelt]], [[Wal (Réiden)|Wal]], [[Horass]], [[Proz]], [[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]], Ettelbréck. Informatiounspanneaue stinn zu Ueschdref, Proz an Ettelbréck.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Dächer von Arsdorf 01.jpg|Ueschdref
Heispelt Panorama 01.jpg|Heeschpelt
Wegkapelle mit Wegkreuz Pratz 01.jpg|Proz
Eisenbahnbrücke Ettelbruck 01.jpg|Ettelbréck 
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728053809/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-du-preizerdaul De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190728053805/https://app.visitluxembourg.com/files/10070.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [http://g-o.lu/3/91L3 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>i2h1db9t0q5uw1yvhluv281i4isqdfe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685557</id>
      <parentid>2685514</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:57:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685557</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1471" sha1="ppt1p7bnyd4zvo2otisbw9tj49rvzar" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national du Préizerdaul'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 31,03&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Ueschdref]] op [[Ettelbréck]]. Den déifste Punkt (198 m) ass zu Ettelbréck an den héchsten (521 m) zu [[Randschelt]].&lt;ref&gt;[http://g-o.lu/3/91L3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Ueschdref, [[Heeschpelt]], [[Randschelt]], [[Wal (Réiden)|Wal]], [[Horass]], [[Proz]], [[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]], Ettelbréck. Informatiounspanneaue stinn zu Ueschdref, Proz an Ettelbréck.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Dächer von Arsdorf 01.jpg|Ueschdref
Heispelt Panorama 01.jpg|Heeschpelt
Wegkapelle mit Wegkreuz Pratz 01.jpg|Proz
Eisenbahnbrücke Ettelbruck 01.jpg|Ettelbréck 
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728053809/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-du-preizerdaul De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190728053805/https://app.visitluxembourg.com/files/10070.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [http://g-o.lu/3/91L3 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ppt1p7bnyd4zvo2otisbw9tj49rvzar</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Maurice-Cosyn-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70953</id>
    <revision>
      <id>2685507</id>
      <parentid>2507681</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:23:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685507</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1675" sha1="249av9suvzwjxci9ktrrdok8jh5fkma" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Maurice-Cosyn'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass nom [[Maurice Cosyn]] genannt ginn, dem Initiator vun den nationale Wanderweeër zu Lëtzebuerg.

== Streck ==
De Pad ass 31,75&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Gilsdref]] op [[Iechternach]]. Den déifste Punkt (161 m) ass zu Iechternach an déi héchsten (411 m) zu [[Eppelduerf]] (''Zärefeld ''an ''Tinnes'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=db40ecb121624d9fb443ca5bc6d6f7dc Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Gilsdref, [[Méischtref]], Eppelduerf, [[Beefort]], [[Grondhaff]], [[Bäerdref]], Iechternach. Informatiounspanneaue stinn zu Gilsdref, Beefort, Bäerdref an Iechternach.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Eppeldorf 2014.jpg|Eppelduerf
Beaufort altes Schloss.jpg|Beefort 
Grundhof 9-11 route de Dillingen 01.jpg|Grondhaff
Berdorf Panorama 01.jpg|Bäerdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803074221/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-maurice-cosyn De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803072718/https://app.visitluxembourg.com/files/10056.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=db40ecb121624d9fb443ca5bc6d6f7dc Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>249av9suvzwjxci9ktrrdok8jh5fkma</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685550</id>
      <parentid>2685507</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:55:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685550</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1676" sha1="3uq5jsy3s8xe2fp91xjuvpspc3b520m" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Maurice-Cosyn'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass nom [[Maurice Cosyn]] genannt ginn, dem Initiator vun den nationale Wanderweeër zu Lëtzebuerg.

== Streck ==
De Pad ass 31,75&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Gilsdref]] op [[Iechternach]]. Den déifste Punkt (161 m) ass zu Iechternach an déi héchsten (411 m) zu [[Eppelduerf]] (''Zärefeld ''an ''Tinnes'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=db40ecb121624d9fb443ca5bc6d6f7dc Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Gilsdref, [[Méischtref]], Eppelduerf, [[Beefort]], [[Grondhaff]], [[Bäerdref]], Iechternach. Informatiounspanneaue stinn zu Gilsdref, Beefort, Bäerdref an Iechternach.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Eppeldorf 2014.jpg|Eppelduerf
Beaufort altes Schloss.jpg|Beefort 
Grundhof 9-11 route de Dillingen 01.jpg|Grondhaff
Berdorf Panorama 01.jpg|Bäerdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803074221/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-maurice-cosyn De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803072718/https://app.visitluxembourg.com/files/10056.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=db40ecb121624d9fb443ca5bc6d6f7dc Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>3uq5jsy3s8xe2fp91xjuvpspc3b520m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Éislek-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70954</id>
    <revision>
      <id>2685498</id>
      <parentid>2478181</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:19:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685498</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1592" sha1="tfq5up4wr92s76mbf5d2368vis90xng" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de l'Ösling'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 25,18&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Kautebaach]] op d'[[Giewelsmillen]]. Den déifste Punkt (238 m) ass op der Giewelsmillen an den héchsten (482 m) zu [[Nacher]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=fde2b941b39e456aa5b07d1bec5589d3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Kautebaach, Nacher, [[Dol]], [[Bidscht]], [[Boukels (Géisdref)|Boukels]], [[Haarderbaach]], [[Dierbech]], Giewelsmillen.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Kautenbach, église Saint-Bernard foto4 2014-06-07 13.41.jpg|Kautebaach
Paul Eyschen Kautenbach Luxembourg 01.jpg|[[Paul Eyschen|Paul-Eyschen]]-Monument zu Kautebaach
Vue op Nacher, CR331 Direktioun Norden-101.jpg|Nacher
Luxembourg Dahl water tower 2012.jpg|Dol
Sauer a Wolz Giewelsmillen-002.JPG|Giewelsmillen
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803053057/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-eislek Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* &lt;!--[Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=fde2b941b39e456aa5b07d1bec5589d3 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

{{DEFAULTSORT:Eislek}}
[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>tfq5up4wr92s76mbf5d2368vis90xng</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685545</id>
      <parentid>2685498</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:54:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685545</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1570" sha1="9hiklvil6edenr8w8ad1pimuooxvc5a" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de l'Ösling'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 25,18&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Kautebaach]] op d'[[Giewelsmillen]]. Den déifste Punkt (238 m) ass op der Giewelsmillen an den héchsten (482 m) zu [[Nacher]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=fde2b941b39e456aa5b07d1bec5589d3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Kautebaach, Nacher, [[Dol]], [[Bidscht]], [[Boukels (Géisdref)|Boukels]], [[Haarderbaach]], [[Dierbech]], Giewelsmillen.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Kautenbach, église Saint-Bernard foto4 2014-06-07 13.41.jpg|Kautebaach
Paul Eyschen Kautenbach Luxembourg 01.jpg|[[Paul Eyschen|Paul-Eyschen]]-Monument zu Kautebaach
Vue op Nacher, CR331 Direktioun Norden-101.jpg|Nacher
Luxembourg Dahl water tower 2012.jpg|Dol
Sauer a Wolz Giewelsmillen-002.JPG|Giewelsmillen
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803053057/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-eislek Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* &lt;!--[Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=fde2b941b39e456aa5b07d1bec5589d3 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>9hiklvil6edenr8w8ad1pimuooxvc5a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Atert-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70955</id>
    <revision>
      <id>2685487</id>
      <parentid>2508093</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:15:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685487</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2014" sha1="9p3yypfd510j2rr0wdwxu4umt6j5ivx" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de l'Attert'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 51,89&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Roumecht]] op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (226 m) ass zu Miersch an den héchsten (488 m) zu [[Pärel (Uertschaft)|Pärel]]&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=659164&amp;Y=6407292&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Roumecht, [[Wolwen]], Pärel, [[Holz (Rammerech)|Holz]], [[Rued (Ell)|Rued]], [[Lannen (Réiden op der Atert)|Lannen]], [[Réiden op der Atert]], [[Nidderpallen]], [[Räichel]], [[Iewerleng]], [[Useldeng]], [[Bëschdref]], [[Gréiweknapp]], [[Bruch (Miersch)|Bruch]], [[Kuelbecherhaff]], [[Hunnebuer]], Miersch.

Informatiounspanneaue stinn zu Roumecht, Réiden op der Atert, Useldeng, Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national de l'Attert (101).jpg|Informatiounspanneau
Amerikanesch Flak zu Pärel.jpg|Pärel
Wasserturm Holtz 01.jpg|Holz
Jangli nidderpallen gare.jpg|Nidderpallen
Useldengvue.jpg|Useldeng
Weiher im Park von Mersch 01.jpg|Miersch
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803164007/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-attert Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190803164000/https://app.visitluxembourg.com/files/10043.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=659164&amp;Y=6407292&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>9p3yypfd510j2rr0wdwxu4umt6j5ivx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685493</id>
      <parentid>2685487</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:17:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685493</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2014" sha1="aq1n5ucli6trbu4vc5un5y4diffe1qr" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de l'Attert'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 51,89&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Roumecht]] op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (226 m) ass zu Miersch an den héchsten (488 m) zu [[Pärel (Uertschaft)|Pärel]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=659164&amp;Y=6407292&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Roumecht, [[Wolwen]], Pärel, [[Holz (Rammerech)|Holz]], [[Rued (Ell)|Rued]], [[Lannen (Réiden op der Atert)|Lannen]], [[Réiden op der Atert]], [[Nidderpallen]], [[Räichel]], [[Iewerleng]], [[Useldeng]], [[Bëschdref]], [[Gréiweknapp]], [[Bruch (Miersch)|Bruch]], [[Kuelbecherhaff]], [[Hunnebuer]], Miersch.

Informatiounspanneaue stinn zu Roumecht, Réiden op der Atert, Useldeng, Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national de l'Attert (101).jpg|Informatiounspanneau
Amerikanesch Flak zu Pärel.jpg|Pärel
Wasserturm Holtz 01.jpg|Holz
Jangli nidderpallen gare.jpg|Nidderpallen
Useldengvue.jpg|Useldeng
Weiher im Park von Mersch 01.jpg|Miersch
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803164007/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-attert Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190803164000/https://app.visitluxembourg.com/files/10043.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=659164&amp;Y=6407292&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>aq1n5ucli6trbu4vc5un5y4diffe1qr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685542</id>
      <parentid>2685493</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:53:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>gouf vergiess</comment>
      <origin>2685542</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2015" sha1="rdtbza2ez31x721tg6vwgpoux6agn1w" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de l'Attert'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 51,89&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Roumecht]] op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (226 m) ass zu Miersch an den héchsten (488 m) zu [[Pärel (Uertschaft)|Pärel]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=659164&amp;Y=6407292&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Roumecht, [[Wolwen]], Pärel, [[Holz (Rammerech)|Holz]], [[Rued (Ell)|Rued]], [[Lannen (Réiden op der Atert)|Lannen]], [[Réiden op der Atert]], [[Nidderpallen]], [[Räichel]], [[Iewerleng]], [[Useldeng]], [[Bëschdref]], [[Gréiweknapp]], [[Bruch (Miersch)|Bruch]], [[Kuelbecherhaff]], [[Hunnebuer]], Miersch.

Informatiounspanneaue stinn zu Roumecht, Réiden op der Atert, Useldeng, Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national de l'Attert (101).jpg|Informatiounspanneau
Amerikanesch Flak zu Pärel.jpg|Pärel
Wasserturm Holtz 01.jpg|Holz
Jangli nidderpallen gare.jpg|Nidderpallen
Useldengvue.jpg|Useldeng
Weiher im Park von Mersch 01.jpg|Miersch
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803164007/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-attert Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190803164000/https://app.visitluxembourg.com/files/10043.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=659164&amp;Y=6407292&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>rdtbza2ez31x721tg6vwgpoux6agn1w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Fred-Welter-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70956</id>
    <revision>
      <id>2685501</id>
      <parentid>2507592</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:20:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685501</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1628" sha1="cayu90vgsngws2654dnxh6bh3wtmm38" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Fred Welter'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 22&amp;nbsp;km laang a leeft als Circuit vum [[Scheedgen]] iwwer [[Konsdref]] hannescht op de Scheedgen. Den déifste Punkt (217 m) ass am [[Mëllerdall]] an den héchsten (383 m) zu [[Wuelper]] (''Muerbësch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=2878033b022d46f9b408dbf37aaaffac Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Scheedgen, [[Juckefeld]], [[Kalkesbaach]], [[Heeschbech]], [[Bäerdref]], [[Douschterterhaff|Dousterterhaff]], Mëllerdall, Konsdref, Wuelper, Scheedgen. Informatiounspanneaue gëtt et um Scheedgen, zu Bäerdref, am Mëllerdall an zu Konsdref.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Steebaach.JPG|Scheedgen
Berdorf, AUG2016.jpg|Bäerdref
Consdorf 01.jpg|Konsdref 
Siweschlëff.JPG|''Siweschlëff''
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190810072113/http://www.mullerthal.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-fred-welter De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Mëllerdall]
* [https://web.archive.org/web/20190810072115/https://app.visitluxembourg.com/files/10050.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=2878033b022d46f9b408dbf37aaaffac Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>cayu90vgsngws2654dnxh6bh3wtmm38</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Victor-Hugo-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70957</id>
    <revision>
      <id>2685528</id>
      <parentid>2507755</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:35:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685528</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1890" sha1="53d31sgnc83kzspvx1okfy8y5mav0sd" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Victor-Hugo'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass nom bekannte franséische Schrëftsteller [[Victor Hugo]] genannt deen, wann e [[Veianen]] verlooss huet, mat der [[Päerdskutsch]] op [[Ettelbréck]] gefuer ass, fir vun do aus mam [[Eisebunn|Zuch]] virunzefueren.

== Streck ==
De Pad ass 26,54&amp;nbsp;km laang a féiert vu Veianen op Ettelbréck. Déi déifst Punkten (198 m) sinn zu Ettelbréck an [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]] an den héchsten (452 m) ass zu [[Laaschent]] (''Fréngerhaff'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=542c0fc6376c4d38b1b916b2f9d72efd Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Veianen, [[Furen]], [[Waalsdref]], [[Branebuerg]], [[Closdellt]], [[Fridhaff]], Ierpeldeng, [[Waarken]], Ettelbréck. Informatiounspanneaue gëtt et zu Veianen, Branebuerg, Ierpeldeng an Ettelbréck.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Vianden chateau1.jpg|Veianen
Walsdorf (Tandel) 001.jpg|Waalsdref
Brandenbourg vers sud-ouest.jpg|Branebuerg
Sauer, Millen Ierpeldeng.jpg|Ierpeldeng
Wark in Ettelbruck 01.jpg|Ettelbréck
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804064016/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-victor-hugo De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190804062510/https://app.visitluxembourg.com/files/10084.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=542c0fc6376c4d38b1b916b2f9d72efd Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>53d31sgnc83kzspvx1okfy8y5mav0sd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pad vun de siwe Schlässer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70961</id>
    <revision>
      <id>2685517</id>
      <parentid>2607308</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:29:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685517</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1762" sha1="bemuoefbpul62ntfay3m8ag5vylpvbx" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de la vallée des sept châteaux'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 37,50&amp;nbsp;km laang a féiert vun der [[Gäichel (Lëtzebuerg)|Gäichel]] op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (218 m) ass zu Miersch an den héchsten (355 m) zu [[Clairefontaine (Arel)|Baardebuerg]] (''Groussebësch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_6375612 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: [[Äischen]], [[Clairefontaine (Arel)|Baardebuerg]], [[Stengefort]], [[Käerch]], [[Fockemillen]], [[Simmer]], [[Simmerschmelz]], [[Rued (Simmer)|Rued]], [[Buer (Helperknapp)|Buer]], [[Huelmes]], [[Klaushaff (Helperknapp)|Klaushaff]], Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Blick auf die Ausgrabungsarbeiten im Greiveschlass.jpg|Käerch
Habscht, château de Septfontaines (102).jpg|Simmer
Le Vieux Château d'Ansembourg au Grand-Duché de Luxembourg.JPG|Buerg Aansebuerg 
New castle, Ansembourg, Luxembourg.jpg|Schlass Aansebuerg
Hollenfels Castle.JPG|Huelmes
Miersch, Place St Michel.jpg|Miersch
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728101930/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-de-la-vallee-des-sept-chateaux De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_6375612 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>bemuoefbpul62ntfay3m8ag5vylpvbx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685559</id>
      <parentid>2685517</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:57:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685559</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1763" sha1="ibokuxn39mo4z8nrceyltoukc2iv676" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de la vallée des sept châteaux'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 37,50&amp;nbsp;km laang a féiert vun der [[Gäichel (Lëtzebuerg)|Gäichel]] op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (218 m) ass zu Miersch an den héchsten (355 m) zu [[Clairefontaine (Arel)|Baardebuerg]] (''Groussebësch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_6375612 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: [[Äischen]], [[Clairefontaine (Arel)|Baardebuerg]], [[Stengefort]], [[Käerch]], [[Fockemillen]], [[Simmer]], [[Simmerschmelz]], [[Rued (Simmer)|Rued]], [[Buer (Helperknapp)|Buer]], [[Huelmes]], [[Klaushaff (Helperknapp)|Klaushaff]], Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Blick auf die Ausgrabungsarbeiten im Greiveschlass.jpg|Käerch
Habscht, château de Septfontaines (102).jpg|Simmer
Le Vieux Château d'Ansembourg au Grand-Duché de Luxembourg.JPG|Buerg Aansebuerg 
New castle, Ansembourg, Luxembourg.jpg|Schlass Aansebuerg
Hollenfels Castle.JPG|Huelmes
Miersch, Place St Michel.jpg|Miersch
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728101930/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-de-la-vallee-des-sept-chateaux De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_6375612 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ibokuxn39mo4z8nrceyltoukc2iv676</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mëllerdall-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70962</id>
    <revision>
      <id>2685508</id>
      <parentid>2507696</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:24:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685508</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1932" sha1="so1qogl66rv4ag5r7drwb7o9fzluuk8" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Mëllerdall'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 50,73&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Dummeldeng]] op [[Iechternach]]. Den déifste Punkt (166 m) ass zu Iechternach an den héchsten (438 m) am [[Gréngewald]] (''Salzlecken'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=11&amp;X=695883&amp;Y=6397690&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Dummeldeng, [[Eesebuer]], [[Buerglënster]], [[Jonglënster]], [[Blummendall]], [[Grolënster]], [[Kuebebuer]], [[Konsdref]], [[Scheedgen]], Iechternach. Informatiounspanneaue stinn zu Dummeldeng, Jonglënster, Scheedgen an Iechternach.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national du Mëllerdall (101).jpg|Informatiounspanneau
Steinsel, Grünewald, Dujangsbrak (101).jpg|Gréngewald
6 rue Blaschette Eisenborn Luxembourg 2011-08.JPG|Eesebuer
Blummendall0b2.JPG|Blummendall
Bech, Kobenbour (2).jpg|Kuebebuer
Place du Marché - Moart, Iechternach-101.jpg|Iechternach
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728081400/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-du-mellerdall De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190728081401/https://app.visitluxembourg.com/files/10058.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=11&amp;X=695883&amp;Y=6397690&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>so1qogl66rv4ag5r7drwb7o9fzluuk8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685551</id>
      <parentid>2685508</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:55:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685551</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1933" sha1="3xelwm0g8typq5ouu4et7ecrqczk1tc" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Mëllerdall'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 50,73&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Dummeldeng]] op [[Iechternach]]. Den déifste Punkt (166 m) ass zu Iechternach an den héchsten (438 m) am [[Gréngewald]] (''Salzlecken'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=11&amp;X=695883&amp;Y=6397690&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Dummeldeng, [[Eesebuer]], [[Buerglënster]], [[Jonglënster]], [[Blummendall]], [[Grolënster]], [[Kuebebuer]], [[Konsdref]], [[Scheedgen]], Iechternach. Informatiounspanneaue stinn zu Dummeldeng, Jonglënster, Scheedgen an Iechternach.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national du Mëllerdall (101).jpg|Informatiounspanneau
Steinsel, Grünewald, Dujangsbrak (101).jpg|Gréngewald
6 rue Blaschette Eisenborn Luxembourg 2011-08.JPG|Eesebuer
Blummendall0b2.JPG|Blummendall
Bech, Kobenbour (2).jpg|Kuebebuer
Place du Marché - Moart, Iechternach-101.jpg|Iechternach
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728081400/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-du-mellerdall De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190728081401/https://app.visitluxembourg.com/files/10058.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?fid=227_1258060&amp;version=3&amp;zoom=11&amp;X=695883&amp;Y=6397690&amp;lang=fr&amp;layers=227&amp;opacities=1&amp;bgLayer=basemap_2015_global Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>3xelwm0g8typq5ouu4et7ecrqczk1tc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Biergaarbechter-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70963</id>
    <revision>
      <id>2685489</id>
      <parentid>2520930</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:15:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685489</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1538" sha1="nh1bzgciy1t7fpqtdn8j2xw6pld5kls" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national des mineurs'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 29,08&amp;nbsp;km laang a féiert an engem Circuit vu [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]] op Rolleng. Den déifste Punkt (291 m) ass zu [[Zowaasch]] an den héchsten (426 m) beim [[Vesquenhaff]] (''Koufeld'')&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b037cbfb98c348b081815f428de8ae74 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Rolleng, [[Rodange]], [[Fond-de-Gras]], [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]], Zowaasch, Vesquenhaff, [[Déifferdeng]], [[Nidderkuer]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Vue vum «Mirador de Lamadelaine»-102.jpg|Rodange
Gare Fond-de-Gras 2.jpg|Fond-de-Gras 
Roudenhaff bei Péiteng.jpg|Roudenhaff
Chalet Honsbësch, avenue de la Liberté, Nidderkuer-103.jpg|Nidderkuer
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728135000/https://www.redrock.lu/fr/que-faire/randonnee-marche/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sentier-des-mineurs De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Sud]
&lt;!--* [ Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b037cbfb98c348b081815f428de8ae74 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>nh1bzgciy1t7fpqtdn8j2xw6pld5kls</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685494</id>
      <parentid>2685489</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:17:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685494</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1537" sha1="955jt3hvdtstugxc4jimeooxdjo0aza" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national des mineurs'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 29,08&amp;nbsp;km laang a féiert an engem Circuit vu [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]] op Rolleng. Den déifste Punkt (291 m) ass zu [[Zowaasch]] an den héchsten (426 m) beim [[Vesquenhaff]] (''Koufeld'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b037cbfb98c348b081815f428de8ae74 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Rolleng, [[Rodange]], [[Fond-de-Gras]], [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]], Zowaasch, Vesquenhaff, [[Déifferdeng]], [[Nidderkuer]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Vue vum «Mirador de Lamadelaine»-102.jpg|Rodange
Gare Fond-de-Gras 2.jpg|Fond-de-Gras 
Roudenhaff bei Péiteng.jpg|Roudenhaff
Chalet Honsbësch, avenue de la Liberté, Nidderkuer-103.jpg|Nidderkuer
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728135000/https://www.redrock.lu/fr/que-faire/randonnee-marche/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sentier-des-mineurs De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Sud]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b037cbfb98c348b081815f428de8ae74 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>955jt3hvdtstugxc4jimeooxdjo0aza</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685543</id>
      <parentid>2685494</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:53:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685543</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1538" sha1="cvivgdaz9s1v7c65114t6f3z17ldl3o" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national des mineurs'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 29,08&amp;nbsp;km laang a féiert an engem Circuit vu [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]] op Rolleng. Den déifste Punkt (291 m) ass zu [[Zowaasch]] an den héchsten (426 m) beim [[Vesquenhaff]] (''Koufeld'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b037cbfb98c348b081815f428de8ae74 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Rolleng, [[Rodange]], [[Fond-de-Gras]], [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]], Zowaasch, Vesquenhaff, [[Déifferdeng]], [[Nidderkuer]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Vue vum «Mirador de Lamadelaine»-102.jpg|Rodange
Gare Fond-de-Gras 2.jpg|Fond-de-Gras 
Roudenhaff bei Péiteng.jpg|Roudenhaff
Chalet Honsbësch, avenue de la Liberté, Nidderkuer-103.jpg|Nidderkuer
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728135000/https://www.redrock.lu/fr/que-faire/randonnee-marche/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sentier-des-mineurs De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Sud]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b037cbfb98c348b081815f428de8ae74 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>cvivgdaz9s1v7c65114t6f3z17ldl3o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schengen-Helleng-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70965</id>
    <revision>
      <id>2685515</id>
      <parentid>2683544</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:28:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685515</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1520" sha1="oziyld2jre1fesn916la2s3236711pz" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de Schengen-Hellange'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 25,85&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Schengen]] op [[Helleng]]. Den déifste Punkt (143 m) ass zu Schengen an den héchsten (281 m) am ''Weierbësch ''bei [[Krautem]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b7dd024d38a04fd389ae562f1690f28b Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: [[Schengen]], [[Rëmerschen]], [[Elweng]], [[Munneref]], [[Altwis]], [[Uespelt]], [[Fréiseng]], Helleng.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Remerschen Vinzenzstatu Käpbierg.jpg|Rëmerschen
Mondorf, 52 route de Luxembourg 01.jpg|Munneref 
Schloss von Aspelt 02.jpg|Uespelt
Kirche Frisange 01.jpg|Fréiseng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190810055652/https://www.visitmoselle.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-Remerschen-hellange-schengen De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Musel]
* [https://web.archive.org/web/20190810055654/https://app.visitluxembourg.com/files/10072.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b7dd024d38a04fd389ae562f1690f28b Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>oziyld2jre1fesn916la2s3236711pz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685558</id>
      <parentid>2685515</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:57:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685558</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1521" sha1="1hwgefr90eis2grk0bvaadmqm5wjfgb" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de Schengen-Hellange'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 25,85&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Schengen]] op [[Helleng]]. Den déifste Punkt (143 m) ass zu Schengen an den héchsten (281 m) am ''Weierbësch ''bei [[Krautem]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b7dd024d38a04fd389ae562f1690f28b Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: [[Schengen]], [[Rëmerschen]], [[Elweng]], [[Munneref]], [[Altwis]], [[Uespelt]], [[Fréiseng]], Helleng.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Remerschen Vinzenzstatu Käpbierg.jpg|Rëmerschen
Mondorf, 52 route de Luxembourg 01.jpg|Munneref 
Schloss von Aspelt 02.jpg|Uespelt
Kirche Frisange 01.jpg|Fréiseng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190810055652/https://www.visitmoselle.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-Remerschen-hellange-schengen De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Musel]
* [https://web.archive.org/web/20190810055654/https://app.visitluxembourg.com/files/10072.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=b7dd024d38a04fd389ae562f1690f28b Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>1hwgefr90eis2grk0bvaadmqm5wjfgb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Clierf-Our-Verbindung</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70966</id>
    <revision>
      <id>2685504</id>
      <parentid>2684492</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:22:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685504</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1541" sha1="io2zdx3hevkrd0rma5y86p47dswbbvp" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
D''''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national « Relais Clervaux-Our »'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 17,15&amp;nbsp;km laang a féiert als Circuit vu [[Clierf]] op Clierf. Den déifste Punkt (277 m) ass zu [[Rueder]] (''Kënzelbaach'') an den héchsten (521 m) zu [[Maarnech]] (''Haaptstrooss'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=c946f0f145714778a2c2841f2d28e0c9 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Clierf, [[Reiler]], [[Fëschbech (Hengescht)|Fëschbech]], [[Rueder]], Maarnech, Reiler, Clierf. Informatiounspanneaue gëtt et zu Clierf, Fëschbech a Rueder.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
0 Clervaux 101021 V1.JPG|Clierf
Vue op Reiler.jpg|Reiler
RoderChurch.jpg|Rueder
Maarnech 11 Haaptstrooss.jpg|Maarnech
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803100101/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-clervaux-our D'{{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803100101/https://app.visitluxembourg.com/files/10047.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=c946f0f145714778a2c2841f2d28e0c9 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>io2zdx3hevkrd0rma5y86p47dswbbvp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685548</id>
      <parentid>2685504</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:54:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685548</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1542" sha1="ckkiptszaz3k2827olhtsabzonj40xl" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
D''''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national « Relais Clervaux-Our »'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 17,15&amp;nbsp;km laang a féiert als Circuit vu [[Clierf]] op Clierf. Den déifste Punkt (277 m) ass zu [[Rueder]] (''Kënzelbaach'') an den héchsten (521 m) zu [[Maarnech]] (''Haaptstrooss'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=c946f0f145714778a2c2841f2d28e0c9 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Clierf, [[Reiler]], [[Fëschbech (Hengescht)|Fëschbech]], [[Rueder]], Maarnech, Reiler, Clierf. Informatiounspanneaue gëtt et zu Clierf, Fëschbech a Rueder.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
0 Clervaux 101021 V1.JPG|Clierf
Vue op Reiler.jpg|Reiler
RoderChurch.jpg|Rueder
Maarnech 11 Haaptstrooss.jpg|Maarnech
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803100101/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-clervaux-our D'{{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803100101/https://app.visitluxembourg.com/files/10047.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=c946f0f145714778a2c2841f2d28e0c9 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ckkiptszaz3k2827olhtsabzonj40xl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wolz-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70971</id>
    <revision>
      <id>2685529</id>
      <parentid>2507912</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:35:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685529</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1536" sha1="ju9ghzbsq976s290zs8n7h8slvt808m" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la Wiltz'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 16,69&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]] op d'[[Giewelsmillen]]. Den déifste Punkt (235 m) ass op der Giewelsmillen an den héchsten (490 m) zu [[Nacher]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=dd1e2292a9c14ceb909d701b872e40d3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Wolz, [[Nacher Strooss]], [[Nacher]], [[Kautebaach]], [[Masseler]], Giewelsmillen. Informatiounspanneaue gëtt et zu Wolz, Nacher, Kautebaach, Giewelsmillen.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Nocher Luxembourg 04 primary school.jpg|Nacher
Kautenbach von Hockslay.jpg|Kautebaach
Giewelsmillen Sentier.JPG|Schëld op der Giewelsmillen
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803124848/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-wiltz De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803124843/https://app.visitluxembourg.com/files/10086.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=dd1e2292a9c14ceb909d701b872e40d3 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ju9ghzbsq976s290zs8n7h8slvt808m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685534</id>
      <parentid>2685529</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:44:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685534</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1535" sha1="ex25058reaxazragv0eu482ahw1yb0l" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la Wiltz'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 16,69&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]] op d'[[Giewelsmillen]]. Den déifste Punkt (235 m) ass op der Giewelsmillen an den héchsten (490 m) zu [[Nacher]]&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=dd1e2292a9c14ceb909d701b872e40d3 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Wolz, [[Nacher Strooss]], [[Nacher]], [[Kautebaach]], [[Masseler]], Giewelsmillen. Informatiounspanneaue gëtt et zu Wolz, Nacher, Kautebaach, Giewelsmillen.

== Bemierkungen ==
== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Nocher Luxembourg 04 primary school.jpg|Nacher
Kautenbach von Hockslay.jpg|Kautebaach
Giewelsmillen Sentier.JPG|Schëld op der Giewelsmillen
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803124848/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-wiltz De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803124843/https://app.visitluxembourg.com/files/10086.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=dd1e2292a9c14ceb909d701b872e40d3 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ex25058reaxazragv0eu482ahw1yb0l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mamer-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70972</id>
    <revision>
      <id>2685506</id>
      <parentid>2507673</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:23:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685506</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1660" sha1="dt86oc5g4oz49j2pg5r1ksrjmksrq6k" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la vallée de la Mamer'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 25,11&amp;nbsp;km laang a féiert gréisstendeels parallel mat der [[Mamer (Baach)|Mamer]], vu [[Mamer]] op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (218 m) ass zu Miersch an den héchsten (350 m) ass zu Mamer (''Juckelsbësch'') an och zu [[Schëndels]] (''Schlassbierg'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=6b7013bab0044522874852269b780912 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Mamer, [[Koplescht]], Schëndels, Miersch. Informatiounspanneaue gëtt et zu Mamer, Koplescht a Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Mamer-castle2bis.jpg|Mamer
Schankemillen, Mamer (Baach) (1).JPG|D'Mamer bei der Schankemillen
Sentier pédestre national de la Mamer (103).jpg|Koplescht
Willibrordkirche Schönfels 01.jpg|Schëndels
Mersch castle 1.jpg|Miersch
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728093053/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-mamer De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190728093053/https://app.visitluxembourg.com/files/10053.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=6b7013bab0044522874852269b780912 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>dt86oc5g4oz49j2pg5r1ksrjmksrq6k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685549</id>
      <parentid>2685506</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:55:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685549</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1661" sha1="h6bamhg8zu3q54p0uqf7jtcqv52cnd6" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la vallée de la Mamer'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 25,11&amp;nbsp;km laang a féiert gréisstendeels parallel mat der [[Mamer (Baach)|Mamer]], vu [[Mamer]] op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (218 m) ass zu Miersch an den héchsten (350 m) ass zu Mamer (''Juckelsbësch'') an och zu [[Schëndels]] (''Schlassbierg'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=6b7013bab0044522874852269b780912 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Mamer, [[Koplescht]], Schëndels, Miersch. Informatiounspanneaue gëtt et zu Mamer, Koplescht a Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Mamer-castle2bis.jpg|Mamer
Schankemillen, Mamer (Baach) (1).JPG|D'Mamer bei der Schankemillen
Sentier pédestre national de la Mamer (103).jpg|Koplescht
Willibrordkirche Schönfels 01.jpg|Schëndels
Mersch castle 1.jpg|Miersch
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190728093053/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-mamer De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190728093053/https://app.visitluxembourg.com/files/10053.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=6b7013bab0044522874852269b780912 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>h6bamhg8zu3q54p0uqf7jtcqv52cnd6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nord-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>70973</id>
    <revision>
      <id>2685511</id>
      <parentid>2684364</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:26:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685511</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1839" sha1="kjwede8l6jqn56khrob6zjp4nvt3xqv" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Nord'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 69,13&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Wäiswampech]] op [[Dikrech]]. Den déifste Punkt (200 m) ass zu Dikrech an den héchsten (518 m) zu [[Wilwerdang]] (''Wämperwee'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=0f6564c1ab244312be7ab4a66d13d653 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Wäiswampech, [[Bënzelt]], [[Ëlwen]], [[Maulesmillen]], [[Clierf]], [[Draufelt]], Pënsch, Lellgen, [[Schibbreger Millen]], [[Schibbreger Schlass|Schibbreg]], [[Kautebaach]], Giewelsmillen, [[Ënnerschlënner]], [[Lëpschter Dellt]], [[Méchela]], [[Closdellt]], [[Fridhaff]], [[Bamerdall]], Dikrech. Informatiounspanneaue gëtt et zu: Wäiswampech, Ëlwen, Clierf, Draufelt, Lellgen, Kautebaach, Dikrech.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Oberer See Weiswampach 01.jpg|Wäiswampech
Wemperbaach op der Maulusmillen.jpg|Maulesmillen
Kirche Drauffelt 01.jpg|Draufelt
Hoscheid, Ënnerschlënner (6).jpg|Ënnerschlënner
Diekirch-Bamerdall 2017.jpg|Dikrech
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803133051/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-nord Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803133046/https://app.visitluxembourg.com/files/10063.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=0f6564c1ab244312be7ab4a66d13d653 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>kjwede8l6jqn56khrob6zjp4nvt3xqv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685553</id>
      <parentid>2685511</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:56:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685553</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1840" sha1="0ylzz1kcv2gxnhdbpy0heu0d0inf5y0" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Nord'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 69,13&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Wäiswampech]] op [[Dikrech]]. Den déifste Punkt (200 m) ass zu Dikrech an den héchsten (518 m) zu [[Wilwerdang]] (''Wämperwee'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=0f6564c1ab244312be7ab4a66d13d653 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Wäiswampech, [[Bënzelt]], [[Ëlwen]], [[Maulesmillen]], [[Clierf]], [[Draufelt]], Pënsch, Lellgen, [[Schibbreger Millen]], [[Schibbreger Schlass|Schibbreg]], [[Kautebaach]], Giewelsmillen, [[Ënnerschlënner]], [[Lëpschter Dellt]], [[Méchela]], [[Closdellt]], [[Fridhaff]], [[Bamerdall]], Dikrech. Informatiounspanneaue gëtt et zu: Wäiswampech, Ëlwen, Clierf, Draufelt, Lellgen, Kautebaach, Dikrech.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Oberer See Weiswampach 01.jpg|Wäiswampech
Wemperbaach op der Maulusmillen.jpg|Maulesmillen
Kirche Drauffelt 01.jpg|Draufelt
Hoscheid, Ënnerschlënner (6).jpg|Ënnerschlënner
Diekirch-Bamerdall 2017.jpg|Dikrech
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803133051/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-nord Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803133046/https://app.visitluxembourg.com/files/10063.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=0f6564c1ab244312be7ab4a66d13d653 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>0ylzz1kcv2gxnhdbpy0heu0d0inf5y0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Uelzecht-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71003</id>
    <revision>
      <id>2685523</id>
      <parentid>2507747</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:33:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685523</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1557" sha1="4xa5jwy5g8vjztf3htvmp39v7qhsm6j" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de l'Alzette'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 24,65&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Dummeldeng]] (CFL-Parking bei der [[Gare Dummeldeng|Gare]]) op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (218 m) ass zu Miersch an den héchsten (405 m) zu [[Luerenzweiler]] (''Fautelfiels'').&lt;ref&gt;[http://g-o.lu/3/tfQ2 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Lëtzebuerg, [[Walfer]], [[Heeschdref]], [[Boufer]], Luerenzweiler, [[Lëntgen]], [[Rolleng (Miersch)|Rolleng]], Miersch. Informatiounspanneaue stinn zu Dummeldeng, Lëntgen a Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national de l'Alzette (101).jpg|Informatiounspanneau
Château de Dommeldange.jpg|Dummeldeng
Bléck iwwer Heeschdref.jpg|Heeschdref
BouferdengBluttbuch02.jpg|Boufer
Vue Rolleng (Miersch).jpg|Rolleng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190727202709/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-alzette Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190727195703/https://app.visitluxembourg.com/files/10041.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [http://g-o.lu/3/tfQ2 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>4xa5jwy5g8vjztf3htvmp39v7qhsm6j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685525</id>
      <parentid>2685523</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:34:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685525</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1556" sha1="lmd0zqb38siuhjen1uslt65ncf25a9h" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de l'Alzette'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].
== Streck ==
De Pad ass 24,65&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Dummeldeng]] (CFL-Parking bei der [[Gare Dummeldeng|Gare]]) op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (218 m) ass zu Miersch an den héchsten (405 m) zu [[Luerenzweiler]] (''Fautelfiels'')&lt;ref&gt;[http://g-o.lu/3/tfQ2 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Lëtzebuerg, [[Walfer]], [[Heeschdref]], [[Boufer]], Luerenzweiler, [[Lëntgen]], [[Rolleng (Miersch)|Rolleng]], Miersch. Informatiounspanneaue stinn zu Dummeldeng, Lëntgen a Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national de l'Alzette (101).jpg|Informatiounspanneau
Château de Dommeldange.jpg|Dummeldeng
Bléck iwwer Heeschdref.jpg|Heeschdref
BouferdengBluttbuch02.jpg|Boufer
Vue Rolleng (Miersch).jpg|Rolleng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190727202709/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-alzette Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190727195703/https://app.visitluxembourg.com/files/10041.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [http://g-o.lu/3/tfQ2 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>lmd0zqb38siuhjen1uslt65ncf25a9h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685564</id>
      <parentid>2685525</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:58:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685564</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1557" sha1="ieztu7qp48vuc2tztiu962926dktcux" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national de l'Alzette'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].
== Streck ==
De Pad ass 24,65&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Dummeldeng]] (CFL-Parking bei der [[Gare Dummeldeng|Gare]]) op [[Miersch]]. Den déifste Punkt (218 m) ass zu Miersch an den héchsten (405 m) zu [[Luerenzweiler]] (''Fautelfiels'')&lt;ref&gt;[http://g-o.lu/3/tfQ2 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Lëtzebuerg, [[Walfer]], [[Heeschdref]], [[Boufer]], Luerenzweiler, [[Lëntgen]], [[Rolleng (Miersch)|Rolleng]], Miersch. Informatiounspanneaue stinn zu Dummeldeng, Lëntgen a Miersch.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national de l'Alzette (101).jpg|Informatiounspanneau
Château de Dommeldange.jpg|Dummeldeng
Bléck iwwer Heeschdref.jpg|Heeschdref
BouferdengBluttbuch02.jpg|Boufer
Vue Rolleng (Miersch).jpg|Rolleng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190727202709/https://www.visitguttland.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-alzette Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Guttland]
* [https://web.archive.org/web/20190727195703/https://app.visitluxembourg.com/files/10041.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [http://g-o.lu/3/tfQ2 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ieztu7qp48vuc2tztiu962926dktcux</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Süd-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71004</id>
    <revision>
      <id>2685519</id>
      <parentid>2477637</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:31:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685519</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1924" sha1="jagiaywhvhzoana0jk56unmf6be069c" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national du Sud'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 32,11&amp;nbsp;km laang a féiert vun der [[Polvermillen]] op [[Diddeleng]]. Den déifste Punkt (250 m) ass op der Polvermillen an den héchsten (340 m) zu [[Obeler]] (''Presidentebësch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=99147aec60ea446daed26f30fbc9ecf1 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Polvermillen, [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], [[Gantebeensmillen]], [[Hesper]], [[Kockelscheier]], Obeler, [[Hunchereng]], [[Näerzeng]], [[Butschebuerg]].

== Bemierkungen ==
Et gëtt zwéi Pied déi „Süd-Pad” heeschen; dëse bezitt sech op deen, deen op geoportail.lu ''Sentier du Sud 1'' genannt gëtt. Deen aneren heescht ''Sentier du Sud 2''.

{{Méi Info 1|Süd-Pad 2}}

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national du Sud (101).jpg|Informatiounspanneau um Depart
Luxembourg Hamm Schleifmühle villa.jpg|Villa op der Schläifmillen
Kirche Hesperange 02.jpg|Hesper
Huncherange, 23 rue de l'École 01.jpg|Hunchereng
Vue Diddeleng, Dezember 2014-107.jpg|Butschebuerg
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190729200603/https://www.visitluxembourg.com/fr/adresse/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sud-I De {{PAGENAME}} op der Websäit vu Luxembourg for Tourism.]
* [https://web.archive.org/web/20190905031846/https://www.dudelange.lu/fr/Documents/Sentier%20Sud%20I.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=99147aec60ea446daed26f30fbc9ecf1 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>jagiaywhvhzoana0jk56unmf6be069c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685561</id>
      <parentid>2685519</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:58:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685561</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1925" sha1="enlxtx40zh8l7f40ba5kmv075n9ht5a" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national du Sud'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 32,11&amp;nbsp;km laang a féiert vun der [[Polvermillen]] op [[Diddeleng]]. Den déifste Punkt (250 m) ass op der Polvermillen an den héchsten (340 m) zu [[Obeler]] (''Presidentebësch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=99147aec60ea446daed26f30fbc9ecf1 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Polvermillen, [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], [[Gantebeensmillen]], [[Hesper]], [[Kockelscheier]], Obeler, [[Hunchereng]], [[Näerzeng]], [[Butschebuerg]].

== Bemierkungen ==
Et gëtt zwéi Pied déi „Süd-Pad” heeschen; dëse bezitt sech op deen, deen op geoportail.lu ''Sentier du Sud 1'' genannt gëtt. Deen aneren heescht ''Sentier du Sud 2''.

{{Méi Info 1|Süd-Pad 2}}

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Sentier pédestre national du Sud (101).jpg|Informatiounspanneau um Depart
Luxembourg Hamm Schleifmühle villa.jpg|Villa op der Schläifmillen
Kirche Hesperange 02.jpg|Hesper
Huncherange, 23 rue de l'École 01.jpg|Hunchereng
Vue Diddeleng, Dezember 2014-107.jpg|Butschebuerg
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190729200603/https://www.visitluxembourg.com/fr/adresse/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sud-I De {{PAGENAME}} op der Websäit vu Luxembourg for Tourism.]
* [https://web.archive.org/web/20190905031846/https://www.dudelange.lu/fr/Documents/Sentier%20Sud%20I.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=99147aec60ea446daed26f30fbc9ecf1 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>enlxtx40zh8l7f40ba5kmv075n9ht5a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Panorama-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71005</id>
    <revision>
      <id>2685513</id>
      <parentid>2683618</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:27:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685513</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1649" sha1="sm0l2eiz4kq2b2jccs6rycqnasigcm2" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Panorama'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 42,75&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Ëlwen]] op [[Nidderwolz]]. Den déifste Punkt (317 m) ass zu Nidderwolz (''Hädert'') an den héchsten (528 m) zu [[Déierbech]] (''Wëlzerkräiz'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=71acabe148cb4e43bd944498ecad33a0 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Ëlwen, [[Biwesch]], [[Helzen]], [[Houfelt]], [[Tratten]], [[Hannerhasselt]], [[Trätter Strooss]], [[Allerbuer]], Déierbech, [[Näertrech]], [[Wanseler]], Nidderwolz. Informatiounspanneaue gëtt et zu Ëlwen, Houfelt, Déierbech an Nidderwolz.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Troisvierges 101021 V1.JPG|Ëlwen
Hachiville 01.jpg|Helzen
N20 zu Allerbur.jpg|Allerbuer
Kirche Noertrange 01.jpg|Näertrech
Wandmillen Nidderwolz.JPG|Nidderwolz
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804143829/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/randonnee-pedestre-en-etapes-panorama De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190804143830/https://app.visitluxembourg.com/files/10066.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=71acabe148cb4e43bd944498ecad33a0 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>sm0l2eiz4kq2b2jccs6rycqnasigcm2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685556</id>
      <parentid>2685513</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:56:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685556</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1650" sha1="pytjkl8ha2q19wkhv7148iqgo5oon15" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Panorama'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 42,75&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Ëlwen]] op [[Nidderwolz]]. Den déifste Punkt (317 m) ass zu Nidderwolz (''Hädert'') an den héchsten (528 m) zu [[Déierbech]] (''Wëlzerkräiz'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=71acabe148cb4e43bd944498ecad33a0 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Ëlwen, [[Biwesch]], [[Helzen]], [[Houfelt]], [[Tratten]], [[Hannerhasselt]], [[Trätter Strooss]], [[Allerbuer]], Déierbech, [[Näertrech]], [[Wanseler]], Nidderwolz. Informatiounspanneaue gëtt et zu Ëlwen, Houfelt, Déierbech an Nidderwolz.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Troisvierges 101021 V1.JPG|Ëlwen
Hachiville 01.jpg|Helzen
N20 zu Allerbur.jpg|Allerbuer
Kirche Noertrange 01.jpg|Näertrech
Wandmillen Nidderwolz.JPG|Nidderwolz
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804143829/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/randonnee-pedestre-en-etapes-panorama De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190804143830/https://app.visitluxembourg.com/files/10066.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=71acabe148cb4e43bd944498ecad33a0 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>pytjkl8ha2q19wkhv7148iqgo5oon15</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Uewersauer-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71006</id>
    <revision>
      <id>2685526</id>
      <parentid>2575229</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:34:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685526</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2100" sha1="doflraoijgtusagmvmcn5nyattz953v" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la Haute-Sûre'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 69,63&amp;nbsp;km laang a féiert vu Roumecht op Ettelbréck. Den déifste Punkt (198 m) ass zu Ettelbréck an den héchsten (494 m) bei der [[Donatuskapell zu Bungeref]].&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-haute-s-re |Titel=Informatiounen op Geoportail.lu |Gekuckt=03.08.2019 |Archiv-Datum=03.08.2019 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20190803165625/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-haute-s-re }}&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Roumecht, [[Bungeref]], [[Bungerëffer Millen]], [[Misärsbréck]], [[Léifreg]], [[Kauneref]], [[Esch-Sauer]], [[Heischtergronn]], [[Toodler]], [[Toodlermillen]], [[Réngel]], [[Dierbech]], [[Giewelsmillen]], [[Buerg Buerschent|Buerschter Schlass]], [[Féischterhaff]], [[Bramillen]], [[Méchela]], [[Wilspull]], [[Bierden]], [[Waarken]], Ettelbréck.

Informatiounspanneaue stinn zu Roumecht, Esch-Sauer, beim Buerschter Schlass an zu Ettelbréck.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Vue op Bungeref vun der Donatuskapell.jpg|Bungeref
Misärsbréck 01.jpg|Misärsbréck 
Esch-sur-Sûre 1.jpg|Esch-Sauer
Chateau bourscheid.jpg|Buerschter Schlass
Rue de Welscheid (Warken)-102.jpg|Waarken
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803165625/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-haute-s-re Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
* [https://web.archive.org/web/20190803165625/https://app.visitluxembourg.com/files/10081.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=8e7be3bcbda94f328102243e7f04e52b Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>doflraoijgtusagmvmcn5nyattz953v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pad vun der Klenger Schwäiz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71007</id>
    <revision>
      <id>2685502</id>
      <parentid>2497814</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:21:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685502</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1477" sha1="hguz25m3oixr7yjx4gp7hd2504jkc68" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la Petite Suisse'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 31,42&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Miersch]] op [[Beefort]]. Den déifste Punkt (217,42 m) ass zu [[Biereng (Miersch)|Biereng]] an den héchsten (414,35 m) zu [[Meesebuerg]] (''Beckerbësch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=70fcf30d001946768aa3662c240c78fe Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Miersch, [[Biereng (Miersch)|Biereng]], [[Bierengerbierg]], [[Noumerleeën]], [[Meesebuerg]], [[Fiels]], [[Follmillen (Miedernach)|Follmillen]], [[Uelegmillen (Miedernach)|Uelegmillen]], [[Miedernach]], [[Gréiwenhaff]], Beefort.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Vue op Biereng-102.jpg|Biereng
Ländlech Idyll beim CR306 zu Noumer-101.jpg|Noumer
Schlass Meesebuerg.JPG|Meesebuerg
Vue op Miedernach-101.jpg|Miedernach
Luxembourg Beaufort château 02.jpg|Beefort
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
&lt;!--* [Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT]--&gt;
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=70fcf30d001946768aa3662c240c78fe Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>hguz25m3oixr7yjx4gp7hd2504jkc68</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685547</id>
      <parentid>2685502</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:54:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685547</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1478" sha1="8fb1q5onlzj5trb1nuxfivnm0dbuzzf" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la Petite Suisse'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 31,42&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Miersch]] op [[Beefort]]. Den déifste Punkt (217,42 m) ass zu [[Biereng (Miersch)|Biereng]] an den héchsten (414,35 m) zu [[Meesebuerg]] (''Beckerbësch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=70fcf30d001946768aa3662c240c78fe Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Miersch, [[Biereng (Miersch)|Biereng]], [[Bierengerbierg]], [[Noumerleeën]], [[Meesebuerg]], [[Fiels]], [[Follmillen (Miedernach)|Follmillen]], [[Uelegmillen (Miedernach)|Uelegmillen]], [[Miedernach]], [[Gréiwenhaff]], Beefort.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Vue op Biereng-102.jpg|Biereng
Ländlech Idyll beim CR306 zu Noumer-101.jpg|Noumer
Schlass Meesebuerg.JPG|Meesebuerg
Vue op Miedernach-101.jpg|Miedernach
Luxembourg Beaufort château 02.jpg|Beefort
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
&lt;!--* [Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT]--&gt;
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=70fcf30d001946768aa3662c240c78fe Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>8fb1q5onlzj5trb1nuxfivnm0dbuzzf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ënnersauer-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71008</id>
    <revision>
      <id>2685500</id>
      <parentid>2508089</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:20:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685500</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1762" sha1="dick0ieid7tx2s14yhxusru0k0qztbt" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la Basse-Sûre'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 26,74&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Iechternach]] op [[Waasserbëlleg]]. Den déifste Punkt (131,10 m) ass zu Waasserbëlleg an den héchsten (333,43 m) zu [[Rouspert]] (''op Howelékslooch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=93bbc8c6b3d942edabf0f1db025b159 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Iechternach, [[Steenem]], [[Rouspert]], [[Giischterklaus]], [[Giischt]], [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]], [[Méischdref]], Waasserbëlleg. Informatiounspanneaue gëtt et zu Iechternach, Rouspert, Méischdref, Waasserbëlleg.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Echternach Johannes Bertels R01.jpg|Iechternach
Steinheim 40 rue du Village 01.jpg|Steenem 
GirsterklausAussenH2a.jpg|Giischterklaus
Girst quelle(3).jpg|Giischt
Méischdrefer Millen-003.jpg|Méischdref
WASSERBILLIG in spring, LU.jpg|Waasserbëlleg
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190809153041/http://www.mullerthal.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-basse-s-re Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Mëllerdall]
* [https://web.archive.org/web/20190809151534/https://app.visitluxembourg.com/files/10051.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=93bbc8c6b3d942edabf0f1db025b1591 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

{{DEFAULTSORT:Ennersauer-Pad}}
[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>dick0ieid7tx2s14yhxusru0k0qztbt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685546</id>
      <parentid>2685500</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:54:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685546</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1763" sha1="grbfe0q36bs2xx89p6wmh0cf6z23m64" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de la Basse-Sûre'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 26,74&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Iechternach]] op [[Waasserbëlleg]]. Den déifste Punkt (131,10 m) ass zu Waasserbëlleg an den héchsten (333,43 m) zu [[Rouspert]] (''op Howelékslooch'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=93bbc8c6b3d942edabf0f1db025b159 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Iechternach, [[Steenem]], [[Rouspert]], [[Giischterklaus]], [[Giischt]], [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]], [[Méischdref]], Waasserbëlleg. Informatiounspanneaue gëtt et zu Iechternach, Rouspert, Méischdref, Waasserbëlleg.

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Echternach Johannes Bertels R01.jpg|Iechternach
Steinheim 40 rue du Village 01.jpg|Steenem 
GirsterklausAussenH2a.jpg|Giischterklaus
Girst quelle(3).jpg|Giischt
Méischdrefer Millen-003.jpg|Méischdref
WASSERBILLIG in spring, LU.jpg|Waasserbëlleg
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190809153041/http://www.mullerthal.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-basse-s-re Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Mëllerdall]
* [https://web.archive.org/web/20190809151534/https://app.visitluxembourg.com/files/10051.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=93bbc8c6b3d942edabf0f1db025b1591 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

{{DEFAULTSORT:Ennersauer-Pad}}
[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>grbfe0q36bs2xx89p6wmh0cf6z23m64</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Musel-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71009</id>
    <revision>
      <id>2685509</id>
      <parentid>2507694</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:25:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685509</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1797" sha1="8u11rsf5pr332wkijfi4lnqpy68ovh8" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de Moselle'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 59,71&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Waasserbëlleg]] op [[Schengen]]. Den déifste Punkt (131,10 m) ass zu Waasserbëlleg an den héchsten (289,77 m) zu [[Mënjecker]] (''Groesteen'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e35366bee6d84b3815878c917202b53 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Waasserbëlleg, [[Mäertert]], Fielsmillen, [[Stéckemillen]], [[Manternach]], [[Gréiwemaacher]], [[Meechtem]], [[Ohn]], [[Wuermer]], [[Éinen]], [[Hëttermillen]], [[Greiweldeng]], [[Stadbriedemes]], [[Gemeng Réimech|Réimech]], [[Bech-Maacher]], [[Welleschten]], [[Schwéidsbeng]], [[Wëntreng]], [[Rëmerschen]], [[Schengen]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Wasserbillig, LU.jpg|Waasserbëlleg
Vue Manternach-102.jpg|Manternach 
Grevenmacher, 2A,Rue de la Moselle.jpg|Gréiwemaacher
Hëttermillen Moselle Luxembourg 01.JPG|Hëttermillen
MOSELLE VINEYARDS in Wellenstein.jpeg|Welleschten
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190809184212/https://www.visitmoselle.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-moselle De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Musel]
* [https://web.archive.org/web/20190809184210/https://app.visitluxembourg.com/files/10060.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e35366bee6d84cb3815878c917202b53 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>8u11rsf5pr332wkijfi4lnqpy68ovh8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685510</id>
      <parentid>2685509</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:25:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>ze vill</comment>
      <origin>2685510</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1796" sha1="8f4zapg083h5oj1epe5pua26odxghuj" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de Moselle'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 59,71&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Waasserbëlleg]] op [[Schengen]]. Den déifste Punkt (131,10 m) ass zu Waasserbëlleg an den héchsten (289,77 m) zu [[Mënjecker]] (''Groesteen'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e35366bee6d84b3815878c917202b53 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Waasserbëlleg, [[Mäertert]], Fielsmillen, [[Stéckemillen]], [[Manternach]], [[Gréiwemaacher]], [[Meechtem]], [[Ohn]], [[Wuermer]], [[Éinen]], [[Hëttermillen]], [[Greiweldeng]], [[Stadbriedemes]], [[Gemeng Réimech|Réimech]], [[Bech-Maacher]], [[Welleschten]], [[Schwéidsbeng]], [[Wëntreng]], [[Rëmerschen]], [[Schengen]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Wasserbillig, LU.jpg|Waasserbëlleg
Vue Manternach-102.jpg|Manternach 
Grevenmacher, 2A,Rue de la Moselle.jpg|Gréiwemaacher
Hëttermillen Moselle Luxembourg 01.JPG|Hëttermillen
MOSELLE VINEYARDS in Wellenstein.jpeg|Welleschten
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190809184212/https://www.visitmoselle.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-moselle De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Musel]
* [https://web.archive.org/web/20190809184210/https://app.visitluxembourg.com/files/10060.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e35366bee6d84cb3815878c917202b53 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>8f4zapg083h5oj1epe5pua26odxghuj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685552</id>
      <parentid>2685510</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:56:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685552</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1797" sha1="2q93ut5tqpj0pjjzbih0319mmxv23o5" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national de Moselle'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 59,71&amp;nbsp;km laang a féiert vun [[Waasserbëlleg]] op [[Schengen]]. Den déifste Punkt (131,10 m) ass zu Waasserbëlleg an den héchsten (289,77 m) zu [[Mënjecker]] (''Groesteen'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e35366bee6d84b3815878c917202b53 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Waasserbëlleg, [[Mäertert]], Fielsmillen, [[Stéckemillen]], [[Manternach]], [[Gréiwemaacher]], [[Meechtem]], [[Ohn]], [[Wuermer]], [[Éinen]], [[Hëttermillen]], [[Greiweldeng]], [[Stadbriedemes]], [[Gemeng Réimech|Réimech]], [[Bech-Maacher]], [[Welleschten]], [[Schwéidsbeng]], [[Wëntreng]], [[Rëmerschen]], [[Schengen]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Wasserbillig, LU.jpg|Waasserbëlleg
Vue Manternach-102.jpg|Manternach 
Grevenmacher, 2A,Rue de la Moselle.jpg|Gréiwemaacher
Hëttermillen Moselle Luxembourg 01.JPG|Hëttermillen
MOSELLE VINEYARDS in Wellenstein.jpeg|Welleschten
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190809184212/https://www.visitmoselle.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-moselle De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Musel]
* [https://web.archive.org/web/20190809184210/https://app.visitluxembourg.com/files/10060.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e35366bee6d84cb3815878c917202b53 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>2q93ut5tqpj0pjjzbih0319mmxv23o5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Stauséi-Uewersauer-Circuit</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71015</id>
    <revision>
      <id>2685518</id>
      <parentid>2477560</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:30:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685518</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1599" sha1="gkhs6i29t1yeol8ks38r40wn0lw7h2m" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national Circuit du lac de la Haute-Sûre'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 37,65&amp;nbsp;km laang a féiert als Circuit vun der [[Misärsbréck]] op d'Misärsbréck. Den déifste Punkt (285 m) ass op der [[Barrage Esch-Sauer|Staumauer zu Esch-Sauer]] an den héchsten (464 m) zu [[Kauneref]].&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=35ffdb5a88d34b748513cd33d526babf Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Misärsbréck, [[Neihaff (Ënsber)|Neihaff]], [[Ënsber]], [[Bommel (Esch-Sauer)|Bommel]], [[Lëlz]], Barrage Esch-Sauer, [[Kauneref]], [[Léifreg]], Misärsbréck (''Circuit am Sënn vun den Zäre vun enger Auer'').

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Kirche Insenborn 02.jpg|Ënsber
Barrage Esch-sur-Sure.jpg|Barrage 
Brücke Lultzhausen - Bonnal 01.jpg|Lëlz/Bommel
Lindenbäume in Liefrange 01.jpg|Léifreg
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190803202729/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-du-lac-de-la-haute-s-re Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=35ffdb5a88d34b748513cd33d526babf Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>gkhs6i29t1yeol8ks38r40wn0lw7h2m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Süd-Pad 2</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71016</id>
    <revision>
      <id>2685521</id>
      <parentid>2520773</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:32:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685521</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2119" sha1="fellqlyvq9k7ba9a7mt6gw9q6e0dmk3" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Sud'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 72,18&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Rodange]] op [[Helleng]]. Den déifste Punkt (256 m) ass zu [[Helleng]] an den héchsten (426 m) zu [[Rëmeleng]] (''Eechels'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Rodange, [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]], [[Zowaasch]], [[Baache Jang]], [[Uewerkuer]], [[Bieles]], [[Esch-Uelzecht]], [[Gaalgebierg (Esch-Uelzecht)|Gaalgebierg]], [[Schëffleng]], [[Keel]], [[Rëmeleng]], [[Téiteng]], [[Butschebuerg]], [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]], [[Diddeleng]], Helleng.

== Bemierkungen ==
Et gëtt zwéi Pied déi „Süd-Pad” heeschen; dëse bezitt sech op deen, deen op geoportail.lu ''Sentier du Sud 2'' genannt gëtt. Deen aneren heescht ''Sentier du Sud 1''.

{{Méi Info 1|Süd-Pad}}.

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Lasauvage place de Saintignon fontaine.jpg|Zowaasch
Deifferdeng-uewerkuer1.jpg|Uewerkuer
Schifflange - réserve naturelle, station de baguage.jpg|Schëffleng 
Perchesbierg.jpg|Téiteng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190729203643/https://www.redrock.lu/fr/que-faire/randonnee-marche/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sud-II De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Minett]
* [https://web.archive.org/web/20190729203644/https://www.dudelange.lu/fr/Documents/Sentier%2520Sud%2520II.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>fellqlyvq9k7ba9a7mt6gw9q6e0dmk3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685522</id>
      <parentid>2685521</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:32:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>ze vill</comment>
      <origin>2685522</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2118" sha1="low2947bw0l8dqgpxyi1odd4uuju0n3" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Sud'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 72,18&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Rodange]] op [[Helleng]]. Den déifste Punkt (256 m) ass zu [[Helleng]] an den héchsten (426 m) zu [[Rëmeleng]] (''Eechels'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Rodange, [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]], [[Zowaasch]], [[Baache Jang]], [[Uewerkuer]], [[Bieles]], [[Esch-Uelzecht]], [[Gaalgebierg (Esch-Uelzecht)|Gaalgebierg]], [[Schëffleng]], [[Keel]], [[Rëmeleng]], [[Téiteng]], [[Butschebuerg]], [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]], [[Diddeleng]], Helleng.

== Bemierkungen ==
Et gëtt zwéi Pied déi „Süd-Pad” heeschen; dëse bezitt sech op deen, deen op geoportail.lu ''Sentier du Sud 2'' genannt gëtt. Deen aneren heescht ''Sentier du Sud 1''.

{{Méi Info 1|Süd-Pad}}

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Lasauvage place de Saintignon fontaine.jpg|Zowaasch
Deifferdeng-uewerkuer1.jpg|Uewerkuer
Schifflange - réserve naturelle, station de baguage.jpg|Schëffleng 
Perchesbierg.jpg|Téiteng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190729203643/https://www.redrock.lu/fr/que-faire/randonnee-marche/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sud-II De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Minett]
* [https://web.archive.org/web/20190729203644/https://www.dudelange.lu/fr/Documents/Sentier%2520Sud%2520II.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>low2947bw0l8dqgpxyi1odd4uuju0n3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685524</id>
      <parentid>2685522</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:33:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685524</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2118" sha1="7k9yv51xrwpz4v45e9hzjb7mn0ieohd" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Sud'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 72,18&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Rodange]] op [[Helleng]]. Den déifste Punkt (256 m) ass zu [[Helleng]] an den héchsten (426 m) zu [[Rëmeleng]] (''Eechels'')&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Rodange, [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]], [[Zowaasch]], [[Baache Jang]], [[Uewerkuer]], [[Bieles]], [[Esch-Uelzecht]], [[Gaalgebierg (Esch-Uelzecht)|Gaalgebierg]], [[Schëffleng]], [[Keel]], [[Rëmeleng]], [[Téiteng]], [[Butschebuerg]], [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]], [[Diddeleng]], Helleng.

== Bemierkungen ==
Et gëtt zwéi Pied déi „Süd-Pad” heeschen; dëse bezitt sech op deen, deen op geoportail.lu ''Sentier du Sud 2'' genannt gëtt. Deen aneren heescht ''Sentier du Sud 1''.

{{Méi Info 1|Süd-Pad}}

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Lasauvage place de Saintignon fontaine.jpg|Zowaasch
Deifferdeng-uewerkuer1.jpg|Uewerkuer
Schifflange - réserve naturelle, station de baguage.jpg|Schëffleng 
Perchesbierg.jpg|Téiteng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190729203643/https://www.redrock.lu/fr/que-faire/randonnee-marche/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sud-II De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Minett]
* [https://web.archive.org/web/20190729203644/https://www.dudelange.lu/fr/Documents/Sentier%2520Sud%2520II.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>7k9yv51xrwpz4v45e9hzjb7mn0ieohd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685562</id>
      <parentid>2685524</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:58:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685562</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2119" sha1="c9vw0ub31ws23ku7tlka6g5kko1ydjp" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
De '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national du Sud'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 72,18&amp;nbsp;km laang a féiert vu [[Rodange]] op [[Helleng]]. Den déifste Punkt (256 m) ass zu [[Helleng]] an den héchsten (426 m) zu [[Rëmeleng]] (''Eechels'')&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Rodange, [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]], [[Zowaasch]], [[Baache Jang]], [[Uewerkuer]], [[Bieles]], [[Esch-Uelzecht]], [[Gaalgebierg (Esch-Uelzecht)|Gaalgebierg]], [[Schëffleng]], [[Keel]], [[Rëmeleng]], [[Téiteng]], [[Butschebuerg]], [[Biereng (Diddeleng)|Biereng]], [[Diddeleng]], Helleng.

== Bemierkungen ==
Et gëtt zwéi Pied déi „Süd-Pad” heeschen; dëse bezitt sech op deen, deen op geoportail.lu ''Sentier du Sud 2'' genannt gëtt. Deen aneren heescht ''Sentier du Sud 1''.

{{Méi Info 1|Süd-Pad}}

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Lasauvage place de Saintignon fontaine.jpg|Zowaasch
Deifferdeng-uewerkuer1.jpg|Uewerkuer
Schifflange - réserve naturelle, station de baguage.jpg|Schëffleng 
Perchesbierg.jpg|Téiteng
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190729203643/https://www.redrock.lu/fr/que-faire/randonnee-marche/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-sud-II De {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Minett]
* [https://web.archive.org/web/20190729203644/https://www.dudelange.lu/fr/Documents/Sentier%2520Sud%2520II.pdf Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]
* [https://map.geoportail.lu/theme/tourisme?map_id=3cd3a9e8f18a45dfb72aced674481a8d&amp;version=3&amp;zoom=12&amp;X=667242&amp;Y=6360217&amp;lang=fr&amp;layers=&amp;opacities=&amp;bgLayer=topogr_global Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>c9vw0ub31ws23ku7tlka6g5kko1ydjp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Little Switzerland</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71067</id>
    <revision>
      <id>2685530</id>
      <parentid>2248521</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:38:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>nei Infobox</comment>
      <origin>2685530</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="866" sha1="nmoi7w2qgkqclet21sn4nj41sfji09j" xml:space="preserve">{{Skizz}}
{{Infobox Wanderwee }}
'''Little Switzerland''' ass e Wander-Circuit vun de [[Jugendherbergen zu Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Jugendherbergen]], deen iwwer 128&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] || Buerglënster || 16&amp;nbsp;km
|-
| [[Buerglënster]] || Iechternach || 30&amp;nbsp;km
|-
| [[Iechternach]] || Beefort || 15&amp;nbsp;km
|-
| [[Beefort]] || Fiels || 12&amp;nbsp;km
|-
| [[Fiels]] || Huelmes || 28&amp;nbsp;km
|-
| [[Huelmes]] || Stad Lëtzebuerg || 27&amp;nbsp;km
|}

== Kuckt och ==
* [[Circuite vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]]
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* [http://youthhostels.lu/ Websäit vun der Zentral vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>nmoi7w2qgkqclet21sn4nj41sfji09j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685539</id>
      <parentid>2685530</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:49:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685539</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="855" sha1="f0ss27t459fir4tsxlnbrhkjqgxzsc0" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
'''Little Switzerland''' ass e Wander-Circuit vun de [[Jugendherbergen zu Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Jugendherbergen]], deen iwwer 128&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] || Buerglënster || 16&amp;nbsp;km
|-
| [[Buerglënster]] || Iechternach || 30&amp;nbsp;km
|-
| [[Iechternach]] || Beefort || 15&amp;nbsp;km
|-
| [[Beefort]] || Fiels || 12&amp;nbsp;km
|-
| [[Fiels]] || Huelmes || 28&amp;nbsp;km
|-
| [[Huelmes]] || Stad Lëtzebuerg || 27&amp;nbsp;km
|}

== Kuckt och ==
* [[Circuite vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]]
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* [http://youthhostels.lu/ Websäit vun der Zentral vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>f0ss27t459fir4tsxlnbrhkjqgxzsc0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mini-trip Müllerthal</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71068</id>
    <revision>
      <id>2685533</id>
      <parentid>2248543</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:43:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>nei Infobox</comment>
      <origin>2685533</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="680" sha1="ka327r38h68jlbj1ubc152hs1ms9oso" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
'''Mini-trip Müllerthal''' ass e Ronnwanderwee vun de [[Jugendherbergen zu Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Jugendherbergen]], deen iwwer 56&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:
{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Iechternach]] || Beefort || 12&amp;nbsp;km
|-
| [[Beefort]] || Fiels || 12&amp;nbsp;km
|-
| [[Fiels]] || Iechternach || 32&amp;nbsp;km
|}

== Kuckt och ==
* [[Circuite vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]]
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* [http://youthhostels.lu/ Websäit vun der Zentral vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ka327r38h68jlbj1ubc152hs1ms9oso</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mini-trip Center</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71069</id>
    <revision>
      <id>2685537</id>
      <parentid>2624119</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:47:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>nei Infobox</comment>
      <origin>2685537</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="731" sha1="ag89ttld4odk1j9nskxyv8jco5x68fc" xml:space="preserve">{{Skizz}}
{{Infobox Wanderwee}}
'''Mini-trip Center''' ass e Ronnwanderwee vun de [[Jugendherbergen zu Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Jugendherbergen]], deen iwwer 60&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] || Buerglënster || 16&amp;nbsp;km
|-
| [[Buerglënster]] || Huelmes || 17&amp;nbsp;km
|-
| [[Huelmes]] || Stad Lëtzebuerg || 27&amp;nbsp;km
|}

== Kuckt och ==
* [[Circuite vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]]
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* [http://youthhostels.lu/ Websäit vun der Zentral vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ag89ttld4odk1j9nskxyv8jco5x68fc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685538</id>
      <parentid>2685537</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:49:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685538</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="721" sha1="p9odndqzty22wor62erwek89cwbfm8f" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
'''Mini-trip Center''' ass e Ronnwanderwee vun de [[Jugendherbergen zu Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Jugendherbergen]], deen iwwer 60&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] || Buerglënster || 16&amp;nbsp;km
|-
| [[Buerglënster]] || Huelmes || 17&amp;nbsp;km
|-
| [[Huelmes]] || Stad Lëtzebuerg || 27&amp;nbsp;km
|}

== Kuckt och ==
* [[Circuite vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]]
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* [http://youthhostels.lu/ Websäit vun der Zentral vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen]

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>p9odndqzty22wor62erwek89cwbfm8f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Pëtschent</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71897</id>
    <revision>
      <id>2685361</id>
      <parentid>2683686</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:32:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685361</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6853" sha1="e8tl69vbww31fe1xuhxvxzsnvfy7tjb" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Putscheid 
 | Numm (Däitsch)  = Putscheid
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Pëtschent}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|57|33.99|N|06|08|29|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' oder och '''Pëtscht'''&lt;ref&gt;Schreifweis vun den Uertsnimm (cf [https://web.archive.org/web/20200811042027/https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/ cpll.lu])&lt;/ref&gt; ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Veianen]], am Nord-Oste vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Pëtschent
 | nord-ouest =  
 | nord =  [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]
 | nord-est = 
 | est =  (D)
 | sud-est = [[Gemeng Veianen|Veianen]]
 | sud= [[Gemeng Tandel|Tandel]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Buerschent|Buerschent]]
 | ouest = [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 3}}
* [[Biwels]]
* [[Grooljen]]
* [[Mierschent]]
* [[Nuechtmanescht]]
* [[Pëtschent]]
* [[Stolzebuerg]]
* [[Weiler (Pëtschent)|Weiler]]
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 3}}
* [[Biwelsser Millen]]
* [[Groesteen]]
* [[Houschterhaff (Pëtschent)|Houschterhaff]]
* [[Poul (Pëtschent)|Poul]]
* [[Schmuelen]]
{{Div col end}}

==Geschicht==
Ënner dem [[Ancien Régime]], huet den Territoire vun der Gemeng zu den Häerschafte vu [[Veianen]], [[Berbuerg]], a [[Stolzebuerg]] gehéiert.

D'Gemeng Pëtschent ass 1828 entstane wéi verschidde Circonscriptiounen ëmgeännert goufen. Bei där Geleeënheet ass d'[[Gemeng Baastenduerf]] entstanen a [[Laaschent]] dat zur deemoleger Gemeng [[Stolzebuerg]] gehéiert huet gouf dovun ofgetrennt an de Rescht vun där Gemeng gouf a Pëtschent ëmgedeeft&lt;ref&gt;Dictionnaire geographique du Luxembourg&lt;/ref&gt;. &lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:780
 bar:1871 from:0 till:1350
 bar:1910 from:0 till:1053
 bar:1922 from:0 till:990
 bar:1935 from:0 till:921
 bar:1947 from:0 till:775
 bar:1960 from:0 till:1034
 bar:1970 from:0 till:660
 bar:1981 from:0 till:600
 bar:1991 from:0 till:657
 bar:2001 from:0 till:716
 bar:2011 from:0 till:974
 bar:2021 from:0 till:1107

PlotData=
 bar:1821 at: 780 fontsize:S text:780 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1350 fontsize:S text:1.350 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1053 fontsize:S text:1.053 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 990 fontsize:S text:990 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 921 fontsize:S text:921 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 775 fontsize:S text:775 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 1034 fontsize:S text:1.034 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 660 fontsize:S text:660 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 600 fontsize:S text:600 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 657 fontsize:S text:657 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 716 fontsize:S text:716 shift:(-8,5)
 bar:2011 at: 974 fontsize:S text:974 shift:(-8,5)
 bar:2021 at: 1107 fontsize:S text:1107 shift:(-8,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}}
|}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Pëtschent ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Leader|Groupe d'action LEADER Clervaux-Vianden]] 
* [[Naturpark Our]]
* [[Syndicat intercommunal pour la gestion des déchets provenant de la région de Diekirch, Ettelbruck et Colmar-Berg|SIDEC]]
* [[Syndicat intercommunal de dépollution des eaux résiduaires du Nord|SIDEN]]
* [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]]
* [[Syndicat intercommunal pour l'éducation, l'enseignement, le sport et les loisirs|SISPOLO]] 
* [[Islek ohne Grenzen EWIV]]
* [[SICEC]] 
* [[SIDEC]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1843-1851: Jean Weiler
* 1851-1870: Jean Kayser
* 1871-1890: Math. Bürger
* 1891-1910: Etienne Zenners
*...
* 1994-2017: Jean Kinn
* 2017-2023: [[Roger Zanter]]
* zanter 2023: [[Fabienne Huberty]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B05-bofferding-assermentation-bourgmestre-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=05.07.2023|Datum=05.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

==Publikatiounen==
D'Gemeng Pëtschent gëtt en Informatiounsblat eraus ënner dem Titel ''D'Pëtschter Noriicht'' an dem Ënnertitel &quot;Informatiounsblat vun der Gemeng Pëtschent&quot;, an enger Oplo vu 400 Exemplairen.

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Putscheid|Pëtscht}}
* [http://www.putscheid.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Pëtschent]
* [https://web.archive.org/web/20071213101240/http://www.putscheid.lu/html/pannewipchen.pdf Geschicht vun der Gemeng Pëtschent (Léon Kugener 1981)]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/vianden/putscheid D'Gemeng Pëtschent op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Veianen}}

{{DEFAULTSORT:Petscht}}
[[Kategorie:Gemeng Pëtschent| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>e8tl69vbww31fe1xuhxvxzsnvfy7tjb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Déifferdeng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71905</id>
    <revision>
      <id>2685359</id>
      <parentid>2685020</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:20:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Geographie */ Nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10853" sha1="ms32nzv9xubygjpf48q22igofjb3hpj" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Differdange 
 | Numm (Däitsch) = Differdingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Déifferdeng}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|31|22|N|05|53|20|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==

=== Uertschaften ===
{{div col|cols=3}}
* [[Déifferdeng]]
* [[Nidderkuer]]
* [[Uewerkuer]]
* [[Zowaasch]]
{{div col end}}

=== Lieu-diten an Häff ===
{{div col|cols=3}}
* [[Baache Jang]]
* [[Vesquenhaff]]
* [[Fond-de-Gras]] (deelweis an der [[Gemeng Péiteng]])
* [[Fuussbann]] 
* [[Héisenger Gronn]]
* [[Schlakemillen]]
* [[Maison-Cronière]]
* [[Vesquenhaff]]
{{div col end}}

== Geographie ==
D'Gemeng Déifferdeng läit am Südweste vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Si ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Péiteng|Péiteng]], [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] op der Lëtzebuerger an de Gemengen [[Hussigny-Godbrange|Héiseng-Guebereng]] an [[Saulnes|Zounen]] op der Franséischer Säit.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Déifferdeng
 | nord =  [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]
 | nord-est = 
 | est =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
 | sud-est= 
 | sud= [[Hussigny-Godbrange|Héiseng-Guebereng]] (F)
 | sud-ouest =  [[Saulnes|Zounen]] (F)
 | ouest = 
 | nord-ouest = [[Gemeng Péiteng|Péiteng]]
}}

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

=== Wopen ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
| align=&quot;center&quot; |[[Fichier:Coat_of_arms_differdange_luxbrg.png|100x100px]]
|Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 79}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;''D'azur au lion d'or.''
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}}
De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun de fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstame sollen.

|}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:30000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1655
 bar:1871 from:0 till:2162
 bar:1910 from:0 till:13909
 bar:1922 from:0 till:12983
 bar:1935 from:0 till:15945
 bar:1947 from:0 till:15179
 bar:1960 from:0 till:17637
 bar:1970 from:0 till:17964
 bar:1981 from:0 till:16726
 bar:1991 from:0 till:15740
 bar:2001 from:0 till:18172
 bar:2011 from:0 till:21869
 bar:2021 from:0 till:27869
PlotData=
 bar:1821 at: 1655 fontsize:S text:1.655 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 2162 fontsize:S text:2.162 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 13909 fontsize:S text:13.909 shift:(-17,5)
 bar:1922 at: 12983 fontsize:S text:12.983 shift:(-17,5)
 bar:1935 at: 15945 fontsize:S text:15.945 shift:(-17,5)
 bar:1947 at: 15179 fontsize:S text:15.179 shift:(-17,5)
 bar:1960 at: 17637 fontsize:S text:17.637 shift:(-17,5)
 bar:1970 at: 17964 fontsize:S text:17.964 shift:(-17,5)
 bar:1981 at: 16726 fontsize:S text:16.726 shift:(-17,5)
 bar:1991 at: 15740 fontsize:S text:15.740 shift:(-17,5)
 bar:2001 at: 18172 fontsize:S text:18.172 shift:(-17,5)
 bar:2011 at: 21869 fontsize:S text:21.869 shift:(-17,5)
 bar:2021 at: 27869 fontsize:S text:27.869 shift:(-17,5)

&lt;/timeline&gt;

{{Statec Awunner}}

== Politik ==
De [[Gemengerot]], deen zanter 2011 aus 19 Conseillere besteet, gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. De [[Schäfferot]] huet, de [[Buergermeeschter]] abegraff, 5 Memberen. Virdru waren et 17 Conseilleren, wouvun der 4 Member vum Schäfferot waren&lt;ref&gt;Lëtz. Land 20.5.2011, S.7.&lt;/ref&gt;.

&lt;!--Aktuelle Buergermeeschter ass, zanter dem... , de {{Buergermeeschter Déifferdeng}}--&gt;

'''Zesummesetzung''' 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] !! [[Fokus (Lëtzebuergesch Partei)|Fokus]] !! [[Déi Konservativ|Kons.]]
|- 
| 1999 || 1 || 4 || 3 || 2 || - || 1 || 6 || - || -|| -
|- 
| 2005 || 0 || 3 || 8 || 2 || 0 || - || 4 || - || -|| -
|- 
| 2011&lt;br&gt;2014* || 0&lt;br&gt;0 || 3&lt;br&gt;'''3''' || '''7'''&lt;br&gt;7 || '''3'''&lt;br&gt;'''3''' || 1&lt;br&gt;1 || 1&lt;br&gt;1 || 4&lt;br&gt;'''4''' || - || -|| -
|- 
| 2017 || 0 || '''4''' || 2 || '''7''' || 1 || 1 || 4 || - || - || -
|- 
| 2023 || - || '''5''' || 3 || 3 || 0 || 1 || '''6''' || 1 || 0 || 0
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu&lt;br&gt; * 2014: Koalitiounswiessel}}

=== Buergermeeschteren ===
{{div col|cols=3}}
*...
* ca 1841 - Dez. 1848: Baron Gabriel de Soleuvre&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt; 
* Febr. 1849 - Dez. 1854: [[Johann Dondelinger]]
* Dez. 1854 - Jan. 1858: [[Corneille Brasseur]]&lt;ref name=anlcomptes&gt;Archives nationales de Luxembourg, Budgets et comptes des communes et des établissements publics - Differdange, 1857-1880, I-C-033 [http://query.an.etat.lu/Query/detail.aspx?ID=198639]&lt;/ref&gt; 
* Febr. 1858 - Mäerz 1861: [[Charles Schambourg]]&lt;ref name=anlcomptes /&gt; 
* Abr. 1861 - Jan. 1864: [[Jean-Pierre Paquet]]
* Febr. 1864 - Dez. 1884: Charles Schambourg
* Jan. 1885 - Febr. 1892: [[Jean-Pierre Meintz]]
* Juni 1892 - Juni 1901: [[Pierre Meintz]]
* Juni 1901 - Mee 1906: [[Mathias Mark]]
* Aug. 1906 - 1912: [[Jean Conzemius (Buergermeeschter)|Jean Conzemius]]
* 1912 - 1935: [[Émile Mark]]
* 1935 - 1938: [[Jean-Baptiste Scharlé]]
* 1938 - 1963: [[Pierre Gansen]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt; (LSAP)
* 1964 - 1968: [[Jean Gallion]] (LSAP)
* 1969 - 1979: [[Joseph Haupert]] (LSAP)
* 1979 - 1993: [[Nicolas Eickmann]] (LSAP)
* 1994 - 2001: [[Marcel Blau]] (LSAP)
* 2002 - 2013: [[Claude Meisch (Politiker)|Claude Meisch]] (DP)&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/504001.html &quot;Roberto Traversini als Buergermeeschter ugeholl.&quot;] rtl.lu, leschten Update: 22.01.2014, 13:16.&lt;/ref&gt;
* 2014 - 2019: [[Roberto Traversini]] (gréng)
* 2019 - 2023: [[Christiane Brassel-Rausch]] (gréng)
* zanter 2023: [[Guy Altmeisch]] (LSAP)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
{{div col end}}

== Kuckeswäertes ==
*[[Kulturzentrum Aalt Stadhaus]]
*[[Fond-de-Gras]]
* [[Naturschutzgebitt Prënzebierg|Naturschutzgebitt Prënzebierg-Giele Botter]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Déifferdeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}} 
* [[Hôpital Princesse Marie-​​Astrid|HPMA]]
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[SARE]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[Syndicat intercommunal pour l'assainissement du bassin de la Chiers|SIACH]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIKOR]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
{{div col end}}

== Partnerschafte mat auslännesche Stied&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://differdange.lu/differdange-et-vous/decouvrir-sortir/villes-jumelees/|Titel=Villes jumelées|Gekuckt=27.02.2020|Wierk=Ville de Differdange|Sprooch=fr|Archiv-Datum=27.02.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200227100425/https://differdange.lu/differdange-et-vous/decouvrir-sortir/villes-jumelees/}}&lt;/ref&gt;==
* {{DEU}}: [[Ahlen]] an [[Nordrhein-Westfalen]]
* {{DEU}}: [[Penzberg]] a [[Bayern]]
* {{FRA}}: [[Lonkech]] an der [[Departement Meurthe-et-Moselle|Meurthe-et-Moselle]]
* {{ITA}}: [[Fiuminata]] an der [[Provënz Macerata]]
* {{PRT}}: [[Chaves]] am [[Distrikt Vila Real]]
*{{USA}}[[Oxford (Ohio)|: Oxford]] am [[Ohio]]

== Literatur zum Theema ==
* ''100 Joer Déifferdeng'', Bäilag vum [[Tageblatt]] Nr. 179 vum 3. August 2007, 24 S.
* ''100 Joer Stad Déifferdeng'', Bäilag vum [[D'Wort|Wort]] Nr. 180 vum 4. a 5. August 2007, 48 S.

== Kuckt och ==
{|
|valign=&quot;top&quot;|
* [[Déifferdenger Schmelz]]
* [[Kierch Déifferdeng]]
* [[Gare Déifferdeng]]
* [[Déifferdenger Schlass]]
* [[Schlass Gerlache]]
* [[Déifferdanger Geschichtsfrënn]]
{{LNM}}
|valign=&quot;top&quot;|
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Differdange|Déifferdeng}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.differdange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Déifferdeng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/differdange D'Gemeng Déifferdeng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.hmdifferdange.lu Harmonie Municipale Differdange]
* [http://www.train1900.lu/ Train 1900]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Deifferdeng}}
[[Kategorie:Gemeng Déifferdeng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ms32nzv9xubygjpf48q22igofjb3hpj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Beetebuerg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>71964</id>
    <revision>
      <id>2685413</id>
      <parentid>2684952</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:42:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Nopeschgemengen */</comment>
      <origin>2685413</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11081" sha1="peojc44gg3a1ho3kg2i7mcrl4gvtv52" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Bettembourg 
 | Numm (Däitsch) = Bettemburg
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Beetebuerg}}
 | Fläch = 2.145 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten = {{coor dms|49|31|39|N|06|05|80|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
Mat Ausnam vun [[Obeler]] an dem nërdlechen Deel mam ''Beetebuergerbësch'', läit déi ganz Gemeng Beetebuerg am [[Uelzecht]]dall.

== Uertschaften an Häff an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==

=== Uertschaften ===
{{div col|cols=3}}
* [[Beetebuerg]]
* [[Fenneng]]
* [[Hunchereng]]
* [[Näerzeng]]
* [[Obeler]]
{{div col end}}

=== Häff ===

* [[Heckenhaff]]
* [[Krakelshaff]]

== Geographie ==
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Beetebuerg
 | nord = [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]
 | nord-est =
 | est = [[Gemeng Réiser|Réiser]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]&lt;br&gt;[[Gemeng Keel|Keel]]
 | ouest =  [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | nord-ouest = 
}}

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 45}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}&lt;br&gt;De Wope baséiert op deem vun den Häre vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''), deenen eng Partie vum aktuellen Territoire vun der Gemeng soll gehéiert hunn. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee al Schlässer déi et fréier zu Beetebuerg gouf.
|}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:12000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1022
 bar:1871 from:0 till:1519
 bar:1910 from:0 till:2905
 bar:1922 from:0 till:3430
 bar:1935 from:0 till:5231
 bar:1947 from:0 till:5061
 bar:1960 from:0 till:5877
 bar:1970 from:0 till:6623
 bar:1981 from:0 till:7131
 bar:1991 from:0 till:8020
 bar:2001 from:0 till:9063
 bar:2011 from:0 till:9809
 bar:2021 from:0 till:11374

PlotData=
 bar:1821 at: 1022 fontsize:S text:1.022 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1519 fontsize:S text:1.519 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 2905 fontsize:S text:2.905 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 3430 fontsize:S text:3.430 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 5231 fontsize:S text:5.231 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 5061 fontsize:S text:5.061 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 5877 fontsize:S text:5.877 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 6623 fontsize:S text:6.623 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 7131 fontsize:S text:7.131 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 8020 fontsize:S text:8.020 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 9063 fontsize:S text:9.063 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 9809 fontsize:S text:9.809 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 11374 fontsize:S text:11.374 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Beetebuerg gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter de Gemengewale vun 2017 aus 15 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen (virdrun: 13).

Zanter 2011 ass de Schäfferot eng Dräierkoalitioun aus [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]], [[Demokratesch Partei|DP]] an [[Déi Gréng|deene Gréngen]].&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1084437.html &quot;Laurent Zeimet (CSV) bleift Buergermeeschter&quot;] rtl.lu, 10.10.2017, 08:05:13.&lt;/ref&gt; Virdrun hat d'[[LSAP]] 24 Joer laang déi absolut Majoritéit.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/wahlen/wer-wird-wohl-naechster-schlossherr/ &quot;Wer wird nächster &quot;Schlossherr&quot; Bettemburg?&quot;] tageblatt.lu, 07.10.2017 (nogekuckt 04.04.2024).&lt;/ref&gt;

=== Zesummesetzung === 
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[ADR]]
|- 
| 1999 || 4 || 2 || 0 || '''7''' || -
|- 
| 2005 || 3 || 1 || 1 ||'''8'''|| -
|- 
| 2011 || '''4''' || '''1''' || '''2''' || 6 || -
|- 
| 2017 || '''5''' || '''1''' || '''2''' || 6 || 1
|- 
| 2023 || '''5''' || '''1''' || '''2''' || 6 || 1
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
{{div col|cols=3}}
* 1812 - 1823: [[Auguste Collart (1782-1824)]]
* ...
* 1844: Pierre Mathey&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* 1854 - 1871: [[Antoine Auguste Collart]]&lt;ref name=Chr100&gt;[https://persist.lu/ark:70795/qnmn86cfx9/pages/8/articles/DIVL1075 Chronik eines 100jährigen Gemeindehauses.] In: Tageblatt, nº 234 (10.10.1968), p. 8 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1871 - 1884: [[Jean-Pierre Kayl]]
* 1885 - 1906: [[Léon Auguste Collart]]
* 1905 - 1911: Charles Philippe&lt;!-- Nottär--&gt;&gt;
* 1911 - 1917: [[Nicolas Mockel]]&lt;!--&quot;Bahmnmeister&quot;--&gt;
* 1918 - 1918: [[Eugène Auguste Collart]]
* 1919 - 1920: Joseph Klensch&lt;ref name=Chr100/&gt;
* 1921 - 1933: Eugène Auguste Collart
* 1934 - 1941: [[Nicolas Rosenfeld]]&lt;ref name=parcours&gt;[https://bettembourg.lu/wp-content/uploads/2024/09/MNRDH_Brochure_Parcours_Bettembourg_A5_COMPLET_SiteWeb.pdf Parcours de mémoire.] Brochure, S. 26.&lt;/ref&gt;
* 1941 - 1944: ''Amtsbürgermeister'' Hans Müller&lt;ref name=parcours/&gt;
* 1945 - 1951: Pierre Trausch&lt;ref name=Chr100/&gt;
* 1951 - 1954: Adolphe Fox&lt;ref name=Chr100/&gt;
* 1954 - 1961: Léon Eberhard&lt;ref name=Chr100/&gt;
* 1961 - ≥1968: Louis Ganser&lt;ref name=Chr100/&gt;
* ...
* 1976 - 1979: [[Émile Hammerel]] &lt;ref&gt;Stroosseschëld&lt;/ref&gt;
* 1979 - 1988: [[Fernand Weber]] (CSV)
* 1988 - 2004: [[Lucien Lux]] (LSAP)
* 2004 - 2011: [[Roby Biwer]] (LSAP)
* 2011 - 2026: [[Laurent Zeimet]] (CSV)&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/laurent-zeimet-halt-als-buergermeeschter-op-2132911878 &quot;Laurent Zeimet hält als Buergermeeschter op.&quot;] rtl.lu, 06.01.2026.&lt;/ref&gt;
* zanter 2026: [[Jean-Marie Jans]] (CSV)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin des communes de Bech, Bettembourg et Esch-sur-Sûre|Gekuckt=2026-02-08|Datum=2026-02-06|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{{div col end}}

== Verkéier ==

=== Eisebunn ===
D'[[Gare Beetebuerg|Gare vu Beetebuerg]] gehéiert zu den [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|CFL-Linnne 6]], [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|6a]] a [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Wuelmereng|6b]] a läit op der internationaler Streck [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Dijon|Lëtzebuerg-Dijon]].

D'[[Rangéiergare Beetebuerg|Rangéiergare]] mat 28 Sënnergleiser gouf an den 1980er Jore gebaut a krut ee Container-Terminal dobäi. Doduerch ass Beetebuerg zu engem wichtege Glidd am internationale Wuerentransport op der Nord-Süd-Achs ginn.

=== Stroossen an Autobunnen ===
Beetebuerg hänkt um Stroossennetz iwwer d'[[Dräikantonstrooss]] an d'[[Nationalstrooss 31|N31]] an och iwwer den [[CR132]] an den [[CR163]].

Laanscht Beetebuerg lafen d'[[Autobunn A3 (Lëtzebuerg)|Autobunnen A3]] an [[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|A13]] déi och en Uschloss un d'Gemeng hunn.

== Kuckeswäertes an der Gemeng ==
* [[Kierch Beetebuerg]]
* [[Beetebuerger Schlass|Collarts Schlass]]
* [[Märchepark Beetebuerg]]
* [[Huncherenger Millen]]

== Perséinlechkeeten aus der Gemeng Beetebuerg ==
* [[Eugène Berger]] (1960-2020), Politiker an Alpinist,
* [[Gusty Graas]] (*1957), Politiker,
* [[Roger Negri]] (*1954), Eisebunner a Politiker.

== Natur an Ëmwelt ==
*De Projet Naturbëschreservat [[Naturschutzgebitt Beetebuerger Bësch|Naturbësch - Beetebuerger Bësch]]

== Jumelagen ==
*Gemeng [[Flaibano]] bei [[Udine]] an [[Italien]], 1989/1990
*Gemeng [[Valpaços]] a [[Portugal]], 1999/2000

== Interkommunal Syndikater ==
{{div col|cols=3}}
* [[Centre de natation An der Schwemm]]
* [[Minett-Kompost]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des Eaux du Sud|SES]]
* [[SIGI]]
* [[SICEC]]
* [[SIDOR]]
* [[Syndicat intercommunal pour l'exploitation de la station d'épuration de Bettembourg et pour la réalisation de toutes activités de recyclage et de gestion écologique|STEP]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SYCOSAL]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Industriezonen ==
*Industriezon Beetebuerg-Diddeleng (Wolser)
*Industriezon Schéleck 1
*Industriezon Schéleck 2
*Industriezon Krakelshaff

== Radio zu Beetebuerg ==
*[[Radio Locale Réiserbann-Betebuerg]]

== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.bettembourg.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Beetebuerg]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/bettembourg D'Gemeng Beetebuerg op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.parc-merveilleux.lu/ Websäit vum ''Parc merveilleux'' zu Beetebuerg]
* [http://www.beetebuerger-schoulen.lu/ Beetebuerger Schoulen]
* [http://www.cibett.lu/ Asazzenter Beetebuerg (Protection Civile &amp; Pompjeen)]

[[Fichier:Beetebuerg vum Äppelbierg.jpg|thumb|800px|center|Beetebuerg vum Äppelbierg aus gesinn (2008)]]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Beetebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Beetebuerg| ]]</text>
      <sha1>peojc44gg3a1ho3kg2i7mcrl4gvtv52</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Duelem</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72436</id>
    <revision>
      <id>2685432</id>
      <parentid>2685064</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:11:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685432</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14061" sha1="i46slanbzun7b9xuzw4vcow6muqjj51" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Dalheim 
 | Numm (Däitsch) = Dalheim
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Duelem}}
 | Koordinaten  = {{Coor dms|49|32|29|N|06|15|28|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réimech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
* [[Duelem (Réimech)|Duelem]]
* [[Fëlschdref]]
* [[Welfreng]]

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
* [[Buchholzer Haff]]
* [[Heedscheier]]
* [[Hunnebësch]]
* [[Leemillen]]
* [[Reckingerhaff]]
{{Div col end}}

== Geographie ==
D'Gemeng Duelem läit am Südoste vum [[Groussherzogtum Lëtzebuerg]] an ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Conter|Conter]], [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]], [[Gemeng Schengen|Schengen]], [[Gemeng Munneref|Munneref]], [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] a [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]].
Si läit um südlechsten Ausleefer vum [[Lëtzebuerger Sandsteen]] deen och haut nach an engem Steebroch bei [[Altwis]] ofgebaut gëtt. Um Terrain vun der Gemeng hu sechs Baachen hir Quell. Nërdlech vun Duelem huet d'[[Schleebaach]] hiren Ufank, déi sech da mat der [[Houbech]] vereenegt fir dann als [[Albaach (Musel/Stadbriedemes)|Albaach]] an d'[[Musel]] ze lafen. Och d'[[Hesslengerbaach]], déi südlech vu Welfreng entspréngt an d'[[Grondbaach]], déi zu [[Fëlschdref]] hiren Ufank huet, lafen iwwer d'[[Ierpeldengerbaach]] respektiv d'[[Gander]] an d'Musel.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Duelem
 | nord = [[Gemeng Conter|Conter]]
 | nord-est = [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbredimus]]
 | est = [[Gemeng Schengen|Schengen]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Munneref|Munneref]]
 | sud-ouest = [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
 | ouest =   [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]
 | nord-ouest = 
}}

== Geschicht ==
=== Galloréimesche Vicus ===
{{Haaptartikel|Vicus Ricciacus}}

Südlech vun der Uertschaft Duelem, am fréiere Stammesgebitt vun den [[Treverer]], läit um héchste Punkt vun engem no Südwesten hin offalenden Héichplateau e réimescht Duerf, e sougenannte [[Vicus]]. Eng gutt Partie [[Kelten|keltesch]] Fondstécker deiten drop hin, datt do och eng keltesch Siidlung war. Déi konnt bis elo awer nach net lokaliséiert ginn.

De [[Vicus Ricciacus|galloréimesche Vicus]] gouf em zirka [[17 v. Chr.]] als Etappeplaz am Kontext vum Bau vun der [[Via Agrippa]] gegrënnt, déi vu [[Lyon]] iwwer [[Mâcon]], [[Chalon-sur-Saône]], [[Dijon]], [[Langres]], [[Toul]], [[Metz]], Duelem, [[Tréier]] duerch d'[[Äifel]] op [[Köln]] féiert. D'Uertschaft hat an der Antiquitéit den Numm ''Ricciacum'', dee souwuel op der Plaz selwer, wéi och op der [[Tabula Peutingeriana]], enger mëttelalterlecher Ofschrëft vun enger réimescher Kaart, iwwerliwwert ass. Seng Bléi hat en tëscht dem Enn vum [[1. Joerhonnert|1.]] an dem [[3. Joerhonnert]] n. Chr. Obwuel Deeler wärend de Germanenafäll an der zweeter Hallschent vum 3. Joerhonnert zerstéiert goufen, war den Uert duerchgängeg bis an di éischt Hallschent vum [[5. Joerhonnert]] bewunnt. Duerno gouf d'Plaz opginn.

''Ricciacum'' hat beandrockend ëffentlech Gebaier, wéi en Theater, e groussen Tempelbezierk an [[Thermen]]. Dat sinn Aspekter déi dem Duerf de Charakter vun enger réimescher Klengstad ginn.

=== Mëttelalter an Neizäit ===
Dat haitegt Duerf Duelem, dat sech am Dall tëscht dem „Pëtzel-Plateau“ an dem „Péiteschbierg“ erstreckt, gouf an der éischter Hallschent vum [[6. Joerhonnert]] vu fränkeschen Zouwanderer gegrënnt. An Dokumenter gëtt dat elo ''Dalheim'', also „D'Heem am Dall“ genannt Duerf an de Joren 785/786 fir d'éischt ernimmt. Am [[10. Joerhonnert]] koumen d'Uertschaften Duelem, Fëlschdref an en Deel vu Welfreng duerch eng Schenkung an de Besëtz vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Räichsabtei St Maximin]] zu [[Tréier]], woumat déi eigentlech Grondhärschaft vun der Meierei Duelem an den Hänn vun der Abtei louch. Den Abt vun Tréier huet fir dee Beräich e [[Vogt]] ernannt deen fir och d'Dierfer Duelem, Fëlschdref, Altwis a Welfreng zoustänneg war. Déi Aufgab gouf vun der Härschaft vu Roussy iwwerholl. Vu 1495 un gouf den Härenhaff op Liewenszäit a vum [[16. Joerhonnert]] un, dunn och op Zäit verpacht. Domat geet dann och d'Eegebewirtschaftung vun der Abtei St Maximin op en Enn. Wärend dem [[Drëssegjärege Krich]] gouf bal dat komplett Duelem zerstéiert. Och am [[Hollännesche Krich]] tëscht 1672 a 1678 gouf Duelem an d'Ëmgéigend geschiedegt. 1680 gouf d'Härschaft vu Roussy vu Frankräich besat a sou gouf och Duelem fir bal ee Joerhonnert bis 1769 franséisch.

Wéi 1795 di franséisch Revolutiounstruppen an d'[[Herzogtum Lëtzebuerg]] ageréckt sinn, ass dat als ''[[Département des Forêts]]'' u Frankräich ugegliddert ginn. Aus der Meierei Duelem gouf d'''Commune de Dalheim'' an den Nicolas Amma gouf hiren éischte Buergermeeschter. 1797 gouf de [[Code Civil]] op Lëtzebuerg ugewannt an domat déi al Strukture mat engem eenheetleche Recht ersat. Duelem war vun do u vu [[Réimech]] ofhängeg. Vun 1814 un, also nom Zesummebroch vum [[Napoleon Bonaparte|Napoleonesche]] Räich, gehéiert Duelem zum nei geschaafte Groussherzogtum Lëtzebuerg, ënner nidderlännescher Herrschaft.

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 75}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}&lt;br&gt;De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den [[Aadler]] op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwe]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng Vogt a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war.
|}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===

&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2400
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:400 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:80 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1082
 bar:1871 from:0 till:1603
 bar:1910 from:0 till:1456
 bar:1922 from:0 till:1298
 bar:1935 from:0 till:1216
 bar:1947 from:0 till:1205
 bar:1960 from:0 till:1088
 bar:1970 from:0 till:1044
 bar:1981 from:0 till:1229
 bar:1991 from:0 till:1425
 bar:2001 from:0 till:1706
 bar:2011 from:0 till:2014
 bar:2021 from:0 till:2358

PlotData=
 bar:1821 at: 1082 fontsize:S text:1.082 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1603 fontsize:S text:1.603 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1456 fontsize:S text:1.456 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1298 fontsize:S text:1.298 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1216 fontsize:S text:1.216 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1205 fontsize:S text:1.205 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1088 fontsize:S text:1.088 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1044 fontsize:S text:1.044 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1229 fontsize:S text:1.229 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1425 fontsize:S text:1.425 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1706 fontsize:S text:1.706 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2014 fontsize:S text:2.014 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2358 fontsize:S text:2.358 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

== Politik ==
===Buergermeeschteren===
*1795: Nicolas Amma
* ...
*1843 - 1849: N. Goerges&lt;ref name=BMs&gt;[https://persist.lu/ark:70795/z8gnb0/pages/1/articles/DTL62 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 81, Drittes Blatt (07.04.1934), p. 1 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1849 - 1851: J. Kutten
* 1851 - 1859: N. Goerges
* 1859 - 1864: A. Diederich
* 1864 - 1876: B. Lorang
* 1876 - 1890: P. Dicken
* 1890 - 1919: M. Diederich
* 1919 - 1922: Adolf Klein
* 1922 - [≥1934]: Johann Bour&lt;ref name=BMs/&gt;
* ...
* ? [[Robert Wiget]]
*...
* ? [[Marcel Schmit (Politiker)]] &lt;!-- gest. Dez. 2002 mat 60 Joer Quell: https://persist.lu/ark:70795/zs218skgwm/pages/61/articles/DIVL1583] --&gt;
* ? - 2011: [[Marie-Anne Mousel-Schmit]] (DP).
* 2011 - 2023: [[Joseph Heisbourg]]
* zanter 2023: [[Romain Kill]]

== Kuckeswäertes ==
{{Div col|cols=3}}
* D'Gemeng zu Duelem, e modernt Gebai.
* De [[Gallo-réimeschen Theater vun Duelem|gallo-réimeschen Theater]]
* D'réimesch Thermen am Duerfkär vun Duelem
* D'[[Réimermonument Duelem|Réimermonument mam Aadler]]
* De [[Vicus Ricciacus]] um „Pëtzel-Plateau“
* D'[[Via Agrippa]], de [[Kiem]] deen duerch Duelem gelaf ass
* De [[Réimesche Meilesteen am Buchholz|réimesche Meilesteen]], am Bësch tëscht Duelem a Méideng
* D'[[Kierch Duelem (Réimech)|Kierch vun Duelem]]
* D'[[Kierch Fëlschdref|Kierch vu Fëlschdref]]
* D'[[Kierch Welfreng|Kierch vu Welfreng]]
{{Div col end}}

== Veräiner ==
[[Fichier:GaRéiTh1.JPG|250px|thumb|De gallo-réimeschen Theater vun Duelem]]
{{Div col|cols=2}}
* [[Fanfare Gemeng Duelem]]
* [https://web.archive.org/web/20081013204647/http://www.lgs.lu/duelem/ Duelemer Guiden a Scouten Hl. Mäerten]
* [[FC Les Aiglons Duelem]]
* [[Chorale Mixte Kiischtebléien]]
* Fräiwelleg Pompjeeë Fëlschdref
* Fräiwelleg Pompjeeën Duelem-Welfreng
* Elterevereenegung Gemeng Duelem
* Cercle Avicole Dalheim
* Ricciacus Frënn Duelem
* Fraen a Mammen Duelem
* Club des Jeunes Dalheim
* Chorale Mixte Filsdorf
* Chorale St. Cécile Welfrange
* CTF Filsdorf
* J.A.C Filsdorf
* LCGB Sektioun Duelem
* Amiperas Duelem
* [[Aikido]]-Club (Opgeléist)
{{Div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Duelem ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: 
{{Div col|cols=3}}
* [[SIAER]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEST]]
* [[SIFRIDAWE]]
* [[SIGRE]]
* [[SIGI]]
* [[Syndicat intercommunal pour la distribution d'eau dans la région de l'Est|SIDERE]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}

== Literatur ==
* [[Peter Henrich]]: ''Das gallorömische Theater von Dalheim „Hossegronn“ Luxemburg.'' Dossiers d'archéologie XV. Imprimerie Central SA, Luxemburg 2016, ISBN 978-2-87-985317-8.
* Laure Juncker, Joseph Heisbourg, Joseph Mangerich (Red.): Ricciacus: 30 Joer Ricciacus Frënn Duelem 1977–2007. Imprimerie Central SA, Luxembourg 2007, S. 202, ill.
* Jean Krier: ''DEAE FORTUNAE OB SALUTEM IMPERI. Nouvelles inscriptions de Dalheim (Luxembourg) et la vie religieuse d'un vicus du nord-est de la Gaule à la veille de la tourmente du IIIe siècle. '' Gallia – Archéologie de la France antique 68.2, 2011. CNRS Éditions, Paris 2011, S. 313–340, ill. ISBN 978-2-271-07269-6.
* Jean Krier: ''Der gallorömische vicus von Dalheim.'' Imprimerie Hengen, Luxemburg 2010, ISBN 978-2-87985-137-2.
* Jean Krier: ''Das vorrömische und frührömische Dalheim (Luxemburg).'' In: Rheinisches Landesmuseum Trier (Hrsg.): ''Trier - Augustusstadt der Treverer.'' Philipp von Zabern, Mainz 1984, ISBN 3-8053-0792-6.
* Jean Krier, Raymond Weiller: ''Zu den Anfängen der römischen Besiedlung auf “Pëtzel“ bei Dalheim.'' Publications de la Section Historique de l'Institut grand-ducal de Luxembourg XCIV, Imprimerie Joseph Beffort, Luxemburg 1980, S. 141–194, ill.
* Victor Loos: ''Der Römeradler.'' Den Adler – Lokalzeitung N°1-2, 1996.
* Victor Loos: ''Duelem: Eis Kiirch.'' Conseil de la fabrique d'église, Luxemburg 1993.
* Jeannot Metzler, Johny Zimmer: ''Beiträge zur Archäologie von Dalheim.'' Hémecht 30.3, Saint-Paul, Luxemburg 1978.
* Heike Pösche: ''Neue Grabungen in den Thermen des vicus Ricciacus''. Empreintes – Annuaire du Musée national d'histoire et d'art. Imprimerie Faber, Luxembourg 2011, S. 40–47, ill. ISBN 978-2-87985-149-5.
* Robert Vandivinit, Gust Linden, Sandy Linden, Aloyse Estgen, Victor Loos, &quot;Vu Ricciacus via Dalahem op Duelem.&quot; Fanfare Gemeng Duelem, Luxemburg 2001, ISBN 2-87996-944-1.

== Kuckt och ==
{{LNM}}
* {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dalheim (Luxembourg)|Duelem}}
* [http://www.dalheim.lu/ Websäit vun der Gemeng Duelem]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/dalheim D'Gemeng Duelem op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20081013204647/http://www.lgs.lu/duelem/ Websäit vun den Duelemer Guiden a Scouten (LGS)]
* [http://www.ricciacus.lu Websäit vun de Ricciacus Frënn Duelem]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Duelem]]
[[Kategorie:Gemeng Duelem| ]]</text>
      <sha1>i46slanbzun7b9xuzw4vcow6muqjj51</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Biissen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72444</id>
    <revision>
      <id>2685373</id>
      <parentid>2685054</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:10:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gemengerot */ alt nach eng Aktualiséierung</comment>
      <origin>2685373</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10350" sha1="cladt3egxy3dk8h4tgy718dos2bqtfj" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Bissen 
 | Numm (Däitsch) = Bissen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Biissen}} 
 | Fläch  = 2.075 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten = {{coor dms|49|47|21|N|06|03|49|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften an der Gemeng ==
D'Gemeng Biissen besteet aus den Uertschafte [[Biissen]] a [[Rouscht (Biissen)|Rouscht]].

Zu der Gemeng gehéieren nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en:
* [[Biisser Millen]]
* [[Biisser Schmelz]]
*[[Clooshaff]]
*[[Kloshaff]]

== Geographie ==
D'Gemeng Biissen läit am [[Atert (Baach)|Atertdall]] tëscht de Gemenge [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]], [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]], [[Gemeng Miersch|Miersch]] a [[Gemeng Viichten|Viichten]]. Se huet eng Fläch vun 2.075 ha, dovu si 550 ha Bësch.
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Biissen
 | nord = 
 | nord-est = [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer Bierg]]
 | est =  
 | sud-est = [[Gemeng Miersch|Miersch]]
 | sud = 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] 
 | ouest =  
 | nord-ouest = [[Gemeng Viichten|Viichten]]
}}

== Geschicht ==
Am Joer [[960]] ass d'Existenz vu Biissen ënner dem Numm « Bisiceromarkun »&lt;ref&gt;An net « Basiccromannum », eng feelerhaft Transkriptioun duerch de [[Louis L'Évêque de la Basse-Moûturie]], déi leider reegelméisseg ze fannen ass. De Feeler gouf 1929 vum [[Jules Vannérus]] publizéiert: ''Le Chevalier l'Evêque de la Basse-Mouturie et son itinéraire du Luxembourg Germanique''. 15 p. Cahiers luxembourgeois. Bourg-Bourger, Luxembourg.&lt;/ref&gt; attestéiert ginn duerch en Dokument an deem d'Par Biissen als baussent der Par vu [[Miersch]] bezeechent gëtt. Dofir huet d'Par 1960 hir dausendjäreg Existenz gefeiert.

{{Intro Gemeng}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 51}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775- Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}&lt;br&gt;D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf. &lt;br&gt;De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules''), deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren.
|}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2018 text:2018
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:782
 bar:1871 from:0 till:1377
 bar:1910 from:0 till:1154
 bar:1922 from:0 till:1204
 bar:1935 from:0 till:1144
 bar:1947 from:0 till:1096
 bar:1960 from:0 till:1085
 bar:1970 from:0 till:1323
 bar:1981 from:0 till:1671
 bar:1991 from:0 till:1781
 bar:2001 from:0 till:2447
 bar:2011 from:0 till:2784
 bar:2018 from:0 till:3095
 bar:2021 from:0 till:3269

PlotData=
 bar:1821 at: 782 fontsize:S text:782 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1377 fontsize:S text:1.377 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1154 fontsize:S text:1.154 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1204 fontsize:S text:1.204 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1144 fontsize:S text:1.144 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1096 fontsize:S text:1.096 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1085 fontsize:S text:1.085 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1323 fontsize:S text:1.323 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1671 fontsize:S text:1.671 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1781 fontsize:S text:1.781 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 2447 fontsize:S text:2.447 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2745 fontsize:S text:2.784 shift:(-14,5)
 bar:2018 at: 3095 fontsize:S text:3.095 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 3269 fontsize:S text:3.269 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

== Politik ==
[[Fichier:Biissen vum Wobierg erof 01.jpg|thumb|Den Zentrum vu Biissen vum Wobierg aus gesinn.]]
Bei de Gemengewale gouf, bis 2011 nach mat, nom [[Majorzsystem]] gewielt. Zanter 2017 gëllt de [[Proporzsystem]].&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1082503.html &quot;Vu Majorz- op Proporzsystem: Biissen.&quot;] rtl.lu, 06.10.2017, 07:32:38.&lt;/ref&gt;

=== Buergermeeschteren ===
{{div col|colwidth=17em}}
* 1800 - 1815: Jean-Nicolas Knepper;
* 1815 - 1830: Nicolas Billig;
* 1830 - 1836: Antoine Pastoret;
* 1836 - 1843: Jean-Nicolas Brosius;
* 1844 - 1848: Jean-Nicolas Faber;&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* 1848 - 1858: Nicolas Engel;
* 1859 - 1861: Pierre Souvignier;
* 1861 - 1866: Nicolas Engel;
* 1867 - 1869: [[Jean-Pierre Knepper (Lokalpolitiker)|Jean-Pierre Knepper]];
* 1870 - 1881: Georges Glaesener;
* 1882 - 1908: [[Jean Souvignier]];
* 1908 - 1910: Emile Souvignier;
* 1910 - 1940: [[Nicolas Sinner]];
* 1940 - 1957: [[Jean Engel]];
* 1958 - 1963: Charles Stoffel;
* 1964 - 1981: [[Joseph Wietor]], Privatbeamten;
* 1982 - 1984: Guillaume Feith, Proprietär;
* 1985 - 1987: Mathias Schmitz, Gewerkschaftler;
* 1988 - 1999: Ernest Wendel, Privatbeamten;
* 1999 - 2000: Roger Schmit, Staatsemployé;
* 2000 - 2001: Arlette Weber ép. Schmit, Staatsbeamtin;
* 2001 - 2005: Camille Petry, Entreprener;
* 2005 - 2011: [[Aloyse Bauer]], Elektrikermeeschter;
* 2011 - 2019: [[Jos Schummer (Politiker)|Jos Schummer]], Privatbeamten;
* zanter 2019: [[David Viaggi]], Verwaltungschef
{{div col end}}

=== Gemengerot ===
D'Zesummesetzung vum Gemengerot no Lëschten zanter datt 2017 de Proporzsystem adoptéiert gouf:
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Joer !! Är Leit !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]
|-
| 2017 || 5 || '''6'''
|-
| 2023 || '''8''' || 3
|}
{{small|Quell: elections.lu}}

Den aktuelle Gemengerot setzt aus de follgende Leit zesummen {{small|(Stand Juli 2026)}}&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://bissen.lu/conseil-communal/|Titel=Conseil communal - Commune de Bissen|Gekuckt=2026-07-12|Wierk=bissen.lu|Sprooch=fr|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20260712140811/https://bissen.lu/conseil-communal/|Archiv-Datum=2026-07-12}}&lt;/ref&gt;:
{{div col|colwidth=17em}}
* David Viaggi, Buergermeeschter
* Roger Saurfeld, 1. Schäffen
* Loïc Brune, 2. Schäffen
* Kevin Englebert, Gemengerot
* Georges Lucius, Gemengerot
* Joseph Koecher, Gemengerot
* Béatrice Horsmans-Kabers, Gemengerot
* Joe Geisen, Gemengerot
* Christian Hoscheid, Gemengerot
* Joëlle Kraus-Fagny, Gemengerot
* Frank Clement, Gemengerot
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Biissen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
*[[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]

== Bekannt Leit aus der Gemeng ==
{{div col|colwidth=23em}}
* [[Fränz Dasbourg]], Moler
* [[Jean Heinisch]], kathoulesche Geeschtlechen
* [[Carlo Hommel]], Doumorganist
* [[Jean-Pierre Hoscheid]], Foussballspiller
* [[Jean-Baptiste Kremer]], Jesuitt an Universitéitsprofesser
* [[Charles-Frédéric Mersch]], Staatsrot
* [[Aloyse Raths]], Resistenzler
* [[Michel Stoffel]], Moler
* [[Raphaël Stacchiotti]], Schwëmmer
* [[Jean Tautges]], Schoulmeeschter, Gewerkschaftler a Schrëftsteller
* [[Nicolas Wolff (1906)|Nicolas Wolff]], Affekot a Resistenzler
{{div col end}}

== Kuckeswäertes ==
* Um Wobierg: [[Rochuskapell Biissen|d'Rochuskapell, d'Kräizstatioun an déi zwéi bemierkenswäert Beem virun der Kapell]]
* [[Uergel]] an der [[Kierch Biissen|Parkierch vu Biissen]], gebaut 1891 vun de [[Uergelmanufaktur Bridder Müller|Bridder Müller]] vu [[Reifferscheid]], zanter Dezember 2001 op der [[Lëscht vun de Monuments classés]]
* [[Jean-Pierre Beckius|Beckius]]-Fresken am [[Chouer (Kierch)|Chouer]] vun der [[Kierch Biissen|Parkierch vu Biissen]], zanter September 1987 op der [[Lëscht vun de Monuments classés]]
* d'[[Biisser Millen]]
* d'Graf vum Monseigneur [[Jacques Mangers]] um Biisser [[Kierfecht]]

== Literatur ==
* [[Victor Kalmes]] (ënner der Mataarbecht vum Jos Schummer an dem Arnold Weber), 2001. ''Bissen seit eh und je''. Band 1 (525 S.) an 2 (? S.). Erausgi vun der Gemengeverwaltung Biissen. Sankt-Paulus Dréckerei, Lëtzebuerg.
* Carlo Mulbach: &quot;Gemeinde Bissen: Traditioneller Industriestandort im Wandel der Zeit.&quot; in: ''nos cahiers, Lëtzebuerger Zäitschrëft fir Kultur'' 3/4 2011, S.45-58.

== Kuckt och ==
* [[Kierch Biissen]]
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Bissen|Biissen}}
* [http://www.bissen.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Biissen]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/bissen D'Gemeng Biissen op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Biissen]]
[[Kategorie:Gemeng Biissen| ]]</text>
      <sha1>cladt3egxy3dk8h4tgy718dos2bqtfj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Dippech</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72458</id>
    <revision>
      <id>2685355</id>
      <parentid>2685062</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:54:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geographie */ nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11182" sha1="edcl4r11nmt819tk43gfl89jieg5hbv" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Dippach 
| Numm (Däitsch) = Dippach
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Dippech}}
| Koordinaten  = {{coor dms|49|35|16|N|05|58|47|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Dippech läit am [[Kanton Capellen]] tëscht de Gemenge [[Gemeng Garnech|Garnech]] a [[Gemeng Mamer|Mamer]] am Norden, [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] am Osten, [[Reckeng op der Mess]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] am Süden, a [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] am Westen.

Eng Partie vun der Gemeng läit op engem grousse Plateau, deen deelweis d'[[Waasserscheed]] tëscht dem [[Rhäin]]- an dem [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]] mécht, mat dem héchste Punkt an den ''Ierwenhecken'' am Nordweste vun der Gemeng op 378 Meter.

Vun der Gemengefläch sinn 303 ha [[Bësch]]er, an 28 ha [[Akerbau|Akerland]] oder [[Wiss|Wise]] sinn am Besëtz vun der Gemeng.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Dippech
 | nord =
 | nord-est = [[Gemeng Mamer|Mamer]]
 | est =  [[Gemeng Bartreng|Bartreng]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng/Mess]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
 | ouest =  [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Garnech|Garnech]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
* [[Betteng op der Mess]]
* [[Dippech]]
* [[Schuller]]
* [[Sprénkeng]]

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Dippecher Gare]]
* [[Lëftgermillen]]
&lt;gallery perrow=&quot;5&quot; widths=&quot;200&quot;&gt; 
Fichier:Aerial view of Dippach, Luxembourg.jpg|Vue aus dem Fliger op [[Dippech]]...
Fichier:Aerial view of Bettange-sur-Mess and Dippach-Gare, Luxembourg.jpg|... an op [[Betteng op der Mess]] (lénks) an op d'[[Dippecher Gare]] (riets)
&lt;/gallery&gt;

== Geschicht ==
D'Dierfer Dippech, Betteng, Schuller a Sprénkeng goufen am Mëttelalter fir d'éischt ernimmt.&lt;ref name=hist&gt;Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Histoire de la commune ''] (gekuckt de 16. Mee 2018)&lt;/ref&gt;

1795 goufen d'[[Éisträichesch Nidderlanden]], zu deenen deemools och Lëtzebuerg gehéiert huet, vu franséische Revolutiounstruppen eruewert. Lëtzebuerg an déi aner Territoirë goufe vun der neier franséischer Republik annexéiert, an déi véier Dierfer sinn an der Gemeng Dippech regruppéiert ginn.&lt;ref name=hist/&gt;

Wärend dem [[Zweete Weltkrich]] ass d'Gemeng net zerstéiert ginn. Den 9. September 1944 hunn amerikanesch Truppen d'Gemeng vum däitsche Besatzer befreit, een Dag virun der Stad Lëtzebuerg.&lt;ref name=hist/&gt;

Dippech ass zanter 1973 mat [[Landiras]] aus dem franséischen [[Departement Gironde]] jumeléiert.

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 81}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''

{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}

De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), woubäi et net kloer ass, ob mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|}

== Bevëlkerung ==
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar  value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period  = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

plotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:880
 bar:1871 from:0 till:1298
 bar:1910 from:0 till:1240
 bar:1922 from:0 till:1124
 bar:1935 from:0 till:1366
 bar:1947 from:0 till:1224
 bar:1960 from:0 till:1329
 bar:1970 from:0 till:1620
 bar:1981 from:0 till:2008
 bar:1991 from:0 till:2588
 bar:2001 from:0 till:3189
 bar:2011 from:0 till:3564
 bar:2021 from:0 till:4461
 
plotData=
 bar:1821 at: 880 fontsize:S text:880 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1298 fontsize:S text:1.298 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1240 fontsize:S text:1.240 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1124 fontsize:S text:1.124 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1366 fontsize:S text:1.366 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1224 fontsize:S text:1.224 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1329 fontsize:S text:1.329 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1620 fontsize:S text:1.620 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2008 fontsize:S text:2.008 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2588 fontsize:S text:2.588 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 3189 fontsize:S text:3.189 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3564 fontsize:S text:3.564 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 4461 fontsize:S text:4.461 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}&lt;br&gt;Am Joer 11 vum [[Republikanesche Kalenner]] (1802-1803) hat d'Gemeng 705 Awunner, dorënner 169 zu Betteng (24% vun der Gemengebevëlkerung), 262 zu Dippech (37%), 86 zu Sprénkeng (12%) an 188 zu Schuller (27%).&lt;ref name=hist/&gt;

2015 hu 4.122 Leit an der Gemeng gewunnt, dorënner 1.172 zu Betteng (28%), 993 zu Dippech (24%), 528 zu Sprénkeng (13%) an 1.429 zu Schuller (35%).

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vun Dippech gëtt zanter 2005 nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

=== Zesummesetzung ===
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! LB
|- 
| 2005 || '''5''' || 2 || '''4''' || -
|- 
| 2011 || 4 || '''2''' || '''5''' || -
|- 
| 2017 || 2 || '''2''' || '''5''' || 2
|- 
| 2023 || 2 ||''' 3''' || '''4''' || 2
|} 
{{small|LB: D'Lëscht vun de Bierger}}. {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1844: Nicolas Schumacher&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
*...
* 1897 - 1944: [[Edouard Kirsch]]
* 1945&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt; - 1958&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/1t7wjc607/pages/6/articles/DIVL580 Gemeinderatsverhandlungen.] In: Luxemburger Wort, 111. Jg., n° 63 (04.03.1958), p. 6[Digitis ed by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;: [[Jean Urbany]]
* 1958 - 1975: [[Nicolas Calmes]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7chpdf48t/pages/5/articles/DIVL518 Bürgermeister Nicolas Calmes aus Dippach beendet seine politische Laufbahn.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 298 (29.12.1975), p. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg]&lt;/ref&gt;
* 1976 - 1987: [[Norbert Sassel]]
* ...
* 19.. - 2005: [[Claude Bosseler]] (CSV)
* 2005 - 2009: [[Ady Hahn]] (LSAP)
* 2009 - 2011: Claude Bosseler (CSV)
* 2011 - 2012: Ady Hahn (LSAP)
* 2012 - haut: [[Manon Bei-Roller]] (LSAP)&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20171011153354/https://www.wort.lu/de/lokales/manon-bei-roller-neue-buergermeisterin-von-dippach-50ac555ce4b051a650ad9f82 Manon Bei-Roller neue Bürgermeisterin von Dippach] op wort.lu gelies 9.10.2017&lt;/ref&gt;

== Perséinlechkeeten aus der Gemeng Dippech ==
* [[Claude Bosseler]] (*1953), laangjärege Buergermeeschter
* [[Jean-Baptiste Didier (1834)|Jean-Baptiste Didier]] (*1834), Politiker, gebuer zu Dippech
* [[Laurent Didier]] (*1984), Vëlossportler an Olympionik
* [[Roger Gilson]] (1947-1995), Vëlossportler an Olympionik
* [[Ady Hahn]], Buergermeeschter
* [[Jean Pierre Kirsch]] (1861-1941), Priister, Kierchenhistoriker an Archeolog
* [[Camille Pauly]] (1923-1969), Resistenzler, Politiker an Auteur, gebuer zu Dippech
* [[Tom Wirtgen]] (*1966), professionelle Vëlossportler

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Dippech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: 
{|
|
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[Pimodi]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
|
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
|}

== Veräinsliewen ==
An der Gemeng Dippech sinn eng Rei Veräiner aktiv, dorënner verschidde Chorallen a Museksveräiner, d'''Dippecher Dachsen'' (Guiden a Scouten), de ''[[Kabarä PEPpERONI]]'', de ''Land Rover Club Lëtzebuerg'' an d'Hëllefsorganisatioun ''Dippech hëlleft''.&lt;ref name=assoc&gt;Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Associations locales''] (gekuckt de 16. Mee 2018)&lt;/ref&gt;

Am Sportberäich gëtt et den ''Tennis Club Dippech'', d'''Union Cycliste Dippach'', de ''Bettener Reitclub'' an den ''FC Étoile Sportive Schouweiler''.&lt;ref name=assoc/&gt;

== Kuckeswäertes ==
* [[Méchelskierch zu Betteng op der Mess]]
* [[Kierch Dippech]]
* [[Kierch Schuller]]
* D'[[Kierch Sprénkeng]] aus dem [[18. Joerhonnert]] mat dem Tuerm vun der fréierer Kierch.

== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dippach (Luxembourg)|Dippech}}
* [http://www.dippach.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Dippech]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/dippach D'Gemeng Dippech op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.schuller-schoulen.lu/ D Schoulen aus der Gemeng Dippech]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Dippech]]
[[Kategorie:Gemeng Dippech| ]]</text>
      <sha1>edcl4r11nmt819tk43gfl89jieg5hbv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685356</id>
      <parentid>2685355</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:54:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11183" sha1="mpksjb8yb6rkj9cvtdw35g54t6mkmjk" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
| Numm (Franséisch) = Dippach 
| Numm (Däitsch) = Dippach
| Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Dippech}}
| Koordinaten  = {{coor dms|49|35|16|N|05|58|47|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.


== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
* [[Betteng op der Mess]]
* [[Dippech]]
* [[Schuller]]
* [[Sprénkeng]]

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Dippecher Gare]]
* [[Lëftgermillen]]
&lt;gallery perrow=&quot;5&quot; widths=&quot;200&quot;&gt; 
Fichier:Aerial view of Dippach, Luxembourg.jpg|Vue aus dem Fliger op [[Dippech]]...
Fichier:Aerial view of Bettange-sur-Mess and Dippach-Gare, Luxembourg.jpg|... an op [[Betteng op der Mess]] (lénks) an op d'[[Dippecher Gare]] (riets)
&lt;/gallery&gt;

== Geographie ==
D'Gemeng Dippech läit am [[Kanton Capellen]] tëscht de Gemenge [[Gemeng Garnech|Garnech]] a [[Gemeng Mamer|Mamer]] am Norden, [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] am Osten, [[Reckeng op der Mess]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] am Süden, a [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] am Westen.

Eng Partie vun der Gemeng läit op engem grousse Plateau, deen deelweis d'[[Waasserscheed]] tëscht dem [[Rhäin]]- an dem [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]] mécht, mat dem héchste Punkt an den ''Ierwenhecken'' am Nordweste vun der Gemeng op 378 Meter.

Vun der Gemengefläch sinn 303 ha [[Bësch]]er, an 28 ha [[Akerbau|Akerland]] oder [[Wiss|Wise]] sinn am Besëtz vun der Gemeng.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Dippech
 | nord =
 | nord-est = [[Gemeng Mamer|Mamer]]
 | est =  [[Gemeng Bartreng|Bartreng]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng/Mess]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
 | ouest =  [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Garnech|Garnech]]
}}

== Geschicht ==
D'Dierfer Dippech, Betteng, Schuller a Sprénkeng goufen am Mëttelalter fir d'éischt ernimmt.&lt;ref name=hist&gt;Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Histoire de la commune ''] (gekuckt de 16. Mee 2018)&lt;/ref&gt;

1795 goufen d'[[Éisträichesch Nidderlanden]], zu deenen deemools och Lëtzebuerg gehéiert huet, vu franséische Revolutiounstruppen eruewert. Lëtzebuerg an déi aner Territoirë goufe vun der neier franséischer Republik annexéiert, an déi véier Dierfer sinn an der Gemeng Dippech regruppéiert ginn.&lt;ref name=hist/&gt;

Wärend dem [[Zweete Weltkrich]] ass d'Gemeng net zerstéiert ginn. Den 9. September 1944 hunn amerikanesch Truppen d'Gemeng vum däitsche Besatzer befreit, een Dag virun der Stad Lëtzebuerg.&lt;ref name=hist/&gt;

Dippech ass zanter 1973 mat [[Landiras]] aus dem franséischen [[Departement Gironde]] jumeléiert.

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 81}}&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.''

{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}}

De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), woubäi et net kloer ass, ob mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng.
|}

== Bevëlkerung ==
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar  value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period  = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

plotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:880
 bar:1871 from:0 till:1298
 bar:1910 from:0 till:1240
 bar:1922 from:0 till:1124
 bar:1935 from:0 till:1366
 bar:1947 from:0 till:1224
 bar:1960 from:0 till:1329
 bar:1970 from:0 till:1620
 bar:1981 from:0 till:2008
 bar:1991 from:0 till:2588
 bar:2001 from:0 till:3189
 bar:2011 from:0 till:3564
 bar:2021 from:0 till:4461
 
plotData=
 bar:1821 at: 880 fontsize:S text:880 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1298 fontsize:S text:1.298 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1240 fontsize:S text:1.240 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1124 fontsize:S text:1.124 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1366 fontsize:S text:1.366 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1224 fontsize:S text:1.224 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1329 fontsize:S text:1.329 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1620 fontsize:S text:1.620 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2008 fontsize:S text:2.008 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2588 fontsize:S text:2.588 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 3189 fontsize:S text:3.189 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3564 fontsize:S text:3.564 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 4461 fontsize:S text:4.461 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}&lt;br&gt;Am Joer 11 vum [[Republikanesche Kalenner]] (1802-1803) hat d'Gemeng 705 Awunner, dorënner 169 zu Betteng (24% vun der Gemengebevëlkerung), 262 zu Dippech (37%), 86 zu Sprénkeng (12%) an 188 zu Schuller (27%).&lt;ref name=hist/&gt;

2015 hu 4.122 Leit an der Gemeng gewunnt, dorënner 1.172 zu Betteng (28%), 993 zu Dippech (24%), 528 zu Sprénkeng (13%) an 1.429 zu Schuller (35%).

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vun Dippech gëtt zanter 2005 nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

=== Zesummesetzung ===
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! LB
|- 
| 2005 || '''5''' || 2 || '''4''' || -
|- 
| 2011 || 4 || '''2''' || '''5''' || -
|- 
| 2017 || 2 || '''2''' || '''5''' || 2
|- 
| 2023 || 2 ||''' 3''' || '''4''' || 2
|} 
{{small|LB: D'Lëscht vun de Bierger}}. {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1844: Nicolas Schumacher&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
*...
* 1897 - 1944: [[Edouard Kirsch]]
* 1945&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt; - 1958&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/1t7wjc607/pages/6/articles/DIVL580 Gemeinderatsverhandlungen.] In: Luxemburger Wort, 111. Jg., n° 63 (04.03.1958), p. 6[Digitis ed by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;: [[Jean Urbany]]
* 1958 - 1975: [[Nicolas Calmes]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7chpdf48t/pages/5/articles/DIVL518 Bürgermeister Nicolas Calmes aus Dippach beendet seine politische Laufbahn.] In: Luxemburger Wort, 128. Jg., n° 298 (29.12.1975), p. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg]&lt;/ref&gt;
* 1976 - 1987: [[Norbert Sassel]]
* ...
* 19.. - 2005: [[Claude Bosseler]] (CSV)
* 2005 - 2009: [[Ady Hahn]] (LSAP)
* 2009 - 2011: Claude Bosseler (CSV)
* 2011 - 2012: Ady Hahn (LSAP)
* 2012 - haut: [[Manon Bei-Roller]] (LSAP)&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20171011153354/https://www.wort.lu/de/lokales/manon-bei-roller-neue-buergermeisterin-von-dippach-50ac555ce4b051a650ad9f82 Manon Bei-Roller neue Bürgermeisterin von Dippach] op wort.lu gelies 9.10.2017&lt;/ref&gt;

== Perséinlechkeeten aus der Gemeng Dippech ==
* [[Claude Bosseler]] (*1953), laangjärege Buergermeeschter
* [[Jean-Baptiste Didier (1834)|Jean-Baptiste Didier]] (*1834), Politiker, gebuer zu Dippech
* [[Laurent Didier]] (*1984), Vëlossportler an Olympionik
* [[Roger Gilson]] (1947-1995), Vëlossportler an Olympionik
* [[Ady Hahn]], Buergermeeschter
* [[Jean Pierre Kirsch]] (1861-1941), Priister, Kierchenhistoriker an Archeolog
* [[Camille Pauly]] (1923-1969), Resistenzler, Politiker an Auteur, gebuer zu Dippech
* [[Tom Wirtgen]] (*1966), professionelle Vëlossportler

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Dippech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: 
{|
|
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[Pimodi]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
|
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
|}

== Veräinsliewen ==
An der Gemeng Dippech sinn eng Rei Veräiner aktiv, dorënner verschidde Chorallen a Museksveräiner, d'''Dippecher Dachsen'' (Guiden a Scouten), de ''[[Kabarä PEPpERONI]]'', de ''Land Rover Club Lëtzebuerg'' an d'Hëllefsorganisatioun ''Dippech hëlleft''.&lt;ref name=assoc&gt;Site vun der Gemeng Dippech: [https://web.archive.org/web/20180522163525/http://www.dippach.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''Associations locales''] (gekuckt de 16. Mee 2018)&lt;/ref&gt;

Am Sportberäich gëtt et den ''Tennis Club Dippech'', d'''Union Cycliste Dippach'', de ''Bettener Reitclub'' an den ''FC Étoile Sportive Schouweiler''.&lt;ref name=assoc/&gt;

== Kuckeswäertes ==
* [[Méchelskierch zu Betteng op der Mess]]
* [[Kierch Dippech]]
* [[Kierch Schuller]]
* D'[[Kierch Sprénkeng]] aus dem [[18. Joerhonnert]] mat dem Tuerm vun der fréierer Kierch.

== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Dippach (Luxembourg)|Dippech}}
* [http://www.dippach.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Dippech]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/dippach D'Gemeng Dippech op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.schuller-schoulen.lu/ D Schoulen aus der Gemeng Dippech]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Dippech]]
[[Kategorie:Gemeng Dippech| ]]</text>
      <sha1>mpksjb8yb6rkj9cvtdw35g54t6mkmjk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Tandel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72668</id>
    <revision>
      <id>2685446</id>
      <parentid>2683506</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T20:30:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Update amgaang</comment>
      <origin>2685446</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6936" sha1="r57zg3rlqvfymhflllanh9ml33bmjau" xml:space="preserve">{{EnCours}}{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Tandel 
 | Numm (Däitsch)  = Tandel
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Tandel}}
 | Fläch = 6.382,9923 [[Hektar|ha]]&lt;ref&gt;{{Kadaster Fläch}}&lt;/ref&gt;
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|53|48|N|06|10|55|O}} 
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Veianen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.

D'Gemeng ass den [[1. Januar]] [[2006]] aus der [[Gemengefusioun|Fusioun]] vun den deemolege Gemenge [[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]] a [[Gemeng Furen|Furen]] entstanen; se huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Tandel
 | nord-ouest =  [[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]
 | nord =  
 | nord-est = [[Gemeng Veianen|Veianen]]
 | est =  (D)
 | sud-est =  [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]
 | sud=  [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng/S.]]&lt;br&gt;[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]
 | ouest =  [[Gemeng Buerschent|Buerschent]]
}}

== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
'''Uertschaften an der fréierer Gemeng Baastenduerf:'''
* [[Baastenduerf]]
* [[Branebuerg]]
* [[Laaschent]]
* [[Tandel]]
* [[Houschterhaff (Tandel)|Houschterhaff]]
* [[Këppenhaff]]
'''Uertschaften an der fréierer Gemeng Furen:'''
* [[Bëttel]]
* [[Furen]]
* [[Longsdref]]
* [[Waalsdref]]
* [[Selz]]
'''Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Baastenduerf:'''
* [[Fëschbecher Haff]]
* [[Fréngerhaff]]
* [[Ronnebësch]]
'''Häff a Lieu-diten an der fréierer Gemeng Furen:'''
* [[Bleesmillen]]
* [[Marxbierg (Tandel)|Marxbierg]]
* [[Schmëttenhaff]]

==Geschicht==
D'Gemeng Tandel ass op den 1. Januar 2006 aus der Fusioun vun der [[Gemeng Baastenduerf]], mat den Uertschafte [[Baastenduerf]], [[Branebuerg]], [[Laaschent]] an Tandel, an der [[Gemeng Furen]], mat den Uertschafte [[Furen]], [[Bëttel]], [[Longsdref]] a [[Waalsdref]], entstanen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2004/12/21/n11/jo|Titel=Loi du 21 décembre 2004 portant fusion des communes de Bastendorf et de Fouhren|Gekuckt=19.07.2020|Datum=31.12.2004|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Bastendorf.PNG|Baastenduerf...
Fichier:Map Fouhren.PNG|a Furen...
Fichier:Map Tandel.PNG|...fusionéieren zu Tandel.&lt;/gallery&gt;
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1264
 bar:1871 from:0 till:1799
 bar:1910 from:0 till:1622
 bar:1922 from:0 till:1523
 bar:1935 from:0 till:1457
 bar:1947 from:0 till:1241
 bar:1960 from:0 till:1137
 bar:1970 from:0 till:1121
 bar:1981 from:0 till:1177
 bar:1991 from:0 till:1196
 bar:2001 from:0 till:1418
 bar:2011 from:0 till:1747
 bar:2021 from:0 till:2214

PlotData=
 bar:1821 at: 1264 fontsize:S text:1.264 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1799 fontsize:S text:1.799 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1622 fontsize:S text:1.622 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1523 fontsize:S text:1.523 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1457 fontsize:S text:1.457 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1241 fontsize:S text:1.241 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1137 fontsize:S text:1.137 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1121 fontsize:S text:1.121 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1177 fontsize:S text:1.177 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1196 fontsize:S text:1.196 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1418 fontsize:S text:1.418 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1747 fontsize:S text:1.747 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2214 fontsize:S text:2.214 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - &lt;!--Mémorial B xx, Säit xx - --&gt;Projet: R. Klein 2005}}&lt;br&gt;Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. 
De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen.
|}

== Politik ==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===
* 2006 - 2023: [[Aly Kaes]]
* zanter 2023: [[Carole Gils]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

''Fir d'Period virun der Fusioun, kuckt d'Artikele [[Gemeng Baastenduerf]] a [[Gemeng Furen]].''

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Tandel ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=2}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Naturpark Our]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SIVOUR]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Tandel}}
* [http://www.tandel.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Tandel]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/vianden/tandel D'Gemeng Tandel op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Veianen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Tandel]]
[[Kategorie:Gemeng Tandel| ]]</text>
      <sha1>r57zg3rlqvfymhflllanh9ml33bmjau</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Fréiseng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72719</id>
    <revision>
      <id>2685429</id>
      <parentid>2685096</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:03:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geographie */ nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685429</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7579" sha1="hhk0j7e0z05cg2m769qgukciakehgp0" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Frisange 
 | Numm (Däitsch)  = Frisingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Fréiseng}} 
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|30|57|N|06|11|16|O}}
 }}
D''''Gemeng Fréiseng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]], no deem se genannt ass, ass [[Fréiseng]].

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==

=== Uertschaften ===
* [[Fréiseng]]
* [[Uespelt]]
* [[Helleng]]

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Krokelshaff]]

== Geographie ==
D'Gemeng Fréiseng läit am Süde vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a gehéiert zum Kanton Esch-Uelzecht. D'Nopeschgemenge vu Fréiseng si [[Réiser]], [[Weiler-la-Tour]] an [[Gemeng Duelem|Duelem]]. Am Süde grenzt Fréiseng un dat franséischt [[Departement Moselle]] ([[Loutrengen]]). D'Landschaft vun der Gemeng besteet gréisstendeels aus Wisen a Felder, vereenzelt awer och Bëscher. D'[[Albaach (Gander)|Albaach]] eng vun de Quellbaache vun der [[Gander]] entspréngt bei [[Helleng]], fléisst a Richtung Osten duerch [[Fréiseng]] an [[Uespelt]].

Duerch d'Gemeng Fréiseng leeft d'[[Nationalstrooss 3|Nationalstrooss N3]], déi op hirer ganzer Längt zu der [[Voie de la Liberté]] gehéiert, d'[[Nationalstrooss 13|Nationalstrooss N13]] an d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]] (Saarautobunn).

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Fréiseng
 | nord = [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]
 | nord-est = [[Gemeng Duelem|Duelem]]
 | est = [[Gemeng Munneref|Munneref]]
 | sud-est = [[Basse-Rentgen]] (F)
 | sud= [[Hagen (Moselle)|Hoen]] (F) - [[Évrange]] (F)
 | sud-ouest = [[Zoufftgen]] (F)
 | ouest =   
 | nord-ouest = [[Gemeng Réiser|Réiser]]
}}

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:932
 bar:1871 from:0 till:1358
 bar:1910 from:0 till:1153
 bar:1922 from:0 till:1211
 bar:1935 from:0 till:1221
 bar:1947 from:0 till:1137
 bar:1960 from:0 till:1167
 bar:1970 from:0 till:1342
 bar:1981 from:0 till:1688
 bar:1991 from:0 till:2053
 bar:2001 from:0 till:2878
 bar:2011 from:0 till:3778
 bar:2021 from:0 till:4769

PlotData=
 bar:1821 at: 932 fontsize:S text:932 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1358 fontsize:S text:1.358 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1153 fontsize:S text:1.153 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1211 fontsize:S text:1.211 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1221 fontsize:S text:1.221 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1137 fontsize:S text:1.137 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1167 fontsize:S text:1.167 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1342 fontsize:S text:1.342 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1688 fontsize:S text:1.688 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2053 fontsize:S text:2.053 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 2878 fontsize:S text:2.878 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3778 fontsize:S text:3.778 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 4769 fontsize:S text:4.769 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Fréiseng gëtt zanter 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

===Zesummesetzung===
&lt;br&gt;{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! Är Equipe !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|- 
| 2011 || 5 || '''4 '''|| || '''2''' 
|- 
| 2017 || '''5''' || 3 || '''1''' || 2
|- 
| 2023 || '''5''' || 2 || '''2''' || 2
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
*...
* 1836, 1844, 1848: [[Charles-Philippe Dupaix|Charles Dupaix]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jmnfq7mc3q/pages/18/articles/DIVL664 (N° 2.) Garde civique. — Composition des conseils cantonaux pour 1836.] In: Mémorial administratif de la Province de Luxembourg = Verwaltungs-Memorial der Provinz Lützemburg, nº 1 (09.01.1836), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/cmin/1848/04/22/n1/jo Circulaire du 22 avril 1848 N° 4984-136 concernant la publication de la liste des députés élus lors des élections du 19 avril courant.] legilux.public.lu.&lt;/ref&gt;
* 1852-...: Louis Jost
*... 
* ëm 1977: Mathias Rauchs
* 1982 - 2005: [[Gaston Gibéryen]]
* 2005 - 2011: Claude Wiltzius
* 2011 - 2017: Marie-Louise Aulner
* zanter 2017: [[Roger Beissel]]

== Jumelage ==
D'Gemeng Fréiseng ass zanter 2004 mat der franséischer Gemeng [[Saint-Julien de Coppel]] am [[Departement Puy-de-Dôme]] jumeléiert.

== Leit vu Fréiseng ==

* [[Robert Alesch]] (1906-1949), kathoulesche Priister
* [[Henri Hartmann]] (1820-?), Architekt
* [[Jean Morbach]] (1884-1967), Schoulmeeschter an Ornitholog
* [[Émile Raus]] (1904-1980), Jurist, Politiker

== Kuckt och ==
* [[Kaaschtel]]
{{LNM}}

*{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Frisange|Fréiseng}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.frisange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Fréiseng]
* [https://web.archive.org/web/20110817004556/http://www.frisange.lu/culture-et-loisirs/geschichtsfrenn-vun-der-gemeng-freiseng Geschichtsfrënn vun der Gemeng Fréiseng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/frisange D'Gemeng Fréiseng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.ecole-frisange.lu Fréisenger Schoulen]

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Freiseng}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Fréiseng| ]]</text>
      <sha1>hhk0j7e0z05cg2m769qgukciakehgp0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Useldeng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72774</id>
    <revision>
      <id>2685467</id>
      <parentid>2685094</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:22:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685467</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6989" sha1="jbmcypa1loks78t1zc19vfwvi4eict8" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Useldange 
 | Numm (Däitsch)  = Useldingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Useldeng}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|46|08|N|05|58|51|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

==Geographie==
E groussen Deel vun der Gemeng läit am [[Atert (Baach)|Atertdall]] deen an der Mëtt vu Westen no Osten derduerch féiert.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Useldeng
 | nord = 
 | nord-est = [[Gemeng Viichten|Viichten]]
 | est =  [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Sëll|Sëll]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Biekerech|Biekerech]]
 | ouest =  [[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden/Atert]]
 | nord-ouest = [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] 
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
* [[Iewerleng]]
* [[Rippweiler]]
* [[Schandel]]
* [[Useldeng]]

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Iewerlenger Millen]].

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:901
 bar:1871 from:0 till:1362
 bar:1910 from:0 till:1149
 bar:1922 from:0 till:1080
 bar:1935 from:0 till:1078
 bar:1947 from:0 till:1149
 bar:1960 from:0 till:1031
 bar:1970 from:0 till:1059
 bar:1981 from:0 till:1040
 bar:1991 from:0 till:1084
 bar:2001 from:0 till:1301
 bar:2011 from:0 till:1506
 bar:2021 from:0 till:1965

PlotData=
 bar:1821 at: 901 fontsize:S text:901 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1362 fontsize:S text:1.362 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1149 fontsize:S text:1.149 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1080 fontsize:S text:1.080 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1078 fontsize:S text:1.078 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1149 fontsize:S text:1.149 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1031 fontsize:S text:1.031 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1059 fontsize:S text:1.059 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1040 fontsize:S text:1.040 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1084 fontsize:S text:1.084 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1301 fontsize:S text:1.301 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1506 fontsize:S text:1.506 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 1965 fontsize:S text:1.965 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref&gt;Mémorial B – Recueil de législation,  4. Dezember 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-12-04 Useldange.jpg|commons:Mémorial B 1986-12-04 Useldange.jpg]].&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''Burelé d'argent et de gueules, à la croix ancrée d'azur, brochant''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[8. Oktober]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Dezember]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1600 - Projet: 1984 [[Nicolas Lemogne]]}}&lt;br&gt;Déi horizontal Balke kommen aus dem Wope vun den Häre vun Esch-Sauer déi och Meeschter zu Useldeng waren. D'Kräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Simmer, deene Rippweiler gehéiert huet. Et symboliséiert och d'Uertschaft Schandel, déi den Häre vu Sterpenich, a méi spéit den Häre vun Hondel gehéiert huet, déi ee Kräiz mat engem Hondskapp op hirem Schëld haten.
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren&lt;ref&gt;Aus de Gemengerotsregisteren, wéi se am Buch &quot;Useldingen - Ein Dorf stellt sich vor&quot; vum René Frisch ernimmt ginn.&lt;/ref&gt;===
{{Div col|cols=3}}
* Jul. 1823 - Dez. 1840: Jean-Nicolas Becker
* Apr. 1840 - Dez. 1843: Nicolas Thiner
* Jan. 1844 - Feb. 1849: [[Nicolas Hippert (Nottär)|Nicolas Hippert]]
* Feb. 1849 - Dez. 1849: Adam Faber
* Dez. 1849 - Mär. 1853: [[Georges Faber (Buergermeeschter)|Georges Faber]]
* Mär. 1853 - Mär. 1870: Nicolas Hippert
* Okt. 1870 - Feb. 1872: Eugène Hippert
* Jan. 1874 - 1886?: Pierre Mertz
* 1886 - 1894: Franz Nothumb
* 1894 - Mär. 1921: Michel Sinner
* Mär. 1921 - Dez. 1934: Jean-Baptiste Weis
* Jan. 1935 - Dez. 1945: Georges Anzia
* Jan. 1946 - Jul. 1955: Théodore Hollerich
* Aug. 1955 - Dez. 1963: Joseph Parries
* Jan. 1964 - Dez. 1969: Jean Hollerich
* Jan. 1970 - Dez. 1999: [[Nicolas Anzia]]
* Jan. 2000 - haut: [[Pollo Bodem]] (LSAP)
{{Div col end}}

==Verkéier==
D'Gemeng ass un d'Stroossennetz ugeschloss iwwer d'Nationalstroossen [[Nationalstrooss 12|N12]], [[Nationalstrooss 24|N24]], [[Nationalstrooss 22|N22]], an d'[[Chemin repris]]en [[CR116]], [[CR305]]. Den [[CR305C]] ass eng [[Sakgaass]] a verbënnt den Zentrum vun der Uertschaft [[Useldeng]] mat der [[Gare Useldeng|fréierer Gare]].

Bis [[1967]] war d'Gemeng un d'Eisebunnsnetz ugeschloss iwwer d'[[Atertlinn]] mat enger Gare zu Useldeng, an enger Halt tëscht [[Rippweiler]] a [[Räichel]].

Op der Kopp riets vun der [[Wollefsbaach]] tëscht Useldeng a Rippweiler läit d'[[Fluchfeld vun Useldeng|Useldenger Fluchfeld]] wou mat Seegelfligere geflu gëtt.

[[Fichier:Useldengvue.jpg|thumb|450px|Useldeng]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Useldeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Ecole de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Kuckeswäertes ==
* D'[[Buerg Useldeng|Buerg vun Useldeng]]

== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
* [[Frënn vum Useldinger Priorat]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.useldeng.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Useldeng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/useldange D'Gemeng Useldeng op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Useldeng]]
[[Kategorie:Gemeng Useldeng| ]]</text>
      <sha1>jbmcypa1loks78t1zc19vfwvi4eict8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Réiden op der Atert</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72782</id>
    <revision>
      <id>2685380</id>
      <parentid>2685008</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:29:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685380</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6918" sha1="sbyh6wwl1u9riifmfs284z73qico0y7" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Redange-sur-Attert
 | Numm (Däitsch)  = Redingen/Attert
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Réiden}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|45|54.73|N|05|53|21.67|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

==Geographie==
D'Gemeng verdeelt sech iwwer eng Partie vum [[Atert (Baach)|Atertdall]] an iwwer d'Koppen déi ronderëm leien.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Réiden op der Atert
 | nord =  [[Gemeng Rammerech|Rammerech]]
 | nord-est = [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]
 | est =  [[Gemeng Useldeng|Useldeng]]
 | sud-est =  
 | sud= [[Gemeng Biekerech|Biekerech]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Gemeng Ell|Ell]]
 | nord-ouest =  
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 3}}
* [[Elz]]
* [[Lannen (Réiden)|Lannen]]
* [[Nidderpallen]]
* [[Nojem]]
* [[Osper]]
* [[Räichel]]
* [[Réiden]]
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 3}}
* [[Felleschmillen (Réiden op der Atert)|Felleschmillen]]
* [[Fënsterhaff]]
* [[Heedekaul]]
* [[Lannener  Bierg]]
* [[Nidderpallener Millen]]
* [[Nojemer  Bierg]]
* [[Nojemer Haff]]
* [[Ousterbuer (Nojem)|Ousterbuer]]
* [[Schummeschmillen]]
{{Div col end}}

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3400
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1205
 bar:1871 from:0 till:2097
 bar:1910 from:0 till:1971
 bar:1922 from:0 till:1870
 bar:1935 from:0 till:1744
 bar:1947 from:0 till:1765
 bar:1960 from:0 till:1693
 bar:1970 from:0 till:1782
 bar:1981 from:0 till:1701
 bar:1991 from:0 till:1850
 bar:2001 from:0 till:2177
 bar:2011 from:0 till:2554
 bar:2021 from:0 till:2910

PlotData=
 bar:1821 at: 1205 fontsize:S text:1.205 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 2097 fontsize:S text:2.097 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1971 fontsize:S text:1.971 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1870 fontsize:S text:1.870 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1744 fontsize:S text:1.744 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1765 fontsize:S text:1.765 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1693 fontsize:S text:1.693 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1782 fontsize:S text:1.782 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1701 fontsize:S text:1.701 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1850 fontsize:S text:1.850 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 2177 fontsize:S text:2.177 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2554 fontsize:S text:2.554 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2910 fontsize:S text:2.910 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Burelé d'argent et de gueules, à la bande d'azur chargée de trois étoiles à six rais d'or, brochant''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Februar]] [[1989]] - Mémorial B 1989, Säit 366&lt;!--- Projet: ??--&gt;}}&lt;br&gt;
|}

==Politik==

===Gemengerot===
Réiden op der Atert war bis d'Gemengewalen 2017 eng [[Majorzsystem|Majorzgemeng]]. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt.

====Resultater====
{| class=&quot;wikitable&quot;

|-
! Joer !! R23* !!EBR* !! NDW*
|-
| 2023 || 6 || 5 || 0
|}

&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; &lt;small&gt;R23 = Réiden 23; EBR = Engagéiert Bierger fir d'Gemeng Réiden; NDW = En neien dynameschen Wand fir Réiden&lt;/small&gt;

=== Buergermeeschteren&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160305115344/http://www.redange.lu/52.html Lëscht vun de Buergermeeschtere vun der Gemeng Réiden] op der Websäit vun der Gemeng Réiden&lt;/ref&gt; ===
{{div col|cols = 3}}
* 1796-1803: Jacques Witry
* 1803-1823: Jean-Pierre Kohl
* 1823-1836: Nic. Feiereisen
* 1837-1844: Jean Clomes
* 1844-1848: Henri Spyr
* 1849-1856: Jean Feiereisen
* 1856-1860: Nicolas Feller
* 1861-1875: Ignace Eyschen
* 1876-1893: Jean-Baptiste Gérard
* 1894-1899: [[Léopold Bian]]
* 1900-1903: Jean de Waha
* 1904-1914: Nicolas Theischen
* 1915-1941: [[François Gérard]]
* 1941-1946: Richard Dettler (Amtsbürgermeister)
* 1946-1963: Aloyse Muller
* 1964-1975: Jean Erpelding
* 1976-1981: Jean Wirth
* 1982-1987: Fernand Scholtus
* 1988-1993: [[Henri Mausen]]
* 1994-2000: Marc Schmit
* 2000-2006: [[Roger Schneider]]
* 2007-2011: [[Serge Bloes]]
* 2011-2017: Henri Mausen
* zanter 2017: [[Henri Gerekens]]
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Réiden ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols = 3}}
* [[École de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
==Kuckeswäertes==
* De &quot;café-théâtre&quot; [[L'inouï]] an der Groussgaass vu Réiden;
* d'[[Villa Worré]] op ''Hueschtert''.

== Verschiddenes ==
== Literatur ==
* Nehrenhausen, Jeannot, 2002. 'Un der Atert, no beim Waasser...' Redingens heimliche Lokalhymne. ''Luxemburger Marienkalender'' Jg. 121: 126-136.
* Nehrenhausen, Jeannot, 2002. Les armoiries de Redange. pp.&amp;nbsp;379–414 in: 150e anniversaire Chorale et Harmonie Ste-Cécile Redange/Attert: 1852 - 2002. Redange/Attert: Harmonie Ste-Cécile.

== Kuckt och ==
{{Div col}}
* {{LNM}}
* [[Atert-Lycée]]
* [[Cinéma de l'Attert]]
* [[Pompjeeskantonalverband Kanton Réiden]]
* [[Kropemann-Info]]
* [[Attert-Kontrakt]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{Div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.redange.lu Offiziell Websäit vun der Gemeng Réiden]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/redange-attert D'Gemeng Réiden op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Reiden]]
[[Kategorie:Gemeng Réiden op der Atert| ]]</text>
      <sha1>sbyh6wwl1u9riifmfs284z73qico0y7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Rammerech</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72785</id>
    <revision>
      <id>2685374</id>
      <parentid>2684995</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:15:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685374</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11809" sha1="9ms6cv5ebv4nc0np1tg3bjwjfb4e3ds" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Rambrouch 
 | Numm (Däitsch)  = Rambruch
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Rammerech}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|49|47.55|N|05|50|59.21|O}}
}}
[[Fichier:Rammerech-Busgare--w.jpg|thumb|Busgare ''Um Pull'' zu Rammerech]]
D''''{{PAGENAME}}''' (lokal: ''Rammerich'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

==Geographie==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Rammerech
 | nord-ouest =  
 | nord =  [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]
 | nord-est = [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]
 | est =  [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]&lt;br&gt;[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]
 | sud-est =  [[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden/Atert]]
 | sud= [[Gemeng Ell|Ell]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  (B)
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 4}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Bungeref'''
* [[Bungeref]]
* [[Flatzbuer]]
* [[Kimm]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Folscht'''
* [[Éischt]]
* [[Folscht]]
* [[Hueschtert (Rammerech)|Hueschtert]]
* [[Kietscht]]
* [[Rammerech]]
* [[Schwiddelbruch]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Pärel'''
* [[Holz (Rammerech)|Holz]]
* [[Pärel (Uertschaft)|Pärel]]
* [[Roumecht]]
* [[Uewermaartel]]
* [[Wolwen]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Ueschdref'''
* [[Bilschdref]]
* [[Riesenhaff]]
* [[Ueschdref]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 4}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Bungeref'''
* [[Bungerëffer Millen]]
* [[Kimm]]
* [[Rommeler Haff]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Folscht'''
* [[Gëlt]]
* [[Napoleonsgaart]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Pärel'''
* [[Wolwener Klaus]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Ueschdref'''
* [[Misärshaff]]
* [[Ueschdrëffer Millen]]
* [[Wäissenhaff]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

==Geschicht==
D'Gemeng Rammerech ass bei der Fusioun vun de virege Gemengen [[Gemeng Ueschdref|Ueschdref]], [[Gemeng Bungeref|Bungeref]], [[Gemeng Folscht|Folscht]] a [[Gemeng Pärel|Pärel]] entstanen.

D'Fusioun gouf duerch e Gesetz vum 27. Juli 1978 festgehalen an ass den 1. Januar 1979 a Kraaft getrueden&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1978/07/27/n6/jo|Titel=Loi du 27 juillet 1978 portant fusion des communes de Arsdorf, Bigonville, Folschette et Perlé.|Gekuckt=18.06.2023|Datum=27.07.1978|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Et war eng Transitiounsperiod an deem Gesetz virgesinn, déi vum 1. Januar 1979 bis den 31. Dezember 1981 gaangen ass.

An där Zäit huet de Gemengerot aus dem Buergermeeschter, 4 Schäffen, an de Gemengeréit aus den ale Gemenge bestanen. Am Fall wou e Gemengerot sollt ewechfalen, sollt en net méi ersat ginn.

Haut besteet de Gemengerot aus 11 Gemengeréit. De Schäfferot besteet aus dem Buergermeeschter an 2 Schäffen.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5200
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:300 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1900 text:1900
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:2724
 bar:1871 from:0 till:4288
 bar:1900 from:0 till:4150
 bar:1910 from:0 till:4175
 bar:1922 from:0 till:3642
 bar:1935 from:0 till:3362
 bar:1947 from:0 till:3203
 bar:1960 from:0 till:2705
 bar:1970 from:0 till:2612
 bar:1981 from:0 till:2540
 bar:1991 from:0 till:2741
 bar:2001 from:0 till:3332
 bar:2011 from:0 till:3903
 bar:2021 from:0 till:4589

PlotData=
 bar:1821 at: 2724 fontsize:S text:2.724 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 4288 fontsize:S text:4.288 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 4175 fontsize:S text:4.175 shift:(-14,5)
 bar:1900 at: 4150 fontsize:S text:4.150 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 3642 fontsize:S text:3.642 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 3362 fontsize:S text:3.362 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 3203 fontsize:S text:3.203 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 2705 fontsize:S text:2.705 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 2612 fontsize:S text:2.612 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2540 fontsize:S text:2.540 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2741 fontsize:S text:2.741 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 3332 fontsize:S text:3.332 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3903 fontsize:S text:3.903 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 4589 fontsize:S text:4.589 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''de sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

==Politik==

=== Gemengewalen 1993 ===
*Sektioun [[Ueschdref]]: Antoine Rodesch, Paul Schaack
*Sektioun [[Bungeref]]: Joëlle Godefroy, Jean-Pierre Hollerich
*Sektioun [[Folscht]]: Joseph Claren, Jean-Claude Kerger, Nicolas Rasqué, Ferdinand Unsen
*Sektioun [[Pärel (Uertschaft)|Pärel]]: Nicolas Bolmer, Jean Kettel, Camille Leick, Alphonse Reiser, Camille Schrenger

=== Gemengewalen 1999 ===
[[Fichier:RAM CC 4240.jpg|thumb|400px|De Centre Culturel zu Rammerech]]
*Sektioun [[Ueschdref]]: Antoine Rodesch
*Sektioun [[Bungeref]]: Joëlle Godefroy, Jean-Pierre Hollerich
*Sektioun [[Folscht]]: Justin Kayser, Nicolas Rasqué, Fernand Ugen, Ferdinand Unsen
*Sektioun [[Pärel (Uertschaft)|Pärel]]: Joseph Colas, Jean Kettel, Camille Leick, John Picard, Carlo Plier, Alphonse Reiser

=== Gemengewalen 2005 ===
Zanter 2005 ass d'Gemeng Rammerech eng [[Proporzsystem|Proporzgemeng]]. Bei de Gemengewale vum 9. Oktober 2005 hate sech 4 Parteien der Wal gestallt: d'CSV, d'DP, d'Fräi Lëscht Gemeng Rammerich{{Sic}} (FLGR) an d'LSAP. Follgend Leit si gewielt ginn: Mike Bolmer (CSV), Jean-Pierre Hollerich (CSV), Jean-Paul Leick (FLGR), Marcel Maack (LSAP), Carlo Plier (FLGR), Nicolas Rasqué (FLGR), Claude Reiter (FLGR), Antoine Rodesch (CSV), Paul Schaack (DP), Marie-Anne Thommes (CSV), Ferd Unsen (FLGR).

No de Walen hunn d'CSV, d'DP an d'LSAP eng Koalitioun gebilt mam Antoine Rodesch (CSV) als Buergermeeschter an den zwéi Schäffe Marcel Maack (LSAP) a Paul Schaack (DP).

=== Gemengewalen 2011 ===
Bei de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2011 hate sech 4 Parteien der Wal gestallt: d'CSV, d'DP, d'Fräi Lëscht Gemeng Rammerich (FLGR) an d'LSAP. Follgend Leit si gewielt ginn: Tom Ansay (CSV), Daniel Gregorius (FLGR), Jean-Pierre Hollerich (CSV), Jean-Paul Leick (FLGR), Marcel Maack (LSAP), Myriam Picard (LSAP), Nicolas Rasqué (FLGR), Antoine Rodesch (CSV), Paul Schaack (DP), Marie-Anne Thommes (CSV), Ferdinand Unsen (FLGR).
No de Walen hunn d'CSV an d'FLGR eng Koalitioun gebilt mam Antoine Rodesch (CSV) als Buergermeeschter an den zwéi Schäffe Ferdinand Unsen (FLGR) a Marie-Anne Thommes (CSV).

De Ferdinand Unsen (FLGR) huet sech am Juni 2014 aus dem Gemengerot zeréckgezunn. Den Nicolas Rasqué (FLGR) gouf am August 2014 a senger Plaz als Schäffe vereedegt. Am Oktober 2014 ass de Norbert Pletschette (FLGR) nogeréckelt.

Nodeems den Daniel Gregorius (FLGR) sech Enn 2014 aus dem Gemengerot zeréckgezunn huet, ass de Frank Melchior (FLGR) fir hien Enn Januar 2015 nogeréckelt.

Nom Doud vum Paul Schaack (DP) gouf de Guy Wanderscheid (DP) den 8. Juli 2015 als neie Gemengeconseiller vereedegt.

=== Gemengewalen 2017 ===
Bei de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017 hate sech 3 Parteien der Wal gestallt: d'CSV, d'DP an d'LSAP. Follgend Leit si gewielt ginn: Jean-Paul Baudot (CSV), Myriam Binck (CSV), Mike Bolmer (CSV), Sonja Kettmann (CSV), Marcel Maack (LSAP), Guy Molitor (DP), Myriam Picard (LSAP), Pierre Pletschette (CSV), Antoine Rodesch (CSV), Patrick Schuller (LSAP) a Guy Wanderscheid (DP).

Well de Marcel Maack no de Walen op säi Mandat am Gemengerot verzicht huet, ass de Sascha Hengen (LSAP) fir hien nogeréckelt.

D'CSV huet déi absolut Majoritéit am Rammerecher Gemengerot. Buergermeeschter ass den Antoine Rodesch (CSV) a Schäffe sinn d'Myriam Binck (CSV) an de Mike Bolmer (CSV).

Nom onerwaarten Doud vum Jean-Paul Baudot (CSV) am Juli 2018 ass de Frank Melchior (CSV) fir hien an de Gemengerot nogeréckelt.

Den 30. Januar 2020 huet de Guy Wanderscheid aus private Grënn seng Demissioun aus dem Gemengerot bekannt ginn. Well de Jeff Hoffmann als Nächstgewielten op säi Mandat verzicht huet, ass de Romain Rausch am Mäerz als neien DP-Conseiller am Gemengerot vereedegt ginn.

No dem Récktrëtt aus perséinleche Grënn am Fréijoer 2021 vum DP-Conseiller Guy Molitor, ass d'Michelle Brickler fir hien nogeréckelt.

Am Dezember 2022 huet de Patrick Schuller (LSAP) seng Demissioun aus dem Rammerecher Gemengerot ugekënnegt. Am Februar 2023 gouf hie mat der Marie-Louise Kettel ersat.
=== Gemengewalen 2023 ===
{{Kapitel Info feelt}}
D'CSV huet sech mat 6 vun 11 Sëtz d'Majoritéit geséchert. Buergermeeschtesch gëtt d'Myriam Binck; Schäffe ginn de Mike Bolmer an d'Sonja Kettmann.

{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}

{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! FLGR !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 2005 || 4 || 1 || 5 || 1 
|- 
| 2011 || '''4''' || 1 || '''4''' || 2 
|- 
| 2017 || '''6''' || 2 || - || 3 
|- 
| 2023 || '''6''' || 2 || - || 3
|} 
{{small|FLGR: Fräi Lëscht Gemeng Rammerech. Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

==Buergermeeschteren==
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
* 2005 - 2023: [[Antoine Rodesch]] (CSV)
* zanter 2023: [[Myriam Binck]] (CSV)
[[Fichier:Luxembourg Rambrouch Jardin Napoléon 01.jpg|thumb|Den Napoleonsgaart]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Rammerech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
*[[Distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]

== Kuckt och ==
* [[Halifax-Bomber-Crash bei Rammerech]]{{LNM}}
* [[Kierch Rammerech]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Rambrouch|Rammerech}}
* [http://www.rambrouch.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Rammerech]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/rambrouch D'Gemeng Rammerech op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Rammerech]]
[[Kategorie:Gemeng Rammerech| ]]</text>
      <sha1>9ms6cv5ebv4nc0np1tg3bjwjfb4e3ds</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Sëll</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72789</id>
    <revision>
      <id>2685409</id>
      <parentid>2685099</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:34:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685409</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8057" sha1="d6ap2e1dhtwq23520um6dxl518q2ion" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Saeul 
 | Numm (Däitsch)  = Saeul
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Sëll}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|44|00|N|05|59|00|O}} 
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

==  Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Sëll
 | nord = [[Gemeng Useldeng|Useldeng]]
 | nord-est = 
 | est =  [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Habscht|Habscht]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Gemeng Biekerech|Biekerech]]
 | nord-ouest = 
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{div col|cols=2}}
* [[Iener]]
* [[Kaalmes]]
* [[Kapweiler]]
* [[Schweebech]]
* [[Sëll]]
{{div col end}}
&lt;!--Gouf am Joer 1052 vir deischt schreftlech genannt. (Wat gouf genannt Sëll oder Schweebech?) --&gt;
=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Kaalmesser Millen]]
* [[Kiemerchen]]
* [[Schweebecher Bréck]]

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

Ënner dem Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] goufen den 8. August 1822 d'Gemenge Sëll a [[Kaalmes]] per Dekreet fusionéiert. Sëll ass deemno déi eelst Fusiounsgemeng am Land&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20171006144616/https://www.wort.lu/de/lokales/zu-gast-in-luxemburg-kleinster-gemeinde-bescheiden-aber-gluecklich-564f21040da165c55dc4db3c &quot;Zu Gast in Luxemburg kleinster Gemeinde: Bescheiden, aber glücklich.&quot;] wort.lu, 21.11.2015.&lt;/ref&gt;.&lt;!-- Misst iwwerpréift ginn:  Bëschdref a Béiwen-Atert sinn am selwechte Joer zesummegaangen.--&gt;

Sëll ass déi Gemeng am Land mat de mannsten Awunner &lt;small&gt;(Stand 01.01.2026)&lt;/small&gt;. D'Propositioun, mat den deemolegen Nopeschgemengen [[Gemeng Tënten|Tënten]] a [[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen]] eng Fusioun zu der spéiderer [[Gemeng Helperknapp]] ze sichen, gouf 2011 an engem consultative Referendum mat 51&amp;nbsp;% vun de Stëmme verworf.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20180514133508/https://www.wort.lu/de/politik/territorialreform-luxemburg-neu-denken-5af5d2dbc1097cee25b89239 &quot;Territorialreform: Luxemburg neu denken.&quot;] wort.lu, 12.05.2018.&lt;/ref&gt;

Enn August 2024 ass d'Awunnerzuel fir d'éischt op Dausend komm; Sëll war bis dohin déi lescht Gemeng am Land mat enger dräistelleger Awunnerzuel.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/2254388.html &quot;Als lescht Gemeng am Grand-Duché: Sëll huet elo 1.000 Awunner.&quot;] rtl.lu, 27.11.2024.&lt;/ref&gt;
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:40 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:539
 bar:1871 from:0 till:763
 bar:1910 from:0 till:592
 bar:1922 from:0 till:565
 bar:1935 from:0 till:511
 bar:1947 from:0 till:497
 bar:1960 from:0 till:420
 bar:1970 from:0 till:426
 bar:1981 from:0 till:426
 bar:1991 from:0 till:440
 bar:2001 from:0 till:460
 bar:2011 from:0 till:697
 bar:2021 from:0 till:874

PlotData=
 bar:1821 at: 539 fontsize:S text:539 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 763 fontsize:S text:763 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 592 fontsize:S text:592 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 565 fontsize:S text:565 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 511 fontsize:S text:511 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 497 fontsize:S text:497 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 420 fontsize:S text:420 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 426 fontsize:S text:426 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 426 fontsize:S text:426 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 440 fontsize:S text:440 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 460 fontsize:S text:460 shift:(-8,5)
 bar:2011 at: 697 fontsize:S text:697 shift:(-8,5)
 bar:2021 at: 874 fontsize:S text:874 shift:(-8,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}

* ....
* 1844: Mathias Ketter&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* ....
* ± 1970: François Ooms
* 1988 - 2000: Albert Fisch
* .... - 2009: Nicolas Schockmel 
* 2009 - 2018: [[Raoul Clausse]]
* 2019 - 2023: [[Jean Konsbruck]]&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2019/03-mars/07-bofferding-assermentation.html &quot;Assermentation d'un bourgmestre et d'un échevin.&quot;] Communiqué op gouvernement.lu, 07.03.2019.&lt;/ref&gt;
* zanter 2023: [[Gérard Zoller]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/07-juillet/04-bofferding-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=04.07.2023|Datum=04.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

[[Fichier:Sëll Kierch.JPG|thumb|upright|En Deel vun der Kierch vu Sëll]]
[[Fichier:Sëll 2.JPG|thumb|Sprangbuer bei der Kierch zu Sëll]]
[[Fichier:Saeul Hëlzent 01.jpg|thumb|Parkanlag op Hëlzent laanscht d'Strooss op [[Räichel]]]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Sëll ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[École de musique du Canton de Redange]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[HIS]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Kuckeswäertes ==
* [[Kierch Sëll|Kierch vu Sëll]]
* [[Kapell Iener|Kapell vun Iener]]
* Bemierkenswäert Beem an der Gemeng Sëll
**[[Eech zu Sëll|Eech an Hëlzent]]
** [[Eech zu Kaalmes]]
**[[Allee tëscht Bruch a Sëll|Bemierkenswäert Allee tëscht Bruch a Sëll]]
**[[Dräidar zu Iener]]

== Literatur ==
* Scheitler, J. (Koordinatioun), 2009. ''Sëll feiert. 150 Joer Chorale Sainte Cécile Saeul. 100 Joer Sëller Musek-Sëller Pompjeeën. 2009.'' Dréckerei Fr. Faber, Miersch. 160 S.

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* De Projet [[Schweebech (Baach)#Eng Baach fir den Äisvull|''Eng Baach fir den Äisvull'']] op der [[Schweebech (Baach)|Schweebech]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.saeul.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Sëll]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/saeul D'Gemeng Sëll op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Sell]]
[[Kategorie:Gemeng Sëll| ]]</text>
      <sha1>d6ap2e1dhtwq23520um6dxl518q2ion</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Viichten</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72800</id>
    <revision>
      <id>2685473</id>
      <parentid>2685017</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:41:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685473</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7157" sha1="ow6yynao7bl16oxmmaiidopmolcpkx8" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Vichten 
 | Numm (Däitsch)  = Vichten
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Viichten}} 
 | Fläch = 1.226 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten = {{coor dms|49|48|9|N|05|59|55|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

==Geographie==
Viichten ass déi [[Osten|ëstlechst]] Gemeng am Kanton Réiden.

Nopeschgemenge sinn:
* am [[Norden]] d'[[Gemeng Mäerzeg]] am [[Kanton Dikrech]],
* am [[Osten]], op enger Längt vu knapps 400&amp;nbsp;m [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]], a [[Gemeng Biissen|Biissen]], allebéid [[Kanton Miersch]],
* am [[Süden]] [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] am Kanton Miersch,
* am [[Westen]] dräi Gemengen aus dem Kanton Réiden: [[Gemeng Useldeng|Useldeng]], [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] (op enger Längt vun ca. 450&amp;nbsp;m) a [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]].

Verkéierstechnesch ass d'Gemeng iwwer e puer [[Chemin repris]]en ([[CR305]], [[CR306|306]] an [[CR360|360]]) am Norden un d'[[Nationalstrooss 12|N12]] an d'[[Nationalstrooss 21|N21]] an am Süden un d'[[Nationalstrooss 22|N22]] ugeschloss.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Viichten
 | nord =  [[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]
 | nord-est = [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]
 | est =  [[Gemeng Biissen|Biissen]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Useldeng|Useldeng]]
 | ouest =  [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]]
}}
== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/|Titel=Lëscht vun den Uertschaften a Lieu-diten zu Lëtzebuerg|Gekuckt=21.07.2020|Datum=|Editeur=CPLL - Conseil permanent de la langue luxembourgeoise|Sprooch=fr|Archiv-Datum=11.08.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200811042027/https://www.cpll.lu/letzebuerger-uertsnimm/}}&lt;/ref&gt; ==

=== Uertschaften ===
* [[Viichten]]
*[[Méchelbuch]]

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Peckelshaff]]
* [[Viichter Heed]]
* [[Wiltgeshaff]]

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:40 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:444
 bar:1871 from:0 till:801
 bar:1910 from:0 till:708
 bar:1922 from:0 till:669
 bar:1935 from:0 till:512
 bar:1947 from:0 till:493
 bar:1960 from:0 till:488
 bar:1970 from:0 till:512
 bar:1981 from:0 till:574
 bar:1991 from:0 till:633
 bar:2001 from:0 till:831
 bar:2011 from:0 till:1027
 bar:2021 from:0 till:1360

PlotData=
 bar:1821 at: 444 fontsize:S text:444 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 801 fontsize:S text:801 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 708 fontsize:S text:708 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 669 fontsize:S text:669 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 512 fontsize:S text:512 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 493 fontsize:S text:493 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 488 fontsize:S text:488 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 512 fontsize:S text:512 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 574 fontsize:S text:574 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 633 fontsize:S text:633 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 831 fontsize:S text:831 shift:(-8,5)
 bar:2011 at: 1027 fontsize:S text:1.027 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 1360 fontsize:S text:1.360 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
*. . .
* ≤ 1848: [[Dominique Peckels]]&lt;ref&gt;[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/cmin/1848/04/22/n1/jo Circulaire du 22 avril 1848 N° 4984-136 concernant la publication de la liste des députés élus lors des élections du 19 avril courant.] legilux.public.lu.&lt;/ref&gt;
*. . .
* 1934: [[Eugène Hoffmann]]
*. . .
* 1946 - 1957: [[Michel Decker]]
* 1957 - : [[Felix Peckels]]
*. . . 
* ? - 2013: [[Nico Maréchal]]
* 2013 - 2017: [[Camille Scheuren]] 
* 2017 - 2021: [[Jean Colombera]]
* 2021 - 2026: [[Luc Recken]]&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1645321.html &quot;Luc Recken ersetzt Jean Colombera als Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 13.01.2021.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;maint2026&quot;&gt;{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Vichten|Gekuckt=2026-03-11|Datum=2026-03-09|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
* zanter 2026: [[Paul Maréchal]]&lt;ref name=&quot;maint2026&quot;/&gt;

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Viichten ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[De Réidener Kanton]]
* [[Réidener Schwemm]]
* [[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}

== Bekannt Leit aus der Gemeng ==

* [[Pierre Grégoire]] (1907-1991), Politiker, Journalist a Schrëftsteller
* [[Eugène Hoffmann]] (1886-1935), Bauer a Politiker
* [[Jean-Pierre Kayser]] (1873-1946), Geeschtlechen

== Kuckeswäertes ==
Eng Kopie vum [[Mosaik vu Viichten|réimesche Buedem-Mosaik]] dat 1994 zu Viichten fonnt gouf. D'Original ass am [[MNHA|Musée fir Geschicht a Konscht]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]].

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Vichten|Viichten}}
* [http://www.vichten.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Viichten]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/vichten D'Gemeng Viichten op der Websäit vum Syvicol]
{{Referenzen an Notten}}{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Viichten]]
[[Kategorie:Gemeng Viichten| ]]</text>
      <sha1>ow6yynao7bl16oxmmaiidopmolcpkx8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Wanseler</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72811</id>
    <revision>
      <id>2685516</id>
      <parentid>2683088</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:29:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685516</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7183" sha1="1uqwpvvx3xh1u8jhsegiot6rsz1oqxf" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Winseler 
 | Numm (Däitsch) = Winseler
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wanseler}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|58|02|N|05|53|24|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Wolz]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie==
D'Gemeng Wanseler läit am Dall vun der [[Wolz (Sauer)|Wolz]], am Nordweste vum [[Kanton Wolz]] op der [[belsch]]er Grenz, tëscht der [[Stauséigemeng]], an de Gemenge [[Gemeng Wolz|Wolz]] a [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]. Am Nordweste stéisst se un d'Uertschaft [[Bras (Baaschtnech)|Bras]] an der [[belsch]]er [[Provënz Lëtzebuerg]]. Wanseler ass eng vun de siwe Gemengen aus dem [[Naturpark Uewersauer]].

Wanseler ass un d'Stroossennetz ugeschloss iwwer den [[CR319]]. Bis 1967 war Wanseler och un d'Eisebunnsnetz ugebonnen an zwar iwwer d'Streck [[Eisebunnsstreck Wolz-Schëmpech|Wolz-Baaschtnech]].

===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Wanseler
 | nord-est = 
 | nord-ouest = 
 | nord = [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]
 | ouest = (B)
 | est =  [[Gemeng Wolz|Wolz]]
 | sud = [[Stauséigemeng]]
 | sud-ouest = 
 | sud-est =  
}}
== Uertschaften an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt;==

=== Uertschaften ===
{{div col|cols=3}}
* [[Bärel]]
* [[Donkels]]
* [[Grëmmelescht]]
* [[Näertrech]]
* [[Pommerlach]]
* [[Schleef (Wanseler)|Schleef]]
* [[Soller]]
* [[Wanseler]]
{{div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Grëmmeleschter  Millen]]

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

Am Kader vum [[Remembrement]] si mam Gesetz vum 19. Februar 1975 verschidden Terrainen an de Sektioune [[Soller]] an [[Eeschpelt]] tëscht de Gemenge Wanseler an der deemoleger [[Gemeng Harel]] (haut [[Stauséigemeng]]) getosch ginn.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1975/02/19/n2|Titel=Loi du 19 février 1975 portant redressement de la limite communale de Harlange et de Winseler à l'intérieur du périmètre de remembrement de Tarchamps-Watrange|Gekuckt=13.07.2026|Datum=19.02.1975|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:745
 bar:1871 from:0 till:1167
 bar:1910 from:0 till:994
 bar:1922 from:0 till:911
 bar:1935 from:0 till:913
 bar:1947 from:0 till:786
 bar:1960 from:0 till:643
 bar:1970 from:0 till:593
 bar:1981 from:0 till:601
 bar:1991 from:0 till:642
 bar:2001 from:0 till:862
 bar:2011 from:0 till:1116
 bar:2021 from:0 till:1403

PlotData=
 bar:1821 at: 745 fontsize:S text:745 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1167 fontsize:S text:1.167 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 994 fontsize:S text:994 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 911 fontsize:S text:911 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 913 fontsize:S text:913 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 786 fontsize:S text:786 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 643 fontsize:S text:643 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 593 fontsize:S text:593 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 601 fontsize:S text:601 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 642 fontsize:S text:642 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 862 fontsize:S text:862 shift:(-8,5)
 bar:2011 at: 1116 fontsize:S text:1.116 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 1403 fontsize:S text:1.403 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren&lt;ref&gt;Lëscht vun de Buergermeeschteren am Buch ''Die Gemeinde Winseler'' vun 1980, S. 14&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Lëscht mat de Gemengerotsmembere zanter 1946, op der [https://web.archive.org/web/20150203031435/http://winseler.lu/files/Conseil_communal_de_la_commune_de_Winseler_apres_guerre.pdf Websäit vun der Gemeng Wanseler]&lt;/ref&gt; ===
{{div col|cols=3}}
* 1810 - 1840: Nicolas Weinandy
* 1840 - 1864: Jean-Pierre Weyrich
* Vun 1864 - 1881 feelen d'Informatiounen
* 1881 - 1902: Jean-Michel Weinandy
* 1903 - 1904: Edouard Weyrich
* 1904 - 1922: A. Weinandy
* 1922 - 1926: Louis Klein
* 1926 - 1944: Joseph Didier
* 1945 - 1953: [[Pierre Kinnen]]
* 1954 - 1975: [[Nicolas Eicher]]
* 1976 - 1981: [[Théo Berg]]
* 1982 - 2001: [[Camille Weiler]]
* zanter 2002: [[Romain Schroeder]]
{{div col end}}
== Kuckeswäertes ==
&lt;!-- [[Kraidergaart Wanseler]] hanner der Kierch *** (De Kraidergaart besteet net méi. Info vun der gemeng op Nofro: &quot;Als Äntwert op Är E-Mail vum 26.03.2020 kann ech Eech matdeelen, datt de Kraidergaart Wanseler effektiv net méi hannert der Kierch zu Wanseler besteet. 
Fir méi genee Informatiounen zu deem Theema ze kréien, kënnt Dir den Här Georges Keipes vun Näertrech kontaktéieren.)--&gt;
* [[Fluchfeld vun Näertrech]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Wanseler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[École régionale Uewersauer]]
* [[Naturpark Uewersauer]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
* [[ZARW]]
{{div col end}}
== Literatur ==
* [[Evy Friedrich]] an anerer: ''Die Gemeinde Winseler mit Berlé, Doncols, Grümelscheid, Noertringen, Pommerloch, Schleif, Soller und Winseler'', 1980, Bourg-Bourger, 210 S. + Unhang: ''Grenzwallonisch aus Doncols-Soller'' 103 S.

== Kuckt och ==
* [[Naturpark Uewersauer]]
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Winseler|Wanseler}}
* [http://www.winseler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Wanseler]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/wiltz/winseler D'Gemeng Wanseler op der Websäit vum Syvicol]
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Wolz}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Wanseler]]
[[Kategorie:Gemeng Wanseler| ]]</text>
      <sha1>1uqwpvvx3xh1u8jhsegiot6rsz1oqxf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Habscht</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72815</id>
    <revision>
      <id>2685353</id>
      <parentid>2685124</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:42:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geographie */ nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25253" sha1="cmaa5zk81x3kwd25pl750l8w8rfbqpm" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Wopen = [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|60px]][[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|60px]]
 | Numm (Franséisch) = Habscht 
 | Numm (Däitsch) = Habscht
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Habscht}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|41|15.0|N|05|54|51.998|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Äischdall]] am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}. D'[[Märei|Gemengenhaus]] steet ''um Dänn''.

Den 1. Januar 2018 huet d'Gemeng sech ëm den Territoire vun der fréierer [[Gemeng Simmer]] vergréissert, mat där se fusionéiert huet. Den offiziellen Numm vun der Gemeng zënter der Fusioun ass ''commune Habscht'', virdru war et ''commune de Hobscheid.''

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Habscht läit westlech am Lëtzebuerger Land am [[Kanton Capellen]] op der [[belsch]]er Grenz. Nopeschgemenge si [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] a [[Gemeng Sëll|Sëll]] am Norden, [[Gemeng Käerch|Käerch]] a [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] am Süden, [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]] a [[Gemeng Kielen|Kielen]] am Osten. Am Weste stéisst se un déi [[belsch]] Gemeng [[Arel]]. Duerch d'Gemeng leeft d'[[Äisch]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Habscht
 | nord =
 | nord-est = [[Gemeng Sëll|Sëll]]
 | est =  [[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]
 | sud-est = [[Gemeng Kielen|Kielen]]
 | sud= [[Gemeng Käerch|Käerch]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Stengefort|Stengefort]]
 | ouest =  [[Arel]] (B)
 | nord-ouest =  [[Gemeng Biekerech|Biekerech]]
}}

== Uertschaften an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt;==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 2}}
'''Féier Gemeng Habscht'''
* [[Äischen]]
* [[Habscht]]

'''Fréier Gemeng Simmer'''
* [[Gräisch]]
* [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]]
* [[Rued (Simmer)|Rued]]
* [[Simmer]]
* [[Simmerfarm]]
* [[Simmerschmelz]]
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
'''Féier Gemeng Habscht'''
* [[Eechelsbarrière]]
* [[Felleschmillen (Äischen)|Felleschmillen]]
* [[Gäichel (Lëtzebuerg)|Gäichel]]
* [[Jénkenhaff (Habscht)|Jénkenhaff]]
* [[Kempemillen]]
* [[Kräizerbuch]]
* [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]]
* [[Seemillen (Habscht)|Seemillen]]
* [[Simmerfarm]]
* [[Simmerschmelz]]

'''Fréier Gemeng Simmer'''
* [[Klaushaff (Habscht)|Klaushaff]] 
{{Div col end}}

== Geschicht ==
Déi ursprénglech {{PAGENAME}} ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regimm]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung an d'[[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung zu Lëtzebuerg applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Verwaltungseenheeten erhale bliwwen.&lt;!--Aufzählung einiger Ereignisse aus der Lokalgeschichte der Gemeinde Hobscheid:

1214 heiratete die Gräfin Ermesinde, in zweiter Ehe, Walram von Limburg, Markgraf von Arlon. Beide weilten mit Vorliebe auf der Bardenburg, einer Wallburg in der Nähe des heutigen Clairefontaine.

In dieser Zeit gewahrte sie den Ortschaften Eischen und Hobscheid Freiheitsbriefe welche die Einwohner von Frondiensten befreiten.

Die Ortschaften durften sich selbst verwalten und besaßen sogar einen Teil der Gerichtsbarkeit, das Grundgericht. Hier ließ sie dann auch eine Zisterzienserinnenabtei erbauen in der sie nach ihrem Tode im Jahr 1246 beigesetzt wurde.

In ihrem Testament beschenkte die Gräfin Ermesinde die Abtei Clairefontaine mit Renten, Ländereien und, mit dem Recht ihr Brennholz in denselben Wäldern wie die Leute von Eischen zu fällen, und hinterließ damit einen Streit der 514 Jahre dauerte.

1328- 1457- 1517- 1614- 1617- 1620- 1630- 1675- 16961722- 1726- 1728- sind Daten an denen an einem der Gerichtshofe in Metz, Trier, Luxemburg Arlon, Mechelen, Urteile für diese oder jene Partei gefällt wurde.

27. Februar 1761 Durch ein Dekret des Provinzialrates wurden die Wälder um Eischen zwischen der Abtei und der Ortschaft aufgeteilt. Diese wenigen Zeilen sollen dem Leser erklären wieso die Krone der Gräfin Ermesinde und die Quellen von Clairefontaine im Wappen der Gemeinde Hobscheid geführt werden.

Seit dem frühen Mittelalter gehörte Hobscheid zur Pfarrei Elvingen, wahrend Eischen der Pfarrei Arlon angehörte.

1550 Dort wo heute die Kirche von Eischen steht wurde eine Kapelle erbaut.

1671 In diesem Jahr wurde die Kappelle auf Rentert gebaut.

1734 Die Einwohner aus Eischen schlossen mit einem Geistlichen namens Leonard Belval den ersten Schulvertrag. Der Vertrag wurde in Gegenwart von 31 Haushaltsvorstehern vom Notar Pierret aus Arlon verfasst.

1775 Erbauung des noch heute bestehenden 29 m hohen Glockenturmes in Hobscheid.

1794 Am Karfreitag dieses Jahres warfen betrunkene Soldaten der französischen Revolutionsarmee Brandfackeln in die Abtei von Clairefontaine, das Kloster wurde ein Raub der Flammen.

01. Oktober 1795,,Département des Forêts&quot; nannten die Franzosen das eingegliederte Herzogtum Luxemburg während der französischen Revolution. Die Gemeinde Hobscheid gehörte damals zum Kanton Arlon.

1798 Die Franzosen führten in Luxemburg die allgemeine Wehrpflicht ein.

1801 Charles Simonet erwarb das zur früheren Abtei Clairefontaine gehörende Hofgut und errichtete darin ein Huttenwerk.

1803-1805 Eischen und Hobscheid wurden selbständige Pfarreien.

1825 In Eischen wurde die Mädchenschule gebaut.

1826 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert.

16. Oktober 1830 Durch die belgische Revolution erhitzten sich in der Sektion Hobscheid die Gemüter. Die Hauser des Bürgermeisters sowie verschiedener Gemeinderate wurden zerstört, so dass der Gemeinderat sich gezwungen sah, die Gemeindekasse der Sektion Hobscheid unter die Einwohner zu verteilen.

19. August 1839 Durch die dritte Teilung Luxemburgs wurde Eischen zum Grenzdorf. Es scheint den Privatinteressen des Hüttenherrn François Simonet, der seine Eisenschmelz gegen die Konkurrenz der Luxemburger Hütten abkapseln wollte, zu verdanken zu sein, dass Clairefontaine Belgien zugeteilt wurde.

1840 Die Kapelle in Hobscheid erhielt eine von der Firma Perrin aus Hollerich gegossene Glocke.

12. Oktober 1841 Durch eine neue administrative Einteilung der Landesverwaltung kam die Gemeinde Hobscheid zum Kanton Capellen und zum Distrikt Luxemburg.

26. Februar 1843 Durch kirchliche Verfugung wurden die beiden Pfarreien der Gemeinde Hobscheid dem damals neuen Dekanat Koerich zugeteilt.

1846-1850 Der Unternehmer Georges Nickels baute in Hobscheid die noch heute benutzte neue Schule.

20. Juni 1852 Einweihung der, unter der Leitung des Architekten A. Hartmann durch den Unternehmer Jean Fournel aus Eischen gebauten, Kirche in Hobscheid. Sie fasste etwa 500 Sitzplatze, war 25 m lang, 10 m breit und 12 m hoch.

1852 Die Schule in Eischen wurde mit einem größeren Saal und einer aufgebauten Wohnung vergrößert.

21. Mai 1855 Der Gemeinderat forderte die Postverwaltung auf in Eischen einen Briefkasten einzurichten, das Gemeindebüro, das bis jetzt in Hobscheid war, solle nach Eischen verlegt werden.

11. August 1858 In der Sitzung dieses Datums entschloss sich der damalige Gemeinderat Schwestern für den Schulunterricht in Eischen einzustellen.

1862-1865 Neben die bestehende Kapelle, bauten ebenfalls Jean Fournel und A. Hartmann, die Kirche in Eischen.

1864 Die Petroleumlampe,,de Känki&quot; verdrängte die Oellampe,,de Gäppchen&quot;.

1866 Von den damals 1067 Einwohnern von Hobscheid fielen deren 70 der asiatischen Cholera zum Opfer, davon 24 Kinder, 15 Frauen, 17 Männer und 14 ältere Leute über 60 Jahren. Die Einwohner von Eischen blieben von dieser Katastrophe verschont.

1867 Als Erinnerung an das Massensterben ließ Fräulein Margarethe Pauly die Rochus-Kapelle erbauen.

In diesen schweren Zeiten wanderten manche Einwohner der Gemeinde nach den USA aus.

1874 Eine Teilstrecke der Attertlinie mit Bahnhof in Eischen, bis zu dem damals noch nicht fertigen Tunnel im „Uechtlach&quot;, wurde in Betrieb genommen. Das Eischtal entkommt damit seiner Isolierung, das neue Verkehrmittel schafft schnelle und einfache Verbindungen zu den sich entwickelnden Hüttenwerken im Süden des Landes. In wenigen Jahrzehnten wird aus einer vornehmlich bäuerlichen Bevölkerung eine Arbeitergemeinde.

1876 Ein Grossbrand äscherte in Hobscheid eine Zimmermannswerkstätte mit mehreren Nachbarwohnungen ein.

07. Juli 1879 Die Bauarbeiten im,,Uechtlach&quot; am 690 m langen Tunnel der Prinz Heinrich Eisenbahn wurden beendet.

17. April 1880 Die Eisenbahnstrecke Petingen-Ettelbrück wurde feierlich eingeweiht. Die Inbetriebnahme erfolgte am 20. des selben Monats.

1880 Im Eischener Bahnhof der Prinz Heinrich Eisenbahn wurde ein Telegraphenamt und eine Paketpostagentur eröffnet.

1886 In Eischen wurde die Zweite Schule, die heutige Knabenschule, gebaut.

1888 Die Gebrüder Kahn aus Arlon gründeten eine Handschuhfabrik in Eischen. Sie zählte bis zu 75 Arbeiterinnen und Arbeiter.

1889 In Hobscheid wurde in der Landwirtschaft zum ersten Mal Thomasschlacke als Düngemittel eingesetzt.

16. November 1894 Eine öffentliche Fernsprechstelle wurde in der Gastwirtschaft Pierre Scheuer in Hobscheid eingerichtet.

0l. Oktober 1909 In Eischen wird eine Poststation 2. Klasse unter dem Vorsteher Mathias Paul Hostert geöffnet.

01. August 1911 In Hobscheid wurde ein Postkutschendienst eingerichtet, morgens fuhr die Postkutsche zum Bahnhof nach Kleinbettingen, mittags nach Eischen, Fahrer war Herr Jean Bosseler.

1912 Die Molkereigenossenschaft baute in Hobscheid ein Molkereigebäude mit Geräteschuppen.

1914 Die seit 1896 geplante Wasserleitung für Eischen wurde von den Unternehmern Nic. Bartz und Eugène Braun ausgeführt.

1914-1918 Am ersten Weltkrieg war Luxemburg zwar offiziell nicht beteiligt, trotzdem diktierten die Deutschen das Geschehen in unserem Land.

1917 Herr Gillet erhielt die Erlaubnis Strom zu erzeugen und die Ortschaft Hobscheid zu beliefern.

20. März 1920 Die Firma Causard aus Colmar im Elsass lieferte drei neue Glocken für die Kirche in Hobscheid.

1921 Die Musikgesellschaft und der Gesangverein aus Hobscheid errichteten einen Kiosk.

Das Steinforter Hüttenwerk lieferte den Strom für das in Eischen installierte Stromnetz.

Januar 1923 Der Postkutschendienst wurde eingestellt, die Autobusse des Herrn Michel Ruppert stellten die Verbindung zu den Bahnhöfen sicher und beförderten ebenfalls die Paketpost.

1928 Die Eischbrücke in Hobscheid wurde erneuert.

1. Februar 1930 In Hobscheid wurde die vom Unternehmer Pierre Flammang aus Koerich installierte Trinkwasserleitung in Betrieb genommen. Es wurden 192 Häuser mit 850 Einwohnern angeschlossen. Herz der Anlage war die bis 1967 benutzte Lambachpumpe welche ohne Strom durch die alleinige Wasserkraft funktionnierte.

1932 In Hobscheid wurden erste Kanalisationsarbeiten ausgeführt.

01. August 1932 Die Gendarmerie löste die Zöllner im Grenzdienst an der belgischen Grenze ab.

1935 Harmonie, Chorale und Feuerwehr bildeten eine,,Union&quot; und bauten, in Hobscheid, den noch heute bestehenden, gleichnamigen Saal, welcher 2002/2004 umgebaut und vergrössert wurde.

1937 Die Gemeinde erstand von Herrn Eugene Braun aus Eischen eine Waldparzelle zum Anlegen eines Fußballfeldes in Hobscheid.

01. Mai 1938 Schaffung eines Gendarmeriepostens in Eischen.

1938 Eischen trat das ortseigene Stromnetz an die Cegedel ab, welche seither für die Stromzulieferung verantwortlich ist.

1939 Unsere Gemeinde feierte die 100jährige Unabhängigkeit mit Umzügen in den beiden Ortschaften.

1940-1944 Kaum ein Jahr war seit der 100jährigen Unalbhängigkeitsfeier vorüber, da wurde unser Land von deutschen Truppen besetzt.

30 Tote und Vermisste von 78 Verschleppten in Eischen und 12 Tote und Vermisste von 48 Verschleppten in Hobscheid zeugen von der schlimmen Zeit die unsere Gemeinde unter der deutschen Besatzung durchmachen musste. Mehrere Einwohner wurden wegen ihrer Widerstandsaktivität durch die Gestapo verhaftet und ins Konzentrationslager gebracht.

1947 Beginn der Installation der Straßenbeleuchtung in Eischen.

1948 Ausrottung des gesamten Fischbestandes der Eisch durch die Abwässer des Steinforter Chemiewerkes.

1950 Herr Lucien Thill baute in Eischen eine Aluminium- und Kupfergießerei, welche bis zu 10 Arbeiter beschäftigte.

23. Juli 1950 In Hobscheid wurde das Denkmal der Kriegsgefallenen eingeweiht.

1952 In Hobscheid wurde der neue Friedhof auf dem,,Boenertgen&quot; angelegt während in Eischen das Kriegsgefallenendenkmal bei der Kirche errichtet wurde.

1955 Der Lingenthalerbach in Eischen wurde überdeckt. Da der senkrechte Einlauf in die Eisch einen Ruckstau, der zu Überschwemmungen führte, verursachte, musste er bald nach der Fertigstellung wieder umgeändert werden.

1956 Hobscheid erhielt eine Relais-Poststation, das Postbüro wurde im Gemeindehaus gegenüber der Schule eingerichtet.

1956 Die Musikgesellschaft aus Eischen baute einen eigenen Musiksaal (1).

17. August 1957 Schwester Marie-Josephine Wagner war die letzte der Schwestern, die während 99 Jahren Schulunterricht in Eischen abgehalten hatten.

1958 Die Gemeinde schloss sich dem interkommunalen Syndikat zum Bau eines Spitals in Steinfort an.

19. Juni 1960 Einweihung des Fußballspielfeldes im ''Fräschepull'' in Eischen.

1963 In den Gebäuden der Aluminium- und Kupfergießerei installierte sich die,,International Secutex Cie Eischen&quot;. Sie stellte Schutz-, Rettungs- und Sicherheitsausrüstungen aus Kunststoff her.

01. Oktober 1964 Auflosung des Gendarmerieposten in Eischen.

1964 Bau einer Großgarage in der Clairefonteinerstrasse in Eischen durch das Autobusunternehmen Demy Schandeler.

1964 Das Scoutschalet auf dem ''Knäppchen'' in Eischen wird seiner Bestimmung übergeben.

31. Juli 1966 Einweihung des neuen Fußballfeldes in Hobscheid, anschließend wurde ein Gebäude mit Umkleide und Abstellräumen gebaut.

1968 Ausgehend von einer Privatinitiative wurde in Hobscheid eine Gemeinschaftsfernsehantenne in Betrieb genommen. Ein Jahr später erfolgte dasselbe in Eischen.

1969 In Hobscheid fiel der Kiosk der Erweiterung der Straßenkreuzung zum Opfer.

Die Attertlinie wurde stillgelegt.

Wegen Platzmangels musste in Eischen in der Waldstrasse eine neue Schule für den Vorschulalter erbaut werden.

1975 Fertigstellung des Kanalnetzes in Hobscheid durch die Unternehmer Kalmes und Garnich.

1976 Das Wasser einer Quelle aus dem ''Uechtlach'' wurde mittels Pumpen die bei den ''Drei Brücken'' installiert wurden, in einen,,Vor Weiler&quot; gebauten Behälter gepumpt. Diese neue Trinkwasseranlage ersetzte die vom Gesundheitsministerium verworfene Quelle aus dem Lingenthal und den Behälter hinter der Kirche in Eischen.

30. Dezember 1976 Ein verheerender Brand verwüstet die Kirche in Hobscheid.

15. Juli 1979 Einweihung und Altarkonsekration der, unter Architekt Paul Espen aus Hobscheid, wieder aufgebauten Kirche von Hobscheid.

Bei dieser Gelegenheit musste ebenfalls eine der Glocken ersetzt werden. Sie wurde in der Glockengießerei Mabilon in Saarburg gegossen.

1983 Die ''International Secutex Cie'' musste wegen finanzieller Schwierigkeiten den Betrieb einstellen.

1983 Der Gemeinderat genehmigt das Lotissementprojekt &quot;Bettwenwies&quot;

1989 Fertigstellung des vom Architekten Paul Espen geplanten &quot;Centre Polyvalent&quot; in Hobscheid.

12 mai 1989 Einweihung des fertiggestellten Fahrradweges auf der 1969 stillgelegten Eisenbahnstrecke der früheren Attertlinie

1992 Übernahme durch die Gemeinde, Erneuerung und Erweiterung des 1956 vn der Harmonie Eischen erbauten Musiksaales

1993 Beginn der Realisierung des Lotissementprojektes &quot;Cité Aischdall&quot;

1996 Fertigstellung der vom Architekten René Massard geplanten Sporthalle in Eischen.

30. Mai 1997 Fertigstellung der Kläranlage in Hobscheid (Abwässer der Gemeinden Hobscheid und Koerich)

12. Oktober 2002 Fertigstellung der neuen Spielschule in Hobscheid

18. Dezember 2003 Einweihung des in ein Versammlungslokal umgebauten früheren Pfarrhauses in Eischen

03. Februar 2004: Einweihung des erneuerten und vergrösserten UNION-Saales in Hobscheid --&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
'''ouni déi fusionéiert Uertschafte vun der fréierer Gemeng Simmer:'''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:4000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1431
 bar:1871 from:0 till:2061
 bar:1910 from:0 till:2075
 bar:1922 from:0 till:2051
 bar:1935 from:0 till:2174
 bar:1947 from:0 till:2033
 bar:1960 from:0 till:1937
 bar:1970 from:0 till:2094
 bar:1981 from:0 till:2063
 bar:1991 from:0 till:2107
 bar:2001 from:0 till:2563
 bar:2011 from:0 till:3079

PlotData=
 bar:1821 at: 1431 fontsize:S text:1.431 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 2061 fontsize:S text:2.061 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 2075 fontsize:S text:2.075 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 2051 fontsize:S text:2.051 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 2174 fontsize:S text:2.174 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 2033 fontsize:S text:2.033 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1937 fontsize:S text:1.937 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 2094 fontsize:S text:2.094 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2063 fontsize:S text:2.063 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2107 fontsize:S text:2.107 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 2563 fontsize:S text:2.563 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3079 fontsize:S text:3.079 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;

'''No der Fusioun:'''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:150 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5200
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:2021 text:2021
 bar:2031 text:2031

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:2021 from:0 till:4803
 bar:2031 from:0 till:1
 
PlotData=
 bar:2021 at: 4900 fontsize:S text:4803 shift:(0)
 bar:2031 at: 0 fontsize:S text:. shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
*...
* 1844: Jean Schmit&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
*...
* 1946: Alex Brickler&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
*...
* 1964-1994: [[Jean Wolff]]&lt;ref&gt;[http://www.hobscheid.lu/decouvrir-hobscheid/un-peu-d-histoire Un peu d'histoire] op hobschied.lu.&lt;/ref&gt;
*...
* ? bis haut: [[Serge Hoffmann (Jurist)|Serge Hoffmann]]

==Politik==
Bei de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vun 2011 gouf zu Habscht&lt;ref&gt;an der [[Walsektioun|Sektioun]] Habscht vun der haiteger Fusiounsgemeng&lt;/ref&gt; eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem|Proporz]]- an net méi nom [[Majorzsystem]] gewielt. Zur Wal stoungen 11 Gemengeréit (virdrun: 9).

=== Zesummesetzung === 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 2011 || '''8''' || - || 3 
|- 
| 2017 || '''8''' || 2 || 1
|- 
| 2023 || 6 || 3 || 2
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

===Fusioun===
Am September 2013 hunn d'Buergermeeschtere vun Habscht a [[Gemeng Simmer|Simmer]] bekannt gemaach, hir Gemenge wëllen ze fusionéieren. Nodeems de 25. Mee 2014 an engem Referendum an der Gemeng Simmer 59,75 Prozent vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt haten,&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538599.html &quot;Fusioun mat Habscht? Simmer seet jo!&quot;] rtl.lu, 25.05.2014, 16:26:52.&lt;/ref&gt; hu sech den 9. November 2014 och an der Gemeng Habscht bei sou engem Referendum 59,3 % vun de Wieler dofir ausgeschwat.&lt;ref&gt;[http://rtl.lu/letzebuerg/581769.html &quot;Habscht: 59,73% fir eng Fusioun mat der Gemeng Simmer.&quot;] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 10:43:15.&lt;/ref&gt; 2012 hat Simmer scho wolle mat der [[Gemeng Käerch]] fusionéieren; an der leschtgenannter hate sech awer deemools 56% géint eng Fusioun mat Simmer ausgeschwat.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538105.html &quot;Fusioun Simmer/Habscht: Buergermeeschtere hoffen op positive Referendum zu Simmer.&quot;] rtl.lu, 24.05.2014, 10:00:51.&lt;/ref&gt; De 24. Februar 2016 huet d'[[Chamber]] eestëmmeg dem Gesetz fir déi Fusioun, zum 1. Januar 2018, zougestëmmt.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/880324.html &quot;Béiwen an Tënten fusionéieren an Habscht a Simmer och.&quot;] rtl.lu, 24.02.2016, 17:44:16.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130929202040/http://www.wort.lu/de/view/neue-gemeng-habscht-ab-2018-5245680ce4b0ca64e0e521c3 &quot;Neue &quot;Gemeng Habscht&quot; ab 2018?&quot;] wort.lu, Veröffentlicht am 27.09.13 13:12.&lt;/ref&gt;

Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gouf an der Fusiounsgemeng nom Proporzsystem gewielt, iwwerdeems bei de Wale virdrun (2017) an der deemoleger Sektioun Habscht 2017 schonn nom Proporzsystem, an der Sektioun Simmer awer nach nom Majorzsystem gewielt gouf&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://gouvernement.lu/lb/support/recherche.html|Titel=Gemengewalen|Gekuckt=09.06.2023|Datum=19.08.2022|Wierk=gouvernement.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Hobscheid.PNG|Habscht...
Fichier:Map Septfontaines.PNG| a Simmer...
Fichier:Map Habscht.png|fusionéieren zu Habscht
&lt;/gallery&gt;

== Wopen ==
D'Fusiounsgemeng Habscht huet keen eegene Wopen; se benotzt gemenkerhand déi zwéi Wope vun de fréiere Gemengen Habscht a Simmer niewenteneen. 
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]]&lt;br&gt;Habscht
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' &lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} 
|-
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]]&lt;br&gt;Simmer
|Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en abîme d'une tour crénelée et ouverte de gueules ajourée et maçonnée de sable.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[27. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Oktober]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1144- Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}}
|}

==Kuckeswäertes==
* [[Kierch Habscht|Habschter Kierch]]
* [[Kierch Simmer|D'Kierch an den ale Kierfecht zu Simmer]]
* D'[[Buerg Simmer|Buerg vu Simmer]] (Privatbesëtz)

&lt;gallery&gt;
Fichier:Septfontaines Castle.jpg|Vue op d'Buerg vu Simmer
Fichier:Septfontaines.jpg|De Buer mat de 7 Quellen, déi Simmer hiren Numm ''Septfontaines'' ginn: „Deierbirchen“, „Lichterbirchen“, „Läschbur“, „Buedenbur“, „Neisebur“, „Pärdsbur“ a „Schentenbur“.
Fichier:Habscht Pano 0076.jpg|Habscht
&lt;/gallery&gt;

==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng Habscht ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[HIS]]
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[SICEC]]
* [[SIDERO]]
|
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
* [[ZARO]]
|}

== Kuckt och ==
* [[Äischdallbléiser Habscht]]
* [[Harmonie Hobscheid]]
* [[Habschter Tunnel]]
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Habscht}}
* [http://www.habscht.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Habscht]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/hobscheid D'Gemeng Habscht op der Websäit vum Syvicol]
[[Fichier:Hobscheid.jpg|thumb|center|800px|Habscht vum Millepesch gesinn]]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Habscht]]
[[Kategorie:Gemeng Habscht| ]]</text>
      <sha1>cmaa5zk81x3kwd25pl750l8w8rfbqpm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Simmer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72836</id>
    <revision>
      <id>2685448</id>
      <parentid>2666065</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T20:42:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ op Wikidata</comment>
      <origin>2685448</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7806" sha1="8fkzoia4xygvo6lk5z3fweb6g7ax25w" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Septfontaines 
 | Numm (Däitsch) = Simmern
 | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
 | Kanton = {{Kanton Capellen}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|42|01|N|05|57|57|O}}
}}
D''''Gemeng Simmer''' war vun 1843 bis Enn 2017 eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] am [[Kanton Capellen]], am [[Äischdall]]. Den 1. Januar 2018 ass si mat der [[Gemeng Habscht]] zu enger vergréisserter Gemeng Habscht fusinéiert.

== Uertschaften an der fréierer Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
* '''Uertschaften:'''
** [[Gräisch]]
** [[Rued (Simmer)|Rued]]
** [[Simmer]]
** [[Simmerfarm]]
** [[Simmerschmelz]]
** [[Léisbech (Simmer)|Léisbech]]

==Geschicht==
1843 ass d'Gemeng Simmer aus der Fusioun vun de fréiere Gemenge Simmer, [[Rued (Simmer)|Rued]] a [[Gräisch]] entstanen&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/abschied-von-der-gemeinde-simmern-abschied-und-neuanfang-59fcb14bc1097cee25b76af2 Abschied und Neuanfangg] - [https://www.wort.lu/de/lokales/abschied-von-der-gemeinde-simmern-abschied-und-neuanfang-59fcb14bc1097cee25b76af2 Der letzte Bürgermeister von Simmern, Yves Ewen, blickt zurück und nach vorn] op wort.lu de 5. November 2017, gekuckt de 5. November 2017&lt;/ref&gt;.

===Fusioun am zweeten Ulaf===
2010 goufe Pläng fir eng Fusioun mat der [[Gemeng Käerch]] vun deenen zwéi betraffene Gemengeréit guttgeheescht. Déi Pläng goufen awer an engem Referendum, de 24. Oktober 2010, vun enger Majoritéit vun de Käercher Wieler net ugeholl (zu Simmer waren 79 % dofir).&lt;ref&gt;[http://news.rtl.lu/news/national/83023.html &quot;Iwwerraschende Vote: Keng Fusioun vu Käerch a Simmer.&quot;] rtl.lu, RTL - 24.10.2010, 08:24 - Fir d'lescht aktualiséiert: 24.10.2010, 16:26.&lt;/ref&gt;

2013 hunn d'Buergermeeschtere vu Simmer an [[Gemeng Habscht|Habscht]] bekannt gemaach, e Gemengereferendum iwwer d'Fusioun vun hiren zwou Gemengen z'organiséieren. Nodeems de 25. Mee 2014 an engem Referendum an der Gemeng Simmer 59,75 Prozent vun de Wieler fir eng Fusioun gestëmmt haten,&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/538599.html &quot;Fusioun mat Habscht? Simmer seet jo!&quot;] rtl.lu, 25.05.2014, 16:26:52.&lt;/ref&gt; hu sech den 9. November 2014 och an der Gemeng Habscht bei sou engem Referendum 59,3 % vun de Wieler dofir ausgeschwat.&lt;ref&gt;[http://rtl.lu/letzebuerg/581769.html &quot;Habscht: 59,73% fir eng Fusioun mat der Gemeng Simmer.&quot;] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 10:43:15.&lt;/ref&gt; De 24. Februar 2016 huet d'[[Chamber]] eestëmmeg dem Gesetz fir déi Fusioun, op den 1. Januar 2018, zougestëmmt&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/880324.html &quot;Béiwen an Tënten fusionéieren an Habscht a Simmer och.&quot;] rtl.lu, 24.02.2016, 17:44:16.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2016/04/15/n1/jo Loi du 15 avril 2016 portant fusion des communes de Hobscheid et de Septfontaines] Mémorial A 69 / 2016, op www.legilux.lu, gekuckt de 5. November 2017&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130929202040/http://www.wort.lu/de/view/neue-gemeng-habscht-ab-2018-5245680ce4b0ca64e0e521c3 &quot;Neue &quot;Gemeng Habscht&quot; ab 2018?&quot;] wort.lu, Veröffentlicht am 27.09.13 13:12.&lt;/ref&gt;

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Hobscheid.PNG|Habscht...
Fichier:Map Septfontaines.PNG| a Simmer...
Fichier:Map Habscht.png|fusionéieren zu Habscht
&lt;/gallery&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:40 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:897
 bar:1871 from:0 till:951
 bar:1910 from:0 till:732
 bar:1922 from:0 till:694
 bar:1935 from:0 till:608
 bar:1947 from:0 till:600
 bar:1960 from:0 till:519
 bar:1970 from:0 till:550
 bar:1981 from:0 till:484
 bar:1991 from:0 till:624
 bar:2001 from:0 till:777
 bar:2011 from:0 till:792

PlotData=
 bar:1821 at: 897 fontsize:S text:897 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 951 fontsize:S text:951 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 732 fontsize:S text:732 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 694 fontsize:S text:694 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 608 fontsize:S text:608 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 600 fontsize:S text:600 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 519 fontsize:S text:519 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 550 fontsize:S text:550 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 484 fontsize:S text:484 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 624 fontsize:S text:624 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 777 fontsize:S text:777 shift:(-8,5)
 bar:2011 at: 792 fontsize:S text:792 shift:(-8,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

==Politik==
[[Fichier:Märei Simmer.jpg|thumb|d'fréiert Gemengenhaus zu Simmer.]]
=== Buergermeeschteren ===
* ...
* 1844: Jacques Huberty&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Arrêté royal grand-ducal du 29 décembre 1843, N° 2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché] Mémorial 2926f / 1844, S. 18, op www.legilux.lu, gekuckt de 5. November 2017&lt;/ref&gt;
* 1849: Jean-Baptiste Jacoby&lt;ref&gt;[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1849/01/22/n1/jo Arrêté royal grand-ducal du 22 janvier 1849, N° 6, portant nomination de bourgmestres] Mémorial 6 / 1849, S. 84, op www.legilux.lu, gekuckt de 5. November 2017&lt;/ref&gt;
*...
* 1945: Jean Mamer&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
*....
*.... - 1993: Raymond Ewen
* 1993 - 2003: Arthur Decker&lt;ref&gt;''Dem Buergermeeschter Arthur Decker vu Simmer zum Gedenken'' am [[Luxemburger Wort]] vum 8. Juli 2003, S.17&lt;/ref&gt;
* 2003 - 2011: Marie-Josée Gressnich-Weiler
* 2011 - 2014: Marco Boly
* 2014 - 2017: Yves Ewen

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Simmer war Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[HIS]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICA]]
* [[SIDERO]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]

== Aner Associatiounen ==
* Association des Communes et des Syndicats d'Initiative des vallées de l'Eisch, de la Mamer et de l'Attert ([[assivema.lu]])

== Literatur ==
* [[Michel Polfer]]: ''Das gallorömische Brandfeldergrab und der dazugehörige Verbrennungsplatz von Septfontaines-Dëckt'', Verkaf op der Simmer Gemeng
* [[Jacques Dollar]]: ''La Simmerschmelz et les Forges d'Ansembourg'', Verkaf op der Simmer Gemeng
* [[Jean-Pierre Kunnert|Jemp Kunnert]]: ''Die Bevölkerungsentwicklung der Gemeinde Simmern von 1821 bis 1999'', in: 50ème anniversaire FC Iska Boys Simmern. - Septfontaines: Football Club Iska Boys ; [2005]. - P. 143-145, ill., fig.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Septfontaines (Luxembourg)|Simmer}}
* [http://www.septfontaines.lu Offiziell Säit vun der fréierer Gemeng Simmer]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/septfontaines Déi fréier Gemeng Simmer op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Simmer]]
[[Kategorie:Gemeng Simmer| ]]</text>
      <sha1>8fkzoia4xygvo6lk5z3fweb6g7ax25w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Stengefort</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72847</id>
    <revision>
      <id>2685443</id>
      <parentid>2685155</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T20:02:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685443</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9123" sha1="5eyrf15rtyn0mgztemhckrqqaxywugm" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Steinfort 
 | Numm (Däitsch)  = Steinfort
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Stengefort}} 
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|39|36|N|05|54|56|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Capellen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
* [[Grass]]
* [[Hoen]]
* [[Klengbetten]]
* [[Stengefort]]
* bis 1839: [[Sterpenich|Sterpenech]], gehéiert haut zu [[Arel]]

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Schwaarzenhaff]]

== Geographie ==
D'Gemeng läit am Weste vum Land, op der [[belsch]]er Grenz, méi genee am [[Äischdall]], an op de Koppen ëm dësen Dall. Déi gréisst Deel vun der Gemeng läit op [[Lëtzebuerger Sandsteen]] mat Ausnam vun der Gewan vu Grass an enger Partie vun Hoen.

Duerch Stengefort leeft d'[[Nationalstrooss 6|Nationalstrooss N6]] déi op hirer ganzer Längt zu der [[Voie de la Liberté]] gehéiert.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Stengefort
 | nord = [[Gemeng Habscht|Habscht]]
 | nord-est =
 | est =  [[Gemeng Käerch|Käerch]]
 | sud-est= [[Gemeng Mamer|Mamer]]
 | sud= [[Gemeng Garnech|Garnech]] 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]
 | ouest =  [[Arel]] (B)
 | nord-ouest = 
}}

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:6000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:652
 bar:1871 from:0 till:1165
 bar:1910 from:0 till:1829
 bar:1922 from:0 till:2131
 bar:1935 from:0 till:2276
 bar:1947 from:0 till:2149
 bar:1960 from:0 till:2338
 bar:1970 from:0 till:2582
 bar:1981 from:0 till:2845
 bar:1991 from:0 till:3421
 bar:2001 from:0 till:4065
 bar:2011 from:0 till:4545
 bar:2021 from:0 till:5617

PlotData=
 bar:1821 at: 652 fontsize:S text:652 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1165 fontsize:S text:1.165 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1829 fontsize:S text:1.829 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 2131 fontsize:S text:2.131 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 2276 fontsize:S text:2.276 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 2149 fontsize:S text:2.149 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 2338 fontsize:S text:2.338 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 2582 fontsize:S text:2.582 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2845 fontsize:S text:2.845 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 3421 fontsize:S text:3.421 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 4065 fontsize:S text:4.065 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 4545 fontsize:S text:4.545 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 5617 fontsize:S text:5.617 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''de gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]&lt;!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--&gt; - Mémorial B 1989&lt;!--, Säit 1032 - --&gt; - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}}
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Stengefort gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

De Schäfferot baséiert, no de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017, op enger LSAP-déi-Gréng-Majoritéit. 2011-2017 war dat eng CSV-DP-Koalitioun.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1085311.html &quot;Nei Rout-Gréng-Koalitioun steet - Guy Pettinger neie Buergermeeschter zu Stengefort.&quot;] rtl.lu, 12.10.2017, 08:42:22.&lt;/ref&gt;

&lt;!--Buergermeeschter ass zanter Oktober 2017 de [[Guy Pettinger]] (LSAP), deen dëse Poste schonns 2005(?)-2011 hat.--&gt;

'''Zesummesetzung'''

{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 1999 || 4 || 1 || - || 6 
|- 
| 2005 || 4 || 1 || - || 6 
|- 
| 2011 || '''5''' || '''1''' || - || 5 
|- 
| 2017 || 4 || 1 || '''1''' || '''5''' 
|- 
| 2023 || 2 || 1 || 1 || '''7''' 
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
{{div col|cols=2}}
*...
* 1844: Pierre Schroeder&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
*...
*1913 - 1918: [[Gustave Loosé]]
* ...
* 1925 - 1938: [[Valentin Noesen]]&lt;ref&gt;[http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1925/0021/a021.pdf Memorial N°21 vun 1925] mam Arrêté vun der Nomination vum Valentin Noesen als Buergermeeschter vun der Gemeng Stengefort&lt;/ref&gt;
* 1938: Joseph Wagner&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160305203250/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1938/0071/a071.pdf Memorial N°71 vun 1938] mam Arrêté vum 5. Oktober 1938 mat der nominatioun vum Joseph Wagner zum Buergermeeschter vu Stengefort&lt;/ref&gt;
*...
* 1945: [[Dominique Steichen]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
*...
* 1970 - 1973: [[Charles Kieffer (Geschäftsmann)|Charles Kieffer]]
* 1973 - 1981: [[Ernest Sander]] 
* 1982 - 2004: [[Jean Asselborn]] (LSAP)
* 2004 - 2011: [[Guy Pettinger]] (LSAP)
* 2011 - 2017: [[Jean-Marie Wirth]] (CSV)
* 2017 - 2021&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/1795381.html|Titel=Lokales: De Sammy Wagner soll neie Buergermeeschter zu Stengefort ginn|Gekuckt=01.10.2021|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;: Guy Pettinger (LSAP)
* zanter 2021&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation du nouveau bourgmestre et d'une nouvelle échevine de la commune de Steinfort|Gekuckt=22.10.2021|Datum=21.10.2021|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;: [[Sammy Wagner]] (LSAP)
{{div col end}}

== Bekannt Stengeforter ==

* [[Robert Als]] (1897-1991), Jurist, Diplomat a Politiker,
* [[Jean Asselborn]] (*1949), Politiker,
* [[Francine Closener]] (*1969), Journalistin a Politikerin,
* [[François Simon]] (1887-1965), Politiker an Ingenieur,
* [[Yvonne Useldinger]] (1921-2009), Politikerin, Fraen-Aktivistin a Resistenzlerin.

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Stengefort ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:

{{Div col|cols=4}}
* [[Syndicat de l'hôpital intercommunal de Steinfort|HIS]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICA]]
* [[SICEC]]
* [[Syndicat intercommunal de l'Ouest pour la conservation de la nature|SICONA]]
* [[SIDERO]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
* [[ZARO]]
{{div col end}}
== Kuckeswäertes ==
* De Centre culturel [[Al Schmelz]]
* De [[Stengeforter Stauweier]]

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Maria-Theresia-Bréck zu Stengefort]]
* [[Stengeforter Poststatioun]]
* [[Stengeforter Schmelz]]
* [[Stengeforter Spidol]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Steinfort|Stengefort}}
* [http://www.steinfort.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Stengefort]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/capellen/steinfort D'Gemeng Stengefort op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20101211113630/http://www.steinfort-syndicat.lu/ Syndicat d'initiative Stengefort]

{{Referenzen an Notten}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Capellen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Stengefort]]
[[Kategorie:Gemeng Stengefort| ]]</text>
      <sha1>5eyrf15rtyn0mgztemhckrqqaxywugm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Munneref</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72852</id>
    <revision>
      <id>2685434</id>
      <parentid>2685303</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:13:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Geographie */</comment>
      <origin>2685434</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8607" sha1="9r3for58dnywhrbnyi6ihnr26qeagyf" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Mondorf-les-Bains 
 | Numm (Däitsch)  = Bad Mondorf
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Munneref}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|30|25|N|06|16|50|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réimech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

==Geographie==
Munneref läit am [[Kanton Réimech]] am Südoste vu Lëtzebuerg, am Dall vun der [[Gander]] an op der Grenz mat [[Frankräich]].
===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Munneref
 | nord = [[Gemeng Duelem|Duelem]]
 | nord-est = 
 | est = [[Gemeng Schengen|Schengen]]
 | sud-est = 
 | sud = {{FRA-f}} [[Mondorff]] - [[Puttelange-lès-Thionville|Pëttleng]]
 | sud-ouest = 
 | ouest = [[Gemeng Duelem|Duelem]]
 | nord-ouest = [[Gemeng Duelem|Duelem]]
 }}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
* [[Altwis]]
* [[Elleng]]
* [[Munneref]]

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Bréim (Munneref)|Bréim]]
* [[Ellenger Gare]]
* [[Heinrichsmillen]]
* [[Kaaschtelmillen]]

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar  value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period  = from:0 till:6000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1217
 bar:1871 from:0 till:1632
 bar:1910 from:0 till:1482
 bar:1922 from:0 till:1563
 bar:1935 from:0 till:1732
 bar:1947 from:0 till:1739
 bar:1960 from:0 till:1757
 bar:1970 from:0 till:2062
 bar:1981 from:0 till:2510
 bar:1991 from:0 till:2883
 bar:2001 from:0 till:3638
 bar:2011 from:0 till:4608
 bar:2021 from:0 till:5404

PlotData=
 bar:1821 at: 1217 fontsize:S text:1.217 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1632 fontsize:S text:1.632 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1482 fontsize:S text:1.482 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1563 fontsize:S text:1.563 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1732 fontsize:S text:1.732 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1739 fontsize:S text:1.739 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1757 fontsize:S text:1.757 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 2062 fontsize:S text:2.062 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2510 fontsize:S text:2.510 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2883 fontsize:S text:2.883 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 3638 fontsize:S text:3.638 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 4608 fontsize:S text:4.608 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 5404 fontsize:S text:5.404 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{small|Quell - Statec}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] 
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sinople.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[3. Abrëll]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juni]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: Conseil communal 1980}}
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Munneref gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

De Schäfferot gouf vun 2011 bis 2023 vun enger DP-déi-Gréng-Majoritéit gedroen.

De Schäfferot gëtt zanter 2023 nëmme nach vun der DP gedroen.

=== Zesummesetzung ===
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 1999 || 3 || 6 || - || 2
|- 
| 2005 || 3 || 5 || - || 3
|- 
| 2011 || 4 || '''5''' || '''1''' || 1
|- 
| 2017 || 3 || '''6''' || '''1''' || 1
|- 
| 2023 || 2 || '''7''' || 1 || 1
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu}}

[[Fichier:Mondorf-les-Bains church.jpg|thumb|Kierch vu Munneref]]
[[Fichier:SynaMun1.JPG|thumb|Synagog vu Munneref]]

=== Buergermeeschteren ===
{{Div col|cols = 2}}
* Jean Berger (1797)
* Dominique Thirya (1.03.1797)
* Grégoire Defer (1.03.1798)
* Nicolas Riever (20.04.1798)
* J. Bapt. Dreis (21.03.1799)
* Hubert B. Ant. Toussaint (18.08.1800)
* Dominique Thirya (22.11.1800)
* Pierre F. Xav. Fortuner (21.05.1801)
* Pierre Schmit (25.12.1806)
* Nicolas Ronck (15.03.1807)
* Pierre F. Xav. Fortuner (15.08.1807)
* Mathias Diederrich (1.01.1808)
* Nicolas Nennig (1.01.1813)
* Jacques Conrath (30.07.1821)
* J. Bapt. Philippe (1.08.1822)
* Mathias Diederrich (1.09.1825)
* [[Jean-Pierre Ledure]] (1.11.1830)
* J. Bapt. Keucker (1.09.1839)
* J. P. Ledure (1.02.1844)
* J. Diederich (8.02.1849)
* Jacques Marx (1.02.1888)
* [[Alphonse Majerus (Nottär)|Alphonse Majerus]] (1.01.1897)
* [[Jacques Marx]] (1.01.1903)
* [[Ferd Schuman]] (1.01.1915)
* [[Adolphe Klein]] (1.01.1925)
* [[Jean Linster]] (1.01.1946 - 13.12.1968)
* [[Marcel Steffen]] (25.02.1969 - 1974)
* [[Victor Schadeck]] (30.07.1974 - 31.12.1987)
* [[Roby Schmit|Robert (dit Roby) Schmit]] (1.01.1988 - 31.12.1993)
* [[Roland Delles]] (1.01.1994 - 10.01.1996)
* [[Maggy Nagel]] (12.02.1996 - 4.12.2013)&lt;ref&gt;Mémorial B N° 33 vun 1996 Säit 584&lt;/ref&gt;
* [[Lex Delles]] (17.01.2014 - 5.12.2018)
* [[Steve Reckel]] (zanter 21.12.2018)
{{div col end}}

== Kuckeswäertes ==
[[Fichier:Munneref am Park.JPG|thumb|150px|upright|Zu Munneref am Park]]
{{Div col|cols=2}}
* D'[[Thermalbad Munneref|Thermalbad]]
* De [[Casino 2000|Casino]]
* D'[[Synagog Munneref|Synagog]]
* D'Monument fir de [[John Grün]]
* De [[D'Maus Ketti|Maus-Ketti]]-Sprangbur vum [[Wil Lofy]]
* Bemierkenswäert Beem:
**[[Park vum Hotel Grand Chef zu Munneref|Zwéi Ginkgoen an eng Platan am Park vum Hôtel du Grand-Chef]]
**[[Allee zu Munneref|Birebeemallee vu Munneref op Éimereng]]
{{Div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Munneref ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=4}}
* [[Syndicat des eaux du Sud-Est|SESE]]
* [[SIAER]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}

== Jumelagen ==
{{Div col|cols=3}}
*{{DEU-f}} [[Bad Homburg vor der Höhe]]
*{{FRA-f}} [[Cabourg]]
*{{flagicon|CHE}} [[Chur]]
*{{AUT-f}} [[Mayrhofen]]
*{{ITA-f}} [[Terracina]]
*{{PRT-f}} [[Vale de Cambra]]
{{Div col end}}
== Literatur ==
* [[Fernand Bosseler|Bosseler, Fernand]], 1979. ''Bad Mondorf durch die Geschichte''. Heimat und Mission Jg. 53 (1979) n° 1/2: 21-22. Clairefontaine (B).
* [[Martin Gerges|Gerges, Martin]] (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
&lt;!-- Mondorf les bains 1920-1970 - Festivités du 50naire de la fanfare. Sans pag. Imprimerie Neyval, Remich. --&gt;

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Ashcan]] - d'Gefaangenelager fir d'''Nazibonzen'' um Enn vum Zweete Weltkrich
* [[Munnerefer Dichterdeeg|Munnerëffer Dichterdeeg]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Kierch Munneref]]
* [[Kaaschtel]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/mondorf-les-bains D'Gemeng Munneref op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20050828180342/http://mondorf.info/ De Syndicat d'initiative vu Munneref]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Munneref]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref| ]]</text>
      <sha1>9r3for58dnywhrbnyi6ihnr26qeagyf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Schengen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72854</id>
    <revision>
      <id>2685394</id>
      <parentid>2683522</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:50:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685394</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14514" sha1="1mrs1z4kjno2188q7290yliy7pmmh37" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Schengen 
 | Numm (Däitsch)  = Schengen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schengen}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|28|12|N|6|21|36|O}}
 }}
[[Fichier:Schengener Schlass.JPG|thumb|340px|D'Schengener Schlass]]
[[Fichier:Luxembourg Schengen from Markusberg a.jpg|thumb|340px|Vue vum Markusbierg op Schengen]]
D''''{{PAGENAME}}''' (virun 2006: '''Gemeng Rëmerschen''') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réimech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Numm a Fusioun ==
D'Gemeng ass virun allem fir d'[[Schengener Ofkommes]] bekannt, dat do ënnerschriwwe gouf. Wéinst dëser Bekanntheet ass d'Gemeng den [[3. September]] [[2006]] ëmgenannt ginn, virdrun hat se den Numm vun der Uertschaft [[Rëmerschen]]. 

Op den 1. Januar 2012 huet Schengen mat hiren Nopeschgemenge [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] a [[Gemeng Biermereng|Biermereng]] fusionéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n4|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Burmerange, de Schengen et de Wellenstein|Gekuckt=11.07.2026|Datum=24.05.2011|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Den Numm vun der Gemeng ass weiderhin „Schengen“&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Geographie ==
D'Gemeng Schengen läit am Dall vun der [[Musel]], am [[Dräilännereck]] mat [[Däitschland]] a [[Frankräich]].

{{Méi Info 1|Dräilännereck bei Schengen}}
&lt;!-- Muss neigeschriwwe ginn no Fusioun
Déi nërdlechst vun den dräi Uertschaften an der Gemeng ass Wëntreng, südlech dovu läit Rëmerschen, an do drënner Schengen. Schengen läit direkt un der Musel; Wëntreng a Rëmerschen e bësse méi wäit ewech, um Fouss vum Hang vum Dall. Tëscht Wëntreng a Rëmerschen, um Streech tëscht der [[Wäistrooss (N10)|N10]] an der [[Musel]], sinn d'[[Rëmerscher Baggerweieren]], déi Deel vum [[Naturschutzgebitt Haff Réimech]] sinn. Westlech vun der Uertschaft Schengen ass de [[Markusbierg]], südlech dovun de Strombierg, deen och en Naturschutzgebitt ass.

{{Méi Info 1|Naturschutzgebitt Strombierg}}

[[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wënzerei]] an [[Tanktourismus]] sinn déi wirtschaftlech Haaptaktivitéiten an der Gemeng.
--&gt;

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 3}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Biermereng'''
* [[Biermereng]]
* [[Éimereng]]
* [[Elweng]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Rëmerschen'''
* [[Rëmerschen]]
* [[Schengen]]
* [[Wëntreng]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Welleschten'''
* [[Bech-Maacher]]
* [[Schwéidsbeng]]  
* [[Welleschten]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
'''Fréier Gemeng Biermereng'''
* [[Froumillen]]
* [[Weidemillen]]

== Geschicht ==
[[Archeologie|Archeologesch]] Fondsaachen aus der [[Bronzezäit]] loossen drop zeréckschléissen, datt déi haiteg Uertschaft Schengen schonn deemools bewunnt war. Déi éischt schrëftlech Temoignagë stamen aus dem Joer [[877]].

D'Gemeng Rëmerschen ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regimm]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung an d'[[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung zu Lëtzebuerg applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Verwaltungseenheeten erhale bliwwen.

[[1909]] gouf déi éischt Muselbréck zu Schengen ageweit, se huet d'[[Pont (Schëff)|Pont]] ersat, déi zanter [[1451]] existéiert huet. [[1939]], nodeem Frankräich a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] Däitschland de Krich erkläert haten, gouf d'Bréck zerstéiert. [[1959]] gouf eng [[Bréck vu Schengen|nei Bréck]] gebaut, an eng [[Viaduc vu Schengen|nei Autobunnsbréck]], e bësse weider nërdlech, ass zanter [[2003]] a Betrib.

=== Gemeng Rëmerschen gëtt Gemeng Schengen===
De [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]erot vun der Gemeng [[Rëmerschen]] huet a senger Sitzung vum [[18. Januar]] [[2006]] decidéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.chd.lu/wps/PA_RoleDesAffaires/FTSByteServingServletImpl?path=03E197E111FFE24D97B8986A5837B95C3C145091AD7ABEB790542504CAD40E199C7BECA3D42DF316A2D97F262F641905$359D46A3BEF802741546FCEB4FB84269|Titel=PROJET DE LOI portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen - Avis du Conseil d'état|Gekuckt=18.07.2020|Datum=20.06.2006|Editeur=[https://www.chd.lu chd.lu]|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, d'Bekanntheet vun der Uertschaft Schengen auszenotzen, an eng Ufro ze maachen, fir den Numm vun der Gemeng a „Schengen“ ëmzeänneren. Dat dofir néidegt Gesetz gouf den [[13. Juli]] [[2006]] an der [[Chamber]] gestëmmt an den [[30. August]] [[2006]] am [[Mémorial]] Nr. A150 verëffentlecht&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2006/07/24/n6/jo|Titel=Loi du 24 juillet 2006 portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen|Gekuckt=18.07.2020|Datum=30.08.2006|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Domat huet den Numm vun der Gemeng den [[3. September]] [[2006]] vu ''Rëmerschen'' op ''Schengen'' gewiesselt.

===Fusioun 2012 vu Schengen mat Biermereng a Welleschten===
De 27. Januar 2010 hunn d'[[Gemengerot|Gemengeréit]] vu Schengen, [[Gemeng Biermereng|Biermereng]] a [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] zougestëmmt, eng Prozedur an d'Weeër ze leeden, fir hir Gemengen ze fusionéieren. Den 10. Oktober 2010 hunn an engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] dozou d'Majoritéit vun de Leit an deene betraffene Gemengen enger Fusioun 2012 zougestëmmt&lt;ref&gt;Zu Schengen ware 55,6 % vun de Leit dofir, zu Biermereng 76,7 % an zu Welleschten hu 69,9 % mat Jo gestëmmt. Vgl: [http://news.rtl.lu/news/national/81667.html &quot;Referendum: Fir Fusioun vu Schengen, Welleschten, Biirmereng.&quot;] rtl.lu 10.10.2010, 08:40 - Fir d'lescht aktualiséiert: 10.10.2010, 17:54.&lt;/ref&gt;.

Den Numm vun der vergréisserter Gemeng ass, resp. bleift, „Schengen“&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/70796/schengen-und-wellenstein-sagen-ja-zur-fusion.php &quot;Aus drei mach Schengen.&quot;] ''wort.lu'' 27.01.2010 15:23, aktualiséiert 27.01.2010 18:32.&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Schengen.png|Schengen,...
Fichier:Map Burmerange.PNG|Biermereng...
Fichier:Map Wellenstein.PNG|a Welleschten...
Fichier:Map Schengen 2012.png|fusionéieren zu Schengen.
&lt;/gallery&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
''Virun der Fusioun''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:400 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:80 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1268
 bar:1871 from:0 till:1378
 bar:1910 from:0 till:1247
 bar:1922 from:0 till:1224
 bar:1935 from:0 till:1271
 bar:1947 from:0 till:1223
 bar:1960 from:0 till:1077
 bar:1970 from:0 till:1126
 bar:1981 from:0 till:1160
 bar:1991 from:0 till:1155
 bar:2001 from:0 till:1409
 bar:2011 from:0 till:1553

PlotData=
 bar:1821 at: 1268 fontsize:S text:1.268 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1378 fontsize:S text:1.378 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1247 fontsize:S text:1.247 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1224 fontsize:S text:1.224 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1271 fontsize:S text:1.271 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1223 fontsize:S text:1.223 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1077 fontsize:S text:1.077 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1126 fontsize:S text:1.126 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1160 fontsize:S text:1.160 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1155 fontsize:S text:1.155 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1409 fontsize:S text:1.409 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1553 fontsize:S text:1.553 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;

''No der Fusioun''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:200 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:2021 text:2021
 bar:2031 text:2031

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:2021 from:0 till:4965
 bar:2031 from:0 till:0

PlotData=
 bar:2021 at: 4956 fontsize:S text:4.956 shift:(-14,5)
 bar:2031 at: 0 fontsize:S text:. shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
D'Fusiounsgemeng Schengen huet kee Wopen; se benotzt e Logo deen nieft dem Schrëftzuch „Gemeng Schengen“ aus dräi Stären (Symbol fir d'[[Europäesch Unioun]]) an enger Drauf ([[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibauregioun Musel]]) besteet.

==Politik==
Den 8. Oktober 2017 gouf de [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengerot]] nach nom [[Majorzsystem]] gewielt; déi Kéier drop, fir d'Gemengewale vum 11. Juni 2023, gouf en eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt.

===Zesummesetzung===
{| class=&quot;wikitable&quot;

|-
! Joer !! Ekipp* !! BZ*
|-
| 2023 || 7 || 4
|}
{{small|*Ekipp: Är Ekipp; BZ: Besser Zesummen&lt;br&gt;Quell: rtl.lu, Inneministère, elections.lu}}
===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1843 - 1849: J. Wiltzius&lt;ref name=BMs&gt;[https://persist.lu/ark:70795/c3fjgf/pages/2/articles/DTL53 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 87, Erstes Blatt (14.04.1934), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1849 - 1854: N. Koch
* 1854 - 1867: L Saur
* 1867 - 1887: N. Gloden
* 1887 - 1897: P. Gloden-Odill
* 1897 - 1908: Chr. Koch
* 1908 - 1920: J. Schumacher
* 1920 - 1925: Peter Simon
* 1925 - 1929: J. Engels
* 1929 - [≥1934]: J. Schram&lt;ref name=BMs/&gt;
*...
*...-...: Roger Weber
* 2011-2017: [[Ben Homan]]&lt;ref&gt;https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/articles/2011/11-novembre/10-assermentation.html&lt;/ref&gt;
* zanter 2017: [[Michel Gloden]]

== Schengener Ofkommes: firwat Schengen? ==
De [[14. Juni]] [[1985]] gouf um Muselschëff ''Marie-Astrid'' d'[[Schengener Ofkommes]] ënnerschriwwen, dat den [[19. Juni]] [[1990]] duerch d'Schengener Konventioun ergänzt gouf, an de [[26. Mäerz]] [[1995]] a Kraaft getrueden ass.

{{Méi Info 1|Schengener Ofkommes}}

Schengen ass dofir erausgesicht ginn, well Lëtzebuerg 1985 d'[[Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun]] hat, a fir en Accord iwwer d'Ophiewe vu Grenzkontrollen en [[Dräilännereck]] vu senger Symbolik hir ganz gutt gepasst huet. Aus praktesche Grënn gouf dofir Schengen erausgesicht, well den Dräilännereck zu [[Rodange]] an enger net fotogener Industriebrooch läit, an deen zu [[Léiler]], am [[Éislek]] ze schwéier zougänglech fir déi ganz Ministere war. Soss géif et haut vläicht weltbekannt &quot;Rodange-&quot; oder &quot;Lieler-Visae&quot; ginn...

Seng Bekanntheet krut Schengen doduerch, datt dem Duerf säin Numm op Millioune vu [[Visa (Dokument)|Visaen]] a [[Pass (Dokument)|Päss]] aus der ganzer Welt pecht. Se äussert sech a sou skurrillen Detailer wéi deem, datt eng brittesch Rockband &quot;Schengen&quot; heescht, oder datt et zënter dem Enn vun den 1980er Joren zu [[Tanger]], am [[Marokko]], e &quot;Café Schengen&quot; gëtt. Caféen oder Restaurante mam Numm &quot;S(c)hengen* gëtt et der och zu [[Tbilisi]], [[Sankt Péitersbuerg]], zu [[Nei-Delhi]] an zu [[Bukarest]].&lt;ref&gt;Bodo Bost: &quot;Schengen als Sehnsuchtsort.&quot; In: ''d'Lëtzebuerger Land'' Nr.29, 17. Juli 2015, S.13.&lt;/ref&gt; Der [[Internet]]-Sichmaschinn ''[[Google]]'' no gëtt et iwwer 14,5 Millioune Säiten, wou iwwer &quot;Schengen&quot; rieds geet {{small|(Stand: Juli 2015)}}.

== Kuckeswäertes an der Gemeng ==
* D'[[Kochhaus (Schengen)|Kochhaus zu Schengen]]
* D'[[Schlass Schengen|Schengener Schlass]]
* Den [[Haff Réimech]]
* D'[[Naturschutzgebitt Strombierg]]
* Nieft dem Schlass läit e Gaart, deen Deel vum Projet ''Gäert ouni Grenzen'' (&quot;[[:de:Gärten ohne Grenzen]]&quot;) ass, an deen eng 25 Gäert am Dräilännereck ëmfaasst.
* Den Europäische Musée am &quot;Centre européen&quot;

{{clr|left}}

== Jumelagen ==

[[Fichier:Schengen Jumelage 2632.jpg|thumb|300px|De Jumelage-Panneau Schengen-Ischgl zu Schengen]]
Zanter [[2006]] ass Schengen mat der [[éisträich]]escher Gemeng [[Ischgl]] jumeléiert. D'Festivitéite ware schonn den [[10. Juni]] [[2006]]. Offiziell gouf de Jumelage beim Géigebesuch de [[16. Dezember]] [[2006]] zu Ischgl, wou dann och d'Konventioun ënnerschriwwe gouf.

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Schengen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Am Haff]]
* [[Syndicat des eaux du Sud-Est|SESE]]
* [[SIAER]]
* [[SICEC]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]

== Literatur==
* Moes, G. &amp; S. Müllenborn, 2007. ''Kulturlandschaft und Geologie der Region Schengen.'' Erausgi vun der [[Stëftung Hëllef fir d'Natur]]. Dréckerei saint-paul, 168 S. (ze kréien am [[Haus vun der Natur]]).

== Kuckt och ==
* [[Schengener Ofkommes]]
* [[Schlass Schengen]]
* [[Naturschutzgebitt Strombierg]]
* [[Gipsgrouf Stroumbierg]]
* [[Viaduc vu Schengen]]
* [[Dräilännereck bei Schengen]]
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Schengen}}
* [http://www.schengen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Schengen]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/schengen D'Gemeng Schengen op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20081103054615/http://www.schengen-tourist.lu/ Touristeninformatioun Schengen]

{{Referenzen an Notten}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Schengen]]
[[Kategorie:Gemeng Schengen| ]]</text>
      <sha1>1mrs1z4kjno2188q7290yliy7pmmh37</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685416</id>
      <parentid>2685394</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:20:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Cayambe</username>
        <id>1247</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ctr left ewech</comment>
      <origin>2685416</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14500" sha1="dbe34e0x3wxkdjwgl9as7u5gj7mdim6" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Schengen 
 | Numm (Däitsch)  = Schengen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schengen}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|28|12|N|6|21|36|O}}
 }}
[[Fichier:Schengener Schlass.JPG|thumb|340px|D'Schengener Schlass]]
[[Fichier:Luxembourg Schengen from Markusberg a.jpg|thumb|340px|Vue vum Markusbierg op Schengen]]
D''''{{PAGENAME}}''' (virun 2006: '''Gemeng Rëmerschen''') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réimech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Numm a Fusioun ==
D'Gemeng ass virun allem fir d'[[Schengener Ofkommes]] bekannt, dat do ënnerschriwwe gouf. Wéinst dëser Bekanntheet ass d'Gemeng den [[3. September]] [[2006]] ëmgenannt ginn, virdrun hat se den Numm vun der Uertschaft [[Rëmerschen]]. 

Op den 1. Januar 2012 huet Schengen mat hiren Nopeschgemenge [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] a [[Gemeng Biermereng|Biermereng]] fusionéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n4|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Burmerange, de Schengen et de Wellenstein|Gekuckt=11.07.2026|Datum=24.05.2011|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Den Numm vun der Gemeng ass weiderhin „Schengen“&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Geographie ==
D'Gemeng Schengen läit am Dall vun der [[Musel]], am [[Dräilännereck]] mat [[Däitschland]] a [[Frankräich]].

{{Méi Info 1|Dräilännereck bei Schengen}}
&lt;!-- Muss neigeschriwwe ginn no Fusioun
Déi nërdlechst vun den dräi Uertschaften an der Gemeng ass Wëntreng, südlech dovu läit Rëmerschen, an do drënner Schengen. Schengen läit direkt un der Musel; Wëntreng a Rëmerschen e bësse méi wäit ewech, um Fouss vum Hang vum Dall. Tëscht Wëntreng a Rëmerschen, um Streech tëscht der [[Wäistrooss (N10)|N10]] an der [[Musel]], sinn d'[[Rëmerscher Baggerweieren]], déi Deel vum [[Naturschutzgebitt Haff Réimech]] sinn. Westlech vun der Uertschaft Schengen ass de [[Markusbierg]], südlech dovun de Strombierg, deen och en Naturschutzgebitt ass.

{{Méi Info 1|Naturschutzgebitt Strombierg}}

[[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wënzerei]] an [[Tanktourismus]] sinn déi wirtschaftlech Haaptaktivitéiten an der Gemeng.
--&gt;

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 3}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Biermereng'''
* [[Biermereng]]
* [[Éimereng]]
* [[Elweng]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Rëmerschen'''
* [[Rëmerschen]]
* [[Schengen]]
* [[Wëntreng]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Welleschten'''
* [[Bech-Maacher]]
* [[Schwéidsbeng]]  
* [[Welleschten]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
'''Fréier Gemeng Biermereng'''
* [[Froumillen]]
* [[Weidemillen]]

== Geschicht ==
[[Archeologie|Archeologesch]] Fondsaachen aus der [[Bronzezäit]] loossen drop zeréckschléissen, datt déi haiteg Uertschaft Schengen schonn deemools bewunnt war. Déi éischt schrëftlech Temoignagë stamen aus dem Joer [[877]].

D'Gemeng Rëmerschen ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regimm]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung an d'[[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung zu Lëtzebuerg applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Verwaltungseenheeten erhale bliwwen.

[[1909]] gouf déi éischt Muselbréck zu Schengen ageweit, se huet d'[[Pont (Schëff)|Pont]] ersat, déi zanter [[1451]] existéiert huet. [[1939]], nodeem Frankräich a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] Däitschland de Krich erkläert haten, gouf d'Bréck zerstéiert. [[1959]] gouf eng [[Bréck vu Schengen|nei Bréck]] gebaut, an eng [[Viaduc vu Schengen|nei Autobunnsbréck]], e bësse weider nërdlech, ass zanter [[2003]] a Betrib.

=== Gemeng Rëmerschen gëtt Gemeng Schengen===
De [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]erot vun der Gemeng [[Rëmerschen]] huet a senger Sitzung vum [[18. Januar]] [[2006]] decidéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.chd.lu/wps/PA_RoleDesAffaires/FTSByteServingServletImpl?path=03E197E111FFE24D97B8986A5837B95C3C145091AD7ABEB790542504CAD40E199C7BECA3D42DF316A2D97F262F641905$359D46A3BEF802741546FCEB4FB84269|Titel=PROJET DE LOI portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen - Avis du Conseil d'état|Gekuckt=18.07.2020|Datum=20.06.2006|Editeur=[https://www.chd.lu chd.lu]|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, d'Bekanntheet vun der Uertschaft Schengen auszenotzen, an eng Ufro ze maachen, fir den Numm vun der Gemeng a „Schengen“ ëmzeänneren. Dat dofir néidegt Gesetz gouf den [[13. Juli]] [[2006]] an der [[Chamber]] gestëmmt an den [[30. August]] [[2006]] am [[Mémorial]] Nr. A150 verëffentlecht&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2006/07/24/n6/jo|Titel=Loi du 24 juillet 2006 portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen|Gekuckt=18.07.2020|Datum=30.08.2006|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Domat huet den Numm vun der Gemeng den [[3. September]] [[2006]] vu ''Rëmerschen'' op ''Schengen'' gewiesselt.

===Fusioun 2012 vu Schengen mat Biermereng a Welleschten===
De 27. Januar 2010 hunn d'[[Gemengerot|Gemengeréit]] vu Schengen, [[Gemeng Biermereng|Biermereng]] a [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] zougestëmmt, eng Prozedur an d'Weeër ze leeden, fir hir Gemengen ze fusionéieren. Den 10. Oktober 2010 hunn an engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] dozou d'Majoritéit vun de Leit an deene betraffene Gemengen enger Fusioun 2012 zougestëmmt&lt;ref&gt;Zu Schengen ware 55,6 % vun de Leit dofir, zu Biermereng 76,7 % an zu Welleschten hu 69,9 % mat Jo gestëmmt. Vgl: [http://news.rtl.lu/news/national/81667.html &quot;Referendum: Fir Fusioun vu Schengen, Welleschten, Biirmereng.&quot;] rtl.lu 10.10.2010, 08:40 - Fir d'lescht aktualiséiert: 10.10.2010, 17:54.&lt;/ref&gt;.

Den Numm vun der vergréisserter Gemeng ass, resp. bleift, „Schengen“&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/70796/schengen-und-wellenstein-sagen-ja-zur-fusion.php &quot;Aus drei mach Schengen.&quot;] ''wort.lu'' 27.01.2010 15:23, aktualiséiert 27.01.2010 18:32.&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Schengen.png|Schengen,...
Fichier:Map Burmerange.PNG|Biermereng...
Fichier:Map Wellenstein.PNG|a Welleschten...
Fichier:Map Schengen 2012.png|fusionéieren zu Schengen.
&lt;/gallery&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
''Virun der Fusioun''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:400 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:80 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1268
 bar:1871 from:0 till:1378
 bar:1910 from:0 till:1247
 bar:1922 from:0 till:1224
 bar:1935 from:0 till:1271
 bar:1947 from:0 till:1223
 bar:1960 from:0 till:1077
 bar:1970 from:0 till:1126
 bar:1981 from:0 till:1160
 bar:1991 from:0 till:1155
 bar:2001 from:0 till:1409
 bar:2011 from:0 till:1553

PlotData=
 bar:1821 at: 1268 fontsize:S text:1.268 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1378 fontsize:S text:1.378 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1247 fontsize:S text:1.247 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1224 fontsize:S text:1.224 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1271 fontsize:S text:1.271 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1223 fontsize:S text:1.223 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1077 fontsize:S text:1.077 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1126 fontsize:S text:1.126 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1160 fontsize:S text:1.160 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1155 fontsize:S text:1.155 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1409 fontsize:S text:1.409 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1553 fontsize:S text:1.553 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;

''No der Fusioun''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:200 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:2021 text:2021
 bar:2031 text:2031

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:2021 from:0 till:4965
 bar:2031 from:0 till:0

PlotData=
 bar:2021 at: 4956 fontsize:S text:4.956 shift:(-14,5)
 bar:2031 at: 0 fontsize:S text:. shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
D'Fusiounsgemeng Schengen huet kee Wopen; se benotzt e Logo deen nieft dem Schrëftzuch „Gemeng Schengen“ aus dräi Stären (Symbol fir d'[[Europäesch Unioun]]) an enger Drauf ([[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibauregioun Musel]]) besteet.

==Politik==
Den 8. Oktober 2017 gouf de [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengerot]] nach nom [[Majorzsystem]] gewielt; déi Kéier drop, fir d'Gemengewale vum 11. Juni 2023, gouf en eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt.

===Zesummesetzung===
{| class=&quot;wikitable&quot;

|-
! Joer !! Ekipp* !! BZ*
|-
| 2023 || 7 || 4
|}
{{small|*Ekipp: Är Ekipp; BZ: Besser Zesummen&lt;br&gt;Quell: rtl.lu, Inneministère, elections.lu}}
===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1843 - 1849: J. Wiltzius&lt;ref name=BMs&gt;[https://persist.lu/ark:70795/c3fjgf/pages/2/articles/DTL53 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 87, Erstes Blatt (14.04.1934), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1849 - 1854: N. Koch
* 1854 - 1867: L Saur
* 1867 - 1887: N. Gloden
* 1887 - 1897: P. Gloden-Odill
* 1897 - 1908: Chr. Koch
* 1908 - 1920: J. Schumacher
* 1920 - 1925: Peter Simon
* 1925 - 1929: J. Engels
* 1929 - [≥1934]: J. Schram&lt;ref name=BMs/&gt;
*...
*...-...: Roger Weber
* 2011-2017: [[Ben Homan]]&lt;ref&gt;https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/articles/2011/11-novembre/10-assermentation.html&lt;/ref&gt;
* zanter 2017: [[Michel Gloden]]

== Schengener Ofkommes: firwat Schengen? ==
De [[14. Juni]] [[1985]] gouf um Muselschëff ''Marie-Astrid'' d'[[Schengener Ofkommes]] ënnerschriwwen, dat den [[19. Juni]] [[1990]] duerch d'Schengener Konventioun ergänzt gouf, an de [[26. Mäerz]] [[1995]] a Kraaft getrueden ass.

{{Méi Info 1|Schengener Ofkommes}}

Schengen ass dofir erausgesicht ginn, well Lëtzebuerg 1985 d'[[Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun]] hat, a fir en Accord iwwer d'Ophiewe vu Grenzkontrollen en [[Dräilännereck]] vu senger Symbolik hir ganz gutt gepasst huet. Aus praktesche Grënn gouf dofir Schengen erausgesicht, well den Dräilännereck zu [[Rodange]] an enger net fotogener Industriebrooch läit, an deen zu [[Léiler]], am [[Éislek]] ze schwéier zougänglech fir déi ganz Ministere war. Soss géif et haut vläicht weltbekannt &quot;Rodange-&quot; oder &quot;Lieler-Visae&quot; ginn...

Seng Bekanntheet krut Schengen doduerch, datt dem Duerf säin Numm op Millioune vu [[Visa (Dokument)|Visaen]] a [[Pass (Dokument)|Päss]] aus der ganzer Welt pecht. Se äussert sech a sou skurrillen Detailer wéi deem, datt eng brittesch Rockband &quot;Schengen&quot; heescht, oder datt et zënter dem Enn vun den 1980er Joren zu [[Tanger]], am [[Marokko]], e &quot;Café Schengen&quot; gëtt. Caféen oder Restaurante mam Numm &quot;S(c)hengen* gëtt et der och zu [[Tbilisi]], [[Sankt Péitersbuerg]], zu [[Nei-Delhi]] an zu [[Bukarest]].&lt;ref&gt;Bodo Bost: &quot;Schengen als Sehnsuchtsort.&quot; In: ''d'Lëtzebuerger Land'' Nr.29, 17. Juli 2015, S.13.&lt;/ref&gt; Der [[Internet]]-Sichmaschinn ''[[Google]]'' no gëtt et iwwer 14,5 Millioune Säiten, wou iwwer &quot;Schengen&quot; rieds geet {{small|(Stand: Juli 2015)}}.

== Kuckeswäertes an der Gemeng ==
* D'[[Kochhaus (Schengen)|Kochhaus zu Schengen]]
* D'[[Schlass Schengen|Schengener Schlass]]
* Den [[Haff Réimech]]
* D'[[Naturschutzgebitt Strombierg]]
* Nieft dem Schlass läit e Gaart, deen Deel vum Projet ''Gäert ouni Grenzen'' (&quot;[[:de:Gärten ohne Grenzen]]&quot;) ass, an deen eng 25 Gäert am Dräilännereck ëmfaasst.
* Den Europäische Musée am &quot;Centre européen&quot;

== Jumelagen ==

[[Fichier:Schengen Jumelage 2632.jpg|thumb|300px|De Jumelage-Panneau Schengen-Ischgl zu Schengen]]
Zanter [[2006]] ass Schengen mat der [[éisträich]]escher Gemeng [[Ischgl]] jumeléiert. D'Festivitéite ware schonn den [[10. Juni]] [[2006]]. Offiziell gouf de Jumelage beim Géigebesuch de [[16. Dezember]] [[2006]] zu Ischgl, wou dann och d'Konventioun ënnerschriwwe gouf.

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Schengen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Am Haff]]
* [[Syndicat des eaux du Sud-Est|SESE]]
* [[SIAER]]
* [[SICEC]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]

== Literatur==
* Moes, G. &amp; S. Müllenborn, 2007. ''Kulturlandschaft und Geologie der Region Schengen.'' Erausgi vun der [[Stëftung Hëllef fir d'Natur]]. Dréckerei saint-paul, 168 S. (ze kréien am [[Haus vun der Natur]]).

== Kuckt och ==
* [[Schengener Ofkommes]]
* [[Schlass Schengen]]
* [[Naturschutzgebitt Strombierg]]
* [[Gipsgrouf Stroumbierg]]
* [[Viaduc vu Schengen]]
* [[Dräilännereck bei Schengen]]
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Schengen}}
* [http://www.schengen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Schengen]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/schengen D'Gemeng Schengen op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20081103054615/http://www.schengen-tourist.lu/ Touristeninformatioun Schengen]

{{Referenzen an Notten}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Schengen]]
[[Kategorie:Gemeng Schengen| ]]</text>
      <sha1>dbe34e0x3wxkdjwgl9as7u5gj7mdim6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685436</id>
      <parentid>2685416</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:34:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685436</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14948" sha1="3pdua4zkdnq0u1umm4dzp2vm0p5he9r" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Schengen 
 | Numm (Däitsch)  = Schengen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schengen}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|28|12|N|6|21|36|O}}
 }}
[[Fichier:Schengener Schlass.JPG|thumb|340px|D'Schengener Schlass]]
[[Fichier:Luxembourg Schengen from Markusberg a.jpg|thumb|340px|Vue vum Markusbierg op Schengen]]
D''''{{PAGENAME}}''' (virun 2006: '''Gemeng Rëmerschen''') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réimech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Numm a Fusioun ==
D'Gemeng ass virun allem fir d'[[Schengener Ofkommes]] bekannt, dat do ënnerschriwwe gouf. Wéinst dëser Bekanntheet ass d'Gemeng den [[3. September]] [[2006]] ëmgenannt ginn, virdrun hat se den Numm vun der Uertschaft [[Rëmerschen]]. 

Op den 1. Januar 2012 huet Schengen mat hiren Nopeschgemenge [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] a [[Gemeng Biermereng|Biermereng]] fusionéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n4|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Burmerange, de Schengen et de Wellenstein|Gekuckt=11.07.2026|Datum=24.05.2011|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Den Numm vun der Gemeng ass weiderhin „Schengen“&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 3}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Biermereng'''
* [[Biermereng]]
* [[Éimereng]]
* [[Elweng]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Rëmerschen'''
* [[Rëmerschen]]
* [[Schengen]]
* [[Wëntreng]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Welleschten'''
* [[Bech-Maacher]]
* [[Schwéidsbeng]]  
* [[Welleschten]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
'''Fréier Gemeng Biermereng'''
* [[Froumillen]]
* [[Weidemillen]]

== Geographie ==
D'Gemeng Schengen läit am Dall vun der [[Musel]], am [[Dräilännereck]] mat [[Däitschland]] a [[Frankräich]].

{{Méi Info 1|Dräilännereck bei Schengen}}
&lt;!-- Muss neigeschriwwe ginn no Fusioun
Déi nërdlechst vun den dräi Uertschaften an der Gemeng ass Wëntreng, südlech dovu läit Rëmerschen, an do drënner Schengen. Schengen läit direkt un der Musel; Wëntreng a Rëmerschen e bësse méi wäit ewech, um Fouss vum Hang vum Dall. Tëscht Wëntreng a Rëmerschen, um Streech tëscht der [[Wäistrooss (N10)|N10]] an der [[Musel]], sinn d'[[Rëmerscher Baggerweieren]], déi Deel vum [[Naturschutzgebitt Haff Réimech]] sinn. Westlech vun der Uertschaft Schengen ass de [[Markusbierg]], südlech dovun de Strombierg, deen och en Naturschutzgebitt ass.

{{Méi Info 1|Naturschutzgebitt Strombierg}}

[[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wënzerei]] an [[Tanktourismus]] sinn déi wirtschaftlech Haaptaktivitéiten an der Gemeng.
--&gt;

===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Schengen
 | nord = [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedems]]
 | nord-est = [[Gemeng Réimech|Réimech]]
 | est = {{DEU-f}} [[Perl]]
 | sud-est = {{FRA-f}}[[Contz-les-Bains]]
 | sud = {{FRA-f}} [[Mondorff]] - [[Haute-Kontz]] 
 | sud-ouest = {{FRA-f}} [[Puttelange-lès-Thionville]] - [[Beyren-lès-Sierck]]
 | ouest = [[Gemeng Munneref|Munneref]]
 | nord-ouest = [[Gemeng Duelem|Duelem]]
 }}

== Geschicht ==
[[Archeologie|Archeologesch]] Fondsaachen aus der [[Bronzezäit]] loossen drop zeréckschléissen, datt déi haiteg Uertschaft Schengen schonn deemools bewunnt war. Déi éischt schrëftlech Temoignagë stamen aus dem Joer [[877]].

D'Gemeng Rëmerschen ass, wéi déi meescht aner Gemengen am Land, [[Directoire|ënner dem franséische Regimm]] entstanen, de facto den 1. Oktober 1795, wéi mat der Aglidderung an d'[[Departement Forêts|Bëscherdepartement]] och déi franséisch Gemengegesetzgebung zu Lëtzebuerg applikabel gouf. Och no der Grënnung vum Groussherzogtum Lëtzebuerg, 1814/15, sinn d'Gemenge weiderhin als lokal Verwaltungseenheeten erhale bliwwen.

[[1909]] gouf déi éischt Muselbréck zu Schengen ageweit, se huet d'[[Pont (Schëff)|Pont]] ersat, déi zanter [[1451]] existéiert huet. [[1939]], nodeem Frankräich a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] Däitschland de Krich erkläert haten, gouf d'Bréck zerstéiert. [[1959]] gouf eng [[Bréck vu Schengen|nei Bréck]] gebaut, an eng [[Viaduc vu Schengen|nei Autobunnsbréck]], e bësse weider nërdlech, ass zanter [[2003]] a Betrib.

=== Gemeng Rëmerschen gëtt Gemeng Schengen===
De [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]erot vun der Gemeng [[Rëmerschen]] huet a senger Sitzung vum [[18. Januar]] [[2006]] decidéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.chd.lu/wps/PA_RoleDesAffaires/FTSByteServingServletImpl?path=03E197E111FFE24D97B8986A5837B95C3C145091AD7ABEB790542504CAD40E199C7BECA3D42DF316A2D97F262F641905$359D46A3BEF802741546FCEB4FB84269|Titel=PROJET DE LOI portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen - Avis du Conseil d'état|Gekuckt=18.07.2020|Datum=20.06.2006|Editeur=[https://www.chd.lu chd.lu]|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, d'Bekanntheet vun der Uertschaft Schengen auszenotzen, an eng Ufro ze maachen, fir den Numm vun der Gemeng a „Schengen“ ëmzeänneren. Dat dofir néidegt Gesetz gouf den [[13. Juli]] [[2006]] an der [[Chamber]] gestëmmt an den [[30. August]] [[2006]] am [[Mémorial]] Nr. A150 verëffentlecht&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2006/07/24/n6/jo|Titel=Loi du 24 juillet 2006 portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen|Gekuckt=18.07.2020|Datum=30.08.2006|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Domat huet den Numm vun der Gemeng den [[3. September]] [[2006]] vu ''Rëmerschen'' op ''Schengen'' gewiesselt.

===Fusioun 2012 vu Schengen mat Biermereng a Welleschten===
De 27. Januar 2010 hunn d'[[Gemengerot|Gemengeréit]] vu Schengen, [[Gemeng Biermereng|Biermereng]] a [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] zougestëmmt, eng Prozedur an d'Weeër ze leeden, fir hir Gemengen ze fusionéieren. Den 10. Oktober 2010 hunn an engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] dozou d'Majoritéit vun de Leit an deene betraffene Gemengen enger Fusioun 2012 zougestëmmt&lt;ref&gt;Zu Schengen ware 55,6 % vun de Leit dofir, zu Biermereng 76,7 % an zu Welleschten hu 69,9 % mat Jo gestëmmt. Vgl: [http://news.rtl.lu/news/national/81667.html &quot;Referendum: Fir Fusioun vu Schengen, Welleschten, Biirmereng.&quot;] rtl.lu 10.10.2010, 08:40 - Fir d'lescht aktualiséiert: 10.10.2010, 17:54.&lt;/ref&gt;.

Den Numm vun der vergréisserter Gemeng ass, resp. bleift, „Schengen“&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/wort/web/letzebuerg/artikel/70796/schengen-und-wellenstein-sagen-ja-zur-fusion.php &quot;Aus drei mach Schengen.&quot;] ''wort.lu'' 27.01.2010 15:23, aktualiséiert 27.01.2010 18:32.&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Schengen.png|Schengen,...
Fichier:Map Burmerange.PNG|Biermereng...
Fichier:Map Wellenstein.PNG|a Welleschten...
Fichier:Map Schengen 2012.png|fusionéieren zu Schengen.
&lt;/gallery&gt;

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
''Virun der Fusioun''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:400 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:80 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1268
 bar:1871 from:0 till:1378
 bar:1910 from:0 till:1247
 bar:1922 from:0 till:1224
 bar:1935 from:0 till:1271
 bar:1947 from:0 till:1223
 bar:1960 from:0 till:1077
 bar:1970 from:0 till:1126
 bar:1981 from:0 till:1160
 bar:1991 from:0 till:1155
 bar:2001 from:0 till:1409
 bar:2011 from:0 till:1553

PlotData=
 bar:1821 at: 1268 fontsize:S text:1.268 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1378 fontsize:S text:1.378 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1247 fontsize:S text:1.247 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1224 fontsize:S text:1.224 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1271 fontsize:S text:1.271 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1223 fontsize:S text:1.223 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1077 fontsize:S text:1.077 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1126 fontsize:S text:1.126 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1160 fontsize:S text:1.160 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1155 fontsize:S text:1.155 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1409 fontsize:S text:1.409 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1553 fontsize:S text:1.553 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;

''No der Fusioun''
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:200 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:2021 text:2021
 bar:2031 text:2031

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:2021 from:0 till:4965
 bar:2031 from:0 till:0

PlotData=
 bar:2021 at: 4956 fontsize:S text:4.956 shift:(-14,5)
 bar:2031 at: 0 fontsize:S text:. shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
D'Fusiounsgemeng Schengen huet kee Wopen; se benotzt e Logo deen nieft dem Schrëftzuch „Gemeng Schengen“ aus dräi Stären (Symbol fir d'[[Europäesch Unioun]]) an enger Drauf ([[Wäibau zu Lëtzebuerg|Wäibauregioun Musel]]) besteet.

==Politik==
Den 8. Oktober 2017 gouf de [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengerot]] nach nom [[Majorzsystem]] gewielt; déi Kéier drop, fir d'Gemengewale vum 11. Juni 2023, gouf en eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt.

===Zesummesetzung===
{| class=&quot;wikitable&quot;

|-
! Joer !! Ekipp* !! BZ*
|-
| 2023 || 7 || 4
|}
{{small|*Ekipp: Är Ekipp; BZ: Besser Zesummen&lt;br&gt;Quell: rtl.lu, Inneministère, elections.lu}}
===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1843 - 1849: J. Wiltzius&lt;ref name=BMs&gt;[https://persist.lu/ark:70795/c3fjgf/pages/2/articles/DTL53 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 87, Erstes Blatt (14.04.1934), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1849 - 1854: N. Koch
* 1854 - 1867: L Saur
* 1867 - 1887: N. Gloden
* 1887 - 1897: P. Gloden-Odill
* 1897 - 1908: Chr. Koch
* 1908 - 1920: J. Schumacher
* 1920 - 1925: Peter Simon
* 1925 - 1929: J. Engels
* 1929 - [≥1934]: J. Schram&lt;ref name=BMs/&gt;
*...
*...-...: Roger Weber
* 2011-2017: [[Ben Homan]]&lt;ref&gt;https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/articles/2011/11-novembre/10-assermentation.html&lt;/ref&gt;
* zanter 2017: [[Michel Gloden]]

== Schengener Ofkommes: firwat Schengen? ==
De [[14. Juni]] [[1985]] gouf um Muselschëff ''Marie-Astrid'' d'[[Schengener Ofkommes]] ënnerschriwwen, dat den [[19. Juni]] [[1990]] duerch d'Schengener Konventioun ergänzt gouf, an de [[26. Mäerz]] [[1995]] a Kraaft getrueden ass.

{{Méi Info 1|Schengener Ofkommes}}

Schengen ass dofir erausgesicht ginn, well Lëtzebuerg 1985 d'[[Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun]] hat, a fir en Accord iwwer d'Ophiewe vu Grenzkontrollen en [[Dräilännereck]] vu senger Symbolik hir ganz gutt gepasst huet. Aus praktesche Grënn gouf dofir Schengen erausgesicht, well den Dräilännereck zu [[Rodange]] an enger net fotogener Industriebrooch läit, an deen zu [[Léiler]], am [[Éislek]] ze schwéier zougänglech fir déi ganz Ministere war. Soss géif et haut vläicht weltbekannt &quot;Rodange-&quot; oder &quot;Lieler-Visae&quot; ginn...

Seng Bekanntheet krut Schengen doduerch, datt dem Duerf säin Numm op Millioune vu [[Visa (Dokument)|Visaen]] a [[Pass (Dokument)|Päss]] aus der ganzer Welt pecht. Se äussert sech a sou skurrillen Detailer wéi deem, datt eng brittesch Rockband &quot;Schengen&quot; heescht, oder datt et zënter dem Enn vun den 1980er Joren zu [[Tanger]], am [[Marokko]], e &quot;Café Schengen&quot; gëtt. Caféen oder Restaurante mam Numm &quot;S(c)hengen* gëtt et der och zu [[Tbilisi]], [[Sankt Péitersbuerg]], zu [[Nei-Delhi]] an zu [[Bukarest]].&lt;ref&gt;Bodo Bost: &quot;Schengen als Sehnsuchtsort.&quot; In: ''d'Lëtzebuerger Land'' Nr.29, 17. Juli 2015, S.13.&lt;/ref&gt; Der [[Internet]]-Sichmaschinn ''[[Google]]'' no gëtt et iwwer 14,5 Millioune Säiten, wou iwwer &quot;Schengen&quot; rieds geet {{small|(Stand: Juli 2015)}}.

== Kuckeswäertes an der Gemeng ==
* D'[[Kochhaus (Schengen)|Kochhaus zu Schengen]]
* D'[[Schlass Schengen|Schengener Schlass]]
* Den [[Haff Réimech]]
* D'[[Naturschutzgebitt Strombierg]]
* Nieft dem Schlass läit e Gaart, deen Deel vum Projet ''Gäert ouni Grenzen'' (&quot;[[:de:Gärten ohne Grenzen]]&quot;) ass, an deen eng 25 Gäert am Dräilännereck ëmfaasst.
* Den Europäische Musée am &quot;Centre européen&quot;

== Jumelagen ==

[[Fichier:Schengen Jumelage 2632.jpg|thumb|300px|De Jumelage-Panneau Schengen-Ischgl zu Schengen]]
Zanter [[2006]] ass Schengen mat der [[éisträich]]escher Gemeng [[Ischgl]] jumeléiert. D'Festivitéite ware schonn den [[10. Juni]] [[2006]]. Offiziell gouf de Jumelage beim Géigebesuch de [[16. Dezember]] [[2006]] zu Ischgl, wou dann och d'Konventioun ënnerschriwwe gouf.

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Schengen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Am Haff]]
* [[Syndicat des eaux du Sud-Est|SESE]]
* [[SIAER]]
* [[SICEC]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]

== Literatur==
* Moes, G. &amp; S. Müllenborn, 2007. ''Kulturlandschaft und Geologie der Region Schengen.'' Erausgi vun der [[Stëftung Hëllef fir d'Natur]]. Dréckerei saint-paul, 168 S. (ze kréien am [[Haus vun der Natur]]).

== Kuckt och ==
* [[Schengener Ofkommes]]
* [[Schlass Schengen]]
* [[Naturschutzgebitt Strombierg]]
* [[Gipsgrouf Stroumbierg]]
* [[Viaduc vu Schengen]]
* [[Dräilännereck bei Schengen]]
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Schengen}}
* [http://www.schengen.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Schengen]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/schengen D'Gemeng Schengen op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20081103054615/http://www.schengen-tourist.lu/ Touristeninformatioun Schengen]

{{Referenzen an Notten}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Schengen]]
[[Kategorie:Gemeng Schengen| ]]</text>
      <sha1>3pdua4zkdnq0u1umm4dzp2vm0p5he9r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Stadbriedemes</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72855</id>
    <revision>
      <id>2685414</id>
      <parentid>2685190</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:46:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685414</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8709" sha1="k8krj5jt5542solikc4jntyhrpbbmiv" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Stadtbredimus 
 | Numm (Däitsch)  = Stadtbredimus
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Stadbriedemes}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|33|50|N|6|21|50|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réimech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
Stadbriedemes läit op der [[Musel]], vis-à-vis vum däitsche [[Palzem]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Stadbriedemes
 | nord = [[Gemeng Lenneng|Lenneng]]
 | nord-est = [[Gemeng Wuermer|Wuermer]]
 | est =  (D)
 | sud-est= 
 | sud= [[Gemeng Réimech|Réimech]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =[[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbredimus]]
 | nord-ouest =
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
* [[Greiweldeng]]
* [[Hëttermillen]]
* [[Stadbriedemes]]

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Bicherhaff]]

== Geschicht ==
Wéi d'[[Kanaliséierung vun der Musel|Musel kanaliséiert]] gouf, hunn Aarbechter, do wou haut d'[[Staustuf Stadbriedemes-Palzem|Staustuf]] steet, Iwwerreschter vun enger [[Réimescht Räich|réimescher]] Bréck fonnt. Analysen hunn erginn, datt déi Bréck méi al wéi [[Tréier]] ass.

{{Méi Info 1|Monument Réimerbréck zu Stadbriedemes}}

Sou goungen d'Réimer bei Stadbriedemes iwwer eng [[Fuert]] aus Gestengs, op déi aner Säit vun der [[Musel]], wann de [[Floss]] niddreg war. Bei héijem Waasser hu si [[Ponton]]e benotzt. Fir déi viru Feinden ze beschützen hate si, op der Plaz vum spéidere [[Schlass Stadbriedemes|Schlass]], e befestegten Tuerm opgeriicht.&lt;br&gt;[[1857]] gouf op der &quot;''Rauknupp''&quot; e réimesche [[Kierfecht]] mat Kréi, [[Mënz]]en, Schosselen a soss Geschier fonnt.

Am [[8. Joerhonnert]] huet de [[Pippin de Jonken]] den [[Haff Réimech]], zu deem och Stadbriedemes gehéiert huet, der [[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt Maximäin]] vun [[Tréier]] geschenkt. Méi spéit goung den Haff un d'Abtei vu [[Prüm]].

1602 gëtt fir d'éischt an Dokumenter den Numm &quot;''Stadtbredimus''&quot; ernimmt, virdru war et ëmmer &quot;''Bredeniss''&quot; oder &quot;''Bredimus''&quot;. De Johann von Wiltz war den Här vu Stadbriedemes. No sengem Doud gouf säi Grondbesëtz an zwee gläich Deeler opgedeelt. Ee vun hinnen huet de Freiherr von Braubach kaaft, vun deem aneren Deel gëtt et weider keng Informatioun.

1670 koum Stadbriedemes an de Besëtz vun der Famill Meternich-Burscheid.

{{Intro Gemeng}}

=== Ursprong vum Numm ===
Den Numm ''Stadtbredimus'' kënnt vum [[Keltesch]]e &quot;''Bre - den - Es''&quot;, dat sou vill wéi &quot;''iwwer dem Waasser héije Buedem''&quot; heescht a &quot;''Stad''&quot; wat de selwechte Sënn wéi &quot;Uwänner&quot; (vun der [[Musel]], an dësem Fall) huet.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2200
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:961
 bar:1871 from:0 till:1124
 bar:1910 from:0 till:941
 bar:1922 from:0 till:849
 bar:1935 from:0 till:788
 bar:1947 from:0 till:724
 bar:1960 from:0 till:667
 bar:1970 from:0 till:652
 bar:1981 from:0 till:754
 bar:1991 from:0 till:882
 bar:2001 from:0 till:1249
 bar:2011 from:0 till:1496
 bar:2021 from:0 till:1968

PlotData=
 bar:1821 at: 961 fontsize:S text:961 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1124 fontsize:S text:1.124 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 941 fontsize:S text:941 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 849 fontsize:S text:849 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 788 fontsize:S text:788 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 724 fontsize:S text:724 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 667 fontsize:S text:667 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 652 fontsize:S text:652 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 754 fontsize:S text:754 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 882 fontsize:S text:882 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 1249 fontsize:S text:1.249 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1496 fontsize:S text:1.496 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 1968 fontsize:S text:1.968 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1843 - 1849: P. Krieps&lt;ref name=BMs&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wcgdpk/pages/1/articles/DTL25 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher. 1843 - 1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 93, Zweites Blatt (21.04.1934), p. 1 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1849 - 1867: J. Siebenaler
* 1867 - 1870: [[Edmond de la Fontaine]]
* 1870 - 1873: N. Beißel
* 1873 - 1879: M. Frieden
* 1879 - 1890: J. Kirch-Bley
* 1890 - 1902: J. Kieffer-Wintringer
* 1902 - 1908: N. Frieden
* 1908 - 1918: [[Anton Beissel]]
* 1918 - [≥1934]: Mich. Goldschmit&lt;ref name=BMs/&gt;
* ...
* 1988 - 2011: Jeannot Bonifas
* 2011 - 2023: [[Marco Albert]]
* zanter 2023: [[Robby Beissel]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Stadbriedemes ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[SIAER]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDERO]]
* [[SIDEST]]
|
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[Syndicat de la distribution d'eau-Remich]]
* [[SYVICOL]]
|}
== Kuckeswäertes ==
* [[Schlass Stadbriedemes]]: do huet den [[Edmond de la Fontaine]] gewunnt. D'[[Vinsmoselle|Wënzergenossenschaft ''Domaines de Vinsmoselle'']] huet hire Sëtz am renovéierte Schlass.
* De [[Kulturpad Stadbriedemes|Kulturpad]] genannt &quot;Sentier culturel Stadtbredimus&quot;.
* Dem [[Dicks]] säi Graf bei der Kierch.
* Dem [[Batty Weber]] säi Wunnhaus, d'''Haus Heemecht''.
* [[Staustuf Stadbriedemes-Palzem]], eng vun zwou Staustufen zu Lëtzebuerg.
* [[Monument Réimerbréck zu Stadbriedemes|Monument Réimerbréck]] bei der Staustuf Stadbriedemes-Palzem.
* [[Paul Eyschen-Monument zu Stadbriedemes|Monument fir de Paul Eyschen]], de fréiere Wäibauminister, laanscht d'Musel zu [[Gréiwemaacher]] zou.

== Biller ==
&lt;gallery widths=&quot;200&quot; heights=&quot;150&quot; perrow=&quot;3&quot;&gt;
Fichier:Castle_01_Stadtbredimus_Luxembourg.jpg|[[Schlass Stadbriedemes]]
Fichier:Batty_Weber_01_Stadtbredimus_Luxembourg.jpg|Dem [[Batty Weber]] säin ''Haus Heemecht''
Fichier:Edmond_de_la_Fontaine_grave_01_Stadtbredimus_Luxembourg.jpg|Graf vum [[Dicks]]
Fichier:SchleiSta1.JPG|Steierbréck vun der Staustuf Stadbriedemes-Palzem
Fichier:Paul Eyschen monument Stadtbredimus c61.jpg|[[Paul-Eyschen-Monument zu Stadbriedemes|Paul-Eyschen Monument]]
Fichier:Stadtbredimus_Luxembourg_church_01.jpg|Kierch Stadbriedemes
Fichier:Kapell Wäistrooss r.jpg|Altor an enger Kapell laanscht d'Muselstrooss
Fichier:Sentier_culturel_Stadtbredimus_Luxembourg.jpg|Panneau vum [[Kulturpad Stadbriedemes|Kulturpad]]
Fichier:Roman_bridge_monument_01_Stadtbredimus_Luxembourg.jpg|[[Monument Réimerbréck zu Stadbriedemes|D'Monument Réimerbréck]]
&lt;/gallery&gt;

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Eech um Bicherhaff|Bemierkenswäert Eech um Bicherhaff]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Stadtbredimus|Stadbriedemes}}
* [http://www.stadtbredimus.lu Websäit vun der Gemeng Stadbriedemes]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/remich/stadtbredimus D'Gemeng Stadbriedemes op syvicol.lu]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Réimech}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Stadbriedemes]]
[[Kategorie:Gemeng Stadbriedemes| ]]</text>
      <sha1>k8krj5jt5542solikc4jntyhrpbbmiv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Veianen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72929</id>
    <revision>
      <id>2685471</id>
      <parentid>2683119</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:37:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685471</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9922" sha1="7mx86hi16wgd8frj8gx2gaj2dabxqfr" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Vianden 
 | Numm (Däitsch) = Vianden
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Veianen}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|56|01|N|06|12|27|O}}
 }}
[[Fichier:Château de Vianden 2.JPG|thumb|D'[[Schlass Veianen]].]]
[[Fichier:Vianden Bildchen.jpg|thumb|upright|[[Veianer Bildchen|Bildchen-Kapell]] tëscht Veianen a [[Biwels]].]]
[[Fichier:Vianden stadhous.jpg|thumb|upright|D'''Stadhous'']]

D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Veianen]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass {{wikidata|property|linked|P36}}, déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Veianen
 | nord-ouest =  [[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]
 | nord =  
 | nord-est = 
 | est =  (D)
 | sud-est = 
 | sud= 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Tandel|Tandel]]
 | ouest = 
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
Mat enger Kadasterfläch vun 967,2754 ha ass Veianen eng vun den 10 klengste Gemengen am Land. Si besteet aus den zwou [[Kadastersektioun]]en Veianen mat 318,1190 [[Ar (Flächemooss)|ha]] a Scheierhaff mat 649,1564 ha.

=== Uertschaften ===
* Veianen

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
* [[Nacher  Strooss]]
* [[Niklosbierg]]
* [[Sanatorium vu Veianen|Sanatorium]]
* [[Scheierhaff (Veianen)|Scheierhaff]]
* [[Schlass Veianen|Veianer Schlass]]
{{Div col end}}

==Geschicht==
{{Kapitel Info feelt}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2300
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1440
 bar:1871 from:0 till:1471
 bar:1910 from:0 till:1178
 bar:1922 from:0 till:1074
 bar:1935 from:0 till:1195
 bar:1947 from:0 till:1111
 bar:1960 from:0 till:1605
 bar:1970 from:0 till:1520
 bar:1981 from:0 till:1500
 bar:1991 from:0 till:1480
 bar:2001 from:0 till:1511
 bar:2011 from:0 till:1692
 bar:2021 from:0 till:2161

PlotData=
 bar:1821 at: 1440 fontsize:S text:1.440 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1471 fontsize:S text:1.471 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1178 fontsize:S text:1.178 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1074 fontsize:S text:1.074 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1195 fontsize:S text:1.195 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1111 fontsize:S text:1.111 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1605 fontsize:S text:1.605 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1520 fontsize:S text:1.520 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1500 fontsize:S text:1.500 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1480 fontsize:S text:1.480 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1511 fontsize:S text:1.511 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1692 fontsize:S text:1.692 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2161 fontsize:S text:2.161 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms vianden luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''de gueules à la fasce d'argent''&lt;br&gt;{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

Als Resultat vun de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vum 11. Juni 2023 gouf sech drop gëeenegt, datt déi éischt 3 Joer de [[François Weyrich]] Buergermeeschter géif, dono fir déi zweet Hallschecht vum Mandat de [[Paul Petry]].&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/2074509.html &quot;Veianen huet an deenen nächste 6 Joer 2 Buergermeeschteren.&quot;] rtl.lu, 13.06.2023.&lt;/ref&gt;

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
{{Div col|cols=3}}
* ? - ?: [[Franz Julian André]] (1773-1859)
*...
* 1844: [[Jean-Louis André]]&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
*...
* 1867 - 1876: [[Adolphe Pauly-Strasser]]
*...
* 1899 - ? [[Henri Petges]]
*...
* ? - ? : [[Victor Hess]]
* 1921 - 1945: [[Édouard Wolff (1878)|Édouard Wolff]]
* 1946 - 1981: [[Victor Abens]]
* 1982 - 2000: [[Raymond Frisch]]
* 2000 - 2003: [[Marc Schaefer]]
* 2004 - 2011: [[Gaby Heger|Gaby Frantzen-Heger]]
* 2011 - 2017: [[Marc Schaefer]]
* 2017 - 2019: [[Henri Majerus]]
* 2019 - 2023: [[Claude Tonino]]&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2020/01-janvier/17-assermentation-Vianden.html &quot;Assermentation du bourgmestre et d'échevins de la ville de Vianden.&quot;] Communiqué op gouvernement.lu, 17.01.2020.&lt;/ref&gt;
* zanter 2023: [[François Weyrich]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; 
{{Div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Veianen ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Parc Naturel de l'Our]]
* [[SICEC]]
* [[SIDEC]]
* [[SIGI]]
* [[SIVOUR]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}

==Jumelagen==
* {{BEL-f}} [[Huy]]
* {{PRT-f}} [[Ribeira de Pena]]&lt;ref&gt;Cf. [https://web.archive.org/web/20090417002621/http://vianden.lu/fr/Faitdivers/villedeRibeira Op der offizieller Websäit vun der Gemeng Veianen]&lt;/ref&gt;
* {{FRA-f}} [[Compiègne]]&lt;ref&gt;Cf. [https://web.archive.org/web/20101109125657/http://www.mairie-compiegne.fr/mairie/vianden.asp Op der offizieller Websäit vun der Stad Compiègne]&lt;/ref&gt;

== Kuckeswäertes ==
{{Div col|cols=2}}
* [[Buerg Veianen]];
* [[Hockelstuerm]] op der Hockelslay;
* [[Musée vun der Stad Veianen]] am Dicks-Haus;
* [[Poppen- a Spillsaachemusée Veianen]];
* Geriichts- a Fräiheetskräiz an der Groussgaass;
* Dicksmonument um [[Dicksgäertchen zu Veianen|Dicksgäertchen]];
* [[Trinitarierkierch vu Veianen|Trinitianerkierch]] mat sengem [[Kräizgank]];
* [[Sodalitéitskapell zu Veianen|Sodalitéitskapell]] nieft der Trinitarierkierch;
* [[Musée vun der Karikatur a vum Cartoon zu Veianen|Musée vun der Karikatur a vum Cartoon]];
* D'Märei vu Veianen, ''Stadhous'' genannt, e fréiert Buerghaus;
* [[Ancien Cinéma|Ale Kino]];
* [[Bommenzinnes]] op der Bréck;
* Victor-Hugo-Büst vum [[Auguste Rodin|Rodin]] op der Bréck;
* [[Victor-Hugo-Literaturmusée]];
* [[Kierch Veianen (Nikloskierch)|Nikloskierch]];
* Kulturzenter [[Larei]] mat sengem bemierkenswäerte [[Ginkgo]];
* [[Rochuskapell vu Veianen|Neikierch]] = [[Rochus vu Montpellier|Hellege-Rochus]]-Kierch, beim Kierfecht;
* [[Pompelspäicherwierk Veianen#Den.C3.ABnneschte Baseng|Staumauer op der Loumillen]];
* [[Veianer Bildchen|Bildchen-Kapell]] tëscht Veianen a [[Biwels]];
* [[Pompelspäicherwierk Veianen]] tëscht Biwels a [[Stolzebuerg]].
{{Div col end}}
==Fräizäit==
* D'[[Ourdall-Bibliothéik]];
* De [[Veianer Sessellift]], deen 2006 komplett restauréiert gouf;
* D'[[Veianer Schwämm]], ënner fräiem Himmel, op vun Enn Mee bis Ufank September;
* Am ''Bildchensbësch'' ass en [[Héichseelgaart]], deen 2006 vergréissert gouf;
* Den [[Nëssmaart]] am Prinzip den 2. Sonndeg am Oktober;
* De [[Miertchen]] uganks November.

==Bekannt Veiner Leit==
*[[Victor Abens|Vic Abens]] (1912-1993), Politiker an Industriellen,
*[[Charles Arendt]] (1825-1910), Staatsarchitekt,
*[[Théodore Bassing]] (1867-1926), Lokalhistoriker an Auteur,
*[[René Engelmann]] (1880-1915), Professer an Auteur,
*[[Carlo Hartmann]] (*1955), Bariton-Sänger,
*[[Joseph Probst]] (1911-1997), Moler a Sculpteur,
*[[Émile Probst]] (1913-2004), Graphiker, Glasmoler, Karikaturist a Publizist,
*[[Yolanda vu Veianen]] (1231-1283), kathoulesch Nonn.

== Literatur ==
* [[Adrien Ries|Ries, Adrien]], 1986-1987. Veinen an der Lëtzebuerger Literatur. Ous der Veiner Geschicht / Veiner Geschichtsfrënn Nr. 4 (1986): 42-51; Nr. 5(1987): 54-68; Nr. 6 (1988): 29-34. Vianden.

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied]]
* [[Naturpark Our]]
* [[Sanatorium vu Veianen]]
* [[Veianer Bicherfest]]
* D'Gemeng ass Member vun [[Islek ohne Grenzen EWIV]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Vianden|Veianen}}
* [http://www.vianden.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Veianen]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/vianden/vianden D'Gemeng Veianen op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.castle-vianden.lu/ Touristeninformatiounen iwwer d'Buerg Veianen]
* [https://web.archive.org/web/20161231040609/http://www.vianden-info.lu/deutsch/home Syndicat d'initiative et de tourisme]
* [http://www.victor-hugo.lu/ De literaresche Musée Victor Hugo]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Veianen}}

[[Kategorie:Gemeng Veianen| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Veianen]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Veianen]]</text>
      <sha1>7mx86hi16wgd8frj8gx2gaj2dabxqfr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Schieren</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72963</id>
    <revision>
      <id>2685407</id>
      <parentid>2685019</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:17:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685407</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7126" sha1="2qbqvn6yapl014fgvh8x86k14vbdvs5" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Schieren 
 | Numm (Däitsch)  = Schieren
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schieren}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|49|50|N|06|05|55|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
{{div col|cols=3}}
* [[Biertreng]]
* [[Colmer Bréck]]
* [[Schieren]]
{{div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{div col|cols=3}}
* [[Bierkenhaff]]
* [[Colmer Halt]]
* [[Matgeshaff]]
* [[Nidderschieren]]
* [[Pléiter]]
* [[Schierener Haff]]
* [[Schierener Millen]]
* [[Uewerschieren]]
{{div col end}}

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Schieren
 | nord =  
 | nord-est = [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng/Sauer]]
 | est =  [[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]]
 | sud-est = [[Gemeng Noumer|Noumer]]
 | sud= 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]
 | ouest =  
 | nord-ouest =  [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]
}}

== Geschicht ==
D'Gemeng Schieren ass mam Gesetz vum 22. Januar 1850 geschaaft ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/22/n1/jo|Titel=Loi du 22 janvier 1850 qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange.|Gekuckt=18.06.2023|Datum=22.01.1850|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Bis dohi waren d'Uertschafte vun der haiteger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] Schieren een Deel vun der [[Gemeng Ettelbréck]].

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2400
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:520
 bar:1871 from:0 till:1000
 bar:1910 from:0 till:809
 bar:1922 from:0 till:790
 bar:1935 from:0 till:759
 bar:1947 from:0 till:754
 bar:1960 from:0 till:845
 bar:1970 from:0 till:965
 bar:1981 from:0 till:1173
 bar:1991 from:0 till:1293
 bar:2001 from:0 till:1358
 bar:2011 from:0 till:1486
 bar:2021 from:0 till:2073

PlotData=
 bar:1821 at: 520 fontsize:S text:520 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1000 fontsize:S text:1.000 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 809 fontsize:S text:809 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 790 fontsize:S text:790 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 759 fontsize:S text:759 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 754 fontsize:S text:754 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 845 fontsize:S text:845 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 965 fontsize:S text:965 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 1173 fontsize:S text:1.173 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1293 fontsize:S text:1.293 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1358 fontsize:S text:1.358 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1486 fontsize:S text:1.486 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2073 fontsize:S text:2.073 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref&gt;Mémorial B – Recueil de législation,  29. Januar 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial_B_1986-01-29_Schieren.jpg|commons:File:Mémorial_B_1986-01-29_Schieren.jpg]].&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}}
|}

== Politik ==
===Gemengerot===
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.
&lt;!--Buergermeeschter war vum 19. Abrëll 2013 bis de 7. Oktober 2015 de Camille Pletschette. Dono huet hie mam éischte Schäffen André Schmit de Poste getosch. De Jos Birchen war bis Oktober 2015 zweete Schäffen, duerno huet hie mam Francis Wirth d'Plaz gewiesselt.&lt;ref&gt;[http://www.gouvernement.lu/5337344/15-assermentation-bourgmestre &quot;Assermentation d'un bourgmestre et de deux échevins de la commune de Schieren.&quot;] gouvernement.lu, publié le 16.10.2015 (08:52)&lt;/ref&gt;
--&gt;
=== Buergermeeschteren ===
* 1850 - 1867: Dominique Toussaint&lt;ref name=BM&gt;[https://persist.lu/ark:70795/bg4zrx1m8g/pages/53/articles/DIVL690 Wissenswertes um die Gemende Schieren.] In: ''Sapeurs-pompiers Schieren (Luxembourg)''. 1994, p. 51 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1867 - 1875: Michel Fabricius
* 1876 - 1916: [[Pierre Toussaint]]
* 1916 - 1934: Henri Beringer
* 1935 - 1966: [[Hubert Schlechter]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/kz8tq9dsx/pages/10/articles/DIVL89 In memoriam Bürgermeister Hubert Schlechter.] In: Luxemburger Wort, 119. Jg., n° 244 (01.09.1966), p. 10 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1966-1977: Albert Weber
* 1978 - 1993: [[Gust Goerens|Auguste Goerens]]
* 1994- ?: Josy Lutgen&lt;ref name=BM/&gt;
* 19. Abrëll 2013 - 7. Oktober 2015: Camille Pletschette
* 7. Oktober 2015 - 9. Oktober 2019: André Schmit
* November 2019&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/support/recherche.html|Titel=Assermentation d'un bourgmestre et d'échevins|Gekuckt=05.06.2022|Datum=30.11.2019|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; - November 2023: [[Eric Thill]]
* zanter November 2023: [[Jean-Paul Zeimes]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Schieren ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Centre]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SYVICOL]]

== Kuckt och ==
{{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Schieren (Luxembourg)|Schieren}}
* [https://web.archive.org/web/20210101024456/http://www.schieren.org/ Veräiner vu Schieren um Spaweck]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/schieren D'Gemeng Schieren op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Schieren]]
[[Kategorie:Gemeng Schieren| ]]</text>
      <sha1>2qbqvn6yapl014fgvh8x86k14vbdvs5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Rëmeleng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73000</id>
    <revision>
      <id>2685385</id>
      <parentid>2681971</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:50:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>+Awunner</comment>
      <origin>2685385</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10379" sha1="cc49b774j2yakcgrbfbj42apchgjxqp" xml:space="preserve">{{Doublon|Rëmeleng}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Rumelange 
 | Numm (Däitsch)  = Rümelingen
 | Wopen = Wope Rëmeleng 1.png
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Rëmeleng}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|27|35|N|06|01|50|O}}
}}
[[Fichier:Remeleng1.jpg|thumb|Rëmeleng, vum Kolscheed aus gesinn]]
'''Rëmeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]] an zanter 1907 eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Lëtzebuerger Stied]]. Et ass déi eenzeg Uertschaft an deemno och [[Chef-lieu]] vun der Gemeng.

Rëmeleng gëtt och d'Stad vum ''[[Minettsgéigend#Landstreech a seng Bezeechnung|Roude Buedem]]'' genannt.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften an der Gemeng ==
[[Rëmeleng]] ass déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng, vun där si och den Numm huet.

== Geographie ==
D'Gemeng läit am Dall vun der [[Keelbaach]]. Mat enger Fläch vu 684&amp;nbsp;ha ass se an där Hisiicht eng vun de klengste Gemengen am Land.

Tëscht [[Huldang]] a Rëmeleng gëtt et mat 82&amp;nbsp;km déi gréisst Nord-Süd-Längt vum Lëtzebuerger Land.&lt;br&gt;
An der Rëmelenger Gemeng läit dee südlechste Punkt vum Land op 49°26'52&quot;.

== Geschicht ==
Rëmeleng huet bis 1891 zu der [[Gemeng Keel]] gehéiert. Duerch d'Gesetz vum 27. Juni 1891&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1891/06/27/n2/jo|Titel=Loi du 27 juin 1891 concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange|Gekuckt=15.07.2020|Datum=02.07.1891|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; gouf et vu Keel ofgetrennt an ass domat zanter dem 1. Oktober 1891&lt;ref&gt;Art. 3 vum Gesetz dat den 2. Juli 1891 publizéiert gouf: «La présente loi ne sera exécutoire que nonante jours après sa publication»&lt;/ref&gt; eng onofhängeg Gemeng&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;&gt;Luxemburger Wort 1941-10-31, S. 4 (''Rümelingen 50 Jahre selbständige Gemeinde'').[https://web.archive.org/web/20230408055015/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=774062&amp;search_terms=#panel:pp%7Cissue:774062%7Cpage:4]&lt;br&gt; Wolff, L. &amp; R. Kirsch, 2008. ''Saviez-vous que … ? Le tout savoir sur Rumelange en plus de 500 faits marquants.'' In: R. Kirsch (réd.), 2008. ''Honnert Joer Stad Rëmeleng : 1907 – 2007''. Rumelange : Collège échevinal de la ville, [2008], Leudelange, Qatena, S. 87-133.&lt;/ref&gt;. Zu der neier Gemeng huet nieft der Uertschaft Rëmeleng och de Weiler [[Uewertéiteng]] (Haut-Tétange) gehéiert&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Den éischte [[Buergermeeschter]] war den Industriellen [[Jean-Pierre Nau]], dee seng Nominatioun de 24. Oktober 1891 krut&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rc/1891/10/18/n1/jo|Titel=Mémorial A57/1891|Gekuckt=15.07.2020|Datum=31.10.1891|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Duerch d'Gesetz vum 4. August 1907 krut Rëmeleng den Titel [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stad]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1907/08/04/n1/jo|Titel=Loi du 4 août 1907 attribuant la qualification de ville aux localités de Differdange, Dudelange, Ettelbruck et Rumelange|Gekuckt=15.07.2020|Datum=10.08.1907|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:6000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:401
 bar:1871 from:0 till:834
 bar:1910 from:0 till:5296
 bar:1922 from:0 till:4534
 bar:1935 from:0 till:4198
 bar:1947 from:0 till:4072
 bar:1960 from:0 till:4271
 bar:1970 from:0 till:3935
 bar:1981 from:0 till:3711
 bar:1991 from:0 till:3500
 bar:2001 from:0 till:4309
 bar:2011 from:0 till:5066
 bar:2021 from:0 till:5613

PlotData=
 bar:1821 at: 401 fontsize:S text:401 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 834 fontsize:S text:834 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 5296 fontsize:S text:5.296 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 4534 fontsize:S text:4.534 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 4198 fontsize:S text:4.198 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 4072 fontsize:S text:4.072 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 4271 fontsize:S text:4.271 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 3935 fontsize:S text:3.935 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 3711 fontsize:S text:3.711 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 3500 fontsize:S text:3.500 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 4309 fontsize:S text:4.309 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 5066 fontsize:S text:5.066 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 5613 fontsize:S text:5.613 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Wope Rëmeleng 1.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel''&lt;br&gt;{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] &lt;!--- Mémorial xx, Säit xx ---&gt; Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Rëmeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

Zanter 2023 huet d'[[LSAP]] d'absolut Majoritéit am Schäfferot. Dat war och virdrun de Fall, ausser vun 2017 bis 2023, wou s'eng Koalitioun mat der [[KPL]] hat.

'''Zesummesetzung'''

{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 1999 || 3 || - || 0 || '''7''' 
|- 
| 2005 || 3 || - || 0 || '''8''' 
|- 
| 2011 || 3 || - || 1 || '''7''' 
|- 
| 2017 || 4 || 1 || '''1''' || '''5''' 
|- 
| 2023 || 3 || 1 || 1 || '''6''' 
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

==Buergermeeschteren==
{{Div col|cols=2}}
*[[Jean-Pierre Nau]] (1891-1898)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Henri Schroell]] (1898-1905)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Charles Theisen]] (1905-1906), interim (Schäffen)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Jacques Sturm (Rëmeleng)|Jacques Sturm]] (1906-1921)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Bernard Deisges]] (1921-1925)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Florentin Antony]] (1925)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Jean-Pierre Bausch]] (1925-1932)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Mathias Piren]] (1932-1934)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Nic. Seywert]] (1935-1939)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Henri Lück]] (1939-1941)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*Dr. Schmitt (1941-1944), däitschen Amtsbürgermeister&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Emile Quintus]] (1944-1945), interim (Schäffen)&lt;ref&gt;Luxemburger Wort 1944-10-17, S. 4 (''Allerlei aus Rümelingen'').[https://web.archive.org/web/20210728010222/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=790172&amp;search_terms=#panel:pp|issue:790172|page:4]&lt;br&gt;Escher Tageblatt 1945-06-18, S. 2 (''Aus den Gemeinderäten'').[http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=110435&amp;search_terms=#panel:pp|issue:110435|page:2]&lt;/ref&gt;
*[[Henri Lück]] (1945-1969)&lt;ref&gt;[[Alex Bodry|Bodry, A.]] &amp; [[Ben Fayot|B. Fayot]], 2016. ''120 Jor sozialistesch Deputéiert an der Lëtzebuerger Chamber (1896 - 2016) : dictionnaire biographique des députés socialistes à la Chambre des députés.'' La mémoire socialiste, Luxembourg, S. 135.&lt;/ref&gt;
*[[André Zirves]] (1970-1990)
*[[Will Hoffmann]] (1990-2011)
*[[Henri Haine]] (zanter 2011)&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/articles/2011/11-novembre/21-assermentation.html Assermentation de nouveaux bourgmestres et échevins.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; &lt;!---12. Abrëll 1964 gebuer--&gt;&lt;!---12. Abrëll 1964 gebuer--&gt;
{{Div col end}}

== Kuckeswäertes ==
* [[Musée national des mines|Nationale Minnemusée]]
* [[Kierch Saint Sébastien (Rëmeleng)|Parkierch Saint Sébastien]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Rëmeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=5}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SARE]]
* [[SICEC]]
* [[SICOSPORT]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[STEP]]
* [[SYCOSAL]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
{{Div col end}}
== Jumelage ==
* [[Grundlsee]] an {{AUT}}

== Kuckt och ==
* [[Rëmeleng]] (vill Detailer iwwer d'Uertschaft)
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Rumelange}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.rumelange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Rëmeleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/rumelange D'Gemeng Rëmeleng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.mnm.lu D'Websäit vum Nationale Minnemusée]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1891/0380207/0380207.pdf#page=2 D'Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Rëmeleng ''(Loi du 27 juin 1891, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange.)'']

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Gemeng Remeleng}}
[[Kategorie:Gemeng Rëmeleng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Remeleng]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Remeleng]]</text>
      <sha1>cc49b774j2yakcgrbfbj42apchgjxqp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685412</id>
      <parentid>2685385</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:39:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geographie */ nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685412</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10601" sha1="30nn5iswqpypu9mv593d1sbnugojqk5" xml:space="preserve">{{Doublon|Rëmeleng}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Rumelange 
 | Numm (Däitsch)  = Rümelingen
 | Wopen = Wope Rëmeleng 1.png
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Rëmeleng}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|27|35|N|06|01|50|O}}
}}
[[Fichier:Remeleng1.jpg|thumb|Rëmeleng, vum Kolscheed aus gesinn]]
'''Rëmeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]] an zanter 1907 eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Lëtzebuerger Stied]]. Et ass déi eenzeg Uertschaft an deemno och [[Chef-lieu]] vun der Gemeng.

Rëmeleng gëtt och d'Stad vum ''[[Minettsgéigend#Landstreech a seng Bezeechnung|Roude Buedem]]'' genannt.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften an der Gemeng ==
[[Rëmeleng]] ass déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng, vun där si och den Numm huet.

== Geographie ==
D'Gemeng läit am Dall vun der [[Keelbaach]]. Mat enger Fläch vu 684&amp;nbsp;ha ass se an där Hisiicht eng vun de klengste Gemengen am Land.

Tëscht [[Huldang]] a Rëmeleng gëtt et mat 82&amp;nbsp;km déi gréisst Nord-Süd-Längt vum Lëtzebuerger Land.&lt;br&gt;
An der Rëmelenger Gemeng läit dee südlechste Punkt vum Land op 49°26'52&quot;.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Rëmeleng
 | nord = 
 | nord-est =[[Gemeng Keel|Keel]]
 | est = 
 | sud-est = 
 | sud= [[Ëtteng]] (F)
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Esch-Uelzecht]]
 | nord-ouest = 
}}

== Geschicht ==
Rëmeleng huet bis 1891 zu der [[Gemeng Keel]] gehéiert. Duerch d'Gesetz vum 27. Juni 1891&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1891/06/27/n2/jo|Titel=Loi du 27 juin 1891 concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange|Gekuckt=15.07.2020|Datum=02.07.1891|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; gouf et vu Keel ofgetrennt an ass domat zanter dem 1. Oktober 1891&lt;ref&gt;Art. 3 vum Gesetz dat den 2. Juli 1891 publizéiert gouf: «La présente loi ne sera exécutoire que nonante jours après sa publication»&lt;/ref&gt; eng onofhängeg Gemeng&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;&gt;Luxemburger Wort 1941-10-31, S. 4 (''Rümelingen 50 Jahre selbständige Gemeinde'').[https://web.archive.org/web/20230408055015/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=774062&amp;search_terms=#panel:pp%7Cissue:774062%7Cpage:4]&lt;br&gt; Wolff, L. &amp; R. Kirsch, 2008. ''Saviez-vous que … ? Le tout savoir sur Rumelange en plus de 500 faits marquants.'' In: R. Kirsch (réd.), 2008. ''Honnert Joer Stad Rëmeleng : 1907 – 2007''. Rumelange : Collège échevinal de la ville, [2008], Leudelange, Qatena, S. 87-133.&lt;/ref&gt;. Zu der neier Gemeng huet nieft der Uertschaft Rëmeleng och de Weiler [[Uewertéiteng]] (Haut-Tétange) gehéiert&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Den éischte [[Buergermeeschter]] war den Industriellen [[Jean-Pierre Nau]], dee seng Nominatioun de 24. Oktober 1891 krut&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rc/1891/10/18/n1/jo|Titel=Mémorial A57/1891|Gekuckt=15.07.2020|Datum=31.10.1891|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Duerch d'Gesetz vum 4. August 1907 krut Rëmeleng den Titel [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stad]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1907/08/04/n1/jo|Titel=Loi du 4 août 1907 attribuant la qualification de ville aux localités de Differdange, Dudelange, Ettelbruck et Rumelange|Gekuckt=15.07.2020|Datum=10.08.1907|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:6000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:401
 bar:1871 from:0 till:834
 bar:1910 from:0 till:5296
 bar:1922 from:0 till:4534
 bar:1935 from:0 till:4198
 bar:1947 from:0 till:4072
 bar:1960 from:0 till:4271
 bar:1970 from:0 till:3935
 bar:1981 from:0 till:3711
 bar:1991 from:0 till:3500
 bar:2001 from:0 till:4309
 bar:2011 from:0 till:5066
 bar:2021 from:0 till:5613

PlotData=
 bar:1821 at: 401 fontsize:S text:401 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 834 fontsize:S text:834 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 5296 fontsize:S text:5.296 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 4534 fontsize:S text:4.534 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 4198 fontsize:S text:4.198 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 4072 fontsize:S text:4.072 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 4271 fontsize:S text:4.271 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 3935 fontsize:S text:3.935 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 3711 fontsize:S text:3.711 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 3500 fontsize:S text:3.500 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 4309 fontsize:S text:4.309 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 5066 fontsize:S text:5.066 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 5613 fontsize:S text:5.613 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Wope Rëmeleng 1.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel''&lt;br&gt;{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] &lt;!--- Mémorial xx, Säit xx ---&gt; Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}}
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Rëmeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

Zanter 2023 huet d'[[LSAP]] d'absolut Majoritéit am Schäfferot. Dat war och virdrun de Fall, ausser vun 2017 bis 2023, wou s'eng Koalitioun mat der [[KPL]] hat.

'''Zesummesetzung'''

{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 1999 || 3 || - || 0 || '''7''' 
|- 
| 2005 || 3 || - || 0 || '''8''' 
|- 
| 2011 || 3 || - || 1 || '''7''' 
|- 
| 2017 || 4 || 1 || '''1''' || '''5''' 
|- 
| 2023 || 3 || 1 || 1 || '''6''' 
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

==Buergermeeschteren==
{{Div col|cols=2}}
*[[Jean-Pierre Nau]] (1891-1898)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Henri Schroell]] (1898-1905)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Charles Theisen]] (1905-1906), interim (Schäffen)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Jacques Sturm (Rëmeleng)|Jacques Sturm]] (1906-1921)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Bernard Deisges]] (1921-1925)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Florentin Antony]] (1925)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Jean-Pierre Bausch]] (1925-1932)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Mathias Piren]] (1932-1934)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Nic. Seywert]] (1935-1939)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Henri Lück]] (1939-1941)&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*Dr. Schmitt (1941-1944), däitschen Amtsbürgermeister&lt;ref name=&quot;LW1941&quot;/&gt;
*[[Emile Quintus]] (1944-1945), interim (Schäffen)&lt;ref&gt;Luxemburger Wort 1944-10-17, S. 4 (''Allerlei aus Rümelingen'').[https://web.archive.org/web/20210728010222/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=790172&amp;search_terms=#panel:pp|issue:790172|page:4]&lt;br&gt;Escher Tageblatt 1945-06-18, S. 2 (''Aus den Gemeinderäten'').[http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=110435&amp;search_terms=#panel:pp|issue:110435|page:2]&lt;/ref&gt;
*[[Henri Lück]] (1945-1969)&lt;ref&gt;[[Alex Bodry|Bodry, A.]] &amp; [[Ben Fayot|B. Fayot]], 2016. ''120 Jor sozialistesch Deputéiert an der Lëtzebuerger Chamber (1896 - 2016) : dictionnaire biographique des députés socialistes à la Chambre des députés.'' La mémoire socialiste, Luxembourg, S. 135.&lt;/ref&gt;
*[[André Zirves]] (1970-1990)
*[[Will Hoffmann]] (1990-2011)
*[[Henri Haine]] (zanter 2011)&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/articles/2011/11-novembre/21-assermentation.html Assermentation de nouveaux bourgmestres et échevins.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; &lt;!---12. Abrëll 1964 gebuer--&gt;&lt;!---12. Abrëll 1964 gebuer--&gt;
{{Div col end}}

== Kuckeswäertes ==
* [[Musée national des mines|Nationale Minnemusée]]
* [[Kierch Saint Sébastien (Rëmeleng)|Parkierch Saint Sébastien]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Rëmeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=5}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SARE]]
* [[SICEC]]
* [[SICOSPORT]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[STEP]]
* [[SYCOSAL]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
{{Div col end}}
== Jumelage ==
* [[Grundlsee]] an {{AUT}}

== Kuckt och ==
* [[Rëmeleng]] (vill Detailer iwwer d'Uertschaft)
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Rumelange}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.rumelange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Rëmeleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/rumelange D'Gemeng Rëmeleng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.mnm.lu D'Websäit vum Nationale Minnemusée]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1891/0380207/0380207.pdf#page=2 D'Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Rëmeleng ''(Loi du 27 juin 1891, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange.)'']

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Gemeng Remeleng}}
[[Kategorie:Gemeng Rëmeleng| ]]
[[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Remeleng]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Remeleng]]</text>
      <sha1>30nn5iswqpypu9mv593d1sbnugojqk5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Schëtter</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73034</id>
    <revision>
      <id>2685398</id>
      <parentid>2685186</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:55:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685398</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7155" sha1="pfihfztptvmdhlcnk2d03fwqer3k3km" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Schuttrange 
 | Numm (Däitsch)  = Schüttringen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schëtter}} 
 | Fläch = 1.610 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten = {{coor dms|49|37|15|N|06|16|20|O}} 
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Schëtter
 | nord = [[Gemeng Betzder|Betzder]]
 | nord-est = [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]
 | est =  
 | sud-est= [[Gemeng Lenneng|Lenneng]]
 | sud= [[Gemeng Conter|Conter]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]
 | ouest =  
 | nord-ouest = [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 3}}
* [[Iwwersiren]]
* [[Mënsbech]]
* [[Neihaischen]]
* [[Schëtter]]
* [[Schraasseg]]
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Kuelebierg (Schraasseg)|Schraasseger Kuelebierg]]
* [[Schlass Mënsbech|Mënsbecher Schlass]]

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:4600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:813
 bar:1871 from:0 till:978
 bar:1910 from:0 till:937
 bar:1922 from:0 till:998
 bar:1935 from:0 till:1006
 bar:1947 from:0 till:1051
 bar:1960 from:0 till:1055
 bar:1970 from:0 till:1224
 bar:1981 from:0 till:1738
 bar:1991 from:0 till:2503
 bar:2001 from:0 till:3258
 bar:2011 from:0 till:3592
 bar:2021 from:0 till:4272

PlotData=
 bar:1821 at: 813 fontsize:S text:813 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 978 fontsize:S text:978 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 937 fontsize:S text:937 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 998 fontsize:S text:998 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 1006 fontsize:S text:1.006 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1051 fontsize:S text:1.051 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1055 fontsize:S text:1.055 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1224 fontsize:S text:1.224 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1738 fontsize:S text:1.738 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2503 fontsize:S text:2.503 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 3258 fontsize:S text:3.258 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3592 fontsize:S text:3.592 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 4272 fontsize:S text:4.272 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}}
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Schëtter gëtt nom [[Proporsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

De Schäfferot, deen aus de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017 ervirgoung, setzt sech zesummen aus enger Koalitioun vun de [[Schëtter Bierger]], der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an deene [[Déi Gréng|Gréngen]].&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1084690.html &quot;3er-Koalitioun zu Schëtter steet!&quot;] rtl.lu, 12.10.2017, 09:49:22.&lt;/ref&gt; No de Gemengewale vun 2023  setzt e sech aus enger [[DP]]-LSAP-Koalitioun zesummen.

=== Zesummesetzung ===
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! S.B.
|- 
| 1999 || 2 || 5 || - || 3 || 1
|- 
| 2005 || 3 || 3 || - || 3 || 2
|- 
| 2011 || 1 || '''4''' || - || 3 || '''3'''
|- 
| 2017 || 1 || 4 || '''1''' || '''1''' || '''4'''
|- 
| 2023 || -|| '''4''' || 2 || '''2''' || 3
|} 
{{small|S.B.: Schëtter Bierger. Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{div col|cols=3}}
*...
*1844: Pierre Steinmetz&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
*1849: [[Michel Mangen (Buergermeeschter)|Michel Mangen]]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres&lt;/ref&gt;
*...
*1952-1967: Jean-Pierre Hilger&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.schuttrange.lu/commune/historique|Titel=Historique|Gekuckt=2025-10-05|Wierk=www.schuttrange.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
*1968-1969: Nicolas Mangen
*1970-1975: Pierre Altmann
*1976: Jean Schmit
*1976-1987: Jean Mangen
*1988-1998: Jean-Donat Calmes
*1998-2005: [[Jean-Pierre Kauffmann]] (DP)
*2005-2008: [[Henri Rodesch]] (CSV)
*2008-2011: [[Claude Marson]] (LSAP)
*2011-2014: [[Nicolas Welsch]] (DP)
*2014-2017: Jean-Pierre Kauffmann (DP)
*2017-2023: [[Jean-Paul Jost]] (Schëtter Bierger)
*zanter 2023: Claude Marson (LSAP)
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Schëtter ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[SIAS]]
* [[SICEC]]
* [[SIDERE]]
* [[SIDEST]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Jumelage ==
* [[Siegelsbach]] an {{DEU}}

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Schuttrange|Schëtter}}
* [http://www.schuttrange.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Schëtter]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/schuttrange D'Gemeng Schëtter op der Websäit vum Syvicol]
* [http://musek.schuttrange.lu Websäit vun der Schëtter Musek]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Schetter]]
[[Kategorie:Gemeng Schëtter| ]]</text>
      <sha1>pfihfztptvmdhlcnk2d03fwqer3k3km</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Housen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73071</id>
    <revision>
      <id>2685403</id>
      <parentid>2684091</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:07:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPeBot</username>
        <id>65660</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Schreifweis CPLL / Kadaster (via JWB)</comment>
      <origin>2685403</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2443" sha1="qgtne8awl329gjhk3zxltd58a3v7lls" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm = Housen
 | Wopen = Coat of arms hosingen luxbrg.png
 | Numm (Franséisch) = Hosingen
 | Numm (Däitsch) = Hosingen
 | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
 | Kanton = {{Kanton Clierf}}
 | Buergermeeschter =
 | Awunner = 1.667
 | Awunnerdatum =
 | Fläch = 4.526,0417 [[Hektar|ha]]&lt;ref&gt;{{Kadaster Fläch}}&lt;/ref&gt;
 | Koordinaten = {{coor dms|50|0|58|N|6|5|31|O}}
 | Kaart = Map Hosingen.PNG
 | Kaartentext = D'fréier Gemeng Housen (orange)&lt;br&gt;am Kanton Clierf (rout)
}}
D''''Gemeng Housen''', ''Husen'' fir d'Leit vun do, war bis Enn 2011 eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] am [[Kanton Clierf]]. Haaptuert war d'Uertschaft [[Housen]]. Den 1. Januar 2012 huet si zesumme mat de Gemengen [[Gemeng Houschent|Houschent]] a [[Gemeng Konstem|Konstem]] zu der [[Gemeng Parc Housen]] fusionéiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n6/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Consthum, de Hoscheid et de Hosingen|Gekuckt=2026-02-28|Wierk=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

== Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
'''Uertschaften:'''
{{Div col|cols=3}}
* [[Buckels]]
* [[Duerscht]]
* [[Ënnereesbech]]
* [[Housen]]
* [[Näidsen]]
* [[Rouderssen]]
* [[Uewereesbech]]
* [[Wuelessen]] 
{{Div col end}}
'''Lieu-diten:'''
{{Div col|cols=3}}
* [[Akescht (Lieu-dit)|Akescht]]
* [[Déckt (Housen)|Déckt]]
* [[Doosber Bréck]] 
* [[Duerschter Haischen]]
* [[Fennbierg]] 
* [[Honicht]] 
* [[Housener Barrière]] 
* [[Kohnenhaff]] 
* [[Schmitzdell]]
* [[Veianerstrooss]] 
* [[Waldberg]]
* [[Wegscheid]]
{{Div col end}}

== Politik ==
===  Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
* ...
* [[Jean-Pierre Arens]]
* ...
* [[Pierre Kneip]]
* ...
* [[Jacquot Heinen]]

== Kuckeswäertes ==
Den [[RTL]] [[Sendemast vun Housen]] ass mat 300 m dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Bauwierk vu Lëtzebuerg]].

== Kuckt och ==
* [[Naturpark Our]]
* [[Islek ohne Grenzen EWIV]]
{{LNM}}

* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Hosingen|Housen}}
* [https://web.archive.org/web/20090923151722/http://www.cihosingen.lu/index.htm Websäit vum &quot;Centre d'Internvention&quot; vun Housen]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Housen]]
[[Kategorie:Gemeng Housen| ]]</text>
      <sha1>qgtne8awl329gjhk3zxltd58a3v7lls</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Keel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73098</id>
    <revision>
      <id>2685410</id>
      <parentid>2685248</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:34:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Nopeschgemengen */</comment>
      <origin>2685410</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11524" sha1="nramu1qd38py00i15c34s1xuzaatfcp" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Kayl
 | Numm (Däitsch) = Kayl
 | Kanton = {{Kanton Esch-Uelzecht}}
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Keel}} 
 | Fläch = 1.486 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten = {{coor dms|49|29|11|N|6|2|21|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' (fir d'Awunner ''Käl'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
[[Fichier:Kaart Bierger Käldall.png|thumb|Reliefkaart vun de Bierger]]
{| class=&quot;wikitable&quot; {{prettytable-R}} cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;4&quot; rules=&quot;all&quot; style=&quot;float:right; clear:right; margin:2px 0 1em 1em; border-style: solid; border-width: 1px; border-collapse:collapse; font-size:95%; empty-cells:show&quot; 
| background: #ffdead;&quot; | [[Fichier:Géi Ofbaufront zu Téiteng um Hesselsbierg.jpg|thumb|center|300px|Géi Wand um Hesselsbierg zu [[Téiteng]]]]
|-
|[[Fichier:Kayl tét cortège.jpg|thumb|center|200px|Stroosseplang]]
|}
D'Gemeng Keel ass am Süde vum Groussherzogtum Lëtzebuerg an engem Dall, dem Keeldall, wat sech no Norde breet mécht an an den Uelzechtdall iwwergeet. Obwuel [[Rëmeleng]] ([[Maark|Grenzmaark]] FL-91 op 49° 26′ 53,7″) déi südlechst Uertschaft ass, läit de südlechste Punkt vum Lëtzebuerger Land an der Gemeng Keel, um Bann vun der Sektioun Téiteng, op der Maark FL-96 (49° 26' 52&quot;)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.journal.lu/top-navigation/article/am-suedzipfel-luxemburgs/|Titel=Am Südzipfel Luxemburgs|Gekuckt=24.07.2020|Datum=13.08.2016|Editeur=journal.lu|Sprooch=de|Archiv-Datum=24.07.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200724211807/https://www.journal.lu/top-navigation/article/am-suedzipfel-luxemburgs/}}&lt;/ref&gt;.

Koordinate vum südlechste Punkt: {{Coor dms1|49|26|52.0|N|6|02|29.8|O}}

Duerch den Dall leeft vu Süden no Norden d'[[Keelbaach]]. De Keeldall ass flankéiert op zwou Säite mat Koppen a klenge [[Zeiebierg|Bierger]], déi den nërdlechen Deel vun der [[Cuesta]] vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]] duerstellen.

Op der ëstlecher Säit vu Süden no Norde gekuckt fanne mer hei de [[Perchesbierg]], den [[Hesselsbierg]], den [[Hérenterbierg]], d'[[Haard]], den [[Duelebierg]], de [[Kalebierg]], de [[Gaalgebierg op der Scherr|Gaalgebierg]] an als leschten an der Rei de [[Gehaansbierg]]. Op der westlecher Säit steet de [[Millebierg (Téiteng)|Millebierg]], den [[Tewesbierg]], de [[Bromeschbierg]], nach e [[Gaalgebierg bei Aedelen]], de [[Brucherbierg]] an d'[[Weimeschkëppchen]]. Do stoung uewen op der Kopp, op 390 m, eng keltesch Siidlung mat Ofwierhiwwelen.

Op an an deene Koppen ass [[Eisenäerz]] ausgegruewe ginn, vu [[Kelten]], [[Roum|Réimer]] a bis an d'lescht Joerhonnert, wat dem Land säi Räichtum bruecht huet.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Keel
 | nord = 
 | nord-est =[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | est = [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
 | sud-est = [[Ëtteng]] (F) - [[Wuelmereng]] (F)
 | sud= [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Esch-Uelzecht]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
* [[Keel]]
* [[Téiteng]]

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Toussaintsmillen]]

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

Mam Gesetz vum 27. Juni 1891 ass Rëmeleng vun der Gemeng Keel ofgespléckt ginn, a bilt zënterhier d'eegestänneg [[Gemeng Rëmeleng]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1891/06/27/n2|Titel=Loi du 27 juin 1891, concernant la création d’une nouvelle commune sous le nom de Rumelange|Gekuckt=11.07.2026|Datum=27.06.1891|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

=== Wopen ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
| align=&quot;center&quot; |[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|110x110px]]
|Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot; /&gt;:

''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''&lt;br&gt;wat op Lëtzebuergesch heescht, datt op engem gëllene Schëld e schwaarze Gräif mat roude Krallen an enger rouder Zong ass.&lt;br&gt;
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] 30. Mee 1975 - Mémorial B 1975, Säit 534 }}&lt;!--&lt;br&gt;De Wope vun … .--&gt;
|} 

D'Gemeng Keel krut de Wopen zwar schonn eng Kéier 1972 zougesprach, awer well do Gesetzer sech iwwerschnidden haten, an eent dat anert ausser Kraaft gesat hat, ass dat net als rechtskräfteg ugesi ginn, soudatt d'Prozedur 1975 nach eng Kéier gemaach gouf.&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 145}}&lt;/ref&gt;

== Bevëlkerung ==
Am Joer 1869, an deem d'Eisenindustrie gegrënnt an a Schwong koum, war Keel déi zweetgréisst Gemeng am Minett:
[[Esch-Uelzecht]] 2869 Awunner, Keel 2864, [[Déifferdeng]] 2238, [[Diddeleng]] 1678 a [[Péiteng]] 1101 Awunner.

1951 war d'Gemeng Keel déi sechstgréisste Gemeng vum Land. D'Gemengenawunnerzuel war deemools 5750 Séilen, wouvun 3250 Awunner an der Uertschaft Keel waren.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:10000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:724
 bar:1871 from:0 till:1949
 bar:1910 from:0 till:4555
 bar:1922 from:0 till:4224
 bar:1935 from:0 till:5415
 bar:1947 from:0 till:5471
 bar:1960 from:0 till:6505
 bar:1970 from:0 till:6691
 bar:1981 from:0 till:6354
 bar:1991 from:0 till:6292
 bar:2001 from:0 till:7050
 bar:2011 from:0 till:7918
 bar:2021 from:0 till:9668

PlotData=
 bar:1821 at: 724 fontsize:S text:724 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1949 fontsize:S text:1.949 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 4555 fontsize:S text:4.555 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 4224 fontsize:S text:4.224 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 5415 fontsize:S text:5.415 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 5471 fontsize:S text:5.471 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 6505 fontsize:S text:6.505 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 6691 fontsize:S text:6.691 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 6354 fontsize:S text:6.354 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 6292 fontsize:S text:6.292 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 7050 fontsize:S text:7.050 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 7918 fontsize:S text:7.918 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 9668 fontsize:S text:9.668 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

== Gemengerot ==
De [[Gemengerot]] vu Keel gëtt nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

Als Folleg vun de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017 huet de Schäfferot ufanks, wéi och virdrun, op enger LSAP-déi-Gréng-Koalitioun baséiert.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20171011123327/https://www.wort.lu/de/lokales/koalitionen-auf-lokaler-ebene-die-kuenftigen-schoeffenraete-im-ueberblick-59db6be556202b51b13c4ddb &quot;Die künftigen Schöffenräte im Überblick.&quot;] wort.lu, 12 Oktober, 2017 um 11:19.&lt;/ref&gt; Nom Austrëtt vun engem Gemengerotsmember aus der LSAP koum et uganks 2022 zu enger neier Koalitioun vun CSV an DP, déi dësen ënnerstëtzt.&lt;ref name=neie&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1852491.html &quot;D'Gemeng Keel kritt en neie Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 25.01.2022.&lt;/ref&gt;
=== Zesummesetzung === 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[KPL]] || onofhäng. || [[ADR]] || [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] 

|- 
| 1987 || 5 || 1  || -  || '''6''' || '''1''' || - || - || -
|- 
| 1993 || '''5''' || '''3''' || -  || 5 || 0 || - || - || -
|- 
| 1999 || 5 || 2 || - || 6 || - ||- || - || -
|- 
| 2005 || 3 || 2 || - || '''8''' ||| - || - || - || -
|- 
| 2011 || 3 || 2 || '''2''' || '''6'''  ||- || - || - || -
|- 
| 2017 || 4 || 2 || '''2''' || '''5''' || - || - || - || -
|-
| ''2022*'' || '''4''' || '''2''' ||2 || 4 || - || '''1'''  || - ||
|-
| 2023 || '''5''' || 1 || 1 || '''4''' || - || 1 || 1 ||
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / [https://persist.lu/ark:70795/zt91x5kqn8/pages/24/articles/DIVL5349 Tageblatt] 28.10.1993; * Koalitiounswiessel wärend dem Mandat.&lt;ref name=neie/&gt;}}

== Buergermeeschteren ==
{{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vu Keel}}

==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng Keel ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=4}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SICOSPORT Kayldall]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[STEP (Beetebuerg)|STEP]]
* [[SYCOSAL]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
{{Div col end}}

== Kuckeswäertes an der Gemeng==
* [[Léiffrächen]]
* [[Monument national des mineurs]]
* [[Kierch Keel]]

== Literatur ==
* Jos Dupong: ''Kayl in der Geschichte'', Sankt-Paulus-Dréckerei Lëtzebuerg, Éischt Oplo: 1963, Zweet Oplo:1997
* [[Jules Kauffmann]]: ''Kayl früher und heute'', Dréckerei: éditpress Lëtzebuerg, Oplo 1988
* Jules Kauffmann: ''Das Denkmal am &quot;Sperrewee&quot;'', Dréckerei: éditpress Lëtzebuerg, Oplo 1990
* Jules Kauffmann: ''Mit der Bannmühle durch die Jahrhunderte'', Dréckerei polyprint s.a., Oplo 1993
* Les Cyclistes Kayl: ''Centenaire du Velo-Club &quot;L.C.Kayl&quot;'', Dréckerei polyprint s.a., Oplo 1996
* Jules Kauffmann: ''Kayl um Giinzebechel'', Dréckerei polyprint s.a., Oplo 2000
* Marcel Bouschet / Gilbert Maurer: ''70 Joer Käler Basket'', Dréckerei St Paul Lëtzebuerg, Oplo 2002

== Kuckt och ==
* [[Gare Keel]]
* [[Gare Téiteng]]
* [[Géisserei a Schlässerei Massard]]
* [[Centre culturel &quot;Schungfabrik&quot;]]
{{LNM}}
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Kayl|Keel}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.kayl.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Keel]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/kayl D'Gemeng Keel op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20100206214635/http://www.kayldall.lu/ De Kayldall]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://tourisme-kayl.lu Syndicat d'initiative Kayl-Tétange]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1891/0380207/0380207.pdf#page=2 Gesetz vum 27. Juni 1891 iwwer d'Kreatioun vun enger neier Gemeng ënner dem Numm Rëmeleng &lt;nowiki&gt;[lassgeléist vun der Gemeng Keel]&lt;/nowiki&gt;]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Keel]]
[[Kategorie:Gemeng Keel| ]]</text>
      <sha1>nramu1qd38py00i15c34s1xuzaatfcp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685411</id>
      <parentid>2685410</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:35:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>erop</comment>
      <origin>2685411</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11524" sha1="fp4bv09hp079jlr0dzjztkdeuq8q2ul" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Kayl
 | Numm (Däitsch) = Kayl
 | Kanton = {{Kanton Esch-Uelzecht}}
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Keel}} 
 | Fläch = 1.486 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten = {{coor dms|49|29|11|N|6|2|21|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' (fir d'Awunner ''Käl'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an de [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
* [[Keel]]
* [[Téiteng]]

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Toussaintsmillen]]

== Geographie ==
[[Fichier:Kaart Bierger Käldall.png|thumb|Reliefkaart vun de Bierger]]
{| class=&quot;wikitable&quot; {{prettytable-R}} cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;4&quot; rules=&quot;all&quot; style=&quot;float:right; clear:right; margin:2px 0 1em 1em; border-style: solid; border-width: 1px; border-collapse:collapse; font-size:95%; empty-cells:show&quot; 
| background: #ffdead;&quot; | [[Fichier:Géi Ofbaufront zu Téiteng um Hesselsbierg.jpg|thumb|center|300px|Géi Wand um Hesselsbierg zu [[Téiteng]]]]
|-
|[[Fichier:Kayl tét cortège.jpg|thumb|center|200px|Stroosseplang]]
|}
D'Gemeng Keel ass am Süde vum Groussherzogtum Lëtzebuerg an engem Dall, dem Keeldall, wat sech no Norde breet mécht an an den Uelzechtdall iwwergeet. Obwuel [[Rëmeleng]] ([[Maark|Grenzmaark]] FL-91 op 49° 26′ 53,7″) déi südlechst Uertschaft ass, läit de südlechste Punkt vum Lëtzebuerger Land an der Gemeng Keel, um Bann vun der Sektioun Téiteng, op der Maark FL-96 (49° 26' 52&quot;)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.journal.lu/top-navigation/article/am-suedzipfel-luxemburgs/|Titel=Am Südzipfel Luxemburgs|Gekuckt=24.07.2020|Datum=13.08.2016|Editeur=journal.lu|Sprooch=de|Archiv-Datum=24.07.2020|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200724211807/https://www.journal.lu/top-navigation/article/am-suedzipfel-luxemburgs/}}&lt;/ref&gt;.

Koordinate vum südlechste Punkt: {{Coor dms1|49|26|52.0|N|6|02|29.8|O}}

Duerch den Dall leeft vu Süden no Norden d'[[Keelbaach]]. De Keeldall ass flankéiert op zwou Säite mat Koppen a klenge [[Zeiebierg|Bierger]], déi den nërdlechen Deel vun der [[Cuesta]] vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]] duerstellen.

Op der ëstlecher Säit vu Süden no Norde gekuckt fanne mer hei de [[Perchesbierg]], den [[Hesselsbierg]], den [[Hérenterbierg]], d'[[Haard]], den [[Duelebierg]], de [[Kalebierg]], de [[Gaalgebierg op der Scherr|Gaalgebierg]] an als leschten an der Rei de [[Gehaansbierg]]. Op der westlecher Säit steet de [[Millebierg (Téiteng)|Millebierg]], den [[Tewesbierg]], de [[Bromeschbierg]], nach e [[Gaalgebierg bei Aedelen]], de [[Brucherbierg]] an d'[[Weimeschkëppchen]]. Do stoung uewen op der Kopp, op 390 m, eng keltesch Siidlung mat Ofwierhiwwelen.

Op an an deene Koppen ass [[Eisenäerz]] ausgegruewe ginn, vu [[Kelten]], [[Roum|Réimer]] a bis an d'lescht Joerhonnert, wat dem Land säi Räichtum bruecht huet.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Keel
 | nord = 
 | nord-est =[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | est = [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
 | sud-est = [[Ëtteng]] (F) - [[Wuelmereng]] (F)
 | sud= [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Esch-Uelzecht]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]
}}

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

Mam Gesetz vum 27. Juni 1891 ass Rëmeleng vun der Gemeng Keel ofgespléckt ginn, a bilt zënterhier d'eegestänneg [[Gemeng Rëmeleng]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1891/06/27/n2|Titel=Loi du 27 juin 1891, concernant la création d’une nouvelle commune sous le nom de Rumelange|Gekuckt=11.07.2026|Datum=27.06.1891|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

=== Wopen ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
| align=&quot;center&quot; |[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|110x110px]]
|Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot; /&gt;:

''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''&lt;br&gt;wat op Lëtzebuergesch heescht, datt op engem gëllene Schëld e schwaarze Gräif mat roude Krallen an enger rouder Zong ass.&lt;br&gt;
{{small|[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] 30. Mee 1975 - Mémorial B 1975, Säit 534 }}&lt;!--&lt;br&gt;De Wope vun … .--&gt;
|} 

D'Gemeng Keel krut de Wopen zwar schonn eng Kéier 1972 zougesprach, awer well do Gesetzer sech iwwerschnidden haten, an eent dat anert ausser Kraaft gesat hat, ass dat net als rechtskräfteg ugesi ginn, soudatt d'Prozedur 1975 nach eng Kéier gemaach gouf.&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 145}}&lt;/ref&gt;

== Bevëlkerung ==
Am Joer 1869, an deem d'Eisenindustrie gegrënnt an a Schwong koum, war Keel déi zweetgréisst Gemeng am Minett:
[[Esch-Uelzecht]] 2869 Awunner, Keel 2864, [[Déifferdeng]] 2238, [[Diddeleng]] 1678 a [[Péiteng]] 1101 Awunner.

1951 war d'Gemeng Keel déi sechstgréisste Gemeng vum Land. D'Gemengenawunnerzuel war deemools 5750 Séilen, wouvun 3250 Awunner an der Uertschaft Keel waren.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:10000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:724
 bar:1871 from:0 till:1949
 bar:1910 from:0 till:4555
 bar:1922 from:0 till:4224
 bar:1935 from:0 till:5415
 bar:1947 from:0 till:5471
 bar:1960 from:0 till:6505
 bar:1970 from:0 till:6691
 bar:1981 from:0 till:6354
 bar:1991 from:0 till:6292
 bar:2001 from:0 till:7050
 bar:2011 from:0 till:7918
 bar:2021 from:0 till:9668

PlotData=
 bar:1821 at: 724 fontsize:S text:724 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1949 fontsize:S text:1.949 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 4555 fontsize:S text:4.555 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 4224 fontsize:S text:4.224 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 5415 fontsize:S text:5.415 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 5471 fontsize:S text:5.471 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 6505 fontsize:S text:6.505 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 6691 fontsize:S text:6.691 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 6354 fontsize:S text:6.354 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 6292 fontsize:S text:6.292 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 7050 fontsize:S text:7.050 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 7918 fontsize:S text:7.918 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 9668 fontsize:S text:9.668 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

== Gemengerot ==
De [[Gemengerot]] vu Keel gëtt nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

Als Folleg vun de Gemengerotswale vum 8. Oktober 2017 huet de Schäfferot ufanks, wéi och virdrun, op enger LSAP-déi-Gréng-Koalitioun baséiert.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20171011123327/https://www.wort.lu/de/lokales/koalitionen-auf-lokaler-ebene-die-kuenftigen-schoeffenraete-im-ueberblick-59db6be556202b51b13c4ddb &quot;Die künftigen Schöffenräte im Überblick.&quot;] wort.lu, 12 Oktober, 2017 um 11:19.&lt;/ref&gt; Nom Austrëtt vun engem Gemengerotsmember aus der LSAP koum et uganks 2022 zu enger neier Koalitioun vun CSV an DP, déi dësen ënnerstëtzt.&lt;ref name=neie&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1852491.html &quot;D'Gemeng Keel kritt en neie Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 25.01.2022.&lt;/ref&gt;
=== Zesummesetzung === 
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[KPL]] || onofhäng. || [[ADR]] || [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] 

|- 
| 1987 || 5 || 1  || -  || '''6''' || '''1''' || - || - || -
|- 
| 1993 || '''5''' || '''3''' || -  || 5 || 0 || - || - || -
|- 
| 1999 || 5 || 2 || - || 6 || - ||- || - || -
|- 
| 2005 || 3 || 2 || - || '''8''' ||| - || - || - || -
|- 
| 2011 || 3 || 2 || '''2''' || '''6'''  ||- || - || - || -
|- 
| 2017 || 4 || 2 || '''2''' || '''5''' || - || - || - || -
|-
| ''2022*'' || '''4''' || '''2''' ||2 || 4 || - || '''1'''  || - ||
|-
| 2023 || '''5''' || 1 || 1 || '''4''' || - || 1 || 1 ||
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / [https://persist.lu/ark:70795/zt91x5kqn8/pages/24/articles/DIVL5349 Tageblatt] 28.10.1993; * Koalitiounswiessel wärend dem Mandat.&lt;ref name=neie/&gt;}}

== Buergermeeschteren ==
{{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vu Keel}}

==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng Keel ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=4}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SICOSPORT Kayldall]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[STEP (Beetebuerg)|STEP]]
* [[SYCOSAL]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
{{Div col end}}

== Kuckeswäertes an der Gemeng==
* [[Léiffrächen]]
* [[Monument national des mineurs]]
* [[Kierch Keel]]

== Literatur ==
* Jos Dupong: ''Kayl in der Geschichte'', Sankt-Paulus-Dréckerei Lëtzebuerg, Éischt Oplo: 1963, Zweet Oplo:1997
* [[Jules Kauffmann]]: ''Kayl früher und heute'', Dréckerei: éditpress Lëtzebuerg, Oplo 1988
* Jules Kauffmann: ''Das Denkmal am &quot;Sperrewee&quot;'', Dréckerei: éditpress Lëtzebuerg, Oplo 1990
* Jules Kauffmann: ''Mit der Bannmühle durch die Jahrhunderte'', Dréckerei polyprint s.a., Oplo 1993
* Les Cyclistes Kayl: ''Centenaire du Velo-Club &quot;L.C.Kayl&quot;'', Dréckerei polyprint s.a., Oplo 1996
* Jules Kauffmann: ''Kayl um Giinzebechel'', Dréckerei polyprint s.a., Oplo 2000
* Marcel Bouschet / Gilbert Maurer: ''70 Joer Käler Basket'', Dréckerei St Paul Lëtzebuerg, Oplo 2002

== Kuckt och ==
* [[Gare Keel]]
* [[Gare Téiteng]]
* [[Géisserei a Schlässerei Massard]]
* [[Centre culturel &quot;Schungfabrik&quot;]]
{{LNM}}
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Kayl|Keel}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.kayl.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Keel]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/kayl D'Gemeng Keel op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20100206214635/http://www.kayldall.lu/ De Kayldall]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]
* [http://tourisme-kayl.lu Syndicat d'initiative Kayl-Tétange]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1891/0380207/0380207.pdf#page=2 Gesetz vum 27. Juni 1891 iwwer d'Kreatioun vun enger neier Gemeng ënner dem Numm Rëmeleng &lt;nowiki&gt;[lassgeléist vun der Gemeng Keel]&lt;/nowiki&gt;]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Keel]]
[[Kategorie:Gemeng Keel| ]]</text>
      <sha1>fp4bv09hp079jlr0dzjztkdeuq8q2ul</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Leideleng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73215</id>
    <revision>
      <id>2685378</id>
      <parentid>2685271</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:26:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685378</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15806" sha1="ks3f6ac5adz11glsdkk2c6nc1q36onf" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Logo = Logo-leudelange.svg
 | Numm (Franséisch) = Leudelange 
 | Numm (Däitsch) = Leudelingen
 | Kanton = [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]]
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Leideleng}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|33|59|N|6|3|53|O}}
}}
[[Fichier:Leudelange church.jpg|thumb|260px|D'Kierch vu Leideleng mat der Monument aux morts Kapell]]
D''''Gemeng Leideleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an ass no der Uertschaft [[Leideleng]] benannt.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften  a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
*[[Leideleng]]

=== Häff a Lieu-diten ===
*[[Leideleng-Barrière-Märel]]
*[[Leidelenger Gare]]
*[[Schléiwenhaff]]

== Geographie ==
*Héchst Plaz: 358,8&amp;nbsp;m am ''Wobësch''.
*Nidderegst Plaz: 276 Meter NN, ''Bowent'' op der Gemengegrenz mat [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], do wou d'[[Drosbech]] d'Gemeng Leideleng verléisst.
*Duerfzentrum: 324 Meter NN, d'[[Kierch Leideleng|Kierch]] mat der [[Monument aux morts Kapell Leideleng|Monument-aux-morts-Kapell]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Leideleng
 | nord = [[Gemeng Bartreng|Bartreng]]
 | nord-est = [[Stad Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
 | est =  [[Gemeng Réiser|Réiser]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | ouest =  [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng/Mess]]
 | nord-ouest =  
}}

== Geschicht ==
D'[[Herzogtum Lëtzebuerg]] gouf [[1795]] vun den Truppe vun der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] eruewert an huet duerch de [[Traité vu Campo-Formio|Friddensvertrag vu Campo-Formio]] vum [[17. Oktober]] [[1797]] net méi zu den [[Éisträichesch Nidderlanden|Éisträicheschen Nidderlanden]], mä zu [[Frankräich]] ënnert dem [[Napoleon Bonaparte|Napoleon]] gehéiert. Duerfir goufe 1797 déi éischt Walen ënnert dem ''nouveau régime'', nom Prinzip vun der ''République au Village'' organiséiert. Zu Leideleng waren deemools 21 Leit walberechtegt an d'Wale fir den ''Agent Municipal de la Commune de Leudelange'', an anere Wierder de Buergermeeschter, goufen an der deemoleger entweiter Leidelenger Kierch ofgehalen.

De Leidelenger Bauer Nicolas Brosius gouf mat 15 Stëmmen den éischte Leidelenger Buergermeeschter. Den Nicolas Brosius huet de 25. August 1807 als Buergermeeschter demissionéiert, well hien, zesumme mat sengem Brudder Mathias an d'Arméi vum Napoleon agetrueden ass.

Als Buergermeeschter gouf hie vum Antoine Uselding ersat. Den 3. Leidelenger Buergermeeschter war den Theodor Kirpach an de 4. de Mathias Schmitz.

[[1823]] gouf d'Gemeng Leideleng eng Sektioun vun der [[Gemeng Reckeng op der Mess|Gemeng Reckeng]] an dat bis [[1856]].

Mam Gesetz vum 3. Mäerz 1856 gouf d'Gemeng Leideleng op den 1. Juli 1856 gegrënnt&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1856/03/03/n4|Titel=Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange|Gekuckt=11.07.2026|Datum=03.03.1856|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, andeems de d'[[Kadastersektioun|Sektioun]] Leideleng an den Haff, dee [[Schléiwenhaff]] genannt gëtt, vun der Gemeng [[Reckeng op der Mess]] (erëm) ofgetrennt goufen.

Den haitege ''Kierchepad'' an de ''Schwaarze Pad'' ginn als Deeler vum [[Kiem]] [[Tossebierg]] - [[Gehaansbierg]] gedeit&lt;ref&gt;[https://www.tessyglodt.lu/page/leudelange Kierchtuermspromenaden Leideleng]&lt;/ref&gt;.
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:282
 bar:1871 from:0 till:656
 bar:1910 from:0 till:692
 bar:1922 from:0 till:763
 bar:1935 from:0 till:690
 bar:1947 from:0 till:714
 bar:1960 from:0 till:788
 bar:1970 from:0 till:1077
 bar:1981 from:0 till:1340
 bar:1991 from:0 till:1442
 bar:2001 from:0 till:1851
 bar:2011 from:0 till:2151
 bar:2021 from:0 till:2704

PlotData=
 bar:1821 at: 282 fontsize:S text:282 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 656 fontsize:S text:656 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 692 fontsize:S text:692 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 763 fontsize:S text:763 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 690 fontsize:S text:690 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 714 fontsize:S text:714 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 788 fontsize:S text:788 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 1077 fontsize:S text:1.077 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1340 fontsize:S text:1.340 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1442 fontsize:S text:1.442 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1851 fontsize:S text:1.851 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2151 fontsize:S text:2.151 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2704 fontsize:S text:2.704 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
| align=&quot;center&quot; |[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|110x110px]]
|Beschreiwung am Originaltext&lt;ref name=&quot;:Armorial&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 161}}&lt;/ref&gt;:

''D'or à l'ours de sable, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''&lt;br&gt;
{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[23. Oktober]] [[1974]] - Mémorial B 1974, Säit 1199 - Projet: [[Lëtzebuerger Nationalarchiven|Staatsarchiven]] (A. May) 1974.}}&lt;br&gt;De Wope vun der Leidelenger Gemeng weist ënnen e schwaarze [[Europäesche Bronge Bier|Bier]] op gëllenem Fong an driwwer dräi [[sëlwer]] [[Merlett]]en op [[Rout|roudem]] Fong.&lt;ref&gt;„D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.“ [https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen]&lt;/ref&gt;

De Bier huet seng Originnen am Wope vun der Benediktinerabtei [[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Sankt Maximäin]] vun [[Tréier]].&lt;ref&gt;Kuck: J.A. Massard &amp; G. Geimer, 2009. ''Auf den Spuren des Braunbären diesseits und jenseits der Sauer.'' In: Heimatkalender 2010 Eifelkreis Bitburg-Prüm, S. 101f. [http://massard.info/pdf/heimatkalender_2010_footnote.pdf]&lt;/ref&gt;
|}

=== Logo ===
De 16. November 2018 huet sech d'Gemeng Leideleng eng nei visuell Identitéit ginn: e Rechteck a de Faarwe gold a rout, gefaalt zum Buschtaf &quot;L&quot;. De Motto vum Logo ass: &quot;Entfaalt Iech&quot;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.leudelange.lu/fr/actu-agenda/actualite/2018/11/notre-nouvelle-identite-enfin-devoilee/ |Titel=Nei visuell Identitéit vun der Gemeng |Gekuckt=19.11.2018 |Archiv-Datum=31.01.2019 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20190131074504/https://www.leudelange.lu/fr/actu-agenda/actualite/2018/11/notre-nouvelle-identite-enfin-devoilee/ }}&lt;/ref&gt;.

==Politik==
[[Fichier:Stroosseschëld Nicolas Brosius Leideleng.jpg|thumb|200px|Stroosseschëld an der Industriezon &quot;Am Bann&quot;]][[Fichier:Stroosseschëld Jean Fischbach Leideleng.jpg|thumb|200px|Stroosseschëld an der Industriezon &quot;Am Bann&quot;]]
=== Buergermeeschteren ===

{{Div col|cols = 2}}
'''Ënner dem ''nouveau régime:'''''
* 1797 - 1808: [[Nicolas Brosius]]
* 1808 - 1820: Antoine Uselding
* 1821 - 1823 : Mathias Schmitz

'''Vun 1856 un:'''
* 1856 - 1861: [[Jean Fischbach]] 
* 1861 - 1873: Dominique Biver
* 1873 - 1887: Jean Lehnertz
* 1887 - 1888: Dominique Kirpach (''faisant fonction'')
* 1888 - 1897: Jean Fischbach-Schmit
* 1897 - 1901: Dominique Kirpach
* 1901 - 1903: Pierre Brosius (''faisant fonction'')
* 1903 - 1917: Nicolas Boeckes
* 1917 - 1918: Nicolas Welter (''faisant fonction'')
* 1918: Nicolas Welter
* 1918 - 1921: Jean Melchior
* 1921: Charles Stammet (''faisant fonction'')
* 1921 - 1932: Jean Melchior
* 1932 - 1940: Jean-Pierre Fischbach
* 1940 - 1945: ''Ortsbürgermeister'' Vic. Arendt
* 1945 - 1946: Aloyse Muller (''faisant fonction'')
* 1946 - 1952: René Schummer&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
* 1952 - 1953: Pierre Weis
* 1953 - 1970: René Schummer
* 1970 - 1976: Raymond Kauffmann
* 1976 - 1982: Nicolas Schroeder
* 1982 - 2004: [[Fernand Conter]] 
* 2005 - 2012: [[Rob Roemen]] (DP)
* 2013 - 2023: [[Diane Bisenius-Feipel]]
* 2023 - haut: [[Lou Linster]]
{{Div col end}}

===Schäffen- a Gemengerot===
* 2023 - haut: Vanessa Baldassari (Schäffen), Jean-Pierre Roemen (Schäffen), Nathalie Entringer, Philippe Wilmes, Sandrine Pompidou, Patrick Calmus, Marcel Jakobs, Denise Copette&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2073465.html|Titel=Leideleng, Lou Linster mat 764 Stëmmen de klore Walgewënner|Gekuckt=13.6.2023|Datum=11.6.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;
* 2017 - 2023: Thomas Berend (Schäffen, bis Januar 2019), Jean-Paul Sunnen (Schäffen), [[Raphael Gindt]] (Schäffen, vum 14.02.2019 un), Marcel Jakobs, Jean-Pierre Roemen, [[Lou Linster]], Patrick Calmus, Christiane Hamen ép. Schmit.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1087294.html &quot;Diane Bisenius-Feipel bleift Buergermeeschtesch.&quot;] rtl.lu, 18.10.2017, 15:05:43.&lt;/ref&gt;
* 2011 - 2017: Eugène Halsdorf (1. Schäffen), Victor Christophe (2. Schäffen), Patrick Calmus, Marcel Jakobs, Raymond Kauffmann, Marc Loess, Francisco Ramirez

== Flouernimm ==
{{Div col|cols=5}}
*''op der aler Strooss''
*''Akerheck''
*''Atzebierg''
*''Bakless Weieren''
*''am Bann''
*''Bannatsch''
*''a Baerend''
*''Banndriisch''
*''Bernasswues''
*''Berken''
*''Blimmesweyer''
*''Bommert''
*''Boudel''
*''Brichelechelchen''
*''Brichen''
*''Brill''
*''Brommeschheck''
*''Buchholz''
*''um Deich''
*''Déiregaart''
*''Dideschlach''
*''Diffeschgraecht''
*''Dompen''
*''Eelchen''
*''Eelchesgewan''
*''an der Ehs''
*''Espenheck''
*''Fronzel''
*''Géierbierg''
*''op der Geissekopp''
*''Groussgewännchen''
*''Gudesbiirchen''
*''op Hals''
*''Hirtenwooss''
*''op den Hohen''
*''Homeschlach''
*''Hunnefeldchen''
*''Huuscht''
*''Jongebësch''
*''Kalberpesch''
*''Kéibësch''
*''Këppbësch''
*''Ketzlach''
*''um Kiem''
*''Kinneksweier''
*''Kierchenheck''
*''Knäppchen''
*''Kuebelach''
*''Kuelescherbësch''
*''Laach''
*''Laangebësch''
*''Meeschbierg''
*''Mohrwiss''
*''Neiwisen''
*''Nonnebësch''
*''Nonnebrill''
*''Nuechtweed''
*''Oudefiirzchen''
*''Palsbësch''
*''Pëssendall''
*''Pull''
*''Reedel''
*''Réidescht''
*''Rothscheuer''
*''Roudebësch''
*''Saang am Baerend''
*''Schéifert''
*''Schéiwelsbond''
*''Schireslach''
*''Schlammfeldchen''
*''Schmittsbiirchen''
*''Schmuelwiss''
*''Schwéngsweed''
*''Stackels''
*''Stengert''
*''Stiedswee''
*''Sporkels''
*''Tommelbierg''
*''Uecht''
*''Urbeth''
*''Weierwiss''
*''Wëller''
*''Wëllerbësch''
*''Wittbësch''
*''Wollefsdriesch''
*''Zapesheck''
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Leideleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[C.N. An der Schwemm]]
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
|
* [[SIDERO]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
|}
== Veräiner ==
{{div col}}
*1888 Grënnung vun de Leidelenger Pompjeeën.
*1893 Grënnung vun der [[Leidelenger Musek]]
*1927 gouf zu Leideleng de Gaardebauveräin ''Amis de la Fleur'' gegrënnt.
* Cercle Culturel &amp; Historique ASBL
* Chorale Ste Cécile
* Oeuvres Paroissiales
* Enrôlés de Force
* H.U.K. Hëllef fir Ukrainësch Kanner ASBL
* Parkinson Luxembourg ASBL
* Amiperas Sektioun Leideleng
* Ecurie des Prés
* Fraen a Mammen
* Frënn vun den Leidelenger Guiden a Scouten ASBL
* Leidelenger Guiden a Scouten
* Jugendhaus Leideleng
* Leidelenger Pétanque Frënn ASBL
* Natur &amp; Ëmwelt Sektioun Leideleng
* Spuerklub &quot;Kee Problem&quot;
* Trëppelfrënn Leideleng ASBL
* Supporterclub Leidelenger Musek
* 1. FC Gruefwiss Leideleng
* Dësch-Tennis Leideleng ASBL
* KC Stramm op d'Damm Leideleng
* LASEP Leudelange
* Tennis-Club Leideleng
* Velo-Club L'Endurance Leudelange ASBL
* [[Wikimedia Lëtzebuerg]] ASBL
{{div col end}}

== Neie Waassertuerm ==
[[Fichier:Water tower new Leudelange Luxbg.JPG|thumb|150px|left|Den neie Leidelenger Waassertuerm]]
[[Fichier:Water tower old Leudelange Luxbg.JPG|thumb|150px|right|Den ale Leidelenger Waassertuerm]]
Mat enger Héicht vun 58&amp;nbsp;m ass d'Gebai mam neie [[Waassertuerm]], dat tëscht der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Escher Autobunn]] an der Leidelenger Aktivitéitszon &quot;am Bann&quot; steet, eent vun den zéng [[héich Gebaier zu Lëtzebuerg|héchste Gebaier am Land]]. Dësen neie Waassertuerm beliwwert zesumme mat dem ale Waassertuerm, deen op der selwechter Héicht am „Hueschterterbësch&quot; steet, den Zentrum vu Leideleng (Drockzon 1). Allen zwéin hunn e Volume vu 500 {{m3}}. De [[Schléiwenhaff]] (Drockzon 2) gëtt vum ënneschte Behälter mat sengen 900 Kubikmeter Waasser beliwwert.

De Projet gouf vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]] am Kader vum &quot;Fonds Européen de Développement Régional&quot;, dem &quot;[[FEDER]]&quot;, matfinanzéiert.

Ugefaange mat Baue gouf de 14. Juli 2005 a fäerdeg gouf en den 13. Juni 2008&lt;ref&gt;[http://www.leudelange.lu/Interface/Download.aspx?id=0f94da58-fc6f-49e9-bb36-48766d0a0440 Broschür vum neie Waassertuern]&lt;/ref&gt;

== Reliéises ==
D'[[Par]] Leideleng gehéiert zum [[Parverband Gaasperech-Hollerech-Leideleng]].

== Literatur ==
* Administration communale de Leudelange, Gemeng Leideleng 1856-1996, Imprimerie Saint-Paul 1997, 255 S. ISBN 2-9599931-0-1
* [[Ed Maroldt]], [[Raphael Gindt]], [[Christian Schaack]], ''Paysages préurbains, Vorstädtische Landschaften, Leudelange, la naturelle'', Commission de la culture, Commune de Leudelange, 2021, 80 S. ISBN 978-99959-0-657-3

== Kuckt och ==
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Kierch Leideleng]]
* [[Monument aux morts Kapell Leideleng]]
* [[Eech um Schléiwenhaff]]
* [[Eech am Mouerbësch]]
* [[Gare Leideleng]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Leudelange}}
* [http://www.leudelange.lu Websäit vun der Gemeng Leideleng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/leudelange D'Gemeng Leideleng op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1856/0071903/0071903.pdf#page=6 D'Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Leideleng ] ''(Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange.)'' {{fr}} {{de}}
*[https://web.archive.org/web/20100201171114/http://www.spleideleng.lu/ Websäit vun de Leidelenger Pompjeeën]
*[http://leidelengermusek.lu Websäit vun der Leidelenger Musek]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Leideleng]]
[[Kategorie:Gemeng Leideleng| ]]</text>
      <sha1>ks3f6ac5adz11glsdkk2c6nc1q36onf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Wëntger</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73218</id>
    <revision>
      <id>2685563</id>
      <parentid>2684099</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:58:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685563</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11076" sha1="lvitzbxoi7orivrhw4g8x5zoid6yz40" xml:space="preserve">{{Aner Bedeitungen op Mooss|der lëtzebuergescher Gemeng am Kanton Clierf|déi däitsch Stad an der Verbandsgemeng Saarburg|Wëncher}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Wincrange 
 | Numm (Däitsch)  = Wintger
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wëntger}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|50|03|12|N|05|54|52|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Clierf]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
Am Nord-Weste vum [[Éislek]] op engem Plateau tëscht 450 a 523&amp;nbsp;m am [[Kanton Clierf]] läit d'Gemeng Wëntger mat 27 Dierfer. Mat enger Fläch vun 113,68&amp;nbsp;km², ass se flächeméisseg déi gréisst Gemeng am [[Lëtzebuerg (Land)|Grand-Duché]]. D'Gemeng grenzt am Norden un [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]], am Nord-Osten u [[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]], am Osten u [[Gemeng Clierf|Clierf]] am Süden u [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] a [[Gemeng Wolz|Wolz]] an am Westen un d'[[Belsch]].
===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Wëntger
 | nord-est = [[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]
 | nord-ouest = 
 | nord = [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]
 | ouest = (B)
 | est = [[Gemeng Clierf|Clierf]] 
 | nord-est = 
 | sud = [[Gemeng Wanseler|Wanseler]]
 | sud-ouest = 
 | sud-est =  [[Gemeng Wolz|Wolz]]
}}

== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
'''Fréier Gemeng Aasselbuer'''
{{Div col|cols = 4}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
* [[Aasselbuer]]
* [[Boxer]]
* [[Lenzweiler]]
* [[Maulesmillen]]
* [[Pafemillen]]
* [[Rëmeljen]]
* [[Saassel]]
* [[Stackem]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Béigen'''
* [[Béigen]] 
* [[Deewelt]]
* [[Diänjen]]
* [[Hannerhasselt]]
* [[Heesdref]]
* [[Kréindel]]  
* [[Lëllgen]]
* [[Tratten]]
* [[Trätter Strooss]]
* [[Wëntger]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Helzen'''
* [[Helzen]]
* [[Houfelt]]
* [[Weiler (Wëntger)|Weiler]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Uewerwampech'''
* [[Allerbuer]]
* [[Bruechtebaach]]
* [[Déierbech]]  
* [[Nidderwampech]]
* [[Schëmpech]]
* [[Uewerwampech]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
'''Fréier Gemeng Aasselbuer'''
{{Div col|cols = 4}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
* [[Aasselbuerer Millen]] 
* [[Bockmillen]]
* [[Éimeschbaach (Lieu-dit)|Éimeschbaach]]
* [[Hanenhaff]]
* [[Legay]] 
* [[Uschler]] 
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Béigen'''
* [[Almillen (Béigen)|Almillen]]
* [[Antoniushaff]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Helzen'''
* [[Kéimicht]]
* [[Leeresmillen]]
* [[Neimillen (Wëntger)|Neimillen]] 
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréier Gemeng Uewerwampech'''
* [[Féitsch]]
* [[Fënz]]
* [[Nidderwämper Halt]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

== Geschicht ==
D'Gemeng Wëntger ass den 1. Januar 1978 aus der Fusioun vun de Gemengen [[Gemeng Aasselbuer|Aasselbuer]], [[Gemeng Béigen|Béigen]], [[Gemeng Helzen|Helzen]] an [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] entstanen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1977/10/31/n1/jo|Titel=Loi du 31 octobre 1977 portant fusion des communes de Asselborn, Boevange/Clervaux, Hachiville et Oberwampach|Gekuckt=19.07.2020|Datum=01.12.1977|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Déi éischt 3 vun dëse Gemenge louchen am [[Kanton Clierf|Clierfer Kanton]], Uewerwampech huet zum [[Kanton Wolz|Wëlzer Kanton]] gehéiert; déi nei Fusiounsgemeng gehéiert zum Kanton Clierf.

Bei där Fusioun, goufe 7 ha 88 a aus der Sektioun B vun Aasselbuer bei d'[[Gemeng Ëlwen]] geprafft.

D'Uertschaft Wëntger huet virun der Fusioun zur Gemeng Béigen gehéiert.

=== Odonymie ===
De 25. Februar 2019 kruten d'Stroossen an allen Dierfer vun der Gemeng Wëntger, als lescht am Land, offiziell [[Odonymie|Odonymmen]]. Virdrun hat all Haus nëmmen eng Nummer&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20190217163626/https://www.wort.lu/de/lokales/gemeinde-fuehrt-erstmals-strassennamen-ein-5c66ca89da2cc1784e33de30 &quot;Gemeinde führt erstmals Straßennamen ein.&quot;] wort.lu, 17.02.209.&lt;/ref&gt;. D'Nimm vun de Stroosse sinn all op [[Lëtzebuergesch]] an et gouf op déi lokal Aussprooch opgepasst. Sou heescht z.&amp;nbsp;B. d'''Haaptstrooss'' zu Kréindel an Hannerhasselt „Duarrefstrooss“ iwwerdeems et zu Helzen an Houfelt „Duärrefstrooss“ ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.services-publics.lu/caclr/location_search_form.action|Titel=Registre national des adresses|Gekuckt=21.07.2020|Datum=|Editeur=Administration du cadastre et de la topographie|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:6000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:2542
 bar:1871 from:0 till:5240
 bar:1910 from:0 till:4868
 bar:1922 from:0 till:4693
 bar:1935 from:0 till:4358
 bar:1947 from:0 till:3886
 bar:1960 from:0 till:3299
 bar:1970 from:0 till:2985
 bar:1981 from:0 till:2633
 bar:1991 from:0 till:2747
 bar:2001 from:0 till:3381
 bar:2011 from:0 till:3778
 bar:2021 from:0 till:4574

PlotData=
 bar:1821 at: 2542 fontsize:S text:2.542 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 5240 fontsize:S text:5.240 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 4868 fontsize:S text:4.868 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 4693 fontsize:S text:4.693 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 4358 fontsize:S text:4.358 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 3886 fontsize:S text:3.886 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 3299 fontsize:S text:3.299 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 2985 fontsize:S text:2.985 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2633 fontsize:S text:2.633 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2747 fontsize:S text:2.747 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 3381 fontsize:S text:3.381 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 3778 fontsize:S text:3.778 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 4574 fontsize:S text:4.574 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E besteet aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]].

'''Zesummesetzung'''&lt;br&gt;{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|-
| 2005 || 1 || '''5''' || '''4''' || 1
|-
| 2011 || 1 || '''5''' || 2 || '''3'''
|-
| 2017 || 1 || '''4''' || '''2''' || 4
|-
| 2023 || 1 || '''4''' || '''2''' || 4
|}
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1978 - ...: ...
* ...
* 1993 - 2005: [[Agnès Durdu]]
* 2005 - 2023: [[Marcel Thommes]]
* zanter 2023: [[Lucien Meyers]] (CSV)

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Wëntger ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Maison de retraite Clervaux]]
* [[Naturpark Our]]
* [[SICLER]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}

== Bekannt Leit aus der Gemeng ==
{{Div col|cols=2}}
* [[Charles Becker]] (gebuer 1881 zu Uewerwampech), Enseignant a Schrëftsteller
* [[Roger Bertemes]] (gebuer 1927 zu Béigen), Moler a Graphiker
* [[Charles Bivort]] (gebuer 1845 zu Tratten), Entreprener, Schrëftsteller an Erfinder
* [[Pierre Burggraff]] (gebuer 1803 zu Tratten), Universitéitsprofesser
* [[Johan Caspar de Cicignon]] (gebuer ëm 1625 zu Uewerwampech), Militäringenieur, Militär, Urbanist
* [[Jean Mathieu Conzemius]] (gebuer 1775 zu Stackem), Klengadelegen an Offizéier
* [[Gaspard Krettels]] (gebuer 1918 zu Boxer), Geeschtlechen, Enseignant, Journalist a Schrëftsteller
* [[Nicolas Mathieu]] (gebuer 1880 zu Déierbech), Politiker
* [[Bernard-Hubert Neuman]] (gebuer 1818 zu Béigen), Jurist a Politiker
* [[Robert Treis|Roby Treis]] (gebuer 1946 zu Boxer), Vëlossportler
* [[Nic Weber]] (gebuer 1926 zu Bruechtebaach), Journalist, Publizist a Schrëftsteller
* [[Jean Weicherding]] (gebuer 1843 zu Bruechtebaach), Geeschtlechen an Auteur
* [[Willy Wenkin]] (gebuer 1920 zu Weiler), Resistenzler an der belscher Resistenzgrupp B2
* [[Nico Wennmacher]] (gebuer 1947 zu Diänjen), Politiker a Gewerkschaftler
* [[Jean Winkin]] (gebuer 1905 zu Uewerwampech), Bauer a Politiker
{{Div col end}}
== Kuckeswäertes an der Gemeng ==
[[Fichier:Bauerenhaff zu Weiler.JPG|thumb|Bauerenhaff mat Kapell zu Weiler]]
* D'[[Helzerklaus|Klaus zu Helzen]]
* Den Altor aus der Klaus vun Helzen an der [[Kierch Helzen|Parkierch zu Helzen]]
* D'[[Kierch Houfelt|Kierch zu Houfelt]]
* De Kanal zu Houfelt, en Deel vum [[Meuse-Musel-Kanal]]
* Klouschter op der [[Pafemillen]]
* D'[[Pafemillen#D'Monument|Auschwitz-Monument]] op der [[Pafemillen]]
* Bauerenhaff mat Kapell zu Weiler
* [[Halifax-Monument op der Maulesmillen]]

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Naturschutzgebitt Ramescher]]
* [[La traversée des pays et des âges]], e belsch-lëtzebuergesche Wanderwee deen duerch d'Gemeng Wëntger leeft
* [[Lannen zu Diänjen|Bemierkenswäert Lannen zu Diänjen]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Wincrange|Wëntger}}
* [http://www.wincrange.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Wëntger]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/clervaux/wincrange D'Gemeng Wëntger op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Clierf}}

{{DEFAULTSORT:Wentger}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Wëntger| ]]</text>
      <sha1>lvitzbxoi7orivrhw4g8x5zoid6yz40</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Reisduerf</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73570</id>
    <revision>
      <id>2685384</id>
      <parentid>2683606</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:41:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685384</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6468" sha1="4wn788jj2aoqegv0351vhh3go4wjhnx" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Reisdorf 
 | Numm (Däitsch)  = Reisdorf
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Reisduerf}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|52|00|N|06|16|00|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 2}}
* [[Bigelbaach]]
* [[Héischdref]]
* [[Reisduerf]]
* [[Wallenduerfer Bréck]]
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
* [[Goeberhaff]]
* [[Hermeswiss]]
* [[Scheedheck]]
* [[Supp (Reisduerf)|Supp]]
{{Div col end}}

== Geographie ==
D'Gemeng Reisduerf läit am Südoste vum [[Kanton Dikrech]] op der [[Sauer]], déi op der ganzer Längt d'Grenz mat [[Däitschland]] mécht. Nopeschgemenge vu Reisduerf si [[Gemeng Beefort|Beefort]], [[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]], [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] an [[Gemeng Tandel|Tandel]]. D'Gemeng huet eng Fläch vu 1.484 [[Ar (Flächemooss)|ha]], dovun 291 ha Gemengebësch an 12 ha kommunal landwirtschaftlech Fläch.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Reisduerf
 | nord-ouest =  [[Gemeng Tandel|Tandel]]
 | nord =  
 | nord-est = (D)
 | est =  
 | sud-est =  
 | sud=  [[Gemeng Beefort|Beefort]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]]
 | ouest =  [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]
}}

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1400
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:50 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:515
 bar:1871 from:0 till:666
 bar:1910 from:0 till:618
 bar:1922 from:0 till:637
 bar:1935 from:0 till:598
 bar:1947 from:0 till:510
 bar:1960 from:0 till:516
 bar:1970 from:0 till:502
 bar:1981 from:0 till:543
 bar:1991 from:0 till:531
 bar:2001 from:0 till:741
 bar:2011 from:0 till:1058
 bar:2011 from:0 till:1058
 bar:2021 from:0 till:1288

PlotData=
 bar:1821 at: 515 fontsize:S text:515 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 666 fontsize:S text:666 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 618 fontsize:S text:618 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 637 fontsize:S text:637 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 598 fontsize:S text:598 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 510 fontsize:S text:510 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 516 fontsize:S text:516 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 502 fontsize:S text:502 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 543 fontsize:S text:543 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 531 fontsize:S text:531 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 741 fontsize:S text:741 shift:(-8,5)
 bar:2011 at: 1058 fontsize:S text:1.058 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 1288 fontsize:S text:1.288 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

==Buergermeeschteren==
{{Kapitel Info feelt}}
*...
* ... - 1962: Pierre Weber
* 1962 - 1970: [[Jean Hientgen]]&lt;ref name=viertel&gt;[https://persist.lu/ark:70795/tp4fw86cd/pages/8/articles/DIVL724 &quot;Ein Vierteljahrhundert im Dienste der Allgemeinheit Bürgermeister Jean Hientgen aus Reisdorf nahm Abschied von der Gemeindepolitik.&quot;] In: Luxemburger Wort, 123. Jg., n° 72 (13.03.1970), p. 8 [Digitised by the National Library of Luxembourg, ].&lt;/ref&gt;
* 1970 - 1981: Michel Schackmann
* 1982&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/b2f5bw1p3w/pages/3/articles/DIVL405 Vereidigung weiterer 6 neuer Bürgermeister.] In: Tageblatt, nº 1 (02.01.1982), p. 3 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt; - 1993: Arthur Weber
* 1994&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/mzm77fs2vh/pages/13/articles/DIVL1611 Reisdorf: Neuer Bürgermeister.] In: Tageblatt, nº 250 (03.11.1993), p. Seite 13 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;  - 2011: [[Jean-Pierre Schiltz]]
* 2011 - 2017&lt;ref&gt;Virginie Orlandi:  [https://www.virgule.lu/luxembourg/reisdorf-l-opposition-reprend-le-pouvoir/290292.html &quot;Reisdorf: L'opposition reprend le pouvoir.&quot;] virgule.lu, 08.10.2017.&lt;/ref&gt;: [[Fränk Weber]]
* zanter 2017: Jean-Pierre Schiltz

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:

* [[Syndicat intercommunal pour la gestion des déchets provenant de la région de Diekirch, Ettelbruck et Colmar-Berg|SIDEC]]
* [[Syndicat intercommunal de dépollution des eaux résiduaires du Nord|SIDEN]]
* [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]]
* [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]]

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.reisdorf.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Reisduerf]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/reisdorf D'Gemeng Reisduerf op der Websäit vum Syvicol]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Reisduerf]]
[[Kategorie:Gemeng Reisduerf| ]]</text>
      <sha1>4wn788jj2aoqegv0351vhh3go4wjhnx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Monnerech</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73673</id>
    <revision>
      <id>2685376</id>
      <parentid>2685302</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:21:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geographie */ nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685376</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9683" sha1="d9uxukdbkc5sqfo7yty9fjkpkwn0dtw" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Mondercange 
 | Numm (Däitsch)  = Monnerich
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Monnerech}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|31|55|N|5|59|20|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Monnerech läit am Süde vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] op enger Héicht tëscht zirka 275 an 340&amp;nbsp;m ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]).

Nopeschgemenge si [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] a [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] am Norden, [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] am Osten, [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]] an [[Gemeng Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] am Süden a [[Gemeng Suessem|Suessem]] am Westen.

Duerch d'Gemeng lafen d'Baache [[Mierbech]], [[Bréckenderbaach]], [[Kiemelbaach]], [[Kazebaach]], d'[[Mess]] an och d'[[Uelzecht]] op engem kuerze Stéck.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville =Monnerech
 | nord = [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]
 | nord-est = [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]
 | est =  [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]
 | sud-ouest =  [[Esch-Uelzecht]]
 | ouest =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
 | nord-ouest =  
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
=== Uertschaften ===
* [[Biergem]]
* [[Féiz]]
* [[Monnerech]]
* [[Steebrécken]]

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Lameschmillen (Biergem)|Lameschmillen]]

== Verkéier an Transport ==
Déi wichtegst Stroosseverbindunge sinn d'{{A4}} an d'{{N13}}, op engem kuerze Stéck och nach d'{{A13}}. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR106|106]], [[CR164|164]], [[CR169|169]] an [[CR172|172]] duerch d'Gemeng.

D'Gemeng Monnerech läit um Wee vun den [[Régime général des transports routiers|RGTR-Linnen]] [[RGTR-Linn 612|612]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 750|750]] an der [[Transport intercommunal de personnes dans le canton d'Esch-sur-Alzette|TICE]]-Linn [[TICE-Linn 17|17]].

== Aktivitéitszonen ==
D'Aktivitéitszon [[ZARE]] läit laanscht d'{{A13}} zu engem klengen Deel um Gebitt vun der Gemeng Monnerech. Zu Féiz ass zu béid Säite vum CR164 eng grouss Geschäfts- an Aktivitéitszon.

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

D'[[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Entwécklung vun der Siderurgie]] géint Enn vum [[19. Joerhonnert]], déi Nopeschuertschafte wéi [[Esch-Uelzecht]], [[Déifferdeng]] oder [[Diddeleng]] a richteg Stied verwandelt huet, hat kaum Afloss op d'Uertschaften aus der Gemeng Monnerech. Dës Dierfer blouwen duerch den Akerbau gekennzeechent. Eréischt nom [[Zweete Weltkrich]] a virun allem an den 1970er an 1980er Jore gouf et eng reegelrecht Bevëlkerungsexplosioun.
===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:7500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:300 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:988
 bar:1871 from:0 till:1216
 bar:1910 from:0 till:1034
 bar:1922 from:0 till:1140
 bar:1935 from:0 till:1311
 bar:1947 from:0 till:1253
 bar:1960 from:0 till:2200
 bar:1970 from:0 till:3262
 bar:1981 from:0 till:3964
 bar:1991 from:0 till:4942
 bar:2001 from:0 till:6089
 bar:2011 from:0 till:6227
 bar:2021 from:0 till:6982

PlotData=
 bar:1821 at: 988 fontsize:S text:988 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1216 fontsize:S text:1.216 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1034 fontsize:S text:1.034 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1140 fontsize:S text:1.140 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1311 fontsize:S text:1.311 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1253 fontsize:S text:1.253 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 2200 fontsize:S text:2.200 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 3262 fontsize:S text:3.262 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 3964 fontsize:S text:3.964 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 4942 fontsize:S text:4.942 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 6089 fontsize:S text:6.089 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 6227 fontsize:S text:6.227 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 6982 fontsize:S text:6.982 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''&lt;br&gt;&lt;!--{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[xx]] [[19xx]] - Mémorial B xx, Säit xx - Projet: xx 19xx--&gt;
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Monnerech gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

'''Zesummesetzung'''&lt;br&gt;
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]]
|- 
| 1999 || 1 || '''4''' || '''3''' || 1 || 4 || -
|- 
| 2005 || 1 || '''4''' || 2 || 1 || '''5''' || -
|- 
| 2011 || 0 || 3 || 2 || 1 || '''7''' || -
|- 
| 2017 || - || '''5''' ||''' 2''' || 1 || 5 || -
|- 
| 2023 || - || '''6''' || '''2''' || 0 || 4 || 1 
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
{{Div col|cols = 2}}
*...
* 1844: Pierre Steichen&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* ...
* 1867: [[Jean Steichen]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/xf98xpf368/pages/2/articles/DIVL137?search=Steichen+monder%C3%A7ange|Titel=Avis. — Nomination de bourgmestres.|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1867-01-25|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
*...
*  ... [[Jacques Steichen]]
* 1945: P. Bicheler&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
*...
* 1966 - 1969: Fernand Dondelinger
* 1970 - 1975: [[Arthur Thinnes]] ([[CSV]])
* 1975 - 1976: [[Mathias Traufler]] ([[LSAP]])&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/w5fzh3/pages/10/articles/DTL294 Monnerich: Trendwende im Proporz.] In: d'Letzeburger Land, 28. Jg., nº 42 (16.10.1981), p. 10 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1976 - 1984: Arthur Thinnes (CSV)
* 1984 - 1993: Théo Wernimont (CSV)
* 1993 - 1998: Camille Medinger (CSV)
* 1999 - 2005: [[Jean-Claude Schanen]] (CSV)
* 2005 - Dez. 2012: [[Dan Kersch]] (LSAP)
* Jan. 2013 - 2017: [[Christine Schweich]] (LSAP)
* zanter 2017: [[Jeannot Fürpass]] (CSV)
{{Div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Monnerech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{|
|
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[Pimodi]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
|
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIVEC]]
* [[SYCOSAL]]
* [[SYVICOL]]
* [[ZARE]]
* [[TICE]]
|}

== Kuckeswäertes ==
* Zu Monnerech um [[CR106]] ass déi eenzeg [[Karting-Pist zu Monnerech|Karting-Pist]] am Land
* De Formatiounszenter vun der [[FLF]] läit och um CR106 nieft der Karting-Pist

== Literatur ==
* Weber, John: ''La population de Mondercange de 1766 à 1803'' - In: 100 Joer Pompjeën Monnerech: 1901 - 2001. - Monnerich: Sapeurs-pompiers, 2001. - P. 128-141, tabl.

== Kuckt och ==
{{LNM}}
* [[Uergel Kierch Monnerech]]
* [[Kierch Monnerech]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.mondercange.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Monnerech]
* [https://web.archive.org/web/20170409054520/http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/mondercange D'Gemeng Monnerech op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.spm.lu Offiziell Säit vun de Pompjeeë vu Monnerech]
* [http://www.monnerecher-schoulen.lu/ Monnerecher Schoulen]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Monnerech]]
[[Kategorie:Gemeng Monnerech| ]]</text>
      <sha1>d9uxukdbkc5sqfo7yty9fjkpkwn0dtw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Péiteng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74374</id>
    <revision>
      <id>2685357</id>
      <parentid>2682907</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:55:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Upassungen</comment>
      <origin>2685357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12100" sha1="t6vqprhtwppg45qk1lg40jw0c2oa7ra" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Pétange 
 | Numm (Däitsch)  = Petingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Péiteng}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|33|23|N|5|52|37|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng Péiteng läit haut mat hire knapp 12&amp;nbsp;km² op der Plaz 12 vun flächeméisseg klengste Gemengen am Land. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner &lt;small&gt;({{wikidata|qualifier|P1082|P585}})&lt;/small&gt; ass et awer awunnerméisseg déi fënneftgréisst&lt;ref&gt;hannert Lëtzebuerg, Esch-Uelzecht, Déifferdeng an Diddeleng&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;Den Auslännerundeel louch 2010 bei 44,66&amp;nbsp;%&lt;ref&gt;Péiteng aktuell, Informatiounsblat vun der Gemeng Péiteng, N° 87 - Mäerz 2010&lt;/ref&gt;.

== Geographie ==
D'Gemeng Péiteng läit am Dall vun der [[Kuer]] an ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] (fréier [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]) an [[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]] lëtzebuergersäits, de Gemenge [[Longlaville|Longsduerf]] (fr: ''Longlaville'') an [[Zounen]] (fr: ''Saulnes'') op franséischer Säit an [[Éibeng]] (fr: ''Aubange'') op der belscher Säit.

Nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng ass de Gemengenterritoire vu Péiteng am Joer 2025 ëm 320,41 Ar méi grouss ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334/jo|Titel=Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange|Gekuckt=27.06.2026|Datum=18.07.2025|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Mam Gesetz vum 12. Juni 2026 ass dunn nach eng Fläch vun 12,57 [[Ar (Flächemooss)|Ar]] (''Rue des Ateliers'') vun der Gemeng Péiteng ewechgeholl a bei d'Gemeng Käerjeng geprafft ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2026/06/12/a294/jo|Titel=Loi du 12 juin 2026 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange|Gekuckt=27.06.2026|Datum=12.06.2026|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Verkéier===
D'Gemeng Péiteng läit un de Linne [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|6]] a [[Eisebunnsstreck Péiteng - Lëtzebuerg|7]] vun der [[Société nationale des chemins de fer luxembourgeois|Lëtzebuerger Eisebunn]].

Un de Stroosseverkéier ass d'Gemeng ugeschloss duerch d'Nationalstroossen [[Nationalstrooss 5|N5]], [[Nationalstrooss 5B|N5B]], [[Nationalstrooss 5C|N5C]], [[Nationalstrooss 5F|N5F]], [[Nationalstrooss 31|N31]], den [[CR176]] an den [[CR111]].

Soss ass d'Gemeng nach un den ëffentleche Persounentransport ugeschloss iwwer d'Buslinnen 1, 3, 13 a 14 vum [[TICE]] a verschidde Linne vum [[Régime général des transports routiers|RGTR]].

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
* [[Péiteng]]
* [[Rodange]]
* [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]] (fr.: ''Lamadelaine'')

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Fond-de-Gras]]  (deels och an der [[Gemeng Déifferdeng]])
* [[Neimillen (Péiteng)|Neimillen]]
* [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]]
* [[Wäissenhaff (Péiteng)|Wäissenhaff]]

== Geschicht ==
1601 gouf d'Grenz tëscht [[Loutrengen]] a Lëtzebuerg festgeluecht: Péiteng huet dunn zu Lëtzebuerg, Rodange a Rolleng zu [[Loutrengen]] a [[Herzogtum Bar|Bar]] gehéiert. 

{{Intro Gemeng}}

De Bevëlkerungszouwuess am 19. Joerhonnert koum wéi op den Héichte ronderëm Péiteng d'[[Minett (Äerz)|Minett]] exploitéiert ginn ass, wéi d'[[MMRA|Rodanger Schmelz]] entstanen ass, a wéi d'Eisebunn gebaut gouf.

1906 gouf eng Gas-Beliichtung an de Stroosse vun der Gemeng a Betrib geholl. 1912 gouf d'Gemeng un d'interkommunaalt Waassernetz an 1931 un d'elektrescht Stroumnetz ugeschloss.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:20800
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:4000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:800 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:777
 bar:1871 from:0 till:1290
 bar:1910 from:0 till:5964
 bar:1922 from:0 till:7016
 bar:1935 from:0 till:10525
 bar:1947 from:0 till:10456
 bar:1960 from:0 till:11623
 bar:1970 from:0 till:11844
 bar:1981 from:0 till:12127
 bar:1991 from:0 till:12352
 bar:2001 from:0 till:13749
 bar:2011 from:0 till:15971
 bar:2021 from:0 till:20084

PlotData=
 bar:1821 at: 777 fontsize:S text:777 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1290 fontsize:S text:1.290 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 5964 fontsize:S text:5.964 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 7016 fontsize:S text:7.016 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 10525 fontsize:S text:10.525 shift:(-17,5)
 bar:1947 at: 10456 fontsize:S text:10.456 shift:(-17,5)
 bar:1960 at: 11623 fontsize:S text:11.623 shift:(-17,5)
 bar:1970 at: 11844 fontsize:S text:11.844 shift:(-17,5)
 bar:1981 at: 12127 fontsize:S text:12.127 shift:(-17,5)
 bar:1991 at: 12352 fontsize:S text:12.352 shift:(-17,5)
 bar:2001 at: 13749 fontsize:S text:13.749 shift:(-17,5)
 bar:2011 at: 15971 fontsize:S text:15.971 shift:(-17,5)
 bar:2021 at: 20084 fontsize:S text:20.084 shift:(-17,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''coupé; en chef d'azur à deux bars adossés d'or, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: 1976 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Péiteng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2011 aus 17 an zanter 2023 aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

Well op den 30. September 2022 méi ewéi 20.000 Leit an der Gemeng ugemellt waren, ass d'Zuel vun de Schäffen no de Gemengewale vum 11. Juni 2023 vun dräi op véier eropgesat ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2023/06/21/a328|Titel=Arrêté grand-ducal du 21 juin 2023 portant fixation du nombre des échevins de la commune de Pétange à quatre|Gekuckt=28.06.2023|Datum=21.06.2023|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

=== Zesummesetzung ===
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Déi Konservativ|Kons.]] || [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]]
|- 
| 1999 || 0 || 8 || 1 || - || 6 || - || - || -
|- 
| 2005 || 0 || 7 || 1 || 1 || 6 || - || - || -
|- 
| 2011 || 1 || 8 || 1 || 2 || 5 || - || - || -
|- 
| 2017 || 0 || '''8''' || 1 || 2 || '''4 '''|| 0 || 0 || 2
|- 
| 2023 || 0 || 6 || 2 || 2 || 5 || 0 || 0 || 4
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu elections.lu}}

=== Buergermeeschteren&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://petange.lu/administration/la-commune-se-presente/bourgmestre/|Titel=Bourgmestre|Gekuckt=2026-03-13|Wierk=Pétange|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ===
{|
|
* 1796 - 1798: Pierre Berquin, Rodange 
* 1798: Franz Thill, Rolleng
* 1798: Nicolas Gloutin, Rodange
* 1798 - 1800: Nicolas Thill, Rolleng
* 1800 - 1801: Pierre Berquin
* 1801 - 1806: Nicolas Gloutin
* 1806 - 1810: Nicolas Bosseler, Rolleng
* 1810 - 1811: Jean Baptiste Dehaye, Rodange
* 1811 - 1814: François Thill sen., Rolleng
* 1814 – 1819: Johannes Everling, Péiteng
* 1819 - 1829: Dominique Nothomb, Péiteng
* 1830 - 1832: Jean-Pierre Nothomb
| valign= &quot;top&quot; |
* 1833 - 1836: François Thill sen.
* 1836 - 1848: Jean-Henry Reichling, Péiteng&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* 1848 - 1854: François Thill sen.
* 1854 - 1858: Pierre Tockert, Rolleng
* 1858 - 1861: Jean Kauffmann, Péiteng
* 1861 - 1873: Pierre Kirpach, Péiteng
* 1873 - 1891: François Thill jun., Rolleng
* 1891 - 1906: [[Jean Thill (Politiker)|Jean Thill]], Rolleng
* 1906 - 1918: [[Jean Waxweiler]], Péiteng
* 1918 - 1921: [[Mathias Heinen]], Péiteng
* 1921 - 1925: [[Jean-Pierre Kirchen]], Péiteng
* 1925 - 1934: [[Marcel Schintgen]], Péiteng
| valign= &quot;top&quot; |
* 1935 - 1941: [[Pierre Hamer (Politiker)|Pierre Hamer]], Péiteng
* 1941 - 1944: Dr. Kohn
* 1946 - 1962: [[Joseph Philippart]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
* 1962 - 1978: [[Théophile Kirsch]]
* 1979 - 1987: [[Armand Kaiser]]
* 1988 - 1993: [[René Putzeys]]
* 1994 - 1999: [[Roger Klein]]
* 2000 - 2004: [[Jean-Marie Halsdorf]]
* 2004 - 2004: [[Pierre Mellina]] (ff)
* 2004 - 2023: Pierre Mellina
* zanter 2023: Jean-Marie Halsdorf
|}
[[Fichier:Pétange, Moulin, rue de l'église.jpg|thumb|350px|De Kulturzentrum Wax]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Péiteng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[Syndicat intercommunal pour l'assainissement du bassin de la Chiers|SIACH]]
* [[Syndicat de communes ayant pour objet la construction, l'entretien et l'exploitation d'un crématoire sur base intercommunale|SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[Minett-Kompost]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SIDOR]]
* [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]]
* [[SIKOR]]
* [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]]
* [[Transport intercommunal de personnes dans le canton d'Esch-sur-Alzette|TICE]]
*[[Syndicat de communes régional pour la promotion et le développement de la région du sud|PRO-SUD]]
{{Div col end}}

==Jumelagen==
Péiteng ass jumeléiert mat:
* [[Maribor]] a {{SVN}}
* [[Schio]] an {{ITA}}
* [[Schiffweiler]] an {{DEU}}

== Literatur ==
*''De Geschichtsfuerscher aus der Gemeng Péiteng: eine Chronik aus der Dreiländerecke Petingen-Rollingen-Rodingen''. Jg. 1, Nr. 1 (Jan. 2006), Péiteng: Amis de l'histoire de la commune. 24&amp;nbsp;cm, all Mount

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Gare Péiteng]]
* [[Rangéiergare Péiteng]]
* [[Centre Wax]]
* [[Kierch Péiteng|Parkierch vu Péiteng]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Pétange|Péiteng}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.petange.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Péiteng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/petange D'Gemeng Péiteng op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Peiteng]]
[[Kategorie:Gemeng Péiteng| ]]</text>
      <sha1>t6vqprhtwppg45qk1lg40jw0c2oa7ra</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685358</id>
      <parentid>2685357</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:03:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685358</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12343" sha1="hjd8ni0baw9bh8z4zxmdx79akbhw12s" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Pétange 
 | Numm (Däitsch)  = Petingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Péiteng}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|33|23|N|5|52|37|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng Péiteng läit haut mat hire knapp 12&amp;nbsp;km² op der Plaz 12 vun flächeméisseg klengste Gemengen am Land. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner &lt;small&gt;({{wikidata|qualifier|P1082|P585}})&lt;/small&gt; ass et awer awunnerméisseg déi fënneftgréisst&lt;ref&gt;hannert Lëtzebuerg, Esch-Uelzecht, Déifferdeng an Diddeleng&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;Den Auslännerundeel louch 2010 bei 44,66&amp;nbsp;%&lt;ref&gt;Péiteng aktuell, Informatiounsblat vun der Gemeng Péiteng, N° 87 - Mäerz 2010&lt;/ref&gt;.

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
* [[Péiteng]]
* [[Rodange]]
* [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]] (fr.: ''Lamadelaine'')

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Fond-de-Gras]]  (deels och an der [[Gemeng Déifferdeng]])
* [[Neimillen (Péiteng)|Neimillen]]
* [[Roudenhaff (Péiteng)|Roudenhaff]]
* [[Wäissenhaff (Péiteng)|Wäissenhaff]]

== Geographie ==
D'Gemeng Péiteng läit am Dall vun der [[Kuer]] an ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] (fréier [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]) an [[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]] lëtzebuergersäits, de Gemenge [[Longlaville|Longsduerf]] (fr: ''Longlaville'') an [[Zounen]] (fr: ''Saulnes'') op franséischer Säit an [[Éibeng]] (fr: ''Aubange'') op der belscher Säit.

Nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng ass de Gemengenterritoire vu Péiteng am Joer 2025 ëm 320,41 Ar méi grouss ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334/jo|Titel=Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange|Gekuckt=27.06.2026|Datum=18.07.2025|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Mam Gesetz vum 12. Juni 2026 ass dunn nach eng Fläch vun 12,57 [[Ar (Flächemooss)|Ar]] (''Rue des Ateliers'') vun der Gemeng Péiteng ewechgeholl a bei d'Gemeng Käerjeng geprafft ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2026/06/12/a294/jo|Titel=Loi du 12 juin 2026 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange|Gekuckt=27.06.2026|Datum=12.06.2026|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Péiteng
 | nord = 
 | nord-est = [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]
 | est =  
 | sud-est= [[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
 | sud= (F)
 | sud-ouest =  
 | ouest =  (B)
 | nord-ouest = 
}}

===Verkéier===
D'Gemeng Péiteng läit un de Linne [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|6]] a [[Eisebunnsstreck Péiteng - Lëtzebuerg|7]] vun der [[Société nationale des chemins de fer luxembourgeois|Lëtzebuerger Eisebunn]].

Un de Stroosseverkéier ass d'Gemeng ugeschloss duerch d'Nationalstroossen [[Nationalstrooss 5|N5]], [[Nationalstrooss 5B|N5B]], [[Nationalstrooss 5C|N5C]], [[Nationalstrooss 5F|N5F]], [[Nationalstrooss 31|N31]], den [[CR176]] an den [[CR111]].

Soss ass d'Gemeng nach un den ëffentleche Persounentransport ugeschloss iwwer d'Buslinnen 1, 3, 13 a 14 vum [[TICE]] a verschidde Linne vum [[Régime général des transports routiers|RGTR]].

== Geschicht ==
1601 gouf d'Grenz tëscht [[Loutrengen]] a Lëtzebuerg festgeluecht: Péiteng huet dunn zu Lëtzebuerg, Rodange a Rolleng zu [[Loutrengen]] a [[Herzogtum Bar|Bar]] gehéiert. 

{{Intro Gemeng}}

De Bevëlkerungszouwuess am 19. Joerhonnert koum wéi op den Héichte ronderëm Péiteng d'[[Minett (Äerz)|Minett]] exploitéiert ginn ass, wéi d'[[MMRA|Rodanger Schmelz]] entstanen ass, a wéi d'Eisebunn gebaut gouf.

1906 gouf eng Gas-Beliichtung an de Stroosse vun der Gemeng a Betrib geholl. 1912 gouf d'Gemeng un d'interkommunaalt Waassernetz an 1931 un d'elektrescht Stroumnetz ugeschloss.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:20800
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:4000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:800 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:777
 bar:1871 from:0 till:1290
 bar:1910 from:0 till:5964
 bar:1922 from:0 till:7016
 bar:1935 from:0 till:10525
 bar:1947 from:0 till:10456
 bar:1960 from:0 till:11623
 bar:1970 from:0 till:11844
 bar:1981 from:0 till:12127
 bar:1991 from:0 till:12352
 bar:2001 from:0 till:13749
 bar:2011 from:0 till:15971
 bar:2021 from:0 till:20084

PlotData=
 bar:1821 at: 777 fontsize:S text:777 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1290 fontsize:S text:1.290 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 5964 fontsize:S text:5.964 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 7016 fontsize:S text:7.016 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 10525 fontsize:S text:10.525 shift:(-17,5)
 bar:1947 at: 10456 fontsize:S text:10.456 shift:(-17,5)
 bar:1960 at: 11623 fontsize:S text:11.623 shift:(-17,5)
 bar:1970 at: 11844 fontsize:S text:11.844 shift:(-17,5)
 bar:1981 at: 12127 fontsize:S text:12.127 shift:(-17,5)
 bar:1991 at: 12352 fontsize:S text:12.352 shift:(-17,5)
 bar:2001 at: 13749 fontsize:S text:13.749 shift:(-17,5)
 bar:2011 at: 15971 fontsize:S text:15.971 shift:(-17,5)
 bar:2021 at: 20084 fontsize:S text:20.084 shift:(-17,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''coupé; en chef d'azur à deux bars adossés d'or, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: 1976 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Péiteng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2011 aus 17 an zanter 2023 aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

Well op den 30. September 2022 méi ewéi 20.000 Leit an der Gemeng ugemellt waren, ass d'Zuel vun de Schäffen no de Gemengewale vum 11. Juni 2023 vun dräi op véier eropgesat ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/agd/2023/06/21/a328|Titel=Arrêté grand-ducal du 21 juin 2023 portant fixation du nombre des échevins de la commune de Pétange à quatre|Gekuckt=28.06.2023|Datum=21.06.2023|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

=== Zesummesetzung ===
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Déi Konservativ|Kons.]] || [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]]
|- 
| 1999 || 0 || 8 || 1 || - || 6 || - || - || -
|- 
| 2005 || 0 || 7 || 1 || 1 || 6 || - || - || -
|- 
| 2011 || 1 || 8 || 1 || 2 || 5 || - || - || -
|- 
| 2017 || 0 || '''8''' || 1 || 2 || '''4 '''|| 0 || 0 || 2
|- 
| 2023 || 0 || 6 || 2 || 2 || 5 || 0 || 0 || 4
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu elections.lu}}

=== Buergermeeschteren&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://petange.lu/administration/la-commune-se-presente/bourgmestre/|Titel=Bourgmestre|Gekuckt=2026-03-13|Wierk=Pétange|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ===
{|
|
* 1796 - 1798: Pierre Berquin, Rodange 
* 1798: Franz Thill, Rolleng
* 1798: Nicolas Gloutin, Rodange
* 1798 - 1800: Nicolas Thill, Rolleng
* 1800 - 1801: Pierre Berquin
* 1801 - 1806: Nicolas Gloutin
* 1806 - 1810: Nicolas Bosseler, Rolleng
* 1810 - 1811: Jean Baptiste Dehaye, Rodange
* 1811 - 1814: François Thill sen., Rolleng
* 1814 – 1819: Johannes Everling, Péiteng
* 1819 - 1829: Dominique Nothomb, Péiteng
* 1830 - 1832: Jean-Pierre Nothomb
| valign= &quot;top&quot; |
* 1833 - 1836: François Thill sen.
* 1836 - 1848: Jean-Henry Reichling, Péiteng&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* 1848 - 1854: François Thill sen.
* 1854 - 1858: Pierre Tockert, Rolleng
* 1858 - 1861: Jean Kauffmann, Péiteng
* 1861 - 1873: Pierre Kirpach, Péiteng
* 1873 - 1891: François Thill jun., Rolleng
* 1891 - 1906: [[Jean Thill (Politiker)|Jean Thill]], Rolleng
* 1906 - 1918: [[Jean Waxweiler]], Péiteng
* 1918 - 1921: [[Mathias Heinen]], Péiteng
* 1921 - 1925: [[Jean-Pierre Kirchen]], Péiteng
* 1925 - 1934: [[Marcel Schintgen]], Péiteng
| valign= &quot;top&quot; |
* 1935 - 1941: [[Pierre Hamer (Politiker)|Pierre Hamer]], Péiteng
* 1941 - 1944: Dr. Kohn
* 1946 - 1962: [[Joseph Philippart]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
* 1962 - 1978: [[Théophile Kirsch]]
* 1979 - 1987: [[Armand Kaiser]]
* 1988 - 1993: [[René Putzeys]]
* 1994 - 1999: [[Roger Klein]]
* 2000 - 2004: [[Jean-Marie Halsdorf]]
* 2004 - 2004: [[Pierre Mellina]] (ff)
* 2004 - 2023: Pierre Mellina
* zanter 2023: Jean-Marie Halsdorf
|}
[[Fichier:Pétange, Moulin, rue de l'église.jpg|thumb|350px|De Kulturzentrum Wax]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Péiteng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[Syndicat intercommunal pour l'assainissement du bassin de la Chiers|SIACH]]
* [[Syndicat de communes ayant pour objet la construction, l'entretien et l'exploitation d'un crématoire sur base intercommunale|SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[Minett-Kompost]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SIDOR]]
* [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]]
* [[SIKOR]]
* [[Syndicat intercommunal à vocation multiple des villes et communes luxembourgeoises pour la promotion et la sauvegarde d'intérêts communaux généraux|SYVICOL]]
* [[Transport intercommunal de personnes dans le canton d'Esch-sur-Alzette|TICE]]
*[[Syndicat de communes régional pour la promotion et le développement de la région du sud|PRO-SUD]]
{{Div col end}}

==Jumelagen==
Péiteng ass jumeléiert mat:
* [[Maribor]] a {{SVN}}
* [[Schio]] an {{ITA}}
* [[Schiffweiler]] an {{DEU}}

== Literatur ==
*''De Geschichtsfuerscher aus der Gemeng Péiteng: eine Chronik aus der Dreiländerecke Petingen-Rollingen-Rodingen''. Jg. 1, Nr. 1 (Jan. 2006), Péiteng: Amis de l'histoire de la commune. 24&amp;nbsp;cm, all Mount

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Gare Péiteng]]
* [[Rangéiergare Péiteng]]
* [[Centre Wax]]
* [[Kierch Péiteng|Parkierch vu Péiteng]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Pétange|Péiteng}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.petange.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Péiteng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/petange D'Gemeng Péiteng op der Websäit vum Syvicol]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Peiteng]]
[[Kategorie:Gemeng Péiteng| ]]</text>
      <sha1>hjd8ni0baw9bh8z4zxmdx79akbhw12s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Reckeng op der Mess</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74375</id>
    <revision>
      <id>2685365</id>
      <parentid>2678957</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:46:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geographie */ nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685365</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9868" sha1="3vbio50jqfw3km662pu5zwy34pcd1mm" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Reckange-sur-Mess 
 | Numm (Däitsch) = Reckingen/Mess
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|33|40|N|06|00|25|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

== Uertschaften an der Gemeng ==
{{div col|cols = 3}}
* [[Éileng]]
* [[Lampech]]
* [[Piisseng]]
* [[Reckeng op der Mess]]
* [[Riedgen]]
* [[Wickreng]]
{{div col end}}

== Geographie ==
D'Gemeng Reckeng op der Mess läit am Süde vum Land am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an huet eng Gesamtfläch vun 20,42&amp;nbsp;km². Dovu sinn 56,6 [[Hektar|ha]] mat Bësch bedeckt. D'[[Mess]] fléisst duerch d'Uertschafte Reckeng op der Mess, Éileng a Wickreng&lt;ref name=&quot;reckange chiffres&quot;&gt;reckange.lu: [http://www.reckange.lu/la-commune-se-presente/la-commune-en-chiffres ''La commune se présente: La commune en chiffres'']&lt;/ref&gt;.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Reckeng op der Mess
 | nord =
 | nord-est = [[Gemeng Bartreng|Bartreng]]
 | est =  [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Dippech|Dippech]]
}}

== Geschicht ==
1784 hu sech d'Uertschafte [[Éileng]], [[Lampech]], [[Piisseng]], [[Reckeng op der Mess]], [[Riedgen]] a [[Wickreng]] zesummegedoe fir d'Gemeng Reckeng op der Mess ze forméieren. Vun 1823 un huet och [[Leideleng]] zur Gemeng gehéiert, éier den 1. Juli 1856 (Gesetz vum 3. Mäerz 1856) d'Sektioune Leideleng a [[Schléiwenhaff]] vun der Gemeng Reckeng ofgetrennt goufe fir eng eegestänneg [[Gemeng Leideleng]] ze forméieren&lt;ref name=&quot;reckange histoire&quot;&gt;reckange.lu: [https://web.archive.org/web/20140131103932/http://www.reckange.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''La commune se présente: Description'']&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1856/03/03/n4/jo|Titel=Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange|Gekuckt=18.06.2023|Datum=03.03.1856|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:578
 bar:1871 from:0 till:928
 bar:1910 from:0 till:775
 bar:1922 from:0 till:806
 bar:1935 from:0 till:754
 bar:1947 from:0 till:722
 bar:1960 from:0 till:801
 bar:1970 from:0 till:1052
 bar:1981 from:0 till:1406
 bar:1991 from:0 till:1556
 bar:2001 from:0 till:1700
 bar:2011 from:0 till:2098
 bar:2021 from:0 till:2634

PlotData=
 bar:1821 at: 578 fontsize:S text:578 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 928 fontsize:S text:928 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 775 fontsize:S text:775 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 806 fontsize:S text:806 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 754 fontsize:S text:754 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 722 fontsize:S text:722 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 801 fontsize:S text:801 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 1052 fontsize:S text:1.052 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1406 fontsize:S text:1.406 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1556 fontsize:S text:1.556 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1700 fontsize:S text:1.700 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2098 fontsize:S text:2.098 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2634 fontsize:S text:2.634 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Demographie ===
Den 8. Dezember 2010 hunn an der Gemeng 2 173 Persoune gewunnt, dovun 1120 Fraen (51,5 %) an 1053 Männer (48,5 %). Déi meescht Awunner ware Lëtzebuerger; déi gréisst auslännesch Communautéit hunn d'Portugise mat 105 Persounen (4,8 % vun der Gesamtbevëlkerung) gestallt.

532 Persounen (24,5 %) ware méi jonk wéi 20 Joer an 432 Persounen (19,9 %) ware méi al wéi 60 Joer.

D'Haaptuertschaft Reckeng op der Mess hat mat 825 Awunner déi meescht Awunner an der Gemeng, virun Éileng (493 Awunner), Lampech (353 Awunner), Riedgen (333 Awunner), Piisseng (85 Awunner) a Wickreng (84 Awunner).&lt;ref name=&quot;reckange chiffres&quot; /&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+'''Awunner no Nationalitéit'''
! Rang !! Nationalitéit&lt;br&gt; !! Awunner
! Rang !! Nationalitéit&lt;br&gt; !! Awunner
|-
| 1 || {{flagicon|Luxembourg}} [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuergesch]] || ''1712''
| 7 || {{flagicon|United Kingdom}} [[Vereenegt Kinnekräich|Brittesch]] || ''23''
|-
| 2 || {{flagicon|Portugal}} [[Portugal|Portugisesch]] || ''105''
| 8 || {{flagicon|Netherlands}} [[Holland|Hollännesch]] || ''22''
|-
| 3 || {{flagicon|France}} [[Frankräich|Franséisch]] || ''92''
| 9 || {{flagicon|USA}} [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesch]] || ''14''
|-
| 4 || {{flagicon|Italy}} [[Italien|Italieenesch]] || ''53''
| 10 || {{flagicon|Poland}} [[Polen|Polnesch]] || ''8''
|-
| 5 || {{flagicon|Germany}} [[Däitschland|Däitsch]] || ''48''
| || Aner Nationalitéiten || 53
|-
| 6 || {{flagicon|Belgium}} [[Belsch]] || ''43''
| || Total || '''2173'''
|}

==Wopen==
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;100%&quot;
|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|Beschreiwung:&lt;br&gt;''tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté Ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}&lt;br&gt;Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

=== Buergermeeschteren&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://reckange.lu/la-commune/politique/le-bourgmestre/|Titel=Le Bourgmestre|Gekuckt=2026-01-17|Wierk=Reckange-sur-Mess|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ===
*1804 - 1808: Johann Kettenmeyer
*1809 - 1813: ???
*1814 - 1823: Johann Ensch
*1823 - 1835: Clemens Hemmer
*1836 - 1843: Dominique Mertes
* 1844 - 1854: Dominik Greten&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres&lt;/ref&gt;
*1855 - 1860: Johann Peter Kirsch
*1861 - 1866: Dominik Greten
*1867 - 1911: [[Pierre Kirsch|Peter Kirsch]]
*1912 - 1920: Ferdinand Greten
*1921 - 1931: Alfons Miltgen
* 1932 - 1940: [[Jean-Pierre Hilger]]
* 1940 - 1944: ''däitsch Besatzung''
* 1945 - 1963: [[Jean-Pierre Hilger]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
*1964 - 1965: Egid Greten (bis den 13. Januar 1965)
*1965 - 1975: Victor Jacqué
*1976 - 1981: Leo Wies
*1982 - 1987: [[Ernest Osch]]
*1988 - 1994: Jean Haine
*1994 - 1998: ???
*1999 - 2006: [[Albert Huberty]]
* 2007 - 2011: [[Raymond Sinnen]] &lt;!--*26.12.1946 †16.05.2026--&gt;
* zanter 2011: [[Carlo Muller]]

==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng Reckeng op der Mess ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols = 3}}
* [[Minett Kompost]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIVEC]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Kuckt och ==
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Reckange-sur-Mess|{{PAGENAME}}}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [https://web.archive.org/web/20100430190405/http://www.reckange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Reckeng op der Mess]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/reckange-sur-mess D'Gemeng Reckeng op der Mess op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1856/0071903/0071903.pdf#page=6 D'Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Leideleng ] ''(Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange.)'' {{fr}} {{de}}

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Reckeng op der Mess]]
[[Kategorie:Gemeng Reckeng op der Mess| ]]</text>
      <sha1>3vbio50jqfw3km662pu5zwy34pcd1mm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685366</id>
      <parentid>2685365</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:46:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Demographie */</comment>
      <origin>2685366</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9879" sha1="fcf98lja7n7t18p01mnm71brwxaizkt" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Reckange-sur-Mess 
 | Numm (Däitsch) = Reckingen/Mess
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|33|40|N|06|00|25|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

== Uertschaften an der Gemeng ==
{{div col|cols = 3}}
* [[Éileng]]
* [[Lampech]]
* [[Piisseng]]
* [[Reckeng op der Mess]]
* [[Riedgen]]
* [[Wickreng]]
{{div col end}}

== Geographie ==
D'Gemeng Reckeng op der Mess läit am Süde vum Land am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an huet eng Gesamtfläch vun 20,42&amp;nbsp;km². Dovu sinn 56,6 [[Hektar|ha]] mat Bësch bedeckt. D'[[Mess]] fléisst duerch d'Uertschafte Reckeng op der Mess, Éileng a Wickreng&lt;ref name=&quot;reckange chiffres&quot;&gt;reckange.lu: [http://www.reckange.lu/la-commune-se-presente/la-commune-en-chiffres ''La commune se présente: La commune en chiffres'']&lt;/ref&gt;.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Reckeng op der Mess
 | nord =
 | nord-est = [[Gemeng Bartreng|Bartreng]]
 | est =  [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Dippech|Dippech]]
}}

== Geschicht ==
1784 hu sech d'Uertschafte [[Éileng]], [[Lampech]], [[Piisseng]], [[Reckeng op der Mess]], [[Riedgen]] a [[Wickreng]] zesummegedoe fir d'Gemeng Reckeng op der Mess ze forméieren. Vun 1823 un huet och [[Leideleng]] zur Gemeng gehéiert, éier den 1. Juli 1856 (Gesetz vum 3. Mäerz 1856) d'Sektioune Leideleng a [[Schléiwenhaff]] vun der Gemeng Reckeng ofgetrennt goufe fir eng eegestänneg [[Gemeng Leideleng]] ze forméieren&lt;ref name=&quot;reckange histoire&quot;&gt;reckange.lu: [https://web.archive.org/web/20140131103932/http://www.reckange.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''La commune se présente: Description'']&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1856/03/03/n4/jo|Titel=Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange|Gekuckt=18.06.2023|Datum=03.03.1856|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:578
 bar:1871 from:0 till:928
 bar:1910 from:0 till:775
 bar:1922 from:0 till:806
 bar:1935 from:0 till:754
 bar:1947 from:0 till:722
 bar:1960 from:0 till:801
 bar:1970 from:0 till:1052
 bar:1981 from:0 till:1406
 bar:1991 from:0 till:1556
 bar:2001 from:0 till:1700
 bar:2011 from:0 till:2098
 bar:2021 from:0 till:2634

PlotData=
 bar:1821 at: 578 fontsize:S text:578 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 928 fontsize:S text:928 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 775 fontsize:S text:775 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 806 fontsize:S text:806 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 754 fontsize:S text:754 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 722 fontsize:S text:722 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 801 fontsize:S text:801 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 1052 fontsize:S text:1.052 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1406 fontsize:S text:1.406 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1556 fontsize:S text:1.556 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1700 fontsize:S text:1.700 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2098 fontsize:S text:2.098 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2634 fontsize:S text:2.634 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Demographie ===
{{update}}
Den 8. Dezember 2010 hunn an der Gemeng 2 173 Persoune gewunnt, dovun 1120 Fraen (51,5 %) an 1053 Männer (48,5 %). Déi meescht Awunner ware Lëtzebuerger; déi gréisst auslännesch Communautéit hunn d'Portugise mat 105 Persounen (4,8 % vun der Gesamtbevëlkerung) gestallt.

532 Persounen (24,5 %) ware méi jonk wéi 20 Joer an 432 Persounen (19,9 %) ware méi al wéi 60 Joer.

D'Haaptuertschaft Reckeng op der Mess hat mat 825 Awunner déi meescht Awunner an der Gemeng, virun Éileng (493 Awunner), Lampech (353 Awunner), Riedgen (333 Awunner), Piisseng (85 Awunner) a Wickreng (84 Awunner).&lt;ref name=&quot;reckange chiffres&quot; /&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+'''Awunner no Nationalitéit'''
! Rang !! Nationalitéit&lt;br&gt; !! Awunner
! Rang !! Nationalitéit&lt;br&gt; !! Awunner
|-
| 1 || {{flagicon|Luxembourg}} [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuergesch]] || ''1712''
| 7 || {{flagicon|United Kingdom}} [[Vereenegt Kinnekräich|Brittesch]] || ''23''
|-
| 2 || {{flagicon|Portugal}} [[Portugal|Portugisesch]] || ''105''
| 8 || {{flagicon|Netherlands}} [[Holland|Hollännesch]] || ''22''
|-
| 3 || {{flagicon|France}} [[Frankräich|Franséisch]] || ''92''
| 9 || {{flagicon|USA}} [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesch]] || ''14''
|-
| 4 || {{flagicon|Italy}} [[Italien|Italieenesch]] || ''53''
| 10 || {{flagicon|Poland}} [[Polen|Polnesch]] || ''8''
|-
| 5 || {{flagicon|Germany}} [[Däitschland|Däitsch]] || ''48''
| || Aner Nationalitéiten || 53
|-
| 6 || {{flagicon|Belgium}} [[Belsch]] || ''43''
| || Total || '''2173'''
|}

==Wopen==
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;100%&quot;
|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|Beschreiwung:&lt;br&gt;''tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté Ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}&lt;br&gt;Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

=== Buergermeeschteren&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://reckange.lu/la-commune/politique/le-bourgmestre/|Titel=Le Bourgmestre|Gekuckt=2026-01-17|Wierk=Reckange-sur-Mess|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ===
*1804 - 1808: Johann Kettenmeyer
*1809 - 1813: ???
*1814 - 1823: Johann Ensch
*1823 - 1835: Clemens Hemmer
*1836 - 1843: Dominique Mertes
* 1844 - 1854: Dominik Greten&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres&lt;/ref&gt;
*1855 - 1860: Johann Peter Kirsch
*1861 - 1866: Dominik Greten
*1867 - 1911: [[Pierre Kirsch|Peter Kirsch]]
*1912 - 1920: Ferdinand Greten
*1921 - 1931: Alfons Miltgen
* 1932 - 1940: [[Jean-Pierre Hilger]]
* 1940 - 1944: ''däitsch Besatzung''
* 1945 - 1963: [[Jean-Pierre Hilger]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
*1964 - 1965: Egid Greten (bis den 13. Januar 1965)
*1965 - 1975: Victor Jacqué
*1976 - 1981: Leo Wies
*1982 - 1987: [[Ernest Osch]]
*1988 - 1994: Jean Haine
*1994 - 1998: ???
*1999 - 2006: [[Albert Huberty]]
* 2007 - 2011: [[Raymond Sinnen]] &lt;!--*26.12.1946 †16.05.2026--&gt;
* zanter 2011: [[Carlo Muller]]

==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng Reckeng op der Mess ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols = 3}}
* [[Minett Kompost]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIVEC]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Kuckt och ==
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Reckange-sur-Mess|{{PAGENAME}}}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [https://web.archive.org/web/20100430190405/http://www.reckange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Reckeng op der Mess]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/reckange-sur-mess D'Gemeng Reckeng op der Mess op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1856/0071903/0071903.pdf#page=6 D'Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Leideleng ] ''(Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange.)'' {{fr}} {{de}}

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Reckeng op der Mess]]
[[Kategorie:Gemeng Reckeng op der Mess| ]]</text>
      <sha1>fcf98lja7n7t18p01mnm71brwxaizkt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685377</id>
      <parentid>2685366</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T14:25:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685377</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10148" sha1="t8g73zxwyg9s111rqfrov1ghzhbklt3" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Reckange-sur-Mess 
 | Numm (Däitsch) = Reckingen/Mess
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|33|40|N|06|00|25|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Reckeng op der Mess läit am Süde vum Land am [[Kanton Esch-Uelzecht]] an huet eng Gesamtfläch vun 20,42&amp;nbsp;km². Dovu sinn 56,6 [[Hektar|ha]] mat Bësch bedeckt. D'[[Mess]] fléisst duerch d'Uertschafte Reckeng op der Mess, Éileng a Wickreng&lt;ref name=&quot;reckange chiffres&quot;&gt;reckange.lu: [http://www.reckange.lu/la-commune-se-presente/la-commune-en-chiffres ''La commune se présente: La commune en chiffres'']&lt;/ref&gt;.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Reckeng op der Mess
 | nord =
 | nord-est = [[Gemeng Bartreng|Bartreng]]
 | est =  [[Gemeng Leideleng|Leideleng]]
 | sud-est = 
 | sud= [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Gemeng Suessem|Suessem]]
 | nord-ouest =  [[Gemeng Dippech|Dippech]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{div col|cols = 3}}
* [[Riedgen]]
* [[Éileng]]
* [[Lampech]]
* [[Piisseng]]
* [[Reckeng op der Mess]]
* [[Wickreng]]
{{div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===

* [[Pretemerhaff]]

== Geschicht ==
1784 hu sech d'Uertschafte [[Éileng]], [[Lampech]], [[Piisseng]], [[Reckeng op der Mess]], [[Riedgen]] a [[Wickreng]] zesummegedoe fir d'Gemeng Reckeng op der Mess ze forméieren. Vun 1823 un huet och [[Leideleng]] zur Gemeng gehéiert, éier den 1. Juli 1856 (Gesetz vum 3. Mäerz 1856) d'Sektioune Leideleng a [[Schléiwenhaff]] vun der Gemeng Reckeng ofgetrennt goufe fir eng eegestänneg [[Gemeng Leideleng]] ze forméieren&lt;ref name=&quot;reckange histoire&quot;&gt;reckange.lu: [https://web.archive.org/web/20140131103932/http://www.reckange.lu/la-commune-se-presente/decouvrir-la-commune ''La commune se présente: Description'']&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1856/03/03/n4/jo|Titel=Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange|Gekuckt=18.06.2023|Datum=03.03.1856|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:578
 bar:1871 from:0 till:928
 bar:1910 from:0 till:775
 bar:1922 from:0 till:806
 bar:1935 from:0 till:754
 bar:1947 from:0 till:722
 bar:1960 from:0 till:801
 bar:1970 from:0 till:1052
 bar:1981 from:0 till:1406
 bar:1991 from:0 till:1556
 bar:2001 from:0 till:1700
 bar:2011 from:0 till:2098
 bar:2021 from:0 till:2634

PlotData=
 bar:1821 at: 578 fontsize:S text:578 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 928 fontsize:S text:928 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 775 fontsize:S text:775 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 806 fontsize:S text:806 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 754 fontsize:S text:754 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 722 fontsize:S text:722 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 801 fontsize:S text:801 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 1052 fontsize:S text:1.052 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 1406 fontsize:S text:1.406 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 1556 fontsize:S text:1.556 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1700 fontsize:S text:1.700 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2098 fontsize:S text:2.098 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2634 fontsize:S text:2.634 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Demographie ===
{{update}}
Den 8. Dezember 2010 hunn an der Gemeng 2 173 Persoune gewunnt, dovun 1120 Fraen (51,5 %) an 1053 Männer (48,5 %). Déi meescht Awunner ware Lëtzebuerger; déi gréisst auslännesch Communautéit hunn d'Portugise mat 105 Persounen (4,8 % vun der Gesamtbevëlkerung) gestallt.

532 Persounen (24,5 %) ware méi jonk wéi 20 Joer an 432 Persounen (19,9 %) ware méi al wéi 60 Joer.

D'Haaptuertschaft Reckeng op der Mess hat mat 825 Awunner déi meescht Awunner an der Gemeng, virun Éileng (493 Awunner), Lampech (353 Awunner), Riedgen (333 Awunner), Piisseng (85 Awunner) a Wickreng (84 Awunner).&lt;ref name=&quot;reckange chiffres&quot; /&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+'''Awunner no Nationalitéit'''
! Rang !! Nationalitéit&lt;br&gt; !! Awunner
! Rang !! Nationalitéit&lt;br&gt; !! Awunner
|-
| 1 || {{flagicon|Luxembourg}} [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuergesch]] || ''1712''
| 7 || {{flagicon|United Kingdom}} [[Vereenegt Kinnekräich|Brittesch]] || ''23''
|-
| 2 || {{flagicon|Portugal}} [[Portugal|Portugisesch]] || ''105''
| 8 || {{flagicon|Netherlands}} [[Holland|Hollännesch]] || ''22''
|-
| 3 || {{flagicon|France}} [[Frankräich|Franséisch]] || ''92''
| 9 || {{flagicon|USA}} [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesch]] || ''14''
|-
| 4 || {{flagicon|Italy}} [[Italien|Italieenesch]] || ''53''
| 10 || {{flagicon|Poland}} [[Polen|Polnesch]] || ''8''
|-
| 5 || {{flagicon|Germany}} [[Däitschland|Däitsch]] || ''48''
| || Aner Nationalitéiten || 53
|-
| 6 || {{flagicon|Belgium}} [[Belsch]] || ''43''
| || Total || '''2173'''
|}

==Wopen==
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;100%&quot;
|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]]
|Beschreiwung:&lt;br&gt;''tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté Ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}&lt;br&gt;Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft.
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

=== Buergermeeschteren&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://reckange.lu/la-commune/politique/le-bourgmestre/|Titel=Le Bourgmestre|Gekuckt=2026-01-17|Wierk=Reckange-sur-Mess|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ===
*1804 - 1808: Johann Kettenmeyer
*1809 - 1813: ???
*1814 - 1823: Johann Ensch
*1823 - 1835: Clemens Hemmer
*1836 - 1843: Dominique Mertes
* 1844 - 1854: Dominik Greten&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081209051903/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1849/0016/a016.pdf#page=1 Memorial N°16 vun 1849 mat dem ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL du 13 février 1849, n°12,] portant nomination de bourgmestres&lt;/ref&gt;
*1855 - 1860: Johann Peter Kirsch
*1861 - 1866: Dominik Greten
*1867 - 1911: [[Pierre Kirsch|Peter Kirsch]]
*1912 - 1920: Ferdinand Greten
*1921 - 1931: Alfons Miltgen
* 1932 - 1940: [[Jean-Pierre Hilger]]
* 1940 - 1944: ''däitsch Besatzung''
* 1945 - 1963: [[Jean-Pierre Hilger]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}&lt;/ref&gt;
*1964 - 1965: Egid Greten (bis den 13. Januar 1965)
*1965 - 1975: Victor Jacqué
*1976 - 1981: Leo Wies
*1982 - 1987: [[Ernest Osch]]
*1988 - 1994: Jean Haine
*1994 - 1998: ???
*1999 - 2006: [[Albert Huberty]]
* 2007 - 2011: [[Raymond Sinnen]] &lt;!--*26.12.1946 †16.05.2026--&gt;
* zanter 2011: [[Carlo Muller]]

==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng Reckeng op der Mess ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols = 3}}
* [[Minett Kompost]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIVEC]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Kuckt och ==
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Reckange-sur-Mess|{{PAGENAME}}}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [https://web.archive.org/web/20100430190405/http://www.reckange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Reckeng op der Mess]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/reckange-sur-mess D'Gemeng Reckeng op der Mess op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1856/0071903/0071903.pdf#page=6 D'Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Leideleng ] ''(Loi du 3 mars 1856 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Leudelange.)'' {{fr}} {{de}}

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Reckeng op der Mess]]
[[Kategorie:Gemeng Reckeng op der Mess| ]]</text>
      <sha1>t8g73zxwyg9s111rqfrov1ghzhbklt3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Réiser</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74377</id>
    <revision>
      <id>2685388</id>
      <parentid>2685210</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:20:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685388</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8532" sha1="3q827sphsjj3kudh6wjcd5cmujtiqd5" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Roeser 
 | Numm (Däitsch)  = Roeser
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Réiser}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|32|10|N|06|08|45|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Réiser läit tëscht de [[Gemeng Beetebuerg|Gemenge Beetebuerg]] an [[Gemeng Hesper|Hesper]] an zitt sech am Süde bis op d'[[Frankräich|franséisch]] Grenz, wou se un d'[[Zoufftgen|Gemeng Suuftgen]] stéisst.

Mat enger Gesamtfläch vun 2,379 [[Ar (Flächemooss)|ha]] ass se no [[Gemeng Suessem|Suessem]] flächeméisseg déi zweetgréisst Gemeng aus dem Kanton Esch-Uelzecht&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=12700&amp;IF_Language=fra&amp;MainTheme=1&amp;FldrName=1|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=15.07.2020|Datum=01.01.2018|Editeur=Source: Administration du Cadastre et de la Topographie|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Réiser
 | nord =  [[Stad Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]{{0}} [[Gemeng Hesper|Hesper]]
 | nord-est = 
 | est =  [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]
 | sud-est= [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
 | sud= [[Zoufftgen]] (F)
 | sud-ouest =  [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]
 | ouest = [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]
 | nord-ouest = [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] 
}}

== Uertschaften an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
{{div col|cols = 2}}
* [[Béiweng]]
* [[Bierchem]]
* [[Krautem]]
* [[Kockelscheier]] 
* [[Léiweng]]
* [[Peppeng]]
* [[Réiser]]
{{div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{div col|cols = 2}}
* [[Haus vun der Natur|Kräizhaff]]
* [[Jean-Mathias-Haff]]
* [[Munnerëffer Strooss (Peppeng)|Munnerëffer Strooss]]
* [[Poudrerie (Kockelscheier)|Poudrerie]]
{{div col end}}

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:7000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:915
 bar:1871 from:0 till:1396
 bar:1910 from:0 till:1393
 bar:1922 from:0 till:1474
 bar:1935 from:0 till:1493
 bar:1947 from:0 till:1518
 bar:1960 from:0 till:1767
 bar:1970 from:0 till:2281
 bar:1981 from:0 till:3038
 bar:1991 from:0 till:3488
 bar:2001 from:0 till:4457
 bar:2011 from:0 till:5269
 bar:2021 from:0 till:6550

PlotData=
 bar:1821 at: 915 fontsize:S text:915 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1396 fontsize:S text:1.396 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1393 fontsize:S text:1.393 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1474 fontsize:S text:1.474 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1493 fontsize:S text:1.493 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1518 fontsize:S text:1.518 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1767 fontsize:S text:1.767 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 2281 fontsize:S text:2.281 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 3038 fontsize:S text:3.038 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 3488 fontsize:S text:3.488 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 4457 fontsize:S text:4.457 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 5269 fontsize:S text:5.269 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 6550 fontsize:S text:6.550 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[8. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: 1984 [[Marcel Lenertz]]}}
|}

==Politik==
===Gemengerot===
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

Bis 2011 goufen 11 Conseilleren an de [[Gemengerot]] gewielt; zanter 2017 sinn et der 13.

De Schäfferot baséiert sech, no de Gemengewale vun 2011 wéi och deene vun 2017, op eng Majoritéit vun [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]].&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1087657.html &quot;LSAP-CSV-Koalitiounsaccord, Jungen bleift Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 19.10.2017, 23:26:38.&lt;/ref&gt;

'''Zesummesetzung'''
&lt;br&gt;{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}

{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]
|- 
| 1999 || || || || 
|- 
| 2005 || 3 || 1 || - || 7 
|- 
| 2011 || '''2''' || 2 || 2 || '''5'''
|- 
| 2017 || '''3''' || 2 || 2 || '''6'''
|- 
| 2023 || 3 || 2 || 1 || '''7'''
|} 
{{small|Quell: elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1800 - 1806: François Blouet
* 1806 - 1812: Nicolas Knepper
* 1812 - 1820: Pierre Schintgen
* 1822 - 1825: [[Jean-Jacques Knepper|Johan Jacob Knepper]]
* 1825 - 1830: Michel Schmit
* 1831 - 1842: Jean Jaminet
*
* 1844: Jean Jaminet&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://www.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1843/12/29/n1/jo Memorial N°3 vun 1844, S. 18]&lt;/ref&gt;
*
* 1849 - 1857: Jean Joseph Antoine Rolle
* 1858 - 1875 Jean Jaminet
* 1876 - 1886: [[Alexandre Schintgen]]
* 1897 - 1912: François Hirtz
*...
* 1915 - 1921: [[Paul Goedert]]&lt;!--source: Stroosseschëld--&gt;
* 1921 - 1928: [[Emile Barthel]]&lt;!--source: Stroosseschëld--&gt;
* 1929 - 1932: [[Jean-Pierre Hoffmann (Lokalpolitiker Réiser)|Jean-Pierre Hoffmann]]&lt;!--source: Stroosseschëld--&gt;
* 1933 - ?: [[Joseph Lentz]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/bfzk51db2s/pages/3/articles/DIVL157 Avis. — Administration communale]. In: Mémorial du Grand-Duché de Luxembourg = Memorial des Großherzogtums Luxemburg, nº 25 (03.06.1933), p. 351 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* ...
* 1946 - 1963: [[Aloyse Weber]]
* 1964 - 1967: [[Alex Federspil]]
* 1967 - 1969: [[Jean Braun]]
* 1970 - 1975: [[Arthur Sinner]]
* 1976 - 1981: [[Milla Hoffmann]]
* 1982 - 2008: Arthur Sinner
* zanter 2008: [[Tom Jungen]]

== Radio zu Réiser ==
*[[Radio Locale Réiserbann-Betebuerg]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Réiser ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols = 3}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SPIC]]
* [[STEP]]
* [[SYCOSAL]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}
== Jumelage ==
* [[Turi]] an {{ITA}}
* [[Simmern/Hunsrück]] an {{DEU}}

== Literatur ==
* Pierre Back, Pit Hamen, ''Roeserbann, L'histoire du Roeserbann d'hier à aujourd'hui'', 2015, Gérard Klopp éditions, Mondorf-les Bains, 220 S., ISBN 2-911992-68-7

== Kuckt och ==
{{LNM}}
* [[Donatuskierch zu Réiser]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.roeser.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Réiser]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/roeser D'Gemeng Réiser op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.hmr.lu Offiziell Säit vun der Réiserbänner Musek]
* [http://www.pompjeen-reiserbann.lu Offiziell Säit vun de Réiserbänner Pompjeen]
* [http://www.roeserschool.lu Réiser Schoulen]
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Reiser]]
[[Kategorie:Gemeng Réiser| ]]</text>
      <sha1>3q827sphsjj3kudh6wjcd5cmujtiqd5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Suessem</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74416</id>
    <revision>
      <id>2685360</id>
      <parentid>2623386</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:29:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>nopeschgemengen</comment>
      <origin>2685360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7567" sha1="aibgwyx66rkd7hxo8dww79j31v4o0u8" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Sanem 
 | Numm (Däitsch)  = Sassenheim
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Suessem}} 
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|32|50|N|05|55|40|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass {{wikidata|property|linked|P36}} a se huet den Numm vun der Uertschaft [[Suessem]].


== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
D'Gemeng besteet aus den Uertschafte [[Bieles]], [[Éilereng]], [[Suessem]] an [[Zolwer]] zu deenen nach d'[[Lieu-dit]]en [[Aessen]], [[Uerschterhaff]], de [[Scheierhaff (Bieles)|Scheierhaff]] an en Deel vu [[Belval]] gehéieren.

== Geographie ==
D'Gemeng Suessem läit am ënneschte [[Minettsgéigend|Minett]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Suessem
 | nord =  [[Gemeng Dippech|Dippech]]
 | nord-est = [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng/Mess]]
 | est =  [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | sud-est=  [[Esch-Uelzecht]]
 | sud= [[Rédange]] (F)
 | sud-ouest =  
 | ouest = [[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
 | nord-ouest =[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]
}}

=== Koppen an Hiwwelen an der Gemeng ===
*[[Zolwerknapp]], 421,6 Meter, gëllt als déi héchst Plaz am [[Guttland]],
*[[Gaalgebierg (Bieles)|Bielesser Gaalgebierg]], 403,3 Meter
*[[Lëtschet]], (och ''Loetschet, Lëtschef, Loetschef'', 395,6 Meter)
*[[Pakebierg]] (oder ''Paquetbierg''), 383,6 Meter
*[[Metzerbierg (Bieles)|Metzerbierg]], 417,4 Meter

== Geschicht ==
==== Schlässer, Buergen a Ruinen an der Gemeng ====
* Réimervilla ''[[Villa Grueweléck|Grueweléck]]''
* [[Zolwerknapps|Buerg Zolwer]]
* [[Suessemer Schlass]]
* [[Bielesser Buerghaus]]

=== Suessem a spéitréimescher Zäit ===
Zu der Zäit vun de [[Réimescht Räich|Réimer]], gouf et zu Suessem op d'mannst zwou Réimervillaen (ënner anerem d'[[Villa Grueweléck]]). Well Suessem um [[Kiem]] louch, dee vum [[Tëtelbierg]] op [[Duelem (Réimech)|Duelem]] gaangen ass, gëtt ugeholl, datt e réimescht Kastell déi kleng Siidlung geschützt huet. Dëst Kastell soll net méi gewiescht sinn, wéi e véiereckege Wuechttuerm aus Holz. Dokumenter aus dem [[13. Joerhonnert]] beleeën, datt aus dem Tuerm ee véiereckege Tuerm aus Stee ginn ass.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
{{Graphik Demographie}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''&lt;br&gt;{{small|&lt;!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - --&gt;[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Suessem gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 17 (virdrun: 15) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

De Schäfferot, deen aus de [[Gemengewalen]] 2017 ervirgoung, gëtt vun enger LSAP-CSV-Koalitioun gedroen&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1087307.html &quot;LSAP/CSV-Koalitioun mam Georges Engel als Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 18.10.2017, 16:24:03.&lt;/ref&gt;.

'''Zesummesetzung'''
&lt;br&gt;{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPPL]] !! [[Fokus (Lëtzebuergesch Partei)|Fokus]]
|- 
| 1999 || 1 || 6 || 1 || 2 || 0 || 1 || 4 || - || -
|- 
| 2005 || 1 || 5 || 1 || 3 || 0 || 0 || 5 || - || -
|- 
| 2011 || 0 || 3 || 1 || '''3''' || 0 || 1 || '''7''' || - || -
|- 
| 2017 || 0 || '''5''' || 1 || 2 || 0 || 2 || '''7''' || - || -
|- 
| 2023 || 1 || 5 || 1 || 1 || - || 1 || 7 || 1 || 0
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu}}

=== Buergermeeschtere vu 1799 bis haut&lt;ref&gt;''[https://issuu.com/gemengsuessem/docs/kk_11_nr04-20_issuu Kuerz&amp;Knapp. Gemengebuet vun der Gemeng Suessem.]'' Karschnatz &lt;nowiki&gt;[= August] N°4-[20]20,&lt;/nowiki&gt; S.4-5.&lt;/ref&gt; ===
{{div col}}
* [[1799]] - [[1807]], Dominique Charpentier
* [[1808]] - [[1812]], Nicolas Hilbert
* [[1813]] - [[1814]], Pierre Krantz
* [[1815]] - [[1818]], Philippe Krier
* 1818 - [[1827]], [[Charles Auguste de Tornaco]]
* 1827 - [[1848]], Egide van Dyke&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* [[1849]] - [[1861]], Jean Pretemer
* 1861 - [[1867]], Pierre Kremer
* 1867 - [[1870]], Jean Pretemer
* 1870 - [[1879]], J.-P. Pretemer
* 1879 - [[1882]], J.-P. Schambourg
* 1882 - [[1893]], J.-P. Meyer
* [[1894]] - [[1914]], Nicolas Knepper
* [[1915]] - [[1924]], [[Jacques Battin]]
* [[1925]] - [[1932]], [[Edouard Thill]]
* 1932 - [[1934]], [[Pierre Greisch]]
* [[1935]] - [[1937]], [[Jean Donnersbach]]
* 1937 - [[1940]], Pierre Greisch
* 1940 - [[1944]], däitsch Occupatioun
* 1944 - [[1966]], Pierre Greisch
* 1966 - [[1980]], [[Roger Krier]]
* 1980 - [[1997]], [[Mathias Greisch]]
* 1997 - [[2005]], [[Fred Sunnen]]
* 2005 - [[2020]], [[Georges Engel]]
* zanter dem 13. Juli 2020: [[Simone Asselborn-Bintz]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/tele/de-journal-vun-der-tele/v/3212095.html|Titel=Gemeng Suessem: Nei Buergermeeschtesch vereedegt|Gekuckt=20.07.2020|Datum=13.07.2020|Editeur=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Suessem ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=2}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SIACH]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIVEC]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
* [[ZARE]]
{{div col end}}
[[Fichier:Suessem1bierger1.jpg|thumb|800px|center|Vu lénks no riets: Zolwerknapp, Lëtschet, Bielesser Gaalgebierg]]

== Jumelage ==
* [[Chauffailles]] a {{FRA}}

== Kuckt och ==
{{div col|cols=2}}
* {{LNM}}
* [[Schlass Suessem]]
* Bemierkenswäert Beem beim Schlass
: [[Lann zu Suessem|déi 500-järeg Lann]]
: [[Trauerbuch zu Suessem|d'Trauerbuch am Park]]
* [[Belval]]
* [[Naturschutzgebitt Dreckswiss]]
* [[Parverband Suessem]]
* [[Lycée Bel-Val]]
* [[Gare Nidderkäerjeng-Suessem]]
* [[Tunnel Aessen]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Sanem|{{PAGENAME}}}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.sanem.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Suessem]
* [http://www.ecoles-sanem.lu Offiziell Säit vun de Schoulen aus der Gemeng Suessem]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/sanem D'Gemeng Suessem op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemeng Suessem| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Suessem]]</text>
      <sha1>aibgwyx66rkd7hxo8dww79j31v4o0u8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685445</id>
      <parentid>2685360</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T20:28:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685445</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8410" sha1="f7fx9dncn5xqehohkp0eo0zw49tedl1" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Sanem 
 | Numm (Däitsch)  = Sassenheim
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Suessem}} 
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|32|50|N|05|55|40|O}}
}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass {{wikidata|property|linked|P36}} a se huet den Numm vun der Uertschaft [[Suessem]].

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Suessem läit am ënneschte [[Minettsgéigend|Minett]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Suessem
 | nord =  [[Gemeng Dippech|Dippech]]
 | nord-est = [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng/Mess]]
 | est =  [[Gemeng Monnerech|Monnerech]]
 | sud-est=  [[Esch-Uelzecht]]
 | sud= [[Rédange]] (F)
 | sud-ouest =  
 | ouest = [[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]
 | nord-ouest =[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 2}}
* [[Bieles]]
* [[Éilereng]]
* [[Suessem]]
* [[Zolwer]]
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
* [[Aessen]]
* [[Belval Nord]]
* [[Gadderscheier]]
* [[Metzerlach]]
* [[Scheierhaff (Bieles)|Scheierhaff]]
* [[Uerschterhaff]]
{{Div col end}}

== Koppen an Hiwwelen an der Gemeng ==
*[[Zolwerknapp]], 421,6 Meter, gëllt als déi héchst Plaz am [[Guttland]]
*[[Gaalgebierg (Bieles)|Bielesser Gaalgebierg]], 403,3 Meter
*[[Lëtschet]], (och ''Loetschet, Lëtschef, Loetschef'', 395,6 Meter)
*[[Pakebierg]] (oder ''Paquetbierg''), 383,6 Meter
*[[Metzerbierg (Bieles)|Metzerbierg]], 417,4 Meter

== Geschicht ==
=== Suessem a spéitréimescher Zäit ===
Zu der Zäit vun de [[Réimescht Räich|Réimer]], gouf et zu Suessem op d'mannst zwou Réimervillaen (ënner anerem d'[[Villa Grueweléck]]). Well Suessem um [[Kiem]] louch, dee vum [[Tëtelbierg]] op [[Duelem (Réimech)|Duelem]] gaangen ass, gëtt ugeholl, datt e réimescht Kastell déi kleng Siidlung geschützt huet. Dëst Kastell soll net méi gewiescht sinn, wéi e véiereckege Wuechttuerm aus Holz. Dokumenter aus dem [[13. Joerhonnert]] beleeën, datt aus dem Tuerm ee véiereckege Tuerm aus Stee ginn ass.

==== Schlässer, Buergen a Ruinen an der Gemeng ====
* Réimervilla ''[[Villa Grueweléck|Grueweléck]]''
* [[Zolwerknapps|Buerg Zolwer]]
* [[Suessemer Schlass]]
* [[Bielesser Buerghaus]]

=== Haiteg Gemeng ===
{{Intro Gemeng}}

Mam Gesetz vum 2. Abrëll 1930 ass ronn een Hektar Terrain vum [[Gewan|Flouer]] ''bei der Hoerchen'' vun der Gemeng ofgespléckt a bei d'[[Gemeng Nidderkäerjeng]] (haut Gemeng Käerjeng) geprafft ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1930/04/02/n2|Titel=Loi du 2 avril 1930, ayant pour objet d'incorporer dans la commune de Bascharage des propriétés situées sur le territoire de la commune de Sanem, au lieu dit «bei der Hoerchen»|Gekuckt=12.07.2026|Datum=02.04.1930|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

&lt;!--===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
{{Graphik Demographie}}--&gt;

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''&lt;br&gt;{{small|&lt;!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - --&gt;[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

== Politik ==
De [[Gemengerot]] vu Suessem gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter 2017 aus 17 (virdrun: 15) [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

De Schäfferot, deen aus de [[Gemengewalen]] 2017 ervirgoung, gëtt vun enger LSAP-CSV-Koalitioun gedroen&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1087307.html &quot;LSAP/CSV-Koalitioun mam Georges Engel als Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 18.10.2017, 16:24:03.&lt;/ref&gt;.

'''Zesummesetzung'''
&lt;br&gt;{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPPL]] !! [[Fokus (Lëtzebuergesch Partei)|Fokus]]
|- 
| 1999 || 1 || 6 || 1 || 2 || 0 || 1 || 4 || - || -
|- 
| 2005 || 1 || 5 || 1 || 3 || 0 || 0 || 5 || - || -
|- 
| 2011 || 0 || 3 || 1 || '''3''' || 0 || 1 || '''7''' || - || -
|- 
| 2017 || 0 || '''5''' || 1 || 2 || 0 || 2 || '''7''' || - || -
|- 
| 2023 || 1 || 5 || 1 || 1 || - || 1 || 7 || 1 || 0
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu}}

=== Buergermeeschtere vu 1799 bis haut&lt;ref&gt;''[https://issuu.com/gemengsuessem/docs/kk_11_nr04-20_issuu Kuerz&amp;Knapp. Gemengebuet vun der Gemeng Suessem.]'' Karschnatz &lt;nowiki&gt;[= August] N°4-[20]20,&lt;/nowiki&gt; S.4-5.&lt;/ref&gt; ===
{{div col}}
* [[1799]] - [[1807]], Dominique Charpentier
* [[1808]] - [[1812]], Nicolas Hilbert
* [[1813]] - [[1814]], Pierre Krantz
* [[1815]] - [[1818]], Philippe Krier
* 1818 - [[1827]], [[Charles Auguste de Tornaco]]
* 1827 - [[1848]], Egide van Dyke&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* [[1849]] - [[1861]], Jean Pretemer
* 1861 - [[1867]], Pierre Kremer
* 1867 - [[1870]], Jean Pretemer
* 1870 - [[1879]], J.-P. Pretemer
* 1879 - [[1882]], J.-P. Schambourg
* 1882 - [[1893]], J.-P. Meyer
* [[1894]] - [[1914]], Nicolas Knepper
* [[1915]] - [[1924]], [[Jacques Battin]]
* [[1925]] - [[1932]], [[Edouard Thill]]
* 1932 - [[1934]], [[Pierre Greisch]]
* [[1935]] - [[1937]], [[Jean Donnersbach]]
* 1937 - [[1940]], Pierre Greisch
* 1940 - [[1944]], däitsch Occupatioun
* 1944 - [[1966]], Pierre Greisch
* 1966 - [[1980]], [[Roger Krier]]
* 1980 - [[1997]], [[Mathias Greisch]]
* 1997 - [[2005]], [[Fred Sunnen]]
* 2005 - [[2020]], [[Georges Engel]]
* zanter dem 13. Juli 2020: [[Simone Asselborn-Bintz]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/tele/de-journal-vun-der-tele/v/3212095.html|Titel=Gemeng Suessem: Nei Buergermeeschtesch vereedegt|Gekuckt=20.07.2020|Datum=13.07.2020|Editeur=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Suessem ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=2}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[PRO-SUD]]
* [[Syndicat des eaux du Sud|SES]]
* [[SIACH]]
* [[SICEC]]
* [[SICONA-Sud-Ouest]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SIVEC]]
* [[SYVICOL]]
* [[TICE]]
* [[ZARE]]
{{div col end}}
[[Fichier:Suessem1bierger1.jpg|thumb|800px|center|Vu lénks no riets: Zolwerknapp, Lëtschet, Bielesser Gaalgebierg]]

== Jumelage ==
* [[Chauffailles]] a {{FRA}}

== Kuckt och ==
{{div col|cols=2}}
* {{LNM}}
* [[Schlass Suessem]]
* Bemierkenswäert Beem beim Schlass
: [[Lann zu Suessem|déi 500-järeg Lann]]
: [[Trauerbuch zu Suessem|d'Trauerbuch am Park]]
* [[Belval]]
* [[Naturschutzgebitt Dreckswiss]]
* [[Parverband Suessem]]
* [[Lycée Bel-Val]]
* [[Gare Nidderkäerjeng-Suessem]]
* [[Tunnel Aessen]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
{{div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}}
* [http://www.sanem.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Suessem]
* [http://www.ecoles-sanem.lu Offiziell Säit vun de Schoulen aus der Gemeng Suessem]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/sanem D'Gemeng Suessem op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemeng Suessem| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Suessem]]</text>
      <sha1>f7fx9dncn5xqehohkp0eo0zw49tedl1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Sandweiler</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74433</id>
    <revision>
      <id>2685387</id>
      <parentid>2685311</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:12:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685387</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13437" sha1="hunmvut8asuveeqd75yz6l5qmre4cvn" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Sandweiler
 | Numm (Däitsch)  = Sandweiler
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Sandweiler}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|37|00|N|06|13|13|0O|O}}
|Awunner=3872|Awunnerdatum=1. Januar 2026|Wopen=Coat of arms of Sandweiler.png}}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Sandweiler]] vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Sandweiler
 | nord = [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]
 | nord-est = 
 | est =  [[Gemeng Schëtter|Schëtter]]
 | sud-est= 
 | sud= [[Gemeng Conter|Conter]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Hesper|Hesper]]
 | ouest =  [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]
 | nord-ouest =
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
* [[Findel]]
* [[Sandweiler]]

=== Häff a Lieu-diten ===
{{div col|cols=3}}
* [[Bireler Barrière]]
* [[Bireler Gronn]]
* [[Bireler Haff]]
* [[Gréiwelscheier]]
* [[Neimillen (Sandweiler)|Neimillen]]
{{div col end}}

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

Den 1. Januar 1874&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1873/12/20/n1/jo|Titel=Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm|Gekuckt=18.07.2020|Datum=20.12.1873|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; ass d'[[Kadastersektioun|Sektioun]] Hamm (mat den Uertschaften [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Hamm]], [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmillen]], [[Fetschebuer]], [[Val de Hamm|Hammer Dällchen]], [[Scheedgronn]], [[Zens (Stad Lëtzebuerg)|Zens]] an [[Tawioun]]&lt;ref&gt;Schreifweis am deemolege Gesetz: ''Hamm, Schleifmuhl, Fetschenbour, Haemmerstellgen, Scheidgrund, Scheidhof, Zens et Tavion (...) Pulfermuhl''&lt;/ref&gt;) gradewéi d'Sektioun [[Polvermillen]], vun der Gemeng Sandweiler ofgespléckt ginn, fir d'eegestänneg [[Gemeng Hamm]] ze bilden (déi méi spéit, den 1. Juni 1920, an d'Stad Lëtzebuerg integréiert gouf).

Mam Gesetz vum 5. Juli 1939&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1939/07/05/n1/jo|Titel=Loi du 5 juillet 1939, concernant le fusionnement de Kalkesbrück et de Steppchen avec la commune de Luxembourg|Gekuckt=18.07.2020|Datum=08.07.1939|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; goufen d'Uertschaft [[Kalchesbréck]] an de [[Lieu-dit]] ''Steppchen'', bei d'[[Gemeng Lëtzebuerg]] geprafft.

== Awunner ==
=== Demographie iwwer d'Zäit ===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:800 height:360
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:4500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2016 text:2016
 bar:2017 text:2017
 bar:2018 text:2018
 bar:2019 text:2019
 bar:2020 text:2020
 bar:2021 text:2021
 bar:2022 text:2022
 bar:2023 text:2023
 bar:2024 text:2024
 bar:2025 text:2025
 bar:2026 text:2026

PlotData=
 color:bar width:10 align:center
 bar:1821 from:0 till:468
 bar:1871 from:0 till:937
 bar:1910 from:0 till:849
 bar:1922 from:0 till:881
 bar:1935 from:0 till:939
 bar:1947 from:0 till:895
 bar:1960 from:0 till:1120
 bar:1970 from:0 till:1927
 bar:1981 from:0 till:2028
 bar:1991 from:0 till:2020
 bar:2001 from:0 till:2577
 bar:2011 from:0 till:3194
 bar:2016 from:0 till:3450
 bar:2017 from:0 till:3592
 bar:2018 from:0 till:3642
 bar:2019 from:0 till:3676
 bar:2020 from:0 till:3698
 bar:2021 from:0 till:3659
 bar:2022 from:0 till:3712
 bar:2023 from:0 till:3751
 bar:2024 from:0 till:3797
 bar:2025 from:0 till:3874
 bar:2026 from:0 till:3872

PlotData=
 align:center textcolor:black fontsize:S
 bar:1821 at:468 text:468 shift:(0,5)
 bar:1871 at:937 text:937 shift:(0,5)
 bar:1910 at:849 text:849 shift:(0,5)
 bar:1922 at:881 text:881 shift:(0,5)
 bar:1935 at:939 text:939 shift:(0,5)
 bar:1947 at:895 text:895 shift:(0,5)
 bar:1960 at:1120 text:1.120 shift:(0,5)
 bar:1970 at:1927 text:1.927 shift:(0,5)
 bar:1981 at:2028 text:2.028 shift:(0,5)
 bar:1991 at:2020 text:2.020 shift:(0,5)
 bar:2001 at:2577 text:2.577 shift:(0,5)
 bar:2011 at:3194 text:3.194 shift:(0,5)
 bar:2016 at:3450 text:3.450 shift:(0,5)
 bar:2017 at:3592 text:3.592 shift:(0,5)
 bar:2018 at:3642 text:3.642 shift:(0,5)
 bar:2019 at:3676 text:3.676 shift:(0,5)
 bar:2020 at:3698 text:3.698 shift:(0,5)
 bar:2021 at:3659 text:3.659 shift:(0,5)
 bar:2022 at:3712 text:3.712 shift:(0,5)
 bar:2023 at:3751 text:3.751 shift:(0,5)
 bar:2024 at:3797 text:3.797 shift:(0,5)
 bar:2025 at:3874 text:3.874 shift:(0,5)
 bar:2026 at:3872 text:3.872 shift:(0,5)

&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Nationalitéite vun den Awunner ===
Op de 5. Januar 2024 hunn zu Sandweiler 3797 Leit gewunnt. De Prozentsaz vun de Lëtzebuerger louch bei 52,62&amp;nbsp;% géintiwwer 47,38&amp;nbsp;% Auslänner&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.sandweiler.lu/fr/commune/sandweiler-en-chiffre|Titel=Sandweiler en chiffres|Gekuckt=21.06.2026|Wierk=www.sandweiler.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Nationalitéiten zu Sandweiler (05.01.2024)
!Rang
!Nationalitéit
!Awunner
!Prozent
|-
|
|TOTAL
|3797
|100,00
|-
|1
|{{LUX}}
|1998
|52,62
|-
|2
|{{FRA}}
|359
|9,45
|-
|3
|{{PRT}}
|290
|7,64
|-
|4
|{{ITA}}
|188
|4,95
|-
|5
|{{DEU}}
|114
|3,00
|-
|6
|{{BEL}}
|87
|2,29
|-
|7
|{{ESP}}
|79
|2,08
|-
|8
|{{ROU}}
|69
|1,82
|-
|9
|{{GBR}}
|58
|1,53
|-
|10
|{{GRC}}
|32
|0,84
|-
|
|Top 10
|3274
|86,22
|-
|
|Aner Nationalitéiten
|523
|13,78
|}

== Wopen ==
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms of Sandweiler.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[24. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 207 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}}&lt;br&gt;
|}

== Politik ==
=== Gemengerot ===
De [[Gemengerot]] vu Sandweiler gëtt zanter 2011 nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

==== Zesummesetzung ==== 
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 2005 || '''4''' || - || 1 || '''4'''
|- 
| 2011 || '''5''' || 2 || 2 || '''2'''
|- 
| 2017 || '''4'''|| 2 || '''3'''|| 2
|-
|2023
|3
|'''3'''
|2
|'''3'''
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

De Gemengerot, deen aus de Wale vun 2005 ervirgoung, bestoung aus jee 4 CSV an LSAP-Gemengeréit, an engem Gréngen. Buergermeeschter war de Charles Unsen, LSAP (deen 2011 net méi kandidéiert huet).

Säin Nofollger gouf am Oktober 2011 de [[John Breuskin]] ([[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]). No sengem Récktrëtt gouf deem seng Parteikolleegin Simone Massard-Stitz den 28. Januar 2015 vereedegt.

Bei de Gemengewale vum 11. Juni 2023 koum et zu enger neier LSAP-DP-Koalitioun, an d'[[Jacqueline Breuer]] (LSAP) gouf nei Buergermeeschtesch.&lt;ref name=&quot;mint.gouvernement.lu&quot;&gt;{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B18-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=19.07.2023|Datum=18.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Et war virgesinn, datt si Enn September 2025 de Buergermeeschterposte mam [[Claude Mousel]] (DP) géif tauschen; uganks Juli 2025 huet si aus gesondheetleche Grënn dunn awer scho méi fréi demissionéiert&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

=== Buergermeeschteren ===
{{Div col|cols = 2}}
* Michel Altmann (1830 – 1845)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1843/12/29/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 29 décembre 1843, N° 2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché|Gekuckt=18.07.2020|Datum=19.01.1944|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
* [[Samson Godchaux]] (1846 – 1862)
* Jean Weicker (1862 – 1872)
* [[Paul Godchaux]] (1873)
* Nicolas Mousel (1874 – 1888)
* Mathias Mousel (1889)
* Emile Fischer (1891 – 1902)
* Jacques Mousel (1903 – 1907)
* Jean Mousel (1907 – 1917)
* Pierre Hentzen (1918 – 1926)
* Nicolas Birkel (1927 – 1934)
* Emile Hentzen (1935 – 1945)
* Joseph Reichling (1946 – 1957)
* Pierre Birkel (1957 – 1963)
* Josy Gardulal (1964 – 1965)
* Henri Majerus 1966 – 1978)
* Pierre Schmitt (1979 – 1991)
* Alphonse Massard (1991 – 1993)
* [[Charles Unsen]] (1994 – 1999)
* [[John Breuskin]] (2000 – 2009)
* Charles Unsen (2009 – 2011)
* John Breuskin (2011 – 2015)
* [[Simone Massard-Stitz]] (2015 – 2023)
* [[Jacqueline Breuer]] (2023 – 2025)&lt;ref name=&quot;mint.gouvernement.lu&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2318238.html|Titel=Gemeng Sandweiler: Buergermeeschtesch Jacqueline Breuer huet demissionéiert|Gekuckt=2025-07-03|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;
* [[Claude Mousel]] (zanter 2025)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/gouvernement/leon-gloden/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2025+09-septembre+19-gloden-assermentation-sandweiler.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin de la commune de Sandweiler|Wierk=gouvernement.lu|Gekuckt=2025-10-01|Datum=2025-09-19|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
{{div col end}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Sandweiler ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[MINETT-KOMPOST]]
* [[SIAS]]
* [[SIDEST]]
* [[SIDOR]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}

== Biller ==
&lt;gallery class=&quot;center&quot;&gt;
Fichier:Sandweiler and Findel.jpg|Sandweiler an de Findel (1992)
Fichier:Sandweiler from above.jpg|Sandweiler a Findel vun uewen (2026)
Fichier:Sandw Kierch V.jpg|D'Kierch Sandweiler
Fichier:ScheedhaffLannen01.jpg|Lannenallee tëscht Lëtzebuerg a Sandweiler
&lt;/gallery&gt;

== Kuckeswäertes ==
* De [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafen um Findel]];
* Den Dauwentuerm um [[Bireler Haff]];
* Den [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler|däitschen Zaldotekierfecht]] mat de Griewer vun 10.913 gefalenen däitschen Zaldoten aus dem [[Zweete Weltkrich]] an engem aus dem [[Éischte Weltkrich]];
* De Quellepad am [[Naturschutzgebitt Bireler Gronn]];
* D'[[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler|Sandweiler Kierch]];
* Bemierkenswäert Beem um Scheedhaff: d'[[Lannenallee um Scheedhaff|Lannenallee]] an e [[Séisskäschtebam um Scheedhaff|Séisskäschtebam]].

== Bibliographie ==
* Sandweiler Notizen Nr 1 erausgi vu ''redaktioun sandweiler 1083 - 1983'',72 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1982)
* Sandweiler Notizen Nr 2 erausgi vu ''redaktioun sandweiler'', 166 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, 1983)
* Sandweiler Notizen Nr 3 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 197 Säiten, (Imprimerie Joseph Beffort, Lëtzebuerg, 1990)
* Sandweiler Notizen Nr 4 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum Ale Sandweiler'', 212 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1992)
* Sandweiler Biller, Sandweiler Notizen Nr 5 erausgi vun der ''Gemeng Sandweiler'', 237 Säiten, (Imprimerie Saint-Paul, Lëtzebuerg, 1999)
* 250 Joer Porkierch Sandweiler, Sandweiler Notizen N°6 erausgi vu ''Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler'', 288 Säiten + Fotoen an Dokumenter (Imprimerie Saint-Paul Lëtzebuerg, 2008)

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Bireler Baach]]
* [[Däitschen Zaldotekierfecht zu Sandweiler]]
* [[Dräifaltegkeetskierch zu Sandweiler]]
* [[Fanfare Sandweiler]]
* [[Kanner- &amp; Jugendkouer Allegro Sandweiler]]
* [[Santwilre, Frënn vum ale Sandweiler]]
* [[Schlass Saint-Hubert (Sandweiler)|Schlass Saint-Hubert]]
* [[Sandweiler-Gare]]
* [[Gare Sandweiler-Conter]]

{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Sandweiler|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.sandweiler.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Sandweiler]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/sandweiler D'Gemeng Sandweiler op der Websäit vum Syvicol]
* [https://web.archive.org/web/20070315175104/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1873/0332012/0332012.pdf#page=2 Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Hamm] ''Loi du 20 décembre 1873, créant une nouvelle commune du nom de Hamm''

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Sandweiler]]
[[Kategorie:Gemeng Sandweiler| ]]</text>
      <sha1>hunmvut8asuveeqd75yz6l5qmre4cvn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Wuermer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74434</id>
    <revision>
      <id>2685611</id>
      <parentid>2685181</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:47:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften fir déi lescht Gemeng</comment>
      <origin>2685611</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11419" sha1="l9jku1s4r68x9w0l0r86oj63lz7g5o0" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Wormeldange 
 | Numm (Däitsch)  = Wormeldingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wuermer}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|36|43|N|06|24|22|O}}
}}
[[Fichier:Koeppchen Vue.jpg|thumb|260px|Bléck vun der [[Këppchen]] aus op Wuermer]]
D''''Gemeng Wuermer''', och nach '''Gemeng Wuermeldeng''', op [[Miseler]] ''Gemeen Wormer'', ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. D'Haaptuertschaft ass [[Wuermer]] vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng, déi sech den Numm ''Rieslingsgemeen'' gëtt, huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Wuermer läit op der [[Musel]] am Oste vu Lëtzebuerg op enger Héicht tëscht zirka 140 an 340&amp;nbsp;m ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Mat zirka 11 Kilometer Uferlängt vun der [[Hëttermillen]] bis op d'[[Deisermillen]] an 369 ha [[Wéngert|Wéngerten]] huet Wuermer déi gréisst Wäibaufläch am Land.

Zu Éine lafen d'[[Gouschtenger Baach]] an d'[[Lennenger Baach]] zesummen an dann an d'Musel. Zu Wuermer leeft d'[[Albaach (Musel/Wuermer)|Albaach]] an zu Ohn d'[[Donwer Baach]] an d'Musel.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Wuermer
 | nord = [[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]
 | nord-est = 
 | est =  (D)
 | sud-est= 
 | sud= [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Lenneng|Lenneng]]
 | ouest =  [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]
 | nord-ouest = 
}}

== Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 3}}
* [[Dräibuer]]
* [[Éinen]]
* [[Kapenaker]]
* [[Meechtem]]
* [[Ohn]]
* [[Wuermer Bierg]]
* [[Wuermer]]
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten===
* [[Cité Léibësch]]
* [[Deisermillen]]

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

1823 gouf déi fréier [[Gemeng Meechtem]] opgeléist an an d'Gemeng Wuermer integréiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/7hpm3zsks4/pages/89/articles/DIVL684]|Titel=Abgrenzungsprotokoll der Gemeinde Machtum|Gekuckt=13.07.2026|Datum=29.05.1994|Wierk=Sapeurs-pompiers Machtum (Luxembourg). Journée cantonale Machtum. Machtum : Sapeurs-pompiers, [puis] Offset Moselle, 1994, p. 87.
[Digitised by the National Library of Luxembourg,|Editeur=de}}&lt;/ref&gt;.

Eng [[Gemengefusioun|Fusioun]] tëscht de [[Gemeng Lenneng|Gemenge Lenneng]], [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] a Wuermer, déi den Inneminister [[Joseph Wohlfart|Jos Wohlfart]] 1977 proposéiert hat, ass vu kenger Gemeng ugeholl ginn, well kee Virdeeler dora gesinn hätt&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/x1wgzb3knw/pages/38/articles/DIVL584|Titel=Wormeldange Flaxweiler Lenningen Keine große Begeisterung!|Gekuckt=13.07.2026|Datum=11.02.1977|Wierk=In: Revue, 33. Jg., Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=Nr 7, S. 38.|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3200
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1999
 bar:1871 from:0 till:2409
 bar:1910 from:0 till:2337
 bar:1922 from:0 till:2306
 bar:1935 from:0 till:2154
 bar:1947 from:0 till:1976
 bar:1960 from:0 till:1888
 bar:1970 from:0 till:1969
 bar:1981 from:0 till:2013
 bar:1991 from:0 till:2129
 bar:2001 from:0 till:2280
 bar:2011 from:0 till:2472
 bar:2021 from:0 till:3054

PlotData=
 bar:1821 at: 1999 fontsize:S text:1.999 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 2409 fontsize:S text:2.409 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 2337 fontsize:S text:2.337 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 2306 fontsize:S text:2.306 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 2154 fontsize:S text:2.154 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1976 fontsize:S text:1.976 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1888 fontsize:S text:1.888 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1969 fontsize:S text:1.969 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2013 fontsize:S text:2.013 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 2129 fontsize:S text:2.129 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 2280 fontsize:S text:2.280 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 2472 fontsize:S text:2.472 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 3054 fontsize:S text:3.054 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext&lt;ref&gt;Mémorial B – Recueil de législation,  7. Mee 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-05-07 Wormeldange.jpg|commons:Mémorial B 1986-05-07 Wormeldange.jpg]].&lt;/ref&gt;:&lt;br&gt;
''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] – [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] – Mémorial B 1986, Säit 575 – Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }}
|}
 
==Politik==
===Gemengerot===
Wuermer war bis d'[[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewalen]] 2017 eng [[Majorzsystem|Majorzgemeng]]. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt.

===Zesummesetzung===
{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Joer !! ÄE* !! Zes.*
|-
| 2023 || 6 || 5
|}
{{small|&lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; ÄE: Är Equipe fir d'Wormer Gemeen; Zes. : Zesummen, fir is Gemeen.&lt;br&gt;Quell: rtl.lu, Inneministère.}}

===Buergermeeschteren&lt;ref&gt;Quell: Geschichtsfrënn vun der Gemeng Wuermer.&lt;/ref&gt;===
{{Div col}} 
==== Fréier Gemeng Meechtem ====
* bis Mee 1820: Dominique Weydert
* Mee 1820 – Sept. 1823: Pierre Apel
De Pierre Apel ass am Oktober 1823, wéi Meechtem eng Sektioun vun der Gemeng Wuermer gouf, den zweete Schäffe ginn
{{Div col end}}

==== Gemeng Wuermer ====
{{Div col|cols = 2}}
*....
* bis 1823: [[Joseph Heynen]], Éinen
** bis 1823: Michel Eischen (maire-adjoint)
* Okt. 1823 – Okt. 1830: [[Nicolas Wellenstein]], Éinen
* 1830 – 1836: Theodor Eichhorn, Wuermer
* 1836 – 1839: Jean-Baptiste Klein, Wuermer
* Aug. 1839 – Abr. 1842: Nicolas Wellenstein, Éinen
* 1842 – 1848: Jean-Baptiste Klein, Wuermer
* 1848 – 1854: Jean Wurth, Wuermer
* 1854 – Jan. 1855: [[Mathias Wawer]], Éinen
* Mäerz 1855 – Dez. 1861: Egidius Gindt, Wuermer
* Jan. 1862 – Dez. 1863: Michel Fohl, Éinen
* Mäerz 1864 – 1866: Nicolas Toussaint, Meechtem
* 1867: Albert Wawer, Éinen
* 1867 – 1878: Nicolas Toussaint, Meechtem
* 1878 – 1879: Heinrich Ley, Ohn
* 1879 – 1884: Gustav Eichhorn, Wuermer
* Feb. 1885 – Jan. 1898: Pierre Pundel, Uewerwuermer
* Juni 1898 – Feb. 1906: Nicolas Pundel, Wuermer
* 1906: Pierre Kass, Éinen
* Okt. 1906 – Juli 1911: Dr. Leo Pundel, Wuermer
* Jan. 1912 – Dez. 1917: Johann Becker, Éinen
* Jan. 1918 – Dez. 1920: Dr. Franz Wurth, Wuermer
* 1921: Nicolas Steichen, Meechtem
* Jan. 1921 – 1933: Pierre May, Éinen
* 1934: [[Mathias Weyrich]], Uewerwuermer
* 1935 – 1941: Pierre Berna, Ohn
* 1946 – 1963: Mathias Weyrich, Uewerwuermer
* 1964 – 1974: [[Aly Duhr]], Ohn
* 1974 – 1993: [[Joseph Pundel]], Wuermer
* 1994 – 1999: [[Carlo Wagner]], Wuermer
* 1999: Jeannot Frantz, Wuermer
* 2000 – 2008: [[Ernest Demuth]]
* 2008 – 2017: [[Jean Beining]]
* 2017 – 2020: [[Max Hengel]] (CSV)
* 2020 – 2023: [[Mathis Ast]] (DP)
* 2023 – 2024: [[Max Hengel]] (CSV)
* zanter 2024: [[Claude Pundel]]&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/2234868.html &quot;Wuermer: Claude Pundel gëtt neie Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 25.09.2024.&lt;/ref&gt;
{{Div col end}}

== Verkéiersubannung ==
Wichtegst Stroosseverbindung ass d'{{N10}}, déi och als [[Wäistrooss (Lëtzebuerg)|Wäistrooss]] bekannt ass. Se leeft parallel laanscht d'Musel duerch déi ganz Gemeng.
Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR122|122]], [[CR122A|122A]], [[CR122B|122B]], [[CR122C|122C]], [[CR134|134]], [[CR142|142]], [[CR143|143]], [[CR144|144]], [[CR146|146]] an [[CR146A|146A]] duerch d'Gemeng.

D'[[Bréck vu Wuermer|Wuermerer Bréck]] ass eng vun de fënnef Brécken iwwer de lëtzebuergeschen Deel vun der Musel, déi d'Gemeng mat der [[Däitschland|däitscher]] Uertschaft [[Wëncher]] (''Wincheringen'') verbënnt.

== Schoulen ==
D'Gemeng Wuermer bedreift zesumme mat der Gemeng Fluessweiler eng Regionalschoul mat Sportzentrum zu Dräibuer. Eng Annexe vun der Schoul ass zu [[Nidderdonwen]].

==Jumelagen==
Wuermer ass jumeléiert mat der [[Portugal|portugisescher]] Gemeng [[Mortágua]].

== Perséinlechkeeten aus der Gemeng Wuermer ==
&lt;!--Alphabetesch--&gt;
{{Div col|cols=2}}
* [[Nicolas-Édouard Becker]] (1842 – 1920), Auteur
* [[Jos Bellion]] (1913 – 2009), Kanut an Olympionik
* [[Isidor Comes]] (1875 – 1960), Professer, Auteur a Linguist
* [[Aly Duhr]] (1918 – 1974), Wënzer a Politiker
* [[Nicolas Entringer]] (1885 – 1969), Komponist
* [[Michel Fohl (1813)]], Politiker
* [[Michel Fohl (1851)]], Affekot a Politiker
* [[Camille Frieden]] (1914 – 1998), Architekt, Moler an Auteur
* [[Nikolaus Hein]] (1889 – 1969), Professer an Auteur
* [[Jean Linden (Dechen)]] (1804 – 1872), Geeschtlechen an Auteur
* [[Johann Linden]] (1838 – 1901), Schoulmeeschter an Archeolog
* [[Jean Mich]] (1871 – 1932), Sculpteur an Zeechner
* [[Willy Prinz]] (1877 – 1942), Boxer
* [[Fernand Schons]] (1933 – 1989), Wënzer a Moler
* [[Alphonse Steinès]] (1873 – 1960), Sportjournalist
* [[Carlo Wagner]] (1953 – 2021), Politiker
* [[Jean-Mathias Wellenstein]] (1795 – 1870), Riichter a Politiker
* [[Nicolas Wellenstein]] (1783 – 1858), Politiker
* [[Ernest Wurth]] (1901 – 1978), Jurist a Moler
{{Div col end}}

==Interkommunal Syndikater==
D'Gemeng Wuermer ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
* [[Billek]]
* [[SIAEG]]
* [[SICEC]]
* [[SIDERE]]
* [[SIDEST]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]

== Kuckt och ==
* [[Kierch Wuermer]]
* {{LNM}}
* [[Naturschutzgebitt Kelsbaach]]
* [[Rieflaus]]
* [[Lëscht vun den Uertschafte bei der Musel]]

{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Wormeldange|Wuermer}}
* [http://www.wormeldange.lu Offiziell Websäit vun der Gemeng Wuermer]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/grevenmacher/wuermeldeng D'Gemeng Wuermer op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.billek.lu/accueil Websäit vum Schoulsyndikat Billek]
* [https://web.archive.org/web/20161223195703/http://www.sport50.com/fckoeppchenwormeldange1/index.php Websäit vum FC Koeppchen Wormeldange]

{{Referenzen}}
{{Navigatioun Gemengen am Kanton Gréiwemaacher}}

[[Kategorie:Gemeng Wuermer| ]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Wuermer]]</text>
      <sha1>l9jku1s4r68x9w0l0r86oj63lz7g5o0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Steesel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74459</id>
    <revision>
      <id>2685442</id>
      <parentid>2685166</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:58:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner</comment>
      <origin>2685442</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13339" sha1="jcsazf0l1h5m5o7vnj534l7aq73hycu" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Steinsel 
 | Numm (Däitsch)  = Steinsel
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Steesel}} 
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|40|35|N|06|07|25|O}}
}}
[[Fichier:Steseler Kierch.JPG|thumb|upright|D'Steeseler Kierch]]
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Steesel läit nërdlech vu Walfer am [[Uelzecht]]dall. Et ass déi [[Norden|nërdlechst]] Gemeng am Kanton Lëtzebuerg. Steesel gëtt duerch d'Uelzecht an zwéin Deeler getrennt: westlech vun der Uelzecht leie Steesel a Mëlleref, ëstlech dovu läit Heeschdref.

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Steesel
 | nord = [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]
 | nord-est =[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]
 | est =  [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]
 | sud-est= [[Stad Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
 | sud= [[Gemeng Walfer|Walfer]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Koplescht|Koplescht]]
 | ouest =  
 | nord-ouest = [[Gemeng Kielen|Kielen]]
}}
== Uertschaften an der Gemeng ==

* [[Heeschdref]]
* [[Mëlleref]]

* [[Steesel]]

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

Mam Gesetz vum 25. November 1850 sinn d'[[Kadastersektioun|Sektioune]] [[Bäreldeng]], [[Helsem]] a [[Walfer]] vun der Gemeng Steesel ofgetrennt gi fir déi nei [[Gemeng Walfer]] ze bilden&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/11/25/n1/jo|Titel=Loi du 25 novembre 1850 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Walferdange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=11.12.1850|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Gutt zwee Joer duerno si weider Deeler vu Steesel ewechgeholl gi fir d'[[Gemeng Koplescht]] ze schafen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1853/02/22/n1/jo|Titel=Loi du 22 février 1853 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Kopstal|Gekuckt=19.07.2020|Datum=23.03.1853|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Um Steeseler Bierg ''op Roellent'' goufen Iwwerreschter vun enger [[Réimescht Räich|réimescher]] Siidlung fonnt, déi op eng laang Geschicht hiweisen. Des Weidere goufen 1854 beim Bau vun der [[Kierch Steesel|Steeseler Kierch]] Iwwerreschter vun [[Thermen|Therme]] fonnt.

Op der haiteger Fläch vun der Gemeng stoungen zwou Millen, d'&lt;nowiki/&gt;''Bintzemillen'' an d'''Werdelsmillen'', aus deenen no an no déi zwou Uertschafte Mëlleref, respektiv Steesel, entstane sinn.

D'Heeschdrëffer Wuerzele féieren op d'[[Schlass Heeschdref|Heeschdrëffer Schlass]] zeréck, dat an der Vergaangenheet eng Buerg war, an haut vu Schwësteren a vun der Fondatioun [[Tricentenaire]] bewunnt gëtt.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:6000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1146
 bar:1871 from:0 till:1372
 bar:1910 from:0 till:1193
 bar:1922 from:0 till:1308
 bar:1935 from:0 till:1429
 bar:1947 from:0 till:1427
 bar:1960 from:0 till:1669
 bar:1970 from:0 till:1911
 bar:1981 from:0 till:2421
 bar:1991 from:0 till:3521
 bar:2001 from:0 till:4402
 bar:2011 from:0 till:4754
 bar:2021 from:0 till:5500

PlotData=
 bar:1821 at: 1146 fontsize:S text:1.146 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1372 fontsize:S text:1.372 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1193 fontsize:S text:1.193 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1308 fontsize:S text:1.308 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1429 fontsize:S text:1.429 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1427 fontsize:S text:1.427 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1669 fontsize:S text:1.669 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 1911 fontsize:S text:1.911 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 2421 fontsize:S text:2.421 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 3521 fontsize:S text:3.521 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 4402 fontsize:S text:4.402 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 4754 fontsize:S text:4.754 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 5500 fontsize:S text:5.500 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Steesel gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

Als Resultat vun de [[Gemengewalen|Gemengewale]] vun 2011, wéi och vun 2017, stäipt sech de Schäfferot op eng [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Koalitioun.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1084422.html &quot;Koalitioun LSAP/CSV steet, Klein bleift Buergermeeschter.&quot;] rtl.lu, 11.10.2017, 12:04:19.&lt;/ref&gt;

Buergermeeschter ass de {{Buergermeeschter Steesel}}.

Bei de Gemengewalen 2023 ass et fir d'LSAP bei de 5 Sëtz am Gemengerot bliwwen, iwwerdeems d'CSV ee Sëtz verluer huet. Doropshin koum et zu enger LSAP-DP Koalitioun&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/in-diesen-gemeinden-stehen-die-schoeffenraete-bereits-fest/1674562.html|Titel=In diesen Gemeinden stehen die Schöffenräte bereits fest|Gekuckt=06.07.2023|Datum=20.06.2023|Wierk=luxemburger-wort-online|Editeur=wort.lu|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;.

'''Zesummesetzung'''
&lt;br&gt;{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[déi gréng]]
|- 
| 1999 || 2 || 2 || 7|| -
|- 
| 2005 || 2 || 3 || 6|| -
|- 
| 2011 || '''2''' || 2 || '''7'''|| - 
|-
| 2017 || '''2''' || 4 || '''5''' || -
|- 
| 2023 || 1 || '''4'''|| '''5'''|| 1 
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
*...
* 1844: Bernard Kintzelé&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
* ...
* 1885: Pierre Hintgen
* ...
* 19??: Pierre Ecker 
* ...
* ... - 1940: [[Alphonse Hintgen]]&lt;ref name=revue&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zbhf4dv6m3/pages/42/articles/DIVL738 Erdbeer im Wappen: Steinsel und Heisdorf.] In: Revue, 24. Jg., nº 37 (13.09.1969), p. 42 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1945 - ?: Jean Husting&lt;ref name=revue/&gt;
* ? - ?: Joseph Schlimm&lt;ref name=revue/&gt;
* ? - 1962: [[Georges Schwartz]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g7r70tz0k/pages/9/articles/DIVL515 In memoriam Bürgermeister Georges Schwartz, Steinsel.] In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 281 (10.10.1962), p. 9 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt; 
* 1962 - 1964: Jean Koenig&lt;ref name=revue/&gt;
* 1964 - 1975: [[Jacques Mischo]]
* 1976 - 1987; [[Robert Daleiden]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/dpwfrt28fz/pages/10/articles/DIVL1312  Ehrenbürgermeister Robert Daleiden.] In: Tageblatt, nº 10 (13.01.1992), p. 10 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg}.&lt;/ref&gt;
* 1988 - 2021: [[Jean-Pierre Klein (1944)|Jean-Pierre Klein]] (LSAP)
* 2021 - 2025: [[Fernand Marchetti]] (LSAP)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation du nouveau bourgmestre et d'un nouvel échevin de la commune de Steinsel|Gekuckt=01.03.2022|Datum=03.01.2022|Wierk=|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Marc Hoscheid: [https://www.rtl.lu/news/national/a/2309473.html &quot;De Fernand Marchetti wäert nach dëst Joer demissionéieren.&quot;] rtl.lu, 02.06.2025.&lt;/ref&gt;
* zanter 2025: [[Manon Hoffmann|Manon Kolber-Hoffmann]] (LSAP)

== Ekonomie ==
Zu Steesel ass ee Supermarché, de [[Pall Center]], an an der lokaler Industriezon sinn iwwer 30 Firmaen. Des Weideren hat d'[[Creos]] zu Heeschdref ee vun hire ''Dispatching''-Zentren.

== Landwirtschaft ==
D'Landwirtschaft huet zu Steesel nom [[Zweete Weltkrich]] e groussen Opschwonk gehat. Steesel ass fir seng [[Äerdbier]]en, Uebst a [[Gromper]]enzuucht bekannt. Steeseler Grompere gi vu ''Luxpatates'' am ganze Land verkaaft.

Um ''Steeseler Bierg'' si grouss [[Bongert]]en, déi Privatleit a Butteker mat [[Apel|Äppel]] a [[Bier (Uebst)|Biere]] beliwweren. Och Landschaftsgäertnereien, wéi d&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;''Bamschoul Becker'' zu Mëlleref, d'''Pépinières Kintzlé'' zu Heeschdref a Blummegäertner, wéi ''Fleurs Wüst'' hunn zu Steesel eng laang Traditioun.&lt;br&gt;
Zu Steesel gëtt et nach e puer Bauerebetriber.

== Liewen an der Gemeng ==
Steesel huet laanscht der Uelzecht een Noerhoulungsgebitt geschaf, dat nach soll ausgebaut ginn. Am Zentrum vum Projet ass d'Renaturéierung vun der Uelzecht.

Des Weidere solle Spillplazen opgeriicht ginn, an e Vëloswee ugeluecht ginn{{wéini?}}, dee Walfer mat Heeschdref verbënnt. D'Gemeng Steesel huet mat de Gemenge [[Gemeng Walfer|Walfer]] a [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] eng interkommunal Schwämm, d'[[Pidal]] geschaf.

D'Musek ''L'Echo de l'Alzette de la Commune de Steinsel'' ass 2002 aus dem Zesummeschloss vun der Steeseler an der Heeschdrëffer Musek entstanen. Och de Sport gëtt an der Gemeng grouss geschriwwen, an do si virun allem en ettlech Basketstitele vun der ''BBC Amicale Steesel'' ervirzehiewen.

== Verkéier ==
D'Lëtzebuerger Strooss, d'[[Nationalstrooss 7|N7]], Haaptverkéiersachs tëscht der Stad Lëtzebuerg a Miersch, féiert duerch Heeschdref. D'Gemeng Steesel huet och eng Gare, d'[[Gare Heeschdref|Heeschdrëffer Gare]]. Se läit op der [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen|Streck Lëtzebuerg-Ettelbréck]]. E puer [[RGTR]]- an [[Autobus de la Ville de Luxembourg|AVL]]-Buslinne verbannen d'Gemeng Steesel mat der Stad Lëtzebuerg.

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Steesel ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: 
: [[PIDAL]] - [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]] - [[SICEC]] - [[SIDOR]] - [[SIDERO]] - [[SIGI]] - [[SYVICOL]]

== Jumelage ==
* [[Pacé (Ille-et-Vilaine)|Pacé]] {{FRA}}

==Bekannt Persounen==
* [[Pierre Dupong]] (1885 – 1953), Staatsminister, gebuer an der Sektioun [[Heeschdref]],
* [[Joseph Hansen (1874)|Joseph „Sepp“ Hansen]] (1874 – 1952), Schrëftsteller,
* [[Jean-Pierre Klein (1944)|Jempi Klein]] (*1944), Affekot a Politiker,
* [[Willy Goergen]] (1867 – 1942), Schrëftsteller.

== Kuckeswäertes ==
* [[Schlass Heeschdref|Schlass zu Heeschdref]]
* [[Park zu Heeschdref|Park vum Schlass zu Heeschdref]]
* [[Gallo-réimeschen Tempel Steesel|Reschter vu Gallo-réimeschen Tempelen]]
* D'Gebuertshaus vum [[Willy Goergen]]
* D'Gebuertshaus vum [[Joseph Hansen (1874)|Sepp Hansen]]

== Literatur ==
* [[Michel Schmitt]]: ''Die Pfarrkirche von Steinsel in ihrem zeitgenössischen Entstehungskontext'' Steinsel: Administration communale, 2005. - 24 p.: ill. ; 21&amp;nbsp;cm
* ''La commune de Steinsel en images: son développement récent'', Steinsel: Commune, 2005 - 36 p.: ill. ; 21 x 30&amp;nbsp;cm

== Kuckt och ==
* [[Kierch Steesel]]
* {{LNM}}
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]]
* [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Steinsel|Steesel}}
* [https://web.archive.org/web/20211001090644/https://www.steinsel.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Steesel]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/steinsel D'Gemeng Steesel op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.amicale.lu/ BBC Amicale]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Steesel]]
[[Kategorie:Gemeng Steesel| ]]</text>
      <sha1>jcsazf0l1h5m5o7vnj534l7aq73hycu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Walfer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74484</id>
    <revision>
      <id>2685477</id>
      <parentid>2685167</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:05:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>+Awunner</comment>
      <origin>2685477</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8107" sha1="806f840w3j8fu16wrq0su9iuedjsfjk" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Walferdange 
 | Numm (Däitsch)  = Walferdingen
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Walfer}} 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|39|46|N|06|08|00|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Walfer läit am [[Uelzecht]]dall a grenzt am Süden un d'[[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Westen un d'[[Gemeng Koplescht]] an am Norden an Osten un d'[[Gemeng Steesel]].

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Walfer
 | nord = 
 | nord-est =[[Gemeng Steesel|Steesel]]
 | est =  
 | sud-est= 
 | sud= [[Stad Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Gemeng Koplescht|Koplescht]]
 | nord-ouest = 
}}

== Uertschaften an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
* [[Bäreldeng]]
*[[Helsem]]
*[[Walfer]]

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Jaanshaff]]

==Geschicht==
D'Gemeng Walfer besteet zanter dem 1. Januar 1851&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/11/25/n1/jo|Titel=Loi du 25 novembre 1850 qui érige une nouvelle commune sous le nom de Walferdange|Gekuckt=19.07.2020|Datum=11.12.1850|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, virdrun hunn d'Uertschafte vun der Gemeng Walfer zu der [[Gemeng Steesel]] gehéiert.

Am ''Annuaire officiel 1917'' fënnt ee fir d'Gemeng Walfer 1.077 Awunner, 221 bewunnten Haiser an 239 Famillen.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:9000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:500 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:594
 bar:1871 from:0 till:1020
 bar:1910 from:0 till:1015
 bar:1922 from:0 till:1121
 bar:1935 from:0 till:1726
 bar:1947 from:0 till:2132
 bar:1960 from:0 till:3008
 bar:1970 from:0 till:4279
 bar:1981 from:0 till:5300
 bar:1991 from:0 till:5819
 bar:2001 from:0 till:6437
 bar:2011 from:0 till:7348
 bar:2021 from:0 till:8418

PlotData=
 bar:1821 at: 594 fontsize:S text:594 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1020 fontsize:S text:1.020 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1015 fontsize:S text:1.015 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1121 fontsize:S text:1.121 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1726 fontsize:S text:1.726 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 2132 fontsize:S text:2.132 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 3008 fontsize:S text:3.008 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 4279 fontsize:S text:4.279 shift:(-14,5)
 bar:1981 at: 5300 fontsize:S text:5.300 shift:(-14,5)
 bar:1991 at: 5819 fontsize:S text:5.819 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 6437 fontsize:S text:6.437 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 7348 fontsize:S text:7.348 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 8418 fontsize:S text:8.418 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}.
|}

==Politik==
De [[Gemengerot]] vu Walfer gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen.

De Schäfferot, deen aus de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewalen]] 2011 ervirgoung, huet sech op eng [[Demokratesch Partei|DP]]-[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-Koalitioun gestäipt. Zanter deene vun 2017 ass et eng Koalitioun vun [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] an [[Déi Gréng]]. Buergermeeschter ass de [[François Sauber]]&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1091236.html &quot;Koalitioun CSV-Déi Gréng: De François Sauber gëtt Buergermeeschter zu Walfer.&quot;] rtl.lu, 30.10.2017, 10:10:58.&lt;/ref&gt;.

=== Zesummesetzung === 
&lt;br&gt;{{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}}
{| class=&quot;wikitable&quot; 
|- 
! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] 
|- 
| 1999 || 5 || 5 || - || 3
|- 
| 2005 || 4 || 4 || 2 || 3
|- 
| 2011 || 3 || '''5''' || 2 || '''3'''
|- 
| 2017 || '''5''' || 4 || '''2''' || 2
|- 
| 2023 || '''5''' || 3 || '''3'''|| 2
|} 
{{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}}

=== Buergermeeschteren ===
{{Kapitel Info feelt}}
{{Div col|cols=3}}
* ...
* 1923 - 1947: [[Pierre Hennes]]
* ...
* 1967 - 1987: [[Carlo Meintz]]
* 1988 - 1995: [[Erna Hennicot-Schoepges]]
* 1995 - 1999: [[Marcel Sauber]]
* 2000 - 2002: [[Carlo Meintz]]
* 2003 - 2015: [[Guy Arendt]]
* 2016 - 2017: [[Joëlle Elvinger]]
* zanter 2017: [[François Sauber]]
{{Div col end}}

==De Wope vun der Gemeng==
De Gemengerot vu Walfer huet an der Sëtzung vum 11. November 1983 iwwer de Wopen ofgestëmmt an en ugeholl. Duerch ''arrêté ministériel'' vum 26. Mäerz 1984 gouf de Wopen agreéiert. (Mémorial B vun 1984 Säit 454).

Am Originaltext am Mémorial gëtt de Wope sou beschriwwen:
&lt;blockquote&gt;« ''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or'' ».&lt;/blockquote&gt;

==Jumelagen==
Walfer ass zanter 1971 mat follgende Stied a Gemenge jumeléiert:

* [[Limana]] an {{ITA}}
* [[Longuyon]] a {{FRA}}
* [[Schmitshausen]] an {{DEU}}

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Walfer ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols=3}}
* [[PIDAL]]
* [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]]
* [[SICEC]]
* [[SIDERO]]
* [[Syndicat intercommunal de gestion informatique|SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}
== Kuckeswäertes ==
{{Div col|cols=3}}
* [[Dräifaltegkeetskierch zu Walfer|Kierch vu Walfer]]
* [[Naturschutzgebitt Sonnebierg]]
* [[Raschpëtzer]]
* [[Réimesch Villa Helsem]]
* Rousegäertchen
* [[Walfer Gipsgrouwen]]
* [[Walfer Schlass]]
{{Div col end}}

== Literatur ==
* [[Claude Wey|Wey, Claude]], 2000. Genèse de la commune de Walferdange. In: 150 Joer Gemeng Walfer: 1851 - 2000. Walferdange: Administration communale, Vol. 2: 6-49.

== Kuckt och ==
* [[Seismologesche Laboratoire zu Walfer]]
* {{LNM}}
* [[Walfer Bicherdeeg]]
* [[Gare Walfer]]
* [[Elterstrachen - Op der Tonn - Foussgängerbréck zu Walfer]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Walferdange|Walfer}}
* [http://www.walfer.lu/ Offiziell Internetsäit vun der Gemeng Walfer]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/walferdange D'Gemeng Walfer op der Websäit vum Syvicol]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Walfer]]
[[Kategorie:Gemeng Walfer| ]]
[[Kategorie:Éiereplack Dicks-Rodange-Lentz]]</text>
      <sha1>806f840w3j8fu16wrq0su9iuedjsfjk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Weiler zum Tuer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74485</id>
    <revision>
      <id>2685527</id>
      <parentid>2685207</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:34:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685527</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5946" sha1="p1vzzzcythlonbaesfg4jf5lhofzlmp" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Weiler-la-Tour 
 | Numm (Däitsch)  = Weiler zum Turm
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} 
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|32|33|N|06|11|59|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Uertschaften an der Gemeng ==

=== Uertschaften ===
* [[Haassel]]
* [[Siren]]
* [[Weiler zum Tuer]]

=== Häff a [[Lieu-dit]]en ===
* [[Schlammestee]] (''Weiler-Station'')
* [[Trudlermillen]]

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Weiler zum Tuerm
 | nord = [[Gemeng Conter|Conter]]
 | nord-est = 
 | est =  [[Gemeng Duelem|Duelem]]
 | sud-est= 
 | sud= [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]
 | sud-ouest =  [[Gemeng Réiser|Réiser]]
 | ouest =
 | nord-ouest = [[Gemeng Hesper|Hesper]]
}}

== Geschicht ==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===

&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:602
 bar:1871 from:0 till:900
 bar:1910 from:0 till:717
 bar:1922 from:0 till:723
 bar:1935 from:0 till:660
 bar:1947 from:0 till:611
 bar:1960 from:0 till:594
 bar:1970 from:0 till:634
 bar:1981 from:0 till:898
 bar:1991 from:0 till:1085
 bar:2001 from:0 till:1321
 bar:2011 from:0 till:1888
 bar:2021 from:0 till:2456

PlotData=
 bar:1821 at: 602 fontsize:S text:602 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 900 fontsize:S text:900 shift:(-8,5)
 bar:1910 at: 717 fontsize:S text:717 shift:(-8,5)
 bar:1922 at: 723 fontsize:S text:723 shift:(-8,5)
 bar:1935 at: 660 fontsize:S text:660 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 611 fontsize:S text:611 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 594 fontsize:S text:594 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 634 fontsize:S text:634 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 898 fontsize:S text:898 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 1085 fontsize:S text:1.085 shift:(-14,5)
 bar:2001 at: 1321 fontsize:S text:1.321 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1888 fontsize:S text:1.888 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2456 fontsize:S text:2.456 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
{{div col|cols=3}}
*...
* 1844: Pierre Alesch&lt;ref&gt;ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]&lt;/ref&gt;
*...
* 1946 – 1951: Emil Marx&lt;ref&gt;[[:Fichier:Stroossesch%C3%ABld_%C2%ABRue_Emil_Marx%C2%BB,_Weiler-la-Tour.jpg|Stroosseschëld]]&lt;/ref&gt;
*...
* 1964 – 1969: Emil Marx
*...
* 2005 – 2011: [[Tilly Metz]]
* 2011 – 2018: [[Cécile Hemmen]]
* 2018 – 2025: [[Vincent Reding]]
*  zanter 2025: [[Maurice Groben]]
{{div col end}}

== Infrastruktur ==
1939 sinn déi dräi Uertschafte [[Siren]], Weiler zum Tuer an [[Haassel]] un d'Waasserleitungsnetz ugeschloss ginn.

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Weiler zum Tuer ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: 
{{div col|cols=3}}
* [[SICEC]]
* [[SIDEST]]
* [[SIDOR]]
* [[SIFRIDAWE]]
* [[SIGI]]
* [[SPIC]]
* [[SYVICOL]]
{{div col end}}

== Bekannt Leit aus der Gemeng ==

* [[Lucien Bidinger]] (1917 – 1982), Vëlossportler
* [[Léon Kinsch (1870-1954)|Léon Kinsch]] (1870 – 1954), Gemengepolitiker an Deputéierten
* [[Jean-Nicolas Moes]] (1857 – 1907), Journalist an Editeur
* [[Nicolas Molling|Nic Molling]] (1902 – 1964), Journalist, Editeur a Schrëftsteller
* [[Léon Weirich]] (1878 – 1942), Biergaarbechter, Gewerkschaftler a Politiker

==Kuckeswäertes==
* Den Naturléierpad &quot;Steekauzwee&quot;

== Kuckt och ==
* [[Kierch Weiler zum Tuer]]
* [[Orthodox Kierch Weiler zum Tuer]]
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.weiler-la-tour.lu/ Websäit vun der Gemeng]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/weiler-la-tour D'Gemeng Weiler zum Tuer op der Websäit vum Syvicol]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Weiler zum Tuer]]
[[Kategorie:Gemeng Weiler zum Tuer| ]]</text>
      <sha1>p1vzzzcythlonbaesfg4jf5lhofzlmp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Waldbëlleg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74512</id>
    <revision>
      <id>2685476</id>
      <parentid>2685029</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:02:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685476</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5653" sha1="qt85qannb1kyby108ddemgg9ht2rk5x" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Waldbillig 
 | Numm (Däitsch)  = Waldbillig
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Waldbëlleg}}
 | Koordinaten    = {{coor dms|49|47|45|N|06|17|10|O}} 
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}

=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Waldbëlleg
 | nord =  [[Gemeng Beefort|Beefort]]
 | nord-est = [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]
 | est =  
 | sud-est = [[Gemeng Konsdref|Konsdref]]
 | sud= 
 | sud-ouest =  [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]
 | ouest =  
 | nord-ouest =[[Gemeng Ärenzdall|Ärenzdall]]
}}

== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{div col|cols=3}}
* [[Chrëschtnech]]
* [[Freckeisen]]
* [[Grondhaff]]
* [[Haler]]
* [[Mëllerdall]]
* [[Nisendaller Haff]]
* [[Suewelbuer]]&lt;small&gt;, e Bauerenhaff (zu Freckeisen zou) gehéiert zu der Gemeng [[Waldbëlleg]], de Rescht zu der [[Ärenzdallgemeng]]&lt;/small&gt;
* [[Waldbëlleg]]
{{div col end}}

===Häff a Lieu-diten===
{{div col|cols=3}}
* [[Fléckenhaff]]
* [[Schlass Grondhaff|Grondhaff-Schlass]]
* [[Haarthaff]]
* [[Kelleschhaff]]
* [[Uelegsmillen (Chrëschtnech)|Uelegsmillen]]
{{div col end}}
==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2100
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1105
 bar:1871 from:0 till:1262
 bar:1910 from:0 till:1185
 bar:1922 from:0 till:1097
 bar:1935 from:0 till:994
 bar:1947 from:0 till:895
 bar:1960 from:0 till:780
 bar:1970 from:0 till:729
 bar:1981 from:0 till:684
 bar:1991 from:0 till:844
 bar:2001 from:0 till:1137
 bar:2011 from:0 till:1438
 bar:2021 from:0 till:1902

PlotData=
 bar:1821 at: 1105 fontsize:S text:1.105 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1262 fontsize:S text:1.262 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1185 fontsize:S text:1.185 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1097 fontsize:S text:1.097 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 994 fontsize:S text:994 shift:(-8,5)
 bar:1947 at: 895 fontsize:S text:895 shift:(-8,5)
 bar:1960 at: 780 fontsize:S text:780 shift:(-8,5)
 bar:1970 at: 729 fontsize:S text:729 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 684 fontsize:S text:684 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 844 fontsize:S text:844 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 1137 fontsize:S text:1.137 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1438 fontsize:S text:1.438 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 1902 fontsize:S text:1.902 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}
=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}}&lt;br&gt;
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
* 1843  – 1849: M. Huberty&lt;ref name=BMs&gt;[https://persist.lu/ark:70795/12184w/pages/2/articles/DTL28 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 95, Zweites Blatt (24.04.1934), p. 2 [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1849 -1861:  F. Kandel
* 1861  – 1867: B. Schiltgen
* 1867  – 1876: B. Dondelonger
* 1876  – 1878: Fr. Kandel
* 1878  – 1888: N. Terrens
* 1888  – 1899: M. Schleich
* 1899  – 1920: Th. Walch
* 1920  – 1929: Johann Keiser
* 1929  – 1930: Nik. Glesener
* 1930  – [≥1934]: Nik. Keiser&lt;ref name=BMs/&gt;
*...
*... [[Gérard Bender]]
*...  – 2017: [[Jean-Luc Schleich]]
* zanter 2017: [[Andrée Henx-Greischer]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Waldbëlleg ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Maintien à domicile-Medernach]]
* [[Naturpark Mëllerdall]]
* [[SIAEE]]
* [[SIDEST]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]
* [[Syndicat d'eau Savelborn Freckeisen]]
{{div col end}}
== Kuckt och ==
* [[Waldbëlleger Affär]]
* {{LNM}}

{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.waldbillig.lu Websäit vun der Gemeng Waldbëlleg]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/waldbillig D'Gemeng Waldbëlleg op der Websäit vum Syvicol]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}}
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Waldbelleg]]
[[Kategorie:Gemeng Waldbëlleg| ]]</text>
      <sha1>qt85qannb1kyby108ddemgg9ht2rk5x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Wäiswampech</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74513</id>
    <revision>
      <id>2685475</id>
      <parentid>2684098</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:55:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685475</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9498" sha1="rhlb1xicjqet0nngmuitlzq450mosa0" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Weiswampach 
 | Numm (Däitsch)  = Weiswampach
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wäiswampech}} 
 | Fläch = 3.525 [[Hektar|ha]]
 | Koordinaten    = {{coor dms|50|08|20|N|06|04|30|O}}
}}
{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 260
 | Bild1 = Weiswampach.jpg
 | Text1 = Wäiswampech
 | Bild2 = WeiswampachLux.jpg
 | Text2 = Wäiswampech den 31. Dezember 2018
 | Bild3 = View to Frozen Wäiswampech.jpg
 | Text3 = Wanterlech Landschaft an der Gemeng Wäiswampech
}}
D''''{{PAGENAME}}''' (lokal: ''Wäiswampich'') ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Clierf]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet.

D'Gemeng huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.

== Geographie ==
D'Gemeng Wäiswampech läit an der [[Norden|nërdlecher]] Spëtz vum Land, am [[Kanton Clierf]] a grenzt nieft der [[belsch]]er Grenz am Norden an Osten un d'Gemenge [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]] am Westen, [[Gemeng Clierf|Clierf]] am Süden an am Süd-Westen. Mat engem Héichtenënnerscheed vu 519 op 450&amp;nbsp;m läit d'Gemeng deelweis op engem fielsegen Héichplateau, ëmgi vu Mësch- a Bichebëscher a Fiichtemonokulturen, tëscht dem [[Our (Sauer)|Ourdall]] an enken Däller vun de wellefërmegen Héichflächen. Duerch d'Schafe vun zwéi kënschtleche Séien an der Uertschaft Wäiswampech huet d'Gemeng en touristeschen Opschwonk erlieft.

===Nopeschgemengen===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Wäiswampech
 | nord-est = (B)
 | nord-ouest = 
 | nord = (B)
 | ouest = [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]
 | est = 
 | sud = 
 | sud-ouest = [[Gemeng Wëntger|Wëntger]]
 | sud-est = [[Gemeng Clierf|Clierf]]
}}

== Uertschaften a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng ==
=== Uertschaften ===
{{div col|cols=3}}
* [[Beeler]]
* [[Bënzelt]] 
* [[Breedelt]]
* [[Holler]]
* [[Hollermillen]]
* [[Kéisfuert (Wäiswampech)|Kéisfuert]]
* [[Kléimillen]]
* [[Lausduer]] 
* [[Leetem]]
* [[Maulesmillen]]
* [[Rossmillen]]
* [[Wäiswampech]]
* [[Wemperhaart]]
{{div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
* [[Dräibraken]]

==Geschicht==
{{Intro Gemeng}}

Mam Gesetz vum 25. Juli 1846 ass d'[[Kadastersektioun|Sektioun]] Maulesmillen vun der deemoleger [[Gemeng Aasselbuer]] (haut [[Gemeng Wëntger]]) ofgespléckt an an d'Gemeng Wäiswampech integréiert ginn.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1846/07/25/n1|Titel=LOI du 25 juillet 1846, N° 1525, portant modification de l'ordonnance Royale Grand-Ducale, du 12 octobre 1841, relative à la circonscription judiciaire et administrative|Gekuckt=13.07.2026|Datum=25.07.1846|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

Am [[20. Joerhonnert]] ass d'Awunnerzuel vum Ufank bis an d'1970er Joren ëm d'Hallschecht erofgaangen. Dono goung se nees no uewen, wat ufanks duerch den [[Tanktourismus]] an d'Bankfilialen, déi sech op eng belsch Clientèle spezialiséiert haten, zeréckzeféiere war.

Tëscht 2006 an 2016 goung d'Bevëlkerungszuel vun 1.232 op 1.756 erop. Haut gëtt et do eng sëllege Betriber, déi sech an de leschte Joren niddergelooss hunn: Fiduciairen, [[Logistik|Logistiksentreprisen]], Holdingen, Geschäfter, ma och vill Kleng- a Mëttelbetriber am [[Handwierk|Handwierks]]- oder [[Informatik|Informatiksberäich]]. Eng 2000 Leit, dorënner vill [[Frontalier]]en aus der Belsch, schaffen do&lt;ref&gt;Bernard Thomas: &quot;World Wide Weisswampach.&quot; ''d'Lëtzebuerger Land'' Nr.9, 3. Mäerz 2017, S.9.&lt;/ref&gt;.
== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Wäiswampech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{Div col|cols =3}}
* [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]]
* [[Maison de retraite Clervaux]]
* [[SICEC]]
* [[SICLER]]
* [[SIDEC]]
* [[SIDEN]]
* [[SIGI]]
* [[SYVICOL]]
{{Div col end}}

D'Gemeng ass zanter dem 4. August 2017 Member vum [[Klimapakt]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.pacteclimat.lu/fr/communes|Titel=Communes engagées dans le Pacte Climat|Gekuckt=21.07.2020|Datum=|Editeur=pacteclimat.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, awer - als eenzeg Gemeng am [[Kanton Clierf]] - ''net'' Member vum [[Naturpark Our]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.naturpark-our.lu/index.php?id=24;lang=de|Titel=Naturpark Our - Mitgliedsgemeinden|Gekuckt=21.07.2020|Datum=|Editeur=naturpark-our.lu|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;.

===Entwécklung vun der Awunnerzuel===
&lt;timeline&gt;
Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.8)
 id:darkgrey value:gray(0.6)
 id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
 bar:1821 text:1821
 bar:1871 text:1871
 bar:1910 text:1910
 bar:1922 text:1922
 bar:1935 text:1935
 bar:1947 text:1947
 bar:1960 text:1960
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
 bar:2021 text:2021

PlotData=
 color:bar width:20 align:left
 bar:1821 from:0 till:1043
 bar:1871 from:0 till:1701
 bar:1910 from:0 till:1567
 bar:1922 from:0 till:1516
 bar:1935 from:0 till:1430
 bar:1947 from:0 till:1290
 bar:1960 from:0 till:1093
 bar:1970 from:0 till:984
 bar:1981 from:0 till:882
 bar:1991 from:0 till:976
 bar:2001 from:0 till:1152
 bar:2011 from:0 till:1350
 bar:2021 from:0 till:2104

PlotData=
 bar:1821 at: 1043 fontsize:S text:1.043 shift:(-14,5)
 bar:1871 at: 1701 fontsize:S text:1.701 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 1567 fontsize:S text:1.567 shift:(-14,5)
 bar:1922 at: 1516 fontsize:S text:1.516 shift:(-14,5)
 bar:1935 at: 1430 fontsize:S text:1.430 shift:(-14,5)
 bar:1947 at: 1290 fontsize:S text:1.290 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 1093 fontsize:S text:1.093 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 984 fontsize:S text:984 shift:(-8,5)
 bar:1981 at: 882 fontsize:S text:882 shift:(-8,5)
 bar:1991 at: 976 fontsize:S text:976 shift:(-8,5)
 bar:2001 at: 1152 fontsize:S text:1.152 shift:(-14,5)
 bar:2011 at: 1350 fontsize:S text:1.350 shift:(-14,5)
 bar:2021 at: 2104 fontsize:S text:2.104 shift:(-14,5)
&lt;/timeline&gt;
{{Statec Awunner}}

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''d'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}}
|}

==Politik==
De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt.

===Buergermeeschteren===
{{Kapitel Info feelt}}
*...
* J. W. Heinen
*...
* ? – 1969: ... Rinnen
*...
* 1972 – 1984: Mathias (Mett) Schon
*...
* 1995  –  2023: [[Henri Rinnen (Politiker)|Henri Rinnen]] ([[Demokratesch Partei|DP]])
* 2023  –  2024&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/weiswampacher-buergermeister-claude-daman-tritt-zurueck/19588407.html|Titel=Weiswampacher Bürgermeister Claude Daman tritt zurück|Gekuckt=09.09.2024|Datum=09.09.2024|Wierk=Luxemburger Wort|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;: [[Claude Daman]]
* zanter 2024: [[Néckel Polfer]]&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/2236847.html &quot;Néckel Polfer a Mario Dichter - Wäiswampech huet een neie Buergermeeschter a Schäfferot.&quot;]
rtl.lu, 01.10.2024.&lt;/ref&gt;

== Kuckeswäertes ==
* De Musée ''[[A Schiewesch]]'' zu [[Bënzelt]]
* De [[Wämper Séi]]
* De [[Lancaster Memorial zu Wäiswampech|Lancaster Memorial]]
{{Clearleft}}

== Bekannt Leit aus der Gemeng ==
* [[Charles Reiffers]] (1920 – 1985), Jurist a Resistenzler
* [[Adolphe Delvaux]] (1877 – 1960), Missionnaire
* [[René Konen]] (1921 – 1994), Politiker a Resistenzler
* [[Paul-Henri Meyers]] (*1937), Affekot a Politiker
* [[Michel Molitor]] (1890 – 1988), Schoulmeeschter an Auteur
* [[Henri Rinnen (Sproochfuerscher)|Heng Rinnen]] (1914 – 1998), Sprooch- a Vullefuerscher
* [[Henri Rinnen (Politiker)|Henri Rinnen]] (*1949)
* [[Georges Thinnes]] (1884 – 1947), Bauer a Politiker
* [[Jean-Pierre Jérôme Thinnes]] (1843 – 1918), Bauer a Politiker
* [[Jean-Pierre Toutsch]] (1811 – 1887), Magistrat a Politiker
* [[Gustave Zanter]] (1916 – 2001), Glasmoler a Mosaik-Kënschtler

== Literatur ==
*Berbeć, S., 1992. Approche typologique de l'architecture rurale au grand-duché de Luxembourg. Publications nationales. Ministère des affaires culturelles. 169 S. ISBN 2-87984-002-3. (Cf. Wäiswampech S. 41-60).

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Weiswampach|Wäiswampech}}
* [http://www.weiswampach.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Wäiswampech]
* [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/clervaux/weiswampach D'Gemeng Wäiswampech op der Websäit vum Syvicol]
* [http://www.restena.lu/primaire/weiswampach/ Säit vun der Wämper Schull]
* [http://www.lancaster.lu De Lancaster Mémorial]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Clierf}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Waisswampech]]
[[Kategorie:Gemeng Wäiswampech| ]]</text>
      <sha1>rhlb1xicjqet0nngmuitlzq450mosa0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wollef</title>
    <ns>0</ns>
    <id>75145</id>
    <revision>
      <id>2685417</id>
      <parentid>2684461</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:38:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dewilda</username>
        <id>51264</id>
      </contributor>
      <comment>/* De Wollef zu Lëtzebuerg */ Tabell vum Ernest Faber</comment>
      <origin>2685417</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="49866" sha1="tkzpkyvgsn42rinxozukns2zjsj2meb" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = ''[[Canis]]''
 | Aart = Wollef
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Canis lupus''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass d'[[Ruddel]]. Dëst besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wëllefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren]]déieren a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem Véi ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren. &lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 Frang fir een erwuesse Wollef oder Wölfin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest. &lt;ref&gt;[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2/jo Gesetz vum 08. Januar 1850]&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der Cerabati zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht publizéiert mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufen.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do verkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum een néit Reglement, dat d'Montante gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der betreffender Gemeng erluecht gouf an datt an der Presenz vum Buergermeeschter ee Fanger vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt aalt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo Reglement vum 25. August 1893]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzöhl 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng DNA-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderanwen, wou 3 Schof nogewisenermoosse vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu Polen hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, dass sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021-22 gouf D'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'Naturerwaltung bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalyse huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Population gehandelt, denen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Weichsel]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus dem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalyse]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebueren, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|genetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotographéiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher Nordäifel gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>tkzpkyvgsn42rinxozukns2zjsj2meb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685437</id>
      <parentid>2685417</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:44:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Korr.</comment>
      <origin>2685437</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50251" sha1="raxqzhaevzww4497k7gc4ikqmr5wiqa" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = ''[[Canis]]''
 | Aart = Wollef
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Canis lupus''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass de [[Ruddel]]. Dëse besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wollefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren|Rendéieren]] a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen|Kanéngercher]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem [[Véi]] ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren.&lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] fir en erwuesse Wollef oder Wëllefin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2|Titel=Loi du 8 janvier 1850, N°69, accordant des primes pour destruction de loups|Gekuckt=12.07.2026|Datum=08.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der ''Cerabati'' zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufe publizéiert.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do virkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum en neit Reglement, dat d'Montante d'selwecht gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der jeeweileger Gemeng erluecht gouf an datt a Presenz vum Buergermeeschter ee [[Fanger]] vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt alt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo|Titel=Règlement du 25 août 1893 pris en exécution de la loi sur la chasse|Gekuckt=12.07.2026|Datum=25.08.1893|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzuel 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng [[DNA]]-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderaanwen, wou 3 Schof erwisenermoossen vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu [[Polen]] hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, datt sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021/22 gouf d'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt, datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'[[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]] bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalys huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Populatioun gehandelt, deenen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Weichsel]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus deem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalys]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebuer, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|geneetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotograféiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher [[Äifel|Nordäifel]] gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>raxqzhaevzww4497k7gc4ikqmr5wiqa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685440</id>
      <parentid>2685437</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:49:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Tëscheniwwerschrëft fir eng besser Trennung tëscht deemools an haut</comment>
      <origin>2685440</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50307" sha1="40wdv2j7ype1j96b5lp73v40bepsag7" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = ''[[Canis]]''
 | Aart = Wollef
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Canis lupus''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass de [[Ruddel]]. Dëse besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wollefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren|Rendéieren]] a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen|Kanéngercher]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem [[Véi]] ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren.&lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] fir en erwuesse Wollef oder Wëllefin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2|Titel=Loi du 8 janvier 1850, N°69, accordant des primes pour destruction de loups|Gekuckt=12.07.2026|Datum=08.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der ''Cerabati'' zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufe publizéiert.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do virkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum en neit Reglement, dat d'Montante d'selwecht gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der jeeweileger Gemeng erluecht gouf an datt a Presenz vum Buergermeeschter ee [[Fanger]] vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt alt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo|Titel=Règlement du 25 août 1893 pris en exécution de la loi sur la chasse|Gekuckt=12.07.2026|Datum=25.08.1893|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzuel 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

=== Nei Presenz vum Wollef zanter den 2010er Joeren ===
Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng [[DNA]]-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderaanwen, wou 3 Schof erwisenermoossen vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu [[Polen]] hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, datt sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021/22 gouf d'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt, datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'[[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]] bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalys huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Populatioun gehandelt, deenen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Weichsel]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus deem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalys]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebuer, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|geneetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotograféiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher [[Äifel|Nordäifel]] gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>40wdv2j7ype1j96b5lp73v40bepsag7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685441</id>
      <parentid>2685440</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:53:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Nei Presenz vum Wollef zanter den 2010er Joeren */</comment>
      <origin>2685441</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50305" sha1="jptojfmfu3rkfbo9ujux36i7fuzk8oy" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = ''[[Canis]]''
 | Aart = Wollef
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Canis lupus''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass de [[Ruddel]]. Dëse besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wollefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren|Rendéieren]] a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen|Kanéngercher]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem [[Véi]] ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren.&lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] fir en erwuesse Wollef oder Wëllefin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2|Titel=Loi du 8 janvier 1850, N°69, accordant des primes pour destruction de loups|Gekuckt=12.07.2026|Datum=08.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der ''Cerabati'' zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufe publizéiert.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do virkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum en neit Reglement, dat d'Montante d'selwecht gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der jeeweileger Gemeng erluecht gouf an datt a Presenz vum Buergermeeschter ee [[Fanger]] vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt alt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo|Titel=Règlement du 25 août 1893 pris en exécution de la loi sur la chasse|Gekuckt=12.07.2026|Datum=25.08.1893|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzuel 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

=== Nei Presenz vum Wollef zanter den 2010er Joeren ===
Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng [[DNA]]-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderaanwen, wou 3 Schof erwisenermoossen vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu [[Polen]] hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, datt sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021/22 gouf d'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt, datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'[[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]] bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalys huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Populatioun gehandelt, deenen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Wisła]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus deem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalys]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebuer, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|geneetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotograféiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher [[Äifel|Nordäifel]] gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>jptojfmfu3rkfbo9ujux36i7fuzk8oy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685447</id>
      <parentid>2685441</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T20:31:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685447</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50304" sha1="gx5qlyyxwc0z8uptvgqwicg66qiammo" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = ''[[Canis]]''
 | Aart = Wollef
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Canis lupus''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass de [[Ruddel]]. Dëse besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wollefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren|Rendéieren]] a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen|Kanéngercher]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem [[Véi]] ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren.&lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] fir en erwuesse Wollef oder Wëllefin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2|Titel=Loi du 8 janvier 1850, N°69, accordant des primes pour destruction de loups|Gekuckt=12.07.2026|Datum=08.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der ''Cerabati'' zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufe publizéiert.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do virkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum en neit Reglement, dat d'Montante d'selwecht gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der jeeweileger Gemeng erluecht gouf an datt a Presenz vum Buergermeeschter ee [[Fanger]] vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt alt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo|Titel=Règlement du 25 août 1893 pris en exécution de la loi sur la chasse|Gekuckt=12.07.2026|Datum=25.08.1893|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzuel 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

=== Nei Presenz vum Wollef zanter den 2010er Joren ===
Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng [[DNA]]-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderaanwen, wou 3 Schof erwisenermoossen vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu [[Polen]] hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, datt sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021/22 gouf d'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt, datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'[[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]] bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalys huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Populatioun gehandelt, deenen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Wisła]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus deem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalys]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebuer, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|geneetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotograféiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher [[Äifel|Nordäifel]] gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>gx5qlyyxwc0z8uptvgqwicg66qiammo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685468</id>
      <parentid>2685447</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:34:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2685468</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50300" sha1="2mpztr6mviqlgdoqg9z2xtoohbnrtjm" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = [[Canis]]
 | Aart = Wollef
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Canis lupus''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass de [[Ruddel]]. Dëse besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wollefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren|Rendéieren]] a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen|Kanéngercher]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem [[Véi]] ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren.&lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] fir en erwuesse Wollef oder Wëllefin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2|Titel=Loi du 8 janvier 1850, N°69, accordant des primes pour destruction de loups|Gekuckt=12.07.2026|Datum=08.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der ''Cerabati'' zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufe publizéiert.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do virkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum en neit Reglement, dat d'Montante d'selwecht gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der jeeweileger Gemeng erluecht gouf an datt a Presenz vum Buergermeeschter ee [[Fanger]] vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt alt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo|Titel=Règlement du 25 août 1893 pris en exécution de la loi sur la chasse|Gekuckt=12.07.2026|Datum=25.08.1893|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzuel 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

=== Nei Presenz vum Wollef zanter den 2010er Joren ===
Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng [[DNA]]-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderaanwen, wou 3 Schof erwisenermoossen vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu [[Polen]] hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, datt sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021/22 gouf d'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt, datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'[[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]] bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalys huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Populatioun gehandelt, deenen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Wisła]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus deem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalys]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebuer, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|geneetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotograféiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher [[Äifel|Nordäifel]] gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>2mpztr6mviqlgdoqg9z2xtoohbnrtjm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685469</id>
      <parentid>2685468</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:35:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685469</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50283" sha1="kzyvrte4ttpid5gn7cpyye77l96xrk2" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = [[Canis]]
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Canis lupus''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass de [[Ruddel]]. Dëse besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wollefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren|Rendéieren]] a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen|Kanéngercher]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem [[Véi]] ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren.&lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] fir en erwuesse Wollef oder Wëllefin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2|Titel=Loi du 8 janvier 1850, N°69, accordant des primes pour destruction de loups|Gekuckt=12.07.2026|Datum=08.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der ''Cerabati'' zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufe publizéiert.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do virkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum en neit Reglement, dat d'Montante d'selwecht gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der jeeweileger Gemeng erluecht gouf an datt a Presenz vum Buergermeeschter ee [[Fanger]] vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt alt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo|Titel=Règlement du 25 août 1893 pris en exécution de la loi sur la chasse|Gekuckt=12.07.2026|Datum=25.08.1893|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzuel 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

=== Nei Presenz vum Wollef zanter den 2010er Joren ===
Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng [[DNA]]-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderaanwen, wou 3 Schof erwisenermoossen vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu [[Polen]] hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, datt sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021/22 gouf d'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt, datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'[[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]] bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalys huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Populatioun gehandelt, deenen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Wisła]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus deem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalys]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebuer, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|geneetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotograféiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher [[Äifel|Nordäifel]] gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>kzyvrte4ttpid5gn7cpyye77l96xrk2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685470</id>
      <parentid>2685469</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:35:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2685470</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50279" sha1="81hkcqvmwd5e6lcjoqa34oi84jsbvs0" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Wollef
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Canis lupus.jpg
 | Bildtext = E Wollef
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Chordata]]
 | Klass = [[Mamendéieren]]
 | Uerdnung = [[Raubdéieren]]
 | Famill = [[Hënn]]
 | Ënnerfamill = [[Echt Hënn]]
 | Gattung = [[Canis]]
 | Wëssenschaftlechen Numm = Canis lupus
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Carl von Linné|„&lt;span class=&quot;Person&quot;&gt;Linnaeus&lt;/span&gt;“]] 1758
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 | Ënnerandeelung = 
}}
[[Fichier:Gray Wolf Distribution.gif|thumb|300px|D'Verbreedung vum Wollef (Stand 2018)&lt;br&gt;&lt;small&gt;(''gréng'' = aktuell, ''rout'' = fréier)&lt;/small&gt;]]
De '''Wollef''' (''Canis lupus'') ass e [[Raubdéieren|Raubdéier]] vun der [[Gattung (Biologie)|Gattung]] ''[[Canis]]'', aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Hënn]] (Canidae).

__TOC__
Wëllef ware fréier a ganz [[Europa (Kontinent)|Europa]] verbreet, goufen awer a West- a Mëtteleuropa sou gutt wéi ausgerott.

Wëllef gläiche grondsätzlech engem groussen [[Haushond]], just datt hiren [[Torso]] méi laang an d'Broscht méi héich ass. De Kapp ass relativ grouss, d'Stier breet, an d'Oueren éischter kuerz. De Schwanz ass buuschteg an ongeféier en Drëttel sou laang wéi de Kierper.&lt;ref&gt;Henryk Okarma: ''Der Wolf. Ökologie, Verhalten, Schutz''. Parey, Berlin 1997, S. 11 ff.&lt;/ref&gt; D'Faarf vum Pelz variéiert; et gëtt wäiss, crèmefaarweg, donkel, gielzeg, roudelzeg, gro a schwaarz Wëllef. An den temperéierte Klimazone vun Europa ass déi dominant Faarf gro, méi am Norde gëtt d'Proportioun vun de schwaarzen a wäisse méi grouss. De Bauch, d'Been an d'Maul si méi hell wéi de Rescht vum Kierper. Och Gréisst a Gewiicht ass no de Géigende verschidden: an de Bëschgéigende vu [[Lettland]], [[Wäissrussland]], [[Alaska]] a [[Kanada]] kënne se vu Kapp bis Hënner bis zu 160&amp;nbsp;cm a vum Buedem bis un d'Schëller 80&amp;nbsp;cm grouss a bis zu 80&amp;nbsp;kg schwéier ginn. Am Viischten Orient an op der [[Arabesch Hallefinsel|arabescher Hallefinsel]] gi se just bis zu 80&amp;nbsp;cm laang a ronn 20&amp;nbsp;kg schwéier. Déi mëtteleuropäesch Wëllef leien tëscht deenen zwéin Extremer.

Et gëtt dräizéng lieweg an zwou ausgestuerwen Ënneraarten.

Déi normal Sozialuerdnung vun de Wëllef ass de [[Ruddel]]. Dëse besteet an der Reegel aus enger Elterekoppel mat hirem Nowuess. Jonk Wëllef ginn eréischt mat zwee Joer geschlechtsräif a siche sech dann hiert eegent Revéier. Bis dohi këmmere se sech mat ëm hir jonk Gesëschter, déi dat Joer no hinne gebuer goufen. Wollefsruddelen hunn all e fest Revéier, dat se, wann et muss sinn, vehement verdeedegen.

De Wëllef hiren Haaptkascht besteet aus Planzefrësser, déi s'am Ruddel joen. Jee no Géigend kënnen dat [[Elch]]en, [[Ren|Rendéieren]] a soss [[Hirscher|Hirschaarten]], an an de Bierger [[Wëllschwäin]], [[Wëllschof]] a [[Steebéck]] sinn. Dobäi komme méi kleng Mamendéiere wéi [[Huesen]], [[Kanéngchen|Kanéngercher]], [[Wullmais]] a [[Lemmini|Lemmingen]], an, nobäi bei de Mënschen, och alt [[Schof]], [[Ranner|Kaalwer]], [[Haushond|Haushënn]] a [[Hauskaz|-kazen]]. D'Wëllef friessen och Planze wéi [[Molbier]], [[Rout Molbier]], [[Schwaarzbier]], Wëlluebst, [[Spackelter]] a [[Grieser]].

[[Fichier:Howlsnow.jpg|thumb|left|250px| E Wollef, deen huerelt]]
[[Fichier:Wolf howls.ogg|thumb|left|250px|D'Huerelen]]

== De Wollef zu Lëtzebuerg ==

De Wollef ass ee vun den ursprénglech heemesche Wëlldéieren zu Lëtzebuerg a war iwwer Joerhonnerte feste Bestanddeel vun eiser natierlecher [[Fauna]].

An der Zäit, wéi d'Bevëlkerung zu Lëtzebuerg gréisstendeels vun der Landwirtschaft gelieft huet, an d'Verméigen an d'Existenzgrondlag vun de Mënschen zu engem groussen Deel vun hirem [[Véi]] ofhängeg waren, gouf de Wollef als eng grouss wirtschaftlech Gefor ugesinn. Zousätzlech gouf en als méiglechen Iwwerdroer vun der [[Tollwut]] gefaart, enger Krankheet, géint déi et bis zur Entwécklung vun der éischter erfollegräicher Post-Expositiounsbehandlung duerch de [[Louis Pasteur]] am Joer 1885 keng wierksam Heelung gouf an déi bal ëmmer zu engem qualvollen Doud gefouert huet. Fir d'Gesondheet an d'Liewensgrondlag vun der Bevëlkerung ze schützen, gouf de Wollef dofir mat de Mëttelen an de Méiglechkeete vun där Zäit konsequent bekämpft. Als Ureiz huet d'Regierung Primme fir all erluechte Wollef ausbezuelt.

Fir d'Primm ausbezuelt ze kréien, huet de Jeeër de Kapp vum erluechte Wollef misste virleeën. Fir Fuddelereien ze verhënneren an auszeschléissen, datt dee selwechte Wollef méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf, goufen d'Oueren nom Kontrolléieren ofgeschnidden. Esou goufen tëscht 1818 an 1821 um Gebitt vum haitege Groussherzogtum am ganzen 211 Déieren dout gemaach, dorënner 75 Wëllefinnen, 76 Wëllef a 60 Jongdéieren.&lt;ref&gt;Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.&lt;/ref&gt;

D'Gesetz vum 8 Januar 1850 setzt eng Primm vu 25 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] fir en erwuesse Wollef oder Wëllefin, a 5 Frang fir e jonke Wollef fest.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/08/n2|Titel=Loi du 8 janvier 1850, N°69, accordant des primes pour destruction de loups|Gekuckt=12.07.2026|Datum=08.01.1850|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt; Zum Verglach: 1888 huet e [[Akkord]]aarbechter bei der ''Cerabati'' zu Waasserbëlleg tëscht 3 a 5 Frang den Dag verdéngt. Mat 25 Frang huet d'Primm fir en erwuessene Wollef domat ongeféier dem Akommes vun enger Aarbechtswoch entsprach a war fir déi deemoleg Zäit e bedeitende finanzielle Ureiz.&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/cerabatiWasserbillig.html Säit vun der Cerabati op industrie.lu]&lt;/ref&gt;

Den [[Ernest Nicolas Georges Faber|Ernest Faber]] huet 1908 eng Lescht mat de genauen Detailer iwwert d'Primmen déi vun 1850 un ausbezuelt goufe publizéiert.&lt;ref&gt;[[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 411-419.&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Wien 
! Wou 
! Gemeng &lt;small&gt;&lt;small&gt;Gemenge sinn déi vun 2026&lt;/small&gt;&lt;/small&gt;
! Kanton 
! style=&quot;width: 100px;&quot; data-sort-type=&quot;dateIso&quot; | Wéini 
! 
! Wat 
|-
| Reiff Peter in Niedefeulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-01&quot; | 1. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Boos Wilhelm in Hosingen || Hosingen || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-01-03&quot; | 3. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Thom. Adam in Feulen || Feulen || Feelen || Dikrech || data-sort-value=&quot;1850-01-05&quot; | 5. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Kayser Nik. in Perlé || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1850-01-07&quot; | 7. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Ficcard F. in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-16&quot; | 16. Jan. 1850 || 1 || Wölfin
|-
| Gresch Nik. in Kahler || Kahler || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1850-01-18&quot; | 18. Jan. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Fiedler Peter in Ulflingen || Ulflingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-02-24&quot; | 24. Feb. 1850 || 1 || Wolf
|-
| Mai Nik. u. Kons. in Obermertzig || Michelbuch || Viichten || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-04-12&quot; | 12. April 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Egide C. u. Kons. in Niederbesslingen || Niederbesslingen || Ëlwen || Clierf || data-sort-value=&quot;1850-05-07&quot; | 7. Mai 1850 || 3 || junge Wölfe
|-
| Meyers Nik. in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1850-05-09&quot; | 9. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Harlé Nik. in Gonderingen || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 2 || junge Wölfe
|-
| Munsbach Anton in Mensdorf || Rodenburg || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1850-05-13&quot; | 13. Mai 1850 || 1 || junger Wolf
|-
| Schiltz Johann, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-01-26&quot; | 26. Jan. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Koch Franz in Konsthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1851-01-28&quot; | 28. Jan. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Haler Michel in Brandenburg || Brandenburg || Tandel || Veianen || data-sort-value=&quot;1851-02-14&quot; | 14. Feb. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Scheck Johann in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1851-04-17&quot; | 17. April 1851 || 8 || Nestwölfe
|-
| Schaack El. in Winseler || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-05-30&quot; | 30. Mai 1851 || 7 || Nestwölfe
|-
| Faber-Knepper, Gerber in Wiltz || Winseler || Wanseler || Wolz || data-sort-value=&quot;1851-11-20&quot; | 20. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Steffen J.P. in Esch a. d. Alz. || Esch || Esch-Uelzecht || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-11-24&quot; | 24. Nov. 1851 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. in Petingen || Petingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1851-12-11&quot; | 11. Dez. 1851 || 1 || Wölfin
|-
| Neu Nik. in Buderscheid || Buderscheid || Géisdref || Wolz || data-sort-value=&quot;1852-05-05&quot; | 5. Mai 1852 || 2 || junge Wölfe
|-
| Gerard J. B. in Cessingen || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1853-02-22&quot; | 22. Feb 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Bertemes Johann, Hirt in Perlé || Perlé || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1853-12-28&quot; | 28. Dez. 1853 || 1 || Wölfin
|-
| Geib Fr. in Harlingen || Harlingen || Stauséigemeng || Wolz || data-sort-value=&quot;1854-12-22&quot; | 22. Dez. 1854 || 1 || Wolf
|-
| Lentz Peter in Weiler z. Th. || Weiler-z.-T. || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1856-12-05&quot; | 5. Dez. 1856 || 1 || Wolf
|-
| Goedert Gust. in Lannen || Lannen || Réiden op der Atert || Réiden || data-sort-value=&quot;1857-01-30&quot; | 30. Jan. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Reisdorf Johann in Zolver || Zolver || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1857-08-06&quot; | 6. Aug. 1857 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster (Elgert.) || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1858-02-03&quot; | 3. Feb. 1858  || 1 || Wölfin
|-
| Metz Jul., Advokat in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1858-03-07&quot; | 7. März 1858 || 1 || Wolf
|-
| Lorang Johann in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1859-03-12&quot; | 12. März 1859 || 1 || Wölfin
|-
| Mayonnette Ph. in Roodt (Ell) || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-01-11&quot; | 11. Jan. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Schaul Ph. in Boxhorn || Asselborn || Wëntger || Clierf || data-sort-value=&quot;1860-02-18&quot; | 18. Feb. 1860 || 1 || Wolf
|-
| Arend G., Grenzaufseher in Wiltz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-08-02&quot; | 2. Aug. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Demuth Bernard in Holtz || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1860-11-19&quot; | 19. Nov. 1860 || 1 || Wölfin
|-
| Delles Ph. In Mensdorf || Mensdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1861-01-21&quot; | 21. Jan. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Diederich Nik. in Frisingen || Frisingen || Fréiseng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1861-09-21&quot; | 21. Sept. 1861 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Förster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-01-05&quot; | 5. Jan. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacquant L. Aug. in Foetz || Reckingen (Essenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1862-01-23&quot; | 23. Jan. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Molitor J. P., Gehilfsförster in Peppingen || Röser || Réiser || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-05-31&quot; | 31. Mai 1862 || 1 || Wolf
|-
| Schlitz Joh., Vater u. Sohn, Privatförster in Oberkerschen || Sanem || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-10-06&quot; | 6. Oktob. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Beissel J., Gastwirt in Oberkerschen || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 2 || Wölfe
|-
| Werner Peter, Müller in Niederkorn || Oberkerschen (Köppchen) || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-11-03&quot; | 3. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dogé Fr., Gutsverwalter in Betzdorf || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-07&quot; | 7. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kinnen Th. in Wydigerhof || Olingen (Hardt) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1862-11-11&quot; | 11. Nov. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Kayser J. P., Privatförster in Steinbrücken || Monnerich || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1862-09-15&quot; | 15. Sept. 1862 || 1 || Wölfin
|-
| Strauss H., Müller in Simmern || Simmern (Hobscheiterheck) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-02&quot; | 2. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Durst Johann, Gehilfsförster in Bissen || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1862-12-30&quot; | 30. Dez. 1862 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-01-27&quot; | 27. Jan. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Stomp Th. u. Hansen Jos. in Brouch || Reckingen (Mandelbach) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-05-27&quot; | 27. Mai. 1863 || 8 || Nestwölfe
|-
| Wolff J. P.. Sohn in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-10-01&quot; | 1. Okt. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. in Echternach || Osweiler (Grossenbusch) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-11-03&quot; | 3. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Krisch Wilh., Knecht, Wiltzermühle (Mamer) || Mamer (bei d. Mühle) || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1863-11-15&quot; | 15. Nov. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Heiardt Nikolas, Jagdhüter in Bettemburg || Bergem || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1863-11-27&quot; | 27. Nov. 1863 || 1 || Wölfin
|-
| Metz Norbert, Hüttenherr in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1863-12-17&quot; | 17. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H., Kauffmann in Echternach || Herborn (Schlammeweg) || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1863-12-23&quot; | 23. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Durst Math., Privatförster in Bissen || Bissen (Dellenberg) || Biissen || Miersch || data-sort-value=&quot;1863-12-31&quot; | 31. Dez. 1863 || 1 || Wolf
|-
| Demuyser J. P., Forstaccessist in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H. Kauffmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-01-31&quot; | 31. Jan. 1864 || 1 || Wölfin
|-
| Nothomb Alf. In Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Nothomb Pol, Sohn, in Petingen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Beissel Joh. in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Schumacher Gust. in Dippach || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-09-26&quot; | 26. Sept. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Blonding Jak. in Oberkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Franck Wilhelm, Gastwirt in Küntzig || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1864-10-07&quot; | 7. Okt. 1864 || 2 || Wölfe
|-
| Praus J. A. Gerichtsschreiber in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1864-11-03&quot; | 3. Nov. 1864 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Jos., Gastwirt in Lintgen || Lintgen || Lëntgen || Miersch || data-sort-value=&quot;1865-01-18&quot; | 18. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich Nik. Jos. in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-20&quot; | 20. Jan. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Schleich J. B, in Dahlem || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-22&quot; | 22. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Beissel J., Gastwirt in Niederkerschen || Oberkerschen || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1865-01-25&quot; | 25. Jan. 1865 || 1 || Wolf
|-
| Schroeder Michel in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Hoppesch J. P. in Rambrouch || Holtz || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1865-06-20&quot; | 20. Juni 1865 || 1 || junger Wolf
|-
| Metz Norbert u. Emil, Hüttenherren in Eich || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1865-11-17&quot; | 17. Nov. 1865 || 3 || Wölfe
|-
| Baron de Tornaco in Sassenheim || Zolver (Hunnenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1865-12-27&quot; | 27. Dez. 1865 || 1 || Wölfin
|-
| Stoltz Mathias im Kahlochenerhof || Kahlscheuerhof || Koplescht || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-01-04&quot; | 4. Jan. 1866 || 1 || Wolf
|-
| von Heemsheck, Oberst-Kommandant in Echternach || Echternach (Irreltgen) || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1866-01-10&quot; | 10. Jan. 1866 || 1 || Wölfin
|-
| Wagner Anna, Ehefrau Jak. Tempel in Keispelt || Keispelterwald || Kielen || Capellen || data-sort-value=&quot;1866-05-10&quot; | 10. Mai. 1866 || 6 || Nestwölfe
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim (Grossenbusch) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1866-11-19&quot; | 19. Nov. 1866 || 1 || Wolf
|-
| Kraus Joh., Privatförster in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-01-01&quot; | 1. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Saeul || Sëll || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-01-26&quot; | 26. Jan. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Namur Ernest Agronom in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-01-21&quot; | 21 u. 22. Jan. 1867 || 2 || Wölfe
|-
| Jacoby Peter, Förster in Senningen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-01-17&quot; | 17 u. 22. Jan. 1867 || 3 || Wölfinnen
|-
| Schmitt Nik., Hirt in Burglinster || Burglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-02-18&quot; | 18. Feb. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Graf von Ansemburg Gaston || Hollenfels || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1867-09-05&quot; | 5. Sept. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Keusch Jak. Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-10-18&quot; | 18. Okt. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Angelsberg Johann, Notar in Feulen || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1867-11-03&quot; | 3. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Nothumb Alf. in Petingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-09&quot; | 9. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Speller, Leutnant-Adjutant in Luxemburg || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-11-20&quot; | 20. Nov. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hub., Jagdhüter in Ansemburg || Roodt || Ell || Réiden || data-sort-value=&quot;1867-11-29&quot; | 29. Nov. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Fuhrmann Ant., Förster in Goetzingen || Koerich || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Gloutin Melch. in Rodingen || Rodingen || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1867-12-07&quot; | 7. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Klein Nik. in Sprinkingen || Sprinkingen || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-11&quot; | 11. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Grotia Nik. in Küntzig || Küntzig || Käerjeng || Capellen || data-sort-value=&quot;1867-12-16&quot; | 16. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Jul., Industrielle in Manternach || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1867-12-30&quot; | 30. Dez. 1867 || 1 || Wölfin
|-
| Ury Paul in Syren || Syren || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1867-12-31&quot; | 31. Dez. 1867 || 1 || Wolf
|-
| Ellis Eduard auf Höhenhof || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Fischer Ad. Bürgermeister in Cessingen || Mutfort || Conter || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-05&quot; | 5. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Weisgerber Joh. u. Kons. in Holzem || Holzem || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-06&quot; | 6. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Klepper Fr., Förster in Düdelingen || Düdelingen || Diddeleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-07&quot; | 7. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Heinrich Fr. Forstbrigadier in Petingen || Petingen (Kebelzack) || Péiteng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-01-08&quot; | 8. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Ury Paul in Syren || Syren (Ahlen Weiher) || Weiler zum Tuer || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1868-01-11&quot; | 11. Jan. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Schengen || Wintringen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-01-13&quot; | 13. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Keusch Jak., Privatförster in Simmern || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1868-01-14&quot; | 14. Jan. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1868-03-05&quot; | 5. März 1868 || 1 || Wolf
|-
| Jeanty Peter in Oberpallen || Beckerich || Biekerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1868-08-25&quot; | 25. Aug. 1868 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco in Sassenheim || Sassenheim || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1868-10-04&quot; | 4. Okt. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel. Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Hanff Felix, Agronom in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1868-12-10&quot; | 10. Dez. 1868 || 1 || Wolf
|-
| Baldauff H. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1869-01-27&quot; | 27. Jan. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hemmer Ed., Notarkandidat in Koerich || Goeblingen (Scheuerheck) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-04&quot; | 4. März 1869 || 1 || Wolf
|-
| Mersch Michel, Sohn, Gerber in Simmern || Simmern (Grossenbusch) || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-03-16&quot; | 16. März 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Biwer (Senfen) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-02-01&quot; | Februar 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Goschet Michel in Consthum || Consthum || Parc Housen || Clierf || data-sort-value=&quot;1869-05-06&quot; | 6. Mai 1869 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Manternach (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-08-20&quot; | 20. Aug. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer (Wolfsloch) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-10-28&quot; | 28. Okt. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Lux Peter in Goetzingen || Goeblingen (Seitert) || Käerch || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-06&quot; | 6. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Flammant J. P. in Junglinster || Junglinster || Jonglënster || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-08&quot; | 8. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Baron de Loë || Simmern || Habscht || Capellen || data-sort-value=&quot;1869-12-13&quot; | 13. Dez. 1869 || 1 || Wolf
|-
| Greten Nik. in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Schimberg) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-21&quot; | 21. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1869-12-24&quot; | 24. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Raty Narciss in Lasauvage || Niederkorn || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1869-12-25&quot; | 25. Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Dutreux Nik., Geometer in Mersch || Reckingen || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wölfin
|-
| Grün Johann in Canach || Canach || Lenneng || Réimech || data-sort-value=&quot;1869-12-01&quot; | Dez. 1869 || 1 || Wolf &lt;br&gt;&lt;small&gt;Dieser Wolf wurde mit der Axt erschlagen&lt;/small&gt;
|-
| Fischer Aug., Gerber in Luxbg. || Leudelingen || Leideleng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-01-23&quot; | 23. Jan. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Faber Georg, Oberförster in Mersch || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-02-08&quot; | 8. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Peter, Verwalter in Berburg || Berburg (Grossenbusch) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Brimeyer Johann, Privatförster in Schoenfels || Schoenfels (Goerensbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-09&quot; | 9. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Röhling Hubert, Jagdhüter in Ansemburg || Reckingen (Blumsbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-15&quot; | 15. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Bouchet Jakob, Privatförster in Differdingen || Differdingen || Déifferdeng || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-02-20&quot; | 20. Febr 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baldauff H., Kaufmann in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Zimmer Nik., Eigent. in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Knepper Eug., Tierarzt in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1870-02-23&quot; | 23. Febr. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Fürstenberg || Tüntingen || Helperknapp || Miersch || data-sort-value=&quot;1870-02-25&quot; | 25. Febr. 1870 || 1 || Wölfin
|-
| Baron von Tornaco u. Kons. in Sassenheim || Sassenheim u. Niederkerschen || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1870-12-01&quot; | ? Dez. 1870 || 3 || Wölfe
|-
| Fischer Bernard in Dippach || Dippach || Dippech || Capellen || data-sort-value=&quot;1870-12-06&quot; | 6. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Johann in Roedgen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1870-12-09&quot; | 9. Dez. 1870 || 1 || Wolf
|-
| Dondelinger Michel, Bauconducteur in Echternach || Echternach || Iechternach || Iechternach || data-sort-value=&quot;1871-02-08&quot; | 8. Febr. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| Kayser J. B., Förster in Steinbrücken || Bergem (Seitert) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-09-09&quot; | 9. Sept. 1871 || 1 || Wölfin
|-
| de Wacqant in Foetz || Reckingen (Scheuerbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1871-12-10&quot; | 10. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Baron von Tornaco in Sanem || Sanem (Grossenb.) || Suessem || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1871-12-11&quot; | 11. Dez. 1871 || 1 || Wolf
|-
| Wester J. C., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Kohlen) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-10&quot; | 10. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Schumann Fr., Gerber in Reckingen a. d. M. || Reckingen (Jungenbusch) || Miersch || Miersch || data-sort-value=&quot;1872-01-14&quot; | 14. Jan. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Wolff-Fixmer J. u. Kons. in Berburg || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1872-04-05&quot; | 5. April 1872 || 2 || junge Wölfe
|-
| Wolff J. B., Rentner in Luxemburg || Garnich || Garnech || Capellen || data-sort-value=&quot;1872-09-11&quot; | 11. Sept. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Hilger Fr. in Bartringen || Bartringen || Bartreng || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1872-10-08&quot; | 8. Okt. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Knepper Aug. in Pissingen || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Kettenmeyer J. N. in Reckingen a. d. M. || Bergem (Scheuerbach) || Monnerech || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-16&quot; | 16. Nov. 1872 || 1 || Wölfin
|-
| Speller, Hauptmann in Luxemburg || Bettemburg (Wald) || Beetebuerg || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1872-11-19&quot; | 19. Nov. 1872 || 1 || Wolf
|-
| Kerschen Ant. in Hivingen || Scheuerbusch || Keel || Esch-Uelzecht || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Joerg J., Sekretär in Mamer || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-15&quot; | 15. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Kolbach Joh. in Capellen || Mamer || Mamer || Capellen || data-sort-value=&quot;1873-02-13&quot; | 13. Febr. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hans Ernst, Förster in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-14&quot; | 14. Juli 1873 || 1 || Wolf
|-
| Petry Bern, Schreiner in Olingen || Olingen || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1873-07-21&quot; | 21. Juli 1873 || 1 || junger Wolf
|-
| Siebenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-11-30&quot; | Ende November 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Seibenberger Joh., Gärtner in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Koch J. P. in Remerschen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wölfin
|-
| Gloden Nik., Bürgermeister in Schengen || Schengen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1873-12-30&quot; | 30. Dez. 1873 || 1 || Wolf
|-
| Hoffmann H. in Betzdorf || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-06&quot; | 6. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Kremer Bernard in Biwer || Biwer || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-01-09&quot; | 9. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Leo, Rentner in Luxemburg || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1874-01-13&quot; | 13. Jan. 1874 || 1 || Wolf
|-
| Feipel N. F., Winzer in Wellenstein || Wellenstein || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-24&quot; | 24. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Sauer Leo, Einnehmer. in Remerschen || Remerschen || Schengen || Réimech || data-sort-value=&quot;1874-02-25&quot; | 25. Febr. 1874 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheuer, Jagdhüter in Münschecker || Lellig || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1874-07-13&quot; | 13. Juli 1874 || 2 || junge Wölfe
|-
| Stoffel Peter, Förster in Waldbredimus || Trintingen || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1876-02-07&quot; | 7. Febr. 1876 || 1 || Wölfin
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1876-02-23&quot; | 23 Febr. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Ungeheur Mich., Jagdhüter in Münschecker || Herborn || Rouspert-Mompech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1876-11-04&quot; | 4. Nov. 1876 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Peter in Rameldingen || Grünewald || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-01-31&quot; | 31. Jan. 1877 || 1 || Wolf
|-
| Jungblut Nik. in Rameldingen || Niederanven || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1877-02-21&quot; | 21. Febr. 1877 || 2 || Wölfinnen
|-
| Remesch Fr., Förster in Bondorf || Bondorf || Rammerech || Réiden || data-sort-value=&quot;1877-02-23&quot; | 23. Febr. 1877 || 1 || Wölfin
|-
| de Maringh Gasp., Rentner in Remich || Bous || Bous-Waldbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1878-01-29&quot; | 29. Jan. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Elvinger Andr., Privatförster in Helmsingen || Heisdorf (Grünewald) || Steesel || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1878-12-21&quot; | 21. Dez. 1878 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Geyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-01-05&quot; | 5. Jan. 1879 || 1 || Wölfin &lt;br&gt;&lt;small&gt;Diese Wölfin wurde in einer Falle gefangen&lt;/small&gt;
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-02-06&quot; | 6. u. 21. Febr. 1879 || 2 || Wölfe
|-
| Müller Joh. in Zittig || Bech || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1879-02-28&quot; | 28. Febr. 1879 || 1 || Wolf
|-
| Metz Em., Hüttenherr in Beggen u. Muller Hub., Hüttenherr in Esch a. d. A. || Betzdorf und Biver || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1879-10-23&quot; | 23. Okt. 1879 || 5 || Wölfe
|-
| Jungblut Peter, Privatförster in Rameldingen || Niederanven (Grünewald) || Nidderaanwen || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1879-12-08&quot; | 8. Dez. 1879 || 1 || Wölfin
|-
| Gretsch Jos. in Remich || Greivelding. (Mesbusch) || Stadbriedemes || Réimech || data-sort-value=&quot;1880-01-08&quot; | 8. Jan. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Müller Hub. Industr. in Esch a. d. A. || Olingen (Stockbusch) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1880-11-04&quot; | 4. Nov. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Heuschling Nik., Förster in Itzig u. Belgrad Joh., Feldhüter in Itzig || Hesperingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1880-12-22&quot; | 22. Dez. 1880 || 1 || Wölfin
|-
| Bisdorff Joh., Gehilfsförster in Kapenacker || Wormeldingen (Kreuzbusch) || Wuermer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1881-02-04&quot; | 4. Febr. 1881 || 1 || Wolf
|-
| Schneider Joh. in Alzingen || Alzingen || Hesper || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1881-09-16&quot; | 16. Sept. 1881 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Betzdorf || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-11-08&quot; | 8. Nov. 1882 || 2 || Wölfinnen
|-
| Mertzig Johann in Breinert || Biwer (Ronkenberg) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-10&quot; | 10. Dez. 1882 || 1 || Wolf
|-
| Lamort Eug. in Manternach || Berburg (Grossenb.) || Manternach || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-15&quot; | 15. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| de la Fontaine Th., Rentner in Luxemburg || Biver (Frohn) || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1882-12-23&quot; | 23. Dez. 1882 || 1 || Wölfin
|-
| Witry Michel in Strassen || Rollingergr. (Baumbusch) || Lëtzebuerg || Lëtzebuerg || data-sort-value=&quot;1883-03-12&quot; | 12. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| Sauber Math., Hirt in Goyershof (Bech) || Geyershof || Bech || Iechternach || data-sort-value=&quot;1883-03-16&quot; | 16. März 1883 || 1 || Wolf
|-
| de la Fontaine Th. in Luxemburg || Biwerbusch || Biwer || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1883-07-08&quot; | 8. Juli 1883 || 1 || Wölfin
|-
| Wolff Ed., Untersuchungsrichter in Luxemburg || Olingen (Kiem) || Betzder || Gréiwemaacher || data-sort-value=&quot;1903-04-24&quot; | 24. April 1903 &lt;small&gt;(sic)&lt;/small&gt; || 1 || Wolf
|-
|}

An der Tabell sinn am Ganzen 242 Déieren opgezielt: 121 Wëllef, 72 Wëllefinnen, 20 jonk Wëllef an 29 Naschtwëllef. Ënner engem Naschtwollef huet een e jonke Wollef verstanen, deen nach am Bau gelieft huet an nach net selbststänneg war. Well Naschtwëllef nëmmen do virkommen, wou sech e Ruddel etabléiert an Nofollger kritt, gëllt hiren Noweis gläichzäiteg als Beweis dofir, datt sech an där Géigend e reproduzéierende Wollefsruddel niddergelooss hat.

1893 koum en neit Reglement, dat d'Montante d'selwecht gelooss huet mä déi administrativ Formalitéiten genau festgeluecht huet. D'Primm gouf nëmmen op Basis vun engem Certificat vum Buergermeeschter ausbezuelt. Dëse Certificat huet misse bestätegen, datt de Wollef an der jeeweileger Gemeng erluecht gouf an datt a Presenz vum Buergermeeschter ee [[Fanger]] vun der rietser viischter Patt ofgeschnidde gouf. Dës Moossnam sollt alt erëm Mëssbrauch verhënneren an ausschléissen, datt dat selwecht Déier méi wéi eng Kéier fir eng Primm presentéiert gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rmin/1893/08/25/n1/jo|Titel=Règlement du 25 août 1893 pris en exécution de la loi sur la chasse|Gekuckt=12.07.2026|Datum=25.08.1893|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable mw-collapsible mw-collapsed sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#ccccff;&quot;
! Kanton 
! Unzuel 
|-
| Capellen || 42
|-
| Clierf || 8 
|-
| Dikrech || 2
|-
| Esch-Uelzecht || 32
|-
| Gréiwemaacher || 44
|-
| Iechternach || 21
|-
| Lëtzebuerg || 22
|-
| Miersch || 22
|-
| Réiden || 24
|-
| Réimech || 12
|-
| Veianen || 1
|-
| Wolz || 12
|}

Déi regional Opstellung vun de Fäll weist, datt d'Erleeë vun de Wëllef net gläichméisseg iwwer d'Land verdeelt war an datt am [[Éislek]] déi mannst Déieren erluecht goufen. Eng méiglech Erklärung dofir wier, datt am Norden haaptsächlech [[Louheck]]e ugeplanzt waren. Dës [[Bësch zu Lëtzebuerg|Bëscher]] goufen deemools intensiv genotzt an all 20 bis 25 Joer ëmgeschnidden sou datt et am Éislek wéineg al, zoue Bëscher, mee virun allem [[Jéngt]]e stoungen.

Laang Zäit ass ugeholl ginn, datt de leschte Wollef zu Lëtzebuerg de [[24. Abrëll]] [[1893]] am [[Ouljen|Ouljer]] Bësch beim &quot;[[Kiem]]&quot; vum [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]] erschoss gouf.&lt;ref&gt;Op der Gedenkplack, déi de [[Saint Hubert Club]] am Joer [[1937]] gestëft huet, steet fälschlecherweis, dat wier am Joer 1892 geschitt [http://www.betzdorf.lu Commune de Betzdorf]: Tourisme. Les sentiers. Wollefswee (download: 2.12.2008).&lt;/ref&gt; Nei Erkenntnesser weisen, datt och nach méi spéit Wëllef zu Lëtzebuerg opgetruede sinn. Den 20. Februar 1895 gouf e Wollef an der Géigend vu [[Schëndels]], deen an eng Fal gerode war, erschoss. Am Mee 1899 goufen am [[Gréngewald]] an der Ëmgéigend vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] dräi jonk Wëllef fonnt, déi vergëft Fleesch gefriess haten: zwéi waren dout, den drëtte konnt gerett ginn.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;&gt;Massard 2015a.&lt;/ref&gt;
 
Am [[Éischte Weltkrich]] sinn nees Wëllef zu Lëtzebuerg gemellt ginn: am November-Dezember 1914 bei [[Uespelt]] a bei [[Ënsber]], am Januar-Februar 1917 an der [[Dikrech]]er Géigend an dono e bëssen iwwerall am Land. Ob et sech wierklech ëm Wëllef oder nëmmen ëm grouss Hënn gehandelt huet, léisst sech nodréiglech net vu Fall zu Fall klären.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Massard 2015b.&lt;/ref&gt;
 
Den 28. Februar 1920 gouf am Bësch tëscht [[Bierg (Betzder)|Bierg]] ([[Gemeng Betzder]]) a [[Buchholz (Fluessweiler)|Buchholz]] ([[Gemeng Fluessweiler]]) e Wollef, deen an eng Fal gerode war, vum Fieschter vum Schlass Bierg, erschoss. Zwee Fachleit aus der Forstverwaltung an de Staatsveterinär [[Emile Moutrier]] hunn d'Déier ënnersicht an et als Wollef identifizéiert.&lt;ref name =&quot;wollef1893-1920&quot;/&gt;

Dono blouf et gutt 90 Joer roueg ëm d'Déier.

=== Nei Presenz vum Wollef zanter den 2010er Joren ===
Am Juli 2011 gouf an der Gemeng [[Gedinne]], an der [[Provënz Namouer]], fir d'éischt zanter 110 Joer, nees e Wollef an der Belsch gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.lesoir.be/actualite/belgique/2011-09-22/le-loup-est-de-retour-en-belgique-apres-un-siecle-865135.php &quot;Le loup est de retour en Belgique... après un siècle.&quot;] lesoir.be, 22 September 2011, 21:41.&lt;/ref&gt; Am Februar 2014 gouf op e puer Plazen am [[Departement Moselle|Museldepartement]], bei [[Lorquin]] respektiv bei [[Walscheid]], een (oder méi) Exemplare gesinn.&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/ein-wolf-in-lothringen-5305d38be4b080dc756b9f34 &quot;Ein Wolf in Lothringen?&quot;] wort.lu, 20.02.14, 11:06.&lt;/ref&gt; Well net méi auszeschléisse wier, datt en och zu Lëtzebuerg nees opdauche kéint,&lt;ref&gt;Cf. Schley, L. &amp; R. Reding, 2014. Auf dem Weg in die Grossregion: Der Wolf steht vor unserer Haustür. ''Regulus'' 4: 4-7.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://chd.lu/wps/portal/public/RoleEtendu?action=doQuestpaDetails&amp;id=12872&amp;backto=/wps/portal/public/FicheDepute?ref=23920# Question écrite n°727 - Sujet: le retour du loup en Europe.] op chd.lu.&lt;/ref&gt; huet de Staatssekretär fir Ëmwelt [[Camille Gira]] 2017 en Aktiounsplang virgestallt, wat ze maachen ass, wann et sou wäit wier.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/www.rtl.lu/letzebuerg//1003670.html &quot;De Wollef ka kommen! Aktiounsplang ass do.&quot;] rtl.lu, 11.02.2017, 11:38:35;&lt;/ref&gt;

Am September 2017 huet eng [[DNA]]-Analys bestätegt, datt et ee Wollef war, deen e puer Woche virdrun aacht Schof tëscht [[Garnech]] an [[Holzem]] gerass hat. Dëse Wollef koum aus enger Populatioun, déi hir Verbreedung an den italieeneschen a franséischen Alpen huet an déi och schonn an de [[Vogesen]], a [[Loutrengen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf.&lt;ref&gt;[http://www.environnement.public.lu/actualites/2017/09/01_le_loup_au_luxembourg/index.html Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren] (sic). Communiqué vum 1. 9. 2017&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Schley, L. &amp; J. Herr, 2017. Erster Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren (sic). Cf. Literatur.&lt;/ref&gt; Deemno war de Wollef no knapps 100 Joer erëm zu Lëtzebuerg ukomm. Am Juli 2017 hat e [[Leideleng]]er Bauer schonn en Déier fotograféiere kënnen, dat mat grousser Warscheinlechkeet e Wollef war.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/wahrscheinlich-ein-wolf/899099.html|Titel=Sichtung in Leudelingen, Wahrscheinlich ein Wolf|Gekuckt=24.5.2024|Datum=7.7.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Februar 2018 konnt d'Presenz vun engem Wollef zu [[Furen]] nogewise ginn, an am Dezember 2018 méiglecherweis am Streech [[Käerch]]-[[Simmer]].&lt;ref&gt;[https://gouvernement.lu/de/actualites/toutes_actualites/communiques/2018/12-decembre/19-wolfshinweis-luxemburg.html &quot;Konkreter Wolfshinweis im Westen Luxemburgs.&quot;] Presscommuniqué op gouvernement.lu, 19.12.2018.&lt;/ref&gt;

Enn Abrëll 2020 dann war et an der Géigend vun Nidderaanwen, wou 3 Schof erwisenermoossen vun engem Wollef gerass goufen. Dëse koum aus der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulatioun, déi sech vu [[Polen]] hier iwwer Norddäitschland an d'Beneluxlänner verbreet huet. Domat konkretiséiert sech, datt sech zu Lëtzebuerg an a sengen Nopeschregiounen déi zwou Populatiounsgruppen aus dem Alperaum an aus dem mëtteleuropäesche Flaachland vereenegen.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1517207.html &quot;Et war e Wollef, deen Enn Abrëll 3 Schof am Raum Nidderaanwen gerass huet.&quot;] rtl.lu, 13.05.2020.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Hermes, S., 2020. ''Ein Wolf als Täter. Genetische Analysen bestätigen: Raubtier für Schafrisse im Raum Niederanven verantwortlich.'' Luxemburger Wort vum 14. Mai 2020, S. 24.&lt;/ref&gt;

Och am Wanter 2021/22 gouf d'Presenz vun engem Wollef am belsche Grenzgebitt nërdlech vu [[Wëntger]] nogewisen, vun deem ugeholl gëtt, datt en do am Summer e Schof gerass hat.&lt;ref&gt;[https://www.wort.lu/de/lokales/die-sichtung-eines-wolfs-ist-nachgewiesen-61ddcd32de135b923614ddc0 &quot;Die Sichtung eines Wolfs ist nachgewiesen.&quot;] wort.lu, 11.01.2022.&lt;/ref&gt;

Am Dezember 2022 gouf am Raum [[Ëlwen]] e gerassent Schof fonnt, dat op d'Presenz vun engem Wollef schléisse gelooss huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417|Titel=Totes Schaf, Mögliche Wolfsanwesenheit bei Ulflingen|Gekuckt=28. 12. 2022|Auteur=wort.lu|archivedate=2022-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221228093110/https://www.wort.lu/de/lokales/moegliche-wolfsanwesenheit-bei-ulflingen-63ab3c34de135b9236927417}}&lt;/ref&gt; E speziell op Wollefsgeroch dresséierten Hond huet dëse Verdacht verstäerkt, deen als onbestätegten Hiwäis C3&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.dbb-wolf.de/Wolfsmanagement/monitoring/scalp-kriterien|Titel={{de}} Wolfsmanagement, SCALP-Kriterien|Gekuckt=28. 12. 2022}}&lt;/ref&gt; klasséiert gouf.

Den 22. Januar 2023 gouf e männleche Wollef aus der mëtteleuropäescher Populatioun zu [[Tratten]] nogewisen.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2030989.html|Titel=D'Naturverwaltung confirméiert, Am Raum Tratten war e Wollef ënnerwee|Gekuckt=15. 2. 2023|Datum=15.2.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Den 1. August 2023 huet d'[[Natur- a Bëschverwaltung|Naturverwaltung]] bestätegt, datt am Juli e Wollef e Schof am Raum [[Léiler]] gerass huet. No der Populatiounsanalys huet et sech ëm e Wollef aus der zentraleuropäescher Populatioun gehandelt, deenen hire Verbreedungsschwéierpunkt sech vun der [[Wisła]] am Zentrum vu [[Polen]] bis an [[Niddersachsen]] erstreckt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B01-wolf-lieler.html|Titel=Eindeutiger Wolfsnachweis im Raum Lieler|Gekuckt=2.8.2023|Datum=1.8.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;

Den 22. August 2023 huet ďNaturverwaltung matgedeelt, datt e Wollef Mëtt August am Raum [[Iechternach]] an am Raum [[Beefort]] gesi gouf. Ob et sech ëm de selwechte Wollef handelt, ass net gewosst.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mecdd.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B08-aout%2B22-wolf-luxemburg-osten.html|Titel=Eindeutige Wolfsnachweise im Osten Luxemburgs|Gekuckt=22.08.2023|Datum=22.08.2023|Editeur=Ëmweltministère}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2106420.html|Titel=Wollef am Oste vum Land gefilmt|Gekuckt=24.8.2023|Datum=24.8.2023|Editeur=rtl.lu}}&lt;/ref&gt;

Am Abrëll 2024 huet e Wollef bei [[Bruechtebaach]] e Kallef gerass.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/der-tag-in-luxemburg-wolfsnachweis-in-brachtenbach/13021761.html|Titel=Wolfsnachweis in Brachtenbach|Gekuckt=24.5.2024|Datum=24.5.2024|Editeur=wort.lu}}&lt;/ref&gt;

Mëtt Dezember 2024 goufen am Raum [[Dol]] zwee Schof gerass. D'Naturverwaltung huet de 16. Januar 2025 matgedeelt, datt dëst e weibleche Wollef war an domat ass et deen éischte weibleche Wollef zu Lëtzebuerg zanter 2017. Aus deem Grond gouf den 21. Januar en Informatiounsowend zu Dol organiséiert. No der [[Genotyp|Genotypanalys]] huet et sech ëm de Wollef ''GW3691f'' gehandelt, deen an [[Holland]] am Ruddel &quot;Zuidwest-Veluwe&quot; gebuer, an am Oktober 2023 fir d'éischt [[Genetik|geneetesch]] erfaasst gouf.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024+de+actualites+toutes_actualites+communiques+2025+01-janvier+16-wolf-dahl-informationsabend.html|Titel=Wolfsweibchen im Raum Dahl – Informationsabend am 21. Januar|Gekuckt=16.01.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Den 11. Abrëll 2025 gouf e Wollef am Raum [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]-[[Gemeng Clierf|Clierf]] zweemol gesinn a fotograféiert.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://anf.gouvernement.lu/de/actualites.gouvernement2024%2Bde%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2025%2B04-avril%2B15-wolf-sichtung.html|Titel=Wolf im Raum Kiischpelt-Klerf unterwegs gesichtet|Gekuckt=24.04.2025|Datum=15.04.2025|Editeur=Naturverwaltung}}&lt;/ref&gt;

Enn Februar 2026 goufen an der [[Gemeng Wëntger]] eng Rei Schof vun enger Wollefsmudder gerass, déi schonn 2025 an [[Thüringen]] an a [[Rheinland-Pfalz]] nogewise gouf&lt;ref&gt;Danièle Hayum, ''Ein Wolf reißt mehrere Schafe in Wintger. Eine genetische Analyse beweist, dass es einen Angriff auf Nutztiere gab. Begegnungen mit Wölfen sind allerdings selten.'', Luxemburger Wort, 06.03.2026, S 11.&lt;/ref&gt;.

E puer Deeg méi spéit koum et zu engem änleche Virfall bei [[Heischent]], och vun enger Wollefsmudder, déi zu engem Ruddel aus der belscher [[Äifel|Nordäifel]] gehéiert an deels an Däitschland, deels am [[Héicht Venn|Héije Venn]] aktiv ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zweites-wolfsweibchen-im-norden-des-landes-nachgewiesen/144221965.html|Titel=Zwei Vorfälle in wenigen Tagen, Zweites Wolfsweibchen im Norden des Landes nachgewiesen|Gekuckt=23.03.2026|Auteur=Sophie Hermes|Datum=23.03.2026|Editeur=wort.lu [€]}}&lt;/ref&gt;.

== De Wollef a Mythos a Literatur ==
{{Kapitel Info feelt}}

==Kuckt och==
* ''[[De Wëllefchen an de Fiisschen]]''
* [[Wollefsschlucht (Iechternach)]]
* [[Wollefsgrouf (Biekerech)]]
* [[Fleeschwollef]]

== Literatur ==
* Anonym, 1893. [[Luxemburger Zeitung]] Nr. 115 (25. Apr.): 3 (Wolf im Rodenburger Wald von Richter Wolff erlegt). 
* Delguste-Van der Kaa, Marie-Hélène, 2003. Histoire des loups dans les deux Luxembourg. Rossignol, 2003.
* [[Georges Ernest Faber|Faber, Ernest]], 1908. [http://snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_411_419.pdf Der Wolf, seine Lebensweise und frühere Verbreitung im Großherzogtum.] ''Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois'' 28: 389-394, 411-419.
* [[Romain Hilgert|Hilgert, Romain]], 2013. [https://web.archive.org/web/20130515005010/http://www.land.lu/2013/04/19/vom-ungeziefer-zum-umweltmenetekel%e2%80%a9/ Vom Ungeziefer zum Umweltmenetekel: Vor 120 Jahren verlor der letzte Wolf in Luxemburg das Leben, danach auch den Kopf.] Lëtzebuerger Land Nr. 16: 6 (19. April 2013).
* [[Jos Massard|Massard, Jos. A.]], 1985. [http://massard.info/pdf/pasteur_2.pdf Zum hundertsten Jahrestag der ersten Tollwutimpfung (II): Von Hunden und Wölfen.] Tageblatt 1985, Nr. 159 (13. Jul.): 9. 
* Massard, Jos. A., 1986. [http://massard.info/pdf/wolfpmcorr.pdf ''Wölfe in Luxemburg.''] Lëtzebuerger Almanach 1987, Luxemburg: 353-374.
* Massard, Jos. A., 2015a. [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920_LJ.pdf ''Der Mythos vom letzten Wolf in Luxemburg. Der 1893 bei Olingen erlegte Wolf war nicht der letzte. Wölfe traten noch viel später als bisher angenommen in Luxemburg auf. Eine Aufarbeitung in drei Teilen.''] — Teil I: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 258 (5. November): 19. — Teil II: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 259 (6. November): 19 (''Der Erste Weltkrieg brachte die Wölfe zurück''). — Teil III: Lëtzebuerger Journal 2015, Nr. 260 (7. November): 19 (''1920 – Ein Wolf bei Berg''). [http://massard.info/pdf/Wolf%201893_1920er_lang.pdf Erweiterte Online-Version.]
* Massard, Jos. A., 2015b. [https://massard.info/pdf/Massard_Loups1917_ANLux.pdf ''Das Wiederauftauchen der Wölfe im Großherzogtum Luxemburg im Jahr 1917 im Spiegel einer Sammlung von Zeitungsausschnitten aus dem “Fonds Schaack” im Luxemburger Nationalarchiv'']. Published online.
*[[Laurent Schley|Schley, L.]] &amp; J. Herr, 2017. ''Erster offizieller Wolfsnachweis in Luxemburg seit 124 Jahren.'' [[regulus (Zäitschrëften)|regulus Zäitschrëft fir Natur &amp; Ëmwelt]] 4 2017: 12-15.
*Schley, L., M. Jacobs, S. Collet, A. Kristiansen &amp; J. Herr, 2021. First wolves in Luxembourg since 1893, originating from the Alpine and Central European populations. ''Mammalia''. DOI: https://doi.org/10.1515/mammalia-2020-0119

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Canis lupus}}
* [https://web.archive.org/web/20230104201245/http://biodiversite.wallonie.be/fr/le-reseau-loup.html?IDC=6418 Le Réseau Loup], op dem Site ''La biodiversité en Wallonie''
* ''[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/natur/biodiversite/reseau-zones-protegees/especes_proteges/animaux/loup/anf-bt5-d-aktions-und-managemenplan-fuer-den-umgang-mit-woelfen-in-luxemburg.pdf Aktions- und Managementplan für den Umgang mit Wölfen in Luxemburg]'', Technischer Bericht der Naturverwaltung betreffend Wildtiermanagement und Jagd, Nr. 5, 2017, 56 S.
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Hënn]]</text>
      <sha1>81hkcqvmwd5e6lcjoqa34oi84jsbvs0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen/Archiv 2011</title>
    <ns>0</ns>
    <id>83053</id>
    <revision>
      <id>2685404</id>
      <parentid>2683561</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:07:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPeBot</username>
        <id>65660</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Schreifweis CPLL / Kadaster (via JWB)</comment>
      <origin>2685404</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25314" sha1="hkt06px98wugduerp04z4laaj0yttct" xml:space="preserve">Dat hei ass d''''Archiv vun den neien Artikelen, déi en Zesummenhank mat Lëtzebuerg hunn''', an dofir an der Rubrik &quot;Neist Artikelen&quot; am &quot;[[Portal:Lëtzebuerg|Portal Lëtzebuerg]]&quot; opgezielt goufen.

D'Nimm vun den Artikele sti chronologesch vun hannen no vir, wéi se derbäigesat goufen.
{{Navigatioun Neist Artikelen Archiv}}

==2011==
[[‎Christian Alverdi]] • [[‎Robert Dupont]] • [[‎Guy Weis]] • [[‎Marc Thomé]] • [[‎Jules Meurisse]] • [[‎Dieter Wagner]] • [[‎Henri Klein]] • [[‎William Bianchini]] • [[‎Paolo Amodio]] • [[‎Joseph Zangerle]] • [[‎Joseph Walthener]] • [[‎Léon Mond]] • [[Jean-Paul Martin]] • [[‎René Marchetti]] • [[‎Secondo Caldarelli]] • [[‎Arthur Bernard]] • [[‎Gregory Molitor]] • [[‎Kirel]] • [[‎Kirelshaff]] • [[‎Kaaspelt]] • [[‎Raymond Zender]] • [[‎Norbert Reiland]] • [[‎Victor Heinen]] • [[‎Johny Halsdorf]] • [[‎Jean-Pierre Fiedler]] • [[‎Jules Zambon]] • [[‎René Scheuer]] • [[‎Paul Rouster]] • [[‎Alain Nurenberg]] • [[‎Hubert Brasseur]] • [[‎Jean Kremer]] • [[‎Union luxembourgeoise pour l'histoire et le patrimoine]] • [[‎Johny Kirsch]] • [[‎Ernest Jann]] • [[‎Dominique Wantz]] • [[‎Guy Schmidt]] • [[‎Théo Logelin]] • [[‎Norbert Leszczynski]] • [[‎Pierre Hoscheid]] • [[‎Robert Da Grava]] • [[‎John Clemens]] • [[‎Mikhail Zaritskiy]] • [[‎Romain Schreiner]] • [[‎Gaston Theis]] • [[‎René Pascucci]] • [[‎Josy Mosar]] • [[‎Henri Fickinger]] • [[‎Nicolas Funck]] • [[‎Mathias Ewen]] • [[‎Erny Dax]] • [[‎Nicolas Leonardy (Auteur)|Nicolas Leonardy]] • [[‎Constant de Muyser]] • [[‎Laurent Schonckert]] • [[‎Henri Reiners]] • [[‎Monument André Koch]] • [[‎André Koch]] • [[‎Jean-Pierre Hoffmann (Auteur)]] • [[‎Jean-Pierre Hoffmann (Foussballspiller)]] • [[‎Marion Hammang]] • [[‎Laurent Ney]] • [[‎Joseph Schaack (1902)]] • [[‎Wilhelm Hülsemann]] • [[Pierrot Langers]] • [[‎Paul Feller (1918)]] • [[‎Gregor Spedener]] • [[‎Edouard Schaack]] • [[‎Jean-Pierre Mertl]] • [[‎Pierre Bommertz]] • [[‎‎Albert Schaack]] • [[Hyacinthe Schaack]] • [[Marcel Rewenig]] • [[‎Paul May (Foussballspiller)|Paul May]] • [[‎Roger Fandel]] • [[‎FF Norden 02 Wäiswampech-Hëpperdang]] • [[‎Schlass Uespelt]] • [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Fluessweiler]] • [[Georges Engel]] • [[‎Théo Stendebach]] • [[Jean Zuang]] • [[Joseph Hansen (1932)]] • [[Joseph Hansen (1947)]] • [[Rudy Mach]] • [[Josy Schlang]] • [[Edmond Reiffers]] • [[Jean-Pierre Barboni]] • [[Louis Trierweiler]] • [[Alfred Oppenheimer]] • [[‎Sacha Schneider]] • [[‎Max Meier]] • [[Désirée Wickler]] • [[Akescht]] • [[Wegscheid]] • [[‎Waldberg]] • [[‎Veianerstross]] • [[‎Schmitzdell]] • [[‎‎Kohnenhaff]] • [[‎Housener Barrière]] • [[‎Honicht]] • [[‎Fennbierg]] • [[‎Duerschter Haischen]] • [[‎Doosber Bréck]] • [[‎Nico Rohmann]] • [[Jean-Pierre Biermann]] • [[Centre Émile-Hamilius]] • [[Erwin Kuffer]] • [[Marcel Christophe]] • [[René Schneider]] • [[Dräi Brécken (Atertlinn)]] • [[Jean Worré]] • [[Alfred Lamesch]] • [[Patrick Posing]] • [[Romain Michaux]] • [[Stad Lëtzebuerg am 19. Joerhonnert]] • [[Mady Schaffner]] • [[Robert Mancini (Sculpteur)]] • [[Josy Kirchens]] • [[Nico Wagner]] • [[Robert Mond]] • [[Johny Hoffmann]] • [[René Flenghi]] • [[Dan Theis]] • [[François Dumont]] • [[De Wilhelmus]] • [[Camille Libar]] • [[...och fir eis!]] • [[Klemm L25d VIIR LX-MAF]] • [[Andy Maar]] • [[René Hoffmann (1917)]] • [[Alphonse Schmit]] • [[Benny Reiter]] • [[Pôle Nord (Stad Lëtzebuerg)]] • [[Prix Émile et Aline Mayrisch]] • [[Henri Cirelli]] • [[Manou Schauls]] • [[Uewerglabech]] • [[Nidderglabech]] • [[Joe Thein]] • [[Jerry Weyer]] • [[Séminaire d'histoire des sciences et de la médecine]] • [[Centre national de recherche archéologique]] • [[Jeannot Moes]] • [[Erny Brenner]] • [[Michel Delleré]] • [[Maison Mayer-Ensch (Philippsgaass)]] • [[Maison berbère]] • [[Georges Theves]] • [[CR315]] • [[Etienne Schneider]] • [[Patrick Dury]] • [[Laurent Deville]] • [[Philippe Felgen]] • [[Serge Thill]] • [[Stefano Fanelli]] • [[Patrick Morocutti]] • [[Armin Krings]] • [[Gérard Jeitz]] • [[Jean-Paul Girres]] • [[Gilbert Dresch]] • [[Hubert Meunier]] • [[Théo Malget]] • [[Pierre Petry]] • [[Marcel Bossi]] • [[Mathias Meysembourg]] • [[Claudio Lombardelli]] • [[Michel Kettenmeyer]] • [[Sergio Pupovac]] • [[Palace (Péiteng)]] • [[Favori]] • [[Jean Stephany]] • [[Willy Wenkin]] • [[FC UNA Stroossen]] • [[Joé Flick]] • [[Joseph Dahlmann]] • [[Gilles Engeldinger]] • [[Dag vum Bam]] • [[Gilbert Dussier]] • [[SOGECO]] • [[Pit Hentgen]] • [[Daniel Huss]] • [[Sven Di Domenico]] • [[Paul Bossi]] • [[Centre européen Schengen]] • [[Jérôme Bigard]] • [[De gudde Grond]] • [[Omega 90]] • [[Alija Besic]] • [[Billy Bernard]] • [[Michel-Rodange-Monument um Knuedler]] • [[François Tesch]] • [[Les géants]] • [[Journée nationale de l'histoire locale]] • [[Auguste-Charles Laval]] • [[Luc Holtz]] • [[Joël Groff]] • [[Frank Deville]] • [[Majerus]] • [[Annick Sinner]] • [[Patrick Feyder]] • [[Carlo Schmitz]] • [[De Bauereblues]] • [[Waasserhaus (Kino)]] • [[Radio Belle Vallée]] • [[Thomas Wolf]] • [[Jeff Saibene]] • [[Ralph Ferron]] • [[Eugène Wolff]] • [[Manuel Cardoni]] • [[Antoine Wehenkel (1934)]] • [[Marc Birsens]] • [[François Heldenstein (1820-1907)]] • [[François Heldenstein (1749-1824)]] • [[Johann Eberhard Jungblut]] • [[Tricentenaire]] • [[Alain Nacache]] • [[Carl Melles]] • [[David Shallon]] • [[RTL5]] • [[RTL4]] • [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] • [[Centre de recherche public de la santé]] • [[Jean Vanek]] • [[Accumulateurs Tudor]] • [[Serge Rohmann]] • [[Paul Koch (Foussballspiller)|Paul Koch]] • [[Jeunesses musicales Luxembourg]] • [[AVL-Linn 2]] • [[Chris Sagramola]] • [[Paul Mannon]] • [[Benoît Lang]] • [[Centre de rétention (Lëtzebuerg)]] • [[Schëttermarjal]] • [[Marc Lambert]] • [[Léon Laval]] • [[Tim Heinz]] • [[João Carlos Ferreira]] • [[Sébastien Rémy]] • [[Sébastien van Noyen]] • [[Fondatioun Félix Chômé]] • [[Ben Federspiel]] • [[Claude Reiter]] • [[Joseph Weber (Zänndokter)]] • [[Dräikinneksgaass]] • [[Felix Gredt]] • [[Kim Kintziger]] • [[Erny Gillen (Theolog)]] • [[Stefano Bensi]] • [[Dan Collette]] • [[Aurélien Joachim]] • [[Daniel da Mota]] • [[Joël Pedro]] • [[René Peters]] • [[Kevin Haas]] • [[Gilles Bettmer]] • [[Ben Payal]] • [[Tom Siebenaler]] • [[Jacques Plein]] • [[Paul Metz]] • [[Georges Faber (Manager)|Georges Faber]] • [[René Brück]] • [[Kevin Malget]] • [[Prix Henri et Madeleine Muller]] • [[Mathias Jänisch]] • [[Massimo Martino]] • [[Maisy Hausemer]] • [[Tom Laterza]] • [[Michel Fallize]] • [[Groupe électrogène Klöckner-Humboldt-Deutz AG Nr. 48600]] • [[Fred Karen]] • [[Gemeng Parc Housen]] • [[Gemeng Ärenzdall]] • [[Ausgriewermusée]] • [[Den Ausgriewer: Zeitung vun den D'Georges Kayser Altertumsfuerscher]] • [[D'Georges-Kayser-Altertumsfuerscher]] • [[Eric Hoffmann]] • [[Tom Schnell]] • [[Guy Blaise]] • [[Jonathan Joubert]] • [[Dumongshaff]] • [[Das Luxemburger Land in Wort und Bild]] • [[Christian Weier]] • [[Edouard Molitor (Geeschtlechen)]] • [[Clinique privée Dr E.-Bohler]] • [[De Ramplassang]] • [[Prënz Carneval an de Prënz Faaschtdag / E Bild no der Natur]] • [[Muerbelsmillen]] • [[Waassertuerm zu Stengefort]] • [[Lëscht vun de Musekskompositioune vum Dicks]] • [[Sonja Steland]] • [[Jean-François Schneiders]] • [[D'Pierle vum Da]] • [[AVL-Linn 01]] • [[Henry Wickens]] • [[Sarah Rolko]] • [[Dana Gales]] • [[Marcel Ewen]] • [[Sentier des poètes]] • [[Jacques de Raville]] • [[Carole Calmes]] • [[Albert Gloden]] • [[A mute Appeal]] • [[Charlotte Bettendorf]] • [[André Chevalier]] • [[Kapell Trënteng]] • [[Cédric Anen]] • [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)]] • [[Jean-Jacques Kariger]] • [[Henri Greisch]] • [[Nicolas Spanier]] • [[Gare Belval-Lycée]] • [[Kierch Märel]] • [[Schlass Wolz]] • [[Espérance Rumelange]] • [[Paschtoueschgaass (Stad Lëtzebuerg)]] • [[Maison de Raville]] • [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Bous]] • [[Henri Jegen]] • [[Monument aux morts Iechternach]] • [[Réimesch Villa Helsem]] • [[Waassertuerm zu Klengbetten]] • [[Jean Becker]] • [[Georges Schranz]] • [[Max Becker]] • [[Abtei Sankt Maximin Tréier]] • [[Loumellen]] • [[Bléi vum Séi]] • [[Gëlle Fra (Parfum)]] • [[Paul Henkes]] • [[Gare Grondhaff]] • [[Lasisa Umarova]] • [[Pascal Kohlvelter]] • [[Lucien Zeimes]] • [[Jean Künsch]] • [[Willibrord Scheffer]] • [[Refuge Sankt Maximin]] • [[Charles Leweck]] • [[Luc Schaack]] • [[Schrebergaart (Film)]] • [[Sven Clement]] • [[Klouschter zu Peppeng]] • [[Serge Wilmes]] • [[Marie Jung]] • [[D'Symmetrie vum Päiperlek]] • [[René Putzeys]] • [[Hôtel de Bourgogne (Stad Lëtzebuerg)]] • [[David Colling]] • [[Alexander Rüdell]] • [[Alain Kohl]] • [[Adam Frans van der Meulen]] • [[Jacques Collin de Plancy]] • [[Malou Garofalo]] • [[Tumulus op der Schanz]] • [[Rue de la Loge (Stad Lëtzebuerg)]] • [[Schlass Beefort]] • [[Dënzelt]] • [[Schlammwiss]] • [[Pierre Olinger]]{{0}}2x • [[Mickey Hardt]] • [[Mont Marie (Aansebuerg)]] • [[Thomas Bidart]] • [[Schlass Aansebuerg]] • [[Edouard Kutten]] • [[Les fameux gars]] • [[Mandy Minella]] • [[Tabu - Es ist die Seele ein Fremdes auf Erden]] • [[Brigitte Urhausen]] • [[Emmanuel Limpach]] • [[Strangers in the Night (Film, 2011)]] • [[Laurent Moyse]] • [[Bernard Thomas]] • [[Luc Spada]] • [[Auguste Moneta]] • [[Gillen Cycles]] • [[Arnold Schaack]] • [[Park Café]] • [[Charles Heirendt]] • [[Joseph Zuang]] • [[Maison de Cassal]] • [[Elle ne pleure pas, elle chante]] • [[Jean-Claude Hollerich]] • [[Ferdinand Wirtz]] • [[François Wagner]] • [[Jean-Pierre Thommes]] • [[Maurice Palgen]] • [[Emile Lanners]] • [[Paul Fournelle]] • [[Karl Heinrich Fielitz]] • [[Michel Ungeheuer]] • [[Hot Hot Hot]] • [[Doudege Wénkel (Film)]] • [[Alex Servais]] • [[Bréck an der Weilerbaach]] • [[Weilerbacher Schmelz]] • [[Camille Schumacher]] • [[Thomas Schmit]] • [[Charles Hamer]] • [[Pompelspäicherwierk Weilerbach]] • [[Jean Proess]] • [[Henri Pleger]] • [[Léon Pesch]] • [[Confédération luxembourgeoise du commerce]] • [[Théodore Michel]] • [[Léon Metzler]] • [[Jean Massard (Foussballspiller)|Jean Massard]] • [[Arthur Leesch]] • [[Charles Krüger]] • [[Robert Elter (Foussballspiller)|Robert Elter]] • [[Michel Dechmann]] • [[Camille Wolff]] • [[Mathias Weishaupt]] • [[Théodore Lorent]] • [[Jean-Pierre Weber]] • [[Jules Steichen]] • [[Franz Servais]] • [[Éischtrich]] • [[Neiduerf]] • [[Marcel Schumann]] • [[The Luxembourg Pipe Band]] • [[West Air Luxembourg]] • [[Nicolas Schumacher (Turner)]] • [[Georges Schiltz]] • [[Nicolas Rausch]] • [[Charles Quaino]] • [[Louis Pesch]] • [[Jacques Palzer]] • [[Emile Munhoven]] • [[Aurélie Filippetti]] • [[Jean-Pierre Moris (Schwëmmer)|Jean-Pierre Moris]] • [[Théo Jeitz]] • [[Christophe Mirgain]] • [[Michel Mertens]] • [[Michel Maurer]] • [[Albert Massard]] • [[Henri Lehnen]] • [[Rozel Le Gallais]] • [[Gusty Laurent]] • [[Tiny Langers]] • [[Pierre Kuhn]] • [[Alfred Kieffer]] • [[Joseph Hilger (Olympionik)|Joseph Hilger]] • [[Paul Hammer]] • [[Karl Schaifers]] • [[‎Monumenter vun der Ardennenoffensiv]] • [[Jean Flammang (Boxer)]] • [[Hilaire Fettes]] • [[Pierre Feidt]] • [[Johann Philipp Bettendorff]] • [[Société anonyme]] • [[Société coopérative]] • [[Société à responsabilité limitée]] • [[Jean Welter]] • [[Renée Brasseur]] • [[Fausto Gardini]] • [[Germaine Damar - Der tanzende Stern]] • [[Etienne Bausch]] • [[Olivier Frank]] • [[‎Jean-Pierre Weisgerber]] • [[Fränz Zuang]] • [[Daring-Club Echternach]] • [[‎Lucien Bentz]] • [[‎François Weber]] • [[‎Jean-Pierre Urbing]] • [[‎Félix Unden]] • [[‎Robert Theissen]] • [[‎Norbert Staudt]] • [[Jules Staudt]] • [[Gemeng Käerjeng]] • [[Josée Lorsché]] • [[‎Léopold-Reichling-Monument op der Aarnescht]] • [[‎Äerzbistum Lëtzebuerg]] • [[‎Josy Staudt]] • [[‎Norbert Sinner]] • [[‎Willy Schütz]] • [[‎Marc Schœtter]] • [[‎Louis Schmit]] • [[Georges Schmit (Sportler)|‎Georges Schmit]] • [[‎Henri Scharry‎]] • [[Nic Roeser]] • [[‎Pierre Reuter]] • [[‎Albert Reuter]] • [[Alice Stoffel]] • [[Virginie Rausch‎]] • [[Menotti Pozzacchio]] • [[‎Georges Pixius]] • &lt;s&gt;[[Albert Pesch]]&lt;/s&gt; • [[Jean Moulin (Liichtathleet)]] • [[‎Scoutekapell Neihaischen]] • [[‎FC Kehlen]] • [[‎Lëscht vu lëtzebuergesche Philosophen]] • [[Pierre Mellina]] • [[‎Georges Miller]] • [[‎Jules Michels]] • [[‎Luxembourg Tower]] • [[‎Luxembourg Approach]] • [[‎Clausener Viaduc]] • [[Charles Mersch]] • [[Eugène Kuborn]] • [[Emile Kolb]] • [[Jos Koetz]] • [[Nicky Kirsch]] • [[Victor Klees]]{{0}}(2x) • [[Klëppelkrichmonument um Lampertsbierg]] • [[Jos Kirpes]] • [[Jean Kieffer]] • [[Pierre Kaempff]] • [[Auguste Hilbert]] • [[Eech um Briddel]] • [[Willy Heldenstein]] • [[Edouard Grethen]] • [[Emile Frantz]] • [[Mathias Feller]] • [[Paul Feierstein]] • [[Fritz Eyschen]] • [[Rieder Bëschkierfecht]] • [[Kierch Osper]] • [[Bruno Baltzer]] • [[Geraldine Karier]] • [[Monique Reuter]] • [[Marc Faber]] • [[Pierre Hansen]] • [[Der Solist]] • [[Adolphe Dumont]] • [[Monument 385th Bomb Group]] • [[François Bremer]] • [[Marie-Jeanne Bernard]] • [[Mathias Becker]] • [[Georges Bauer]] • [[Corneille Lentz]] • [[Michel Jungblut]] • [[Jean Wagner (Liichtathleet)]] • [[Jean Thill (Moler)|Jang Thill]] • [[Théophile Speicher]] • [[Maria Jacoby]] • [[Mathias Sancassiani]] • [[Lëscht vun de Lokomotiven an Automotricë bei der CFL]] • [[David Reiland]] • [[André Zimmer]] • [[André Wollscheidt]] • [[Bib Wagner]] • [[weemseesdet]] • [[Joé Treinen]] • [[Nicolas Touba]] • [[André Thyes]] • [[Vëlospist PC1]] • [[Vëlospist PC3]] • [[Meder-Haus Esch-Uelzecht]] • [[Wollefsschlucht (Iechternach)]] • [[Georges Tandel]] • [[Jean Strauss]] • [[Charles Stein]] • [[Oscar Stamet]] • [[Jean Schmit]]{{0}}(2x) • [[Monument aux morts Kapell Leideleng]] • [[Marcel Neumann]] • [[Les Pimpampel]] • [[Vëlospist PC2]] • [[Een Häerz fir kriibskrank Kanner]] • [[Lauterbuererbaach]] • [[Kierch Konsdref]] • [[Guy Rosen]] • [[Kierch Beefort]] • [[Uergel Muttergotteskapell Iechternach]] • [[Klaischen-Kapell Beefort]] • [[Pierre Mousel (Foussball)]] • [[Johann Ambrosius Zobel]] • [[Ernest Mengel]] • [[Kierch Saint-Alphonse vu Lëtzebuerg]] • [[Privat (Medien)]] • [[Centres de gériatrie]] • [[Jacques Bos]] • [[Nicolas Klees]] • [[Friddensgeriicht]] • [[Corneille Schroeder]] • [[François Rothermel]] • [[Nicolas Rothermel]] • [[Roude Pëtz]] • [[Édouard Widung]] • [[Michel Medinger sen.]] • [[Léon Mart]] • [[Victor Majerus]] • [[Jacques Majerus]] • [[Mathias Logelin]] • [[Marcel Leineweber]] • [[Jean Krombach]] • [[Nic Kremer]] • [[Henri Koch]] (3x) • [[Willy Klein]] • [[Arnold Kieffer]] • [[Rudy Houtsch]] • [[Jean-Pierre Hoscheid]] • [[Pierre Hemmer]] • [[Belschen Annexionismus]] • [[Norbert Etringer]] • [[Fondation Josy-Barthel]] • [[Franz Haupert]] • [[Monument fir d'gefalen Eisebunner Péiteng]] • [[Monument aux morts Fréiseng]] • [[Uergelmanufaktur Bridder Müller]] • [[Pierre Hastert]] • [[Marianne Hubert]] • [[Uergel Kierch Pënsch]] • [[Jim Graser]] • [[Robert Geib]] • [[Jean-Pierre Frisch]] • [[Claude Christnach]] • [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|Gebai fir ëffentlech Verwaltungen um Belval]] • [[Stierchen]] • [[Norbert Franck]] • [[Joseph Fischer (Foussballspiller)|Joseph Fischer]] • [[Alphonse Feyder]] • [[Franz Conrad]] • [[Monument fir d'gefale Foussballisten Péiteng]] • [[Alfred Nimax]] • [[Streikmonument Déifferdeng]] • [[US-Monument Péiteng]] • [[Albert Lenoël]] • [[Monument aux morts Nidderkäerjeng]] • [[Monument aux morts Rodange]] • [[Bartrenger Musek]] • [[Alain m.]] • [[Schlass Bettenduerf]] • [[Jos Cillien]] • [[Kierch Bauschelt]] • [[Fernand Ciatti]] • [[Jos Bellion]] • [[Jean Prouvé]] • '''[[:Schabloun:Navigatioun National Monumenter no Gemeng|104 x Lëschte vun den nationale Monumenter zu Lëtzebuerg, no Gemeng]]''' • [[Jasmine Braun]] • [[Josef Stübben]] • [[Luxair Fluch 8852]] • [[Léon Bouvart]] • [[Jean Schoenberg]] • [[René Théry]] • [[Fernand Salentiny]] • [[Mouerenapdikt an der Stad Lëtzebuerg]] • [[Oscar Belanger]] • [[Joseph Jentgen]] • [[Henri Luja]] • [[Malou Faber-Hilbert]] • [[Norbert Stomp]] • [[Narce Lutz]] • [[Jean Warken]] • [[Julien Rémont]] • [[Isidore Engler]] • [[Léon Muller (Architekt)]] • [[Sascha Wagener]] • [[Joseph Nouveau]] • [[Biisserbréck]] • [[Lëscht vun de Vullen zu Lëtzebuerg]] • [[François Birong]] • [[Laurent Schmit]] • [[Robert Pauly]] • [[Syndicat d'initiative et de tourisme]] • [[Albert Gricius]] • [[Roland Baldauff]] • [[Léon Loschetter]] • [[Constant Gillardin]] • [[Michel Hubert]] • [[Paul Mungenast]] • [[Michel Wolff (Architekt)]] • [[Philippe Arnold]] • [[Joseph Kill]] • [[Christian Stock]] • [[Kierch Houwald]] • [[Ruelzbech]] • [[Pierre Grach]] • [[Gaston Witry]] • [[Gustave Gretsch]] • [[Joseph Keup]] • [[Tony Biwer]] • [[Pierre Reuter (Architekt)]] • [[Marie-Louise Tidick-Ulveling]] • [[René Mailliet]] • [[Paul Funck]] • [[Nicolas Schmit-Noesen]] • [[Émile Schaaff]] • [[Monument Chauvin]] • [[Chrysostome Keiffer]] • [[Jean Lutz]] • [[Christian Scholl]] • [[Ferdinand Baldauff]] • [[Alphonse Kemp]] • [[Joseph Baldauff]] • [[Max Menager]] • [[Assemblée consultative vun 1945 (Lëtzebuerg)]] • [[Paul Flesch]] • [[Erënnerungsplack Kënzeg]] • [[Monument aux morts Bech]] • [[Jean Michel Foehr]] • [[Kierch Lëtzebuerg-Neiduerf]] • [[Léon Wurth]] • [[Kierch Lëtzebuerg-Beggen]] • [[Jean Thill (1913-1984)]] • [[Mousset-Haus Esch-Uelzecht]] • [[Édouard Mayrisch]] • [[Passerell Gaalgebierg Esch-Uelzecht]] • [[Jean Pierre Foehr]] • [[Balthasar Foehr]] • [[Charles Bettendorf]] • [[Jean Mathias Foehr]] • [[Barthélemy Foehr]] • [[Auguste Letellier]] • [[Pierre Drauth]] • [[Auguste Letellier]] • [[Pierre Drauth]] • [[Patrick Sanavia]] • [[Fonds culturel national]] • [[Paul Reiles]] • [[Raymond Pellegrin]] • [[Hierarchie vun den Normen (Lëtzebuerg)]] • [[Monument Antoine Diederich Esch-Uelzecht]] • [[Syndicat intercommunal de la vallée de l'Our]] • [[Naturpark (Lëtzebuerg)]] • [[Sacred Heart University Luxembourg]] • [[Diane Adehm]] • [[Mémorial de la déportation juive Esch-Uelzecht]] • [[Petronella Laeis]] • [[Gedenksteen Déiljen]] • [[US-Monument Iechternach]] • [[Georges Wengler]] • [[Victor Molitor]] • [[Marcel Welter]] • [[Ralph Hoffelt]] • [[Jeannot Welter]] • [[Polo Welfring]] • [[Remy Wagner]] • [[Maison du parc naturel de la Haute-Sûre]] • [[Grond-Schleis]] • [[Droit pénal spécial (Lëtzebuerg)]] • [[Droit pénal général (Lëtzebuerg)]] • [[Code pénal (Lëtzebuerg)]] • [[Raymond Strasser]] • [[Paul Steffen]] • [[Paul Thiltges]] • [[Léon Schumacher]] • [[Pat Wengler]] • [[Pierre Schmitz]] • [[Tëschegas]] • [[Erënnerungsplack LRL]] • [[Jean Charles Beving]] • [[Lëscht vun de Krichsmonumenter zu Lëtzebuerg]] • [[Gediechtneskapell Jousefskierch Esch-Uelzecht]] • [[Ernest Dominique Laeis]] • [[Berthe Lutgen]] • [[Pitty Scheer]] • [[Fernand Schammel]] • [[Nic Pauly]] • [[Erny Putz]] • [[Marcel Paulus]] • [[Jean Moris]] • [[Bernard Michaux]] • [[Benny Michaux]] • [[Nic May]] • [[Milly Ludwig]] • [[Joseph Kratzenstein]] • [[Roy Reding]] • [[Robert Serebrenik]] • [[Monument Raymond Petit Bäerdref]] • [[Isaac Blumenstein]] • [[Charles Lehrmann]] • [[Der taube Johannes]] (2x) • [[Lëscht vun de Groussrabbiner vu Lëtzebuerg]] • [[Emmanuel Bulz]] • [[Antoine Diederich]] • [[Krichsmonument am LGE]] • [[Passeurs-Monument Esch-Uelzecht]] • [[Monument Jeunesse sacrifiée Esch-Uelzecht]] • [[Maquisarde-Monument Esch-Uelzecht]] • [[Gust Lamesch]] • [[UdSSR-Monument Esch-Uelzecht]] • [[René Kremer]] • [[Jim Kremer]] • [[Befreiungsmonument Esch-Uelzecht]] • [[US-Monument Bäerdref]] • [[Monumenter vum Zweete Weltkrich zu Lëtzebuerg]] • [[Krichsmonument Furen]] • [[Jos Krecké]] • [[Lucien Konter]] • [[Joachim Heilbrunn]] • [[Jean-Baptiste Herveg]] • [[André Hoffmann (Vëlossportler)]] • [[René Fonck]] • [[Nic Felgen]] • [[Vic Feller]] • [[Jean Feller]] • [[Franz Ehringer]] • [[Tilly Decker]] • [[Triny Bourkel]] • [[Jean-Pierre Gleis]] • [[Jacques Zenner]] • [[Marcel Lentz]] • [[Yves Ciampi]] • [[Schaus]] • [[Léon Klares]] • [[Tilleschgaass]] • [[Jos Bernard]] • [[Muller]] • [[Moschee vu Wolz]] • [[Moschee vun Nidderkuer]] • [[Moschee vu Bouneweg]] • [[Steichen]] • [[Jean Deitz]] • [[Camille Wagner (Foussballspiller)|Camille Wagner]] • [[Alfred Stuermer]] • [[Léon Spartz]] • [[Jos Schummer (Sportler)|Jos Schummer]] • [[René Schroeder]] • [[Metty Scheitler]] • [[Roby Schaeffer]] • [[Jos Roller (Foussballspiller)|Jos Roller]] • [[Léon Roth]] • [[Michel Reuter]] • [[François Muller]] • [[André Moes]] • [[Bruno Mattiussi]] • [[François Magnani]] • [[Roger Ludwig]] • [[Johnny Lucas]] • [[Roland Licker]] • [[Ferd Lahure]] • [[Jey Kugeler]] • [[Johny Jaminet]] • [[Eugène Hanck]] • [[Fernand Guth]] • [[Jules Gales]] • [[Paul Frieden]] • [[Johny Fonck]] • [[Armand Bissen]] • [[Fernand Backes]] • [[Gusty Back]] • [[Annette Krier]] • [[René Kohn]] • [[Fred Hammer]] • [[Gaston Dumont]] • [[Häerdcheslee]] • [[René Wagner]] • [[Georges Welbes]] • [[Arlette Wilmes]] • [[Roger Theisen]] • [[Simone Theis]] • [[Michel Think]] • [[Marcel Thull]] • [[Ady Stefanetti]] • [[Marco Sowa]] • [[François Sowa]] • [[Erny Schweitzer]] • [[‎Raymond Schummer]] • [[Edy Schmit]] • [[‎François Schlechter]] • [[‎Claude Schintgen]] • [[‎Ginette Rossini]] • [[Charles Reiff]] • [[Nicole Sahl]] • [[‎Roby Rausch]] • [[‎Nico Pleimling]] • [[‎Bernard Philippe]] • [[Jean-Paul Olinger (Sportler)|Jean-Paul Olinger]] • [[Rudy Muller]] • [[Henri Mersch]] • [[Rudy Kugeler]] • [[‎Michel Kiesgen]] • [[‎Ramon Humbert]] • [[‎Armand Huberty]] • [[Roger Hippertchen]] • [[‎Roby Hentges]] • [[Guy Greivelding]] • [[René Grün]] • [[Jules Kauffmann]] • [[Jacques Leider]] • [[Claude De Demo]] • [[Eileen Byrne]] • [[Ilse Ries-Hotz]] • [[Louis Grisius]] • [[François Fug]] • [[François Eisenbarth]] • [[Edouard Didier]] • [[Josy Goerres]] • [[Julot Faber]] • [[Funeral Pyre]] • [[Marcel Chennaux]] • [[Léon Kinsch (1870-1954)]] • [[André Conrardy]] • [[Marcel Coppin]] • [[Liliane Becker]] • [[Victor Kremer]] • [[Romain Mannelli]] • [[Véronique Linster]] • [[Mariette Schmit]] • [[Jean-Claude Kremer]] • [[Igor Muller]] • [[Alain Anen]] • [[Michel Braun]] • [[Georges Arendt]] • [[Mathias Erang]] • [[Hubert Erang]] • [[Yvon Lambert]] • [[Nico Klein]] • [[Jean Aniset]] • [[Ally Doerfel]] • [[Fred Serres]] • [[La Recherche]] • [[Émile Eischen]] • [[Roger Behm]] • [[Hilda vu Lëtzebuerg]] • [[Foyer]] • [[Ernest Toussaint]] • [[Sophie vu Lëtzebuerg]] • [[Elisabeth vu Lëtzebuerg]] • [[Yves Clausse]] • [[Peggy Regenwetter]] • [[Iris Roseneck]] • [[Boulevard Royal]] • [[Roland Jacoby]] • [[Ons Identitéit]] • [[Claude Rohla]] • [[Jeannette Goergen]] • [[Lëscht vun de Buergen a Schlässer am Ourdall]] • [[Constant Wagner]] • [[Lara Heinz]] • [[Luc Decker]] • [[Team Leopard]] • [[Pol Clemen]] • [[Geschicht vum Schlass zu Heeschdref]] • [[Jean Serres]] • [[Alphonse Claude du Pasquier]] - ///
'''[[Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen/Archiv 2010|&gt; Archiv 2010]]'''

Dës Lëscht ass net 100&amp;nbsp;% vollstänneg. Mä déi allermeescht Artikelen am Zesummenhank mat Lëtzebuerg sinn hei opgefouert.
{{Navigatioun Neist Artikelen Archiv}}

[[Kategorie:Archiver vu Portalschablounen|Letzebuerg]]</text>
      <sha1>hkt06px98wugduerp04z4laaj0yttct</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sentier des poètes</title>
    <ns>0</ns>
    <id>86980</id>
    <revision>
      <id>2685578</id>
      <parentid>2477423</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:05:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>nei Infobox</comment>
      <origin>2685578</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1881" sha1="th6msfticwdaicpyyit7lzvqyyur7qp" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
'''Sentier des poètes''' ass den offiziellen Numm vum '''Dichterpad''', engem thematesche [[Wanderwee]] zu [[Rodange]] an der [[Gemeng Péiteng]]. De Ronnwanderwee féiert duerch de Bësch ronderëm den [[Tëtelbierg]] a laanscht zwielef Liesstatioune mat literareschen Texter, déi speziell fir dësen Zweck vu lëtzebuergeschen Auteure geschriwwe goufen.

De Wee huet dräi Departen, ass kamoud ze goen an ass deelweis mam [[Rollstull]] ze fueren.

De Wanderpad gouf am Kader vum Internationale Joer vum Bësch 2011 an enker Zesummenaarbecht tëscht der [[Natur- a Bëschverwaltung]], dem [[Nationale Literaturzentrum]] an der [[Gemeng Péiteng]] ageriicht a gouf de 15. Oktober 2011 offiziell ageweit. D'Iddi fir sou e Wee zu Lëtzebuerg anzeriichte staamt vun der Organisatioun [[ArtMadeinLuxembourg]].

== Déi zwielef Liesstatiounen um Pad ==
{{Div col}}
# [[Jean Back]]: Fitbull
# [[Linda Graf]]: Rue de la Forêt
# [[Nico Helminger]]: Achtung,
# [[Danielle Hoffelt]]: arborescences
# [[Lex Jacoby]]: Ich bin der Wald, und wenn ich Flammen träume, brennt mein Herz
# [[Josiane Kartheiser]]: Och du fënns däi Bam
# [[Colette Mart]]: Les mots pour les feuilles mortes
# [[Claudine Muno]]: “Wolléken”
# [[Jean Portante]]: l'arbre noir
# [[Guy Rewenig]]: Du dreifs mech op de Beemchen
# [[Léon Rinaldetti]]: Innerung
# [[Michèle Thoma]]: Unter allen Gipfeln
{{Div col end}}

== Literatur ==

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vun den thematesche Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
* Detailer, Texter a Biographië vun den Auteure vum Dichterpad op madeinluxembourg.lu [http://www.madeinluxembourg.lu/download/madeinlux_dichterpfad.pdf PDF 1,5 MB]
* [https://web.archive.org/web/20120113062319/http://www.plurio.net/5/eid,261571/sentier-des-poetes-.html Den Dichterpad op plurio.net]

[[Kategorie:Wandertier]]
[[Kategorie:Gemeng Péiteng]]</text>
      <sha1>th6msfticwdaicpyyit7lzvqyyur7qp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Enrico Maria Salerno</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87444</id>
    <revision>
      <id>2685421</id>
      <parentid>2685277</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:47:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* vun 1970 bis 1979 */</comment>
      <origin>2685421</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13688" sha1="jcdn0eanmyolsgjcbcclinz4ajoj60t" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}

Den '''Enrico Maria Salerno''', gebuer den [[18. September]] [[1926]] zu [[Mailand]], a gestuerwen den [[18. September]] [[1994]] zu Roum, war en italieenesche [[Schauspiller]] a Filmregisseur.

== Filmographie ==
=== Kino ===
==== als Schauspiller ====
==== vun 1948 bis 1959 ====
* 1948: ''Lo sconosciuto di San Marino'' - Regie: [[Michal Waszynski]] - Haaptacteuren: [[Anna Magnani]], [[Vittorio De Sica]] - (als MP Wolf)
* 1952: ''La tratta delle bianche'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Eleonora Rossi Drago]], [[Silvana Pampanini]] - (als Giorgio)
* 1954: ''Siluri umani'' - Regie: [[Antonio Leonviola]] - Haaptacteuren: [[Raf Vallone]], [[Franco Fabrizi]] - (als Virgilio)
* 1959: ''[[Estate violenta]]'' - Regie: [[Valerio Zurlini]] - Haaptacteuren: Eleonora Rossi Drago, [[Jean-Louis Trintignant]] - (als Ettore Caremoli)
==== vun 1960 bis 1969 ====
* 1960: ''L'assedio di Siracusa'' - Regie: [[Pietro Francisci]] - Haaptacteuren: [[Rossano Brazzi]], [[Tina Louise]] - (als Gorgia)
* 1960: ''The Angel Wore Red'' - Regie: [[Nunnally Johnson]] - Haaptacteuren: [[Ava Gardner]], [[Dirk Bogarde]] - (als Capt. Botargus)
* 1960: ''Le signore'' - Regie: [[Turi Vasile]] - Haaptacteuren: [[Chelo Alonso]], [[Nadia Gray]] - (als Renato)
* 1960: '' [[Era notte a Roma]]'' - Regie: [[Roberto Rossellini]] - Haaptacteuren: [[Leo Genn]], [[Giovanna Ralli]] - (als Costanzi)
* 1960: ''Saffo - Venere di Lesbo'' - Regie: Pietro Francisci - Haaptacteuren: Tina Louise, [[Kerwin Mathews]] - (als Melanchro)
* 1960: ''La lunga notte del '43'' - Regie: [[Florestano Vancini]] - Haaptacteuren: [[Belinda Lee]], [[Gabriele Ferzetti]] - (als Pino Barilari)
* 1961: ''L'assassino'' - Regie: [[Elio Petri]] - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], [[Micheline Presle]] 
* 1961: ''Odissea nuda'' - Regie: [[Franco Rossi]] - Haaptacteuren: [[Venantino Venantini]], [[Dolores Donlon]] - (als Enrico)
* 1961: ''[[Ercole alla conquista di Atlantide]]'' - Regie: [[Vittorio Cottafavi]] - Haaptacteuren: [[Reg Park]], [[Fay Spain]] - (als Kinnek vu Megara)
* 1962: ''[[Una vita violenta (Film)|Una vita violenta]]'' - Regie: [[Paolo Heusch]], [[Brunello Rondi]] - Haaptacteuren: [[Franco Citti]], [[Serena Vergano]] 
* 1962: ''La bellezza d'Ippolita'' - Regie: [[Giancarlo Zagni]] - Haaptacteuren: [[Gina Lollobrigida]], [[Milva]] - (als Luca)
* 1962: ''Smog'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: [[Annie Girardot]], [[Renato Salvatori]] - (als Vittorio Ciocchetti)
* 1962: ''[[Eva (Film 1962)|Eva]]'' vum [[Joseph Losey]] - Haaptacteuren: [[Jeanne Moreau]], [[Stanley Baker]] 
* 1962: ''[[Le masque de fer (Film 1962)|Le masque de fer]]'' - Regie: [[Henri Decoin]] - Haaptacteuren: [[Jean Marais]], [[Sylva Koscina]] - (als Mazarin)
* 1962: ''L'amore difficile'' - Episod: ''Le donne'' - Regie: [[Sergio Sollima]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Claudia Mori]] - (als Antonio Silvestri)
* 1963: ''Violenza segreta'' - Regie: [[Giorgio Moser]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Stewart]], [[iorgio Albertazzi]] - (als Contardi)
* 1963: ''[[Il fornaretto di Venezia (Film 1963)|Il fornaretto di Venezia]]'' - Regie: [[Duccio Tessari]] - Haaptacteuren: [[Jacques Perrin]], [[Michèle Morgan]] - (als Lorenzo Barbo)
* 1964: ''I maniaci'' - Regie: [[Lucio Fulci]] - Haaptacteuren: [[Walter Chiari]], [[arbara Steele]] - (als Castelli)
* 1964: ''Queste pazze pazze donne'' - Regie: [[Marino Girolami]] - Haaptacteuren: [[Mischa Auer]], [[France Anglade]] - (als Casali Bardi)
* 1964: ''Échappement libre'' - Regie: [[Jean Becker (Filmregisseur)|Jean Becker]] - Haaptacteuren: [[Jean-Paul Belmondo]], [[Jean Seberg]] - (als Mario)
* 1964: ''Tre notti d'amore'' - Episod: ''La moglie bambina'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: Catherine Spaak, [[Adolfo Celi]] - (als Giuliano)
* 1964: ''La costanza della ragione'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Catherine Deneuve]], [[Sami Frey]] - (als Milloschi)
* 1964: '' [[La fuga (Film 1964)|La fuga]]'' - Regie: [[Paolo Spinola]] - Haaptacteuren: [[Giovanna Ralli]], [[Anouk Aimée]] 
* 1965: ''La bugiarda'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: Catherine Spaak, [[Catherine Spaak]] - (als Adriano Silveri)
* 1965: ''Su e giù'' - Regie: [[Mino Guerrini]] - Haaptacteuren: [[Daniele Vargas]], [[Aldo Tonti]] - (als Enrico)
* 1965: '' [[Casanova '70]]'' - Regie: [[Mario Monicelli]] - Haaptacteuren: Marcello Mastroianni, [[Virna Lisi]] 
* 1965: ''I soldi'' - Regie: [[Gianni Puccini]], [[Giorgio Cavedon]] - Haaptacteuren: [[Sylva Koscina]], [[Tomas Milian]] 
* 1965: '' [[Io la conoscevo bene]]'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], [[Mario Adorf]] - (als Roberto)
* 1965: ''L'ombrellone'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: [[Sandra Milo]], [[Daniela Bianchi]] - (als Enrico Marletti)
* 1965: ''[[Lo scippo (Film 1965)|Lo scippo]]'' - Regie: [[Nando Cicero]] - Haaptacteuren: [[Gabriele Ferzetti]], [[Gabriele Ferzetti]] - (als Linzalone)
* 1966: ''Il grande colpo dei sette uomini d'oro'' - Regie: [[Marco Vicario]] - Haaptacteuren: [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]], [[Rossana Podestà]] 
* 1965: '' [[Le stagioni del nostro amore (Film)|Le stagioni del nostro amore]]'' - Regie: [[Florestano Vancini]] - Haaptacteuren: Anouk Aimée, [[Jacqueline Sassard]] - (als Vittorio Borghi)
* 1966: '' [[L'armata Brancaleone]]'' - Regie: Mario Monicelli - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], Catherine Spaak - (als Zenone)
* 1966: ''L'estate'' - Regie: [[Paolo Spinola]] - Haaptacteuren: [[Nadja Tiller]], [[Gordon Mitchell]] - (als Sergio Boldrini)
* 1966: ''Le fate'' - Episod: ''Fata Sabina'' - Regie: [[Luciano Salce]] - Haaptacteuren: [[Monica Vitti]], [[Renzo Giovampietro]] - (als Gianni)
* 1967: ''Tre pistole contro Cesare'' - Regie: [[Enzo Peri]] - Haaptacteuren: [[Thomas Hunter]], [[James Shigeta]] - (als Julius Cesar Fuller)
* 1967: '' [[Le plus vieux métier du monde]]'' - Episod: ''L'ère préhistorique'' - Regie: [[Franco Indovina]] - Haaptacteuren: [[Michèle Mercier]], [[Gabriele Tinti]] - (als Rak)
* 1967: ''La notte pazza del conigliaccio'' - Regie: [[Alfredo Angeli]] - Haaptacteuren: Sandra Milo, [[Massimo Serato]] - (als Carlo)
* 1967: ''Bandidos'' - Regie: [[Massimo Dallamano]] - Haaptacteuren: [[María Martín]], [[Venantino Venantini]] - (als Richard Martin)
* 1967: ''Sentenza di morte'' - Regie: [[Mario Lanfranchi]] - Haaptacteuren: [[Richard Conte]], Tomas Milian - (als Montero)
* 1967: ''Un treno per Durango'' - Regie: [[Mario Caiano]] - Haaptacteuren: [[Anthony Steffen]], [[Mark Damon]] - (als Lucas)
* 1968: ''Candy'' - Regie: [[Christian Marquand]] - Haaptacteuren: [[Ewa Aulin]], [[Marlon Brando]] - (als Jonathan J. John)
* 1968: '' [[La battaglia di El Alamein]]'' - Regie: [[Giorgio Ferroni]] - Haaptacteuren: [[Frederick Stafford]], [[George Hilton]] - (als Claudio Borri)
* 1969: ''Vedo nudo'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Nino Manfredi, Sylva Koscina - (als Carlo Alberto Rinaldo)
* 1969: ''[[Nell'anno del Signore]]'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: Nino Manfredi, [[Claudia Cardinale]] - (als Nardoni)
==== vun 1970 bis 1979 ====
* 1970: '' [[L'uccello dalle piume di cristallo]]'' - Regie: [[Dario Argento]] - Haaptacteuren: [[Tony Musante]], [[Suzy Kendall]] - (als Inspekter Morosini)
* 1970: ''Contestazione generale'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, Nino Manfredi - (als Giuseppe Montanari)
* 1970: ''Quell'amore particolare'' - Regie: [[Carlo Martinelli]] - Haaptacteuren: [[Pier Angeli]], [[Jean Guy Ruff]] - (als Manlio Santi)
* 1970: ''Il prete sposato'' - Regie: [[Marco Vicario]] - Haaptacteuren: Rossana Podestà, [[Lando Buzzanca]] - (als Don Calogero)
* 1970: ''Ciao Gulliver'' - Regie: [[Carlo Tuzii]] - Haaptacteuren: [[Lucia Bosè]], [[ydne Rome]] - (als Boss) 
* 1971: ''Noi donne siamo fatte così'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Monica Vitti - (als Ivano Borghii)
* 1971:''A cuore freddo'' - Regie: [[Riccardo Ghione]] - Haaptacteuren: [[Rada Rassimov]], [[Colette Descombes]] - (als Enrico Salvari)
* 1972: ''La violenza: Quinto potere'' - Regie: [[Florestano Vancini]] - Haaptacteuren: [[Gastone Moschin]], Mario Adorf 
* 1972: ''La polizia ringrazia'' - Regie: [[Steno|Stefano Vanzina]] - Haaptacteuren: Mariangela Melato, Mario Adorf - (als Bertone)
* 1972: ''[[The Assassination of Trotsky]]'' - Regie: [[Joseph Losey]] - Haaptacteuren: [[Richard Burton]], [[Romy Schneider]] - (als Salazar) 
* 1973: ''[[Bisturi, la mafia bianca]]'' - Regie: Luigi Zampa - Haaptacteuren: Gabriele Ferzetti, [[Senta Berger]] - (als Dr. Giordani)
* 1973: ''No, il caso è felicemente risolto'' - Regie: [[Vittorio Salerno]] - Haaptacteuren: [[Riccardo Cucciolla]], [[Enzo Cerusico]] - (als Giuseppe Ferdinando Giannoli)
* 1973: ''Contratto carnale'' - Regie: [[Giorgio Bontempi]] - Haaptacteuren: George Hilton, [[Anita Strindberg]] - (als Franco Donati) 
* 1973: ''La polizia è al servizio del cittadino?'' - Regie: [[Romolo Guerrieri]] - Haaptacteuren: [[Giuseppe Pambieri]], [[John Steiner]] - (als Nicola Sironi)
* 1973: ''Ingrid sulls strada'' - Regie: [[Brunello Rondi]] - Haaptacteuren: [[Janet Agren]], [[Francesca Romana Coluzzi]] - (als Urbano)
* 1973: ''La polizia sta a guardare'' - Regie: [[Roberto Infascelli]] - Haaptacteuren: [[Lee J. Cobb]], [[Jean Sorel]] - (als Cardone
* 1973: ''La notte dell'ultimo giorno'' - Regie: [[Adimaro Sala]] - Haaptacteuren: [[Tony Kendall]], [[Erna Schürer]] - (als Giorgio Bardelli)
* 1974:''[[Il corpo (Film)|Il corpo]]'' - Regie: [[Luigi Scattini]] - Haaptacteuren: [[Zeudi Araya]], [[Carroll Baker]] - (als Antoine)
* 1974: ''Hold up: istantanea di una rapina'' - Regie: German Lorente - Haaptacteuren: Frederick Stafford, [[Nathalie Delon]] - (als Mark Gavin))
* 1974: ''Un uomo una città'' - Regie: Romolo Guerrieri - Haaptacteuren: [[Françoise Fabian]], [[Luciano Salce]] - (als Michele Parrino) 
* 1974: ''Verginità'' - Regie: [[Marcello Andrei]] - Haaptacteuren: [[Dagmar Lassander]], [[Yves Beneyton]] - (als 	Salvatore Cascemi)
* 1974: ''La città gioca d'azzardo'' - Regie: [[Sergio Martino]] - Haaptacteuren: [[Luc Merenda]], [[Dayle Haddon]] 
* 1975: ''L'ultimo treno della notte'' - Regie: [[Aldo Lado]] - Haaptacteuren: [[Flavio Bucci]], [[Macha Méril]] - (als Giulio Stradi)
* 1975: ''Salvo D'Acquisto'' - Regie: Romolo Guerrieri - Haaptacteuren: [[Massimo Ranieri]], [[Lina Polito]] - (als Rubino)
* 1975: ''...a tutte le auto della polizia'' - Regie: [[Mario Caiano]] - Haaptacteuren: [[Antonio Sabato]], [[Luciana Paluzzi]] - (als Carraro)
* 1975: ''Fango Bollente'' - Regie: [[Vittorio Salerno]] - Haaptacteuren: [[Joe Dallesandro]], [[Martine Brochard]] - (als Santagà)
* 1975: ''La polizia interviene: ordine di uccidere!'' - Regie: [[Giuseppe Rosati]] - Haaptacteuren: [[Leonard Mann]], [[James Mason]] - (als Minister)
* 1975: ''Un prete scomodo'' - Regie: [[Pino Tosini]] - Haaptacteuren: [[Ugo Bologna]], [[Giuliana Rivera]] - (als Don Lorenzo Milani)
* 1976: ''[[Brogliaccio d'amore]]'' - Regie: [[Decio Silla]] - Haaptacteuren: Senta Berger, [[Senta Berger]] - (als Giacomo)
* 1976: ''Una vita venduta'' - Regie: [[Aldo Florio]] - Haaptacteuren: [[Gerardo Amato]], [[Rodolfo Bianchi]] - (als Luigi Ventura)
* 1976: ''Bestialità'' - Regie: [[Virgilio Mattei]] - Haaptacteuren: [[Philippe March]], [[Juliette Mayniel]] - (als Ugo)
* 1977: ''Che notte quella notte!'' - Regie: [[Ghigo De Chiara]] - Haaptacteuren: [[Turi Ferro]], [[Valeria Moriconi]] - (als Saverio)
* 1977: ''[[Una donna di seconda mano]]'' - Regie: [[Pino Tosini]] - Haaptacteuren: Senta Berger, [[Rena Niehaus]] - (als Augusto)
* 1978: ''Amori miei'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: Monica Vitti, [[Johnny Dorelli]] - (als Antonio Bianchi)
* 1979: ''Tesoromio'' - Regie: [[Giulio Paradisi]] - Haaptacteuren: Johnny Dorelli, Zeudi Araya - (als Roberto Manetta)
* 1979: ''Il corpo della ragassa'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Lilli Carati]], [[Marisa Belli]] - (als Ulderico Quario)
* 1979: ''Gros câlin'' - Regie: [[Jean Pierre Rawson]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Francis Perrin]] - (als President)

==== vun 1980 bis 1988 ====
* 1981: ''Il carabiniere'' - Regie: [[Silvio Amadio]] - Haaptacteuren: [[Fabio Testi]], Massimo Ranieri - (als De Michelis)
* 1981: ''L'ultima volta insieme'' - Regie: [[Ninì Grassia]] - Haaptacteuren: Massimo Ranieri, [[Anna Orso]] - (als Luigi Antonelli)
* 1972: ''Sballato, gasato, completamente fuso'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Edwige Fenech]], [[Diego Abatantuono]] - (als Eugenio Zafferi)
* 1983: ''Legati da tenera amicizia'' - Regie: [[Alfredo Giannetti]] - Haaptacteuren: Massimo Ranieri, [[Florinda Bolkan]] - (als Adalberto Maria Gioia)
* 1986: ''Scuola di ladri'' - Regie: [[Neri Parenti]] - Haaptacteuren: [[Paolo Villaggio]], [[Lino Banfi]] - (als Alibrando Siraghi)
* 1987: ''Scuola di ladri - Parte seconda'' - Regie: [[Neri Parenti]] - Haaptacteuren: Paolo Villaggio, [[John Richardson]] - (als Aliprando Siraghi)
* 1988: ''Il volpone'' - Regie: [[Maurizio Ponzi]] - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], Paolo Villaggio - (als Ciro Corvino)
==== als Regisseur ====
* 1970: ''Anonimo veneziano'' - Haaptacteuren: Florinda Bolkan, Tony Musante
* 1973: ''Cari genitori'' - Haaptacteuren: Florinda Bolkan, Catherine Spaak
* 1978: ''Eutanasia di un amore'' - Haaptacteuren: [[Ornella Muti]], Tony Musante

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Salerno Enrico Maria}}
[[Kategorie:Italieenesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Italieenesch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1926]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1994]]</text>
      <sha1>jcdn0eanmyolsgjcbcclinz4ajoj60t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Housener Barrière</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88921</id>
    <revision>
      <id>2685402</id>
      <parentid>2684134</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:07:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPeBot</username>
        <id>65660</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Schreifweis CPLL / Kadaster (via JWB)</comment>
      <origin>2685402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="795" sha1="tk19xx0byclhsdj8u304yssaboccxgv" xml:space="preserve">{{SkizzGeoLUX}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm = Housener Barrière
 | Bild =
 | Bildtext =
 | Numm (Franséisch) =
 | Numm (Däitsch) =
 | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
 | Kanton = {{Kanton Clierf}}
 | Gemeng = {{Parc Housen}}
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Parc Housen}}
 | Awunner =
 | Awunnerdatum =
 | Fläch =
 | Koordinaten = &lt;!--{{coor dms|49|59|04|N|06|07|31|O}}--&gt;
 }}
'''Housener Barrière''' ass e Lieu-dit an der [[Gemeng Parc Housen]] am [[Kanton Clierf]].

Bis Enn 2011 war en Deel vun der fréierer [[Gemeng Housen]], déi du mat de Gemenge [[Gemeng Konstem|Konstem]] an [[Gemeng Houschent|Houschent]] zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

== Kuckt och ==
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

[[Kategorie:Häff a Lieu-diten zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>tk19xx0byclhsdj8u304yssaboccxgv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685405</id>
      <parentid>2685402</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:08:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>De(n) GilPe huet d'Säit [[Housenerbarrière]] op [[Housener Barrière]] geréckelt: Schreifweis CPLL</comment>
      <origin>2685402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="795" sha1="tk19xx0byclhsdj8u304yssaboccxgv" xml:space="preserve">{{SkizzGeoLUX}}
{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm = Housener Barrière
 | Bild =
 | Bildtext =
 | Numm (Franséisch) =
 | Numm (Däitsch) =
 | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
 | Kanton = {{Kanton Clierf}}
 | Gemeng = {{Parc Housen}}
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Parc Housen}}
 | Awunner =
 | Awunnerdatum =
 | Fläch =
 | Koordinaten = &lt;!--{{coor dms|49|59|04|N|06|07|31|O}}--&gt;
 }}
'''Housener Barrière''' ass e Lieu-dit an der [[Gemeng Parc Housen]] am [[Kanton Clierf]].

Bis Enn 2011 war en Deel vun der fréierer [[Gemeng Housen]], déi du mat de Gemenge [[Gemeng Konstem|Konstem]] an [[Gemeng Houschent|Houschent]] zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.

== Kuckt och ==
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

[[Kategorie:Häff a Lieu-diten zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>tk19xx0byclhsdj8u304yssaboccxgv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Monte Hellman</title>
    <ns>0</ns>
    <id>92344</id>
    <revision>
      <id>2685367</id>
      <parentid>2586726</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:48:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685367</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1605" sha1="t644m2fnpvwk9xjdt3uggzl5c72ezv3" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Monte Hellman''', gebuer den [[12. Juli]] [[1932]] zu [[New York City]], a gestuerwen den [[20. Abrëll]] [[2021]] zu [[Palm Desert]] a [[Kalifornien]], war en [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesche]] [[Filmregisseur]], [[Filmediteur]], [[Schauspiller]] a [[Filmproduzent]].

== Filmer ==
=== als Regisseur ===
* 1960: ''Beast from Haunted Cave'', mam [[Michael Forest]] a [[Frank Wolff]] 
* 1964: ''Flight to Fury'', mam [[Dewey Martin]] a [[Fay Spain]]
* 1964: ''Back Door to Hell'', mam [[Jack Nicholson]] 
* 1965: ''[[Ride in the Whirlwind]]'', mam [[Cameron Mitchell]] a [[Millie Perkins]]
* 1967: ''[[The Shooting]]'', mam [[Millie Perkins]], Jack Nicholson a [[Warren Oates]] 
* 1971: ''[[Two-Lane Blacktop]]'', mam Warren Oates an [[James Taylor]]
* 1974: ''[[Cockfighter]]'', mam Warren Oates an [[Harry Dean Stanton]]
* 1977: ''The Greatest'', Regie zesumme mam [[Tom Gries]] mam [[Muhammad Ali]] an [[Ernest Borgnine]]
* 1978: ''Amore, piombo e furore'', mam [[Fabio Testi]] an [[Jenny Agutter]] 
* 1988: ''Iguana'', mam [[Everett McGill]] a [[Michael Bradford]] 
* 2006: ''Trapped Ashes'', Sketch ''Stanley's Girlfriend'', mam [[John Saxon]] 
* 2010: ''Road to Nowhere'', mam [[Dominique Swain]] a [[Cliff De Young]]

==Um Spaweck==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Hellman Monte}}
[[Kategorie:US-amerikanesch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Filmproduzenten]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1932]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Filmediteuren]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2021]]</text>
      <sha1>t644m2fnpvwk9xjdt3uggzl5c72ezv3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Éislek Trail</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94602</id>
    <revision>
      <id>2685581</id>
      <parentid>2684473</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:07:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>nei Infobox</comment>
      <origin>2685581</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2265" sha1="0vb5vj25wo7uu1xmrv4vb045ewwcbxy" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee
| Bild = Eislek-Trail-Topoguide-2012.png
| Bildtext = Den Topoguide vum Éislek Trail
}}
'''Éislek Trail''', offiziell '''Escapardenne Eisleck Trail''',&lt;ref&gt;Den offiziellen Numm gouf net als Lemma agesat, well en engersäits Schreiffeeler enthält, a well de Wee zu Lëtzebuerg kuerz als Éislek Trail bezeechent gëtt (op Belscher Säit gëtt e kuerz als &quot;Escapardenne&quot; bezeechent).&lt;/ref&gt;, ass e Wanderwee op der [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergescher]] Grenz, deen iwwer 104&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Kautebaach]] || Clierf || 25,5&amp;nbsp;km
|-
| [[Clierf]] || Aasselbuerer Millen || 18,8&amp;nbsp;km
|-
| [[Aasselbuerer Millen]] || Houffalize || 21,7&amp;nbsp;km
|-
| [[Houffalize]] || Nadrin || 21,4&amp;nbsp;km
|-
| [[Nadrin]] || [[La Roche-en-Ardenne]] || 17,4&amp;nbsp;km
|}
Den Éislek Trail ass als Projet am Kader vum EU-Programm Interreg IV-A tëscht 2009 an 2012 entwéckelt ginn. Haaptpartner waren de [[Parc naturel des deux Ourthes]] op belscher Säit an d'[[Fondatioun Hëllef fir d'Natur]] fir déi lëtzebuergesch Streck.
Den Éislek Trail gouf den 1. Oktober 2012 ageweit a krut de Label vun der [[Europäesch Wandervereenegung|Europäescher Wandervereenegung]].

2015 gouf den [[Lee Trail|Escapardenne Lee Trail]] inauguréiert, deen den Éislek Trail mat der [[Nordstad]] verbënnt.

==Literatur==
* Castermans Marie-Eve, Sébastien Este, Yves Kail, Michèle Paligot &amp; Claude Schiltz, 2012. ESCAPARDENNE Eisleck TRAIL. Parc naturel des deux Ourthes &amp; natur&amp;ëmwelt - Fondatioun Hëllef fir d'Natur. 182 p.
* Milbert, N., 2012. ''Offizielle Einweihung des Wanderwegs &quot;Escapardenne - Éisleck Trail&quot;. Wilder Charme der Ardennen.'' [[Luxemburger Wort]] vum 3. Oktober 2012, S. 29.

== Illustratiounen ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Luxembourg Walking Trail Sign at Schuttbourg.jpg|Schëld vum Éislek Trail beim Schibbreger Schlass
&lt;/gallery&gt;

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
* [[La traversée des pays et des âges]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardennen

== Um Spaweck ==
* [http://escapardenne.eu escapardenne.eu]

{{Notten}}

{{DEFAULTSORT:Eislek Trail}}
[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>0vb5vj25wo7uu1xmrv4vb045ewwcbxy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685583</id>
      <parentid>2685581</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:09:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685583</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2264" sha1="qx67z5wwyb8vq5f7rgj2fpa8qfw3p37" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee
| Bild = Eislek-Trail-Topoguide-2012.png
| Bildtext = Den Topoguide vum Éislek Trail
}}
'''Éislek Trail''', offiziell '''Escapardenne Eisleck Trail''',&lt;ref&gt;Den offiziellen Numm gouf net als Lemma agesat, well en engersäits Schreiffeeler enthält, a well de Wee zu Lëtzebuerg kuerz als Éislek Trail bezeechent gëtt (op Belscher Säit gëtt e kuerz als &quot;Escapardenne&quot; bezeechent).&lt;/ref&gt; ass e Wanderwee op der [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergescher]] Grenz, deen iwwer 104&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Kautebaach]] || Clierf || 25,5&amp;nbsp;km
|-
| [[Clierf]] || Aasselbuerer Millen || 18,8&amp;nbsp;km
|-
| [[Aasselbuerer Millen]] || Houffalize || 21,7&amp;nbsp;km
|-
| [[Houffalize]] || Nadrin || 21,4&amp;nbsp;km
|-
| [[Nadrin]] || [[La Roche-en-Ardenne]] || 17,4&amp;nbsp;km
|}
Den Éislek Trail ass als Projet am Kader vum EU-Programm Interreg IV-A tëscht 2009 an 2012 entwéckelt ginn. Haaptpartner waren de [[Parc naturel des deux Ourthes]] op belscher Säit an d'[[Fondatioun Hëllef fir d'Natur]] fir déi lëtzebuergesch Streck.
Den Éislek Trail gouf den 1. Oktober 2012 ageweit a krut de Label vun der [[Europäesch Wandervereenegung|Europäescher Wandervereenegung]].

2015 gouf den [[Lee Trail|Escapardenne Lee Trail]] inauguréiert, deen den Éislek Trail mat der [[Nordstad]] verbënnt.

==Literatur==
* Castermans Marie-Eve, Sébastien Este, Yves Kail, Michèle Paligot &amp; Claude Schiltz, 2012. ESCAPARDENNE Eisleck TRAIL. Parc naturel des deux Ourthes &amp; natur&amp;ëmwelt - Fondatioun Hëllef fir d'Natur. 182 p.
* Milbert, N., 2012. ''Offizielle Einweihung des Wanderwegs &quot;Escapardenne - Éisleck Trail&quot;. Wilder Charme der Ardennen.'' [[Luxemburger Wort]] vum 3. Oktober 2012, S. 29.

== Illustratiounen ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Luxembourg Walking Trail Sign at Schuttbourg.jpg|Schëld vum Éislek Trail beim Schibbreger Schlass
&lt;/gallery&gt;

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
* [[La traversée des pays et des âges]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardennen

== Um Spaweck ==
* [http://escapardenne.eu escapardenne.eu]

{{Notten}}

{{DEFAULTSORT:Eislek Trail}}
[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>qx67z5wwyb8vq5f7rgj2fpa8qfw3p37</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685609</id>
      <parentid>2685583</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:46:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685609</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2277" sha1="qagptoobld9mwzmot9y67bxxtglhing" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee
| Bild = Eislek-Trail-Topoguide-2012.png
| Bildtext = Den Topoguide vum Éislek Trail
}}
'''Éislek Trail''', offiziell '''Escapardenne Eisleck Trail'''&lt;ref&gt;Den offiziellen Numm gouf net als Lemma agesat, well en engersäits Schreiffeeler enthält, a well de Wee zu Lëtzebuerg kuerz als Éislek Trail bezeechent gëtt (op Belscher Säit gëtt e kuerz als &quot;Escapardenne&quot; bezeechent).&lt;/ref&gt;, ass e [[Wanderen|Wanderwee]] op der [[belsch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergescher]] Grenz, deen iwwer 104&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Kautebaach]] || Clierf || 25,5&amp;nbsp;km
|-
| [[Clierf]] || Aasselbuerer Millen || 18,8&amp;nbsp;km
|-
| [[Aasselbuerer Millen]] || Houffalize || 21,7&amp;nbsp;km
|-
| [[Houffalize]] || Nadrin || 21,4&amp;nbsp;km
|-
| [[Nadrin]] || [[La Roche-en-Ardenne]] || 17,4&amp;nbsp;km
|}
Den Éislek Trail ass als Projet am Kader vum EU-Programm Interreg IV-A tëscht 2009 an 2012 entwéckelt ginn. Haaptpartner waren de [[Parc naturel des deux Ourthes]] op belscher Säit an d'[[Fondatioun Hëllef fir d'Natur]] fir déi lëtzebuergesch Streck.
Den Éislek Trail gouf den 1. Oktober 2012 ageweit a krut de Label vun der [[Europäesch Wandervereenegung|Europäescher Wandervereenegung]].

2015 gouf den [[Lee Trail|Escapardenne Lee Trail]] inauguréiert, deen den Éislek Trail mat der [[Nordstad]] verbënnt.

==Literatur==
* Castermans Marie-Eve, Sébastien Este, Yves Kail, Michèle Paligot &amp; Claude Schiltz, 2012. ESCAPARDENNE Eisleck TRAIL. Parc naturel des deux Ourthes &amp; natur&amp;ëmwelt - Fondatioun Hëllef fir d'Natur. 182 p.
* Milbert, N., 2012. ''Offizielle Einweihung des Wanderwegs &quot;Escapardenne - Éisleck Trail&quot;. Wilder Charme der Ardennen.'' [[Luxemburger Wort]] vum 3. Oktober 2012, S. 29.

== Illustratiounen ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Luxembourg Walking Trail Sign at Schuttbourg.jpg|Schëld vum Éislek Trail beim Schibbreger Schlass
&lt;/gallery&gt;

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
* [[La traversée des pays et des âges]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardennen

== Um Spaweck ==
* [http://escapardenne.eu escapardenne.eu]

{{Notten}}

{{DEFAULTSORT:Eislek Trail}}
[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>qagptoobld9mwzmot9y67bxxtglhing</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mëllerdall Trail</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94650</id>
    <revision>
      <id>2685569</id>
      <parentid>2537756</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:00:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685569</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5438" sha1="9tw61swt078xqiwu3hvvgbwoqe5d02s" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
'''Mëllerdall Trail''', offiziell '''Mullerthal Trail''', ass en zesummegesate [[Wanderwee]] an der [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Klenger Lëtzebuerger Schwäiz]], deen iwwer 113,47&amp;nbsp;[[Kilometer|km]] dräi Wander-Circuite virgesäit, déi op de Schëlter &quot;Route&quot; genannt ginn. Zousätzlech gëtt et nach véier Extratier vun am Ganze 76,15&amp;nbsp;km, déi un d'Circuiten ugebonne sinn.

==Routen, Etappen an Extratier==
{| class=&quot;wikitable&quot;
! Circuit !! Etapp !! Streck 
!Plang&lt;ref&gt;op geoportail.lu&lt;/ref&gt;!! Distanz
!Total
|-
| rowspan=&quot;2&quot; valign=&quot;top&quot; | Route 1 || 1. Etapp ||[[Iechternach]] - [[Méischdref]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[http://g-o.lu/3/olhI Plang]|| 18,40&amp;nbsp;km
| rowspan=&quot;2&quot; |36,45&amp;nbsp;km
|-
| 2. Etapp || Méischdref - Iechternach || 18,05&amp;nbsp;km
|-
| rowspan=&quot;3&quot; valign=&quot;top&quot; | Route 2 || 1. Etapp || Iechternach - [[Mëllerdall]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[http://g-o.lu/3/t0f6 Plang]|| 13,00&amp;nbsp;km
| rowspan=&quot;2&quot; |38,78&amp;nbsp;km
|-
| 2. Etapp || Mëllerdall - Iechternach || 25,78&amp;nbsp;km
|-
| Extratour C ||[[Bech]] - [[Altréier]]
|[http://g-o.lu/3/TfOG Plang]|| 9,14&amp;nbsp;km
|9,14&amp;nbsp;km
|-
| rowspan=&quot;5&quot; valign=&quot;top&quot; | Route 3 || 1. Etapp || Mëllerdall - [[Fiels]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[http://g-o.lu/3/2MgC Plang]|| 20,30&amp;nbsp;km
| rowspan=&quot;2&quot; |38,24&amp;nbsp;km
|-
| 2. Etapp || Fiels - Mëllerdall || 17,94&amp;nbsp;km
|-
| Extratour A ||[[Miedernach]] - Fiels
|[http://g-o.lu/3/JUlg Plang]|| 22,95&amp;nbsp;km
|22,95&amp;nbsp;km
|-
| Extratour B ||[[Beefort]] - [[Bigelbaach]]
|[http://g-o.lu/3/2Rwy Plang]|| 12,91&amp;nbsp;km
|12,91&amp;nbsp;km
|-
| Extratour D ||[[Buerglënster]] - [[Blummendall]]
|[http://g-o.lu/3/ocf3 Plang]|| 31,15&amp;nbsp;km
|31,15&amp;nbsp;km
|-
|Total
|
|
|
|
|189,62&amp;nbsp;km
|}
== Streck ==
=== Route 1: Iechternach - Méischdref - Iechternach ===
[[Fichier:Giischterklaus02.jpg|thumb|200px|Giischterklaus]]
D'Route 1 vum Trail ass 36,45&amp;nbsp;km laang an ass an zwou Etappen opgedeelt: déi éischt geet vun Iechternach laanscht [[Steenem]], [[Rouspert]], [[Giischterklaus]], [[Giischt]], [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]] op [[Méischdref]]. Déi zweet Etapp féiert da vu Méischdref iwwer [[Mompech]], [[Hierber]], [[Frombuerg]] hannescht op Iechternach.

&lt;!--Den déifste Punkt ( m) ass zu xxx an den héchsten ( m) zu yyy&lt;ref&gt;[ Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.--&gt;

=== Route 2: Iechternach - Mëllerdall - Iechternach ===
[[Fichier:Berdorf (LU), Predigtstuhl -- 2015 -- 6335.jpg|thumb|200px|Priedegtstull]]
D'Route 2 ass 38,78&amp;nbsp;km laang an ass och an zwou Etappen opgedeelt: déi éischt geet vun Iechternach duerch d'[[Wollefsschlucht (Iechternach)|Wollefsschlucht]], laanscht de [[Perekop]] an d'[[Huel Lee]] op [[Bäerdref]] an da laanscht d'[[Raiberhiel (Bäerdref)|Raiberhiel]], de [[Priedegtstull (Bäerdref)|Priedegtstull]] an d'[[Werschrummschlëff]] bis an de [[Mëllerdall]]. Vum Mëllerdall aus geet déi zweet Etapp da laanscht de [[Schéissendëmpel]], [[Präiteler]], [[Konsdrëffer Millen]], [[Heeschbreg]], [[Wuelper]], [[Scheedgen]], [[Lauterbuer]] an de [[Melickshaff]] zeréck op Iechternach.

&lt;!--Den déifste Punkt ( m) ass zu xxx an den héchsten ( m) zu yyy&lt;ref&gt;[ Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.--&gt;
Vun Heeschbreg aus leeft den ''Extratour C'' iwwer d'[[Altréier|Schanz]] laanscht [[Zëtteg]] a [[Bech]] bis op de Flouer ''Schwaarzuecht'' bei Wuelper, wou en nees op der Route 2 erauskënnt.
=== Route 3: Mëllerdall - Fiels - Mëllerdall ===
[[Fichier:Schiessentümpel 11 08 2013.jpg|thumb|200px|Schéissendëmpel]]
D'Route 3 vum Trail ass 38,24&amp;nbsp;km laang an och déi ass an zwou Etappen opgedeelt: déi éischt geet vum Mëllerdall laanscht d'[[Schwaarz Iernz]] bis bei d'[[Schlass Grondhaff|Grondhaffer Schlass]], laanscht d'[[Halerbaach]] an d'[[Haupeschbaach]] op [[Beefort]]. De Pad féiert weider laanscht de [[Grewenhaff]], [[Firtgeshaff]] an de [[Schwanterhaff]] bis an d'[[Fiels]]. Déi zweet Etapp féiert da vun der Fiels laanscht d'[[Wäiss Iernz]], duerch d'[[Supp (Hiefenech)|Supp]], laanscht [[Reiland]] an de [[Blummendall]], duerch de [[Marscherwald]] a laanscht Präiteler an de [[Schéissendëmpel]] hannescht an de Mëllerdall.

&lt;!--Den déifste Punkt ( m) ass zu xxx an den héchsten ( m) zu yyy&lt;ref&gt;[ Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.--&gt;
Den ''Extratour A'' ass e Circuit dee vu Miedernach laanscht [[Schrondweiler]], iwwer [[Noumer]], duerch d'[[Noumerleeën]] a laanscht [[Meesebuerg]] an d'Fiels leeft. Vu do aus geet en iwwer d'Route 3 bis op den Ausgankspunkt zu Miedernach.

Vu Beefort aus geet den ''Extratour B'' duerch d'[[Beeforterheed]], laanscht [[Déiljen]], d'[[Scheedheck]] an d'[[Bigelbaach]] zeréck op Beefort.

Den ''Extratour D'' leeft vu [[Buerglënster]] aus iwwer [[Allënster]], [[Schiltzbierg]] an de Blummendall, wou en Uschloss un d'Route 3 huet. Vun do aus geet en iwwer [[Jonglënster]], [[Gonnereng]] an duerch de [[Gréngewald]] hannescht op Buerglënster.

==Literatur==
* Hoyer, T., 2010. ''Luxemburg: Mullerthal Trail''. 112 S. Conrad Stein Verlag, an der Série ''Der Weg ist das Ziel''. ISBN 978-3-86686-266-1 (Ze kréien an den Touristebureauën am Mëllerdall, z.&amp;nbsp;B. an der [[Heringer Millen]]).

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.mullerthal-trail.lu mullerthal-trail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>9tw61swt078xqiwu3hvvgbwoqe5d02s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Horst Buchholz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>98085</id>
    <revision>
      <id>2685613</id>
      <parentid>2629996</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:49:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2685613</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6360" sha1="r2x7tzvp89eu49vinfxf6i7tenqik97" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Horst Buchholz''', gebuer als ''Horst Werner Buchholz'' de [[4. Dezember]] [[1933]] zu [[Berlin]], an och do gestuerwen den [[3. Mäerz]] [[2003]], war en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]].

Am Joer 1958 huet hie sech mat der franséischer Schauspillerin [[Myriam Bru]] bestuet. Hire Jong de [[Christopher Buchholz]] ass Schauspiller a Filmregisseur.

Mat dem Film ''Die Halbstarken'' vum [[Georg Tressler]] ass den Horst Buchholz bekannt ginn. Duerno huet hien an Däitschland nach Filmer wéi ''Robinson soll nicht sterben'' (1957) vum [[Josef von Báky]], ''Monpti'' vum [[Helmut Käutner]] a ''Bekenntnisse des Hochstaplers Felix Krull'' (1957) vum [[Kurt Hoffmann]] matgespillt. International krut hien an England d'Haaptroll am Film ''Tiger Bay'' (1959) vum [[J. Lee Thompson]]. Weider grouss Filmer mat dem Horst Buchholz sinn ''The Magnificent Seven'' (1960) vum [[John Sturges]] an ''One, Two, Three'' (1961) vum [[Billy Wilder]].

== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1952: ''Die Spur führt nach Berlin'', vum [[Frantisek Cáp]] mam [[Kurt Meisel]] a [[Barbara Rütting]]
* 1955: ''[[Marianne (Film 1955)|Marianne]]'', vum [[Julien Duvivier]] mam [[Marianne Hold]] 
* 1955: ''[[Himmel ohne Sterne]]'', vum [[Helmut Käutner]] mam [[Erik Schumann]] a [[Gustav Knuth]]
* 1955: ''Regine'', vum [[Harald Braun]] mam [[Johanna Matz]] an Erik Schumann
* 1956: ''Die Halbstarken'', vum [[Georg Tressler]] mam [[Karin Baal]] a [[Christian Doermer]]
* 1957: ''Herrscher ohne Krone'', vum Harald Braun mam [[O. W. Fischer]] an [[Odile Versois]]
* 1957: ''[[Robinson soll nicht sterben]]'', vum [[Josef von Báky]] mam [[Romy Schneider]] an [[Erich Ponto]]
* 1957: ''Endstation Liebe'', vum [[Georg Tressler]] mam [[Barbara Frey]] 
* 1957: ''[[Monpti]]'', vum Helmut Käutner mam Romy Schneider a [[Boy Gobert]]
* 1957: ''[[Bekenntnisse des Hochstaplers Felix Krull (Film 1957)|Bekenntnisse des Hochstaplers Felix Krull]]'', vum [[Kurt Hoffmann]] mam [[Liselotte Pulver]] an [[Ingrid Andree]]
* 1957: ''Ein Stück vom Himmel'', vum [[Rudolf Jugert]] mam Ingrid Andree an [[Toni Sailer]]
* 1958: ''Nasser Asphalt'', vum [[Frank Wisbar]] mam [[Martin Held]] a [[Maria Perschy]]
* 1958: ''Auferstehung'', vum [[Rolf Hansen]] mam [[Myriam Bru]] a [[Lea Massari]] 
* 1959: ''[[Tiger Bay (Film 1959)|Tiger Bay]]'', vum [[J. Lee Thompson]] mam [[John Mills]] an [[Hayley Mills]]
* 1959: ''[[Das Totenschiff (Film)|Das Totenschiff]]'', vum Georg Tressler mam [[Mario Adorf]] an [[Helmut Schmid (Schauspiller)|Helmut Schmid]]
* 1960: ''[[The Magnificent Seven]]'', vum [[John Sturges]] mam [[Yul Brynner]], [[Eli Wallach]], [[Charles Bronson]] a [[Steve McQueen]]
* 1961: ''[[Fanny (Film 1961)|Fanny]]'', vum [[Joshua Logan]] mam [[Leslie Caron]] a [[Maurice Chevalier]] 
* 1961: ''[[One, Two, Three]]'', vum [[Billy Wilder]] mam [[James Cagney]] a [[Pamela Tiffin]]
* 1963: ''La noia'', vum [[Damiano Damiani]] mam [[Bette Davis]] a [[Catherine Spaak]]
* 1963: ''Nine Hours to Rama'', vum [[Mark Robson]] mam [[José Ferrer]] an [[Diane Baker]]
* 1964: ''[[Estambul 65]]'', vum [[Antonio Isasi-Isasmendi]] mam [[Sylva Koscina]] a [[Perrette Pradier]]
* 1965: ''La fabuleuse aventure de Marco Polo'', vum [[Denys de La Patellière]], [[Raoul Lévy]] an [[Noël Howard]] mam [[Anthony Quinn]], [[Omar Sharif]], [[Orson Welles]] a [[Robert Hossein]]
* 1967: ''Jonny Banco'', vum [[Yves Allégret]] mam Sylva Koscina a [[Walter Giller]]
* 1967: ''Cervantes'', vum [[Vincent Sherman]] mam [[José Ferrer]], [[Louis Jourdan]] an [[Gina Lollobrigida]]
* 1968: ''L'astragale'', vum [[Guy Casaril]] mam [[Marlène Jobert]] 
* 1969: ''Come, quando, perche?'', vum [[Antonio Pietrangeli]] a [[Valerio Zurlini]] mam [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]] an [[Danièle Gaubert]]
* 1970: ''La colomba non deve volare'', vum [[Sergio Garrone]] mam Sylva Koscina a [[William Berger]]
* 1971: ''Le sauveur'', vum [[Michel Mardore]] mam [[Muriel Catalá]] an [[Henri Vilbert]]
* 1972: ''The Great Waltz'', vum [[Andrew L. Stone]] mam [[Rossano Brazzi]] an [[Yvonne Mitchell]]
* 1973: ''[[...aber Jonny!]]'', vum [[Alfred Weidenmann]] mam [[Hannelore Elsner]] a [[Maria Sebaldt]]
* 1975: ''Pittsville - Ein Safe voll Blut'', vum [[Krzysztof Zanussi]] mam [[Ann Wedgeworth]] 
* 1976: ''[[Frauenstation]]'', vum [[Rolf Thiele]] mam [[Stephen Boyd]] a [[Karin Dor]]
* 1976: ''Raid on Entebbe'', vum [[Irvin Kershner]] mam [[Peter Finch]] a [[Charles Bronson]]
* 1978: ''Avalanche Express'', vum Mark Robson mam [[Lee Marvin]] a [[Robert Shaw (Schauspiller)|Robert Shaw]]
* 1979: ''From Hell to Victory'', vum [[Umberto Lenzi]] mam [[George Peppard]] an [[George Hamilton]]
* 1982: ''Aphrodite'', vum [[Robert Fuest]] mam [[Valérie Kaprisky]] a [[Capucine]]
* 1983: ''Sahara'', vum [[Andrew V. McLaglen]] mam [[Brooke Shields]] a [[Lambert Wilson]]
* 1984: ''Wenn ich mich fürchte'', vum [[Christian Rischert]] mam [[Uwe Ochsenknecht]] a [[Franziska Bronnen]]
* 1985: ''Code Name: Emerald'', vum [[Jonathan Sanger]] mam [[Ed Harris]] a [[Max von Sydow]]
* 1988: ''I skrzypce przestaly grac'' (Und die Geigen verstummten), vum [[Alexander Ramati]] 
* 1990: ''Aces: Iron Eagle III'', vum [[John Glen]] mam [[Louis Gossett Jr.]] 
* 1990: ''Fuga dal paradiso'', vum [[Ettore Pasculli]] mam [[Jacques Perrin]] an [[Aurore Clément]]
* 1993: ''[[In weiter Ferne, so nah!]]'', vum [[Wim Wenders]] mam [[Bruno Ganz]] an [[Nastassja Kinski]]
* 1997: ''Pták Ohnivák'' (Der Feuervogel), vum [[Václav Vorlícek]] mam [[Tina Ruland]] 
* 1997: ''La vita è bella'', vum [[Roberto Benigni]] mam Roberto Benigni 
* 1999: ''Minefield'', vum [[Garry Lane]] (Kuerzfilm)
* 2000: ''Heller als der Mond'', vum [[Virgil Widrich]] mam [[Christopher Buchholz]] 
* 2001: ''[[The Enemy]]'', vum [[Tom Kinninmont]] mam [[Luke Perry]] a [[Roger Moore]]
* 2002: ''Detective Lovelorn und die Rache des Pharao'', vum [[Thomas Frick]] mam [[Reiner Schöne]]

== Literatur ==
* Christopher Buchholz, Myriam Bru, Beatrice Buchholz: ''Horst Buchholz. Sein Leben in Bildern''. Henschel-Verlag, Berlin 2004, ISBN 3-89487-468-6.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Horst Buchholz}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Buchholz Horst}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1933]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2003]]</text>
      <sha1>r2x7tzvp89eu49vinfxf6i7tenqik97</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Spiller vun de klenge Länner 2013</title>
    <ns>0</ns>
    <id>98597</id>
    <revision>
      <id>2685531</id>
      <parentid>2616434</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:41:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2685531</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22649" sha1="320u1bjoqm00lb6axoy6r2sc28wbfn8" xml:space="preserve">{{Infobox Sportsevenement
| Numm =
| Bild = Spiller vun de klenge Länner - Logo 2013.jpg
| Bildtext = 
| Stad = [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]
| Land = {{LUX}}
| Motto =
| Organisateur = 
| Editioun = 15
| Natiounen = 9
| Athleten = 762
| Sportaarten = 10
| Kompetitiounen = 120
| Erëffnungszeremonie =
| Schlusszeremonie =
| Ufank = [[27. Mee]] [[2013]]
| Schluss = [[1. Juni]] [[2013]]
| Virdrun= [[Spiller vun de klenge Länner 2011|2011]]
| Duerno = [[Spiller vun de klenge Länner 2015|2015]]
}}
D''''Spiller vun de klenge Länner 2013''' ware vum 27. Mee bis zum 1. Juni [[2013]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Et war dëst déi zweet Kéier no [[1995]] datt d'Spiller am Groussherzogtum zu Gaascht waren.

De Slogan vun der 15. Editioun war &quot;Are you ready for the games?&quot; (Si der prett fir d'Spiller?). D'Erëffnungsfeier war am [[Stade Josy-Barthel]] an d'Schlusszeremonie an der [[Abtei Neimënster]].

Am Ganzen hunn 9 Natiounen deelgeholl (cf. [[#Medailespigel|Medailespigel]]), dorënner och Lëtzebuerg mat 163 Athleeten&lt;ref&gt;[http://sport.rtl.lu/jpee/news/438664.html rtl.lu - All déi 163 Athlete si fit]&lt;/ref&gt;.

Et war déi éischt Kéier zanter dem Ufank vun de Spiller 1985 datt Lëtzebuerg am Medailespigel d'Nues vir hat, an et waren och nach ni sou vill Spectateure bei de Spiller wéi bei dëser Editioun.

== Disziplinnen a Kalenner&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.luxembourg2013.lu/program_en.htm |Titel=SvdkL 2013 - De Programm |Gekuckt=28.05.2013 |Archiv-Datum=07.06.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130607121537/http://www.luxembourg2013.lu/program_en.htm }}&lt;/ref&gt; ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin:0.5em auto; font-size:90%;position:relative;&quot; width=75%
|-
|bgcolor=&quot;#00cc33&quot;|&amp;nbsp;EZ&amp;nbsp;||Erëffnungszeremonie
|bgcolor=&quot;#3399ff&quot;|&amp;nbsp;●&amp;ensp;&amp;nbsp;||Kompetitiounen
|bgcolor=&quot;#ffcc00&quot;|&amp;nbsp;1&amp;nbsp;||Finallen
|bgcolor=&quot;#ee3333&quot;|&amp;nbsp;SZ&amp;nbsp;||Schlusszeremonie
|}

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin:0.5em auto; font-size:90%; line-height:1.25em;&quot; width=75%
|-
! colspan=&quot;2&quot;|Mee/Juni !!27.&lt;br&gt;Méi!! 28.&lt;br&gt;Dën!! 29.&lt;br&gt;Më!! 30.&lt;br&gt;Don!! 31.&lt;br&gt;Fre!! 1.&lt;br&gt;Sam
|-
| colspan=&quot;2&quot;| Ceremonies ||bgcolor=#00cc33 align=center|EZ|| || || || || bgcolor=#ee3333 align=center|SZ
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot;|[[Fichier:Athletics pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Liichtathleetik]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 29 --&gt;|
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|13
&lt;!-- 31 --&gt;|
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|13
&lt;!-- T --&gt;| 36
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Basketball pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Basketball]]
&lt;!-- 27 --&gt;|
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 2
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Volleyball (beach) pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Beachvolleyball]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 2
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot;|[[Fichier:Cycling pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Vëlofueren]] &amp;nbsp;&amp;nbsp;&lt;small&gt;(''[[Vëlofuere bei de Spiller vun de klenge Länner 2013|Detailer]]'')&lt;/small&gt;
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 29 --&gt;| 
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 6
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Gymnastics pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Turnen]]
&lt;!-- 27 --&gt;|
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 29 --&gt;| 
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 31 --&gt;|
&lt;!-- 1 --&gt;|
&lt;!-- T --&gt;| 12
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Judo pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Judo]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 29 --&gt;| 
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|6
&lt;!-- 31 --&gt;| 
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 16
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Shooting pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Schéissen]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|3
&lt;!-- 30 --&gt;| 
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 5
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Swimming pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Schwammsport|Schwammen]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|8
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|8
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|6
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 32
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Table tennis pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Dëschtennis]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 6
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Tennis pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Tennis]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|3
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 5
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Volleyball (indoor) pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Volleyball]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;|bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|1
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|1
&lt;!-- T --&gt;| 2
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot;|'''Total Goldmedailen'''
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;|'''32'''
&lt;!-- 29 --&gt;| '''15'''
&lt;!-- 30 --&gt;| '''41'''
&lt;!-- 31 --&gt;| '''14'''
&lt;!-- 1 --&gt;| '''22'''
&lt;!-- T --&gt;| '''124'''
|-
! colspan=&quot;2&quot;|Mee/Juni !!27.&lt;br&gt;Méi!! 28.&lt;br&gt;Dën!! 29.&lt;br&gt;Më!! 30.&lt;br&gt;Don!! 31.&lt;br&gt;Fre!! 1.&lt;br&gt;Sam!!T
|}&lt;div style=&quot;clear:both&quot;&gt;&lt;/div&gt;

== Kompetitiounsplazen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.luxembourg2013.lu/lieux_en.htm |Titel=SvdkL 2013 - D'Siten |Gekuckt=28.05.2013 |Archiv-Datum=21.06.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130621071935/http://www.luxembourg2013.lu/lieux_en.htm }}&lt;/ref&gt; ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
!Sportaart
!Kompetitiounsplaz
!Uertschaft
|-
|Liichtathleetik
|[[Stade Josy-Barthel]]
|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]
|-
|Basketball
|[[Coque]]
|Lëtzebuerg-[[Kierchbierg]]
|-
|Vëlofueren 
|Stroosse vun Zéisseng a Bësch vun Hesper
|[[Zéisseng]]/[[Hesper]]
|-
|Turnen
|Sportshal Belair
|Lëtzebuerg-[[Belair]]
|-
|Judo
|Tramsschapp
|Lëtzebuerg-[[Lampertsbierg]]
|-
|Schéissen
|Tramsschapp/Schéissstand CTFS
|Lëtzebuerg-Lampertsbierg/[[Déifferdeng]]
|-
|Schwammen
|Coque
|Lëtzebuerg-Kierchbierg
|-
|Dëschtennis
|Coque
|Lëtzebuerg-Kierchbierg
|-
|Tennis
|Schéiss
|Lëtzebuerg-Belair
|-
|Volleyball
|Coque
|Lëtzebuerg-Kierchbierg
|}
Den Entrée fir d'Kompetitioune war am Géigesaz zur Erëffnungsfeier iwwerall gratis. D'Schlusszeremonie war net ëffentlech, mä fir d'Sportler, d'Benevolen an déi Akkreditéierter reservéiert.

== Medailespigel&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/jpee-medaillenspiegel-51a35d2ee4b026da6ed2c900 wort.lu - SvdkL: Medailenspigel]&lt;/ref&gt; ==
{| style=&quot;border:1px solid #808080; background-color:#808080; width:500px;&quot; cellspacing=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; 
|- bgcolor=&quot;#efefef&quot;
! colspan=&quot;6&quot; | Spiller vun de klenge Länner 2013 &amp;mdash; Medailespigel &lt;small&gt;(Endstand)&lt;/small&gt;
|- style=&quot;background:#efefef;&quot; align=&quot;center&quot;
! Plaz
! align=&quot;left&quot; | Land
! Gold
! Sëlwer
! Bronze
! Total
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 1
| align=&quot;left&quot; | {{LUX}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 37
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 38
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 30
| 105
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 2
| align=&quot;left&quot; | {{ISL}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 28
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 29
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 29
| 86
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 3
| align=&quot;left&quot; | {{CYP}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 27
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 17
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 23
| 67
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 4
| align=&quot;left&quot; | {{LIE}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 10
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 16
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 8
| 34
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 5
| align=&quot;left&quot; | {{MNE}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 9
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 0
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 2
| 11
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 6
| align=&quot;left&quot; | {{MCO}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 8
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 10
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 11
| 29
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 7
| align=&quot;left&quot; | {{MLT}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 2
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 10
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 13
| 25
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 8
| align=&quot;left&quot; | {{AND}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 2
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 1
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 3
| 6
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 9
| align=&quot;left&quot; | {{SMR}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 1
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 4
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 6
| 11
|}

== Lëtzebuergesch Gielercher ==
{| class=&quot;wikitable sortable float-left&quot; style=&quot;margin-left:15px;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
! class=&quot;hintergrundfarbe5 unsortable&quot; | Medail
! class=&quot;hintergrundfarbe5&quot; | Sport
! class=&quot;hintergrundfarbe5 unsortable&quot; | Kompetitioun
! class=&quot;hintergrundfarbe5&quot; | Sportler
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || [[Turnen]] || Méikampf || [[Vladimir Klimenko]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Turnen || Méikampf || [[Sascha Palgen]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Judo]] || bis 63&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Taylor King]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 52&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Marie Muller]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 100&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Georges Simon]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || [[Liichtathleetik]] || 800 m || [[Christophe Bestgen]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 800 m || [[Charline Mathias]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 800 m || [[Martine Nobili]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Vëlofueren]] || Zäitfueren || [[Christine Majerus]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || [[Schwammsport|Schwammen]] || 200 m Réck || [[Sarah Rolko]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Réck || [[Jean-Francois Schneiders]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Päiperlek || [[Louis Gloesener]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 70&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Lynn Mossong]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 5000 m || [[Pol Mellina]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Fräistil || [[Julie Meynen]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Fräistil || Jean-Francois Schneiders
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Medley || [[Monique Olivier]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 81&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Jean-Luc Muller]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Stafhéichspronk || [[Sebastien Hoffelt]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Kugelstoussen || [[Bob Bertemes (Bommstéisser)|Bob Bertemes]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Zäitfueren || [[Alex Kirsch]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Zäitfueren || [[Christian Helmig]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 90&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Denis Leider]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 100 m || [[Tiffany Tshilumba]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Dammenekipp Méikampf || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Eenzelwäertung || [[Aline Bernar]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 10.000 m || [[Pascale Schmoetten]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || [[Schéissen]] || Loftgewier || [[Carole Calmes]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schéissen || Trap || [[Lyndon Sosa]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Dëschtennis]] || Härenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Réck || Sarah Rolko
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Réck || Jean-Francois Schneiders
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Dammenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 400 m Fräistil || Monique Olivier
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 400 m Fräistil || [[Pit Brandenburger (Sportler)|Pit Brandenburger]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Päiperlek || Julie Meynen
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x200 m Fräistil Staffel Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x200 m Fräistil Staffel Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Buedem || Sascha Palgen
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Buedem || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Double Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Säitpäerd || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Réng || Sascha Palgen
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Träppleksbarren || [[Christelle Timis]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || Dammenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || Härenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || Christine Majerus
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Nathalie Lamborelle]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Chantal Hoffmann]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 110 m Hürden || [[Claude Godart]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Joel Zangerlé]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 400 m || Charline Mathias
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Tom Thill]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Double Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 1500 m || [[David Karonei]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 50 m Fräistil || Julie Meynen
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Stafhéichspronk || [[Gina Reuland]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Stafhéichspronk || [[Edna Mari Semedo Monteiro|Edna Semedo]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Fräistil || Julie Meynen
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Fräistil || Jean-Francois Schneiders
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Turnen || Buedem || Aline Bernar
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Balancéierdunn || Aline Bernar
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Spronk || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 3000 m Hindernis || [[Pascal Groben]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 1500 m || Martine Nobili
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Medley Staffel Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Medley Staffel Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 400 m Hürden || [[Jacques Frisch]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Diskusgeheien || [[Sven Forster]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 400 m Hürden || [[Kim Reuland]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Reck || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Héichspronk || [[Elodie Tshilumba]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Barren || Sascha Palgen
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Turnen || Barren || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schéissen || Loftpistoul || [[Nancy Jans]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Double Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Hären || [[Mike Scheidweiler]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Hären || [[Ugo Nastasi]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Fraen || [[Tiffany Cornelius]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Fraen || [[Laura Correia]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Tennis || Double Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 400 m Medley || [[Laurent Carnol]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 800 m Fräistil || Monique Olivier
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Mountainbike || Christine Majerus
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Mountainbike || Christian Helmig
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Fräistil Staffel Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Mountainbike || [[Isabelle Klein]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Fräistil Staffel Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Eenzel Männer || [[Traian Ciociu]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Eenzel Fraen || [[Sarah de Nutte]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse Ekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || [[Volleyball]] || Beach Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Speergeheien || [[Antoine Wagner]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 10.000 m || Pol Mellina
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Basketball]] || Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Héichspronk || [[Kevin Rutare]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Kugelstoussen || [[Stéphanie Krumlovsky]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Staffel 4 x 100 m Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Staffel 4 x 400 m Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Staffel 4 x 400 m Männer || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Volleyball || Indoor Männer || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Basketball || Männer || 
|}

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20130721094738/http://www.luxembourg2013.lu/ Site vun de SvdkL 2013]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-2013-die-spiele-sind-eroeffnet-51a364d7e4b038d84b4b0554 Liveticker op wort.lu (Erëffnungsfeier)]
* [https://web.archive.org/web/20130609215206/http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-luxemburg-mit-27-medaillen-am-ersten-wettkampftag-51a482aae4b038d84b4b07ae Liveticker op wort.lu (1. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/der-zweite-jpee-wettkampftag-im-liveticker-51a5b27de4b026da6ed2ceeb Liveticker op wort.lu (2. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-luxemburgs-sportler-im-medaillenrausch-51a70ab6e4b038d84b4b0e59 Liveticker op wort.lu (3. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-luxemburg-gewinnt-75-medaille-51a85640e4b038d84b4b1137 Liveticker op wort.lu (4. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-der-letzte-wettkampftag-einer-erfolgreichen-woche-51a99f79e4b0fa04c35e475b Liveticker op wort.lu (5. Dag)]

{{Referenzen}}

{{Navigatioun Spiller vun de klenge Länner}}

[[Kategorie:Spiller vun de klenge Länner]]</text>
      <sha1>320u1bjoqm00lb6axoy6r2sc28wbfn8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685596</id>
      <parentid>2685531</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:15:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685596</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22652" sha1="c6e96wgw4wo4xrtw1usxoi1t8gan5le" xml:space="preserve">{{Infobox Sportsevenement
| Numm =
| Bild = Spiller vun de klenge Länner - Logo 2013.jpg
| Bildtext = 
| Stad = [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]
| Land = {{LUX}}
| Motto =
| Organisateur = 
| Editioun = 15
| Natiounen = 9
| Athleten = 762
| Sportaarten = 10
| Kompetitiounen = 120
| Erëffnungszeremonie =
| Schlusszeremonie =
| Ufank = [[27. Mee]] [[2013]]
| Schluss = [[1. Juni]] [[2013]]
| Virdrun= [[Spiller vun de klenge Länner 2011|2011]]
| Duerno = [[Spiller vun de klenge Länner 2015|2015]]
}}
D''''Spiller vun de klenge Länner 2013''' ware vum 27. Mee bis zum 1. Juni [[2013]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Et war dëst déi zweet Kéier no [[1995]] datt d'Spiller am Groussherzogtum zu Gaascht waren.

De Slogan vun der 15. Editioun war &quot;Are you ready for the games?&quot; (Si der prett fir d'Spiller?). D'Erëffnungsfeier war am [[Stade Josy-Barthel]] an d'Schlusszeremonie an der [[Abtei Neimënster]].

Am Ganzen hunn 9 Natiounen deelgeholl (cf. [[#Medailespigel|Medailespigel]]), dorënner och Lëtzebuerg mat 163 Athleeten&lt;ref&gt;[http://sport.rtl.lu/jpee/news/438664.html rtl.lu - All déi 163 Athlete si fit]&lt;/ref&gt;.

Et war déi éischt Kéier zanter dem Ufank vun de Spiller 1985 datt Lëtzebuerg am Medailespigel d'Nues vir hat, an et waren och nach ni sou vill Spectateure bei de Spiller wéi bei dëser Editioun.

== Disziplinnen a Kalenner&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.luxembourg2013.lu/program_en.htm |Titel=SvdkL 2013 - De Programm |Gekuckt=28.05.2013 |Archiv-Datum=07.06.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130607121537/http://www.luxembourg2013.lu/program_en.htm }}&lt;/ref&gt; ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin:0.5em auto; font-size:90%;position:relative;&quot; width=75%
|-
|bgcolor=&quot;#00cc33&quot;|&amp;nbsp;EZ&amp;nbsp;||Erëffnungszeremonie
|bgcolor=&quot;#3399ff&quot;|&amp;nbsp;●&amp;ensp;&amp;nbsp;||Kompetitiounen
|bgcolor=&quot;#ffcc00&quot;|&amp;nbsp;1&amp;nbsp;||Finallen
|bgcolor=&quot;#ee3333&quot;|&amp;nbsp;SZ&amp;nbsp;||Schlusszeremonie
|}

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin:0.5em auto; font-size:90%; line-height:1.25em;&quot; width=75%
|-
! colspan=&quot;2&quot;|Mee/Juni !!27.&lt;br&gt;Méi!! 28.&lt;br&gt;Dën!! 29.&lt;br&gt;Më!! 30.&lt;br&gt;Don!! 31.&lt;br&gt;Fre!! 1.&lt;br&gt;Sam
|-
| colspan=&quot;2&quot;| Ceremonies ||bgcolor=#00cc33 align=center|EZ|| || || || || bgcolor=#ee3333 align=center|SZ
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot;|[[Fichier:Athletics pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Liichtathleetik]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 29 --&gt;|
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|13
&lt;!-- 31 --&gt;|
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|13
&lt;!-- T --&gt;| 36
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Basketball pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Basketball]]
&lt;!-- 27 --&gt;|
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 2
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Volleyball (beach) pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Beachvolleyball]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 2
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot;|[[Fichier:Cycling pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Vëlofueren]] &amp;nbsp;&amp;nbsp;&lt;small&gt;(''[[Vëlofuere bei de Spiller vun de klenge Länner 2013|Detailer]]'')&lt;/small&gt;
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 29 --&gt;| 
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 6
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Gymnastics pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Turnen]]
&lt;!-- 27 --&gt;|
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 29 --&gt;| 
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 31 --&gt;|
&lt;!-- 1 --&gt;|
&lt;!-- T --&gt;| 12
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Judo pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Judo]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 29 --&gt;| 
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|6
&lt;!-- 31 --&gt;| 
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 16
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Shooting pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Schéissen]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|3
&lt;!-- 30 --&gt;| 
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 5
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Swimming pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Schwammsport|Schwammen]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|8
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|10
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|8
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|6
&lt;!-- 1 --&gt;| 
&lt;!-- T --&gt;| 32
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Table tennis pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Dëschtennis]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 6
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Tennis pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Tennis]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|3
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|2
&lt;!-- T --&gt;| 5
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;left&quot; | [[Fichier:Volleyball (indoor) pictogram.svg|20px|alt=|link=]] [[Volleyball]]
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;|bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 29 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 30 --&gt;| bgcolor=#3399ff|●
&lt;!-- 31 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|1
&lt;!-- 1 --&gt;| bgcolor=#ffcc00|1
&lt;!-- T --&gt;| 2
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot;|'''Total Goldmedailen'''
&lt;!-- 27 --&gt;| 
&lt;!-- 28 --&gt;|'''32'''
&lt;!-- 29 --&gt;| '''15'''
&lt;!-- 30 --&gt;| '''41'''
&lt;!-- 31 --&gt;| '''14'''
&lt;!-- 1 --&gt;| '''22'''
&lt;!-- T --&gt;| '''124'''
|-
! colspan=&quot;2&quot;|Mee/Juni !!27.&lt;br&gt;Méi!! 28.&lt;br&gt;Dën!! 29.&lt;br&gt;Më!! 30.&lt;br&gt;Don!! 31.&lt;br&gt;Fre!! 1.&lt;br&gt;Sam!!T
|}&lt;div style=&quot;clear:both&quot;&gt;&lt;/div&gt;

== Kompetitiounsplazen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.luxembourg2013.lu/lieux_en.htm |Titel=SvdkL 2013 - D'Siten |Gekuckt=28.05.2013 |Archiv-Datum=21.06.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130621071935/http://www.luxembourg2013.lu/lieux_en.htm }}&lt;/ref&gt; ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
!Sportaart
!Kompetitiounsplaz
!Uertschaft
|-
|Liichtathleetik
|[[Stade Josy-Barthel]]
|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]
|-
|Basketball
|[[Coque]]
|Lëtzebuerg-[[Kierchbierg]]
|-
|Vëlofueren 
|Stroosse vun Zéisseng a Bësch vun Hesper
|[[Zéisseng]]/[[Hesper]]
|-
|Turnen
|Sportshal Belair
|Lëtzebuerg-[[Belair]]
|-
|Judo
|Tramsschapp
|Lëtzebuerg-[[Lampertsbierg]]
|-
|Schéissen
|Tramsschapp/Schéissstand CTFS
|Lëtzebuerg-Lampertsbierg/[[Déifferdeng]]
|-
|Schwammen
|Coque
|Lëtzebuerg-Kierchbierg
|-
|Dëschtennis
|Coque
|Lëtzebuerg-Kierchbierg
|-
|Tennis
|Schéiss
|Lëtzebuerg-Belair
|-
|Volleyball
|Coque
|Lëtzebuerg-Kierchbierg
|}
Den Entrée fir d'Kompetitioune war am Géigesaz zur Erëffnungsfeier iwwerall gratis. D'Schlusszeremonie war net ëffentlech, mä fir d'Sportler, d'Benevolen an déi Akkreditéierter reservéiert.

== Medailespigel&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/view/jpee-medaillenspiegel-51a35d2ee4b026da6ed2c900 wort.lu - SvdkL: Medailenspigel]&lt;/ref&gt; ==
{| style=&quot;border:1px solid #808080; background-color:#808080; width:500px;&quot; cellspacing=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; 
|- bgcolor=&quot;#efefef&quot;
! colspan=&quot;6&quot; | Spiller vun de klenge Länner 2013 &amp;mdash; Medailespigel &lt;small&gt;(Endstand)&lt;/small&gt;
|- style=&quot;background:#efefef;&quot; align=&quot;center&quot;
! Plaz
! align=&quot;left&quot; | Land
! Gold
! Sëlwer
! Bronze
! Total
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 1
| align=&quot;left&quot; | {{LUX}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 37
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 38
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 30
| 105
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 2
| align=&quot;left&quot; | {{ISL}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 28
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 29
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 29
| 86
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 3
| align=&quot;left&quot; | {{CYP}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 27
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 17
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 23
| 67
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 4
| align=&quot;left&quot; | {{LIE}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 10
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 16
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 8
| 34
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 5
| align=&quot;left&quot; | {{MNE}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 9
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 0
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 2
| 11
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 6
| align=&quot;left&quot; | {{MCO}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 8
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 10
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 11
| 29
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 7
| align=&quot;left&quot; | {{MLT}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 2
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 10
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 13
| 25
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 8
| align=&quot;left&quot; | {{AND}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 2
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 1
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 3
| 6
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; align=&quot;right&quot;
| 9
| align=&quot;left&quot; | {{SMR}}
| style=&quot;background:#F7F6A8;&quot; | 1
| style=&quot;background:#DCE5E5;&quot; | 4
| style=&quot;background:#FFDAB9;&quot; | 6
| 11
|}

== Lëtzebuergesch Gielercher ==
{| class=&quot;wikitable sortable float-left&quot; style=&quot;margin-left:15px;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
! class=&quot;hintergrundfarbe5 unsortable&quot; | Medail
! class=&quot;hintergrundfarbe5&quot; | Sport
! class=&quot;hintergrundfarbe5 unsortable&quot; | Kompetitioun
! class=&quot;hintergrundfarbe5&quot; | Sportler
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || [[Turnen]] || Méikampf || [[Vladimir Klimenko]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Turnen || Méikampf || [[Sascha Palgen]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Judo]] || bis 63&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Taylor King]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 52&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Marie Muller]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 100&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Georges Simon]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || [[Liichtathleetik]] || 800 m || [[Christophe Bestgen]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 800 m || [[Charline Mathias]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 800 m || [[Martine Nobili]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Vëlofueren]] || Zäitfueren || [[Christine Majerus]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || [[Schwammsport|Schwammen]] || 200 m Réck || [[Sarah Rolko]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Réck || [[Jean-Francois Schneiders]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Päiperlek || [[Louis Gloesener]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 70&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Lynn Mossong]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 5000 m || [[Pol Mellina]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Fräistil || [[Julie Meynen]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Fräistil || Jean-Francois Schneiders
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Medley || [[Monique Olivier]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 81&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Jean-Luc Muller]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Stafhéichspronk || [[Sebastien Hoffelt]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Kugelstoussen || [[Bob Bertemes (Bommstéisser)|Bob Bertemes]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Zäitfueren || [[Alex Kirsch]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Zäitfueren || [[Christian Helmig]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || bis 90&amp;nbsp;kg Eenzel || [[Denis Leider]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 100 m || [[Tiffany Tshilumba]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Dammenekipp Méikampf || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Eenzelwäertung || [[Aline Bernar]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 10.000 m || [[Pascale Schmoetten]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || [[Schéissen]] || Loftgewier || [[Carole Calmes]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schéissen || Trap || [[Lyndon Sosa]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Dëschtennis]] || Härenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Réck || Sarah Rolko
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Réck || Jean-Francois Schneiders
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Dammenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 400 m Fräistil || Monique Olivier
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 400 m Fräistil || [[Pit Brandenburger (Sportler)|Pit Brandenburger]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 100 m Päiperlek || Julie Meynen
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x200 m Fräistil Staffel Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x200 m Fräistil Staffel Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Buedem || Sascha Palgen
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Buedem || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Double Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Säitpäerd || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Réng || Sascha Palgen
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Asymetresche Barren || [[Christelle Timis]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || Dammenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Judo || Härenekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || Christine Majerus
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Nathalie Lamborelle]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Chantal Hoffmann]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 110 m Hürden || [[Claude Godart]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Joel Zangerlé]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 400 m || Charline Mathias
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse || [[Tom Thill]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Double Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 1500 m || [[David Karonei]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 50 m Fräistil || Julie Meynen
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Stafhéichspronk || [[Gina Reuland]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Stafhéichspronk || [[Edna Mari Semedo Monteiro|Edna Semedo]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Fräistil || Julie Meynen
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 200 m Fräistil || Jean-Francois Schneiders
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Turnen || Buedem || Aline Bernar
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Balancéierdunn || Aline Bernar
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Spronk || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 3000 m Hindernis || [[Pascal Groben]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 1500 m || Martine Nobili
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Medley Staffel Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Medley Staffel Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 400 m Hürden || [[Jacques Frisch]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Diskusgeheien || [[Sven Forster]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 400 m Hürden || [[Kim Reuland]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Turnen || Reck || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Héichspronk || [[Elodie Tshilumba]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Turnen || Barren || Sascha Palgen
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Turnen || Barren || Vladimir Klimenko
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schéissen || Loftpistoul || [[Nancy Jans]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Double Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Hären || [[Mike Scheidweiler]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Hären || [[Ugo Nastasi]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Fraen || [[Tiffany Cornelius]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Tennis || Eenzel Fraen || [[Laura Correia]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Tennis || Double Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 400 m Medley || [[Laurent Carnol]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 800 m Fräistil || Monique Olivier
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Mountainbike || Christine Majerus
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Mountainbike || Christian Helmig
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Fräistil Staffel Dammen || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Mountainbike || [[Isabelle Klein]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Schwammen || 4x100 m Fräistil Staffel Hären || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Eenzel Männer || [[Traian Ciociu]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Dëschtennis || Eenzel Fraen || [[Sarah de Nutte]]
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || Vëlofueren || Stroossecourse Ekipp || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || [[Volleyball]] || Beach Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Speergeheien || [[Antoine Wagner]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || 10.000 m || Pol Mellina
|-
| bgcolor=&quot;gold&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Gold GSSE.svg|25px]] || [[Basketball]] || Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Héichspronk || [[Kevin Rutare]]
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Kugelstoussen || [[Stéphanie Krumlovsky]]
|-
| bgcolor=&quot;CC9966&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Bronze GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Staffel 4 x 100 m Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Staffel 4 x 400 m Fraen || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Liichtathleetik || Staffel 4 x 400 m Männer || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Volleyball || Indoor Männer || 
|-
| bgcolor=&quot;silver&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Silver GSSE.svg|25px]] || Basketball || Männer || 
|}

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20130721094738/http://www.luxembourg2013.lu/ Site vun de SvdkL 2013]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-2013-die-spiele-sind-eroeffnet-51a364d7e4b038d84b4b0554 Liveticker op wort.lu (Erëffnungsfeier)]
* [https://web.archive.org/web/20130609215206/http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-luxemburg-mit-27-medaillen-am-ersten-wettkampftag-51a482aae4b038d84b4b07ae Liveticker op wort.lu (1. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/der-zweite-jpee-wettkampftag-im-liveticker-51a5b27de4b026da6ed2ceeb Liveticker op wort.lu (2. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-luxemburgs-sportler-im-medaillenrausch-51a70ab6e4b038d84b4b0e59 Liveticker op wort.lu (3. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-luxemburg-gewinnt-75-medaille-51a85640e4b038d84b4b1137 Liveticker op wort.lu (4. Dag)]
* [http://www.wort.lu/de/view/jpee-live-der-letzte-wettkampftag-einer-erfolgreichen-woche-51a99f79e4b0fa04c35e475b Liveticker op wort.lu (5. Dag)]

{{Referenzen}}

{{Navigatioun Spiller vun de klenge Länner}}

[[Kategorie:Spiller vun de klenge Länner]]</text>
      <sha1>c6e96wgw4wo4xrtw1usxoi1t8gan5le</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>James Mason</title>
    <ns>0</ns>
    <id>98731</id>
    <revision>
      <id>2685393</id>
      <parentid>2552456</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:50:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* vun 1970 bis 1979 */</comment>
      <origin>2685393</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11100" sha1="bqvmcaa5kzi8xmbyeevtecrk33z0ako" xml:space="preserve">{{Skizz}}{{Infobox Biographie}}
[[Fichier:James Mason (1971) by Erling Mandelmann.jpg|350px|thumb|Den James Mason (1971)]]
Den '''James Neville Mason''', gebuer de [[15. Mee]] [[1909]] zu [[Huddersfield]] am [[West Yorkshire]] an [[England]], a gestuerwen de [[27. Juli]] [[1984]] zu [[Lausanne]] an der [[Schwäiz]], war en englesche [[Schauspiller]].

Den James Mason war an iwwer 150 Filmer ze gesinn dorënner Wierker vu bedeitende Filmregisseure wéi [[Vincente Minnelli]] (''Madame Bovary''), [[Joseph M. Mankiewizc]] (''Julius Caesar'') an [[Alfred Hitchcock]] (North by Northwest). 
== Filmographie ==
== Kino ==
=== vun 1935 bis 1939 === 
* 1935: ''Late Extra'', vum [[Albert Parker]] mam [[Alastair Sim]] 
* 1936: ''Twice Branded '', vum [[Maclean Rogers]] 
* 1936: ''Prison Breaker'', vum [[Adrian Brunel]] 
* 1936: ''Troubled Waters'', vum [[Albert Parker]] mam Alastair Sim
* 1936: ''Blind Man's Bluff'', vum Albert Parker mam [[Basil Sydney]] 
* 1936: ''Secret of Stamboul'', vum [[Andrew Marton]] mam [[Valerie Hobson]] 
* 1937: ''The Mill on the Floss'', vum [[Tim Whelan]] mam [[Geraldine Fitzgerald]] 
* 1937: ''Fire Over England'', vum [[William K. Howard]] mam [[Flora Robson]] a [[Vivien Leigh]]
* 1937: ''Catch As Catch Can'', vum [[Roy Kellino]] mam [[Finlay Currie]] 
* 1937: ''Return of the Scarlet Pimpernel'', vum [[Hanns Schwarz]] 
* 1938: ''The High Command'', vum [[Thorold Dickinson]] mam [[Lionel Atwill]] a [[Lucie Mannheim]]
* 1939: ''I Met a Murderer'', vum Roy Kellino 
=== vun 1940 bis 1949 ===
* 1941: ''The Patient Vanishes'', vum [[Lawrence Huntington]] mam [[Mary Clare]] 
* 1942: ''Hatter's Castle'', vum [[Lance Comfort]] mam [[Robert Newton]] an [[Deborah Kerr]]
* 1942: ''The Night Has Eyes'', vum [[Leslie Arliss]] 
* 1942: ''Alibi'', vum [[Brian Desmond Hurst]] mam [[Margaret Lockwood]] 
* 1942: ''Secret Mission'', vum [[Harold French]] mam [[Michael Wilding]] 
* 1942: ''Thunder Rock'', vum [[Roy Boulting]] mam [[Michael Redgrave]] a [[Lilli Palmer]]
* 1943: ''The Bells Go Down'', vum [[Basil Dearden]]
* 1943: ''The Man in Grey'', vum Leslie Arliss mam Margaret Lockwood a [[Stewart Granger]]
* 1943: ''They Met in the Dark'', vum [[Carl Lamac]] mam [[Joyce Howard]] 
* 1944: ''Candlelight in Algeria'', vum [[George King]] 
* 1944: ''Hotel Reserve'', vum [[Lance Comfort]], [[Mutz Greenbaum]] a [[Victor Hanbury]] mam Lucie Mannheim an [[Herbert Lom]]
* 1944: ''Fanny by Gaslight'', vum [[Anthony Asquith]] mam Stewart Granger a [[Phyllis Calvert]] 
* 1945: ''A Place of One's Own'', vum [[Bernard Knowles]] mam Margaret Lockwood an [[Dennis Price]]
* 1945: ''They Were Sisters'', vum [[Arthur Crabtree]] mam Phyllis Calvert 
* 1945: ''The Seventh Veil'', vum [[Compton Bennett]] mam [[Ann Todd]] an Herbert Lom
* 1945: ''The Wicked Lady'', vum Leslie Arliss mam Margaret Lockwood
* 1946: ''[[Odd Man Out]]'', vum [[Carol Reed]] mam [[Robert Newton]] a [[Cyril Cusack]] 
* 1947: ''The Upturned Glass'', vum [[Lawrence Huntington]] 
* 1948: ''Caught'', vum [[Max Ophüls]] mam [[Barbara Bel Geddes]] a [[Robert Ryan]] 
* 1949: ''[[Madame Bovary]]'', vum [[Vincente Minnelli]] mam [[Jennifer Jones]] a [[Louis Jourdan]] 
* 1949: ''The Reckless Moment'', vum Max Ophüls mam [[Joan Bennett]] 
* 1949: ''East Side, West Side'', vum [[Mervyn LeRoy]] mam [[Barbara Stanwyck]] an [[Ava Gardner]] 
=== vun 1950 bis 1959 ===
* 1950: ''One Way Street'', vum [[Hugo Fregonese]] mam [[Märta Torén]] an [[Dan Duryea]]
* 1951: ''[[Pandora and the Flying Dutchman]]'', vum [[Albert Lewin]] mam [[Ava Gardner]] 
* 1951: ''The Desert Fox: The Story of Rommel'', vum [[Henry Hathaway]] mam [[Cedric Hardwicke]] an [[Jessica Tandy]]
* 1952: ''Lady Possessed'', vum [[William Spier]] mam [[June Havoc]] 
* 1952: ''[[5 Fingers]]'', vum [[Joseph L. Mankiewicz]] mam [[Danielle Darrieux]] a [[Michael Rennie]]
* 1952: ''The Prisoner of Zenda'', vum [[Richard Thorpe]] mam [[Stewart Granger]] an Deborah Kerr
* 1952: ''Face to Face'', vum [[John Brahm]] mam [[Gene Lockhart]] 
* 1953: ''Charade'', vum Roy Kellino mam [[Pamela Mason]] 
* 1953: Story of three Loves, vum [[Vincente Minnelli]] a [[Gottfried Reinhardt]] 
* 1953: ''Botany Bay'', vum [[John Farrow]] mam [[Alan Ladd]] a [[Patricia Medina]]
* 1953: ''[[Julius Caesar (Film 1953)|Julius Caesar]]'', vum Joseph M. Mankiewizc mam [[Marlon Brando]] an [[John Gielgud]] 
* 1953: ''The Desert Rats'', vum [[Robert Wise]] mam [[Richard Burton]] 
* 1953: ''[[The Man Between (Film 1953)|The Man Between]]'', vum [[Carol Reed]] mam [[Claire Bloom]] an [[Hildegard Knef]]
* 1954: ''[[Prince Valiant (Film 1954)|Prince Valiant]]'', vum [[Henry Hathaway]] mam [[Janet Leigh]] a [[Robert Wagner (Schauspiller)|Robert Wagner]]
* 1954: ''[[A Star is Born]]'', vum [[George Cukor]] mam [[Judi Garland]] 
* 1954: ''[[20,000 Leagues Under the Sea (Film 1954)|20,000 Leagues Under the Sea]]'', vum [[Richard Fleischer]] mam [[Kirk Douglas]] a [[Peter Lorre]]
* 1956: ''Forever, Darling'', vum [[Alexander Hall]] mam [[Lucille Ball]] 
* 1957: ''[[Bigger Than Life]]'', vum [[Nicholas Ray]] mam [[Barbara Rush]] a [[Walter Matthau]]
* 1957: ''[[Island in the Sun (Film)|Island in the Sun]]'', vum [[Robert Rossen]] mam [[Joan Fontaine]], [[Dorothy Dandridge]] an [[Harry Belafonte]] 
* 1958: ''Cry Terror!'', vum [[Andrew L. Stone]] mam [[Inger Stevens]] a [[Rod Steiger]]
* 1958: ''The Decks Ran Red'', vum [[Andrew L. Stone]] mam Dorothy Dandridge a [[Stuart Whitman]]
* 1959: ''[[Journey to the Center of the Earth (Film 1959)|Journey to the Center of the Earth]]'', vum [[Henry Levin]] mam [[Pat Boone]] an [[Diane Baker]] 
* 1959: ''[[North by Northwest]]'', vum [[Alfred Hitchcock]] mam [[Cary Grant]] an [[Eva Marie Saint]] 
* 1959: ''A Touch of Larceny'', vum [[Guy Hamilton]] mam [[George Sanders]] a [[Vera Miles]]

=== vun 1960 bis 1969 ===
* 1960: ''The Trials of Oscar Wilde'', vum [[Ken Hughes]] mam [[Peter Finch]] an [[Yvonne Mitchell]]
* 1960: ''The Marriage-Go-Round'', vum [[Walter Lang]] mam [[Susan Hayward]] an [[Julie Newmar]] 
* 1962: ''[[Lolita (1962)|Lolita]]'', vum [[Stanley Kubrick]] mam [[Peter Sellers]] a [[Shelley Winters]] 
* 1962: ''Tiara Tahiti'', vum [[Ted Kotcheff]] mam [[John Mills]] a [[Claude Dauphin]] 
* 1962: ''[[Hero's Island]]'', vum [[Leslie Stevens]] mam [[Neville Brand]] an [[Harry Dean Stanton]]
* 1963: ''Beta Som'', vum [[Charles Frend]] mam [[Lilli Palmer]] a [[Gabriele Ferzetti]]
* 1963: ''[[The Fall of the Roman Empire]]'', vum [[Anthony Mann]] mam [[Alec Guinness]] a [[Sophia Loren]]
* 1963: ''[[The Pumpkin Eater]]'', vum [[Jack Clayton]] mam [[Anne Bancroft]] a Peter Finch
* 1964: ''Genghis Khan'', vum [[Henry Levin]] mam [[Stephen Boyd]] an [[Omar Sharif]] 
* 1965: ''[[Lord Jim]]'', vum [[Richard Brooks]] mam [[Peter O’Toole]] a [[Curd Jürgens]] 
* 1964: ''Los pianos mecánicos'', vum [[Juan Antonio Bardem]] mam [[Melina Mercouri]] an [[Hardy Krüger]]
* 1965: ''[[The Blue Max]]'', vum [[John Guillermin]] mam [[George Peppard]] an [[Ursula Andress]] 
* 1966: ''Georgy Girl'', vum [[Silvio Narizzano]] mam [[Alan Bates]] an [[Charlotte Rampling]]
* 1966: ''The Deadly Affair'', vum [[Sidney Lumet]] mam [[Simone Signoret]] a [[Maximilian Schell]]
* 1968: ''Stranger in the House'', vum [[Pierre Rouve]] mam [[Geraldine Chaplin]] an [[Ian Ogilvy]]
* 1968: ''Duffy'', vum [[Robert Parrish]] mam [[James Coburn]] a [[Susannah York]]
* 1968: ''The Sea Gull'', vum Sidney Lumet mam [[Vanessa Redgrave]] a Simone Signoret
* 1968: ''Mayerling'', vum [[Terence Young]] mam [[Omar Sharif]] a [[Catherine Deneuve]] 
* 1969: ''Age of Consent'', vum [[Michael Powell]] mam [[Helen Mirren]]

=== vun 1970 bis 1979 ===
* 1970: ''The Yin and the Yang of Mr. Go'', vum [[Burgess Meredith]] mam [[Jack MacGowran]] a [[Jeff Bridges]]
* 1970: ''Spring and Port Wine'', vum [[Peter Hammond]] mam [[Susan George]] 
* 1970: ''De la part des copains'', vum Terence Young mam [[Charles Bronson]] a [[Liv Ullmann]]
* 1971: ''Kill!'', vum [[Romain Gary]] mam [[Stephen Boyd]] an [[Jean Seberg]] 
* 1971: ''El hombre de Río Malo'', vum [[Eugenio Martín]] mam [[Lee Van Cleef]] an [[Gina Lollobrigida]]
* 1972: ''Child's Play'', vum Sidney Lumet mam [[Robert Preston]] a [[Beau Bridges]]
* 1973: ''The Last of Sheila'', vum [[Herbert Ross]] mam [[Richard Benjamin]] an [[James Coburn]]
* 1973: ''The Mackintosh Man'', vum [[John Huston]] mam [[Paul Newman]] an [[Dominique Sanda]]
* 1974: ''11 Harrowhouse'', vum [[Aram Avakian]] mam [[Charles Grodin]] a [[Candice Bergen]] 
* 1974: ''The Marseille Contract'', vum [[Robert Parrish]] mam [[Michael Caine]] an [[Anthony Quinn]]
* 1975: ''Mandingo'', vum [[Richard Fleischer]] mam [[Susan George]] a [[Perry King]]
* 1975: ''La città sconvolta: caccia spietata ai rapitori'', vum [[Fernando Di Leo]] mam [[Luc Merenda]] a [[Valentina Cortese]]
* 1975: '' La polizia interviene: ordine di uccidere'', vum [[Giuseppe Rosati]] mam [[Stephen Boyd]] an [[Enrico Maria Salerno]] 
* 1975: ''Autobiography of a Princess'', vum [[James Ivory]] 
* 1975: ''Inside Out'', vum [[Peter Duffell]] mam [[Telly Savalas]] an [[Aldo Ray]]
* 1975: ''Gente di rispetto'', vum [[Luigi Zampa]] mam [[Jennifer O'Neill]] a [[Franco Nero]]
* 1976: ''Paura in città'', vum [[Giuseppe Rosati]] mam [[Raymond Pellegrin]] 
* 1976: '' Voyage of the Damned'', vum [[Stuart Rosenberg]] mam [[Faye Dunaway]] an [[Oskar Werner]]
* 1976: ''[[Cross of Iron]]'', vum [[Sam Peckinpah]] mam James Coburn a [[Maximilian Schell]]
* 1977: ''The Boys from Brazil'', vum [[Franklin M. Schaffner]] mam [[Laurence Olivier]] a [[Gregory Peck]]
* 1978: ''Heaven Can Wait'', vum [[Warren Beatty]] mam Warren Beatty an [[Julie Christie]]
* 1978: ''Bloodline'', vum Terence Young mam [[Audrey Hepburn]] a [[Romy Schneider]] 
* 1979: ''The Passage'', vum [[J. Lee Thompson]] mam [[Anthony Quinn]] a [[Christopher Lee]] 
* 1979: ''North Sea Highjack'', vum [[Andrew V. McLaglen]] mam [[Roger Moore]] an [[Anthony Perkins]] 
* 1979: ''Murder by Decree'', vum [[Bob Clark]] mam [[Christopher Plummer]] a [[Susan Clark]]

=== vun 1980 bis 1985 ===
* 1981: ''[[Evil Under the Sun (Film 1982)|Evil Under the Sun]]'', vum [[Guy Hamilton]] mam [[Peter Ustinov]] a [[Maggie Smith]] 
* 1982: ''A Dangerous Summer'', vum [[Quentin Masters]] mam [[Tom Skerritt]] 
* 1982: ''[[The Verdict]]'', vum Sidney Lumet mam Paul Newman an Charlotte Rampling 
* 1983: ''Yellowbeard'', vum [[Mel Damski]] mam [[Peter Boyle]]
* 1985: ''The Assisi Underground'', vum [[Alexander Ramati]] mam [[Ben Cross]] an [[Irene Papas]]
* 1985: ''The Shooting Party'', vum [[Alan Bridges]] mam [[Edward Fox]] an [[John Gielgud]]

== Literatur ==
* Diana De Rosso: '' James Mason: A Personal Biography'' (1989)
* Sheridan Morley: ''Odd Man Out: James Mason'' (1989)

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Mason James}}
[[Kategorie:Englesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1909]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1984]]
[[Kategorie:Golden Globe fir de beschte Schauspiller an engem Musical oder Kaméidisstéck]]
[[Kategorie:Englesch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Hollywood Walk of Fame]]</text>
      <sha1>bqvmcaa5kzi8xmbyeevtecrk33z0ako</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>James Coburn</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101858</id>
    <revision>
      <id>2685392</id>
      <parentid>2631902</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:49:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* vun 1970 bis 1979 */</comment>
      <origin>2685392</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7106" sha1="tpg6i6jhldlmfbbe4nq6q55ppwcehxj" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''James Coburn''', gebuer als ''James Harrison Coburn Jr.'' den [[31. August]] [[1928]] zu [[Laurel (Nebraska)|Laurel]] am [[Nebraska]], a gestuerwen den [[18. November]] [[2002]] zu [[Beverly Hills]] a [[Kalifornien]], war en [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesche]] [[Schauspiller]].

Bekannt Filmer mam James Coburn sinn: ''The Magnificent Seven'' (1960) vum [[John Sturges]], ''The Great Escape'' (1963) och vum John Sturges, ''Charade'' (1963) vum [[Stanley Donen]] a ''Major Dundee'' (1965) vum [[Sam Peckinpah]].

== Filmographie ==

=== Kino ===
=== vun 1959 bis 1969 ===
* 1959: ''[[Ride Lonesome]]'', vum [[Budd Boetticher]] mam [[Randolph Scott]] a [[Lee Van Cleef]]
* 1959: ''[[Face of a Fugitive]]'', vum [[Paul Wendkos]] mam [[Fred MacMurray]] 
* 1960: ''[[The Magnificent Seven]]'', vum [[John Sturges]] mam [[Yul Brynner]], [[Yul Brynner]], [[Steve McQueen]], [[Charles Bronson]] an [[Horst Buchholz]]
* 1961: ''Hell Is for Heroes'', vum [[Don Siegel]] mam Steve McQueen a [[Bobby Darin]]
* 1963: ''The Man from Galveston'', vum [[William Conrad]] mam [[Jeffrey Hunter]] 
* 1963: ''[[The Great Escape]]'', vum John Sturges mam Steve McQueen an [[James Garner]]
* 1963: ''[[Charade]]'', vum [[Stanley Donen]] mam [[Cary Grant]] an [[Audrey Hepburn]]
* 1964: ''The Americanization of Emily'', vum [[Arthur Hiller]] mam James Garner an [[Julie Andrews]]
* 1965: ''[[Major Dundee]]'', vum [[Sam Peckinpah]] mam [[Charlton Heston]], [[Richard Harris]] a [[Senta Berger]]
* 1965: ''A High Wind in Jamaica'', vum [[Alexander Mackendrick]] mam [[Anthony Quinn]] an [[Dennis Price]]
* 1965: ''The Loved One'', vum [[Tony Richardson]] mam [[Robert Morse]] an [[Anjanette Comer]]
* 1966: ''What Did You Do in the War, Daddy? '', vum [[Blake Edwards]] mam [[Sergio Fantoni]] a [[Giovanna Ralli]]
* 1966: ''Our Man Flint'', vum [[Daniel Mann]] mam [[Lee J. Cobb]] 
* 1966: ''Dead Heat on a Merry-Go-Round'', vum [[Bernard Girard]] mam [[Camilla Sparv]] an [[Aldo Ray]]
* 1967: ''Waterhole No. 3'', vum [[William A. Graham]] mam [[Carroll O'Connor]] a [[Bruce Dern]]
* 1967: ''In Like Flint'', vum [[Gordon Douglas]] mam Lee J. Cobb
* 1967: ''The President's Analyst'', vum [[Theodore J. Flicker]] 
* 1968: ''Duffy'', vum [[Robert Parrish]] mam [[James Mason]] a [[Susannah York]]
* 1968: ''Candy'', vum [[Christian Marquand]] mam [[Ewa Aulin]], [[Marlon Brando]], [[ichard Burton]], [[Charles Aznavour]] an [[John Huston]]
* 1969: ''Hard Contract'', vum [[S. Lee Pogostin]] mam [[Lee Remick]] a [[Lilli Palmer]]

=== vun 1970 bis 1979 ===
* 1970: ''Last of the Mobile Hot Shots'', vum [[Sidney Lumet]] mam [[Lynn Redgrave]] 
* 1971: ''[[Giù la testa]]'', vum [[Sergio Leone]] mam [[Rod Steiger]] a [[Romolo Valli]]
* 1972: ''The Carey Treatment'', vum Blake Edwards mam [[Jennifer O'Neill]] a [[Pat Hingle]]
* 1972: ''The Honkers'', vum [[Steve Ihnat]] mam [[Lois Nettleton]] a [[Slim Pickens]]
* 1972: ''Una ragione per vivere e una per morire'', vum [[Tonino Valerii]] mam [[Telly Savalas]] a [[Bud Spencer]]
* 1973: ''[[Pat Garrett and Billy the Kid]]'', vum [[Sam Peckinpah]] mam [[Kris Kristofferson]] a [[Katy Jurado]]
* 1973: ''The Last of Sheila'', vum [[Herbert Ross]] mam [[Richard Benjamin]] an [[Dyan Cannon]]
* 1973: ''Harry in Your Pocket'', vum [[Bruce Geller]] mam [[Michael Sarrazin]] an [[Trish Van Devere]]
* 1973: ''The Internecine Project'', vum [[Ken Hughes]] mam [[Lee Grant]] an [[Harry Andrews]]
* 1975: ''[[Bite the Bullet]]'', vum [[Richard Brooks]] mam [[Gene Hackman]] a [[Candice Bergen]]
* 1975: ''Hard Times'', vum [[Walter Hill]] mam Charles Bronson an [[Jill Ireland]]
* 1976: ''Jackpot'', vum [[Terence Young]] mam [[Charlotte Rampling]] a [[Richard Burton]]
* 1976: ''Midway'', vum [[Jack Smight]] mam Charlton Heston an [[Henry Fonda]]
* 1976: ''Sky Riders'', vum [[Douglas Hickox]] mam Susannah York a [[Robert Culp]] 
* 1976: ''[[The Last Hard Men]]'', vum [[Andrew V. McLaglen]] mam Charlton Heston a [[Barbara Hershey]]
* 1977: ''[[Cross of Iron]]'', vum Sam Peckinpah mam [[Maximilian Schell]] an James Mason
* 1979: ''Firepower'', vum [[Michael Winner]] mam [[Sophia Loren]] an [[Eli Wallach]]
* 1979: ''Goldengirl'', vum [[Joseph Sargent]] mam [[Curd Jürgens]] a [[Curd Jürgens]]

=== vun 1980 bis 1989 ===
* 1980: ''The Baltimore Bullet'', vum [[Robert Ellis Miller]] mam [[Omar Sharif]] a [[Ronee Blakley]]
* 1980: ''Loving Couples'', vum Jack Smight mam [[Shirley MacLaine]] a [[Susan Sarandon]]
* 1980: ''Mr. Patman'', vum [[John Guillermin]] mam [[Kate Nelligan]] 
* 1981: ''Looker'', vum [[Michael Crichton]] mam [[Albert Finney]] 
* 1981: ''High Risk'', vum [[Stewart Raffill]] mam [[James Brolin]] an Anthony Quinn
* 1985: ''Martin's Day'', vum [[Alan Gibson]] mam [[Richard Harris]] 
* 1986: ''War Time Melbourne May 1942'', vum [[Philippe Mora]] mam [[Bill Hunter]] 
* 1989: ''Tåg till himlen'', vum [[Torgny Anderberg]]

=== vun 1990 bis 1999 ===
* 1991: ''Young Guns II'', vum [[Geoff Murphy]] mam [[Emilio Estevez]] a [[Kiefer Sutherland]]
* 1991: ''Hudson Hawk'', vum [[Michael Lehmann]] mam [[Bruce Willis]] an [[Andie MacDowell]]
* 1993: ''The Hit List'', vum [[William Webb]] 
* 1993: ''Deadfall'', vum [[Christopher Coppola]] mam [[Michael Biehn]] an [[Nicolas Cage]]
* 1993: ''Sister Act 2: Back in the Habit'', vum [[Bill Duke]] mam [[Whoopi Goldberg]] 
* 1994: ''Maverick'', vum [[Richard Donner]] mam [[Mel Gibson]] an [[Jodie Foster]]
* 1995: ''The Set Up'', vum [[Strathford Hamilton]] mam [[Billy Zane]] an [[James Russo]]
* 1996: ''Eraser'', vum [[Chuck Russell]] mam [[Arnold Schwarzenegger]] an [[James Caan]]
* 1996: ''The Nutty Professor'', vum [[Tom Shadyac]] mam [[Eddie Murphy]]
* 1997: ''Keys to Tulsa'', vum [[Leslie Greif]] mam [[Eric Stoltz]] an [[James Spader]]
* 1997: ''Affliction'', vum [[Paul Schrader]] mam [[Nick Nolte]] 
* 1999: ''Payback'', vum [[Brian Helgeland]] mam Mel Gibson

=== vun 2000 bis 2002 ===
* 2000: ''Intrepid'', vum [[John Putch]] 
* 2001: ''Proximity'', vum [[Scott Ziehl]] mam [[Rob Lowe]] 
* 2001: ''The Man from Elysian Fields'', vum [[George Hickenlooper]] mam [[Andy Garcia]] an [[Julianna Margulies]]
* 2001: ''Yellow Bird'', vum [[Faye Dunaway]] (Kuerzfilm)
* 2002: ''Snowdogs'', vum [[Brian Levant]] mam [[Cuba Gooding Jr.]] a [[Graham Greene]]
* 2002: ''America Gun'', vum [[Alan Jacobs]]

== Auszeechnungen== 
* 1997 Oscar als beschten Acteur an enger Nieweroll am Film ''Affliction''

== Literatur ==
* ''Gesprengte Ketten - The Great Escape, Behind the scenes'', Photographs of cameraman Walter Riml, Editor Helma Türk &amp; Christian Riml, House Publishing 2013, English/German [https://web.archive.org/web/20140327182943/http://www.walter-riml.at/walter-riml.at/-_1962_The_great_escape_-.html]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Coburn James}}
[[Kategorie:Oscar fir de beschte Schauspiller an enger Nieweroll]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1928]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2002]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Hollywood Walk of Fame]]</text>
      <sha1>tpg6i6jhldlmfbbe4nq6q55ppwcehxj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Macha Méril</title>
    <ns>0</ns>
    <id>113109</id>
    <revision>
      <id>2685422</id>
      <parentid>2655892</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:47:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* vun 1970 bis 1979 */</comment>
      <origin>2685422</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13838" sha1="oodgv43cnlqk7z0twzohv0blj5hycur" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie
|Bild=Macha Méril 2013.jpg
|Bildbeschreiwung=am Joer 2013}}
'''Macha Méril''', gebuer als ''Marie-Madeleine Gagarine'' den [[3. September]] [[1940]] zu [[Rabat]], [[Marokko]], ass eng [[Frankräich|franséisch]] [[Schauspiller]]in an Autorin.

Si ass d'Duechter vum russesche Prënz [[Famill Gagarine|Wladimir Gagarine]] an der ukrainescher Adleger Marie Belsky. Si huet op der [[Sorbonne]] zu Paräis Literatur studéiert. No der Schauspillschoul zu [[Paräis]] ass si a Course vum [[Lee Strasberg]] an den [[The Actors Studio|Actors Studioen]] zu [[New York City|New York]] gaangen.

Am Kino ass si bekannt ginn am Joer 1964 duerch d'Haaptroll am Film ''Une femme mariée'' vum [[Jean-Luc Godard]]. Weider bedeitend Filmer mat hir sinn ''[[Belle de jour]]'' (1967) vum [[Luis Buñuel]] mam [[Catherine Deneuve]] a [[Jean Sorel]], ''[[Chinesisches Roulette]]'' (1976) vum [[Rainer Werner Fassbinder]] mam [[Anna Karina]] a [[Margit Carstensen]], ''[[Les uns et les autres]]'' (1981) vum [[Claude Lelouch]] mam [[Robert Hossein]] an [[Nicole Garcia]] an dann nach ''[[Mortelle randonnée]]'' (1981) vum [[Claude Miller]] mam [[Michel Serrault]] an [[Isabelle Adjani]].
Bis elo&lt;!-- 2014--&gt; war si an iwwer 130 TV- a Kinosfilmer ze gesinn.

== Filmographie ==
=== Kino ===
==== vun 1959 bis 1969 ====
* 1960: ''La main chaude'' - Regie: [[Gérard Oury]] - Haaptacteuren: [[Jacques Charrier]], [[Franca Bettoia]]
* 1962: ''[[Adorable menteuse]]'' - Regie: [[Michel Deville]] - Haaptacteuren: [[Marina Vlady]], [[Jean-Marc Bory]]
* 1962: ''[[Le signe du lion]]'' - Regie: [[Éric Rohmer]] - Haaptacteuren: [[Jess Hahn]], [[Michèle Girardon]]
* 1962: ''[[Le repos du guerrier (Film)|Le repos du guerrier]]'' - Regie: [[Roger Vadim]] - Haaptacteuren: [[Brigitte Bardot]], [[Robert Hossein]]
* 1963: ''Who's Been Sleeping in My Bed?'' - Regie: [[Daniel Mann]] - Haaptacteuren: [[Dean Martin]], [[Elizabeth Montgomery]]
* 1964: ''[[Jean-Marc ou La vie conjugale]]'' - Regie: [[André Cayatte]] - Haaptacteuren: [[Jacques Charrier]], [[Marie-José Nat]]
* 1964: ''[[Françoise ou La vie conjugale]]'' - Regie: André Cayatte - Haaptacteuren: Marie-José Nat, Jacques Charrier
* 1964: ''[[Une femme mariée]]'' - Regie: [[Jean-Luc Godard]] - Haaptacteuren: [[Bernard Noël]], [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]]
* 1965: ''[[Der Ölprinz (Film)|Der Ölprinz]]'' - Regie: [[Harald Philipp]] - Haaptacteuren: [[Stewart Granger]], [[Pierre Brice]]
* 1966: ''L'espion'' - Regie: [[Raoul Lévy]] - Haaptacteuren: [[Montgomery Clift]], [[Hardy Krüger]]
* 1967: ''[[Belle de jour (Film)|Belle de jour]]'' - Regie: [[Luis Buñuel|Luis Bunuel]] - Haaptacteuren: [[Catherine Deneuve]], [[Jean Sorel]]
* 1967: ''L'horizon'' - Regie: [[Jacques Rouffio]] - Haaptacteuren: [[Jacques Perrin]], [[René Dary]]
* 1967: ''Ne jouez pas avec les Martiens'' - Regie: [[Henri Lanoë]] - Haaptacteuren: [[Jean Rochefort]] 
* 1969: ''Au pan coupé'' - Regie: [[Guy Gilles]] - Haaptacteuren: [[Bernard Verley]], [[Elina Labourdette]]
==== vun 1970 bis 1979 ====
* 1970: ''L'amore coniugale'' - Regie: [[Dacia Maraini]] - Haaptacteuren: [[Tomás Milián]], [[Lidia Biondi]] 
* 1971 ''[[Siamo tutti in libertà provvisoria]]'' - Regie: [[Manlio Scarpelli]] - Haaptacteuren: [[Riccardo Cucciolla]], [[Philippe Noiret]]
* 1972: ''[[Nous ne vieillirons pas ensemble]]'' - Regie: [[Maurice Pialat]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Jean Yanne]]
* 1973: ''[[Les Chinois à Paris]]'' - Regie: Jean Yanne - Haaptacteuren: [[Nicole Calfan]], [[Michel Serrault]]
* 1973: ''La notte dei fiori'' - Regie: [[Gian Vittorio Baldi]] - Haaptacteuren: [[Jürgen Drews]], [[Dominique Sanda]]
* 1974: ''Amore mio non farmi male'' - Regie: [[Vittorio Sindoni]] - Haaptacteuren: [[Walter Chiari]], [[Valentina Cortese]]
* 1975: ''[[Profondo rosso]]'' - Regie: [[Dario Argento]] - Haaptacteuren: [[David Hemmings]], [[Daria Nicolodi]]
* 1975: ''L'ultimo giorno di scuola prima delle vacanze di Natale'' - Regie: Gian Vittorio Baldi - Haaptacteuren: [[John Steiner]], [[Delia Boccardo]]
* 1975: ''L'ultimo treno della notte'' - Regie: [[Aldo Lado]] - Haaptacteuren: [[Flavio Bucci]], [[Enrico Maria Salerno]]
* 1975: ''Son tornate, fiorire le rose'' - Regie: Vittorio Sindoni - Haaptacteuren: Valentina Cortese, [[Walter Chiari]] 
* 1976: ''Perdutamente tuo... mi firmo Macaluso Carmelo fu Giuseppe'' - Regie: Vittorio Sindoni - Haaptacteuren: [[Stefano Satta Flores]], [[Umberto Orsini]]
* 1976: ''L'età della pace'' - Regie: [[Fabio Carpi]] - Haaptacteuren: [[O.E. Hasse]], [[Georges Wilson]]
* 1976: ''[[Chinesisches Roulette]]'' - Regie: [[Rainer Werner Fassbinder]] - Haaptacteuren: [[Anna Karina]], [[Margit Carstensen]]
* 1976: ''Peccatori di provincia'' - Regie: [[Tiziano Longo]] - Haaptacteuren: [[Renzo Montagnani]], [[Femi Benussi]]
* 1977: ''Pasión'' - Regie: [[Tonino Ricci]] - Haaptacteuren: [[María José Cantudo]], [[Máximo Valverde]]
* 1977: ''[[Una donna di seconda mano]]'' - Regie: [[Pino Tosini]] - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Enrico Maria Salerno]]
* 1977: ''Ride bene... chi ride ultimo '', Sketch: ''Prete per forza'' - Regie: Walter Chiari - Haaptacteuren: Walter Chiari, [[Anna Maria Rizzoli]]
* 1978: ''Delirio d'amore'' - Regie: Tonino Ricci - Haaptacteuren: [[Karin Well]], [[María José Cantudo]]
* 1978: ''Va voir - Haaptacteuren:an, papa travaille'' - Regie: [[François Leterrier]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Philippe Léotard]]
* 1978: ''[[Robert et Robert]]'' - Regie: [[Claude Lelouch]] - Haaptacteuren: [[Charles Denner]], [[Jacques Villeret]]
* 1978: ''Tanto va la gatta al lardo...'' - Regie: Vittorio Sindoni - Haaptacteuren: Walter Chiari, Valentina Cortese
* 1978: ''Rock'n Roll'' - Regie: [[Vittorio De Sisti]] - Haaptacteuren: [[Carlo Monni]], [[Rodolfo Banchelli]]
* 1978: ''Ridendo e scherzando'' - Regie: [[Vittorio Sindoni]] - Haaptacteuren: Walter Chiari, [[Olga Karlatos]]
* 1978: ''En l'autre bord '' - Regie: [[Jérôme Kanapa]] - Haaptacteuren: [[Raymond Bussières]], [[Valérie Diop]]

==== vun 1980 bis 1989 ====
* 1980: ''Tendres Cousines'' - Regie: [[David Hamilton]] - Haaptacteuren: [[Anja Schüte]], [[Évelyne Dandry]]
* 1981: ''[[Les uns et les autres]]'' - Regie: Claude Lelouch - Haaptacteuren: [[Robert Hossein]], [[Nicole Garcia]], [[Daniel Olbrychski]], [[James Caan]]
* 1981: ''[[Beau-père]]'' - Regie: [[Bertrand Blier]] - Haaptacteuren: [[Patrick Dewaere]], [[Maurice Ronet]]
* 1982: ''Le crime d'amour'' - Regie: [[Guy Gilles]] - Haaptacteuren: [[Richard Berry (Schauspiller)|Richard Berry]], [[Piéral]]
* 1981: ''[[Mortelle randonnée]]'' - Regie: [[Claude Miller]] - Haaptacteuren: [[Michel Serrault]], [[Isabelle Adjani]]
* 1983: ''[[Le grand carnaval]]'' - Regie: [[Alexandre Arcady]] - Haaptacteuren: Philippe Noiret, [[Roger Hanin]]
* 1983: ''Au nom de tous les miens'' - Regie: [[Robert Enrico]] - Haaptacteuren: [[Michael York]], [[Brigitte Fossey]]
* 1983: ''Les fauves'' - Regie: [[Jean-Louis Daniel]] - Haaptacteuren: Philippe Léotard, [[Daniel Auteuil]]
* 1985: ''Les nanas'' - Regie: [[Annick Lanoë]] - Haaptacteuren: [[Marie-France Pisier]], [[Dominique Lavanant]]
* 1985: ''Les rois du gag'' - Regie: [[Claude Zidi]] - Haaptacteuren: Michel Serrault, [[Gérard Jugnot]]
* 1985: ''[[Sans toit ni loi]]'' - Regie: [[Agnès Varda]] - Haaptacteuren: [[Sandrine Bonnaire]] 
* 1986: ''Suivez mon regard '' - Regie: [[Jean Curtelin]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Darry Cowl]]
* 1986: ''Duet for One '' - Regie: [[Andrey Konchalovskiy|Andrei Konchalovsky]] - Haaptacteuren: [[Julie Andrews]], [[Alan Bates]]
* 1989: ''La vouivre'' - Regie: [[Georges Wilson]] - Haaptacteuren: [[Lambert Wilson]], Jean Carmet
==== vun 1990 bis 1999 ====
* 1991: ''Una storia semplice'' - Regie: [[Emidio Greco]] - Haaptacteuren: [[Gian Maria Volonté]], [[Ricky Tognazzi]]
* 1991: ''Meeting Venus'' - Regie: [[István Szabó]] - Haaptacteuren: [[Glenn Close]], [[Niels Arestrup]]
* 1992: ''[[Zuppa di pesce (Film)|Zuppa di pesce]]'' - Regie: [[Fiorella Infascelli]] - Haaptacteuren: [[Chiara Caselli]], Philippe Noiret
* 1993: ''Berlin '39'' - Regie: [[Sergio Sollima]] - Haaptacteuren: [[Ken Marshall]], [[John Savage]]
* 1994: ''Délit mineur'' - Regie: [[Francis Girod]] - Haaptacteuren: [[Caroline Cellier]], [[Claude Brasseur]]
* 1995: ''Mister Dog'' - Regie: [[Gianpaolo Tescari]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], [[Treat Williams]]
* 1998: ''A Soldier's Daughter Never Cries'' - Regie: [[James Ivory]] - Haaptacteuren: [[Kris Kristofferson]], [[Jane Birkin]]
==== vun 2000 bis …. ====
* 2000: ''Le sciamane'' - Regie: [[Anne Riitta Ciccone]] 
* 2003: ''Rien, voilà l'ordre'' - Regie: [[Jacques Baratier (Filmregisseur)|Jacques Baratier]] - Haaptacteuren: [[Amira Casar]], [[Laurent Terzieff]]
* 2009: ''Trésor'' - Regie: [[Claude Berri]], [[François Dupeyron]] - Haaptacteuren: [[Alain Chabat]], [[Mathilde Seigner]]
* 2012: ''Un bonheur n'arrive jamais seul'' - Regie: [[James Huth]] - Haaptacteuren: [[Gad Elmaleh]], [[Sophie Marceau]]
* 2017: ''Un profil pour deux'' - Regie: [[Stéphane Robelin]] - Haaptacteuren: [[Pierre Richard]] 
* 2024: ''Les boules de Noël'' - Regie: [[Alexandra Leclère]] - Haaptacteuren: [[Kad Merad]], [[Noémie Lvovsky]]

=== TV (Auswiel) ===
* 1968: ''L'auréole de plomb'', vum [[André Michel]] mam [[Daniel Gélin]] an [[Jacques Monod]]
* 1977: ''Emmenez-moi au Ritz'', vum [[Pierre Grimblat]] mam [[Maurice Ronet]] a Jacques Monod
* 1981: ''Les enquêtes du commissaire Maigret'' (TV-Serie), Episod: ''Maigret se trompe'' 
* 1982: ''L'apprentissage de la ville'' vum [[Caroline Huppert]] mam [[Jacques Penot]] an [[Nicole Garcia]] 
* 1985: ''Colette'', vum [[Gérard Poitou]] (TV-Moni-Serie)
* 1990: ''Les mouettes'', vum [[Jean Chapot]] mam [[Michel Galabru]] 
* 1996: ''Alla turca'', vum Macha Méril
* 1996: ''Si on faisait un bébé'' vum [[Christiane Spiéro]] mam [[Patrick Chesnais]] a [[Florence Giorgetti]]
* 1997: ''L'inventaire'' vum Caroline Huppert mam [[Ludmila Mikaël]]
* 1998: ''Le crabe sur la banquette arrière'', vum [[Jean-Pierre Vergne]] 
* 1999: ''Tramontane'', vum [[Henry Helman]] mam [[Alexandra Vandernoot]] (Mini-TV-Serie)
* 1999: ''Belle grand- mère'' vum [[Marion Sarraut]] mam [[Victor Lanoux]] 
* 2001: ''Belle grand-mère 2'' vum Marion Sarraut mam Victor Lanoux
* 2001: ''Un citronnier pour deux'', vum [[Élisabeth Rappeneau]] mam [[Jean-Pierre Cassel]] 
* 2001: ''Méditerranée'', vum Henry Helman mam [[Ingrid Chauvin]] (Mini-TV-Serie)
* 2002: ''Rien ne va plus'' vum [[Michel Sibra]] mam [[Jean-Marc Thibault]] an [[Darry Cowl]]
* 2004: ''Clochemerle'' vum [[Daniel Losset]] mam [[Bernard-Pierre Donnadieu]] 
* 2004: ''Le fond de l'air est frais'', vum [[Laurent Carcélès]] mam [[Maurice Barrier]] an [[Jean-Yves Berteloot]]
* 2005: ''Mademoiselle Gigi'' vum Caroline Huppert mam [[Juliette Lamboley]] a [[Françoise Fabian]]
* 2006: ''Joséphine, ange gardien'', (TV-Serie), Episod: ''Remue ménage'' 
* 2006: ''René Bousquet ou le grand arrangement'', vum [[Laurent Heynemann]] mam [[Dominique Guillo]]
* 2007: ''C'est arrivé dans l'escalier'' vum [[Luc Béraud]] mam [[Julie Debazac]]
* 2011: ''Les nuits d'Alice'' vum [[Williams Crépin]] mam [[Elsa Lunghini]] a [[Mathilda May]]
* 2012: ''Climats'' vum Caroline Huppert mam [[Yannick Renier]] 
* 2012: ''À dix minutes des naturistes'' vum [[Stéphane Clavier]] mam [[Christine Citti]] 
* 2012: ''Malgré elles'' vum [[Denis Malleval]] mam [[Flore Bonaventura]] 
* 2013: ''Doc Martin'', (TV-Serie), Episod: ''Un corbeau et des baffes'' vum [[François Velle]] mam [[Thierry Lhermitte]]
* 2013: ''Le bal des secrets'' vum [[Christophe Barbier]] mam [[Fanny Cottençon]] (TV-Mini-Serie)

== Théâtre ==
* 1987: ''L'éloignement'' vum [[Loleh Bellon]], Regie: [[Bernard Murat]], Théâtre de la Gaîté Montparnasse 
* 1988- 1989: ''La mouette'' vum [[Anton Tchekov]], Regie: [[Andrei Konchalovsky]], Théâtre de l'Odéon
* 1990: ''L'Aiglon'' vum [[Edmond Rostand]], Regie: [[Jean-Luc Tardieu]], Festival d'Anjou
* 1993 an 1995: ''Fièvre romaine'' vum [[Edith Wharton]], Regie: [[Simone Benmussa]], Théâtre Marigny an Théâtre de Nice
* 1997: ''Bel-Ami'' vum [[Pierre Laville]], Regie: [[Didier Long]], Théâtre Antoine
* 2006-2008: ''L'importance d'être constant'' vum [[Oscar Wilde]], Regie: [[Pierre Laville]], Théâtre Antoine 
* 2009: ''Le voyage de Victor'' vum [[Nicolas Bedos]], Regie: Nicolas Bedos, Théâtre de la Madeleine
* 2013: ''Rapport intime'' vum [[Didier Van Cauwelaert]], Regie: [[Alain Sachs]], Théâtre des Bouffes Parisiens

== Bicher als Auteur ==
=== Kachbicher ===
*''Joyeuses pâtes !'', 1986.
*''Moi j'en riz !'', Robert Laffont, 1996.
*''Haricots-ci haricots-là'', 1999.
*''C'est prêt dans un quart d'heure !'', Robert Laffont, 2011.

=== Autobiographien ===
*''Biographie d'un sexe ordinaire'', Albin Michel, 2003.
*''Si je vous disais'', 2004.
*''Un jour, je suis morte'', Albin Michel, 2007

=== Romaner ===
*''La Star'', Grasset, 1982.
*''Love Baba'', Albin Michel, 2000.
*''Les mots des hommes'', 2004.
*''Ce soir, c'est ta fête'', 2006.
*''Jury'', Albin Michel, 2011.
*''Ce qu'il voulait, Albin Michel'', 2012.
*''L'amour dans tous ses états'', Flammarion, 2014
=== Theaterstéck ===
*''Ricochets'', 2009

== Auszeechnungen ==
* [[Légion d'honneur|Chevalier de la Légion d'honneur]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Meril Macha}}
[[Kategorie:Franséisch Filmschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Franséisch Theaterschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Franséisch Auteuren]]
[[Kategorie:Suzanne-Bianchetti Präis]]
[[Kategorie:Chevalier de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Gebuer 1940]]
[[Kategorie:César fir déi bescht Schauspillerin an enger Nieweroll/Nominatiounen]]
[[Kategorie:Officier des Arts et des Lettres]]</text>
      <sha1>oodgv43cnlqk7z0twzohv0blj5hycur</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Simone Veil</title>
    <ns>0</ns>
    <id>113912</id>
    <revision>
      <id>2685453</id>
      <parentid>2659933</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T06:28:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* No hir genannt */</comment>
      <origin>2685453</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5540" sha1="p4tvwp9tklqzgzuln5e2qktl28gxffk" xml:space="preserve">{{Aner Bedeitungen op Mooss|der franséischer Politikerin Simone '''V'''eil|déi franséisch Philosophin|Simone Weil}}
{{Infobox Biographie}}
D''''Simone Veil''', gebuer als ''Simone Jacob'' den [[13. Juli]] [[1927]] zu [[Nice]], a gestuerwen den [[30. Juni]] [[2017]] zu [[Paräis]], war eng [[Frankräich|franséisch]] [[Politiker]]in.

Si war vun 1974 bis 1979 Gesondheetsministesch a vun 1979 bis 1982 Presidentin vum [[Europäescht Parlament|Europäesche Parlament]]. Den 20. November 2008 gouf d'Simone Veil Member vun der [[Académie française]].

== Liewen==
D'Simone Veil war d'Duechter vum Architekt André Jacob an der Yvonne Steinmetz. D'Famill war [[Juddentum|jiddesch]], mä éischter aus kulturelle wéi reliéise Grënn. 1944 gouf d'Famill vun der [[Gestapo]] verhaft. Hire Papp an hire Brudder Jean goufen a [[Litauen]] deportéiert a sinn net méi erëmkomm. Hir Schwëster Denise war bei der [[Résistance]], si gouf an d'[[KZ Ravensbrück]] verschleeft, konnt awer iwwerliewen. D'Simone, hir Mamm an hir aner Schwëster Madeleine goufen an d'[[KZ Auschwitz|KZ Auschwitz-Birkenau]] deportéiert an am Januar 1945 op engem [[Doudesmärsch vu KZ-Prisonéier|Doudesmarsch]] an d'[[KZ Bergen-Belsen]] geschéckt. Hir Mamm ass do de 15. Mäerz 1945 un enger [[Typhus]]epidemie gestuerwen, d'Simone an hir Schwëster konnten de 15. Abrëll 1945 vun der englescher Arméi befreit ginn.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130119090225/http://www.memorialdelashoah.org/q_conference/popConference.do?id=32 &quot;Simone Veil, déportée à Birkenau, Bobrek et Bergen-Belsen.&quot;] Mémorial de la Shoah.&lt;/ref&gt;

D'Simone Veil huet um [[Institut d'études politiques de Paris]] [[Droit]] studéiert. Si war vun 1974 bis 1979 Gesondheetsministesch an de Regierunge vum [[Jacques Chirac]] a vum [[Raymond Barre]] an no der [[Germaine Poinso-Chapuis]] déi zweet Fra iwwerhaapt, déi a Frankräich Ministesch gouf. Als Gesondheetsministesch huet si sech dofir agesat, datt [[Kontrazeptioun|Verhiddungsmëttele]] méi einfach zougänglech géifen, a besonnesch och, wat hir vill Feindschaft abruecht huet, fir d'Legaliséierung vum [[Avortement]]. D'Gesetz vum 17. Januar 1975 gëtt nach haut ''Loi Veil'' genannt.

Duerno gouf si bei den éischten Europawalen 1979 an d'[[Europäescht Parlament]] gewielt, a gouf do fir zwee an en halleft Joer als Presidentin vun där Assemblée gewielt.

Ënner dem Premierminister [[Édouard Balladur]] war si vun 1993 bis 1995 Ministesch fir Soziales, Gesondheet an d'Stied.

Vun 1998 bis 2007 war d'Simone Veil Member vum [[Conseil constitutionnel (Frankräich)|Conseil constitutionnel]].

2008 gouf si an d'[[Académie française]] gewielt, wou si zanter dem 18. Mërz 2010 de Fauteuil 13, wou schonn de [[Jean Racine]] souz, iwwerholl huet.&lt;ref&gt;[http://www.lexpress.fr/actualite/simone-veil-immortelle_707104.html &quot;Simone Veil immortelle.&quot;] lexpress.fr.&lt;/ref&gt;

1981 krut si de [[Karlspräis]] vun der Stad Oochen iwwerreecht, an 2005 de [[Prënz-vun-Asturien-Präis]].

== Biographien ==
* Simone Veil: ''Une vie''. Stock, Paris 2007, ISBN 978-2-234-05817-0 (Autobiographie). Auszich: [http://www.welt.de/politik/article1595894/Auschwitz_und_das_Ueberleben_in_der_Hoelle.html &quot;Auschwitz un das Leben in der Hölle.&quot;] op Welt Online.
* ''Simone Veil. Une femme exceptionnelle''. Reihe ''Au micro''. Heft 12. Langenscheidt, Berlin 1983, ISBN 3-468-45575-5.

== No hir genannt ==
A follgenden Uertschaften ass zu Lëtzebuerg eng Strooss no der Simone Veil genannt: [[Esch-Uelzecht]]&lt;ref&gt;Marco Goetz: [https://www.tageblatt.lu/headlines/gemeinderaete-debattieren-ueber-neue-strassennamen-tice-und-sport/ &quot;EschGemeinderäte debattieren über neue Straßennamen, TICE und Sport.&quot;] 14.03,2025.&lt;/ref&gt;, [[Kockelscheier]], [[Mamer]], [[Mutfert]].

D'Stad Lëtzebuerg huet am Joer 2023 op der ''Izeger Knupp –'' an engem neien Deel vu Bouneweg – och eng vu sechs Stroossen déi den Numm vun enger Fra kruten, no hir genannt&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://issuu.com/maisonmoderne/docs/city_city2023_10-bd/62|Titel=City Octobre 2023|Gekuckt=28.09.2023|Familljennumm=Bottemer|Virnumm=Benjamin|Datum=27.09.2023|Wierk=City 2023|Editeur=vdl.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

==Gielercher==
*{{Chevalier de l'ordre national du Mérite}}
*{{LHGC}}
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[http://www.nzzfolio.ch/www/d80bd71b-b264-4db4-afd0-277884b93470/showarticle/fc7b9b44-f2b7-4a8d-b4c0-bf42839ea965.aspx Portrait vun der Simone Veil] am Magazine ''NZZ Folio''.
*[http://www.tagesspiegel.de/zeitung/sonntagsinterview-ich-war-die-hassfigur-der-reaktionaere/1478586.html &quot;Ich war die Hassfigur der Reaktionäre&quot;] Interview mat der Simone Veil am ''Tagesspiegel'' vum 22. Mäerz 2009.
*[https://web.archive.org/web/20140413144548/http://www.cicero.de/%E2%80%9Ewir-haben-unsere-m%C3%B6rder-besiegt%E2%80%9C/39603 &quot;Wir haben unsere Mörder besiegt.&quot;] Interview mat der Simone Veil am Magazine ''Cicero'' 04/2009]
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Veil Simone}}
[[Kategorie:Franséisch Europadeputéiert]]
[[Kategorie:Franséisch Gesondheetsministeren]]
[[Kategorie:Karlspräis]]
[[Kategorie:Membere vun der Académie française]]
[[Kategorie:Gebuer 1927]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2017]]
[[Kategorie:Membere vum franséische Conseil constitutionnel]]
[[Kategorie:Grand-croix de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Chevalier de l'ordre national du Mérite]]
[[Kategorie:Franséisch Staatsministeren]]
[[Kategorie:Presidente vum Europäesche Parlament]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]</text>
      <sha1>p4tvwp9tklqzgzuln5e2qktl28gxffk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Guillaume Joseph Dupaix</title>
    <ns>0</ns>
    <id>115392</id>
    <revision>
      <id>2685431</id>
      <parentid>2641868</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:05:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Melouresbot</username>
        <id>1237</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Orthographie, replaced: a [[N →  an [[N using [[Project:AWB|AWB]]</comment>
      <origin>2685431</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3083" sha1="mnzbxx3pr4851segv5dhtelsw8u5399" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Guillaume Joseph Dupaix''', alias '''Guillermo Dupaix''', gebuer den [[22. Januar]] [[1746]] zu [[Vielsalm]] (deemools am [[Herzogtum Lëtzebuerg]]), a gestuerwen [[1818]] a [[Mexiko]], war e lëtzebuergeschen Archeolog an Entdeckungsreesenden, deen als Pionéier vun der prekolumbianescher Archeologie a [[Mexiko]] gëllt.

Hien huet seng Carrière an der [[Spuenien|spuenescher]] Arméi gemaach. Seng Mamm ass bei senger Gebuert gestuerwen a säi Papp huet sech nees bestuet an ass mat der Famill op [[Fréiseng]] geplënnert. De Guillaume Dupaix ass 1767 mat 21 Joer a Spuenien an d'Arméi gaangen. 1784 gouf hien ''teniente'' (Lieutenant) a 1790 Capitaine. Hien ass 1791 an [[Neispuenien]] gaangen a sollt déi lescht 27 Joer vu sengem Liewen a [[Mexiko]] verbréngen.

Nodeems hien 1801 mat 55 Joer pensionéiert gouf, huet de Vize-Kinnek [[José de Iturrigaray]] hien am Oktober 1804 beoptragt, tëschent 1805 an 1809 dräi kinneklech archeologesch Expeditiounen ze féieren, fir antik Monumenter a Skulpturen an Neispuenien ze dokumentéieren. Den Dupaix ass Auteur vun engem ëmfangräichen archeologesche Wierk.

==Bibliographie==
* 1834. Antiquités Mexicaines. Relation des trois expéditions du Capitaine Dupaix ordonnés en 1805, 1806 et 1807, pour la recherche des antiquités du pays notamment celles de Mitla et de Palenque; accompagnée des dessins de Castañeda. Vols. 1-3. Paris. 
* 1969. Expediciones acerca de los monumentos de la Nueva España, 1805-1808. Madrid.

== Literatur ==
* [[Foni Le Brun-Ricalens|Le Brun, F.]], [[Claude Wey|C. Wey]] &amp; [[Leonardo López Lujan|L. López Lujan]], 2020. 
**''Un tournant fondamental. Dupaix et Humboldt: précurseurs de l'archéologie du «Nuevo Mundo» (1/3).'' [[Die Warte]] 36/2636 vum 9. Januar 2020, S. 6-7.
**''Un explorateur luxembourgeois méconnu. Guillaume alias &quot;Guillermo&quot; Dupaix (1746-1818) est à l'origine des premières expéditions archéologiques au Mexique (1805-1808).'' Die Warte 37/2637 vum 16. Januar 2020, S. 4-5.
**''Une rencontre décisive. Dupaix et Humboldt à Mexico en 1803 ou l'essor de l'Archéologie du «Nuevo Mundo» (3/3)''. Die Warte 39/2639 vum 30. Januar 2020, S. 4-5. 
* Le Brun-Ricalens, F., 2014. ''Guillaume Joseph Dupaix (1746-1818) alias Guillermo Dupaix : un Luxembourgeois méconnu aux origines de l'archéologie précolombienne et mexicaine.'' ''[https://web.archive.org/web/20160305190806/http://www.mesoweb.com/about/articles/Dupaix.pdf Archaeologia luxemburgensis]'' [https://web.archive.org/web/20160305190806/http://www.mesoweb.com/about/articles/Dupaix.pdf 1: 130-151].
* López Luján, L., 2015. ''El capitán Guillermo Dupaix y su álbum arqueológico de 1794.'' ''[http://www.mesoweb.com/about/articles/Dupaix_album.pdf]''.
==Um Spaweck==
{{Commonscat}}
*[https://www.mesoweb.com/es/articulos/sub/Explorateur.pdf Artikel an ''Die Warte'']
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Dupaix Guillaume}}
[[Kategorie:Gebuer 1746]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Archeologen]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1818]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Auteuren]]</text>
      <sha1>mnzbxx3pr4851segv5dhtelsw8u5399</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Haupeschkierch zu Kauneref</title>
    <ns>0</ns>
    <id>115649</id>
    <revision>
      <id>2685451</id>
      <parentid>2593552</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T02:24:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685451</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7961" sha1="ia4k5ycsdlxi683d8sjcp2d3ci54b2d" xml:space="preserve">{{Infobox Kierchentabell nei
 | Numm = Kierch vu Kauneref
 | Foto gewënscht =
 | Bild = Kirche Kaundorf 04.jpg
 | Bildtext = Filialkierch vu Kauneref (2014)
 | Bild héich = 
 | Bildtext héich = 
 | Uertschaft = [[Kauneref]]
 | Par = [[Par Öewersauer Saint-Pirmin|Öewersauer&lt;br&gt;Saint-Pirmin]]
 | Dekanat = [[Dekanat Norden|Norden]]
 | Numm / Patréiner = Hl. Haupert
 | Architekt(en) =
 | Baujoer = 1750
 | Konsekratiounsjoer = 
 | Koordinaten = {{coor dms|49|55|14.4|N|05|54|03.5|O}}
 }}
D''''Kierch zu Kauneref''' ass eng [[Kathoulesch Kierch|kathoulesch]] [[Kierch]], déi zur [[Par Öewersauer Saint-Pirmin]], zum [[Dekanat Norden]] an zu der [[Stauséigemeng]] gehéiert.

De [[Patréiner]] vun der Kierch ass den [[Hubert vu Léck|hellegen Haupert]], deem säi Fest den 3. November gefeiert gëtt.

D'Kierch steet zentral an der Uertschaft op der Strooss ''An der Lee''. Nieft der Kierch ass de [[Kierfecht]] ugeluecht.

Se gouf de 5. Dezember 2024 als [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Stauséigemeng|national Kulturierfschaft klasséiert]].&lt;ref&gt;{{INPA-DH}}&lt;/ref&gt;

== Geschicht ==
Déi haiteg Kierch staamt aus dem Joer 1750, dat uewen op der Westsäit vum Tuerm mat [[Ankereisen|Ankerkreep]] uginn ass. Virdru gouf et schonn eng Parkierch, déi awer zirka 1&amp;nbsp;km ëstlech vum Duerf op der Gewan stoung ({{Coor dms1|49|55|16.7|N|05|54|49.8|O}}), déi dofir haut nach den Numm ''Al Kiirch'' dréit. Op där Plaz ass haut näischt méi vun der aler Kierch ze gesinn, et erënnert nëmmen nach eng kleng Kapell un d'Kierch an e Gedenksteen un déi Leit aus der Par, déi um Kierfecht ronderëm bis 1750 begruewe goufen. Duerch Dokumenter ass awer gewosst, datt am Joer 1615 Reparaturen um Kiercheschëff gemaach goufen. Tëscht 1680 a 1700 goufe Reparaturen um Chouer an um Tuerm gemaach a 1725 Reparaturen um Daach.

Wéi aus Dokumenter vu 1721 ervirgeet gouf et zu Kauneref selwer awer och nach eng Kapell, un déi op Wonsch vum Paschtouer Huberti eng Sakristei sollt ugebaut gi fir d'Ornamenter vun der Parkierch besser kënnen ze versuergen. Am Joer 1729 huet de Paschtouer Huberti scho probéiert, fir en Neibau vun der Parkierch am Duerf ze erreechen, koum domat awer net duerch. 1735 krut déi al Parkierch nach en neien [[Altor]], dee vum Konschtschräiner [[Jean-Georges Scholtus]] vu [[Baaschtnech]] geliwwert gouf. Dësen Altor gouf no dem Neibau 1750 an déi nei Kierch iwwerholl.
Als eenzege baulechen Iwwerrescht vun der aler Kierch ass an der Südsäit vun der neier Kierch eng stenge Sakramentsnisch mat engem gotesche Bou erhalen, déi als Dafnisch ëmfunktionéiert gouf.

1749 koum et ënner dem Paschtouer Vietor zu enger Decisioun fir eng nei Kierch mat engem Kierfecht op engem Terrain am Duerf ze bauen. D'Kierch gouf de 27. Juni 1769 vum [[Bëschof|Weihbëschof]] vu [[Léck]], dem Karl-Alexander vun Arberg a Vallengin konsekréiert. Gréisser Ëmbaute goufen un der Kierch kengt gemaach , awer eng Rei méi kleng Renovatiounen an Erneierungen. 1895 goufe Kierchebänken ugeschaaft, 1896 d'Sakristei ugebaut, 1904 en [[Duxall]] iwwer de Beichtstill am Agank vum Schëff gebaut, 1922 d'Säitenaltär vum Sculpteur J. Peters renovéiert, 1925 de Chouer mat Zeene vum Hubertus a Pirminus ausgemoolt an 1945 d'Fassad erneiert.

Bis de 7. Mee 2017 war d'Kierch vu Kauneref och d'Parkierch vun der [[Par]] Kauneref, déi zum [[Parverband Öwersauer, Sankt Pirmin]], zu der [[Pastoralregioun Norden]] an zum Dekanat [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]] gehéiert huet. Zur fréierer Par [[Kauneref]] huet ausser der Parkierch vu Kauneref och nach d'[[Pirminuskapell Kauneref|Pirminuskapell vu Kauneref]] an d'[[Kierch Bidscht|Kierch vu Bidscht]] gehéiert.

== D'Paschtéier vu Kauneref ==
{{Div col}}
* 1580 - 1591: Joannes Lulling (oder Lüllingen) vu Lëllgen
* 1592 - 1640: Peter Clemens vu Crendal (och Peter Crendal), warscheinlech vu Kréindel
* 1640 - 1658: Hubert(us) Thomé (oder Thomae) vu Wolz
* 1658 - 1673: Peter-Georg Frassel vun Helzen
* 1673 - 1678: Petrus Lorens (oder Lorentz) vu Wolz
* 1678 - 1704: Nicolaus Serva(i)s (oder Sirwas) vu Wolz
* 1705 - 1738: Joannes-Fridericus Huberti vu Wolz
* 1738 - 1763: Petrus Vietor (oder Victor) vu Wolz
* 1763 - 1787: Joannes-Baptista Geymer vu Garnech
* 1787 - 1793: Michael Schaack vun Nidderwolz
* 1793 - 1806: Johann-Baptist Greyn vu Méchelbuch
* 1806 - 1825: Michel Bartholom(e)y (oder Barthelemy) vu Kauneref
* 1825 - 1826: Johann-Baptist Schartz vun Nidderwolz
* 1827 - 1843: Nikolaus Euwers (oder Euvers) vu Boukels (bei Géisdref)
* 1843 - 1852: Nikolaus Lenertz vu Reiler
* 1852 - 1865: (Johann-)Heinrich Neumann vu Biwesch
* 1866 - 1868: Johann Heinrich Winandy vu Welschent
* 1868 - 1884: Mathias Daman vu Miezeg (Messancy)
* 1884 - 1889: Mathias Weiler vu Closdellt
* 1890 - 1900: Théodore Meyers vu Bäerdref
* 1900 - 1905: Philippe Schmit(t) vun Hemstel
* 1905 - 1914: August Win(c)kel vu Peppeng
* 1914 - 1925: Jean-Pierre Weisgerber vun Esch-Uelzecht
* 1925 - 1936: Franz Thill vu Munzen
* 1936 - 1943: Marcel Wantz vu Veianen
* 1943 - 1949: Jean-Pierre Kirsch vun Esch-Uelzecht
* 1949 - 1964: Alphonse Wolzfeld vun Iechternach
* 1964 - 1971: Johann Bichler vu Péiteng
* 1971 - 1976: Pierre Ries vun Diddeleng
* 1976 - 1980: Alexis Hoffmann vun Iechternach (Paschtouer zu Ënsber a Parverwalter vu Kauneref)
* 1980 - 1983: Nicolas Rausch vu Beetebuerg (Paschtouer zu Wolz a Parverwalter vu Kauneref)
* 1983 - 1994: Marcel Pündel vun Iechternach (Kaploun, spéider Paschtouer zu Wolz a Parverwalter vu Kauneref)
* 1994 - 1997: Pierre Faber vu Bouneweg (Parverwalter, zanter 1994 ass Kauneref am [[Parverband Wooltz]])
* 1997 - 2013: Paul Muller vu Réiden op der Atert&lt;ref&gt;[https://www.pressreader.com/luxembourg/luxemburger-wort/20131004/282265253142748 &quot; 'Ein Denkmal in den Hezen'. Pfarrverband St-Pirmin nimmt Abschied von Pfarrer Paul Mulller.&quot;] ''Luxemburger Wort'' 04.10.2013.&lt;/ref&gt;
* 2013 - : Marco Wehles
{{Div col end}}

==Klacken==
Well d'Kiercheklacke wärend der Zäit vun der franséischer Revolutioun confisquéiert an ageschmolt goufen, krut d'Kierch 1873 ënner dem Paschtouer Mathias Daman dräi nei Klacken, déi vun der belscher [[Klackegéisserei Causard]] vun [[Tellin]] gegoss goufen.
* d'Klack Maria, 97&amp;nbsp;cm Ø, 81&amp;nbsp;cm héich, 500&amp;nbsp;kg
* d'Klack Hubertus, 86&amp;nbsp;cm Ø, 71&amp;nbsp;cm héich, 350&amp;nbsp;kg
* d'Klack Joseph, 77&amp;nbsp;cm Ø, 67&amp;nbsp;cm héich, 250&amp;nbsp;kg
Allen dräi Klacken hunn e [[Chronogramm]], dat d'Joreszuel 1873 ergëtt.

== D'Uergel ==
D'Kierch krut 1991 eng nei elektronesch Uergel vun der Mark Ahlborn, déi de 27. Abrëll geseent gouf. Virdrun ass en Harmonium benotzt ginn, deen an den 1960er Joren ugeschaaft gouf.

== Literatur ==
* Organisationskomitee Kaunerëfer Kiirch 1750-2000: ''250 Joër Poorkiirch am Duerf: Cauchendorff -&gt; Kaunerëf'', 2001, Impr. Centrale, 464 S., ISBN 2-919884-52-2

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu reliéise Gebaier zu Lëtzebuerg]]
* [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Paren]]
* [[Lëscht vun de fréiere Lëtzebuerger Paren]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Église Saint-Hubert (Kaundorf)|{{PAGENAME}}}}
* [https://web.cathol.lu/rubrique68 Websäit vun der Par Öewersauer Saint-Pirmin]
* [https://web.archive.org/web/20170621190544/http://stpirmin.lu/index.php/d-kierch-vu-kaunref D'Kierch op der Websäit vun der Par Öewersauer Saint-Pirmin]
* [https://www.facebook.com/photo?fbid=3059187637453116&amp;set=pcb.2555199178064703 D'Kierch Kauneref an der Facebookgrupp ''Patrimoine religieux Luxembourg - Reliéisen Ierwen Lëtzebuerg''] {{sic}}

&lt;gallery&gt;
Kirche Kaundorf 01.jpg|D'Kierch vun Nordweste gesinn
Kirche Kaundorf 03.jpg|D'Kierch vu Süde gesinn
Kirche Kaundorf 02.jpg|Agank vun der Kierch
&lt;/gallery&gt;
{{Referenzen}}
[[Kategorie:Haupeschkierchen an Haupeschkapellen zu Lëtzebuerg|Kauneref]]
[[Kategorie:Kierchen a Kapellen am Dekanat Norden|Kauneref]]
[[Kategorie:Stauséigemeng]]
[[Kategorie:Bauwierker 1750]]
[[Kategorie:Klasséiert Kierchen a Kapellen]]</text>
      <sha1>ia4k5ycsdlxi683d8sjcp2d3ci54b2d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lee Trail</title>
    <ns>0</ns>
    <id>121923</id>
    <revision>
      <id>2685584</id>
      <parentid>2636275</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:09:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>nei Infobox</comment>
      <origin>2685584</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1171" sha1="43k21x3wk2qlrnzq185545d62ty9axi" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''Escapardenne Lee Trail''' ass e Wanderwee am Éislek tëschent Ettelbréck a Kautebaach, deen den Uschloss vun der Nordstad un den [[Éislek Trail|Escapardenne Éislek Trail]] mécht an iwwer 53&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Ettelbréck]] || Buerschter Millen || 17,6&amp;nbsp;km
|-
| [[Buerschter Millen]] || Houschent || 19,6&amp;nbsp;km
|-
| [[Houschent]] || [[Kautebaach]] || 15&amp;nbsp;km
|}

De Lee Trail gouf den 18. Juni 2015 zu Ettelbréck inauguréiert a krut de Label vun der [[Europäesch Wandervereenegung|Europäescher Wandervereenegung]] vum Vizepresident Armand Ducornet iwwerbruecht.&lt;ref&gt;Cf. Nouveau: Lee Trail. In ''Regulus'' 4 / 2015: 31.&lt;/ref&gt;

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
* [[Éislek Trail]]
* [[La traversée des pays et des âges]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardennen

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20151005075516/http://blog.escapardenne.eu/?page_id=2190 Internetsäit iwwer de Lee Trail op escapardenne.eu]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>43k21x3wk2qlrnzq185545d62ty9axi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685606</id>
      <parentid>2685584</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:43:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>.....</comment>
      <origin>2685606</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1173" sha1="akadczu13wc80i7n0604pql0j0snip1" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''Escapardenne Lee Trail''' ass e Wanderwee am Éislek tëschent [[Ettelbréck]] a [[Kautebaach]], deen den Uschloss vun der Nordstad un den [[Éislek Trail|Escapardenne Éislek Trail]] mécht an iwwer 53&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Ettelbréck]] || Buerschter Millen || 17,6&amp;nbsp;km
|-
| [[Buerschter Millen]] || Houschent || 19,6&amp;nbsp;km
|-
| [[Houschent]] || [[Kautebaach]] || 15&amp;nbsp;km
|}

De Lee Trail gouf den 18. Juni 2015 zu Ettelbréck ageweit a krut de Label vun der [[Europäesch Wandervereenegung|Europäescher Wandervereenegung]] vum Vizepresident Armand Ducornet iwwerbruecht&lt;ref&gt;Cf. Nouveau: Lee Trail. In ''Regulus'' 4 / 2015: 31.&lt;/ref&gt;.

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
* [[Éislek Trail]]
* [[La traversée des pays et des âges]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardennen

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20151005075516/http://blog.escapardenne.eu/?page_id=2190 Internetsäit iwwer de Lee Trail op escapardenne.eu]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>akadczu13wc80i7n0604pql0j0snip1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685607</id>
      <parentid>2685606</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:43:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2685607</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1186" sha1="rpe1tg5k3fix7df6o2mgaat4ac2l6zl" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''Escapardenne Lee Trail''' ass e [[Wanderen|Wanderwee]] am Éislek tëschent [[Ettelbréck]] a [[Kautebaach]], deen den Uschloss vun der Nordstad un den [[Éislek Trail|Escapardenne Éislek Trail]] mécht an iwwer 53&amp;nbsp;km follgend Etappe virgesäit:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Depart !! Arrivée !! Distanz
|-
| [[Ettelbréck]] || Buerschter Millen || 17,6&amp;nbsp;km
|-
| [[Buerschter Millen]] || Houschent || 19,6&amp;nbsp;km
|-
| [[Houschent]] || [[Kautebaach]] || 15&amp;nbsp;km
|}

De Lee Trail gouf den 18. Juni 2015 zu Ettelbréck ageweit a krut de Label vun der [[Europäesch Wandervereenegung|Europäescher Wandervereenegung]] vum Vizepresident Armand Ducornet iwwerbruecht.&lt;ref&gt;Cf. Nouveau: Lee Trail. In ''Regulus'' 4 / 2015: 31.&lt;/ref&gt;

== Kuckt och ==
* [[Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
* [[Éislek Trail]]
* [[La traversée des pays et des âges]], e lëtzebuergesch-belsche Wanderwee an den Ardennen

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20151005075516/http://blog.escapardenne.eu/?page_id=2190 Internetsäit iwwer de Lee Trail op escapardenne.eu]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>rpe1tg5k3fix7df6o2mgaat4ac2l6zl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Guillaume Hotton</title>
    <ns>0</ns>
    <id>124335</id>
    <revision>
      <id>2685430</id>
      <parentid>2666270</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:04:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Melouresbot</username>
        <id>1237</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* top */ Orthographie, replaced: a [[N →  an [[N using [[Project:AWB|AWB]]</comment>
      <origin>2685430</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1582" sha1="e6zaaj8rywj7rz8zgednw23h74spnol" xml:space="preserve">De '''Guillaume Hotton''', gebuer [[1577]] am [[Ardennen|Ardennerduerf]] [[Hotton]] (deemools [[Herzogtum Lëtzebuerg]], haut an der [[Provënz Lëtzebuerg|belscher Provënz Lëtzebuerg]]), a gestuerwe [[1629]], war e [[Jesuitten|Jesuittepater]], deen an [[Neispuenien]] gelieft a geschafft huet.

Hien ass den éischte Lëtzebuerger an der neier Welt, vun deem et dokumentéiert Berichter gëtt. Den Hotton war fir d'éischt [[Paschtouer]] a sengem Heemechtsduerf, ier en an de Jesuittenuerden agetratt ass an als Missionnaire a [[Mexiko]] goung. De Pater Martin de Bruges ernimmt den Hotton am Februar an am Abrëll 1617 an zwéi Bréiwer aus Mexiko. Et gëtt och zwéi Bréiwer vum Hotton selwer, aus Mexiko (Oktober 1617) a vu Cynaloa (Sinaloa - Januar 1618). De Pater Hotton beschreift doran, wéi d'Indioen ''un grain qu'ils nomment mayse'' ubauen an doraus eng Zort Brout maachen. Hie schreift och vun enger ''herbe'', aus där d'Urawunner [[Branntewäin]], [[Ueleg]], [[Esseg]], [[Gezei|Kleeder]], [[Seel]]er a [[Pabeier]] maachen. Bei där Planz handelt et sech héchstwahrscheinlech ëm d'[[Agav]].

==Quellen== 
*Ausstellung „Orchidées, cacao et colibris - Naturalistes et chasseurs de plantes luxembourgeois en Amérique latine“ vum 4.12.2015 bis zum 17.7.2016 am [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Naturmusée]]
*[http://www.wort.lu/de/business/the-first-immigrant-4f61cd1de4b0860580aaabd9 The first immigrant op wort.lu]

{{DEFAULTSORT:Hotton Guillaume}}
[[Kategorie:Gebuer 1577]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1629]]
[[Kategorie:Missionnairen]]
[[Kategorie:Jesuitten]]</text>
      <sha1>e6zaaj8rywj7rz8zgednw23h74spnol</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rue de Strasbourg (Stad Lëtzebuerg)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>124894</id>
    <revision>
      <id>2685464</id>
      <parentid>2656932</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T07:49:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39562-59</username>
        <id>72172</id>
      </contributor>
      <comment>/* Geschicht */</comment>
      <origin>2685464</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4444" sha1="94pr0p1tbg5wpmtshszzhsf3d3dvgy1" xml:space="preserve">{{Infobox Strooss nei}}
D''''Stroossbuerger Strooss''' (offiziell: ''Rue de Strasbourg'') ass eng Strooss am [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Se huet hiren Ufank um Wupp vun der [[Nei Avenue|Neier Avenue]] a leeft a Richtung [[Südwest]]e bis bei d'[[Rue Jean-Baptiste-Merkels|Rue Jean-Baptiste Merkels]].

Ongeféier an der Mëtt vun der Strooss läit nërdlech dovun - tëscht der [[Rue Adolphe-Fischer]] an der [[Rue Mil-Neuf-Cents|Rue 1900]] - d''''Stroossbuerger Plaz'''.

==Geschicht==
Ausganks vun den [[1850]]er Jore gouf d'[[Gare Lëtzebuerg|Gare]] a Betrib geholl. De Standuert vun der Gare war sengerzäit vun der preisescher Militärverwaltung strateegesch baussent der Festung festgeluecht ginn, um Territoire vun der deemoleger [[Gemeng Hollerech]].

Ronderëm d'Gare huet sech dunn am Laf vun der Zäit e Wunn- a Geschäftsquartier entwéckelt; d'Stroossbuerger Strooss ass haut - absënns am ieweschten Deel - eng lieweg Geschäftsstrooss mat klenge Butteker, Caféen a Restauranten.

Nodeems den 1. Juni 1920 d'Gemengen [[Gemeng Hamm|Hamm]], Hollerech a [[Rollengergronn]] mat der Stad Lëtzebuerg [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg#Geschicht|fusionéiert]] hunn, gouf et néideg verschidde Stroossen nei ze benennen, well et vereenzelt [[odonymie|Odonymmen]] e puermol gouf. Bis 1925 huet d'Strooss Nilleswee (Rue Nilles) geheescht, no der Zéissenger Bauerefamill, déi do Lännereien hat.&lt;ref&gt;„[[Media:Biermann, Plan Luxembourg en 1907.jpg|Luxembourg en 1907]]“, Stadplang vum [[Jean-Pierre Biermann]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[[Fanny Beck]], 2005. ''[https://web.archive.org/web/20160304211243/http://onsstad.vdl.lu/uploads/media/ons_stad_79-2005_32.pdf Was bedeuten die Straßennamen der Stadt?]'' [[Ons stad]] 79: 32&lt;/ref&gt; ier se dunn den haitegen Numm krut.

==Stroossbuerger Plaz==
D'Stroosbuerger Plaz läit um hallwe Wee op der Stroossbuerger Strooss.&lt;ref&gt;[Quell vun dësem Kapitel: Céline Spithoven, Monica Camposeo, Anne Wolff: [https://www.rtl.lu/news/national/a/1889549.html Eng Strooss mat vill Geschicht, déi een och haut nach gesäit.&quot;] rtl.lu, 11.04.2022.&lt;/ref&gt; 1910 war virgesinn, duer eng Kierch fir den neie Quartier, deen am Entstoe war, ze bauen. Well awer kuerz drop d'Garer Kierch um Stater Territoire gebaut gouf, déi och d'Awunner vun Hollerech besiche konnten (nach éier d'Stad an d'[[Gemeng Hollerech]] fusionéiert haten) gouf dës Iddi nees fale gelooss. D'20. Joerhonnert duerch war et eng ëffentlech Plaz, déi als Maartplaz, an ëmmer méi als Parkplaz benotzt gouf, a wou eemol am Joer Kiermesbuden drop waren. 1999 gouf d'Plaz autofräi gemaach an eng Spillplaz amenagéiert.

Vun 1951 bis 1999 war do den Economat, ee vun den éischte Supermarchéen am Land.

==Gebaier==

==Biller==
&lt;gallery widths=&quot;200&quot;&gt;
Rue de Strasbourg Luxembourg - July 2012.JPG|&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;D'Stroossbuerger Strooss&lt;/DIV&gt;
Eck Stroossbuerger a Joseph-Junck-101.jpg|&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;Eck Stroossbuerger- a [[Joseph Junck|Joseph-Junck]]-Strooss&lt;/DIV&gt;
Fleuriste Roger Klein, 54, rue de Strasbourg-101.jpg|&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;De Blummebuttek Roger Klein um Eck vun der [[Rue Adolphe-Fischer|Adolphe-Fischer]]-Strooss.&lt;/DIV&gt;
Garage St Christophe, rue de Strasbourg-101.jpg|&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;De Garage St Christophe…&lt;/DIV&gt;
Luxembourg-ville Garer Stuff rue de Strasbourg.jpg|&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;d'Garer Stuff…&lt;/DIV&gt;
King's Club, 36, rue de Strasbourg-101.jpg|&lt;DIV ALIGN=&quot;CENTER&quot;&gt;an de King's Club an der Stroossbuerger Strooss.&lt;/DIV&gt;
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* Céline Spithoven, Monica Camposeo, Anne Wolff, „''An der Stroossbuerger Strooss''“, Reportagen op RTL, gekuckt de 16. Abrëll 2022 op RTL-Play:
**[https://play.rtl.lu/shows/lb/journal/episodes/r/3285659 1. Deel] 11. Abrëll 2022
**[https://play.rtl.lu/shows/lb/journal/episodes/r/3285825 2. Deel] 12. Abrëll 2022
**[https://play.rtl.lu/shows/lb/journal/episodes/r/3285903 3. Deel] 13. Abrëll 2022
**[https://play.rtl.lu/shows/lb/journal/episodes/r/3286005 4. Deel] 14. Abrëll 2022
**[https://play.rtl.lu/shows/lb/journal/episodes/r/3286157 5. Deel] 15. Abrëll 2022

{{Navigatioun Avenuen an der Stad Lëtzebuerg}}
{{Navigatioun Boulevarden an der Stad Lëtzebuerg}}
{{Navigatioun Stroossen an der Stad Lëtzebuerg}}
{{Navigatioun Plazen an der Stad Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Stroossen am Garer Quartier|Strasbourg]]</text>
      <sha1>94pr0p1tbg5wpmtshszzhsf3d3dvgy1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FUNcube-1</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127600</id>
    <revision>
      <id>2685372</id>
      <parentid>2469433</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:55:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685372</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3424" sha1="k54rxb5l84vw54fs00pfxh8976g4ssz" xml:space="preserve">{| border=&quot;0&quot; width=&quot;336&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;1&quot; style=&quot;margin-left:0.5em; background:#FBBFFA; float:right;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; | FUNcube-1
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| align=&quot;center&quot; colspan=&quot;2&quot; |[[Fichier:FUNcube-1.jpg|thumb|300px|center|Den Amateurfunksatellit FUNcube-1]]
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Typ|| Amateurfunksatellit
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Land || [[Fichier:Flag of the Netherlands.svg|border|34px]] [[Fichier:Flag of the United Kingdom.svg|border|40px]]
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Agentur || [[AMSAT]]-UK, [[AMSAT]]-NL
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| [[COSPAR-Bezeechnung]] || 2013-066AE
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Apogeum || 690&amp;nbsp;km
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Perigeum || 602&amp;nbsp;km
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]]|| 97,8°
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Mass|| 1&amp;nbsp;kg
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Bunn-Ëmlafzäit || 97,5 min
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Exzentrizitéit || 
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Start|| [[21. November]] [[2013]], 07:10 [[Koordinéiert Weltzäit|UTC]] 
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Startplaz || [[Kosmodrom Jasny]]
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Drorakéit || [[Dnepr (Rakéit)|Dnepr]]
|- bgcolor=&quot;#FFFAFA&quot;
| Status|| aktiv
|}
De '''FUNcube-1''' (nom Start och '''AMSAT-OSCAR 73''' genannt) ass en [[Amateurfunksatellit]], deen a kollektiver Aarbecht vu britteschen an hollänneschen Amateurfunker entwéckelt a gebaut gouf. Formell ass de FUNcube-1 als hollännesche Satellit registréiert.&lt;ref name=&quot;FUNcube&quot;&gt;FUNcube: [http://funcube.org.uk/ Offiziell Websäit]&lt;/ref&gt;

De [[Cubesat]]-Satellit gouf den [[21. November]] [[2013]] vum [[Kosmodrom Jasny]] aus gestart. Hie gouf zesumme vun [[AMSAT]]-UK an [[AMSAT]]-NL gebaut an huet en 20&amp;nbsp;kHz breeden [[Transponder (Satellit)|Lineartransponder]] fir Zweewee-Funkverkéier mat [[Uplink]] am [[70-Zentimeter-Band]] an [[Downlink]] am [[2-Meter-Band]] u Bord.

D'Buedemkontrollstatioun steet am National Radio Centre vun der [[Radio Society of Great Britain]] beim Museum am [[Bletchley Park]].&lt;ref&gt;[http://amsat-uk.org/2013/11/22/bbc-visit-funcube-station-at-rsgb-national-radio-centre/ BBC visit FUNcube station at RSGB National Radio Centre]&lt;/ref&gt;

== Empfänger ==
[[Fichier:FUNcube Dongle Pro.jpg|thumb|left|Empfänger mat USB- an Antennebéchs]]
Fir d'Ënnerstëtzung vu Schoulen an aneren Interessenten, déi FUNcube empfänke wëllen, huet AMSAT en einfache [[Software Defined Radio|SDR]]-Empfänger a Form vun engem [[USB-Stick]] entwéckelt.&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://adsadvance.co.uk/uk-s-funcube-1-satellite-launches-successfully.html |Titel=UK’s FUNcube-1 satellite launches successfully |Gekuckt=2016-10-14 |archivedate=2016-06-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160606173544/http://adsadvance.co.uk/uk-s-funcube-1-satellite-launches-successfully.html }}&lt;/ref&gt;

De &quot;FUNcube Dongle&quot; genannten Empfänger ass vun der Langwellefrequenz 150&amp;nbsp;kHz bis 1,9&amp;nbsp;GHz ze benotzen, also och fir den Empfang vu Radio an aner Satellittesignaler gëeegent.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20131202223123/http://www.wimo.de/download/Testbericht_Funkamateur_funcube.pdf Testbericht FUNcube-Dongle] (däitsch; PDF; 2,5&amp;nbsp;MB)&lt;/ref&gt;
{{clearleft}}

== Kuckt och ==
{{Kuckt och Portal:Astronomie}}

== Um Spaweck ==
* [http://funcube.org.uk/ Offizielle Website]
{{Referenzen}}&gt;

[[Kategorie:Amateurfunksatellitten]]
[[Kategorie:CubeSat]]
[[Kategorie:Brittesch Raumfaart]]
[[Kategorie:Hollännesch Raumfaart]]
[[Kategorie:2013 an der Raumfaart]]</text>
      <sha1>k54rxb5l84vw54fs00pfxh8976g4ssz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>D'Vulleparlament am Gréngewald</title>
    <ns>0</ns>
    <id>128220</id>
    <revision>
      <id>2685588</id>
      <parentid>2640957</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:17:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39520-18</username>
        <id>72175</id>
      </contributor>
      <comment>Sazbau ergänzt</comment>
      <origin>2685588</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10105" sha1="oqvfz53o6dvmzu5yopime4rthyb4p5a" xml:space="preserve">'''''D'Vulleparlament am Gréngewald''''' (Original Schreifweis: ''D'Fulleparlamènt am Gréngewald'') ass e politesch-satirescht Gedicht op Lëtzebuergesch vum [[Edmond de la Fontaine|Dicks]] (Edmond de la Fontaine, 1823-1891). Et gouf de [[5. November]] [[1848]] anonym am ''[[Der Volksfreund (1848)|Volksfreund]]'' publizéiert, enger Zeitung déi vun der [[Regierung de la Fontaine]] ënnerstëtzt gouf.

Den Dicks, Fils vum Regierungspresident [[Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine|Théodore de la Fontaine]], huet mat den 21 Strophe vum ''Vulleparlament'' dat bekannt Vollekslidd ''Vullenhochzäit'' nogedicht. Hien huet de Spunnes gedriwwe mat 15 Deputéiert déi - mat Ausnam vum [[Auguste Collart (1782-1870)|August Collart]] a [[Vendelin Jurion]] - zu der Oppositioun an der [[Chamber]] gehéiert hunn a domat „Géigner“ vu sengem Papp waren. Doduerch, datt hie s'als Vullen duergestallt huet, huet den Dicks de Geck gemaach mat hire perséinlechen Eegenaarten, Schwächten an absurde politesche Fuerderungen.

An dësem Gedicht trëtt den Dicks als Géigner vun de progressiv-liberalen a volleksnoen Deputéiert erviir. Duerch dat neit agefouert Walrecht am Joer 1848 si fir d'éischt Kéier Deputéiert am Parlament vertrueden, déi weeder zu der kultivéierter [[Bourgeoisie]] nach zum [[Besëtzbiergertum]] gehéieren. Des Weidere weist hie mam Gedicht seng Mëssuechtung fir de parlamentareschen a demokratesche System.&lt;ref&gt;http://www.autorenlexikon.lu/page/author/492/4927/DEU/index.html&lt;/ref&gt;

== Text vum Gedicht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/92nkszk0h/pages/4/articles/DTL48 DʼVULLEPARLAMENT AM GRENGEWALD. (ob dʼWeis vun der Vullenhóchzeit.)]. In: Der Volksfreund (1848), nº 79 (05.11.1848), p. 4. [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt; ==
:''ëmgeschriwwen an déi aktuell Lëtzebuerger Schreifweis;''
:''d'Strophe goufen hei nummeréiert fir et méi einfach ze maachen, d'Textpassagen erëmzefannen''
{{Div col|3|small=yes}}
(1) Déi Kréi als gescheitste Vull
&lt;br&gt;Sëtz op dem Presidentestull
&lt;br&gt;Déi Räeren, déi Räeren,
&lt;br&gt;Déi spillen d'Sekreetären.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(2) A wéi gesouch de President
&lt;br&gt;Datt d'Deputéierten all present,
&lt;br&gt;Houscht hien: hëm, hëm.
&lt;br&gt;A seet mat enger staarker Stëmm:
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(3) “Dir Häre Vullen, haalt iech stëll,
&lt;br&gt;“Dir sidd heihi beruff, fir vill ...
&lt;br&gt;“Ze schwätzen, schwätzen,
&lt;br&gt;“Är Kloen auserneen ze setzen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(4) En ale Kueb fänkt un a seet:
&lt;br&gt;“Wéi d'Welt haut steet, 't deet engem Leed!
&lt;br&gt;“Kiriee!, kiriee!
&lt;br&gt;“O Jëses Maria jeminee!!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(5) - “Jo”, seet eng Eil “wat opgekläert
&lt;br&gt;“Dat war zu aller Zäit verkéiert;
&lt;br&gt;“Ze vill Liicht, Liicht,
&lt;br&gt;“Verdroe mir net am Gesiicht.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(6) Déi Nuechtegail fänkt nun och un,
&lt;br&gt;Wëllt, datt all Vull eng Stëmm soll hunn.
&lt;br&gt;Däi Gesang, Gesang,
&lt;br&gt;Nuechtegail, fënnt nach wéineg Klang.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(7) E Mierhong, wat dréit eng Paréck,
&lt;br&gt;Seet: “Fort mat alle Vullestréck!”
&lt;br&gt;“Meng ganz Clique, Clique,
&lt;br&gt;“An ech wëllen d'Republik.”
&lt;br&gt;(8) De Schnauzvull steet dem Mierhong bäi,
&lt;br&gt;A rifft: “'t ass glat keng Geckerei!
&lt;br&gt;“Mir aner, aner
&lt;br&gt;“Si rout Republikaner.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(9) De Vugel Greif steet op a biet
&lt;br&gt;Ëm d'Wuert an hält déi follgend Ried:
&lt;br&gt;“Dir Hären, Hären,
&lt;br&gt;“'t geet iwwer d'Fonctionnairen!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(10) “Dat si verfluchte Kärelen:
&lt;br&gt;“Sinn houfreg wéi d'Goldmärelen,
&lt;br&gt;“Déi Broutdéif, Broutdéif,
&lt;br&gt;Der Däiwel en Tractemente géif!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(11) “Bravo!” soen d'hongeregst Vullen, d'Gäns
&lt;br&gt;A reiwe sech vu Freed hir Pänz,
&lt;br&gt;Saperment, Saperment!
&lt;br&gt;“Mir päifen en en Tractement.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(12) Dorop d'Märel bleech vu Roserei:
&lt;br&gt;“Du solls dach Vugel Greif elei,
&lt;br&gt;“Begräifen, begräifen.”
&lt;br&gt;“Stëll, wann all Vulle päifen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(13) De Mitock jäizt: “Keng Steiere méi,
&lt;br&gt;“Keng Schoul, kee Wäirecht, keng Chaussée,
&lt;br&gt;“Keng Mairen&lt;ref&gt;vu ''maire'' {{fr}} = Buergermeeschter&lt;/ref&gt;, Mairen,
&lt;br&gt;“A fort mat allen Hären!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(14) “Ja”, rifft de Schnuddli-Rouderack,
&lt;br&gt;“Erof och mat der Lompeklack!
&lt;br&gt;“D'Gendaarmen, d'Gendaarmen 
&lt;br&gt;“An d'Gesetz iwwer d'Aarmen.”
&lt;br&gt;(15) Dertëschent ëmmer fort, d'Schielmees
&lt;br&gt;Zerschwätzt sech iwwer alles hees;
&lt;br&gt;Déi Grasméck, Grasméck,
&lt;br&gt;Ass hei an do och mächteg flénck.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(16) “'t geet anescht”, rifft een: Kukrukuen!
&lt;br&gt;“Ech sinn iwwer iech all den Huen:
&lt;br&gt;“Gëtt uecht, gëtt uecht!
&lt;br&gt;“Ech hunn d'Constitutioun geluecht!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(17) “Ma dat ass laang nach net genoch;
&lt;br&gt;“O wier ech nëmmen Här eng Woch!
&lt;br&gt;“Gëtt mer eng Plaz, Plaz,
&lt;br&gt;“Soss sidd dir all e Vull fir d'Kaz!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(18) “'t ass wouer”, seet de President,
&lt;br&gt;“'t ass d'Schold all vum Gouvernement.
&lt;br&gt;“Déi Cola'en, Cola'en
&lt;br&gt;“Déi sollen d'Gléck vum Land haut man.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(19) “Hurra!” jäizt alles “Vive la Belsch!”
&lt;br&gt;“'lo ginn déi Däitsch och nammel Welsch!
&lt;br&gt;“President, President
&lt;br&gt;“Erof mat dem Gouvernement!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(20) A wéi se alles ëmgehäit,
&lt;br&gt;Koum ënner se vill Näid a Sträit;
&lt;br&gt;Si schaimen, schaimen,
&lt;br&gt;Ee wëllt deen anere pleimen.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(21) Si waren nach um rappen drun,
&lt;br&gt;Du koum den Adler ugeflunn.
&lt;br&gt;Deen deet s an, an,
&lt;br&gt;Fir all deem Spaass en Enn ze man.
{{Div col end}}

== Erklärungen zum Gedicht ==
[[Fichier:Magpie (15563869424).jpg|thumb|D'Kréi representéiert de Chamberpresident Charles Metz]]
Déi 15 Deputéiert déi karikéiert gi sinn: 
* ''Stroph 1:'' De [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] [[Charles Metz]] ass eng [[Kréi]], de schlauste Vull. Am Gedicht fuerdert hien, datt d'Deputéiert sech setzen an hire Bestëmmungen nokomme sollen. Schonn hei mécht den Dicks d'Parlament als eng Zort Poterclub lächerlech, andeems et nëmmen drëm geet, fir vill ze schwätzen an ze kloen. 
* ''Strophen 2-3:'' D'provisoresch Sekretären [[Auguste Collart (1782-1870)|Auguste Collart]] a [[Michel Jonas]] si [[Groräer|Räer]]. 
* ''Strophe 4-5:'' De President vum Dikrecher Geriicht [[Charles-Gérard Eyschen]] ass e [[Kueben|Kueb]] an de President vum Stater Geriicht [[Jean-Pierre Toutsch]] eng [[Eilen|Eil]]. Zesumme mam Michel Jonas gehéiere se zu de kathouleschen Deputéiert a ginn als reaktionär beschriwwen, andeem se sech iwwer den Zoustand vun der Welt ausloossen, absënns iwwer d'[[Zäitalter vun de Lumières|Opklärung]] an ze vill [[Liicht]], dat se net op hirem Gesiicht verdroen.
[[Fichier:Vulture beak sideview A.jpg|thumb|De Geier ass den Henri Greisch]]
* ''Strophe 6-8:'' De [[Mathias Hardt]], Professer vun [[Iechternach]] als [[Nuechtegailchen]], de Friddensriichter [[Pierre-Ernest Dams]] als [[Mierhong]] an den Affekot [[Karl Theodor André|Charles-Théodore André]] als „Schnauzvull“&lt;ref&gt;De “Schnauzvull” gëtt et net an der Vullewelt; gemengt ass e “Grünschnabel” {{de}}&lt;/ref&gt; representéieren déi lénksliberal an antiklerikal Deputéiert, déi z.&amp;nbsp;B. d'allgemengt Walrecht fuerderen.
* ''Strophen 9-11:'' Den [[Henri Greisch]], Geschäftsmann vun [[Esch-Sauer]], ass e [[Geier]] („Vogel Greif“) an huet zesumme mat aneren Deputéiert aus dem Norde gefuerdert, datt d'Paie vun de Beamten, Ministeren a Regierungsmembere sollte bekannt gemaacht ginn. 
* ''Stroph 12:'' D'[[Märel (Vull)|Märel]], de Minister [[Vendelin Jurion]], deen der Regierung ugehéiert huet, ass bleech vu Roserei wéinst dëser Provokatioun; 
* ''Strophen 13-14:'' Den [[Nicolas Spanier]], Mëller a Buergermeeschter vu [[Waldbriedemes]], als [[Mitock]] an de [[Gemeng Réimech|Réimecher]] Dokter [[Guillaume Velter]] als [[Schnuddelhong]] setze sech fir déi Kleng an a komme mat absurde Fuerderungen, wéi z.&amp;nbsp;B. d'Ofschafe vun de Steieren, d'Ofsetze vun de Buergermeeschteren, d'Verdreiwe vun den Hären an de Gendaarmen asw. 
* ''Stroph 15:'' De Riichter [[Lucien Richard]] ass eng [[Meesen|Mees]] a riet sech hees. Den [[Nottär]] [[Louis Graas]] ass eng flénk [[Grasméck]].
[[Fichier:Junglefowl on tree.jpg|thumb|Den Hunn, deen d'Constitutioun geluecht huet: den Norbert Metz]]
*''Strophe 16-17:'' Am leschten Deel vum Gedicht kënnt den Dicks erëm op d'Muecht vun der Famill Metz zeréck a beschreift den [[Norbert Metz (1811-1885)|Norbert Metz]] als [[Haushong|Hunn]] deen iwwer allem steet, well hien d'[[Lëtzebuerger Constitutioun|Constitutioun]] “geluecht” huet. Dat geet him awer nach net duer, hie wëll un d'Muecht a verlaangt fir sech eng Plaz an der Regierung. 
* ''Stroph 18:'' De Chamberpresident Charles Metz gëtt dem Norbert (sengem Brudder) Recht a seet, datt d'Regierung Schold ass un allem Gestreids. An da solle grad elo déi ''Cola'en'' dem Land Gléck bréngen... Mat de ''Cola'en'' (also Dräibizen) sinn déi nei Deputéiert - Vertrieder vum Bauerestand - gemengt, déi duerch den niddregen [[Zensus-Walrecht|Zensus]] [[1848]] an d'Chamber gewielt goufen. 
* ''Stroph 19:'' Zum Schluss vum ''Vulleparlament'' kënnt et zu engem groussen Duercherneen. D'Oppositiounsdeputéiert maache sech staark fir d'liberal [[Belsch]] an ënnerstëtzen d'[[Däitsch Revolutioun 1848/49|Revolutioun an Däitschland]], déi déi fräiheetlech Iddie vun de Fransousen opgegraff hat. Si ruffen dozou op fir d'Regierung de la Fontaine ze stierzen, well déi nach op dem [[Ancien Régime]] opgebaut war. Et kënnt duerno zu Muerd an Doudschlag.
* ''Strophen 20-21:'' Nodeems d'Vullen alles ëmgestouss hunn, kommen Näid a Sträit op an deen ee wëll deen anere plëmmen. Schliisslech kënnt en [[Aadler]] geflunn deen all déi aner Vullen ëmbréngt an dem ''Spaass'' domat en Enn mécht. Den Aadler representéiert entweeder den Aadler aus dem Wope vum neien [[Däitschland]] oder de [[Preisen|preiseschen]] Aadler.

== Um Spaweck ==
* P. N.: [https://persist.lu/ark:70795/5cf261/pages/13/articles/DTL252 ''Vor hundert Jahren: eine politische Satire.''] an: Die Warte 1948, 1. Jg., Nr. 8 (20. November), S. 3.
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Dicks]]
[[Kategorie:Gréngewald]]
[[Kategorie:1848]]</text>
      <sha1>oqvfz53o6dvmzu5yopime4rthyb4p5a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685589</id>
      <parentid>2685588</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:19:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39520-18</username>
        <id>72175</id>
      </contributor>
      <origin>2685589</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10110" sha1="jf6ov9dtx7faurcqc54m2zs9pec5pra" xml:space="preserve">'''''D'Vulleparlament am Gréngewald''''' (Original Schreifweis: ''D'Fulleparlamènt am Gréngewald'') ass e politesch-satirescht Gedicht op Lëtzebuergesch vum [[Edmond de la Fontaine|Dicks]] (Edmond de la Fontaine, 1823-1891). Et gouf de [[5. November]] [[1848]] anonym am ''[[Der Volksfreund (1848)|Volksfreund]]'' publizéiert, enger Zeitung déi vun der [[Regierung de la Fontaine]] ënnerstëtzt gouf.

Den Dicks, Fils vum Regierungspresident [[Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine|Théodore de la Fontaine]], huet mat den 21 Strophe vum ''Vulleparlament'' dat bekannt Vollekslidd ''Vullenhochzäit'' nogedicht. Hien huet de Spunnes gedriwwe mat 15 Deputéiert déi - mat Ausnam vum [[Auguste Collart (1782-1870)|August Collart]] a [[Vendelin Jurion]] - zu der Oppositioun an der [[Chamber]] gehéiert hunn a domat „Géigner“ vu sengem Papp waren. Doduerch, datt hie s'als Vullen duergestallt huet, huet den Dicks de Geck gemaach mat hire perséinlechen Eegenaarten, Schwächten an absurde politesche Fuerderungen.

An dësem Gedicht trëtt den Dicks als Géigner vun de progressiv-liberalen a volleksnoen Deputéiert erviir. Duerch dat neit agefouert Walrecht am Joer 1848 si fir d'éischt Kéier Deputéiert am Parlament vertrueden, déi weeder zu der kultivéierter [[Bourgeoisie]] nach zum [[Besëtzbiergertum]] gehéieren. Des Weidere weist hie mam Gedicht seng Mëssuechtung fir de parlamentareschen a demokratesche System.&lt;ref&gt;http://www.autorenlexikon.lu/page/author/492/4927/DEU/index.html&lt;/ref&gt;

== Text vum Gedicht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/92nkszk0h/pages/4/articles/DTL48 DʼVULLEPARLAMENT AM GRENGEWALD. (ob dʼWeis vun der Vullenhóchzeit.)]. In: Der Volksfreund (1848), nº 79 (05.11.1848), p. 4. [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt; ==
:''ëmgeschriwwen an déi aktuell Lëtzebuerger Schreifweis;''
:''d'Strophe goufen hei nummeréiert fir et méi einfach ze maachen, d'Textpassagen erëmzefannen''
{{Div col|3|small=yes}}
(1) Déi Kréi als gescheitste Vull
&lt;br&gt;Sëtz op dem Presidentestull
&lt;br&gt;Déi Räeren, déi Räeren,
&lt;br&gt;Déi spillen d'Sekreetären.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(2) A wéi gesouch de President
&lt;br&gt;Datt d'Deputéierten all present,
&lt;br&gt;Houscht hien: hëm, hëm.
&lt;br&gt;A seet mat enger staarker Stëmm:
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(3) “Dir Häre Vullen, haalt iech stëll,
&lt;br&gt;“Dir sidd heihi beruff, fir vill ...
&lt;br&gt;“Ze schwätzen, schwätzen,
&lt;br&gt;“Är Kloen auserneen ze setzen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(4) En ale Kueb fänkt un a seet:
&lt;br&gt;“Wéi d'Welt haut steet, 't deet engem Leed!
&lt;br&gt;“Kiriee!, kiriee!
&lt;br&gt;“O Jëses Maria jeminee!!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(5) - “Jo”, seet eng Eil “wat opgekläert
&lt;br&gt;“Dat war zu aller Zäit verkéiert;
&lt;br&gt;“Ze vill Liicht, Liicht,
&lt;br&gt;“Verdroe mir net am Gesiicht.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(6) Déi Nuechtegail fänkt nun och un,
&lt;br&gt;Wëllt, datt all Vull eng Stëmm soll hunn.
&lt;br&gt;Däi Gesang, Gesang,
&lt;br&gt;Nuechtegail, fënnt nach wéineg Klang.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(7) E Mierhong, wat dréit eng Paréck,
&lt;br&gt;Seet: “Fort mat alle Vullestréck!”
&lt;br&gt;“Meng ganz Clique, Clique,
&lt;br&gt;“An ech wëllen d'Republik.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(8) De Schnauzvull steet dem Mierhong bäi,
&lt;br&gt;A rifft: “'t ass glat keng Geckerei!
&lt;br&gt;“Mir aner, aner
&lt;br&gt;“Si rout Republikaner.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(9) De Vugel Greif steet op a biet
&lt;br&gt;Ëm d'Wuert an hält déi follgend Ried:
&lt;br&gt;“Dir Hären, Hären,
&lt;br&gt;“'t geet iwwer d'Fonctionnairen!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(10) “Dat si verfluchte Kärelen:
&lt;br&gt;“Sinn houfreg wéi d'Goldmärelen,
&lt;br&gt;“Déi Broutdéif, Broutdéif,
&lt;br&gt;Der Däiwel en Tractemente géif!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(11) “Bravo!” soen d'hongeregst Vullen, d'Gäns
&lt;br&gt;A reiwe sech vu Freed hir Pänz,
&lt;br&gt;Saperment, Saperment!
&lt;br&gt;“Mir päifen en en Tractement.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(12) Dorop d'Märel bleech vu Roserei:
&lt;br&gt;“Du solls dach Vugel Greif elei,
&lt;br&gt;“Begräifen, begräifen.”
&lt;br&gt;“Stëll, wann all Vulle päifen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(13) De Mitock jäizt: “Keng Steiere méi,
&lt;br&gt;“Keng Schoul, kee Wäirecht, keng Chaussée,
&lt;br&gt;“Keng Mairen&lt;ref&gt;vu ''maire'' {{fr}} = Buergermeeschter&lt;/ref&gt;, Mairen,
&lt;br&gt;“A fort mat allen Hären!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(14) “Ja”, rifft de Schnuddli-Rouderack,
&lt;br&gt;“Erof och mat der Lompeklack!
&lt;br&gt;“D'Gendaarmen, d'Gendaarmen 
&lt;br&gt;“An d'Gesetz iwwer d'Aarmen.”
&lt;br&gt;(15) Dertëschent ëmmer fort, d'Schielmees
&lt;br&gt;Zerschwätzt sech iwwer alles hees;
&lt;br&gt;Déi Grasméck, Grasméck,
&lt;br&gt;Ass hei an do och mächteg flénck.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(16) “'t geet anescht”, rifft een: Kukrukuen!
&lt;br&gt;“Ech sinn iwwer iech all den Huen:
&lt;br&gt;“Gëtt uecht, gëtt uecht!
&lt;br&gt;“Ech hunn d'Constitutioun geluecht!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(17) “Ma dat ass laang nach net genoch;
&lt;br&gt;“O wier ech nëmmen Här eng Woch!
&lt;br&gt;“Gëtt mer eng Plaz, Plaz,
&lt;br&gt;“Soss sidd dir all e Vull fir d'Kaz!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(18) “'t ass wouer”, seet de President,
&lt;br&gt;“'t ass d'Schold all vum Gouvernement.
&lt;br&gt;“Déi Cola'en, Cola'en
&lt;br&gt;“Déi sollen d'Gléck vum Land haut man.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(19) “Hurra!” jäizt alles “Vive la Belsch!”
&lt;br&gt;“'lo ginn déi Däitsch och nammel Welsch!
&lt;br&gt;“President, President
&lt;br&gt;“Erof mat dem Gouvernement!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(20) A wéi se alles ëmgehäit,
&lt;br&gt;Koum ënner se vill Näid a Sträit;
&lt;br&gt;Si schaimen, schaimen,
&lt;br&gt;Ee wëllt deen anere pleimen.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(21) Si waren nach um rappen drun,
&lt;br&gt;Du koum den Adler ugeflunn.
&lt;br&gt;Deen deet s an, an,
&lt;br&gt;Fir all deem Spaass en Enn ze man.
{{Div col end}}

== Erklärungen zum Gedicht ==
[[Fichier:Magpie (15563869424).jpg|thumb|D'Kréi representéiert de Chamberpresident Charles Metz]]
Déi 15 Deputéiert déi karikéiert gi sinn: 
* ''Stroph 1:'' De [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] [[Charles Metz]] ass eng [[Kréi]], de schlauste Vull. Am Gedicht fuerdert hien, datt d'Deputéiert sech setzen an hire Bestëmmungen nokomme sollen. Schonn hei mécht den Dicks d'Parlament als eng Zort Poterclub lächerlech, andeems et nëmmen drëm geet, fir vill ze schwätzen an ze kloen. 
* ''Strophen 2-3:'' D'provisoresch Sekretären [[Auguste Collart (1782-1870)|Auguste Collart]] a [[Michel Jonas]] si [[Groräer|Räer]]. 
* ''Strophe 4-5:'' De President vum Dikrecher Geriicht [[Charles-Gérard Eyschen]] ass e [[Kueben|Kueb]] an de President vum Stater Geriicht [[Jean-Pierre Toutsch]] eng [[Eilen|Eil]]. Zesumme mam Michel Jonas gehéiere se zu de kathouleschen Deputéiert a ginn als reaktionär beschriwwen, andeem se sech iwwer den Zoustand vun der Welt ausloossen, absënns iwwer d'[[Zäitalter vun de Lumières|Opklärung]] an ze vill [[Liicht]], dat se net op hirem Gesiicht verdroen.
[[Fichier:Vulture beak sideview A.jpg|thumb|De Geier ass den Henri Greisch]]
* ''Strophe 6-8:'' De [[Mathias Hardt]], Professer vun [[Iechternach]] als [[Nuechtegailchen]], de Friddensriichter [[Pierre-Ernest Dams]] als [[Mierhong]] an den Affekot [[Karl Theodor André|Charles-Théodore André]] als „Schnauzvull“&lt;ref&gt;De “Schnauzvull” gëtt et net an der Vullewelt; gemengt ass e “Grünschnabel” {{de}}&lt;/ref&gt; representéieren déi lénksliberal an antiklerikal Deputéiert, déi z.&amp;nbsp;B. d'allgemengt Walrecht fuerderen.
* ''Strophen 9-11:'' Den [[Henri Greisch]], Geschäftsmann vun [[Esch-Sauer]], ass e [[Geier]] („Vogel Greif“) an huet zesumme mat aneren Deputéiert aus dem Norde gefuerdert, datt d'Paie vun de Beamten, Ministeren a Regierungsmembere sollte bekannt gemaacht ginn. 
* ''Stroph 12:'' D'[[Märel (Vull)|Märel]], de Minister [[Vendelin Jurion]], deen der Regierung ugehéiert huet, ass bleech vu Roserei wéinst dëser Provokatioun; 
* ''Strophen 13-14:'' Den [[Nicolas Spanier]], Mëller a Buergermeeschter vu [[Waldbriedemes]], als [[Mitock]] an de [[Gemeng Réimech|Réimecher]] Dokter [[Guillaume Velter]] als [[Schnuddelhong]] setze sech fir déi Kleng an a komme mat absurde Fuerderungen, wéi z.&amp;nbsp;B. d'Ofschafe vun de Steieren, d'Ofsetze vun de Buergermeeschteren, d'Verdreiwe vun den Hären an de Gendaarmen asw. 
* ''Stroph 15:'' De Riichter [[Lucien Richard]] ass eng [[Meesen|Mees]] a riet sech hees. Den [[Nottär]] [[Louis Graas]] ass eng flénk [[Grasméck]].
[[Fichier:Junglefowl on tree.jpg|thumb|Den Hunn, deen d'Constitutioun geluecht huet: den Norbert Metz]]
*''Strophe 16-17:'' Am leschten Deel vum Gedicht kënnt den Dicks erëm op d'Muecht vun der Famill Metz zeréck a beschreift den [[Norbert Metz (1811-1885)|Norbert Metz]] als [[Haushong|Hunn]] deen iwwer allem steet, well hien d'[[Lëtzebuerger Constitutioun|Constitutioun]] “geluecht” huet. Dat geet him awer nach net duer, hie wëll un d'Muecht a verlaangt fir sech eng Plaz an der Regierung. 
* ''Stroph 18:'' De Chamberpresident Charles Metz gëtt dem Norbert (sengem Brudder) Recht a seet, datt d'Regierung Schold ass un allem Gestreids. An da solle grad elo déi ''Cola'en'' dem Land Gléck bréngen... Mat de ''Cola'en'' (also Dräibizen) sinn déi nei Deputéiert - Vertrieder vum Bauerestand - gemengt, déi duerch den niddregen [[Zensus-Walrecht|Zensus]] [[1848]] an d'Chamber gewielt goufen. 
* ''Stroph 19:'' Zum Schluss vum ''Vulleparlament'' kënnt et zu engem groussen Duercherneen. D'Oppositiounsdeputéiert maache sech staark fir d'liberal [[Belsch]] an ënnerstëtzen d'[[Däitsch Revolutioun 1848/49|Revolutioun an Däitschland]], déi déi fräiheetlech Iddie vun de Fransousen opgegraff hat. Si ruffen dozou op fir d'Regierung de la Fontaine ze stierzen, well déi nach op dem [[Ancien Régime]] opgebaut war. Et kënnt duerno zu Muerd an Doudschlag.
* ''Strophen 20-21:'' Nodeems d'Vullen alles ëmgestouss hunn, kommen Näid a Sträit op an deen ee wëll deen anere plëmmen. Schliisslech kënnt en [[Aadler]] geflunn deen all déi aner Vullen ëmbréngt an dem ''Spaass'' domat en Enn mécht. Den Aadler representéiert entweeder den Aadler aus dem Wope vum neien [[Däitschland]] oder de [[Preisen|preiseschen]] Aadler.

== Um Spaweck ==
* P. N.: [https://persist.lu/ark:70795/5cf261/pages/13/articles/DTL252 ''Vor hundert Jahren: eine politische Satire.''] an: Die Warte 1948, 1. Jg., Nr. 8 (20. November), S. 3.
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Dicks]]
[[Kategorie:Gréngewald]]
[[Kategorie:1848]]</text>
      <sha1>jf6ov9dtx7faurcqc54m2zs9pec5pra</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685590</id>
      <parentid>2685589</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T10:20:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39520-18</username>
        <id>72175</id>
      </contributor>
      <comment>Espace tëscht Strophen agesat</comment>
      <origin>2685590</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10115" sha1="45mmses1qpzzim45m2babaeoaeo1osg" xml:space="preserve">'''''D'Vulleparlament am Gréngewald''''' (Original Schreifweis: ''D'Fulleparlamènt am Gréngewald'') ass e politesch-satirescht Gedicht op Lëtzebuergesch vum [[Edmond de la Fontaine|Dicks]] (Edmond de la Fontaine, 1823-1891). Et gouf de [[5. November]] [[1848]] anonym am ''[[Der Volksfreund (1848)|Volksfreund]]'' publizéiert, enger Zeitung déi vun der [[Regierung de la Fontaine]] ënnerstëtzt gouf.

Den Dicks, Fils vum Regierungspresident [[Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine|Théodore de la Fontaine]], huet mat den 21 Strophe vum ''Vulleparlament'' dat bekannt Vollekslidd ''Vullenhochzäit'' nogedicht. Hien huet de Spunnes gedriwwe mat 15 Deputéiert déi - mat Ausnam vum [[Auguste Collart (1782-1870)|August Collart]] a [[Vendelin Jurion]] - zu der Oppositioun an der [[Chamber]] gehéiert hunn a domat „Géigner“ vu sengem Papp waren. Doduerch, datt hie s'als Vullen duergestallt huet, huet den Dicks de Geck gemaach mat hire perséinlechen Eegenaarten, Schwächten an absurde politesche Fuerderungen.

An dësem Gedicht trëtt den Dicks als Géigner vun de progressiv-liberalen a volleksnoen Deputéiert erviir. Duerch dat neit agefouert Walrecht am Joer 1848 si fir d'éischt Kéier Deputéiert am Parlament vertrueden, déi weeder zu der kultivéierter [[Bourgeoisie]] nach zum [[Besëtzbiergertum]] gehéieren. Des Weidere weist hie mam Gedicht seng Mëssuechtung fir de parlamentareschen a demokratesche System.&lt;ref&gt;http://www.autorenlexikon.lu/page/author/492/4927/DEU/index.html&lt;/ref&gt;

== Text vum Gedicht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/92nkszk0h/pages/4/articles/DTL48 DʼVULLEPARLAMENT AM GRENGEWALD. (ob dʼWeis vun der Vullenhóchzeit.)]. In: Der Volksfreund (1848), nº 79 (05.11.1848), p. 4. [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt; ==
:''ëmgeschriwwen an déi aktuell Lëtzebuerger Schreifweis;''
:''d'Strophe goufen hei nummeréiert fir et méi einfach ze maachen, d'Textpassagen erëmzefannen''
{{Div col|3|small=yes}}
(1) Déi Kréi als gescheitste Vull
&lt;br&gt;Sëtz op dem Presidentestull
&lt;br&gt;Déi Räeren, déi Räeren,
&lt;br&gt;Déi spillen d'Sekreetären.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(2) A wéi gesouch de President
&lt;br&gt;Datt d'Deputéierten all present,
&lt;br&gt;Houscht hien: hëm, hëm.
&lt;br&gt;A seet mat enger staarker Stëmm:
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(3) “Dir Häre Vullen, haalt iech stëll,
&lt;br&gt;“Dir sidd heihi beruff, fir vill ...
&lt;br&gt;“Ze schwätzen, schwätzen,
&lt;br&gt;“Är Kloen auserneen ze setzen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(4) En ale Kueb fänkt un a seet:
&lt;br&gt;“Wéi d'Welt haut steet, 't deet engem Leed!
&lt;br&gt;“Kiriee!, kiriee!
&lt;br&gt;“O Jëses Maria jeminee!!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(5) - “Jo”, seet eng Eil “wat opgekläert
&lt;br&gt;“Dat war zu aller Zäit verkéiert;
&lt;br&gt;“Ze vill Liicht, Liicht,
&lt;br&gt;“Verdroe mir net am Gesiicht.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(6) Déi Nuechtegail fänkt nun och un,
&lt;br&gt;Wëllt, datt all Vull eng Stëmm soll hunn.
&lt;br&gt;Däi Gesang, Gesang,
&lt;br&gt;Nuechtegail, fënnt nach wéineg Klang.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(7) E Mierhong, wat dréit eng Paréck,
&lt;br&gt;Seet: “Fort mat alle Vullestréck!”
&lt;br&gt;“Meng ganz Clique, Clique,
&lt;br&gt;“An ech wëllen d'Republik.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(8) De Schnauzvull steet dem Mierhong bäi,
&lt;br&gt;A rifft: “'t ass glat keng Geckerei!
&lt;br&gt;“Mir aner, aner
&lt;br&gt;“Si rout Republikaner.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(9) De Vugel Greif steet op a biet
&lt;br&gt;Ëm d'Wuert an hält déi follgend Ried:
&lt;br&gt;“Dir Hären, Hären,
&lt;br&gt;“'t geet iwwer d'Fonctionnairen!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(10) “Dat si verfluchte Kärelen:
&lt;br&gt;“Sinn houfreg wéi d'Goldmärelen,
&lt;br&gt;“Déi Broutdéif, Broutdéif,
&lt;br&gt;Der Däiwel en Tractemente géif!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(11) “Bravo!” soen d'hongeregst Vullen, d'Gäns
&lt;br&gt;A reiwe sech vu Freed hir Pänz,
&lt;br&gt;Saperment, Saperment!
&lt;br&gt;“Mir päifen en en Tractement.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(12) Dorop d'Märel bleech vu Roserei:
&lt;br&gt;“Du solls dach Vugel Greif elei,
&lt;br&gt;“Begräifen, begräifen.”
&lt;br&gt;“Stëll, wann all Vulle päifen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(13) De Mitock jäizt: “Keng Steiere méi,
&lt;br&gt;“Keng Schoul, kee Wäirecht, keng Chaussée,
&lt;br&gt;“Keng Mairen&lt;ref&gt;vu ''maire'' {{fr}} = Buergermeeschter&lt;/ref&gt;, Mairen,
&lt;br&gt;“A fort mat allen Hären!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(14) “Ja”, rifft de Schnuddli-Rouderack,
&lt;br&gt;“Erof och mat der Lompeklack!
&lt;br&gt;“D'Gendaarmen, d'Gendaarmen 
&lt;br&gt;“An d'Gesetz iwwer d'Aarmen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(15) Dertëschent ëmmer fort, d'Schielmees
&lt;br&gt;Zerschwätzt sech iwwer alles hees;
&lt;br&gt;Déi Grasméck, Grasméck,
&lt;br&gt;Ass hei an do och mächteg flénck.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(16) “'t geet anescht”, rifft een: Kukrukuen!
&lt;br&gt;“Ech sinn iwwer iech all den Huen:
&lt;br&gt;“Gëtt uecht, gëtt uecht!
&lt;br&gt;“Ech hunn d'Constitutioun geluecht!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(17) “Ma dat ass laang nach net genoch;
&lt;br&gt;“O wier ech nëmmen Här eng Woch!
&lt;br&gt;“Gëtt mer eng Plaz, Plaz,
&lt;br&gt;“Soss sidd dir all e Vull fir d'Kaz!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(18) “'t ass wouer”, seet de President,
&lt;br&gt;“'t ass d'Schold all vum Gouvernement.
&lt;br&gt;“Déi Cola'en, Cola'en
&lt;br&gt;“Déi sollen d'Gléck vum Land haut man.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(19) “Hurra!” jäizt alles “Vive la Belsch!”
&lt;br&gt;“'lo ginn déi Däitsch och nammel Welsch!
&lt;br&gt;“President, President
&lt;br&gt;“Erof mat dem Gouvernement!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(20) A wéi se alles ëmgehäit,
&lt;br&gt;Koum ënner se vill Näid a Sträit;
&lt;br&gt;Si schaimen, schaimen,
&lt;br&gt;Ee wëllt deen anere pleimen.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(21) Si waren nach um rappen drun,
&lt;br&gt;Du koum den Adler ugeflunn.
&lt;br&gt;Deen deet s an, an,
&lt;br&gt;Fir all deem Spaass en Enn ze man.
{{Div col end}}

== Erklärungen zum Gedicht ==
[[Fichier:Magpie (15563869424).jpg|thumb|D'Kréi representéiert de Chamberpresident Charles Metz]]
Déi 15 Deputéiert déi karikéiert gi sinn: 
* ''Stroph 1:'' De [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] [[Charles Metz]] ass eng [[Kréi]], de schlauste Vull. Am Gedicht fuerdert hien, datt d'Deputéiert sech setzen an hire Bestëmmungen nokomme sollen. Schonn hei mécht den Dicks d'Parlament als eng Zort Poterclub lächerlech, andeems et nëmmen drëm geet, fir vill ze schwätzen an ze kloen. 
* ''Strophen 2-3:'' D'provisoresch Sekretären [[Auguste Collart (1782-1870)|Auguste Collart]] a [[Michel Jonas]] si [[Groräer|Räer]]. 
* ''Strophe 4-5:'' De President vum Dikrecher Geriicht [[Charles-Gérard Eyschen]] ass e [[Kueben|Kueb]] an de President vum Stater Geriicht [[Jean-Pierre Toutsch]] eng [[Eilen|Eil]]. Zesumme mam Michel Jonas gehéiere se zu de kathouleschen Deputéiert a ginn als reaktionär beschriwwen, andeem se sech iwwer den Zoustand vun der Welt ausloossen, absënns iwwer d'[[Zäitalter vun de Lumières|Opklärung]] an ze vill [[Liicht]], dat se net op hirem Gesiicht verdroen.
[[Fichier:Vulture beak sideview A.jpg|thumb|De Geier ass den Henri Greisch]]
* ''Strophe 6-8:'' De [[Mathias Hardt]], Professer vun [[Iechternach]] als [[Nuechtegailchen]], de Friddensriichter [[Pierre-Ernest Dams]] als [[Mierhong]] an den Affekot [[Karl Theodor André|Charles-Théodore André]] als „Schnauzvull“&lt;ref&gt;De “Schnauzvull” gëtt et net an der Vullewelt; gemengt ass e “Grünschnabel” {{de}}&lt;/ref&gt; representéieren déi lénksliberal an antiklerikal Deputéiert, déi z.&amp;nbsp;B. d'allgemengt Walrecht fuerderen.
* ''Strophen 9-11:'' Den [[Henri Greisch]], Geschäftsmann vun [[Esch-Sauer]], ass e [[Geier]] („Vogel Greif“) an huet zesumme mat aneren Deputéiert aus dem Norde gefuerdert, datt d'Paie vun de Beamten, Ministeren a Regierungsmembere sollte bekannt gemaacht ginn. 
* ''Stroph 12:'' D'[[Märel (Vull)|Märel]], de Minister [[Vendelin Jurion]], deen der Regierung ugehéiert huet, ass bleech vu Roserei wéinst dëser Provokatioun; 
* ''Strophen 13-14:'' Den [[Nicolas Spanier]], Mëller a Buergermeeschter vu [[Waldbriedemes]], als [[Mitock]] an de [[Gemeng Réimech|Réimecher]] Dokter [[Guillaume Velter]] als [[Schnuddelhong]] setze sech fir déi Kleng an a komme mat absurde Fuerderungen, wéi z.&amp;nbsp;B. d'Ofschafe vun de Steieren, d'Ofsetze vun de Buergermeeschteren, d'Verdreiwe vun den Hären an de Gendaarmen asw. 
* ''Stroph 15:'' De Riichter [[Lucien Richard]] ass eng [[Meesen|Mees]] a riet sech hees. Den [[Nottär]] [[Louis Graas]] ass eng flénk [[Grasméck]].
[[Fichier:Junglefowl on tree.jpg|thumb|Den Hunn, deen d'Constitutioun geluecht huet: den Norbert Metz]]
*''Strophe 16-17:'' Am leschten Deel vum Gedicht kënnt den Dicks erëm op d'Muecht vun der Famill Metz zeréck a beschreift den [[Norbert Metz (1811-1885)|Norbert Metz]] als [[Haushong|Hunn]] deen iwwer allem steet, well hien d'[[Lëtzebuerger Constitutioun|Constitutioun]] “geluecht” huet. Dat geet him awer nach net duer, hie wëll un d'Muecht a verlaangt fir sech eng Plaz an der Regierung. 
* ''Stroph 18:'' De Chamberpresident Charles Metz gëtt dem Norbert (sengem Brudder) Recht a seet, datt d'Regierung Schold ass un allem Gestreids. An da solle grad elo déi ''Cola'en'' dem Land Gléck bréngen... Mat de ''Cola'en'' (also Dräibizen) sinn déi nei Deputéiert - Vertrieder vum Bauerestand - gemengt, déi duerch den niddregen [[Zensus-Walrecht|Zensus]] [[1848]] an d'Chamber gewielt goufen. 
* ''Stroph 19:'' Zum Schluss vum ''Vulleparlament'' kënnt et zu engem groussen Duercherneen. D'Oppositiounsdeputéiert maache sech staark fir d'liberal [[Belsch]] an ënnerstëtzen d'[[Däitsch Revolutioun 1848/49|Revolutioun an Däitschland]], déi déi fräiheetlech Iddie vun de Fransousen opgegraff hat. Si ruffen dozou op fir d'Regierung de la Fontaine ze stierzen, well déi nach op dem [[Ancien Régime]] opgebaut war. Et kënnt duerno zu Muerd an Doudschlag.
* ''Strophen 20-21:'' Nodeems d'Vullen alles ëmgestouss hunn, kommen Näid a Sträit op an deen ee wëll deen anere plëmmen. Schliisslech kënnt en [[Aadler]] geflunn deen all déi aner Vullen ëmbréngt an dem ''Spaass'' domat en Enn mécht. Den Aadler representéiert entweeder den Aadler aus dem Wope vum neien [[Däitschland]] oder de [[Preisen|preiseschen]] Aadler.

== Um Spaweck ==
* P. N.: [https://persist.lu/ark:70795/5cf261/pages/13/articles/DTL252 ''Vor hundert Jahren: eine politische Satire.''] an: Die Warte 1948, 1. Jg., Nr. 8 (20. November), S. 3.
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Dicks]]
[[Kategorie:Gréngewald]]
[[Kategorie:1848]]</text>
      <sha1>45mmses1qpzzim45m2babaeoaeo1osg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685605</id>
      <parentid>2685590</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:40:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ortho an Deklinatioun</comment>
      <origin>2685605</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10116" sha1="m32nz6h85x1qlzk94z2bgr8sw2djjfm" xml:space="preserve">'''''D'Vulleparlament am Gréngewald''''' (Original Schreifweis: ''D'Fulleparlamènt am Gréngewald'') ass e politesch-satirescht Gedicht op Lëtzebuergesch vum [[Edmond de la Fontaine|Dicks]] (Edmond de la Fontaine, 1823-1891). Et gouf de [[5. November]] [[1848]] anonym am ''[[Der Volksfreund (1848)|Volksfreund]]'' publizéiert, enger Zeitung déi vun der [[Regierung de la Fontaine]] ënnerstëtzt gouf.

Den Dicks, Fils vum Regierungspresident [[Gaspard-Théodore-Ignace de la Fontaine|Théodore de la Fontaine]], huet mat den 21 Strophe vum ''Vulleparlament'' dat bekannt Vollekslidd ''Vullenhochzäit'' nogedicht. Hien huet de Spunnes gedriwwe mat 15 Deputéiert déi - mat Ausnam vum [[Auguste Collart (1782-1870)|August Collart]] a [[Vendelin Jurion]] - zu der Oppositioun an der [[Chamber]] gehéiert hunn a domat „Géigner“ vu sengem Papp waren. Doduerch, datt hie s'als Vullen duergestallt huet, huet den Dicks de Geck gemaach mat hire perséinlechen Eegenaarten, Schwächten an absurde politesche Fuerderungen.

An dësem Gedicht trëtt den Dicks als Géigner vun de progressiv-liberalen a volleksnoen Deputéierten ervir. Duerch dat neit agefouert Walrecht am Joer 1848 si fir d'éischt Kéier Deputéiert am Parlament vertrueden, déi weeder zu der kultivéierter [[Bourgeoisie]] nach zum [[Besëtzbiergertum]] gehéieren. Des Weidere weist hie mam Gedicht seng Mëssuechtung fir de parlamentareschen a demokratesche System.&lt;ref&gt;http://www.autorenlexikon.lu/page/author/492/4927/DEU/index.html&lt;/ref&gt;

== Text vum Gedicht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/92nkszk0h/pages/4/articles/DTL48 DʼVULLEPARLAMENT AM GRENGEWALD. (ob dʼWeis vun der Vullenhóchzeit.)]. In: Der Volksfreund (1848), nº 79 (05.11.1848), p. 4. [Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt; ==
:''ëmgeschriwwen an déi aktuell Lëtzebuerger Schreifweis;''
:''d'Strophe goufen hei nummeréiert fir et méi einfach ze maachen, d'Textpassagen erëmzefannen''
{{Div col|3|small=yes}}
(1) Déi Kréi als gescheitste Vull
&lt;br&gt;Sëtz op dem Presidentestull
&lt;br&gt;Déi Räeren, déi Räeren,
&lt;br&gt;Déi spillen d'Sekreetären.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(2) A wéi gesouch de President
&lt;br&gt;Datt d'Deputéierten all present,
&lt;br&gt;Houscht hien: hëm, hëm.
&lt;br&gt;A seet mat enger staarker Stëmm:
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(3) “Dir Häre Vullen, haalt iech stëll,
&lt;br&gt;“Dir sidd heihi beruff, fir vill ...
&lt;br&gt;“Ze schwätzen, schwätzen,
&lt;br&gt;“Är Kloen auserneen ze setzen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(4) En ale Kueb fänkt un a seet:
&lt;br&gt;“Wéi d'Welt haut steet, 't deet engem Leed!
&lt;br&gt;“Kiriee!, kiriee!
&lt;br&gt;“O Jëses Maria jeminee!!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(5) - “Jo”, seet eng Eil “wat opgekläert
&lt;br&gt;“Dat war zu aller Zäit verkéiert;
&lt;br&gt;“Ze vill Liicht, Liicht,
&lt;br&gt;“Verdroe mir net am Gesiicht.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(6) Déi Nuechtegail fänkt nun och un,
&lt;br&gt;Wëllt, datt all Vull eng Stëmm soll hunn.
&lt;br&gt;Däi Gesang, Gesang,
&lt;br&gt;Nuechtegail, fënnt nach wéineg Klang.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(7) E Mierhong, wat dréit eng Paréck,
&lt;br&gt;Seet: “Fort mat alle Vullestréck!”
&lt;br&gt;“Meng ganz Clique, Clique,
&lt;br&gt;“An ech wëllen d'Republik.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(8) De Schnauzvull steet dem Mierhong bäi,
&lt;br&gt;A rifft: “'t ass glat keng Geckerei!
&lt;br&gt;“Mir aner, aner
&lt;br&gt;“Si rout Republikaner.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(9) De Vugel Greif steet op a biet
&lt;br&gt;Ëm d'Wuert an hält déi follgend Ried:
&lt;br&gt;“Dir Hären, Hären,
&lt;br&gt;“'t geet iwwer d'Fonctionnairen!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(10) “Dat si verfluchte Kärelen:
&lt;br&gt;“Sinn houfreg wéi d'Goldmärelen,
&lt;br&gt;“Déi Broutdéif, Broutdéif,
&lt;br&gt;Der Däiwel en Tractemente géif!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(11) “Bravo!” soen d'hongeregst Vullen, d'Gäns
&lt;br&gt;A reiwe sech vu Freed hir Pänz,
&lt;br&gt;Saperment, Saperment!
&lt;br&gt;“Mir päifen en en Tractement.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(12) Dorop d'Märel bleech vu Roserei:
&lt;br&gt;“Du solls dach Vugel Greif elei,
&lt;br&gt;“Begräifen, begräifen.”
&lt;br&gt;“Stëll, wann all Vulle päifen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(13) De Mitock jäizt: “Keng Steiere méi,
&lt;br&gt;“Keng Schoul, kee Wäirecht, keng Chaussée,
&lt;br&gt;“Keng Mairen&lt;ref&gt;vu ''maire'' {{fr}} = Buergermeeschter&lt;/ref&gt;, Mairen,
&lt;br&gt;“A fort mat allen Hären!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(14) “Ja”, rifft de Schnuddli-Rouderack,
&lt;br&gt;“Erof och mat der Lompeklack!
&lt;br&gt;“D'Gendaarmen, d'Gendaarmen 
&lt;br&gt;“An d'Gesetz iwwer d'Aarmen.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(15) Dertëschent ëmmer fort, d'Schielmees
&lt;br&gt;Zerschwätzt sech iwwer alles hees;
&lt;br&gt;Déi Grasméck, Grasméck,
&lt;br&gt;Ass hei an do och mächteg flénck.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(16) “'t geet anescht”, rifft een: Kukrukuen!
&lt;br&gt;“Ech sinn iwwer iech all den Huen:
&lt;br&gt;“Gëtt uecht, gëtt uecht!
&lt;br&gt;“Ech hunn d'Constitutioun geluecht!
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(17) “Ma dat ass laang nach net genoch;
&lt;br&gt;“O wier ech nëmmen Här eng Woch!
&lt;br&gt;“Gëtt mer eng Plaz, Plaz,
&lt;br&gt;“Soss sidd dir all e Vull fir d'Kaz!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(18) “'t ass wouer”, seet de President,
&lt;br&gt;“'t ass d'Schold all vum Gouvernement.
&lt;br&gt;“Déi Cola'en, Cola'en
&lt;br&gt;“Déi sollen d'Gléck vum Land haut man.”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(19) “Hurra!” jäizt alles “Vive la Belsch!”
&lt;br&gt;“'lo ginn déi Däitsch och nammel Welsch!
&lt;br&gt;“President, President
&lt;br&gt;“Erof mat dem Gouvernement!”
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(20) A wéi se alles ëmgehäit,
&lt;br&gt;Koum ënner se vill Näid a Sträit;
&lt;br&gt;Si schaimen, schaimen,
&lt;br&gt;Ee wëllt deen anere pleimen.
&lt;br&gt;
&lt;br&gt;(21) Si waren nach um rappen drun,
&lt;br&gt;Du koum den Adler ugeflunn.
&lt;br&gt;Deen deet s an, an,
&lt;br&gt;Fir all deem Spaass en Enn ze man.
{{Div col end}}

== Erklärungen zum Gedicht ==
[[Fichier:Magpie (15563869424).jpg|thumb|D'Kréi representéiert de Chamberpresident Charles Metz]]
Déi 15 Deputéiert déi karikéiert gi sinn: 
* ''Stroph 1:'' De [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] [[Charles Metz]] ass eng [[Kréi]], de schlauste Vull. Am Gedicht fuerdert hien, datt d'Deputéiert sech setzen an hire Bestëmmungen nokomme sollen. Schonn hei mécht den Dicks d'Parlament als eng Zort Poterclub lächerlech, andeems et nëmmen drëm geet, fir vill ze schwätzen an ze kloen. 
* ''Strophen 2-3:'' D'provisoresch Sekretären [[Auguste Collart (1782-1870)|Auguste Collart]] a [[Michel Jonas]] si [[Groräer|Räer]]. 
* ''Strophe 4-5:'' De President vum Dikrecher Geriicht [[Charles-Gérard Eyschen]] ass e [[Kueben|Kueb]] an de President vum Stater Geriicht [[Jean-Pierre Toutsch]] eng [[Eilen|Eil]]. Zesumme mam Michel Jonas gehéiere se zu de kathouleschen Deputéiert a ginn als reaktionär beschriwwen, andeem se sech iwwer den Zoustand vun der Welt ausloossen, absënns iwwer d'[[Zäitalter vun de Lumières|Opklärung]] an ze vill [[Liicht]], dat se net op hirem Gesiicht verdroen.
[[Fichier:Vulture beak sideview A.jpg|thumb|De Geier ass den Henri Greisch]]
* ''Strophe 6-8:'' De [[Mathias Hardt]], Professer vun [[Iechternach]] als [[Nuechtegailchen]], de Friddensriichter [[Pierre-Ernest Dams]] als [[Mierhong]] an den Affekot [[Karl Theodor André|Charles-Théodore André]] als „Schnauzvull“&lt;ref&gt;De “Schnauzvull” gëtt et net an der Vullewelt; gemengt ass e “Grünschnabel” {{de}}&lt;/ref&gt; representéieren déi lénksliberal an antiklerikal Deputéiert, déi z.&amp;nbsp;B. d'allgemengt Walrecht fuerderen.
* ''Strophen 9-11:'' Den [[Henri Greisch]], Geschäftsmann vun [[Esch-Sauer]], ass e [[Geier]] („Vogel Greif“) an huet zesumme mat aneren Deputéiert aus dem Norde gefuerdert, datt d'Paie vun de Beamten, Ministeren a Regierungsmembere sollte bekannt gemaacht ginn. 
* ''Stroph 12:'' D'[[Märel (Vull)|Märel]], de Minister [[Vendelin Jurion]], deen der Regierung ugehéiert huet, ass bleech vu Roserei wéinst dëser Provokatioun; 
* ''Strophen 13-14:'' Den [[Nicolas Spanier]], Mëller a Buergermeeschter vu [[Waldbriedemes]], als [[Mitock]] an de [[Gemeng Réimech|Réimecher]] Dokter [[Guillaume Velter]] als [[Schnuddelhong]] setze sech fir déi Kleng an a komme mat absurde Fuerderungen, wéi z.&amp;nbsp;B. d'Ofschafe vun de Steieren, d'Ofsetze vun de Buergermeeschteren, d'Verdreiwe vun den Hären an de Gendaarmen asw. 
* ''Stroph 15:'' De Riichter [[Lucien Richard]] ass eng [[Meesen|Mees]] a riet sech hees. Den [[Nottär]] [[Louis Graas]] ass eng flénk [[Grasméck]].
[[Fichier:Junglefowl on tree.jpg|thumb|Den Hunn, deen d'Constitutioun geluecht huet: den Norbert Metz]]
*''Strophe 16-17:'' Am leschten Deel vum Gedicht kënnt den Dicks erëm op d'Muecht vun der Famill Metz zeréck a beschreift den [[Norbert Metz (1811-1885)|Norbert Metz]] als [[Haushong|Hunn]] deen iwwer allem steet, well hien d'[[Lëtzebuerger Constitutioun|Constitutioun]] “geluecht” huet. Dat geet him awer nach net duer, hie wëll un d'Muecht a verlaangt fir sech eng Plaz an der Regierung. 
* ''Stroph 18:'' De Chamberpresident Charles Metz gëtt dem Norbert (sengem Brudder) Recht a seet, datt d'Regierung Schold ass un allem Gestreids. An da solle grad elo déi ''Cola'en'' dem Land Gléck bréngen... Mat de ''Cola'en'' (also Dräibizen) sinn déi nei Deputéiert - Vertrieder vum Bauerestand - gemengt, déi duerch den niddregen [[Zensus-Walrecht|Zensus]] [[1848]] an d'Chamber gewielt goufen. 
* ''Stroph 19:'' Zum Schluss vum ''Vulleparlament'' kënnt et zu engem groussen Duercherneen. D'Oppositiounsdeputéiert maache sech staark fir d'liberal [[Belsch]] an ënnerstëtzen d'[[Däitsch Revolutioun 1848/49|Revolutioun an Däitschland]], déi déi fräiheetlech Iddie vun de Fransousen opgegraff hat. Si ruffen dozou op fir d'Regierung de la Fontaine ze stierzen, well déi nach op dem [[Ancien Régime]] opgebaut war. Et kënnt duerno zu Muerd an Doudschlag.
* ''Strophen 20-21:'' Nodeems d'Vullen alles ëmgestouss hunn, kommen Näid a Sträit op an deen ee wëll deen anere plëmmen. Schliisslech kënnt en [[Aadler]] geflunn deen all déi aner Vullen ëmbréngt an dem ''Spaass'' domat en Enn mécht. Den Aadler representéiert entweeder den Aadler aus dem Wope vum neien [[Däitschland]] oder de [[Preisen|preiseschen]] Aadler.

== Um Spaweck ==
* P. N.: [https://persist.lu/ark:70795/5cf261/pages/13/articles/DTL252 ''Vor hundert Jahren: eine politische Satire.''] an: Die Warte 1948, 1. Jg., Nr. 8 (20. November), S. 3.
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Dicks]]
[[Kategorie:Gréngewald]]
[[Kategorie:1848]]</text>
      <sha1>m32nz6h85x1qlzk94z2bgr8sw2djjfm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr</title>
    <ns>3</ns>
    <id>129202</id>
    <revision>
      <id>2685347</id>
      <parentid>2662208</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:18:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Boss-well63</username>
        <id>27584</id>
      </contributor>
      <comment>Neien Abschnitt /* Request writing about Isabelle de Charriere (Q123386) */</comment>
      <origin>2685347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5312" sha1="9i2qagtukr56i7fsequs5pb7opty5dn" xml:space="preserve">{{Moien 2}}

Gudde Moien,

Wa Feeler mat enger Begrënnung (an dësem Fall [[Eifeler Reegel]]) verbessert ginn, da muss een dat net obedingt réckgängeg maachen. Merci am Viraus --[[Benotzer:Nilrom|Nilrom]] ([[Benotzer Diskussioun:Nilrom|Diskussioun]]) 18:56, 6. Aug. 2020 (UTC)


Gudden Owend,

Ech sinn net de grousse Spezialist vum Lëtzebuergeschen, a wees beim Editéieren heiansdo net méi op een aneren eppes geännert huet oder op ech e Feeler stoe geloos hunn. Alles an der Rei, a Merci fir all Hëllef.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 18:56, 6. Aug. 2020 (UTC)

:Moien an  [[Diskussioun:Fockeschlass|Diskussioun vum Artikel Fockeschlass]] gouf eng Fro gestallt. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:16, 7. Aug. 2020 (UTC)

:: An et gouf [[Diskussioun:Fockeschlass|nach eng gestallt]] --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:59, 8. Aug. 2020 (UTC)


:.Et wier och vläicht gutt wann dir den Ënnescheed tëscht ''zou'' an ''zu''  géift bekäppen. Et ass lässteg dat ëmmer nees ze verbesseren. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:22, 8. Aug. 2020 (UTC)

::Ass korrigéiert, merci fir är Opmierksamkeet. --[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:59, 4. Sep. 2020 (UTC)

Moien,

Mat de Referenze war iergendeppes beim Späichere schif gaangen. Hunn alles op déi feelerhaft Versioun zréckgesat. D'Verbesseren ass och vill Aarbecht. Wann Dir an de Versiounsvergläicher kuckt da gesitt dir wat verbessert gouf. Vläicht kënnt Dir Iech bei Ären nächsten Aufsätz dorun orientéieren.. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech werfen e Bléck an är Ännerungen a versichen draus ze léieren. Sorry fir d'Ëmstänn an dësem Fall.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:19, 9. Aug. 2020 (UTC)

Moien a wëllkomm och vu menger Säit, a merci fir Är Mataarbecht an är Kontributiounen!
 --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 07:46, 10. Aug. 2020 (UTC)

Gudde Moien,

E klengen Tipp: Wann Dir un engem Artikel schafft, da setzt am Ufank d'Schabloun &lt;nowiki&gt;{{EnCours}}&lt;/nowiki&gt; dran (als alleréischt uewen am Artikel), da geet normalerweis keen an den Artikel ännere bis Dir fäerdeg sidd an d'Schabloun erausgeholl hutt. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:49, 10. Aug. 2020 (UTC)

==Pabeierbierg==

Moien,

Kuck mol wgl. do →  [[Diskussioun:Rue Albert-Unden]]. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:34, 31. Aug. 2020 (UTC)
==Schluecht vu Sedan==
Kuck mol [[Diskussioun:Schluecht vu Sedan]] --[[Benotzer:Nilrom|Nilrom]] ([[Benotzer Diskussioun:Nilrom|Diskussioun]]) 10:21, 3. Sep. 2020 (UTC)
==Sterpenich==
Hannert deem groussen viischten Deel mat '''dräi''' quadrateschen Tierm an der Mauer zur Strooss befënnt sech e Bauerenhaff.

:Sinn et wierklech 3 Tierm. Wou verstoppt deen drëtte sech.  --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:18, 3. Sep. 2020 (UTC)

::Ass korrigéiert, merci fir är Opmierksamkeet. --[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:59, 4. Sep. 2020 (UTC)


== Traité des Pyrénées ==

::Duerch wat huet Lëtzebuerg en direkten Zesummenhank mam Traité vun de Pyrenäen? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:04, 7. Sep. 2020 (UTC)

:::Liest den Artikel --[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 12:09, 7. Sep. 2020 (UTC)
== &quot;Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich&quot; ==

Ech hunn Iech eng Äntwert op der Diskussiounssäit vun [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|deem Artikel]] hannerluecht. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:21, 7. Sep. 2020 (UTC)

== Inhitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudden Owend, hei eng kleng Erënnerung fir d'Invitatioun op d'[[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn. Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:36, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Request writing about Isabelle de Charriere (Q123386) ==

Hi Mischnachtreisr Would you like to write about Isabelle de Charriere (Q123386) for the LB Wikipedia? It'll be appreciated if it'll be done by someone. [[Benotzer:Boss-well63|Boss-well63]] ([[Benotzer Diskussioun:Boss-well63|Diskussioun]]) 12:18, 12. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>9i2qagtukr56i7fsequs5pb7opty5dn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Rouspert-Mompech</title>
    <ns>0</ns>
    <id>129889</id>
    <revision>
      <id>2685386</id>
      <parentid>2685111</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:02:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Intro + Awunner + Update Uertschaften</comment>
      <origin>2685386</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6325" sha1="m273sx4raz203pr0nc8i0mc3izgcyr3" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Logo = Rosport-Mompach ROMO logo.png
 | Numm (Franséisch) = Rosport-Mompach
 | Numm (Däitsch)  = Rosport-Mompach
 | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}}
 | Koordinaten = {{coor dms|49|48|21|N|06|30|13|O|O}}
 }}
D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}}.

D'Gemeng ass den 1. Januar 2018 aus der [[Gemengefusioun|Fusioun]] vun de [[Gemeng Rouspert|Gemenge Rouspert]] a [[Gemeng Mompech|Mompech]] entstanen. Se huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner &lt;small&gt;(Stand %q)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.&lt;/ref&gt;[%r]}}.
== Geographie ==
{{Kapitel Info feelt}}
=== Nopeschgemengen ===
{{Nopeschgemengen
 |ville = Rouspert-Mompech
 | nord =  
 | nord-est = (D)
 | est =  
 | sud-est = [[Gemeng Mäertert|Mäertert]]
 | sud= [[Gemeng Manternach|Manternach]]
 | sud-ouest =  
 | ouest =  [[Gemeng Bech|Bech]]
 | nord-ouest = [[Iechternach]]
}}

==Uertschaften a Lieu-diten an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt;==
=== Uertschaften ===
{{Div col|cols = 2}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréierer Gemeng Mompech'''
* [[Buerschdref]]
* [[Bur (Rouspert-Mompech)|Bur]]
* [[Giwenech]]
* [[Hierber]]
* [[Liljen]]
* [[Méischdref]]
* [[Mompech]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréierer Gemeng Rouspert'''
* [[Dickweiler]]
* [[Giischt]]
* [[Giischterklaus]]
* [[Hénkel]]
* [[Rouspert]]
* [[Steenem]]
* [[Uesweller]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

=== Häff a Lieu-diten ===
{{Div col|cols = 2}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréierer Gemeng Mompech'''
* [[Buerer Millen]]
* [[Hierber Millen]]
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
'''Fréierer Gemeng Rouspert'''
* [[Frombuerg|Frombuerger Haff]]
* [[Méchelsbierg]]
* [[Pafebierg]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}
== Geschicht ==
===Fusioun===
De 24. Abrëll 2016 haten d'Bierger aus de [[Gemeng Rouspert|Gemenge Rouspert]] a [[Gemeng Mompech|Mompech]] an engem Gemengereferendum mat grousser Majoritéit fir eng Fusioun vun hire Gemenge gestëmmt (80,07 Prozent zu Rouspert, 65,18 Prozent zu Mompech).

== Politik ==
Den 8. Oktober 2017 gouf de gemeinsame Gemengerot nach nom [[Majorzsystem]] separat an den zwou Fusionsgemenge gewielt. Déi Kéier drop, den 11. Juni 2023, ginn dann 11 Gemengeréit nom [[Proporzsystem]] gewielt, well duerch d'Fusioun d'Limitt vun 3.000 Awunner iwwerschratt gouf&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160427073829/http://www.wort.lu/de/lokales/referendum-in-rosport-und-mompach-ein-klares-ja-571cd4181bea9dff8fa76a0d &quot;Referendum in Rosport und Mompach - Ein klares Ja!&quot;] op wort.lu vum 24 Abrëll 2016&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery&gt;
Fichier:Map Rosport.PNG|Rouspert…
Fichier:Map Mompach.PNG|a Mompech…
Fichier:Map Rosport-Mompach.png|fusionéieren zu Rouspert-Mompech
&lt;/gallery&gt;

=== Buergermeeschteren ===
* 2017 - 2022: Romain Osweiler
* zanter Sept. 2022: Stéphanie Weydert&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20220911104734/https://www.wort.lu/de/lokales/stephanie-weydert-als-buergermeisterin-vereidigt-631b5048de135b9236367240 &quot;Stéphanie Weydert als Bürgermeisterin vereidigt.&quot;] wort.lu, 09.09.2022.&lt;/ref&gt;

=== Wopen ===
D'Fusiounsgemeng Rouspert-Mompech huet kee Wopen; se benotzt e Logo, deen op de Wope vun de fréiere Gemenge Rouspert a Mompech opgebaut ass.

{| class=&quot;wikitable&quot;
| align=&quot;center&quot; |[[Fichier:Rosport-Mompach ROMO logo.png|200x200px]]&lt;br&gt;Logo vun der&lt;br&gt;Gemeng Rouspert-Mompech
|De Logo ass op de Wope vun de fréierer Gemenge Rouspert a Mompech opgebaut, déi allebéid e Kräiz an hirem Wopen haten. Dëst Symbol gouf isoléiert an duplizéiert fir esou e Logo ze schafen, deen Traditioun an Dynamik matenee verbënnt. E kann als Millerad interpretéiert ginn, wat eng Referenz op d'Theme Beweegung, Virukommen an am bildleche Sënn Energie duerstellt. Et ass et och e staarkt Symbol vu Verknëppung an Zesummenhalt. Déi oppen, wäiss Plaze sti fir Transparenz a vermëttele Frëscht a Liichtegkeet.
Déi giel-rout Téin hunn e frëndlechen an energiegeluedenen Effekt a sinn och eng Uspillung op de Sandsteen an der Regioun. Déi turquoise Faarf - eng Kombinatioun vu blo a gréng - symboliséiert d'Natur an déi héich Liewensqualitéit an der Gemeng&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://rosportmompach.lu/wp-content/uploads/2020/10/ROMO_01_WEB.pdf|Titel=Rosport-Mompachs Markenzeichen, S. 4|Gekuckt=18.06.2023|Datum=06.2018|Editeur=rosportmompach.lu/|Sprooch=de|archivedate=2023-06-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230630135557/https://rosportmompach.lu/wp-content/uploads/2020/10/ROMO_01_WEB.pdf}}&lt;/ref&gt;.
|}

== Kuckeswäertes ==
* [[Staudamm zu Rouspert|Staudamm]]
* [[Musée Tudor]] an der [[Villa Tudor (Rouspert)|Villa Tudor]]
* [[Schlass Irminenhaff]]
* [[Kierch Rouspert]]
* [[Kapell Giischterklaus]]
* [[Lann op der Giischterklaus|Bemierkenswäert Lann op der Giischterklaus]]

== Interkommunal Syndikater ==
D'Gemeng Rouspert ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]:
{{div col|cols=3}}
* [[Internationales Abwasserklärwerk Mompach/Trier-Land]]
* [[Internationales Abwasserklärwerk Rosport/Trier-Land]]
* [[ISKFZ]]
* [[SICEC]]
* [[SIGI]]
* [[SIGRE]]
* [[SYVICOL]]
* [[SIDERE]]
* [[SIAEE]]
{{div col end}}

== Jumelage ==
* [[Velence]] an {{HUN}}

==Bekannt Rousperter==
* [[Henri Tudor]] (Ingenieur)
* [[Aloyse Steinmetz]] (Schoulmeeschter, Lokalhistoriker)

== Kuckt och ==
* {{LNM}}
* [[Sources Rosport]]
* [[Naturschutzgebitt Deiwelskopp]]

{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}
==Um Spaweck==
{{commonscat|Rosport-Mompach}}
* [https://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/loi/2017/06/16/a591/jo/fr/html/eli-etat-leg-loi-2017-06-16-a591-jo-fr-html.html D'Fusiounsgesetz fir d'Gemeng Rouspert-Mompech]
* [http://www.rosport-mompach.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Rouspert-Mompech]
* [https://www.syvicol.lu/fr/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/rosport-mompach D'Gemeng Rouspert op der Websäit vum Syvicol]

{{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}}

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemeng Rouspert-Mompech|*]]
[[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Rouspert-Mompech]]</text>
      <sha1>m273sx4raz203pr0nc8i0mc3izgcyr3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ornella Muti</title>
    <ns>0</ns>
    <id>135091</id>
    <revision>
      <id>2685424</id>
      <parentid>2606073</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:51:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Kino */</comment>
      <origin>2685424</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10823" sha1="shn0ty4fyntym1mq65r0w7wxoy6w8ba" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
[[Fichier:2016-02-01 608 Ornella Muti.JPG|mini|D'Ornella Muti (2016)]]
D''''Ornella Muti''', gebuer als ''Francesca Romana Rivelli'' den [[9. Mäerz]] [[1955]] zu [[Roum]], ass eng italieenesch [[Schauspiller]]in.

== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1970: ''[[La moglie più bella]]'' - Regie: [[Damiano Damiani]] 
* 1971: ''[[Il sole nella pelle]]'' - Regie: [[Giorgio Stegani]] 
* 1971: ''[[Un posto ideale per uccidere]]'' - Regie: [[Umberto Lenzi]] - Haaptacteuren: [[Irene Papas]], [[Ray Lovelock]]
* 1972: ''[[La casa de las palomas]]'' - Regie: [[Claudio Guerín|Claudio Guerin Hill]] - Haaptacteuren: [[Lucia Bosé]], [[Glen Lee]]
* 1972: ''[[Experiencia prematrimonial]]'' - Regie: [[Pedro Masó]] - Haaptacteuren: [[Alessio Orano]], [[Alberto Closas]]
* 1972: ''[[Fiorina la vacca]]'' - Regie: [[Vittorio De Sisti]] - Haaptacteuren: [[Gastone Moschin]], [[Ewa Aulin]]
* 1973: ''[[Tutti figli di Mammasantissima]]'' - Regie: [[Alfio Caltabiano]] - Haaptacteuren: [[Pino Colizzi]]
* 1973: ''[[Le monache di Sant'Arcangelo]]'' - Regie: [[Domenico Paolella]] - Haaptacteuren: [[Anne Heywood]], [[Luc Merenda]]
* 1973: ''[[Paolo il caldo]]'' - Regie: [[Marco Vicario]] - Haaptacteuren: [[Giancarlo Giannini]], Gastone Moschin
* 1974: ''[[Una chica y un señor]]'' - Regie: [[Pedro Masó]] - Haaptacteuren: [[Sergio Fantoni]], [[Eduardo Fajardo]]
* 1974: ''[[Cebo para una adolescente]]'' - Regie: [[Francisco Lara Polop]] - Haaptacteuren: [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]], [[Emilio Gutiérrez Caba]]
* 1974: ''[[Appassionata]]'' - Regie: [[Gianluigi Calderone]] - Haaptacteuren: [[Gabriele Ferzetti]], [[Eleonora Giorgi]]
* 1974: ''[[Romanzo popolare]]'' - Regie: Mario Monicelli - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], Michele Placido
* 1975: ''[[Leonor]]'' - Regie: [[Juan Luis Buñuel]] - Haaptacteuren: [[Michel Piccoli]], [[Liv Ullmann]]
* 1975: ''[[La joven casada]]'' - Regie: [[Mario Camus]] 
* 1976: ''[[Come una rosa al naso]]'' - Regie: [[Franco Rossi]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Adolfo Celi]]
* 1976: ''[[La dernière femme]]'' - Regie: [[Marco Ferreri]] - Haaptacteuren: [[Gérard Depardieu]], Michel Piccoli
* 1977: ''[[La stanza del vescovo]]'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, [[Patrick Dewaere]]
* 1977: ''[[Mort d'un pourri]]'' - Regie: [[Georges Lautner]] - Haaptacteuren: [[Alain Delon]], [[Mireille Darc]]
* 1977: ''[[I nuovi mostri]]'' - Episod: ''Autostop'' - Regie: [[Mario Monicelli]]) an Episod: ''Senza parole'' - Regie: Dino Risi 
* 1978: ''[[Ritratto di borghesia in nero]]'' - Regie: [[Tonino Cervi]] - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], [[Capucine]]
* 1978: ''[[Primo Amore¨]]'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, [[Mario Del Monaco 	Mario Del Monaco]]
* 1978: ''[[Eutanasia di un amore]]'' - Regie: [[Enrico Maria Salerno]] - Haaptacteuren: [[Tony Musante]], [[Monica Guerritore]]
* 1979: ''[[Giallo napoletano]]'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], Michel Piccoli
* 1980: ''[[La vita è bella]]'', - Regie: [[Grigoriy Chukhray]] - Haaptacteuren: Giancarlo Giannini
* 1980: ''[[Flash Gordon (Film 1980)|Flash Gordon]]'' - Regie: [[Mike Hodges]] - Haaptacteuren: [[Sam J. Jones]], [[Max von Sydow]]
* 1980: ''[[Il bisbetico domato]]'' - Regie: [[Franco Castellano|Castellano]], [[Giuseppe Moccia|Pipolo]] - Haaptacteuren: [[Adriano Celentano]]
* 1981: ''[[Storie di ordinaria follia]]'' - Regie: Marco Ferreri - Haaptacteuren: [[Ben Gazzara]], [[Tanya Lopert]]
* 1981: ''[[Nessuno è perfetto]]'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Renato Pozzetto]], [[Gabriele Tinti]]
* 1981: ''[[Innamorato pazzo]]'' - Regie: [[Franco Castellano|Castellano]], [[Giuseppe Moccia|Pipolo]] - Haaptacteuren: Adriano Celentano, [[Adolfo Celi]]
* 1982: ''[[Love &amp; Money]]'' - Regie: [[James Toback]] - Haaptacteuren: [[Ray Sharkey]], [[Klaus Kinski]]
* 1982: ''[[La ragazza di Trieste]]'' - Regie: Pasquale Festa Campanile - Haaptacteuren: Ben Gazzara, [[Mimsy Farmer]]
* 1983: ''[[Un povero ricco]]'' - Regie: Pasquale Festa Campanile - Haaptacteuren: [[Renato Pozzetto]], [[Piero Mazzarella]]
* 1984: ''[[Un amour de Swann]]'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Jeremy Irons]], Alain Delon 
* 1983: ''[[Bonnie e Clyde all'italiana]]'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Paolo Villaggio]], [[Jean Sorel]]
* 1984: ''[[Il futuro è donna]]'' - Regie: Marco Ferreri - Haaptacteuren: [[Hanna Schygulla]], [[Niels Arestrup]]
* 1985: ''[[Tutta colpa del paradiso]]'' - Regie: [[Francesco Nuti]] - Haaptacteuren: Francesco Nuti 	
* 1986: ''[[Grandi magazzini]]'' - Regie: Franco Castellano, Giuseppe Moccia - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Nino Manfredi]]
* 1986: ''[[Stregati]]'' - Regie: Francesco Nuti - Haaptacteuren: Francesco Nuti
* 1987: ''[[Cronaca di una morte annunciata]]'', - Regie: [[Francesco Rosi]] - Haaptacteuren: [[Rupert Everett]], [[Gian Maria Volontè]]
* 1987: ''[[Io e mia sorella]]'' - Regie: [[Carlo Verdone]] - Haaptacteuren: Carlo Verdone
* 1988: ''[[Il frullo del passero]]'' - Regie: [[Gianfranco Mingozzi]] - Haaptacteuren: [[Philippe Noiret]], [[Claudine Auger]]
* 1988: ''[[Codice privato]]'' - Regie: [[Francesco Maselli]] 
* 1989: ''[['O re]]'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: Giancarlo Giannini, Luc Merenda
* 1989: ''[[Wait Until Spring, Bandini]]'' - Regie: [[Dominique Deruddere]] - Haaptacteuren: [[Joe Mantegna]], [[Faye Dunaway]]
* 1990: ''[[Il viaggio di Capitan Fracassa]]'' - Regie: [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Vincent Perez]], [[Emmanuelle Béart]]
* 1990: ''[[Stasera a casa di Alice]]'' - Regie: Carlo Verdone - Haaptacteuren: Carlo Verdone
* 1991: ''[[Oscar (Film 1991)|Oscar]]'', - Regie: [[John Landis]] - Haaptacteuren: [[Sylvester Stallone]], [[Peter Riegert]]
* 1991: ''[[La domenica specialmente]]'' - Episod: ''La domenica specialmente'' - Regie: [[Giuseppe Bertolucci]] - Haaptacteuren: [[Bruno Ganz]], [[Nicoletta Braschi]]
* 1991: ''[[Il conte Max]]'' - Regie: [[Christian De Sica]] - Haaptacteuren: Christian De Sica, [[María Mercader]]
* 1991: ''[[Vacanze di Natale '91]]'' - Regie: [[Enrico Oldoini]] - Haaptacteuren: Christian De Sica, [[Alberto Sordi]]
* 1991: ''[[Mezzaestate]]'' - Regie: [[Daniele Costantini]] 
* 1992: ''[[Once Upon a Crime]]'' - Regie: [[Eugene Levy]] - Haaptacteuren: [[Jim Belushi]], [[Cybill Shepherd]]
* 1992: ''[[Non chiamarmi Omar]]'' - Regie: [[Sergio Staino]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], Gastone Moschin
* 1993: ''[[El amante bilingüe]]'' - Regie: [[Vicente Aranda]] - Haaptacteuren: [[Imanol Arias]], [[Javier Bardem]]
* 1995: ''[[Tatiana, la muñeca rusa]]'' - Regie: [[Santiago San Miguel]] - Haaptacteuren: [[Karra Elejalde]], Stefania Sandrelli
* 1996: ''[[Pour rire!]]'' - Regie: [[Lucas Belvaux]] - Haaptacteuren: [[Jean-Pierre Léaud]], [[Tonie Marshall]]
* 1996: ''[[Mi fai un favore]]'' - Regie: [[Giancarlo Scarchilli]] - Haaptacteuren: [[Claudio Bigagli]], [[Alessandro Gassman]]
* 1997: ''[[Mordbüro]]'' - Regie: [[Lionel Kopp]] - Haaptacteuren: [[Philippe Clévenot]], [[Dominique Pinon]]
* 1998: ''[[Widows - Erst die Ehe, dann das Vergnügen]]'' - Regie: [[Sherry Hormann]] - Haaptacteuren: [[Katja Flint]], [[Eva Mattes]]
* 1998: ''[[L'inconnu de Strasbourg]]''- Regie: [[Valeria Sarmiento]] - Haaptacteuren: [[Charles Berling]], [[Johan Leysen]]
* 1999: ''[[Panni sporchi]]'' - Regie: [[Mario Monicelli]] - Haaptacteuren: [[Mariangela Melato]], [[Michele Placido]]
* 1999: ''[[Somewhere in the City]]'' - Regie: [[Ramin Niami]] - Haaptacteuren: [[Sandra Bernhard]], [[Bulle Ogier]]
* 2000: ''[[Tierra del fuego]]'' - Regie: [[Miguel Littin]] - Haaptacteuren: [[Jorge Perugorría]]
* 1999: ''[[The Unscarred]]'' - Regie: [[Buddy Giovinazzo]] - Haaptacteuren: [[James Russo]], [[Heino Ferch]]
* 2000: ''[[Jet Set]]'' - Regie: [[Fabien Onteniente]] - Haaptacteuren: [[Samuel Le Bihan]], [[Lambert Wilson]]
* 2001: ''[[Um Crime Nobre]]'' - Regie: [[Walter Lima Jr.]] 
* 2001: ''[[Domani]]'' - Regie: [[Francesca Archibugi]] - Haaptacteuren: [[Marco Baliani]], [[Ilaria Occhini]]
* 2001: ''[[Una lunga lunga lunga notte d'amore]]'' - Regie: [[Luciano Emmer]] - Haaptacteuren: Giancarlo Giannini, [[Marie Trintignant]]
* 2001: ''[[Last Run]]'' - Regie: [[Anthony Hickox]] - Haaptacteuren: [[Armand Assante]]
* 2001: ''[[Hotel (Film 2001)|Hotel]]'' - Regie: [[Mike Figgis]] - Haaptacteuren: [[Salma Hayek]], [[Burt Reynolds]]
* 2002: ''[[Cavale]]'' - Regie: Lucas Belvaux - Haaptacteuren: Lucas Belvaux, [[Catherine Frot]]
* 2002: ''[[Un couple épatant]]'' - Regie: Lucas Belvaux - Haaptacteuren: [[François Morel]], [[Valérie Mairesse]]
* 2002: ''[[Après la vie]]'' - Regie: Lucas Belvaux - Haaptacteuren: [[Dominique Blanc]], [[Gilbert Melki]]
* 2003: ''[[Uomini &amp; donne, amori &amp; bugie]]'' - Regie: [[Eleonora Giorgi]] 
* 2003: ''[[The Tulse Luper Suitcases, Part 1: The Moab Story]]'' - Regie: [[Peter Greenaway]] - Haaptacteuren: [[JJ Feild]], [[Franka Potente]]
* 2000: ''[[The Tulse Luper Suitcases, Part 2: Vaux to the Sea]]'' - Regie: Peter Greenaway - Haaptacteuren: JJ Feild, [[Anna Galiena]]
* 2004: [[The Heart Is Deceitful Above All Things]] - Regie: [[Asia Argento]] - Haaptacteuren: Asia Argento, [[Jimmy Bennett]]
* 2004: ''[[People]]'' - Regie: Fabien Onteniente - Haaptacteuren: [[Rupert Everett]], [[José Garcia]]
* 2004: ''[[The Tulse Luper Suitcases, Part 3: From Sark to the Finish]]'' - Regie: Peter Greenaway - Haaptacteuren: [[Roger Rees]], [[Ana Torrent]]
* 2004: ''[[Di que si]]'' - Regie: [[Juan Calvo]] - Haaptacteuren: [[Paz Vega]], [[Santi Millán]]
* 2005: ''[[A Life in Suitcases]]'' - Regie: Peter Greenaway 
* 2005: ''[[Vendredi ou un autre jour]]'' - Regie: [[Yvan Le Moine]] - Haaptacteuren: [[Philippe Nahon]], Hanna Schygulla
* 2005: ''[[Les bronzés 3: Amis pour la vie]]'' - Regie: [[Patrice Leconte]] - Haaptacteuren: [[Josiane Balasko]], [[Michel Blanc]]
* 2006: ''[[L'inchiesta]]'' - Regie: [[Giulio Base]] - Haaptacteuren: [[Daniele Liotti]], [[Dolph Lundgren]]
* 2007: ''[[Peopling the Palaces at Venaria Reale]]'' - Regie: Peter Greenaway - Haaptacteuren: [[Ennio Fantastichini]], [[Martina Stella]]
* 2007: ''[[Civico zero]]'' - Regie: [[Francesco Maselli]] - Haaptacteuren: [[Massimo Ranieri]], [[Letizia Sedrick]]
* 2008: ''[[Postcards from Rome]]'' - Regie: [[Giulio Base]] - Haaptacteuren: Giulio Base, [[Vincenzo Bocciarelli]]
* 2008: ''[[Io non ci casco]]'' - Regie: [[Pasquale Falcone]] 
* 2012: ''[[To Rome With Love]]'' - Regie: [[Woody Allen]] - Haaptacteuren: [[Alec Baldwin]], [[Carol Alt]]

== Um Spaweck ==
{{commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Sozial Medien}}

{{DEFAULTSORT:Muti Ornella}}
[[Kategorie:Italieenesch Filmschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Italieenesch Televisiounsschauspillerinnen]]
[[Kategorie:Gebuer 1955]]</text>
      <sha1>shn0ty4fyntym1mq65r0w7wxoy6w8ba</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Banannefabrik</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136824</id>
    <revision>
      <id>2685433</id>
      <parentid>2680187</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:12:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39568-23</username>
        <id>72164</id>
      </contributor>
      <origin>2685433</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6595" sha1="1npncwc5i1gj7nkotawz4gd1v6tcr8a" xml:space="preserve">{{Infobox Gebai
|Architekt(en) = Robert-F. Heintz-Sturm&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
}}
D''''Banannefabrik''', offiziell '''Centre de production et de création artistique''' (CPCA)&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; ass e Kulturzenter an der [[Rue du Puits (Stad Lëtzebuerg)|Rue du Puits]] zu [[Bouneweg]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. En ass an engem Gebai amenagéiert, dat an den 1960er Jore gebaut gouf an an deem verschidden Uebst- a Geméishändler hiert Lager haten. Den Numm ''Banannefabrik'' geet deemno op de fréiere Gebrauch vum Gebai zeréck. 

De Kulturzenter gëtt vun der [[Association sans but lucratif|ASBL]] [[Banannefabrik (Veräin)|Banannefabrik]] geréiert&lt;ref&gt;RCS F11935&lt;/ref&gt;.

== Geschicht ==
1960 huet d'[[Uebst]]- a [[Geméis]]-Grousshandelsgesellschaft [[Coprilux]] d'Gebai an der ''Rue du Puits'' vum Architekt Robert-F. Heintz-Sturm baue gelooss a hir Aktivitéite vun der [[Rue du Verger (Stad Lëtzebuerg)|Rue du Verger]] dohi verluecht. D'Firma war ë.&amp;nbsp;a. op de Verkaf vun [[Orange (Fruucht)|Orangen]] a [[Banann|Bananne]] spezialiséiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/f9whdqd35/pages/16/articles/DIVL1387|Titel=Publicité 41|Gekuckt=28.04.2026|Datum=02.02.1962|Wierk=Page 16. In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 33, Digitised by the National Library of Luxembourg]|Säiten=S. 16|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/s81xmdwd9/pages/27/articles/DIVL1987|Titel=Publicité 124|Gekuckt=28.04.2026|Datum=30.05.1973|Wierk=Page 27. In: Luxemburger Wort, 126. Jg., n° 125, [Digitised by the National Library of Luxembourg]|Säiten=S. 27|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Vun 1972/73 bis 1979 huet d'Firma [[La Provençale]] do ë.&amp;nbsp;a. Uebst a Geméis verkaaft&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.industrie.lu/LaProvencale.html|Titel=LA PROVENCALE, Luxembourg|Gekuckt=2026-04-27|Wierk=www.industrie.lu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.provencale.lu/fr/notre-histoire|Titel=La Provençale|Gekuckt=2026-04-27|Wierk=www.provencale.lu}}&lt;/ref&gt;. Nodeems ''La Provençale'' erausgeplënnert war, ass d'Gebai ëmmer manner benotzt ginn a stoung laang net méi am Mëttelpunkt vum wirtschaftleche Liewen. Ufanks der 1990er Joren ass decidéiert ginn, d'Gebai nei ze benotzen, fir et virum Verfall ze schützen an et der Ëffentlechkeet nees zougänglech ze maachen. Et war eng kleng Grupp vu Leit aus der Kulturbranche, déi dat artistescht Potenzial vum Standuert entdeckt hunn. Dofir ass d'Banannefabrik an e Kulturzentrum ëmgebaut ginn, deen haut haaptsächlech fir Prouwen a Virbereedunge fir Konschtspektakele benotzt gëtt. D'Banannefabrik ass hautdesdaags eng wichteg Plaz fir Kënschtler a kulturell Initiativen zu Lëtzebuerg.

Am Joer 1995 gouf d'[[Association sans but lucratif|ASBL]] ''états d'urgence''&lt;ref&gt;RCS 3170&lt;/ref&gt; gegrënnt, déi sech fir d'Neesopliewe an d'Transformatioun vun der Banannefabrik an e Raum fir kreativ Aarbecht a kulturellen Ausdrock agesat huet. E besonnescht Zil war déi wichtegst Dreifkraaft hannert den Initiative vum ''états d'urgence'' op nationalem Niveau, an zwar fir e Proufraum ze schafen - eppes wat am ganze Land deemools nach gefeelt huet.

Nodeems de Projet eng Zäit laang geschleeft huet, hunn zënter Juni 2011 véier Vereenegungen hire Sëtz an der Banannefabrik:&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Citation|URL=https://www.banannefabrik.lu/?page_id=6|Titel=Historique|Gekuckt=2026-04-27|Wierk=www.banannefabrik.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

*[[Trois C-L]]
*[[MASKéNADA]]
*[[Kasemattentheater]]
*[[Fédération luxembourgeoise des théâtres professionnels|Theaterfederatioun]]

== Architektur/Gebai ==
Am Aklang mam architektonesche Renovatiounskonzept behält d'Gebai nach Spuere vu senge fréiere Funktiounen. Bannendra si Büroen, Säll, d'Garderobe vun de Kënschtler, Toiletten a Kichen, souwéi dräi grouss Proufraim. Déi Raim, déi haaptsächlech fir deen Zweck entworf goufen, kënnen an aussergewéinleche Fäll och fir de Publikum op sinn (bis zu 99 Leit)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Aktuelle Gebrauch ==
D'Banannefabrik gëtt hautdesdaags haaptsächlech als Prouf- a Produktionsraum fir d'performativ Konscht zu Lëtzebuerg benotzt. D'Gebai bitt Raim fir Theater, Danz an interdisziplinär Projeten, déi do entwéckelt, geprouft an deelweis och fir d'Bün virbereet ginn. Dobäi steet net nëmmen déi fäerdeg Opféierung am Mëttelpunkt, mee och de kreative Prozess selwer.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

Verschidde kulturell Organisatiounen deele sech d'Infrastruktur vum Site a schaffen do parallel un hiren eegene Produktiounen. D'Raim ginn esou flexibel genotzt a kënne jee no den experimentelle Formater ageriicht ginn. An eenzele Fäll kënnen d'Studioen och fir e klengen, limitéierte Publikum opgemaach ginn, wéi oppe Prouwen oder intern Presentatiounen.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

Nieft der Produktioun vun neie Wierker déngt d'Banannefabrik och als Plaz fir en Austausch tëscht Kënschtler, Kollektiver a kulturellen Acteuren. Duerch d'Zesummeschaffen ënner engem Daach entsti reegelméisseg synergeetesch Projeten an informell Zesummenaarbechten tëscht de verschiddene Residentstrukturen.

D'Gebai spillt domat eng wichteg Roll als funktionelle Kreativraum, deen net op klassesch Opféierungssäll, mee op d'Entwécklung an d'Produktioun vun zäitgenëssescher Konscht ausgeriicht ass.

== Kulturell Bedeitung ==
D'Banannefabrik ass e wichtege Bestanddeel vun der kultureller Infrastruktur an der Stad Lëtzebuerg, besonnesch am Beräich vun der performativer Konscht. Se funktionéiert haaptsächlech als Produktiouns a Proufraum fir Theater, Danz an experimentell Projeten a bitt domat e Raum fir zäitgenëssesch kreativ Aarbecht.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Citation|URL=https://m3architectes.lu/project/centre-de-production-et-de-creation-artistique-banannefabrik/|Titel=culturel and artistic centre|Gekuckt=27.04.2026|Wierk=https://m3architectes.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

Hir Bedeitung läit och an der Reaktioun op de Manktem vu spezialiséierte Prouf- a Produktiounsraim am Land. Duerch d'Zesummebrénge vu verschiddene kulturellen Acteuren ënner engem Daach gëtt en Ëmfeld fir Austausch, Zesummenaarbecht an artistesch Entwécklung geschaf.

Am Kontext vum Bouneweger Quartier dréit d'Banannefabrik zur kultureller Revaloriséierung vun engem fréieren Industriegbai bäi an ass en Deel vun der méi breeder Transformatioun vun urbane Raim a kulturell Notzflächen.

== Um Spaweck ==
*[http://www.banannefabrik.lu Internetsäit vun der Banannefabrik]

{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Kulturzentren zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Stad Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Bouneweg-Süd]]</text>
      <sha1>1npncwc5i1gj7nkotawz4gd1v6tcr8a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137072</id>
    <revision>
      <id>2685454</id>
      <parentid>2684913</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T06:51:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gestuerwen */</comment>
      <origin>2685454</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11250" sha1="940txnpmdi2r62yc3w6tw48xk2pv66f" xml:space="preserve">{{Artikel Joer}}

D'Joer '''2026''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et ass kee [[Schaltjoer]].

== Evenementer ==
* {{1. Mee}}: d'[[Vereenegt Arabesch Emirater]] trieden aus dem [[Organization of the Petroleum Exporting Countries|OPEC]] aus.

=== Europa ===
[[Fichier:Welcome to the euro Bulgaria 01.jpg|thumb|200px|Calicot fir d'Aféiere vum Euro a Bulgarien ze begréissen.]]
* {{1. Januar}}: [[Bulgarien|Bulgarie]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] an.
* {{0}}1. Januar: 41 Doudeger an iwwer 100 Blesséierter bei engem Feier op enger Silvesterfeier an enger Bar zu [[Crans-Montana]] an der [[Schwäiz]].
* [[18. Januar]]: Bei engem Eisebunnsaccident mat zwéin Héichvitesszich an der spuenescher [[Provënz Córdoba]] kommen ëm 42 Leit ëm d'Liewen.
* [[21. Januar]]: D'[[Ilijana Jotowa]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Rumen Radew]] Presidentin vu [[Bulgarien]].
* {{8. Februar}}: Den [[António José Seguro]] gewënnt am 2. Tour d'Presidentewalen a [[Portugal]], hie gëtt den 11. Mäerz vereedegt.
* [[23. Februar]]: De [[Rob Jetten]] ([[Democraten 66|D66]]) gëtt als neie Premierminister an [[Holland]] vereedegt.
* {{8. Mee}}: De [[Rumen Radew]] gëtt als neie Premierminister vu [[Bulgarien]] vereedegt, nodeems seng Partei [[Progressiivt Bulgarien]] den [[19. Abrëll]] déi virgezunne Parlamentswale mat 130 vun 240 Sëtz gewonnen hat.
* {{9. Mee}}: De [[Péter Magyar]] gëtt als neie Premierminister vun [[Ungarn]] vereedegt, nodeems seng [[TISZA]]-Partei den [[12. Abrëll]] bei de Parlamentswalen déi absolutt Majoritéit géint dem [[Viktor Orbán]] seng [[Fidesz]] gewonnen hat.
* [[28. Mee]]: Nom Récktrëtt vun der [[Evika Siliņa]], den 11. Mee, gëtt den [[Andris Kulbergs]] neie Premierminister a [[Lettland]].
* {{3. Juni}}: No de Parlamentswale vum [[24. Mäerz]] an [[Dänemark]] gëtt eng nei lénk-Mëtt Regierung aus véier Parteien ënner der [[Mette Frederiksen]] vereedegt.

==== Lëtzebuerg ====

=== Afrika ===
* {{3. Januar}}: Am [[Equatorialguinea]] gëtt [[Ciudad de la Paz]] nei Haaptstad, a léist [[Malabo]] als Haaptstad of.
* [[15. Januar]]: De [[Yoweri Museveni]] gëtt bei de Presidentewalen am [[Uganda]] a senger Funktioun erëmgewielt.
* [[15. Mäerz]]: Den [[Denis Sassou-Nguesso]] gëtt als President vun der [[Republik Kongo]] erëmgewielt.
* [[12. Abrëll]]: Bei de Presidentschaftswalen am [[Benin]], gewënnt de [[Romuald Wadagni]] mat 94 % vun de Stëmmen; hie gëtt de [[24. Mee]] vereedegt.

=== Amerika ===

==== Nordamerika ====

==== Mëttel- a Südamerika ====
* {{3. Januar}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika]] attackéiere [[Caracas]] am [[Venezuela]]. De President [[Nicolás Maduro]] a seng Fra goufe gefaange geholl an aus dem Land bruecht.
* [[17. Februar]]: No der Ofsetzung vum [[José Jerí]] gëtt de [[José María Balcázar]] nei Staatspresident vum [[Peru]].
* [[11. Mäerz]]: De [[José Antonio Kast]] gëtt als neie President vun [[Chile]] vereedegt.
* [[12. Abrëll]]: Presidentschaftswalen am [[Peru]].
* [[24. Juni]]: Bei Äerdbiewen am Venezuela, stierwen iwwer 180 Persounen, wärend der dausender blesséiert ginn.

=== Asien ===
* {{8. Februar}}: D'[[Sanae Takaichi]] huet bei de virgezunne Parlamentswalen a [[Japan]] am Parlament eng Zwee-drëttel Majoritéit gewonnen.
* [[15. Mäerz]]: An engem Referendum am [[Kasachstan]] gëtt déi nei Constitutioun mat 90 % vun de Wieler ugeholl.
* {{3. Abrëll}}: De [[Min Aung Hlaing]], Chef vun der Junta, déi zanter dem Putsch vun 2021 am [[Myanmar]] un der Muecht ass, gëtt zum President gewielt.
* {{7. Abrëll}}: De Generalsekretär vun der KP vum [[Vietnam]], [[Tô Lâm]], gëtt als Staatspresident confirméiert.

==== Arabesch Welt an Noen Osten ====
* {{9. Januar}}: Opléisung vum südlechen Iwwergangsconseil am [[Jemen]].
* [[6. Januar|6.]] bis [[20. Januar]]: D'syresch Arméi eruewert gréisstendeels den Nordoste vum Land, deen ënnert de ''[[Syrian Democratic Forces]]'' stoung.
* [[8. Januar|8.]] an [[9. Januar]]: Bei Masseprotester am [[Iran]] géint d'Regierung ginn Dausende vu Leit vun de Sécherheetsunitéiten ëmbruecht.
* [[28. Februar]]: [[Israel]] an d'[[USA]] gräifen den [[Iran]] un; eng Rëtsch héich miltäresch a staatlech Representanten, dorënner den Ieweschte Guide [[Ali Chamenei]], ginn dobei ëmbruecht. Den Iran revanchéiert sech mat Attacke géint Israel, souwéi US-Militärbasen am [[Persesche Golf]], a blockéiert d'[[Strooss vun Hormus]].
* [[11. Abrëll]]: Den [[Nizar Amidi]] gëtt zum neie President vum [[Irak]] gewielt.

== Konscht a Kultur ==

=== Molerei ===

=== Literatur ===
* [[Servais-Präis]] fir dem [[ian De Toffoli]] säi ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]''.
* De [[Guy Helminger]] kritt de [[Batty-Weber-Präis]].

=== Musek ===

=== Kino ===
* ''[[Oscar]]'' fir de beschte Film: ''[[One Battle After Another]]'' vum [[Paul Thomas Anderson]].
* ''[[Gëlle Palm]]'':  [[Cristian Mungiu]] fir ''[[Fjort]]''.

== Ekonomie ==
[[Fichier:Artemis 2 Crew Portrait (cropped).jpg|thumb|140px|Crew vun der [[Artemis II]].]]

== Wëssenschaft an Technik ==
* [[1. Abrëll|1.]] - [[11. Abrëll]]: D'[[Artemis II]]-Missioun vun der [[NASA]] an Zesummenaarbecht mat der [[ESA]], flitt ronderëm de Mound a lant nees op der Äerd.

== Sport ==
* [[6. Februar|6.]] bis [[22. Februar]]: [[Olympesch Wanterspiller 2026|Olympesch Wanterspiller]] zu [[Mailand]]/[[Cortina d'Ampezzo]].
* [[26. Abrëll]]: De Kenianer [[Sabastian Sawe]] an den Ethiopier [[Yomif Kejelcha]] lafen zu London als éischt e [[Marathon]] ënner zwou Stonnen (1 h 59 min 30 s, rtsp. 1 h 59 min 41 s).

== Gebuer ==

== Gestuerwen ==
{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 100
 | Bild1 = Robert Goebbels MEP 2009.jpg
 | Text1 = Robert Goebbels
 | Bild2 = 1658018219365 19990000 Flesch Colette MOBILE.jpg
 | Text2 = Colette Flesch
 | Bild3 =Lucien Weiler EP 2005 (cropped).jpg
 | Text3 = Lucien Weiler
 | Bild4= Rita Süssmuth im Bundestag (cropped).jpg
 | Text4= Rita Süssmuth
 | Bild5= Flickr - Josh Jensen - Robert Duvall.jpg
 | Text5= Robert Duvall
 | Bild6= دیدار بشار اسد و هیئت همراه با سید علی خامنه‌ای، ۱۰ خرداد ۱۴۰۳ (09).jpg
 | Text6= Ali Khamenei
 | Bild7= Chuck Norris May 2015.jpg
 | Text7= Chuck Norris
 | Bild8= Mario Adorf Frankfurter Buchmesse 2016.jpg
 | Text8= Mario Adorf
 | Bild9= Nathalie Baye Cannes 2019.jpg
 | Text9= Nathalie Baye
 | Bild10 = Marjane Satrapi Cannes 2008(Cropped).jpg
 | Text10 = Marjane Satrapi
}}{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 100
 | Bild1 = David Hockney 2017 at Flash Expo (cropped).jpg
 | Text1 = David Hockney
 | Bild2 = 
 | Text2 = 
}}
* {{6. Januar}}: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[10. Januar]]: [[Erich von Däniken]], Schwäizer Auteur.
* [[11. Januar]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin.
* [[19. Januar]]: [[Valentino Garavani]], italieenesche Moudendesigner.
* [[21. Januar]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[22. Januar]]: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur.
* [[26. Januar]]: [[Steve Rollmann]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
* 26. Januar: [[Jacques Zeimet]], lëtzebuergeschen Handballspiller a Spillerentwéckler.
* [[30. Januar]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{1. Februar}}: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{0}}1. Februar: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin.
* {{4. Februar}}: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller.
* &lt; 6. Februar: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* {{0}}[[6. Februar]]: [[Prosper Klein]], lëtzebuergesche Riichter.
* [[11. Februar]]: [[Bud Cort]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 11. Februar: [[Cees Nooteboom]], hollännesche Schrëftsteller.
* 11. Februar: [[James Van Der Beek]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[12. Februar]]: [[Robert Everling]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker.
* [[15. Februar]]: [[Robert Duvall]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 15. Februar: [[Pol Greisch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schauspiller.
* [[17. Februar]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler.
* 17. Februar: [[José van Dam]], belschen Operesänger.
* [[19. Februar]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller.
* [[20. Februar]]: [[Roger Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* [[23. Februar]]: [[Léon Faber]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[27. Februar]]: [[Neil Sedaka]], US-amerikanesche Sänger a Songschreiwer.
* [[28. Februar]]: [[Mahmud Ahmadinedschad]], iranesche Politiker.
* 28. Februar: [[Ali Chamenei]], iranesche Reliounsleader a Politiker.
* {{5. Mäerz}}: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Schrëftsteller.
* {{6. Mäerz}}: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller.
* {{7. Mäerz}}: [[Country Joe McDonald]], amerikanesche Folk- a Rocksänger.
* [[14. Mäerz]]: [[Jürgen Habermas]], däitsche Philosoph a Soziolog.
* [[19. Mäerz]]: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Kämpfer a Schauspiller.
* [[20. Mäerz]]: [[Nicholas Brendon]], US-amerikanesche Schauspiller a Kënschtler.
* [[22. Mäerz]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker.
* [[23. Mäerz]]: [[Valerie Perrine]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[30. Mäerz]]: [[Chan Santokhi]], surinamesche Politiker.
* {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur.
* {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller.
* [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin.
* [[30. Abrëll]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.
* {{1. Mee}}: [[Gust Stefanetti]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{3. Mee}}: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin.
* [[12. Mee]]: [[Romuald Figuier]], franséische Sänger.
* [[14. Mee]]: [[Pierre Cao]], lëtzebuergesche Museker an Dirigent.
* 14. Mee: [[Sophie Garel]], franséisch Sängerin a Fernseemoderatorin.
* [[15. Mee]]: [[Angelica Domröse]], däitsch Schauspillerin.
* [[16. Mee]]: [[Raymond Sinnen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[21. Mee]]: [[Henri Franck (1942)|Henri Franck]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[23. Mee]]: [[Thérèse Liotard]], franséisch Schauspillerin.
* [[25. Mee]]: [[Sonny Rollins]], US-amerikaneschen Jazz-Saxophonist.
* [[28. Mee]]: [[Abed Rabbo Mansur Hadi]], jemenittesche Generol a Politiker.
* [[29. Mee]]: [[Edgar Morin]], franséische Soziolog, Philosoph an Auteur.
* ≤4. Juni: [[Marjane Satrapi]], franséisch-iranesch Comicsauteurin a Filmregisseurin.
* {{6. Juni}}: [[Alan Hale]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[11. Juni]]: [[David Hockney]], brittesche Kënschtler.
* [[15. Juni]]: [[Abdullah Ibrahim]], südafrikanesche Museker a Komponist.
* [[22. Juni]]: [[Alan Greenspan]], US-amerikanesche Wirtschaftswëssenschaftler.
* [[24. Juni]]: [[Ann Blyth]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* ≤ 26. Juni&lt;!--&quot;vor wenigen Tagen&quot;, den 28.06.op wort.lu--&gt;: [[Edmond Thill]], lëtzebuergesche Konschthistoriker.
* {{6. Juli}}: [[Henri Metz]], lëtzebuergeschen Neurolog.
*{{8. Juli}}: [[Bonnie Tyler]], brittesch Musekerin.
* ≤ 12. Juni: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], 1995-2013 Emir vu Katar.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}</text>
      <sha1>940txnpmdi2r62yc3w6tw48xk2pv66f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685455</id>
      <parentid>2685454</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T06:52:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gestuerwen */</comment>
      <origin>2685455</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11250" sha1="3kfe2o8q77tf65evmkbxvh28jmti3mu" xml:space="preserve">{{Artikel Joer}}

D'Joer '''2026''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et ass kee [[Schaltjoer]].

== Evenementer ==
* {{1. Mee}}: d'[[Vereenegt Arabesch Emirater]] trieden aus dem [[Organization of the Petroleum Exporting Countries|OPEC]] aus.

=== Europa ===
[[Fichier:Welcome to the euro Bulgaria 01.jpg|thumb|200px|Calicot fir d'Aféiere vum Euro a Bulgarien ze begréissen.]]
* {{1. Januar}}: [[Bulgarien|Bulgarie]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] an.
* {{0}}1. Januar: 41 Doudeger an iwwer 100 Blesséierter bei engem Feier op enger Silvesterfeier an enger Bar zu [[Crans-Montana]] an der [[Schwäiz]].
* [[18. Januar]]: Bei engem Eisebunnsaccident mat zwéin Héichvitesszich an der spuenescher [[Provënz Córdoba]] kommen ëm 42 Leit ëm d'Liewen.
* [[21. Januar]]: D'[[Ilijana Jotowa]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Rumen Radew]] Presidentin vu [[Bulgarien]].
* {{8. Februar}}: Den [[António José Seguro]] gewënnt am 2. Tour d'Presidentewalen a [[Portugal]], hie gëtt den 11. Mäerz vereedegt.
* [[23. Februar]]: De [[Rob Jetten]] ([[Democraten 66|D66]]) gëtt als neie Premierminister an [[Holland]] vereedegt.
* {{8. Mee}}: De [[Rumen Radew]] gëtt als neie Premierminister vu [[Bulgarien]] vereedegt, nodeems seng Partei [[Progressiivt Bulgarien]] den [[19. Abrëll]] déi virgezunne Parlamentswale mat 130 vun 240 Sëtz gewonnen hat.
* {{9. Mee}}: De [[Péter Magyar]] gëtt als neie Premierminister vun [[Ungarn]] vereedegt, nodeems seng [[TISZA]]-Partei den [[12. Abrëll]] bei de Parlamentswalen déi absolutt Majoritéit géint dem [[Viktor Orbán]] seng [[Fidesz]] gewonnen hat.
* [[28. Mee]]: Nom Récktrëtt vun der [[Evika Siliņa]], den 11. Mee, gëtt den [[Andris Kulbergs]] neie Premierminister a [[Lettland]].
* {{3. Juni}}: No de Parlamentswale vum [[24. Mäerz]] an [[Dänemark]] gëtt eng nei lénk-Mëtt Regierung aus véier Parteien ënner der [[Mette Frederiksen]] vereedegt.

==== Lëtzebuerg ====

=== Afrika ===
* {{3. Januar}}: Am [[Equatorialguinea]] gëtt [[Ciudad de la Paz]] nei Haaptstad, a léist [[Malabo]] als Haaptstad of.
* [[15. Januar]]: De [[Yoweri Museveni]] gëtt bei de Presidentewalen am [[Uganda]] a senger Funktioun erëmgewielt.
* [[15. Mäerz]]: Den [[Denis Sassou-Nguesso]] gëtt als President vun der [[Republik Kongo]] erëmgewielt.
* [[12. Abrëll]]: Bei de Presidentschaftswalen am [[Benin]], gewënnt de [[Romuald Wadagni]] mat 94 % vun de Stëmmen; hie gëtt de [[24. Mee]] vereedegt.

=== Amerika ===

==== Nordamerika ====

==== Mëttel- a Südamerika ====
* {{3. Januar}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika]] attackéiere [[Caracas]] am [[Venezuela]]. De President [[Nicolás Maduro]] a seng Fra goufe gefaange geholl an aus dem Land bruecht.
* [[17. Februar]]: No der Ofsetzung vum [[José Jerí]] gëtt de [[José María Balcázar]] nei Staatspresident vum [[Peru]].
* [[11. Mäerz]]: De [[José Antonio Kast]] gëtt als neie President vun [[Chile]] vereedegt.
* [[12. Abrëll]]: Presidentschaftswalen am [[Peru]].
* [[24. Juni]]: Bei Äerdbiewen am Venezuela, stierwen iwwer 180 Persounen, wärend der dausender blesséiert ginn.

=== Asien ===
* {{8. Februar}}: D'[[Sanae Takaichi]] huet bei de virgezunne Parlamentswalen a [[Japan]] am Parlament eng Zwee-drëttel Majoritéit gewonnen.
* [[15. Mäerz]]: An engem Referendum am [[Kasachstan]] gëtt déi nei Constitutioun mat 90 % vun de Wieler ugeholl.
* {{3. Abrëll}}: De [[Min Aung Hlaing]], Chef vun der Junta, déi zanter dem Putsch vun 2021 am [[Myanmar]] un der Muecht ass, gëtt zum President gewielt.
* {{7. Abrëll}}: De Generalsekretär vun der KP vum [[Vietnam]], [[Tô Lâm]], gëtt als Staatspresident confirméiert.

==== Arabesch Welt an Noen Osten ====
* {{9. Januar}}: Opléisung vum südlechen Iwwergangsconseil am [[Jemen]].
* [[6. Januar|6.]] bis [[20. Januar]]: D'syresch Arméi eruewert gréisstendeels den Nordoste vum Land, deen ënnert de ''[[Syrian Democratic Forces]]'' stoung.
* [[8. Januar|8.]] an [[9. Januar]]: Bei Masseprotester am [[Iran]] géint d'Regierung ginn Dausende vu Leit vun de Sécherheetsunitéiten ëmbruecht.
* [[28. Februar]]: [[Israel]] an d'[[USA]] gräifen den [[Iran]] un; eng Rëtsch héich miltäresch a staatlech Representanten, dorënner den Ieweschte Guide [[Ali Chamenei]], ginn dobei ëmbruecht. Den Iran revanchéiert sech mat Attacke géint Israel, souwéi US-Militärbasen am [[Persesche Golf]], a blockéiert d'[[Strooss vun Hormus]].
* [[11. Abrëll]]: Den [[Nizar Amidi]] gëtt zum neie President vum [[Irak]] gewielt.

== Konscht a Kultur ==

=== Molerei ===

=== Literatur ===
* [[Servais-Präis]] fir dem [[ian De Toffoli]] säi ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]''.
* De [[Guy Helminger]] kritt de [[Batty-Weber-Präis]].

=== Musek ===

=== Kino ===
* ''[[Oscar]]'' fir de beschte Film: ''[[One Battle After Another]]'' vum [[Paul Thomas Anderson]].
* ''[[Gëlle Palm]]'':  [[Cristian Mungiu]] fir ''[[Fjort]]''.

== Ekonomie ==
[[Fichier:Artemis 2 Crew Portrait (cropped).jpg|thumb|140px|Crew vun der [[Artemis II]].]]

== Wëssenschaft an Technik ==
* [[1. Abrëll|1.]] - [[11. Abrëll]]: D'[[Artemis II]]-Missioun vun der [[NASA]] an Zesummenaarbecht mat der [[ESA]], flitt ronderëm de Mound a lant nees op der Äerd.

== Sport ==
* [[6. Februar|6.]] bis [[22. Februar]]: [[Olympesch Wanterspiller 2026|Olympesch Wanterspiller]] zu [[Mailand]]/[[Cortina d'Ampezzo]].
* [[26. Abrëll]]: De Kenianer [[Sabastian Sawe]] an den Ethiopier [[Yomif Kejelcha]] lafen zu London als éischt e [[Marathon]] ënner zwou Stonnen (1 h 59 min 30 s, rtsp. 1 h 59 min 41 s).

== Gebuer ==

== Gestuerwen ==
{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 100
 | Bild1 = Robert Goebbels MEP 2009.jpg
 | Text1 = Robert Goebbels
 | Bild2 = 1658018219365 19990000 Flesch Colette MOBILE.jpg
 | Text2 = Colette Flesch
 | Bild3 =Lucien Weiler EP 2005 (cropped).jpg
 | Text3 = Lucien Weiler
 | Bild4= Rita Süssmuth im Bundestag (cropped).jpg
 | Text4= Rita Süssmuth
 | Bild5= Flickr - Josh Jensen - Robert Duvall.jpg
 | Text5= Robert Duvall
 | Bild6= دیدار بشار اسد و هیئت همراه با سید علی خامنه‌ای، ۱۰ خرداد ۱۴۰۳ (09).jpg
 | Text6= Ali Khamenei
 | Bild7= Chuck Norris May 2015.jpg
 | Text7= Chuck Norris
 | Bild8= Mario Adorf Frankfurter Buchmesse 2016.jpg
 | Text8= Mario Adorf
 | Bild9= Nathalie Baye Cannes 2019.jpg
 | Text9= Nathalie Baye
 | Bild10 = Marjane Satrapi Cannes 2008(Cropped).jpg
 | Text10 = Marjane Satrapi
}}{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 100
 | Bild1 = David Hockney 2017 at Flash Expo (cropped).jpg
 | Text1 = David Hockney
 | Bild2 = 
 | Text2 = 
}}
* {{6. Januar}}: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[10. Januar]]: [[Erich von Däniken]], Schwäizer Auteur.
* [[11. Januar]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin.
* [[19. Januar]]: [[Valentino Garavani]], italieenesche Moudendesigner.
* [[21. Januar]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[22. Januar]]: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur.
* [[26. Januar]]: [[Steve Rollmann]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
* 26. Januar: [[Jacques Zeimet]], lëtzebuergeschen Handballspiller a Spillerentwéckler.
* [[30. Januar]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{1. Februar}}: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{0}}1. Februar: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin.
* {{4. Februar}}: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller.
* &lt; 6. Februar: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* {{0}}[[6. Februar]]: [[Prosper Klein]], lëtzebuergesche Riichter.
* [[11. Februar]]: [[Bud Cort]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 11. Februar: [[Cees Nooteboom]], hollännesche Schrëftsteller.
* 11. Februar: [[James Van Der Beek]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[12. Februar]]: [[Robert Everling]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker.
* [[15. Februar]]: [[Robert Duvall]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 15. Februar: [[Pol Greisch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schauspiller.
* [[17. Februar]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler.
* 17. Februar: [[José van Dam]], belschen Operesänger.
* [[19. Februar]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller.
* [[20. Februar]]: [[Roger Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* [[23. Februar]]: [[Léon Faber]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[27. Februar]]: [[Neil Sedaka]], US-amerikanesche Sänger a Songschreiwer.
* [[28. Februar]]: [[Mahmud Ahmadinedschad]], iranesche Politiker.
* 28. Februar: [[Ali Chamenei]], iranesche Reliounsleader a Politiker.
* {{5. Mäerz}}: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Schrëftsteller.
* {{6. Mäerz}}: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller.
* {{7. Mäerz}}: [[Country Joe McDonald]], amerikanesche Folk- a Rocksänger.
* [[14. Mäerz]]: [[Jürgen Habermas]], däitsche Philosoph a Soziolog.
* [[19. Mäerz]]: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Kämpfer a Schauspiller.
* [[20. Mäerz]]: [[Nicholas Brendon]], US-amerikanesche Schauspiller a Kënschtler.
* [[22. Mäerz]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker.
* [[23. Mäerz]]: [[Valerie Perrine]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[30. Mäerz]]: [[Chan Santokhi]], surinamesche Politiker.
* {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur.
* {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller.
* [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin.
* [[30. Abrëll]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.
* {{1. Mee}}: [[Gust Stefanetti]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{3. Mee}}: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin.
* [[12. Mee]]: [[Romuald Figuier]], franséische Sänger.
* [[14. Mee]]: [[Pierre Cao]], lëtzebuergesche Museker an Dirigent.
* 14. Mee: [[Sophie Garel]], franséisch Sängerin a Fernseemoderatorin.
* [[15. Mee]]: [[Angelica Domröse]], däitsch Schauspillerin.
* [[16. Mee]]: [[Raymond Sinnen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[21. Mee]]: [[Henri Franck (1942)|Henri Franck]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[23. Mee]]: [[Thérèse Liotard]], franséisch Schauspillerin.
* [[25. Mee]]: [[Sonny Rollins]], US-amerikaneschen Jazz-Saxophonist.
* [[28. Mee]]: [[Abed Rabbo Mansur Hadi]], jemenittesche Generol a Politiker.
* [[29. Mee]]: [[Edgar Morin]], franséische Soziolog, Philosoph an Auteur.
* ≤4. Juni: [[Marjane Satrapi]], franséisch-iranesch Comicsauteurin a Filmregisseurin.
* {{6. Juni}}: [[Alan Hale]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[11. Juni]]: [[David Hockney]], brittesche Kënschtler.
* [[15. Juni]]: [[Abdullah Ibrahim]], südafrikanesche Museker a Komponist.
* [[22. Juni]]: [[Alan Greenspan]], US-amerikanesche Wirtschaftswëssenschaftler.
* [[24. Juni]]: [[Ann Blyth]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* ≤ 26. Juni&lt;!--&quot;vor wenigen Tagen&quot;, den 28.06.op wort.lu--&gt;: [[Edmond Thill]], lëtzebuergesche Konschthistoriker.
* {{6. Juli}}: [[Henri Metz]], lëtzebuergeschen Neurolog.
*{{8. Juli}}: [[Bonnie Tyler]], brittesch Musekerin.
* ≤ 12. Juli: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], 1995-2013 Emir vu Katar.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}</text>
      <sha1>3kfe2o8q77tf65evmkbxvh28jmti3mu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685492</id>
      <parentid>2685455</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:17:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gestuerwen */</comment>
      <origin>2685492</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11303" sha1="fjrm97dd86kcj5ygjbjncix49knyu93" xml:space="preserve">{{Artikel Joer}}

D'Joer '''2026''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et ass kee [[Schaltjoer]].

== Evenementer ==
* {{1. Mee}}: d'[[Vereenegt Arabesch Emirater]] trieden aus dem [[Organization of the Petroleum Exporting Countries|OPEC]] aus.

=== Europa ===
[[Fichier:Welcome to the euro Bulgaria 01.jpg|thumb|200px|Calicot fir d'Aféiere vum Euro a Bulgarien ze begréissen.]]
* {{1. Januar}}: [[Bulgarien|Bulgarie]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] an.
* {{0}}1. Januar: 41 Doudeger an iwwer 100 Blesséierter bei engem Feier op enger Silvesterfeier an enger Bar zu [[Crans-Montana]] an der [[Schwäiz]].
* [[18. Januar]]: Bei engem Eisebunnsaccident mat zwéin Héichvitesszich an der spuenescher [[Provënz Córdoba]] kommen ëm 42 Leit ëm d'Liewen.
* [[21. Januar]]: D'[[Ilijana Jotowa]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Rumen Radew]] Presidentin vu [[Bulgarien]].
* {{8. Februar}}: Den [[António José Seguro]] gewënnt am 2. Tour d'Presidentewalen a [[Portugal]], hie gëtt den 11. Mäerz vereedegt.
* [[23. Februar]]: De [[Rob Jetten]] ([[Democraten 66|D66]]) gëtt als neie Premierminister an [[Holland]] vereedegt.
* {{8. Mee}}: De [[Rumen Radew]] gëtt als neie Premierminister vu [[Bulgarien]] vereedegt, nodeems seng Partei [[Progressiivt Bulgarien]] den [[19. Abrëll]] déi virgezunne Parlamentswale mat 130 vun 240 Sëtz gewonnen hat.
* {{9. Mee}}: De [[Péter Magyar]] gëtt als neie Premierminister vun [[Ungarn]] vereedegt, nodeems seng [[TISZA]]-Partei den [[12. Abrëll]] bei de Parlamentswalen déi absolutt Majoritéit géint dem [[Viktor Orbán]] seng [[Fidesz]] gewonnen hat.
* [[28. Mee]]: Nom Récktrëtt vun der [[Evika Siliņa]], den 11. Mee, gëtt den [[Andris Kulbergs]] neie Premierminister a [[Lettland]].
* {{3. Juni}}: No de Parlamentswale vum [[24. Mäerz]] an [[Dänemark]] gëtt eng nei lénk-Mëtt Regierung aus véier Parteien ënner der [[Mette Frederiksen]] vereedegt.

==== Lëtzebuerg ====

=== Afrika ===
* {{3. Januar}}: Am [[Equatorialguinea]] gëtt [[Ciudad de la Paz]] nei Haaptstad, a léist [[Malabo]] als Haaptstad of.
* [[15. Januar]]: De [[Yoweri Museveni]] gëtt bei de Presidentewalen am [[Uganda]] a senger Funktioun erëmgewielt.
* [[15. Mäerz]]: Den [[Denis Sassou-Nguesso]] gëtt als President vun der [[Republik Kongo]] erëmgewielt.
* [[12. Abrëll]]: Bei de Presidentschaftswalen am [[Benin]], gewënnt de [[Romuald Wadagni]] mat 94 % vun de Stëmmen; hie gëtt de [[24. Mee]] vereedegt.

=== Amerika ===

==== Nordamerika ====

==== Mëttel- a Südamerika ====
* {{3. Januar}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika]] attackéiere [[Caracas]] am [[Venezuela]]. De President [[Nicolás Maduro]] a seng Fra goufe gefaange geholl an aus dem Land bruecht.
* [[17. Februar]]: No der Ofsetzung vum [[José Jerí]] gëtt de [[José María Balcázar]] nei Staatspresident vum [[Peru]].
* [[11. Mäerz]]: De [[José Antonio Kast]] gëtt als neie President vun [[Chile]] vereedegt.
* [[12. Abrëll]]: Presidentschaftswalen am [[Peru]].
* [[24. Juni]]: Bei Äerdbiewen am Venezuela, stierwen iwwer 180 Persounen, wärend der dausender blesséiert ginn.

=== Asien ===
* {{8. Februar}}: D'[[Sanae Takaichi]] huet bei de virgezunne Parlamentswalen a [[Japan]] am Parlament eng Zwee-drëttel Majoritéit gewonnen.
* [[15. Mäerz]]: An engem Referendum am [[Kasachstan]] gëtt déi nei Constitutioun mat 90 % vun de Wieler ugeholl.
* {{3. Abrëll}}: De [[Min Aung Hlaing]], Chef vun der Junta, déi zanter dem Putsch vun 2021 am [[Myanmar]] un der Muecht ass, gëtt zum President gewielt.
* {{7. Abrëll}}: De Generalsekretär vun der KP vum [[Vietnam]], [[Tô Lâm]], gëtt als Staatspresident confirméiert.

==== Arabesch Welt an Noen Osten ====
* {{9. Januar}}: Opléisung vum südlechen Iwwergangsconseil am [[Jemen]].
* [[6. Januar|6.]] bis [[20. Januar]]: D'syresch Arméi eruewert gréisstendeels den Nordoste vum Land, deen ënnert de ''[[Syrian Democratic Forces]]'' stoung.
* [[8. Januar|8.]] an [[9. Januar]]: Bei Masseprotester am [[Iran]] géint d'Regierung ginn Dausende vu Leit vun de Sécherheetsunitéiten ëmbruecht.
* [[28. Februar]]: [[Israel]] an d'[[USA]] gräifen den [[Iran]] un; eng Rëtsch héich miltäresch a staatlech Representanten, dorënner den Ieweschte Guide [[Ali Chamenei]], ginn dobei ëmbruecht. Den Iran revanchéiert sech mat Attacke géint Israel, souwéi US-Militärbasen am [[Persesche Golf]], a blockéiert d'[[Strooss vun Hormus]].
* [[11. Abrëll]]: Den [[Nizar Amidi]] gëtt zum neie President vum [[Irak]] gewielt.

== Konscht a Kultur ==

=== Molerei ===

=== Literatur ===
* [[Servais-Präis]] fir dem [[ian De Toffoli]] säi ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]''.
* De [[Guy Helminger]] kritt de [[Batty-Weber-Präis]].

=== Musek ===

=== Kino ===
* ''[[Oscar]]'' fir de beschte Film: ''[[One Battle After Another]]'' vum [[Paul Thomas Anderson]].
* ''[[Gëlle Palm]]'':  [[Cristian Mungiu]] fir ''[[Fjort]]''.

== Ekonomie ==
[[Fichier:Artemis 2 Crew Portrait (cropped).jpg|thumb|140px|Crew vun der [[Artemis II]].]]

== Wëssenschaft an Technik ==
* [[1. Abrëll|1.]] - [[11. Abrëll]]: D'[[Artemis II]]-Missioun vun der [[NASA]] an Zesummenaarbecht mat der [[ESA]], flitt ronderëm de Mound a lant nees op der Äerd.

== Sport ==
* [[6. Februar|6.]] bis [[22. Februar]]: [[Olympesch Wanterspiller 2026|Olympesch Wanterspiller]] zu [[Mailand]]/[[Cortina d'Ampezzo]].
* [[26. Abrëll]]: De Kenianer [[Sabastian Sawe]] an den Ethiopier [[Yomif Kejelcha]] lafen zu London als éischt e [[Marathon]] ënner zwou Stonnen (1 h 59 min 30 s, rtsp. 1 h 59 min 41 s).

== Gebuer ==

== Gestuerwen ==
{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 100
 | Bild1 = Robert Goebbels MEP 2009.jpg
 | Text1 = Robert Goebbels
 | Bild2 = 1658018219365 19990000 Flesch Colette MOBILE.jpg
 | Text2 = Colette Flesch
 | Bild3 =Lucien Weiler EP 2005 (cropped).jpg
 | Text3 = Lucien Weiler
 | Bild4= Rita Süssmuth im Bundestag (cropped).jpg
 | Text4= Rita Süssmuth
 | Bild5= Flickr - Josh Jensen - Robert Duvall.jpg
 | Text5= Robert Duvall
 | Bild6= دیدار بشار اسد و هیئت همراه با سید علی خامنه‌ای، ۱۰ خرداد ۱۴۰۳ (09).jpg
 | Text6= Ali Khamenei
 | Bild7= Chuck Norris May 2015.jpg
 | Text7= Chuck Norris
 | Bild8= Mario Adorf Frankfurter Buchmesse 2016.jpg
 | Text8= Mario Adorf
 | Bild9= Nathalie Baye Cannes 2019.jpg
 | Text9= Nathalie Baye
 | Bild10 = Marjane Satrapi Cannes 2008(Cropped).jpg
 | Text10 = Marjane Satrapi
}}{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 100
 | Bild1 = David Hockney 2017 at Flash Expo (cropped).jpg
 | Text1 = David Hockney
 | Bild2 = 
 | Text2 = 
}}
* {{6. Januar}}: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[10. Januar]]: [[Erich von Däniken]], Schwäizer Auteur.
* [[11. Januar]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin.
* [[19. Januar]]: [[Valentino Garavani]], italieenesche Moudendesigner.
* [[21. Januar]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[22. Januar]]: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur.
* [[26. Januar]]: [[Steve Rollmann]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
* 26. Januar: [[Jacques Zeimet]], lëtzebuergeschen Handballspiller a Spillerentwéckler.
* [[30. Januar]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{1. Februar}}: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{0}}1. Februar: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin.
* {{4. Februar}}: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller.
* &lt; 6. Februar: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* {{0}}[[6. Februar]]: [[Prosper Klein]], lëtzebuergesche Riichter.
* [[11. Februar]]: [[Bud Cort]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 11. Februar: [[Cees Nooteboom]], hollännesche Schrëftsteller.
* 11. Februar: [[James Van Der Beek]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[12. Februar]]: [[Robert Everling]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker.
* [[15. Februar]]: [[Robert Duvall]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 15. Februar: [[Pol Greisch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schauspiller.
* [[17. Februar]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler.
* 17. Februar: [[José van Dam]], belschen Operesänger.
* [[19. Februar]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller.
* [[20. Februar]]: [[Roger Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* [[23. Februar]]: [[Léon Faber]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[27. Februar]]: [[Neil Sedaka]], US-amerikanesche Sänger a Songschreiwer.
* [[28. Februar]]: [[Mahmud Ahmadinedschad]], iranesche Politiker.
* 28. Februar: [[Ali Chamenei]], iranesche Reliounsleader a Politiker.
* {{5. Mäerz}}: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Schrëftsteller.
* {{6. Mäerz}}: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller.
* {{7. Mäerz}}: [[Country Joe McDonald]], amerikanesche Folk- a Rocksänger.
* [[14. Mäerz]]: [[Jürgen Habermas]], däitsche Philosoph a Soziolog.
* [[19. Mäerz]]: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Kämpfer a Schauspiller.
* [[20. Mäerz]]: [[Nicholas Brendon]], US-amerikanesche Schauspiller a Kënschtler.
* [[22. Mäerz]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker.
* [[23. Mäerz]]: [[Valerie Perrine]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[30. Mäerz]]: [[Chan Santokhi]], surinamesche Politiker.
* {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur.
* {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller.
* [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin.
* [[30. Abrëll]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.
* {{1. Mee}}: [[Gust Stefanetti]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{3. Mee}}: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin.
* [[12. Mee]]: [[Romuald Figuier]], franséische Sänger.
* [[14. Mee]]: [[Pierre Cao]], lëtzebuergesche Museker an Dirigent.
* 14. Mee: [[Sophie Garel]], franséisch Sängerin a Fernseemoderatorin.
* [[15. Mee]]: [[Angelica Domröse]], däitsch Schauspillerin.
* [[16. Mee]]: [[Raymond Sinnen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[21. Mee]]: [[Henri Franck (1942)|Henri Franck]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[23. Mee]]: [[Thérèse Liotard]], franséisch Schauspillerin.
* [[25. Mee]]: [[Sonny Rollins]], US-amerikaneschen Jazz-Saxophonist.
* [[28. Mee]]: [[Abed Rabbo Mansur Hadi]], jemenittesche Generol a Politiker.
* [[29. Mee]]: [[Edgar Morin]], franséische Soziolog, Philosoph an Auteur.
* ≤4. Juni: [[Marjane Satrapi]], franséisch-iranesch Comicsauteurin a Filmregisseurin.
* {{6. Juni}}: [[Alan Hale]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[11. Juni]]: [[David Hockney]], brittesche Kënschtler.
* [[15. Juni]]: [[Abdullah Ibrahim]], südafrikanesche Museker a Komponist.
* [[22. Juni]]: [[Alan Greenspan]], US-amerikanesche Wirtschaftswëssenschaftler.
* [[24. Juni]]: [[Ann Blyth]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* ≤ 26. Juni&lt;!--&quot;vor wenigen Tagen&quot;, den 28.06.op wort.lu--&gt;: [[Edmond Thill]], lëtzebuergesche Konschthistoriker.
* {{6. Juli}}: [[Henri Metz]], lëtzebuergeschen Neurolog.
*{{8. Juli}}: [[Bonnie Tyler]], brittesch Musekerin.
* [[12. Juli]]: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], Emir vu Katar.
* [[13. Juli]]: [[Sam Neill]], neiséilännesche Schauspiller.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}</text>
      <sha1>fjrm97dd86kcj5ygjbjncix49knyu93</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Quintet Private Bank</title>
    <ns>0</ns>
    <id>144540</id>
    <revision>
      <id>2685628</id>
      <parentid>2657224</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:56:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Corto lu</username>
        <id>4182</id>
      </contributor>
      <origin>2685628</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5239" sha1="rmm2gy9vkw22iy9vsb7yvg86yysci4z" xml:space="preserve">{{SkizzEkonomie}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Kredietbank&lt;br&gt;KBL European Private Bankers&lt;br&gt;Quintet Private Bank (Europe)
| Logo = 
| Bild = Bank Quintet Luxembourg.jpg
| Bildtext = De Sëtz vun der KBL European Private Bankers (2023)
| Typ = [[Société anonyme]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = [[1949]]
| Sëtz = 43, boulevard Royal&lt;br&gt;[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]
| Leedung = 
| Mataarbechter =1.615 (2024) 
| Branche = Bankservicer
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = https://www.quintet.com/
}}
'''Quintet Private Bank'''  ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Bank]], déi de 25. Mee [[1949]] ënnert dem Numm ''Kredietbank Luxembourg'' (KBL) gegrënnt gouf&lt;ref&gt;Mémorial C, N° 50 vum 22. Juni 1949&lt;/ref&gt;. Si huet eng Zäitche virun 2019 ''KBL European Private Bankers'' geheescht, 

Et ass eng [[Privatbank]] a se huet hire Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]] op 43, [[Boulevard Royal]].

== Geschicht ==
{{Kapitel Info feelt}}

'''KBL Luxembourg''' gouf 23. Mee 1949  als Duechtergesellschaft vun der belscher Kredietbank gegrënnt.D’Grënnungskapital louch bei 20 Millioune Frang; vun den 2.000 Aktien huet déi belsch Kredietbank der 1.753 iwwerholl. Eng Bedeelegung vun zéng Prozent hat déi lëtzebuergescher Versécherungsgesellschaft a Bank ''[[La Luxembourgeoise]]'' ugebueden. D’Guicheten hunn de 17. Oktober 1949 opgemaach.&lt;ref&gt;Herman Van der Wee et Monique Van der Wee-Verbreyt, ''Mensen maken geschiedenis: de Kredietbank en de economische opgang van Vlaanderen, 1935-1985'', Brussel, KB, 1985, S. 251.&lt;/ref&gt;

D’Grënnung stoung am Zesummenhang mat der Nidderloossen vum amerikanesche Pneueproduzent [[Goodyear Operations|Goodyear]] zu [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]. D’Kredietbank hat Goodyear bei der Sich no engem Standuert am [[Benelux]] beroden; d’Lëtzebuerger Regierung huet dobäi och d’Grënnung vun enger Bankefilial begréisst.&lt;ref&gt;Laurent Moyse, Claude Meiers, et Michel Maquil, ''Les artisans de l’industrie financière'', Luxembourg, Editions Saint-Paul, 2014, S. 51-52.&lt;/ref&gt; An den éischte Joren huet d’Bank ënner anerem Filialen zu [[Esch-Uelzecht]], [[Ettelbréck]] an [[Iechternach]] opgemaach.&lt;ref&gt;Herman Van der Wee et Monique Van der Wee-Verbreyt, ''Mensen maken geschiedenis: de Kredietbank en de economische opgang van Vlaanderen, 1935-1985'', Brussel, KB, 1985, S. 251.&lt;/ref&gt;

Vun den 1960er Joren un huet d’KBL sech ëmmer méi op international Finanzoperatioune konzentréiert. D’Bank war ganz aktiv um Eurobondmarché. 1973 gouf de [[Constant Franssens]] Direkter vun der Bank; hie blouf bis 1988 un der Spëtzt. Ënner senger Leedung huet d’KBL eng wichteg Roll bei der Entwécklung vum internationalen Obligatiounsmarché zu Lëtzebuerg gespillt. 1970 war si un der Grënnung vun der Wäertpabeierofwécklungsgesellschaft Cedel bedeelegt, aus där spéider [[Clearstream]] entstanen ass. Vun Enn vun den 1980er Joren un huet d’KBL d’Privatbank- an d’Verméigensverwaltung zu engem Haaptpilier ausgebaut.&lt;ref&gt;Laurent Moyse, Claude Meiers, et Michel Maquil, ''Les artisans de l’industrie financière'', Luxembourg, Editions Saint-Paul, 2014.&lt;/ref&gt;

Mëtt den 1990er Jore koum d’Bank an der Belsch an der sougenannter KB-Lux-Affär an d’Ëffentlechkeet. D’Ermëttlunge goufen 1996 op Basis vu geklauten Dokumenter a Mikrofiche gestart, déi Donnéeë vu ronn 8.000 belsche Clientë vun der KBL enthale sollen hunn. Déi belsch Kredietbank an hir lëtzebuergesch Schwësterbank goufe beschëllegt, Clientë bei der Steierhannerzéiung ënnerstëtzt ze hunn; insgesamt goufe 14 Manager a Clienten ugeklot. De Bréisseler Appellgeriicht huet d’Strofverfolgung am Dezember 2010 wéinst Onreegelméissegkeete bei der Sammlung vun de Beweiser an der Leedung vun der Enquête als net zougelooss erkläert. De belsche Kassatiounshaff huet dës Decisioun den 31. Mee 2011 confirméiert, soudatt d’Affär no ronn 15 Joer ofgeschloss gouf, ouni datt e Geriicht materiell iwwer d’Virwërf decidéiert huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.vrt.be/vrtnws/en/2011/06/01/_belgium_s_biggestfraudcaseeverabandoned-1-1036766/|Titel=&quot;Belgium's biggest fraud case ever&quot; abandoned|Gekuckt=13-07-2026|Wierk=VRT nieuws}}&lt;/ref&gt;

2005 huet de belsche Finanzgrupp KBC, dee schonn Haaptaktionär war, déi ganz Kontroll iwwer d’KBL iwwerholl. 2008 gouf de Grupp an KBL European Private Bankers, meeschtens KBL epb, ëmbenannt. 2012 gouf KBL epb vun der Investitiounsgesellschaft Precision Capital iwwerholl, déi Interesse vun der qatari Al-Thani-Famill vertrëtt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.land.lu/page/article/847/4847/FRE/index.html|Titel=Geplant, geplant, geplant|Gekuckt=13-03-2026|Familljennumm=Sinner|Virnumm=Michèle|Datum=14.10.2011|Wierk=d'Lëtzebuerger Land}}&lt;/ref&gt; No der ausseruerdentlecher Generalversammlung vum 20. Dezember 2019 gouf d'Bank an „'''Quintet Private Bank (Europe) S.A.'''“ ëmgenannt&lt;ref&gt;{{Citation|URL=www.lbr.lu|Titel=B.6395 - Modification statutaire|Gekuckt=02.07.2020|Datum=16.01.2020|Editeur=Luxembourg Business Registers|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

== Direkteren ==

* [[Philippe Duvieusart]] 
* [[Constant Franssens]] 
* [[Damien Wigny]]
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]]</text>
      <sha1>rmm2gy9vkw22iy9vsb7yvg86yysci4z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FK Atlantas</title>
    <ns>0</ns>
    <id>147517</id>
    <revision>
      <id>2685368</id>
      <parentid>2661304</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:51:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685368</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10754" sha1="rf0lhsofdlnxzv1vc0kp2mu92akp35c" xml:space="preserve">{{Infobox Foussballclub
| Numm = FK Atlantas
| Logo =
| Offiziellen Numm = Futbolo klubas Atlantas
| Spëtznumm = 
| Grënnung = 1962 Granitas &lt;br&gt; 1996 Atlantas
| Veräinsfaarwen =
| Opgeléist = 
| Stadion = Klaipėdos m. stadionas, [[Klaipėda]]
| Plazen = 5.000
| President = Vidas Admomaitis
| Trainer = 
| Liga = 
| Saison = 
| Positioun = 

| pattern_la1 = _atlantas1718h
| pattern_b1 = _atlantas1718h
| pattern_ra1 = _atlantas1718h
| pattern_sh1 = _yellowsides
| pattern_so1 = 
| leftarm1 = FFE517
| body1 = FFE517
| rightarm1 = FFE517
| shorts1 = 0048BA
| socks1 = FFE517

| pattern_la2 = _atlantas1718a
| pattern_b2 = _atlantas1718a
| pattern_ra2 = _atlantas1718a
| pattern_sh2 = _bluesides
| pattern_so2 = 
| leftarm2 = 0048BA
| body2 = 0048BA
| rightarm2 = 0048BA
| shorts2 = 0048BA
| socks2 = 0048BA

| pattern_la3 = _whiteborder
| pattern_b3 = _whitestripes
| pattern_ra3 = _whiteborder
| pattern_sh3 = _white_sides
| pattern_so3 = _hoops_white
| leftarm3 = 0000FF
| body3 = 0000FF
| rightarm3 = 0000FF
| shorts3 = 0000FF
| socks3 = 0000FF
}}
De '''''Futbolo klubas'' Atlantas Klaipėda''' {{lt}} ass e [[Litauen|litauesche]] [[Foussball]]club vu [[Klaipėda]].

== Palmarès ==
* Gewënner vun der [[Coupe vu Litauen]]: 2001, 2003

== Saisonen (1996–...) ==

{|class=&quot;wikitable&quot;
! Saisonen
! Div.
! Liga
! Plaz
! Web
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 1996/97|1996/97]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.'''
|&lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/1997_ltu.html&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 1997/98|1997/98]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.'''
| 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 1998/99|1998/99]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.'''
|&lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu99lyga.html&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 1999|1999]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
|&lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu99flyga.html&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2000|2000]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
|&lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu00lyga.html&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2001|2001]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
|&lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu01lyga.html&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2002|2002]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
|&lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu02lyga.html&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2003|2003]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#f5f5f5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.'''
|&lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu03lyga.html&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2004|2004]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito04.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2005|2005]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito05.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2006|2006]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito06.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2007|2007]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito07.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2008|2008]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito08.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2009'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Antra lyga''' ''(Vakarai)'' 
| bgcolor=&quot;#FFFF00&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.''' 
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu09lyga2w.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2019-07-16 |archivedate=2021-11-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211123062951/http://almis.sritis.lt/ltu09lyga2w.html }}&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2010'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Pirma lyga''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2010.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2011|2011]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''11.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2011.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2012|2012]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''8.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2012.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2013|2013]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2013.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2014|2014]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2014.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2015|2015]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2015.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2016|2016]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2016.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2017|2017]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2017.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga 2018|2018]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2018.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2019|2019]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2019.html&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2020'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Antra lyga''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.''' 
| 
|-
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2021'''
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''x.'''
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''x'''
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''x.''' 
| 
|-
|}

== Trikot ==
{| width=55%
|-
||{{Football kit
 |pattern_la = _blueline 
 |pattern_b = _bluecollar
 |pattern_ra = _blueline
 |pattern_sh = _yellowsides
 |pattern_so = _blueline
 |leftarm = FFF200
 |body = FFF200
 |rightarm = FFF200
 |shorts = 0048E0
 |socks = FFF200
 |title = Éischt
}}
|{{Football kit 
|pattern_la=_whiteborder
|pattern_b=_whitestripes
|pattern_ra = _whiteborder
|pattern_sh=_whitesides
|pattern_so=_hoops_white|
|leftarm=0048E0
|body=0048E0
|rightarm=0048E0
|shorts=0048E0
|socks= 0048E0
|title=2007/2008; 2015 (Zweet)
}}
|{{Football kit 
| pattern_la = _atlantas1718h
| pattern_b = _atlantas1718h
| pattern_ra = _atlantas1718h
| pattern_sh = _yellowsides
| pattern_so = 
| leftarm = FFE517
| body = FFE517
| rightarm = FFE517
| shorts = 0048BA
| socks = FFE517
| title= Puma 2017 (Éischt)
}}
|{{Football kit 
| pattern_la = _atlantas1718a
| pattern_b = _atlantas1718a
| pattern_ra = _atlantas1718a
| pattern_sh = _bluesides
| pattern_so = 
| leftarm = 0048BA
| body = 0048BA
| rightarm = 0048BA
| shorts = FFE517
| socks = FFE517
| title= Puma 2017 (Éischt)
}}
|}

== Um Spaweck ==
* [http://www.atlantas.lt Offiziell Websäit]
* [https://toplyga.lt/komanda/atlantas toplyga.lt D'Fiche vum FK Atlantas Klaipėda an der TOPLYGA-Websäit]

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Atlantas Klaipeda}}
[[Kategorie:Litauesch Foussballclibb]]</text>
      <sha1>rf0lhsofdlnxzv1vc0kp2mu92akp35c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FC Stumbras</title>
    <ns>0</ns>
    <id>147519</id>
    <revision>
      <id>2685364</id>
      <parentid>2676376</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:44:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685364</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5066" sha1="fhrn9jj0s01jlmm0yzg7n7fhl30aofe" xml:space="preserve">{{Infobox Foussballclub
| Numm = FC Stumbras
| Logo =
| Offiziellen Numm = Kauno FC Stumbras
| Spëtznumm = 
| Grënnung = [[2013]] 
| Veräinsfaarwen =
| Opgeléist = 2019
| Stadion = NFA stadionas, [[Kaunas]]
| Plazen = 1.000
| President = Richard Walsh
| Trainer = 
| Liga = A Lyga
| Saison = 2019
| Positioun = 8. Plaz
| pattern_la1=_levski1718h|pattern_b1=_levski1718h|pattern_ra1=_levski1718h|pattern_sh1 =_whitesides|pattern_so1 =
| leftarm1=0040ff|body1=0040ff|rightarm1=0040ff|shorts1=0040ff|socks1=FFFFFF
| pattern_la2=_stumbras1819h|pattern_b2=_stumbras1819h|pattern_ra2=_stumbras1819h|pattern_sh2 =_redsides| pattern_so2 =
| leftarm2=282146|body2=282146|rightarm2=282146|shorts2=282146|socks2=FF0000
}}
Den '''FC Stumbras''' war e [[Litauen|litauesche]] [[Foussball]]club vu [[Kaunas]], deen tëscht 2013 an 2019 existéiert huet. En huet am Darius-a-Girėnas-Stadion gespillt. 

&quot;Stumbras&quot; ass dat litauescht Wuert fir de [[Bison]], engem vun de Symboler vun der Stad Kaunas. 

2019 krut de Veräi finanziell Schwieregkeeten an e puer Spiller si fortgaangen. Wéi de Club de Fuerderunge vun der Federatioun net nokomme konnt, gouf en aus der héchster Divisioun (''A Lyga'') ausgeschloss an huet opgehale mat existéieren.&lt;ref&gt;https://alyga.lt/naujiena/stumbro-klubo-nebeliko-lietuvos-futbolo-zemelapyje/6174&lt;/ref&gt;.

== Palmarès ==
* Zweet Divisioun (''Pirma lyga''):
** Gewënner (1x): 2014
* Litauesch Coupe (''LFF taurė''):
** Gewënner (1x): 2017
** Fianlist (1x): 2018
* Litauesch Supercoupe (''LFF supertaurė''):
** Finalist (1×): 2018

== Saisonen (2013–2019) ==

{|class=&quot;wikitable&quot;
! Saisonen
! Div.
! Liga
! Plaz
! Quell
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2013'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Antra lyga''' 
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.''' 
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu13lyga2s.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2019-07-16 |archivedate=2018-08-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180820033544/http://almis.sritis.lt/ltu13lyga2s.html }}&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2014'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[1 Lyga|Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#FFFF00&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2014.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2015|2015]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2015.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2016|2016]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2016.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2017|2017]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2017.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2018|2018]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2018.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2019|2019]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''8.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2019.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
|}

== Trikot ==
{| width=22%
|-
|{{Football kit
| pattern_la=|pattern_b=|pattern_ra=|
 leftarm=0000ff|body=0000ff|rightarm=0000ff|shorts=0000ff|socks=0000ff|
|title= Éischt Uniform
}}
||{{Football kit
| pattern_b = | pattern_la = | pattern_ra = |pattern_sh =| pattern_so =_blue stripe| 
leftarm =FFFFFF| body =FFFFFF| rightarm =FFFFFF| shorts =0000FF| socks =FFFFFF
|title= 2013–2016 &lt;br&gt; Zweet Uniform
}}
||{{Football kit
| pattern_la=|pattern_b=|pattern_ra=|
 leftarm=958e8e|body=958e8e|rightarm=958e8e|shorts=958e8e|socks=958e8e|
|title= 2017 &lt;br&gt; Zweet Uniform
}}
||{{Football kit
|pattern_la=_stumbras1819h|pattern_b=_stumbras1819h|pattern_ra=_stumbras1819h|pattern_sh =_redsides| pattern_so =|
 leftarm=282146|body=282146|rightarm=282146|shorts=282146|socks=FF0000|
|title= 2018-2019 &lt;br&gt; Zweet Uniform
}}
|}

== Um Spaweck ==
* [http://www.fcstumbras.lt Offiziell Websäit]
* [https://toplyga.lt/komanda/stumbras toplyga.lt (FC Stumbras)]
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Stumbras}}
[[Kategorie:Litauesch Foussballclibb]]</text>
      <sha1>fhrn9jj0s01jlmm0yzg7n7fhl30aofe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FK Palanga</title>
    <ns>0</ns>
    <id>147520</id>
    <revision>
      <id>2685370</id>
      <parentid>2680985</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:52:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685370</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6147" sha1="ofnv6f6z9t6mz99zlkn6mflhyoyrugu" xml:space="preserve">{{Infobox Foussballclub
| Numm = FK Palanga
| Logo =
| Offiziellen Numm = Futbolo klubas Palanga
| Spëtznumm = 
| Grënnung = [[2010]] 
| Veräinsfaarwen =
| Opgeléist = 
| Stadion = Palangos m. stadionas, [[Palanga]]
| Plazen = 1.400
| President = Mindaugas Gobikas
| Trainer = x
| Liga = x
| Saison = x
| Positioun = x

| pattern_la1=|pattern_b1=|pattern_ra1=|leftarm1=FFFF00|body1=FFFF00|rightarm1=FFFF00|shorts1=FFFF00|socks1=FFFF00
| pattern_la2=|pattern_b2=|pattern_ra2=|leftarm2=3340AF|body2=3340AF|rightarm2=3340AF|shorts2=3340AF|socks2=3340AF
}}
De '''''Futbolo klubas'' Palanga''' {{lt}} ass e [[Litauen|litauesche]] [[Foussball]]club aus der Stad [[Palanga|mam selwechten Numm]].

== Palmarès ==
* Gewënner vun der Pirma lyga (D2): 2017
* Gewënner vun der Antra lyga (D3): 2018

== Saisonen (2011–2020) ==

{|class=&quot;wikitable&quot;
! Saisonen
! Div.
! Liga
! Plaz
! Web
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2011'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Antra lyga''' 
| bgcolor=&quot;#FFFF00&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.''' 
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu11lyga2w.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2019-07-16 |archivedate=2018-08-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180820035409/http://almis.sritis.lt/ltu11lyga2w.html }}&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2012'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Pirma lyga''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''8.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2012.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2013'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Pirma lyga''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''12.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2013.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2014'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Pirma lyga''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''12.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2014.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2015'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Pirma lyga''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2015.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2016'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Pirma lyga''' 
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2016.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2017'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''Pirma lyga''' 
| bgcolor=&quot;#FFFF00&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2017.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2018|2018]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2018.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A Lyga 2019|2019]]'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''A lyga'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2019.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2020'''
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''x.'''
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''x'''
| bgcolor=&quot;#FFAAAA&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''x.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2020.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
|}

== Trikot ==
{|width=33%
|
{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b=|
 pattern_ra=|
 pattern_sh = _yellowsides|
 pattern_so = _yellowline|
 leftarm=FFFF00 |
 body=09DB14|
 rightarm=FFFF00 |
 shorts= 09DB14|
 socks=09DB14 |
 title= 2011-2014 Éischt Uniform
}}
|
{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b=|
 pattern_ra=|
 pattern_sh = _yellowsides|
 pattern_so = _yellowline|
 leftarm=FFFF00 |
 body=FFFF00|
 rightarm=FFFF00 |
 shorts= 09DB14|
 socks=09DB14 |
 title= 2011-2014 Zweet Uniform
}}
|{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b= |
 pattern_ra=|
 leftarm=FFFF00 |
 body=FFFF00|
 rightarm=FFFF00 |
 shorts=FFFFFF |
 socks=FFFF00 |
 title= 2015 &lt;br&gt; Éischt Uniform
}}
|{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b= |
 pattern_ra=|
 leftarm=008BFF |
 body=008BFF|
 rightarm=008BFF |
 shorts=000000 |
 socks=008BFF |
 title= 2015 &lt;br&gt; Zweet Uniform
}}
|{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b= |
 pattern_ra=|
 leftarm=008BFF |
 body=008BFF|
 rightarm=008BFF |
 shorts=FFFFFF |
 socks=008BFF |
 title= 2015 &lt;br&gt; Ersatzuniform
}}
|{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b=|
 pattern_ra=|
 leftarm=FFFF00 |
 body=FFFF00|
 rightarm=FFFF00 |
 shorts=000000 |
 socks=FFFF00 |
 title= 2016 &lt;br&gt; Éischt Uniform
}}
|{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b= |
 pattern_ra=|
 leftarm=008BFF |
 body=008BFF|
 rightarm=008BFF |
 shorts=000000 |
 socks=008BFF |
 title= 2016 &lt;br&gt; Zweet Uniform 
}}
|{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b=|
 pattern_ra=|
 leftarm=FFFF00 |
 body=FFFF00|
 rightarm=FFFF00 |
 shorts=FFFF00 |
 socks=FFFF00 |
 title= Vun 2018 &lt;br&gt; Éischt Uniform
}}
|{{Football kit |
 pattern_la=|
 pattern_b= |
 pattern_ra=|
 leftarm=008BFF |
 body=008BFF|
 rightarm=008BFF |
 shorts=008BFF |
 socks=008BFF |
 title= Vun 2018 &lt;br&gt; Zweet Uniform 
}}
|}

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20190402050537/http://fkpalanga.lt/ Offiziell Websäit]
* [https://toplyga.lt/komanda/palanga D'Fiche vum FK Palanga an der TOPLYGA-Websäit]
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Palanga FK}}
[[Kategorie:Litauesch Foussballclibb]]</text>
      <sha1>ofnv6f6z9t6mz99zlkn6mflhyoyrugu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:Infobox Wanderwee</title>
    <ns>10</ns>
    <id>147697</id>
    <revision>
      <id>2685478</id>
      <parentid>2611978</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:06:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2685478</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1828" sha1="eqdzi9pj1ubuhvkuj7l37yqudu36iu4" xml:space="preserve">{{infobox
| bodyclass       = vcard

| title          = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}}
| titlestyle     = background-color: #0077cc; color: #ffff00;

| image           = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Ikon|}}}|{{wikidata|property|raw|P154}}}}|size=50px|alt={{{alt|}}}}}

| image2   = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|size=250px|alt={{{alt|}}}}}
| caption2    = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}}

| label5    = vu(n)
| data5     = {{If empty|{{wikidata|property|linked|P1427}}|{{{vu(n)|}}}}}

| label6    = op
| data6     = {{If empty|{{wikidata|property|linked|P1444}}|{{{op|}}}}}

| label7    = Längt
| data7     = {{If empty|{{wikidata|property|P2043}}|{{{Längt|}}}}}

| label8    = déifste Punkt
| data8     = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P1589}}|{{{déifste Punkt|}}}}}

| label9    = héchste Punkt
| data9     = {{If empty|{{wikidata|properties|linked|P610}}|{{{héchste Punkt|}}}}}

| label10    = Land
| data10    = {{If empty|{{#invoke:wd|properties|linked|P17|sep=&lt;br&gt;}}|{{{Land|}}}}}

| label11   = féiert duerch
| data11    = {{If empty|{{#invoke:wd|properties|linked|P527|sep=&lt;br&gt;}}|{{{féiert duerch|}}}}}

| image13   = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|size=250px|alt={{{alt|}}}}}
| caption13 = {{#if:{{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|{{small|Iwwersiicht vum Pad}}}}

| belowstyle = 
| below      = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|20px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}}

}}&lt;noinclude&gt;{{Dokumentatioun}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>eqdzi9pj1ubuhvkuj7l37yqudu36iu4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg</title>
    <ns>10</ns>
    <id>147698</id>
    <revision>
      <id>2685503</id>
      <parentid>2201399</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:22:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685503</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1491" sha1="3ccbuc3t880rfwafu341hgvf91ms3rs" xml:space="preserve">{{Navbox
|name= Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg
|listclass = hlist
|state= expanded
|title= Wanderweeër zu Lëtzebuerg
|group1= National Wanderweeër
|list1=
* [[Adrien-Ries-Pad|Adrien-Ries]]
* [[Ardennen-Äifel-Pad|Ardennen-Äifel]]
* [[Atert-Pad|Atert]]
* [[Biergaarbechter-Pad|Biergaarbechter]]
* [[Charles-Mathieu-Pad|Charles-Mathieu]]
* [[Éislek-Pad|Éislek]]
* [[Ënnersauer-Pad|Ënnersauer]]
* [[Fred-Welter-Pad|Fred-Welter]]
* [[Pad vun der Klenger Schwäiz|Kleng Schwäiz]]
* [[Clierf-Our-Verbindung|Clierf-Our]]
* [[Mamer-Pad|Mamer]]
* [[Maurice-Cosyn-Pad|Maurice-Cosyn]]
* [[Mëllerdall-Pad|Mëllerdall]]
* [[Musel-Pad|Musel]]
* [[Nord-Pad|Norden]]
* [[Our-Pad|Our]]
* [[Panorama-Pad|Panorama]]
* [[Préizerdaul-Pad|Préizerdaul]]
* [[Schengen-Helleng-Pad|Schengen-Helleng]]
* [[Pad vun de siwe Schlässer|Siwe  Schlässer]]
* [[Stauséi-Uewersauer-Circuit|Stauséi-Uewersauer]]
* [[Süd-Pad|Süden]]
* [[Süd-Pad 2|Süden 2]]
* [[Uelzecht-Pad|Uelzecht]]
* [[Uewersauer-Pad|Uewersauer]]
* [[Victor-Hugo-Pad|Victor-Hugo]]
* [[Wolz-Pad|Wolz]]
|group2= Jugendherberg-Wanderweeër
|list2=
* [[Circuite vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen|Circuiten]]
* [[Wanderweeër vun de lëtzebuergesche Jugendherbergen|Wanderweeër]]
&lt;!--|group3= CFL-Wanderweeër
|list3=

|group4= Nordic-Walking-Parken
|list4=

|group5= Circuits auto-pédestres
|list5=
--&gt;
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Kategorie:Wanderweeër zu Lëtzebuerg| S]]
[[Kategorie:Navigatiounsläischten:Kultur|Wander]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3ccbuc3t880rfwafu341hgvf91ms3rs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ardennen-Äifel-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>147787</id>
    <revision>
      <id>2685486</id>
      <parentid>2473999</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:14:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685486</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2181" sha1="6fvj8s0jk53zvvflbw6ss2j4ffrivwc" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national Ardennes-Eifel'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass mat 143,64&amp;nbsp;km dee längsten nationale Wanderwee. E féiert vu [[Roumecht]] op [[Iechternach]]. Den déifste Punkt (159 m) ass zu Iechternach an den héchsten (521 m) zu [[Housen]] (''Banert'')&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e5b8b34b035c4647b4fae2e36e0f3f6f Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Roumecht, [[Bungeref]], [[Bungerëffer Millen]], [[Misärsbréck]], [[Baschelt]], [[Léifreg]], [[Kauneref]], [[Horgershaff]], [[Bidscht]], [[Rulljen]], [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]], [[Wegdichen]], [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]], [[Café Halte|Eschweiler-Halte]], [[Wëlwerwolz]], [[Pënsch]], [[Draufelt]], [[Reiler]], [[Munzen]], [[Néngsen]], [[Housen]], [[Uewereesbech]], [[Ënnereesbech]], [[Wuelessen]], [[Gemünd (Our)]], [[Haffaal]], [[Stolzebuerg]], [[Käppessen]], [[Niklosbierg]], [[Veianen]], [[Ruet op der Our]], [[Bëttel]], [[Maarksbierg]], [[Longsdref]], [[Webeschhaff]], [[Bettenduerf]], [[Bleesbréck]], [[Gilsdref]], [[Keiwelbaach (Iermsdref)|Keiwelbaach]], [[Eppelduerf]], [[Hoossebierg]], [[Beeforter Heed]], [[Beefort]], [[Grondhaff]], [[Bäerdref]], [[Iechternach]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Moulin de Bigonville 01.jpg|Bungerëffer Millen
Kapell Wegdichen B 01.jpg|Wegdichen 
Luxembourg Obereisenbach 03.jpg|Uewereesbech
Wegkreuz Marxbierg Longsdorf 01.jpg|Maarksbierg
Berdorf, AUG2016.jpg|Bäerdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804160940/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-ardennes-eifel Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
&lt;!--* [ Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e5b8b34b035c4647b4fae2e36e0f3f6f Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>6fvj8s0jk53zvvflbw6ss2j4ffrivwc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685491</id>
      <parentid>2685486</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:16:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685491</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2180" sha1="ei6t5a8t7tqjeo2oz6atx1z1zl3dds8" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national Ardennes-Eifel'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass mat 143,64&amp;nbsp;km dee längsten nationale Wanderwee. E féiert vu [[Roumecht]] op [[Iechternach]]. Den déifste Punkt (159 m) ass zu Iechternach an den héchsten (521 m) zu [[Housen]] (''Banert'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e5b8b34b035c4647b4fae2e36e0f3f6f Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Roumecht, [[Bungeref]], [[Bungerëffer Millen]], [[Misärsbréck]], [[Baschelt]], [[Léifreg]], [[Kauneref]], [[Horgershaff]], [[Bidscht]], [[Rulljen]], [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]], [[Wegdichen]], [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]], [[Café Halte|Eschweiler-Halte]], [[Wëlwerwolz]], [[Pënsch]], [[Draufelt]], [[Reiler]], [[Munzen]], [[Néngsen]], [[Housen]], [[Uewereesbech]], [[Ënnereesbech]], [[Wuelessen]], [[Gemünd (Our)]], [[Haffaal]], [[Stolzebuerg]], [[Käppessen]], [[Niklosbierg]], [[Veianen]], [[Ruet op der Our]], [[Bëttel]], [[Maarksbierg]], [[Longsdref]], [[Webeschhaff]], [[Bettenduerf]], [[Bleesbréck]], [[Gilsdref]], [[Keiwelbaach (Iermsdref)|Keiwelbaach]], [[Eppelduerf]], [[Hoossebierg]], [[Beeforter Heed]], [[Beefort]], [[Grondhaff]], [[Bäerdref]], [[Iechternach]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Moulin de Bigonville 01.jpg|Bungerëffer Millen
Kapell Wegdichen B 01.jpg|Wegdichen 
Luxembourg Obereisenbach 03.jpg|Uewereesbech
Wegkreuz Marxbierg Longsdorf 01.jpg|Maarksbierg
Berdorf, AUG2016.jpg|Bäerdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804160940/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-ardennes-eifel Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e5b8b34b035c4647b4fae2e36e0f3f6f Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ei6t5a8t7tqjeo2oz6atx1z1zl3dds8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685541</id>
      <parentid>2685491</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:52:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685541</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2181" sha1="pr0ssflho8abvfsibg0piwz0t2xb7t9" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''sentier pédestre national Ardennes-Eifel'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass mat 143,64&amp;nbsp;km dee längsten nationale Wanderwee. E féiert vu [[Roumecht]] op [[Iechternach]]. Den déifste Punkt (159 m) ass zu Iechternach an den héchsten (521 m) zu [[Housen]] (''Banert'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e5b8b34b035c4647b4fae2e36e0f3f6f Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Roumecht, [[Bungeref]], [[Bungerëffer Millen]], [[Misärsbréck]], [[Baschelt]], [[Léifreg]], [[Kauneref]], [[Horgershaff]], [[Bidscht]], [[Rulljen]], [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]], [[Wegdichen]], [[Ierpeldeng (Wolz)|Ierpeldeng]], [[Café Halte|Eschweiler-Halte]], [[Wëlwerwolz]], [[Pënsch]], [[Draufelt]], [[Reiler]], [[Munzen]], [[Néngsen]], [[Housen]], [[Uewereesbech]], [[Ënnereesbech]], [[Wuelessen]], [[Gemünd (Our)]], [[Haffaal]], [[Stolzebuerg]], [[Käppessen]], [[Niklosbierg]], [[Veianen]], [[Ruet op der Our]], [[Bëttel]], [[Maarksbierg]], [[Longsdref]], [[Webeschhaff]], [[Bettenduerf]], [[Bleesbréck]], [[Gilsdref]], [[Keiwelbaach (Iermsdref)|Keiwelbaach]], [[Eppelduerf]], [[Hoossebierg]], [[Beeforter Heed]], [[Beefort]], [[Grondhaff]], [[Bäerdref]], [[Iechternach]].

== Bemierkungen ==

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Moulin de Bigonville 01.jpg|Bungerëffer Millen
Kapell Wegdichen B 01.jpg|Wegdichen 
Luxembourg Obereisenbach 03.jpg|Uewereesbech
Wegkreuz Marxbierg Longsdorf 01.jpg|Maarksbierg
Berdorf, AUG2016.jpg|Bäerdref
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190804160940/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-ardennes-eifel Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=e5b8b34b035c4647b4fae2e36e0f3f6f Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>pr0ssflho8abvfsibg0piwz0t2xb7t9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Adrien-Ries-Pad</title>
    <ns>0</ns>
    <id>147810</id>
    <revision>
      <id>2685485</id>
      <parentid>2473865</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:14:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>Referenzen no ënnen</comment>
      <origin>2685485</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2559" sha1="11ihp8rmqdm4ubysshqmpbw6zpb5sf3" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Adrien Ries'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 50,80&amp;nbsp;km laang a féiert als Circuit ronderëm d'[[Nordstad]], vun [[Ettelbréck]] op Ettelbréck. Den déifste Punkt (184,94 m) ass zu [[Bettenduerf]] an den héchsten (385,32 m) zu [[Mäerzeg]] (''Useldenger Fréin'')&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=1ccb60ff217f4affa982b7874c5ea3b2 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;.

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Ettelbréck, [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]], [[Dikrech]], [[Gilsdref]], [[Bettenduerf]], Gilsdref, [[Schieren]], [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]], ''Schass'' {{small|(X [[CR305]])}}, Ettelbréck.

De Pad gouf am Joer 2008 provisoresch ugeluecht an hat deemools eng Längt vu 45&amp;nbsp;km&lt;ref&gt;Cf. den [https://web.archive.org/web/20180627155833/http://www.sentier.nordstad.org/depliant.pdf alen Depliant vum Adrien-Ries-Pad] (2006) op nordstad.lu {{de}}&lt;/ref&gt;. 2012-2013 gouf en iwwerschafft an am Summer 2013 finaliséiert.

De Wanderwee ass nom fréiere Jurist, Ekonomist an Auteur [[Adrien Ries]] (1933-1991) genannt ginn, deen 1970 de Begrëff &quot;Nordstad&quot; an d'Welt gesat huet an 1973 dat éischt Konzept vun der Nordstad als drëtten Entwécklungspol vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nieft der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] an der Regioun [[Esch-Uelzecht]] virgeluecht huet.

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Bettendorf, Luxembourg.JPG|Bettenduerf
Gaalgebierg Vue op Gilsdref.jpg|Gilsdref
Parc public, Colmar-Berg-103.jpg|Colmer-Bierg
Ettelbruck, 127 avenue J-F Kennedy 01.jpg|Ettelbréck
&lt;/gallery&gt;

== Literatur ==
* Lamberty, John, 2019. Auf Gedankenwanderung mit Adrien Ries. ''[[Luxemburger Wort]]'', 23. Juli 2019, S. 26 &amp; 39.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190807165003/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-adrien-ries-nordstad Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
&lt;!--* [ Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [http://ettelbruck.lu/visiteurs/nature-randonnee/sentier-adrien-ries/ Depliant vum Sentier Adrien-Ries op ettelbruck.lu] (Pdf) {{de}} {{fr}} {{en}}
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=1ccb60ff217f4affa982b7874c5ea3b2 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>11ihp8rmqdm4ubysshqmpbw6zpb5sf3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685490</id>
      <parentid>2685485</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:16:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <origin>2685490</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2558" sha1="ikwb8zpmnpu73tflvvktu49lp1zf2si" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Adrien Ries'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 50,80&amp;nbsp;km laang a féiert als Circuit ronderëm d'[[Nordstad]], vun [[Ettelbréck]] op Ettelbréck. Den déifste Punkt (184,94 m) ass zu [[Bettenduerf]] an den héchsten (385,32 m) zu [[Mäerzeg]] (''Useldenger Fréin'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=1ccb60ff217f4affa982b7874c5ea3b2 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Ettelbréck, [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]], [[Dikrech]], [[Gilsdref]], [[Bettenduerf]], Gilsdref, [[Schieren]], [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]], ''Schass'' {{small|(X [[CR305]])}}, Ettelbréck.

De Pad gouf am Joer 2008 provisoresch ugeluecht an hat deemools eng Längt vu 45&amp;nbsp;km.&lt;ref&gt;Cf. den [https://web.archive.org/web/20180627155833/http://www.sentier.nordstad.org/depliant.pdf alen Depliant vum Adrien-Ries-Pad] (2006) op nordstad.lu {{de}}&lt;/ref&gt; 2012-2013 gouf en iwwerschafft an am Summer 2013 finaliséiert.

De Wanderwee ass nom fréiere Jurist, Ekonomist an Auteur [[Adrien Ries]] (1933-1991) genannt ginn, deen 1970 de Begrëff &quot;Nordstad&quot; an d'Welt gesat huet an 1973 dat éischt Konzept vun der Nordstad als drëtten Entwécklungspol vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nieft der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] an der Regioun [[Esch-Uelzecht]] virgeluecht huet.

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Bettendorf, Luxembourg.JPG|Bettenduerf
Gaalgebierg Vue op Gilsdref.jpg|Gilsdref
Parc public, Colmar-Berg-103.jpg|Colmer-Bierg
Ettelbruck, 127 avenue J-F Kennedy 01.jpg|Ettelbréck
&lt;/gallery&gt;

== Literatur ==
* Lamberty, John, 2019. Auf Gedankenwanderung mit Adrien Ries. ''[[Luxemburger Wort]]'', 23. Juli 2019, S. 26 &amp; 39.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190807165003/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-adrien-ries-nordstad Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [http://ettelbruck.lu/visiteurs/nature-randonnee/sentier-adrien-ries/ Depliant vum Sentier Adrien-Ries op ettelbruck.lu] (Pdf) {{de}} {{fr}} {{en}}
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=1ccb60ff217f4affa982b7874c5ea3b2 Iwwesiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ikwb8zpmnpu73tflvvktu49lp1zf2si</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685540</id>
      <parentid>2685490</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:52:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */</comment>
      <origin>2685540</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2559" sha1="5i8qrpyxdl6n22co0zhtcva68i0deok" xml:space="preserve">{{Infobox Wanderwee}}
Den '''{{PAGENAME}}''', offiziell ''Sentier pédestre national Adrien Ries'', ass ee vun den [[Lëscht vun den nationale Wanderweeër|nationale Wanderweeër]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]].

== Streck ==
De Pad ass 50,80&amp;nbsp;km laang a féiert als Circuit ronderëm d'[[Nordstad]], vun [[Ettelbréck]] op Ettelbréck. Den déifste Punkt (184,94 m) ass zu [[Bettenduerf]] an den héchsten (385,32 m) zu [[Mäerzeg]] (''Useldenger Fréin'').&lt;ref&gt;[https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=1ccb60ff217f4affa982b7874c5ea3b2 Informatiounen op Geoportail.lu]&lt;/ref&gt;

E féiert laanscht oder duerch follgend Uertschaften: Ettelbréck, [[Ierpeldeng (Ettelbréck)|Ierpeldeng]], [[Dikrech]], [[Gilsdref]], [[Bettenduerf]], Gilsdref, [[Schieren]], [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]], ''Schass'' {{small|(X [[CR305]])}}, Ettelbréck.

De Pad gouf am Joer 2008 provisoresch ugeluecht an hat deemools eng Längt vu 45&amp;nbsp;km.&lt;ref&gt;Cf. den [https://web.archive.org/web/20180627155833/http://www.sentier.nordstad.org/depliant.pdf alen Depliant vum Adrien-Ries-Pad] (2006) op nordstad.lu {{de}}&lt;/ref&gt; 2012-2013 gouf en iwwerschafft an am Summer 2013 finaliséiert.

De Wanderwee ass nom fréiere Jurist, Ekonomist an Auteur [[Adrien Ries]] (1933-1991) genannt ginn, deen 1970 de Begrëff &quot;Nordstad&quot; an d'Welt gesat huet an 1973 dat éischt Konzept vun der Nordstad als drëtten Entwécklungspol vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] nieft der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] an der Regioun [[Esch-Uelzecht]] virgeluecht huet.

== Biller ==
&lt;gallery&gt;
Bettendorf, Luxembourg.JPG|Bettenduerf
Gaalgebierg Vue op Gilsdref.jpg|Gilsdref
Parc public, Colmar-Berg-103.jpg|Colmer-Bierg
Ettelbruck, 127 avenue J-F Kennedy 01.jpg|Ettelbréck
&lt;/gallery&gt;

== Literatur ==
* Lamberty, John, 2019. Auf Gedankenwanderung mit Adrien Ries. ''[[Luxemburger Wort]]'', 23. Juli 2019, S. 26 &amp; 39.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20190807165003/https://www.visit-eislek.lu/fr/fiche/walking/sentier-pedestre-en-etapes-adrien-ries-nordstad Den {{PAGENAME}} op der Websäit vum ORT Éislek]
&lt;!--* [Depliant {{De}}/{{En}} vum {{PAGENAME}}]--&gt;
* [http://ettelbruck.lu/visiteurs/nature-randonnee/sentier-adrien-ries/ Depliant vum Sentier Adrien-Ries op ettelbruck.lu] (Pdf) {{de}} {{fr}} {{en}}
* [https://map.geoportail.lu/theme/main?map_id=1ccb60ff217f4affa982b7874c5ea3b2 Iwwersiichtskaart op geoportail.lu]

{{Navigatioun Wanderweeër zu Lëtzebuerg}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:National Wanderweeër zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>5i8qrpyxdl6n22co0zhtcva68i0deok</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FK Banga</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150419</id>
    <revision>
      <id>2685369</id>
      <parentid>2661306</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:52:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685369</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9050" sha1="qpbkamqi010z3grn6mse278bsbirhs7" xml:space="preserve">{{Infobox Foussballclub
| Numm = FK Banga
| Logo =
| Offiziellen Numm = Futbolo klubas Banga
| Spëtznumm = 
| Grënnung = [[1966]]
| Veräinsfaarwen =
| Opgeléist = 
| Stadion = Gargždų stadionas, [[Gargždai]]
| Plazen = 2.300&lt;ref&gt;http://www.fkbanga.lt/stadionas&lt;/ref&gt;
| President = {{Flagicon|LTU}} [[Rimantas Mikalauskas]]&lt;ref&gt;http://www.fkbanga.lt/kontaktai&lt;/ref&gt;
| Trainer = {{Flagicon|POR}} David Marques Afonso
| Liga = [[TOPLYGA]]&lt;ref&gt;[https://toplyga.lt/naujiena/naujasis-lietuvos-futbolo-cempionato-pavadinimas-toplyga/9300 Naujasis Lietuvos futbolo čempionato pavadinimas – TOPLYGA]&lt;/ref&gt;
| Saison = 2025
| Positioun = 8. Plaz, A lyga 
| pattern_la1=|pattern_b1=|pattern_ra1=
| leftarm1=FF6600|body1=FF6600|rightarm1=FF6600|shorts1=FF6600|socks1=FF6600
| pattern_la2=_navyshoulders|pattern_b2=_thindkbluesides|pattern_ra2=_navyshoulders
| leftarm2=223D71|body2=223D71|rightarm2=223D71|shorts2=223D71|socks2=223D71

| pattern_la3 = 
| pattern_b3 = 
| pattern_ra3 = 
| pattern_sh3 = 
| pattern_so3 = 
| leftarm3 = FF6600
| body3 = FF6600
| rightarm3 = FF6600
| shorts3 = 223d71
| socks3 = FF6600
}}
De '''''Futbolo Klubas ''Banga''' {{lt}} ass e [[Litauen|litauesche]] [[Foussball]]club vu [[Gargždai]]. E spillt an der [[TOPLYGA]].

== Palmarès ==
; [[A lyga]]: Bescht Plazéierungen an der éischter litauescher Liga waren eng 4. Plaz an de Joren 2020.

; Finalist vun der [[Coupe vu Litauen]] (3): 2011, 2014, 2019.&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/litocuphist.html&lt;/ref&gt;

== Saisonen (2000.–...) ==

{|class=&quot;wikitable&quot;
! Saisonen
! Div.
! Liga
! Plaz
! web
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2004'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' ''(Vakarai)''
| bgcolor=&quot;#deb678&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.''' 
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu04lyga2w.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2020-02-13 |archivedate=2018-08-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180820033958/http://almis.sritis.lt/ltu04lyga2w.html }}&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2005'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' ''(Vakarai)''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.''' 
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu05lyga2w.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2020-02-13 |archivedate=2018-08-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180820034430/http://almis.sritis.lt/ltu05lyga2w.html }}&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2006'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''12.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito06.html#1lyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2007'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito07.html#1lyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2008'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito08.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2009'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito09.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2010'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2010.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2011'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2011.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2012'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2012.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2013'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2013.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2014'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#ddffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''9.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2014.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2015'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#deb678&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2015.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2016'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2016.html#1lyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2017'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2017.html#1lyga&lt;/ref&gt; 
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2018'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#deb678&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2018.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2019'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.''' 
| 
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2020'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2020.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2021'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2021.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2022'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''8.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2022.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2023'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2023.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2024'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2025'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''8.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2025.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2026'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[TOPLYGA]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2026.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
|}

{{Referenzen}}

== Um Spaweck ==
* [http://www.fkbanga.lt Offiziell Websäit]

{{DEFAULTSORT:Banga}}
[[Kategorie:Litauesch Foussballclibb]]</text>
      <sha1>qpbkamqi010z3grn6mse278bsbirhs7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FC Džiugas</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150426</id>
    <revision>
      <id>2685363</id>
      <parentid>2661310</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:40:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685363</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5875" sha1="t55fcy8127wpbfsz8c2ivnn452sk9k5" xml:space="preserve">{{Infobox Foussballclub
| Numm = FC Džiugas
| Logo =
| Offiziellen Numm = Futbolo klubas Džiugas
| Spëtznumm = 
| Grënnung = 1923 SA Džiugas &lt;br&gt; 1991 FK Džiugas &lt;br/&gt; 2014 FC Džiugas
| Veräinsfaarwen =
| Opgeléist = 
| Stadion = Centrinis stadionas, [[Telšiai]]
| Plazen = 3.000
| President = {{Flagicon|LTU}} Martynas Armalis
| Trainer = {{Flagicon|LTU}} Andrius Lipskis
| Liga = [[TOPLYGA]]&lt;ref&gt;[https://toplyga.lt/naujiena/naujasis-lietuvos-futbolo-cempionato-pavadinimas-toplyga/9300 Naujasis Lietuvos futbolo čempionato pavadinimas – TOPLYGA]&lt;/ref&gt;
| Saison = 2025
| Positioun = 7. Plaz, A lyga

| pattern_la1 = |pattern_b1 = |pattern_ra1 = |
| leftarm1 = 8C1116 |body1 = 8C1116 |rightarm1 = 8C1116 |shorts1 = 8C1116 |socks1 = 8C1116
| pattern_la2 = |pattern_b2 = |pattern_ra2 =|
| leftarm2 = 000000 |body2 = 000000 |rightarm2 = 000000 |shorts2 = 000000 |socks2 = 000000
| pattern_la3 = 
| pattern_b3 = 
| pattern_ra3 = 
| pattern_sh3 = 
| pattern_so3 = 
| leftarm3 = D0D0D0
| body3 = D0D0D0
| rightarm3 = D0D0D0
| shorts3 = D0D0D0
| socks3 = D0D0D0
}}
De '''''Futbolo Klubas ''Džiugas''' {{lt}} ass e [[Litauen|litauesche]] [[Foussball]]club vun [[Telšiai]]. E spillt an der [[TOPLYGA]].

== Palmarès ==
* '''[[Pirma lyga]] (D2):''' 
: Gewënner: [[2019]]

== Saisonen (2014–...) ==

{|class=&quot;wikitable&quot;
! Saisonen
! Div.
! Liga
! Plaz
! Spaweck
|-
| bgcolor=&quot;#ffffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2014'''
| bgcolor=&quot;#ffffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#ffffdd&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' ''(Vakarai)'' 
| bgcolor=&quot;#BBBBBB&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.''' 
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu14lyga2w.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2020-02-15 |archivedate=2019-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190119120940/http://almis.sritis.lt/ltu14lyga2w.html }}&lt;/ref&gt;
|-
|||||||
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2015'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''10.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2015.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2016'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2016.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2017'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2017.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2018'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2018.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2019'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#FFFF00&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2019.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2020'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2020.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
|||||||
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2021'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''8.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2021.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2022'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''9.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2022.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2023'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''9.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2023.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2024'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2025'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2025.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2026'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[TOPLYGA]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2026.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
|}

== Um Spaweck ==
* [http://www.fcdziugas.lt.lt Offiziell Websäit]
* [https://uk.soccerway.com/teams/lithuania/diugas-teliai/30669/ Soccerway]
* [https://globalsportsarchive.com/team/soccer/fk-dziugas-telsiai/20684/ Globalsportsarchive]
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:dziugas}}
[[Kategorie:Litauesch Foussballclibb]]</text>
      <sha1>t55fcy8127wpbfsz8c2ivnn452sk9k5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Herbarium</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152090</id>
    <revision>
      <id>2685452</id>
      <parentid>2571429</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T03:31:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685452</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4018" sha1="hw2kazas42mgq8danbwj9t9ra90ke2i" xml:space="preserve">[[Fichier:Ferdinand Paul Wirtgen herbarium specimen Rosa canina.jpg|mini|upright|''[[Rosa canina]]'', am ''Herbarium LUX'' vum Naturmusée]]
[[Fichier:HerbariumLUX herbarium sheets.jpg|mini|upright| Herbarium vum [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Naturmusée]].]]
En '''Herbarium''' oder '''Herbar''' (v. [[Latäin|lat.]]: ''herba'' = Kraut) ass eng Sammlung vu konservéierten (meeeschtens gedréchenten a gepressten) [[Planzen]] resp. Planzendeeler fir wëssenschaftleche Zwecker oder och d'Amateur-Beschäftegung mat der [[Botanik]]. Bei wëssenschaftlechen Herbarie sinn heiansdo verschidden Objeten naass (an Alkohol) konservéiert, oder bestinn aus Holzsammlungen (Xylarium).

Bei engem Herbarium sinn eenzel Planzen oder hir Deeler als Eenheet erkennbar an op engem Herbarbou opgepecht. Dobäi soll dokumentéiert sinn, wou an ënner wat fir Ëmstänn d'Planz fonnt gouf ([[Wëssenschaftlechen Numm]], Datum, Plaz, Standuert, Sammler, Heefegkeet, aner Planzen op där Plaz, etc.).

En Herbarium erlaabt et de Botaniker, Planzen, déi vu verschiddene Plazen hierkommen, ze vergläichen oder nozeweisen, wat fir Planzenaarten op verschiddene Plaze virkommen.

Vill [[Botanesche Gaart|botanesch Gäert]], naturwëssenschaftlech an -historesch [[Musée]]ën oder biologesch Universitéits-Instituter hunn Herbarien. All déi grouss a bedeitend Herbarien, déi international aktiv sinn, sinn am „Index Herbariorum“ opgelëscht (knapps 3.000, Stand Dez. 2016).&lt;ref&gt;[http://sweetgum.nybg.org/science/ih/ Index Herbariorum: A global directory of public herbaria and associated staff. New York Botanical Garden's Virtual Herbarium. edited by Barbara M. Thiers]&lt;/ref&gt;

Déi zéng gréisst Herbarien op der Welt sinn, dem Index Herbariorum no:
* [[Paräis]]: [[Muséum national d'histoire naturelle]] – ca. 8&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1635.
* [[New York City|New York]]: [[New York Botanical Garden]] – ca. 7,8&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1891.
* [[Sankt Petersburg]]: [[Wladimir Leontjewitsch Komarow-Institut]] – ca. 7,2&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1823.
* [[London]]: [[Royal Botanic Gardens (Kew)|Royal Botanic Gardens, Kew]]&lt;ref&gt;[https://www.kew.org/science/collections/Herbarium Website der Royal Botanic Gardens, Herbarium]&lt;/ref&gt; – ca. 7&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1852
* Naturalis, Nationalen Herbarium vun Holland&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://science.naturalis.nl/en/collection/naturalis-collections/botany/ |Titel=The National Herbarium of the Netherlands (NHN), Department of Botany of Naturalis Biodiversity Center, Leiden |Gekuckt=28.05.2020 |Archiv-Datum=22.04.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160422041132/https://science.naturalis.nl/en/collection/naturalis-collections/botany/ }}&lt;/ref&gt; – ca. 6,9&amp;nbsp;Mio. Specimenen 
* [[St. Louis]]: [[Missouri Botanical Garden]] – ca. 6,6&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1859.
* [[Genf]]: [[Conservatoire et Jardin botaniques de la Ville de Genève]] – ca. 6&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1824.
* [[Wien]]: [[Naturhistorisches Museum Wien|Naturhistorisches Museum]] – ca. 5,5&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1807.
* London: [[Natural History Museum]] – ca. 5,2&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt 1753.
* Boston: Herbarie vun der [[Harvard University]]&lt;ref&gt;{{Citation |URL=https://huh.harvard.edu/ |Titel=Harvard Herbaria and Libraries |Gekuckt=2020-05-28 |archivedate=2020-05-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200528141917/https://huh.harvard.edu/ }}&lt;/ref&gt; – ca. 5&amp;nbsp;Mio. Specimenen, gegrënnt ëm 1860.

Zum Verglach: Den Herbarium vum [[MNHN|Naturmusée Lëtzebuerg]] huet iwwer 100.000 Specimenen.&lt;ref&gt;[https://www.mnhn.lu/science/collections-2/botanical-collections/botany/?lang=en Herbarium LUX] op mnhn.lu; gekuckt 2021-06-20.&lt;/ref&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Herbaria|Herbarien}}
* [https://www.mnhn.lu/science/collections-2/botanical-collections/botany/?lang=en Den digitaliséierten Herbarium vum Naturmusée Lëtzebuerg].
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Herbarien| ]]
[[Kategorie:Botanik]]</text>
      <sha1>hw2kazas42mgq8danbwj9t9ra90ke2i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FA Šiauliai</title>
    <ns>0</ns>
    <id>157688</id>
    <revision>
      <id>2685362</id>
      <parentid>2684726</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T13:35:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5920" sha1="bua47482x39pevyqbxco56b3snr1ted" xml:space="preserve">{{Infobox Foussballclub
| Numm = FA Šiauliai
| Logo =
| Offiziellen Numm = Futbolo akademija Šiauliai
| Spëtznumm = 
| Grënnung = 2007
| Veräinsfaarwen =
| Opgeléist = 
| Stadion = Centrinis stadionas, [[Šiauliai]]
| Plazen = 3.500
| President = {{Flagicon|LTU}} Deivis Kančelskis
| Trainer = {{Flagicon|LTU}} Mantas Kuklys
| Liga = [[TOPLYGA]]&lt;ref&gt;[https://toplyga.lt/naujiena/naujasis-lietuvos-futbolo-cempionato-pavadinimas-toplyga/9300 Naujasis Lietuvos futbolo čempionato pavadinimas – TOPLYGA]&lt;/ref&gt;
| Saison = 2025
| Positioun = 5. Plaz, A lyga

| pattern_la1=_hummelcoreXKbw|pattern_b1=_hummelcoreXKSUb|pattern_ra1=_hummelcoreXKbw|pattern_sh1=_hummelcoreXKbw|pattern_so1=_hummel20b|
 leftarm1=000000|body1=000000|rightarm1=000000|shorts1=000000|socks1=000000|
| pattern_la2=_senica1617h|pattern_b2=_senica1617h|pattern_ra2=_senica1617h|pattern_sh2=_senica1617h2|pattern_so2=_hummel20b|
 leftarm2=FF0000|body2=FF0000|rightarm2=FF0000|shorts2=FF0000|socks2=000000|
| pattern_la3 = _hummelcorepoly1718y
| pattern_b3 = _hummelcorepoly1718y
| pattern_ra3 = _hummelcorepoly1718y
| pattern_sh3= _hummelcorepoly1718y
| pattern_so3= _yellowline
| leftarm3 = FFFF00
| body3 = FFFF00
| rightarm3 = FFFF00
| shorts3 = 000000
| socks3 = 000000
}}
De '''Futbolo Klubas Šiauliai''' {{lt}} ass e [[Litauen|litauesche]] [[Foussball]]club vun [[Šiauliai]]. E spillt an der [[TOPLYGA]].

== Palmarès ==
* '''[[Pirma lyga]] (D2):''' 
: Gewënner: [[2021]]

== Saisonen (2010; 2016–...) ==

{|class=&quot;wikitable&quot;
! Saisonen
! Div.
! Liga
! Plaz
! Spaweck
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2010'''
| bgcolor=&quot;#dbf3ff&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.'''
| bgcolor=&quot;#dbf3ff&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Trečia lyga]]''' ''(Šiauliai)''
| bgcolor=&quot;#f5f5f5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''9.'''
|
|-
| bgcolor=&quot;#FFffFF&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2016'''
| bgcolor=&quot;#dbf3ff&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.'''
| bgcolor=&quot;#dbf3ff&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Trečia lyga]]''' ''(Šiauliai)''
| bgcolor=&quot;#F5f5f5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.'''
|
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2017'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' ''(Vakarai)''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''4.'''
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu17lyga2w.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2022-01-15 |archivedate=2020-06-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200608210521/http://almis.sritis.lt/ltu17lyga2w.html }}&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2018'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.'''
| bgcolor=&quot;#FFFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' ''(Vakarai)''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.'''
|&lt;ref&gt;{{Citation |URL=http://almis.sritis.lt/ltu18lyga2w.html |Titel=Archive copy |Gekuckt=2022-01-15 |archivedate=2020-01-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200116183350/http://almis.sritis.lt/ltu18lyga2w.html }}&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2019'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''6.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2019.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2020'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2020.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2021'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2.'''
| bgcolor=&quot;#F4DC93&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[1 Lyga|Pirma lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#FFFF00&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2021.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2022'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2022.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2023'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#DEB678&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''3.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2023.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2024'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''7.''' 
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2025'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''5.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2025.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''2026'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''1.'''
| bgcolor=&quot;#DDFFDD&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''[[TOPLYGA]]'''
| bgcolor=&quot;#F5F5F5&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| '''.'''
|&lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2026.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
|}

== Um Spaweck ==
* [http://www.siauliufa.lt/ Offiziell Websäit]
* [https://toplyga.lt/ TOPLYGA] ''(toplyga.lt)''
* [http://lietuvosfutbolas.lt/klubai/fa-siauliai-13540/?cid=9884789 lietuvosfutbolas.lt] ''(FA Šiauliai)''
* [https://globalsportsarchive.com/team/soccer/fa-siauliai/36613/ Globalsportsarchive] ''(FA Šiauliai)''
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Šiauliai}}
[[Kategorie:Litauesch Foussballclibb]]</text>
      <sha1>bua47482x39pevyqbxco56b3snr1ted</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>David Warner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>159838</id>
    <revision>
      <id>2685395</id>
      <parentid>2624524</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:51:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* vun 1970 bis 1979 */</comment>
      <origin>2685395</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11583" sha1="b7vm6udbg6jx1dgz84i3t9llf73d065" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
Den '''David Warner''', gebuer den [[29. Juli]] [[1941]] zu [[Manchester]], an [[England]], a gestuerwen de [[24. Juli]] [[2022]] zu [[London]], war en englesche [[Schauspiller]].

Hie war an iwwer 220 Kinos- an Televisiounsfilmer ze gesinn a krut Rollen a Filmer vu bedeitende Regisseure wéi [[Karel Reisz]], [[Sidney Lumet]], [[Volker Schlöndorff]], [[James Cameron]] a [[Sam Peckinpah]].

== Filmographie ==
=== Kino ===
==== vun 1963 bis 1969 ====
* 1963: ''The King's Breakfast'' - Regie: [[Wendy Toye]] - (Kuerzfilm)
* 1963: ''Tom Jones'' - Regie: [[Tony Richardson]] - Haaptacteuren: [[Albert Finney]], [[Susannah York]] 
* 1966: ''Morgan!'' - Regie: [[Karel Reisz]] - Haaptacteuren: [[Vanessa Redgrave]], [[Robert Stephens]] 
* 1966: ''The Deadly Affair'' - Regie: [[Sidney Lumet]] - Haaptacteuren: [[James Mason]], [[Simone Signoret]], [[Maximilian Schell]] 
* 1968: ''The Bofors Gun'' - Regie: [[Jack Gold]] - Haaptacteuren: [[Nicol Williamson]], [[Ian Holm]] 
* 1968: ''Work Is a Four Letter Word'' - Regie: [[Peter Hall]] - Haaptacteuren: [[Cilla Black]], [[Zia Mohyeddin]] 
* 1968: ''A Midsummer Night's Dream'' - Regie: Peter Hall - Haaptacteuren: [[Judi Dench]], [[Diana Rigg]], [[Helen Mirren]] 
* 1968: ''The Fixer'' - Regie: [[John Frankenheimer]] - Haaptacteuren: [[Alan Bates]], [[Dirk Bogarde]] 
* 1968: ''The Sea Gull'' - Regie: Sidney Lumet - Haaptacteuren: James Mason, Vanessa Redgrave, Simone Signoret
* 1968: ''Michael Kohlhaas - der Rebell'' - Regie: [[Volker Schlöndorff]] - Haaptacteuren: [[Anna Karina]], [[Thomas Holtzmann]] 
==== vun 1970 bis 1979 ====
* 1970: ''[[The Ballad of Cable Hogue]]'' - Regie: [[Sam Peckinpah]] - Haaptacteuren: [[Jason Robards]], [[Stella Stevens]] 
* 1970: ''Perfect Friday'' - Regie: Peter Hall - Haaptacteuren: [[Ursula Andress]], [[Stanley Baker]] 
* 1971: ''[[Straw Dogs (Film 1971)|Straw Dogs]]'' - Regie: Sam Peckinpah - Haaptacteuren: [[Dustin Hoffman]], [[Susan George]]
* 1971: ''Swêden poruno: Yokujô shotaiken'' - Regie: [[Christer Holmgren]] - Haaptacteuren: [[Annika Enström]]
* 1973: ''A Doll's House'' - Regie: [[Joseph Losey]] - Haaptacteuren: [[Jane Fonda]], [[Edward Fox]], [[Delphine Seyrig]] 
* 1973: ''From Beyond the Grave'' - Episod: ''The Gate Crasher'' - Regie: Kevin Connor - Haaptacteuren: [[Wendy Allnutt]], [[Helen Fraser]] 
* 1974: ''Little Malcolm and His Struggle Against the Eunuchs'' - Regie: [[Stuart Cooper]] - Haaptacteuren: [[John Hurt]], [[John McEnery]]
* 1975: ''The Old Curiosity Shop'' - Regie: [[Michael Tuchner]] - Haaptacteuren: [[Anthony Newley]], [[David Hemmings]]
* 1975: ''The Puritan Experience: Making of a New World'' - Regie: [[Richard Marquand]] - (Kuerzfilm)
* 1975: ''The Puritan Experience: Forsaking England'' - Regie: Richard Marquand - (Kuerzfilm)
* 1976: ''The Omen'' - Regie: [[Richard Donner]] - Haaptacteuren: [[Gregory Peck]], [[Lee Remick]] 
* 1977: ''[[Providence (1977)|Providence]]'' - Regie: [[Alain Resnais]] - Haaptacteuren: [[Dirk Bogarde]], [[Ellen Burstyn]] 
* 1977: ''[[Cross of Iron]]'' - Regie: Sam Peckinpah - Haaptacteuren: [[James Coburn]], Maximilian Schell
* 1977: ''Age of Innocence'' - Regie: [[Alan Bridges]] - Haaptacteuren: [[Honor Blackman]], [[Lois Maxwell]]
* 1977: ''Silver Bears'' - Regie: [[Ivan Passer]] - Haaptacteuren: [[Michael Caine]], [[Cybill Shepherd]], [[Louis Jourdan]] 
* 1977: ''The Disappearance'' - Regie: [[Stuart Cooper]] - Haaptacteuren: [[Donald Sutherland]], [[Francine Racette]] 
* 1978: ''[[The Thirty Nine Steps (Film 1978)|The Thirty Nine Steps]]'' - Regie: [[Don Sharp]] - Haaptacteuren: [[Robert Powell]], [[John Mills]] 
* 1979: ''Nightwing'' - Regie: [[Arthur Hiller]] - Haaptacteuren: [[Nick Mancuso]], [[Kathryn Harrold]]
* 1979: ''The Concorde... Airport '79'' - Regie: [[David Lowell Rich]] - Haaptacteuren: [[Alain Delon]], [[Robert Wagner]] 
* 1979: ''Time after Time'' - Regie: [[Nicholas Meyer]] - Haaptacteuren: [[Malcolm McDowell]], [[Mary Steenburgen]]

==== vun 1980 bis 1989 ====
* 1980: ''The Island'' - Regie: [[Michael Ritchie]] - Haaptacteuren: Michael Caine, [[Angela Punch McGregor]] 
* 1981: ''Time Bandits'' - Regie: [[Terry Gilliam]] - Haaptacteuren: [[John Cleese]], [[Shelley Duvall]], [[Sean Connery]]
* 1982: ''The French Lieutenant's Woman'' - Regie: Karel Reisz - Haaptacteuren: [[Meryl Streep]], [[Jeremy Irons]]
* 1982: ''TRON'' - Regie: [[Steven Lisberger]] - Haaptacteuren: [[Jeff Bridges]], [[Bruce Boxleitner]] 
* 1983: ''The Man With Two Brains'' - Regie: [[Carl Reiner]] - Haaptacteuren: [[Steve Martin]], [[Kathleen Turner]] 
* 1984: ''The Company of Wolves'' - Regie: [[Neil Jordan]] - Haaptacteuren: [[Angela Lansbury]], [[Graham Crowden]] 
* 1984: ''Summer Lightning'' - Regie: [[Paul Joyce]] - Haaptacteuren: [[Paul Scofield]], [[Tom Bell]] 
* 1987: ''My Best Friend Is a Vampire'' - Regie: [[Jimmy Huston]] - Haaptacteuren: [[Robert Sean Leonard]], [[LeeAnne Locken]] 
* 1988: ''Hanna's War'' - Regie: [[Menahem Golan]] - Haaptacteuren: [[Maruschka Detmers]], [[Anthony Andrews]]
* 1988: ''Waxwork'' - Regie: [[Anthony Hickox]] 
* 1988: ''[[Mr. North]]'' - Regie: [[Danny Huston]] - Haaptacteuren: Anthony Edwards, [[Robert Mitchum]], [[Harry Dean Stanton]] 
* 1988: ''Hostile Takeover'' - Regie: [[George Mihalka]] 
* 1988: ''[[Hansel and Gretel (Film 1988)|Hansel and Gretel]]'' - Regie: [[Len Talan]]
* 1988: ''Pulse Pounders'' - Episod: ''The Evil Clergyman''- Regie: [[Charles Band]] - Haaptacteuren: [[Barbara Crampton]], [[David Gale]]
* 1988: ''Keys to Freedom'' - Regie: [[Steve Feke]] - Haaptacteuren: [[Jane Seymour]], [[Omar Sharif]] 
* 1989: ''Star Trek V: The Final Frontier'' - Regie: [[William Shatner]] - Haaptacteuren: William Shatner, [[Leonard Nimoy]] 
* 1989: ''Mortal Passions'' - Regie: [[Andrew Lane]] 
==== vun 1990 bis 1999 ====
* 1991: ''Grave Secrets'' - Regie: [[Donald P. Borchers]] - Haaptacteuren: [[Paul Le Mat]], [[Renée Soutendijk]]
* 1989: ''Magdalene'' - Regie: [[Monica Teuber]] - Haaptacteuren: [[Steve Bond]], [[Nastassja Kinski]]
* 1989: ''Tripwire'' - Regie: [[James Lemmo]] - Haaptacteuren: [[Terence Knox]], [[Isabella Hofmann]] 
* 1991: ''Teenage Mutant Ninja Turtles II: The Secret of the Ooze'' - Regie: [[Michael Pressman]] 
* 1991: ''Blue Tornado'' - Regie: [[Antonio Bido|Tony B. Dobb]] - Haaptacteuren: [[Dirk Benedict]], [[Patsy Kensit]] 
* 1991: ''Drive'' - Regie: [[Jefery Levy]] - Haaptacteuren: [[Steve Antin]], [[Dedee Pfeiffer]] 
* 1991: ''Star Trek VI: The Undiscovered Country'' - Regie: [[Nicholas Meyer]] - Haaptacteuren: William Shatner, Leonard Nimoy 
* 1992: ''[[The Lost World (Film 1992)|The Lost World]]'' - Regie: [[Timothy Bond]] - Haaptacteuren: [[John Rhys-Davies]], [[Eric McCormack]] 
* 1992: ''Return to the Lost World'' - Regie: Timothy Bond - Haaptacteuren: John Rhys-Davies, Eric McCormack 
* 1992: ''The Unnamable II: The Statement of Randolph Carter'' - Regie: [[Jean-Paul Ouellette]] - Haaptacteuren: [[Mark Kinsey Stephenson]], John Rhys-Davies
* 1992: '' L'œil qui ment'' - Regie: [[Raúl Ruiz]] - Haaptacteuren: John Hurt, [[Didier Bourdon]]
* 1992: '' Spies Inc.'' - Regie: [[Antony Thomas]] - Haaptacteuren: [[Brian Kerwin]], [[Robert Loggia]]
* 1993: ''Necronomicon: Book of Dead'' - Episod: ''The Cold'' - Regie: [[Shûsuke Kaneko]] - Haaptacteuren: [[Bess Meyer]], [[Millie Perkins]]
* 1993: ''Piccolo grande amore'' - Regie: [[Carlo Vanzina]] - Haaptacteuren: [[Barbara Snellenburg]], Susannah York
* 1994: ''In the Mouth of Madness'' - Regie: [[John Carpenter]] - Haaptacteuren: [[Sam Neill]], [[Jürgen Prochnow]]
* 1994: ''Felony'' - Regie: [[David A. Prior]]
* 1994: ''Tryst'' - Regie: [[Peter Foldy]] - Haaptacteuren: [[Barbara Carrera]], [[Louise Fletcher]]
* 1994: ''Inner Sanctum II'' - Regie: [[Fred Olen Ray]] - Haaptacteuren: [[Michael Nouri]], [[Sandahl Bergman]]
* 1994: ''Loving Deadly'' - Regie: [[Kris Kertenian]] - Haaptacteuren: [[Shirley Anne Field]], [[Terry Kiser]]
* 1995: ''Taking Liberty'' - Regie: [[Stuart Gillard]]
* 1995: ''Ice Cream Man''- Regie: [[Norman Apstein]] - Haaptacteuren: [[Clint Howard]], [[Olivia Hussey]]
* 1995: ''Final Equinox'' - Regie: [[Serge Rodnunsky]]
* 1995: ''Luise knackt den Jackpot'' - Regie: [[Menahem Golan]] - Haaptacteuren: [[Marianne Sägebrecht]], [[Oliver Reed]]
* 1995: ''Naked Souls'' - Regie: [[Lyndon Chubbuck]] - Haaptacteuren: [[Pamela Anderson]], [[Brian Krause]]
* 1996: ''Seven Servants'' - Regie: [[Stefan Jonas]], [[Daryush Shokof]] - Haaptacteuren: [[Anthony Quinn]], [[Alexandra Stewart]]
* 1996: ''The Leading Man'' - Regie: [[John Duigan]] - Haaptacteuren: [[Jon Bon Jovi]], [[Anna Galiena]]
* 1997: ''Money Talks'' - Regie: [[Brett Ratner]] - Haaptacteuren: [[Charlie Sheen]], [[Chris Tucker]]
* 1997: ''[[Titanic (Film 1997)|Titanic]]'' - Regie: [[James Cameron]] - Haaptacteuren: [[Leonardo DiCaprio]], [[Kate Winslet]]
* 1997: ''Scream 2'' - Regie: [[Wes Craven]] - Haaptacteuren: [[Neve Campbell]], [[Coutrenay Cox]]
* 1998: ''The Last Leprechaun'' - Regie: [[David Lister]]
* 1999: ''[[Wing Commander (Film)|Wing Commander]]'' - Regie: [[Chris Roberts (Spilldesigner)|Chris Roberts]] - Haaptacteuren: [[Freddie Prinze Jr.]], [[Jürgen Prochnow]] 
* 1999: ''Shergar'' - Regie: [[Dennis C. Lewiston]]

==== vun 2000 bis 2009 ====
* 2000: ''Back to the Secret Garden'' - Regie: [[Michael Tuchner]] - Haaptacteuren: [[Joan Plowright]], [[Cherie Lunghi]]
* 2001: ''[[Planet of the Apes (Film 2001)|Planet of the Apes]]'' - Regie: [[Tim Burton]] - Haaptacteuren: [[Mark Wahlberg]], [[Helena Bonham Carter]] 
* 2001: ''The Little Unicorn'' - Regie: [[Paul Matthews]] 
* 2001: ''Superstition'' - Regie: [[Kenneth Hope]] - Haaptacteuren: [[Mark Strong]], [[Charlotte Rampling]] 
* 2002: ''The Code Conspiracy'' - Regie: [[Hank Whetstone]] - Haaptacteuren: [[Jim Fitzpatrick]], [[Maria Conchita Alonso]]
* 2003: ''Kiss of Life'' - Regie: [[Emily Young]] - Haaptacteuren: [[Ingeborga Dapkunaite]], [[Peter Mullan]]
* 2004: ''Straight Into Darkness'' - Regie: [[Jeff Burr]] - Haaptacteuren: [[Ryan Francis]], [[Linda Thorson]]
* 2004: ''Cortex '' - Regie: [[Raoul Girard]] - Haaptacteuren: [[Barbara Schulz]], [[Christopher Goodman]]
* 2004: ''[[Ladies in Lavender]]'' - Regie: [[Charles Dance]] - Haaptacteuren: [[Judi Dench]], [[Maggie Smith]] 
* 2004: ''Cyber Wars'' - Regie: [[Jian Hong Kuo]] 
* 2005: ''The League of Gentlemen's Apocalypse'' - Regie: [[Steve Bendelack]] 
==== vun 2010 bis 2018====
* 2010: ''Black Death'' - Regie: [[Christopher Smith]] - Haaptacteuren: [[Sean Bean]], [[Carice van Houten]] 
* 2011: ''A Thousand Kisses Deep'' - Regie: [[Dana Lustig]] - Haaptacteuren: [[Dougray Scott]], [[Emilia Fox]]
* 2013: ''Wizard'' - Regie: [[Thomas Guerrier]] - (Kuerzfilm)
* 2013: ''Before I Sleep'' - Regie: [[Aaron Sharff]], [[Billy Sharff]] - Haaptacteuren: [[Tom Sizemore]], [[Eric Roberts]]
* 2013: ''The Caravan Trilogy'' - Regie: [[Andrew Gunn]] - (Kuerzfilm)
* 2013: ''Old Habits'' - Regie: [[David T. Lynch]], [[Keith Lynch]] - (Kuerzfilm)
* 2015: ''Blue Borsalino'' - Regie: [[Mark Lobatto]] - (Kuerzfilm)
* 2017: ''You, Me and Him'' - Regie: [[Daisy Aitkens]] - Haaptacteuren: [[Faye Marsay]], [[David Tennant]]
* 2018: ''Mary Poppins Returns'' - Regie: [[Rob Marshall]] - Haaptacteuren: [[Emily Blunt]], [[Ben Whishaw]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat }}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Warner David}}
[[Kategorie:Englesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Englesch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Englesch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1941]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2022]]
[[Kategorie:Emmy-Gewënner]]</text>
      <sha1>b7vm6udbg6jx1dgz84i3t9llf73d065</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Maz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>161615</id>
    <revision>
      <id>2685348</id>
      <parentid>2685346</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:21:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Bild vu Wikidata; Korr.</comment>
      <origin>2685348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11532" sha1="9o2ermlfigeqvvrgeinkix0hw30mxri" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Maz''' oder '''Maz Univerze''', mat richtegem Numm Thomas Faber, gebuer den [[28. Juli]] [[1999]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], ass e lëtzebuergesche [[Rap]]per.&lt;ref&gt;Documentaire [https://play.rtl.lu/shows/lb/rtl-documentaire/episodes/r/3304951?fbclid=IwAR3kUMoN5xdOgDAXDJkYNV1QpoZcknvE49ZrHBqXiYqAsBjXKLZBU6NZdDA ''Tëschent Iechternach a Budapest''] (2022) op rtl.lu&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Tageblatt191021&gt;tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/headlines/ich-lebe-meinen-traum-maz-setzt-mit-sleepwalker-tour-neue-massstaebe-fuer-luxemburgs-hip-hop-szene/ Ich lebe meinen Traum“: Maz setzt mit „Sleepwalker“-Tour neue Maßstäbe für Luxemburgs Hip-Hop-Szene‘‘] vum Pit Beffort (21. Oktober 2019)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=kulturpodcast&gt;[https://web.archive.org/web/20230203151827/https://podcasts.apple.com/podcast/maz-ee-solo-artist-ass-ni-eleng/id1552377570?i=1000580342600&amp;l MAZ – Ee Solo Artist ass ni eleng], KulturPur – De Podcast fir en aneren Abléck an d'Kulturzeen zu Lëtzebuerg (22. September 2022)&lt;/ref&gt; Seng Texter sinn op [[Englesch]].

== Liewen a Karriär ==

=== Jugend an Ufankserfolleg ===

De Maz gouf als de jéngste vun dräi Jonge vun engem lëtzebuergesche Papp an enger [[Ungarn|ungarescher]] Mamm zu Lëtzebuerg gebuer.&lt;ref name=kulturpodcast/&gt; Hie kënnt vu [[Reckeng op der Mess]].&lt;ref name=Tageblatt191021/&gt;&lt;ref name=rtl220328&gt;rtl.lu: [https://www.rtl.lu/radio/am-takt/s/3925024.html ''Am Takt: Maz''] (28. Mäerz 2022)&lt;/ref&gt; A senger Kandheet a fréier Jugend huet hie vill [[Metal]], méi spéit och [[Hip-Hop]] gelauschtert.&lt;ref name=kulturpodcast/&gt; Hien huet am Alter vu 15 Joer ugefaange mat rappen, mee dat bal zwee Joer laang kengem gesot.&lt;ref name=rtlpresents&gt;rtl.lu: [https://web.archive.org/web/20230203151829/https://today.rtl.lu/media/rtl-introduces/a/1169035.html ''RTL Introduces... - RTL Introduces Maz''] (25. Abrëll 2018) Abrëll&lt;/ref&gt; 2017 ass hien – deemools nach als MC Maz&lt;ref&gt;Affiche vum Screaming Fields 2017 op [https://web.archive.org/web/20230201162108/https://lampli.be/article/screaming-fields-2017-atum-nophi-invite-special-festival/ lampli.be]&lt;/ref&gt; – um Nowuessfestival [[Screaming Fields]] opgetrueden, wou hien de Song Contest an de Präis fir de beschte Live-Optrëtt gewonnen huet.&lt;ref&gt;tageblatt.lu: [https://www.tageblatt.lu/headlines/die-gewinner-des-screaming-fields-2017/ ''Die Gewinner des &quot;Screaming Fields 2017&quot;''] (16. Juli 2017)&lt;/ref&gt; Duerch déi Victoire krut hien d'Geleeënheet, um Festival [[On Stéitsch]] opzetrieden an den éischten Deel vum franséische Rapper [[Sofiane (Rapper)|Sofiane]] sengem Concert am [[Den Atelier|Atelier]] ze maachen.&lt;ref name=quot180328&gt;lequotidien: [https://lequotidien.lu/a-la-une/maz-un-talent-pur-a-la-rockhal-vendredi/ Maz : un talent pur à la Rockhal vendredi], Interview mam Pablo Chiementi (28. Mäerz 2018)&lt;/ref&gt;

=== Éischten Album ''Immortalisation'' ===

D'Joer drop ass hie mat senger Single ''Start'' erfollegräich ginn. Se gouf an de Joren duerno eleng op [[Spotify]] iwwer 250.000 Mol gestreamt, an de Videoclip iwwer 50.000 Mol op [[Youtube]] gekuckt.&lt;!--Offiziell Zuele vun de jeeweilege Platformen, Januar 2023--&gt;. Nach wärend hien am Lycée war, huet hie säin éischten Album ''Immortalisation'' opgeholl.&lt;ref name=quot180328/&gt; Déi 15 Lidder goufen haaptsächlech vum [[Cehashi]] produzéiert, mee och mam [[Corbi]], [[Sun Glitters]], a Mr. Charly and Fresh D huet hien zesummegeschafft.&lt;ref&gt;rtl.lu: [https://web.archive.org/web/20230203151826/https://today.rtl.lu/culture/music/a/1166831.html ''Maz stormed the Rockhal, electrified Belgium, where to next?''] (28. Abrëll 2018)&lt;/ref&gt; D'Releaseparty am Mäerz gouf am klenge Sall vun der [[Rockhal]] organiséiert,&lt;ref&gt;eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/news/a/81679.html ''Lëtzebuerger Rapper MC Maz annoncéiert Release Party''] (18. Januar 2018)&lt;/ref&gt; aner Singleauskopplunge ware ''Black Flowers'' a ''Future and Me''.

2019 ass hien als Opener vun der amerikanescher Rapperin [[Nicki Minaj]] an der [[Rockhal]] opgetrueden.&lt;ref&gt;eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/news/a/89612.html ''De Support Act vum Nicki Minaj an der Rockhal steet fest''] (21. Februar 2019)&lt;/ref&gt; No e puer weidere Singelen huet hien am Abrëll 2019 mam Sänger [[Chaild]] op deem senger Single ''Sick Water'' kollaboréiert, déi e grousse Succès zu Lëtzebuerg hat. Déi Zwee hate sech virdru scho kannt, well se siwe Joer laang zesummen am Lycée waren.&lt;ref&gt;[https://today.rtl.lu/culture/music/a/1333810.html ''CHAILD and MAZ team up with sensational results''] (26. Abrëll 2019)&lt;/ref&gt; Och mat [[Alfalfa (Museksgrupp)|Alfalfa]] huet hien am Summer op deenen hirer Single ''Your Side'' zesummegeschafft. Enn des Joers huet de Maz seng éischt EP ''Sleepwalker'' an d'Lidd ''Nightmare'' erausbruecht, nodeems e mat senger ''Sleepwalker Tour 2019'' a [[Frankräich]], [[Holland]], der [[Belsch]], [[Spuenien]], [[Däitschland]], [[Litauen]] a [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] opgetrueden ass.&lt;ref&gt;rtl.lu: [https://today.rtl.lu/culture/music/a/1402097.html ''Luxembourg star announces 'Sleepwalker Tour 2019''] (12. September 2019)&lt;/ref&gt;

=== Méi däischter Téin mat ''Sleepwalker'' an ''Upside Down'' ===

Vun 2020 un ass dem Maz seng Musek méi schwéier an däischter ginn, zum Beispill mat de Lidder ''Coma'' an ''I Get It'', déi sech un der [[Rockmusek]], der [[Emo]]-Kultur an dem [[Metal]] inspiréieren.&lt;ref&gt;culture.lu: [https://web.archive.org/web/20230203151834/https://www.culture.lu/blog/articles/actualite/maz-la-tete-lenvers-mais-les-pieds-sur-terre ''Maz: La tête à l'envers, mais les pieds sur terre''] (7. Abrëll 2022)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;blogrebellen.de: [https://web.archive.org/web/20230203151838/https://www.blogrebellen.de/2020/10/19/maz-erfrischend-dusterer-rap-aus-luxemburg/ ''MAZ – Erfrischend düsterer Rap aus Luxemburg''] (19. Oktober 2020)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=land210129&gt;land.lu: [https://www.land.lu/page/article/718/337718/DEU/index.html ‘‘Luxemburger RapPer MAZ - That Mazk I’ve been wearing‘‘] (29. Januar 2021)&lt;/ref&gt; Mat ''Circles'' huet hien e weidert Lidd mam Chaild erausbruecht.&lt;ref name=culture210120&gt;culture.lu: [https://web.archive.org/web/20230203150737/https://www.culture.lu/fr/actualit%25C3%25A9s/chaild-x-maz-deux-artistes-une-amitie ''Chaild x Maz deux artistes, une amitié''] vum Godefroy Gordet (20. Januar 2021)&lt;/ref&gt; Den Chaild an de Maz hu sech an enger Colocatioun zu [[Bréissel]] installéiert, wou de Maz fir Touningenieur studéiert.&lt;ref name=land210129/&gt;&lt;ref name=culture210120/&gt; Am Oktober 2021 hunn déi Zwee en ausverkaafte gemeinsame Concert an der [[Kulturzentrum Kulturfabrik|Escher Kulturfabrik]] ginn.

Dee méi däischteren Toun huet de Maz och duerno bäibehalen,&lt;ref&gt;eldo.lu: [https://www.eldo.lu/aktuell/reportagen/a/116138.html ''Nei EP vum Rapper Maz''] (8. Abrëll 2022)&lt;/ref&gt; op Lidder déi dacks vum Falcon produzéiert goufen, dem Batteur a Sänger vun der Rockband [[Mutiny on the Bounty (Museksgrupp)|Mutiny on the Bounty]]. No Lidder wéi ''Eye Liner'' a ''Criminals'' huet de Maz am Mäerz 2022 seng EP ''Upside Down'' verëffentlecht. Um éischten Extrait ''Good Shit'' experimentéiert hie mat enger méi staark beaarbechter Stëmm. D'Lidd handelt iwwer all déi ongesond Manéieren, déi een unhëlt wann et engem schlecht geet.&lt;ref name=rtl220328/&gt;

Ufank des Joers ass de Maz bei der Erëffnungszeremonie vum Kulturjoer [[Esch 2022]] opgetrueden&lt;ref&gt;lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/a-la-une/le-rappeur-luxembourgeois-maz-revient-jai-enfin-trouve-mon-identite-artistique/ ''Le rappeur luxembourgeois Maz revient : «J’ai enfin trouvé mon identité artistique»''], Interview mam Valentin Maniglia (8. Abrëll 2022)&lt;/ref&gt;, am Summer och um [[Sziget]] an Ungarn, engem vun de weltwäit gréisste Museksfestivallen.&lt;ref&gt;kulturlx.lu: [https://www.kulturlx.lu/de/maz-tritt-beim-sziget-festival-auf/ ''MAZ tritt beim Sziget Festival auf''] (16. Juni 2022)&lt;/ref&gt;

No enger Concertstournée am Hierscht duerch Stied wéi [[Léck]], [[Hamburg]], [[Wien]], [[Berlin]] a [[Kopenhagen]]&lt;ref&gt;eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/news/a/119048.html ''De lëtzebuergesche Rapper MAZ geet op Tour ''] (9. September 2022)&lt;/ref&gt; gouf de Maz am Dezember 2022 bei der éischter Editioun vun de [[Lëtzebuerger Musekspräisser]] an der Kategorie &quot;Op der Bün&quot; ausgezeechent.&lt;ref&gt;wort.lu: [https://web.archive.org/web/20230203150734/https://www.wort.lu/de/kultur/die-shortlists-der-letzebuerger-musekspraeisser-stehen-fest-637cd609de135b9236081b0b ''Die Shortlists der Lëtzebuerger Musekspräisser stehen fest''] (22. November 2022)&lt;/ref&gt; Gläichzäiteg koum d'Single ''School Reunion'' eraus, déi un déi fréi 2000er Joren an d'Emo-Rock-Phas erënnert, an an där hie mat deene Leit ofrechent, déi am Ufank vu senger Karriär de Geck mat him gemaach hunn.&lt;ref&gt;eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/news/a/120894.html ''Neie Museksvideo vum MAZ''] (15. Dezember 2022)&lt;/ref&gt; Se huet seng nächst EP ''Emo Season'' ugekënnegt, déi am Mee 2023 op de Maart koum. Duerno ass hien ënner anerem an England&lt;!--Brighton and Hove--&gt;, zu Stroossbuerg, op der Diddelenger [[Fête de la Musique]], an um Hamburger Reeperbahn Festival opgetrueden.

=== ''Night Call'' an zweeten Album ===

Den 3. November verëffentlechen de Maz an den Chaild d'Lidd ''Night Call'', dat si zesumme fir de [[Luxembourg Song Contest]], d'Lëtzebuerger Virentscheedung fir de [[Eurovision Song Contest 2024]] agereecht hunn.&lt;ref&gt;eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/news/a/126863.html ''Maz an Chaild mam Track &quot;Night Call&quot; fir den ESC 2024 ''] (25. Oktober 2023)&lt;/ref&gt; D'Lidd gouf schlussendlech net fir d'Virentscheedung zréckbehalen, mee huet et trotzdeem op déi éischt Plaz vum Chartbreaker, de Radiocharts vum [[Eldoradio]] gepackt.&lt;ref&gt;eldo.lu: [https://www.eldo.lu/musek/charts/chartbreaker/ Chartbreaker] (gekuckt de 26. Januar 2024)&lt;/ref&gt;

Am Mäerz 2025 koum dem Maz Univerze säin zweete Studioalbum ''Little Prince'' eraus, mat engem Releaseconcert an der [[Escher Kulturfabrik]].&lt;ref name=&gt;{{Citation | URL = https://kulturfabrik.lu/event/maz-univerze | Titel = Maz Univerze - Album Release Party | Gekuckt = 22. Januar 2025 | Editeur = kulturfabrik.lu| Sprooch = fr }}&lt;/ref&gt;

== Diskografie ==

=== Album ===
* 2018: ''Immortalisation''
* 2025: ''Little Prince''

=== EPen ===
* 2019: ''Sleepwalker''
* 2022: ''Upside Down''
* 2023: ''Emo Season''

=== Singelen ===
{{div col|cols=3}}
* 2018: ''Start''
* 2018: ''Black Flowers'' 
* 2018: ''Future and Me''
* 2019: ''Boys Don't Cry''
* 2019: ''Becoming''
* 2019: ''Nightmare''
* 2020: ''Coma''
* 2020: ''Black Flowers, Pt. 2''
* 2020: ''I Get It''
* 2021: ''Apocalypze ('021)''
* 2021: ''Complaints''
* 2021: ''Eyeliner''
* 2021: ''Prisoners''
* 2022: ''Good Shit''
* 2022: ''Upside Down''
* 2022: ''School Reunion''
* 2023: ''Last Day''
* 2023: ''Hope''
* 2023: ''Night Call'' {{small|(mam [[Chaild]])}}
* 2023: ''Group Therapy''
* 2024: ''Down the Rabbit Hole''
* 2024: ''Baby Vampire''
* 2024: ''Tooth Fairy''
* 2025: ''Little Prince''
* 2025: ''Zombie'' {{small|(feat. Say Noé)}}
* 2025: ''The Crows''
* 2025: ''Fall From Grace''
{{div col end}}

== Um Spaweck ==
* Presenz op [https://www.facebook.com/mazuniverze/ Facebook], [https://www.instagram.com/mazuniverze Instagram]
* Vidografie op [https://www.youtube.com/@mazuniverze5545/videos Youtube]
* Diskografie op [https://rateyourmusic.com/artist/maz-1 Rate Your Music]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Rapper]]
[[Kategorie:Gebuer 1999]]</text>
      <sha1>9o2ermlfigeqvvrgeinkix0hw30mxri</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Harry-Max</title>
    <ns>0</ns>
    <id>162143</id>
    <revision>
      <id>2685474</id>
      <parentid>2621557</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:46:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2685474</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11330" sha1="crcrk4wcrc8tzd9cou2tljg6xlezxq2" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
Den '''Harry-Max''', gebuer als ''Maxime Louis Charles Dichamp'' den [[23. November]] [[1901]] zu [[Paräis]], a gestuerwen den [[13. Mäerz]] [[1979]] zu [[Ivry-sur-Seine]], war e [[Frankräich|franséische]] [[Schauspiller]].

Hie war an enger 100 Kinos- an TV-Filmer haaptsächlech an Niewerollen ze gesinn.

== Filmographie ==
=== Kino ===
=== vun 1938 bis 1949 ===
* 1938: ''Monsieur Coccinelle'' - Regie: [[Dominique Bernard-Deschamps]] - Haaptacteuren: [[Pierre Larquey]], [[Jane Loury]]
* 1939: ''L'or dans la montagne'' - Regie: [[Max Haufler]] - Haaptacteuren: [[Jean-Louis Barrault]], [[Suzy Prim]]
* 1947: ''Six heures à perdre'' - Regie: [[Alex Joffé]], [[Jean Lévitte]] - Haaptacteuren: [[André Luguet]], [[Denise Grey]]
* 1947: ''Le silence est d'or'' - Regie: [[René Clair]] - Haaptacteuren: [[Maurice Chevalier]], [[François Périer]] - (als Spectateur)
* 1947: ''Amour, délices et orgues'' - Regie: [[André Berthomieu]] - Haaptacteuren: [[Jean Desailly]], [[Gérard Nery]]
* 1947: ''Monsieur Vincent'' - Regie: [[Maurice Cloche]] - Haaptacteuren: [[Pierre Fresnay]], [[Aimé Clariond]]
* 1947: ''La taverne du poisson couronné'' - Regie: [[René Chanas]] - Haaptacteuren: [[Michel Simon]], [[Jules Berry]] - (als Mécanicien)
* 1947: ''Carré de valets'' - Regie: André Berthomieu - Haaptacteuren: Jean Desailly, [[Martine Carol]] - (als Dubois)
* 1947: ''Paris une nuit'' - Regie: [[Jean Devaivre]] - (Kuerzfilm)
* 1948: ''[[Blanc comme neige (Film 1948)|Blanc comme neige]]'' - Regie: André Berthomieu - Haaptacteuren: [[Bourvil]], [[Mona Goya]] - (als Riichter)
* 1948: ''L'assassin est à l'écoute'' - Regie: [[Raoul André]] - Haaptacteuren: [[Louise Carletti]], [[Francis Blanche]]
* 1948: ''[[Trois garçons, une fille (Film 1948)|Trois garçons, une fille]]'' - Regie: [[Maurice Labro]] - Haaptacteuren: [[Jean Marchat]], [[Gaby Morlay]]
* 1949: ''[[Le cœur sur la main (Film 1949)|Le cœur sur la main]]'' - Regie: André Berthomieu - Haaptacteuren: Bourvil, [[Michèle Philippe]] - (als Musard)
* 1949: ''Bal Cupidon'' - Regie: [[Marc-Gilbert Sauvajon]] - Haaptacteuren: [[Pierre Blanchar]], [[Yves Vincent]]
* 1949: ''[[La femme nue (Film 1949)|La femme nue]]'' - Regie: André Berthomieu - Haaptacteuren: [[Gisèle Pascal]], [[Yves Vincent]] - (als Kritiker)
* 1949: ''La ferme des sept péchés'' - Regie: Jean Devaivre - Haaptacteuren: [[Jacques Dumesnil]], [[Claude Génia]]
* 1949: ''Millionnaires d'un jour'' - Regie: [[André Hunebelle]] - Haaptacteuren: Gaby Morlay, [[Pierre Brasseur (Schauspiller)|Pierre Brasseur]]
=== vun 1950 bis 1959 ===
* 1950: ''[[Véronique (Film 1950)|Véronique]]'' - Regie: [[Robert Vernay]] - Haaptacteuren: Jean Desailly, [[Jean Marchat]]
* 1950: ''Lady Paname'' - Regie: [[Henri Jeanson]] - Haaptacteuren: [[Louis Jouvet]], [[Suzy Delair]]
* 1950: ''Cartouche, roi de Paris'' - Regie: [[Guillaume Radot]] - Haaptacteuren: [[Roger Pigaut]], [[Renée Devillers]]
* 1950: ''Mademoiselle Josette, ma femme'' - Regie: André Berthomieu - Haaptacteuren: [[Odile Versois]], Fernand Gravey - (als Fondé de pouvoirs)
* 1950: ''Souvenirs perdus'' - Episod: ''Une couronne mortuaire'' - Regie: [[Christian-Jaque]] Haaptacteuren: [[Suzy Delair]], François Périer
* 1951: ''La belle image'' - Regie: [[Claude Heymann]] - Haaptacteuren: [[Frank Villard]], [[Françoise Christophe]]
* 1951: ''La vie est un jeu'' - Regie: [[Raymond Leboursier]] - Haaptacteuren: [[Rellys]], [[Jacqueline Delubac]]
* 1951: ''Le plus joli péché du monde'' - Regie: [[Gilles Grangier]] - Haaptacteuren: [[Georges Marchal]], [[Dany Robin]] - (als Patron)
* 1951: ''Jamais deux sans trois'' - Regie: André Berthomieu - Haaptacteuren: [[Roger Nicolas]], [[Marthe Mercadier]] - (als Maître d'hôtel)
* 1951: ''La poison'' - Regie: [[Sacha Guitry]] - Haaptacteuren: Michel Simon, [[Jean Debucourt]] - (als Henri)
* 1951: ''Ma femme est formidable'' - Regie: André Hunebelle - Haaptacteuren: Fernand Gravey, [[Sophie Desmarets]] - (als Nuetswiechter)
* 1952: ''Massacre en dentelles'' - Regie: André Hunebelle - Haaptacteuren: [[Raymond Rouleau]], [[Anne Vernon]]
* 1952: ''[[Fanfan la Tulipe (Film 1952)|Fanfan la Tulipe]]'' - Regie: Christian-Jaque - Haaptacteuren: [[Gérard Philipe]], [[Gina Lollobrigida]] - (als Zaldot)
* 1952: ''Foyer perdu'' - Regie: [[Jean Loubignac]] - Haaptacteuren: Gaby Morlay, Aimé Clariond
* 1952: ''Le plus heureux des hommes'' - Regie: [[Yves Ciampi]] - Haaptacteuren: Fernand Gravey, [[Maria Mauban]] - (als Moulinot)
* 1952: ''Le huitième art et la manière'' - Regie: [[Maurice Régamey]]
* 1953: ''Belle mentalité!'' - Regie: André Berthomieu - Haaptacteuren: [[Jean Richard]], Michèle Philippe - (als Kommissär)
* 1953: ''L'esclave'' - Regie: Yves Ciampi - Haaptacteuren: [[Daniel Gélin]], [[Eleonora Rossi Drago]] - (als Impressario)
* 1953: ''L'ennemi public numéro un'' - Regie: [[Henri Verneuil]] - Haaptacteuren: [[Fernandel]], [[Zsa Zsa Gabor]] - (als Barman)
* 1953: ''Le rire'' - Regie: Maurice Régamey - (Kuerzfilm)
* 1954: ''[[Crainquebille (Film 1954)|Crainquebille]]'' - Regie: [[Ralph Habib]] - Haaptacteuren: [[Yves Deniaud (Schauspiller)|Yves Deniaud]], [[Pierre Mondy]] - (als President)
* 1954: ''L'affaire Maurizius'' - Regie: [[Julien Duvivier]] - Haaptacteuren: Daniel Gélin, [[Madeleine Robinson]] - (als Affekot)
* 1954: ''[[Cadet Rousselle (Film 1954)|Cadet Rousselle]]'' - Regie: André Hunebelle - Haaptacteuren: François Périer, [[Dany Robin]]
* 1955: ''Les héros sont fatigués'' - Regie: Yves Ciampi - Haaptacteuren: [[Yves Montand]], [[María Félix]]
* 1955: ''Je suis un sentimental'' - Regie: [[John Berry]] - Haaptacteuren: [[Eddie Constantine]], [[Bella Darvi]]
* 1955: ''[[Lola Montès (Film 1955)|Lola Montès]]'' - Regie: [[Max Ophüls]] - Haaptacteuren: [[Martine Carol]], [[Anton Walbrook]]
* 1955: ''Milord l'Arsouille'' - Regie: [[André Haguet]] - Haaptacteuren: [[Jean-Claude Pascal]], [[Simone Bach]]
* 1955: ''Bonjour sourire'' - Regie: [[Claude Sautet]] - Haaptacteuren: [[Henri Salvador]], [[Annie Cordy]] - (als Double-Note)
* 1956: ''Les indiscrètes'' - Regie: [[Raoul André]] - Haaptacteuren: Frank Villard, [[Nicole Berger]]
* 1956: ''Mon curé champion du régiment'' - Regie: [[Émile Couzinet]] - Haaptacteuren: [[Frédéric Duvallès]], [[Jean Carmet]]
* 1956: ''La loi des rues'' - Regie: [[Ralph Habib]] - Haaptacteuren: [[Raymond Pellegrin]], [[Silvana Pampanini]] - (als Kommissär)
* 1956: ''Les pépées au service secret'' - Regie: Raoul André - Haaptacteuren: [[Claudine Dupuis]], [[Louise Carletti]] - (als Dokter)
* 1956: ''Courte tête'' - Regie: [[Norbert Carbonnaux]] - Haaptacteuren: Fernand Gravey, [[Micheline Dax]] - (als Cyril Monvoisin)
* 1956: ''Paris, Palace Hôtel'' - Regie: [[Henri Verneuil]] - Haaptacteuren: [[Charles Boyer]], [[Françoise Arnoul]]
* 1956: ''[[Mitsou (Film)|Mitsou]]'' - Regie: [[Jacqueline Audry]] - Haaptacteuren: [[Danièle Delorme]], Fernand Gravey - (als Concierge)
* 1957: ''La polka des menottes'' - Regie: Raoul André - Haaptacteuren: [[Pascale Audret]], [[Mischa Auer]]
* 1957: ''À pied, à cheval et en voiture'' - Regie: [[Maurice Delbez]] - Haaptacteuren: [[Noël-Noël]], [[Denise Grey]]
* 1957: ''Une Parisienne'' - Regie: [[Michel Boisrond]] - Haaptacteuren: Charles Boyer, [[Brigitte Bardot]] - (als Ambassadeur)
* 1958: ''Cargaison blanche'' - Regie: [[Georges Lacombe (Filmregisseur)|Georges Lacombe]] - Haaptacteuren: Françoise Arnoul, [[Renée Faure]] - (als Employé)
* 1958: ''[[Le septième ciel (Film 1958)|Le septième ciel]]'' - Regie: [[Raymond Bernard]] - Haaptacteuren: [[Danielle Darrieux]], Noël-Noël - (als Buergermeeschter vu Cannes)
* 1958: ''[[Montparnasse 19]]'' - Regie: [[Jacques Becker]] - Haaptacteuren: [[Gérard Philipe]], [[Anouk Aimée]] - (als Dokter)
* 1958: ''[[L'eau vive]]'' - Regie: [[François Villiers]] - Haaptacteuren: Pascale Audret, [[Charles Blavette]] - (als Riichter)
* 1958: ''[[Miss Pigalle]]'' - Regie: [[Maurice Cam]] - Haaptacteuren: [[Barbara Laage]], [[Dora Doll]]
* 1958: ''À pied, à cheval et en spoutnik'' - Regie: [[Jean Dréville]] - Haaptacteuren: Noël-Noël, Denise Grey - (als Dokter)
* 1958: ''Clara et les méchants'' - Regie: Raoul André - Haaptacteuren: [[Minou Drouet]], [[Jacques Morel]] - (als Wiert)
* 1959: ''Le petit prof'' - Regie: [[Carlo Rim]] - Haaptacteuren: [[Darry Cowl]], [[Yves Robert]]
* 1959: ''La bête à l'affût'' - Regie: [[Pierre Chenal]] - Haaptacteuren: Françoise Arnoul, Henri Vidal - (als Doucet)
* 1959: ''Les affreux'' - Regie: [[Marc Allégret]] - Haaptacteuren: Pierre Fresnay, Darry Cowl
=== vun 1960 bis 1969 ===
* 1960: ''Certains l'aiment froide'' - Regie: [[Jean Bastia]] - Haaptacteuren: [[Louis de Funès]], Francis Blanche - (als Kommissär)
* 1960: ''Pierrot la tendresse'' - Regie: [[François Villiers]] - Haaptacteuren: Michel Simon, [[Claude Brasseur]] - (als Nottär)
* 1961: ''Le tracassin'' - Regie: Alex Joffé - Haaptacteuren: Bourvil, [[Armand Mestral]] - (als Crollebois)
* 1962: ''Comment réussir en amour'' - Regie: [[Michel Boisrond]] - Haaptacteuren: [[Dany Saval]], [[Jean Poiret]]
* 1962: ''Les culottes rouges'' - Regie: Alex Joffé - Haaptacteuren: Bourvil, [[Laurent Terzieff]] - (als Kermadec)
* 1963: ''[[Maigret voit rouge]]'' - Regie: Gilles Grangier - Haaptacteuren: [[Jean Gabin]], [[Françoise Fabian]] - (als Curtis)
* 1964: ''Les aventures de Salavin'' - Regie: [[Pierre Granier-Deferre]] - Haaptacteuren: [[Maurice Biraud]], [[Julien Carette]] - (als Clochard)
* 1964: ''Comment épouser un premier ministre'' - Regie: Michel Boisrond - Haaptacteuren: [[Jean-Claude Brialy]], [[Pascale Petit]] - (als de Papp vum Marion)
* 1968: ''[[Baisers volés]]'' - Regie: [[François Truffaut]] - Haaptacteuren: [[Jean-Pierre Léaud]], [[Claude Jade]] - (als Henri)
* 1969: ''Hibernatus'' - Regie: [[Édouard Molinaro]] - Haaptacteuren: Louis de Funès, [[Michael Lonsdale]] - (als ale Mann)
* 1969: ''Appelez-moi Mathilde'' - Regie: Pierre Mondy - Haaptacteuren: [[Jacqueline Maillan]], [[Robert Hirsch (Schauspiller)|Robert Hirsch]]
=== vun 1970 bis 1972 ===
* 1970: ''Caïn de nulle part'' - Regie: [[Daniel Daert]] - Haaptacteuren: [[Gérard Blain]], [[Germaine Montero]] - (als Papp)
* 1970: ''[[Céleste (Film 1970)|Céleste]]'' - Regie: [[Michel Gast]] - Haaptacteuren: [[Débora Duarte]], [[Jean Rochefort]]
* 1971: ''[[Le chat (Film)|Le chat]]'' - Regie: Pierre Granier-Deferre - Haaptacteuren: Jean Gabin, [[Simone Signoret]] - (als Pensionnaire)
* 1971: ''Les assassins de l'ordre'' - Regie: [[Marcel Carné]] - Haaptacteuren: [[Jacques Brel]], [[Catherine Rouvel]] - (als Greffier)
* 1971: ''Mais qui donc m'a fait ce bébé ?'' - Regie: [[Michel Gérard]] - Haaptacteuren: Denise Grey, Noël Roquevert
* 1972: ''Nous ne vieillirons pas ensemble'' - Regie: [[Maurice Pialat]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Jean Yanne]]
* 1972: ''Le rempart des Béguines'' - Regie: [[Guy Casaril]] - Haaptacteuren: [[Anicée Alvina]], [[Nicole Courcel]] - (als Grousspapp)

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Harry Max}}
[[Kategorie:Franséisch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Franséisch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Franséisch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1901]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1979]]</text>
      <sha1>crcrk4wcrc8tzd9cou2tljg6xlezxq2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Francis of Delirium</title>
    <ns>0</ns>
    <id>163966</id>
    <revision>
      <id>2685408</id>
      <parentid>2684903</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T16:19:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2685408</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7933" sha1="16phw9t6viovn16h1ropmozi7l9xesw" xml:space="preserve">{{Infobox Museksgrupp
|Numm        = Francis of Delirium
|Bild        = 
|Bildbeschreiwung  = 
|Genre       = [[Indie-Rock]], [[Grunge]], [[Indie-Pop]]
|Land        = {{LUX}}
|Grënnung      = 2019
|Trennung      = 
|Websäit      = [https://www.francisofdelirium.com/ www.francisofdelirium.com]
|Aktuell Memberen  = Jana Bahrich (Gesank, Gittar), Chris Hewett (Batterie, Produktioun) 
|Fréier Memberen  = 
|Memberen      = 
}}
[[File:Francis of Delirium at LeftOfTheDial 2021 (cropped).jpg|thumb|D'Jana Bahrich, 2021]]
'''Francis of Delirium''' ass e [[Kanada|kanadesch]]-[[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesche]] Museksduo, deen zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] gegrënnt gouf an och do baséiert ass.

== Bandgeschicht ==
De Projet gouf 2019 vun der deemools siwwenzéngjäreger Schülerin [[Jana Bahrich]] zesumme mam Batteur [[Chris Hewett]] gegrënnt. Si ass eng Kanadierin, déi an der Belsch gebuer gouf an 2014 op Lëtzebuerg geplënnert ass.&lt;ref name=delano2022&gt;delano.lu: [https://delano.lu/article/francis-of-delirium-in-the-sam ''Francis of Delirium in the same agency as Brad Pitt and Beyoncé''] vum Julien Carette (18. Januar 2022)&lt;/ref&gt; Zu Lëtzebuerg war si an der selwechter Schoul wéi d'Duechtere vum Batteur Chris Hewitt, deen ursprénglech vu [[Seattle]] kënnt. Zesummen hu si séier ugefaange Musek ze maachen.&lt;ref&gt;lequotidien.lu: [https://lequotidien.lu/culture/jana-bahrich-francis-of-delirium-le-rock-cest-sechapper-en-martelant-sa-guitare/?fbclid=IwAR0V56F8D3QK9Ewp71NzB8NPEnxW8xvDX-l3AqhivJC1NIQDZn6y71cOwro ''Jana Bahrich (Francis of Delirium) : «Le rock, c’est s’échapper en martelant sa guitare»''] vum Grégory Cimatti (3. AUgust 2020)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=fingertipsmusic&gt;fingertipsmusic.com: [https://fingertipsmusic.com/2022/04/21/the-funhouse-francis-of-delirium/ ''“The Funhouse” – Francis of Delirium''] (21. Abrëll 2021)&lt;/ref&gt; Nach am selwechte Joer hu Francis of Delirium um Newcomerconcours [[Screaming Fields]] matgemaach an do de Präis fir déi bescht Live-Performance gewonnen. Och de Song Contest hu si do gewonnen. Domat krute si d'Méiglechkeet, e Lidd am Tounstudio vun der [[Rockhal]] professionell opzehuelen, e [[Videoclip]] ze dréinen an d'Joer drop live an der Rockhal opzetrieden.&lt;ref&gt;mega.public.lu: [https://web.archive.org/web/20230622214625/https://mega.public.lu/fr/actualites/2019/07/Screaming-Fields-Song-Contest.html ''Francis Of Delirium – Taina Bofferding Félicite La Lauréate Du Screaming Fields Song Contest''] (13. Juli 2019)&lt;/ref&gt;

Am Januar 2020 gouf déi éischt Single ''Quit Fucking Around'' an de Museksvideo verëffentlecht. Eleng op [[Spotify]] gouf et iwwer 1,8-milliounemol gestreamt. Och déi zweet, drëtt a véiert Singelen, ''Circles'', ''Ashamed '' a ''Karen'', kruten all e Museksvideo. Et waren Extraite vun der [[Extended Play|EP]] ''All Change'', déi am Juni 2020 beim brittesche [[Plackelabel]] Dalliance Recordings op de Maart koum. D'EP behandelt negativ Gedankemusteren a wéi s'all Aspekt vun enger Persoun hirem Liewen iwwerhuele kënnen. All Lidd dréint sech op déi eng oder aner Manéier ëm dat Theema.&lt;ref&gt;godisinthetvzine.co.uk: [https://www.godisinthetvzine.co.uk/2020/07/07/introducing-francis-of-delirium/ ''Introducing: Francis of Delirium''] (7. Juli 2020)&lt;/ref&gt;

Den Titel ''Equality Song'' huet d'Jana Bahrich am Optrag vum Lëtzebuerger [[Ministère de l'Égalité entre les femmes et les hommes|Ministère fir Gläichstellung tëschent Fraen a Männer]] geschriwwen, fir 100 Joer Fraewalrecht ze feieren.&lt;ref&gt;thelineofbestfit.com: [https://www.thelineofbestfit.com/new-music/song-of-the-day/francis-of-delirium-equality-song?fbclid=IwAR21zBg1TP_ty1iAfhzoJye0Kf-gSttKK_83XOxShOi_V0TaPwdRtXV0Uok ''“Equality Song” is a powerful and poignant message from Francis of Delirium''] vum Ben Miles (7. September 2020)&lt;/ref&gt;

Déi zweet EP ''Wading'' hu Francis of Delirium am Abrëll 2021 verëffentlecht. Den Extrait ''Let It All Go'' krut e Video a [[Claymation]]-Technik. Am selwechte Joer ass den Duo och e puermol zu Lëtzebuerg an a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] opgetrueden. Am Oktober 2021 goufe s'um brittesche Radiosender [[BBC]] Radio 1 virgestallt an interviewt.&lt;ref name=delano2022/&gt;&lt;ref&gt;D'Emissioun op [https://www.bbc.co.uk/programmes/m0010mpt bbc.co.uk]&lt;/ref&gt;

Och d'Joer drop hate si eng ganz Rei Concerten am Vereenegte Kinnekräich, haaptsächlech als [[Virgrupp]] vun der Rocksängerin [[Soccer Mommy]], an och an den USA, Frankräich an anere Länner hu si gespillt. Och op den Escher [[Francofolies]] si s'opgetrueden. Donieft hu se d'EP ''The Funhouse'' am Abrëll 2022 erausbruecht. Bei de [[Lëtzebuerger Musekspräisser]] 2022 ware Francis of Delirium direkt an zwou Kategorien nominéiert: &quot;Op der Bün&quot; an &quot;Nowuesstalent&quot;. Och bei den europäesche Musekspräisser [[Music Moves Europe Awards]] vun der [[EU|Europäescher Unioun]] war si als éischte lëtzebuergesche Kënschtler nominéiert.&lt;ref&gt;kulturlx.lu: [https://web.archive.org/web/20231128131536/https://www.kulturlx.lu/en/francis-of-delirium-nominated-for-the-prestigious-music-moves-europe-awards-2022/ ''Francis of Delirium nominated for the prestigious Music Moves Europe Awards 2022 ''] (7. Januar 2022)&lt;/ref&gt;

2023 hu Francis of Delirium d'Lidder ''Real Love'' a ''First Touch'' erausbruecht. De [[Rares Matei]] an d'Jana Bahrich hunn zesummen de Clip vum Titel ''Real Love'' gedréint, dee méi a Richtung [[Indie-Pop]] geet.&lt;ref&gt;visions.de: [https://www.visions.de/news/visions-premiere-francis-of-delirium/ ''Liebesschwüre''] vum Lisa Elsen (19. Juli 2023)&lt;/ref&gt;

Den Numm Francis of Delirium ass inspiréiert vun enger Erfarung aus der Kandheet vun der Sängerin. Deemools huet eng Fra mam Numm Francis, déi am Altersheem vun der Jana Bahrich hire Grousseltere gewunnt huet, hir wärend hire Visitte Beleidegungen nogeruff.&lt;ref name=fingertipsmusic/&gt;&lt;ref&gt;[https://tonedeaf.thebrag.com/francis-of-delirium-interview/ ''Get To Know: fierce but thoughtful alternative rockers Francis of Delirium''] vum Conor Lochrie (4. Mee 2022)&lt;/ref&gt;

== Diskografie ==

=== Albumen ===
* 2024: ''Lighthouse''
* 2026: ''Run, Run Pure Beauty''

=== EPen ===
* 2020: ''All Change''
* 2021: ''Wading''
* 2022: ''The Funhouse''
* 2024: ''Give It Back to Me''
* 2024: ''The Soft Versions''

=== Lidder (Auswiel) ===
{{div col|cols=3}}
* 2020: ''Quit Fucking Around''
* 2020: ''Circles''
* 2020: ''Ashamed''
* 2020: ''Karen''
* 2020: ''Equality Song''
* 2020: ''Lakes''
* 2021: ''Let It All Go''
* 2021: ''Red''
* 2021: ''I Think I'm Losing''
* 2021: ''Come Out and Play''
* 2021: ''All Love''
* 2022: ''The Funhouse''
* 2022: ''Mirrors''
* 2023: ''Real Love''
* 2023: ''First Touch''
* 2023: ''Blue Tuesday'' 
* 2025: ''Little Black Dress''
* 2026: ''It's a Beautful Life''
* 2026: ''Requiem for a Dying Day''
* 2026: ''Higher''
{{div col end}}

== Auszeechnungen ==
2024 goufe si mam [[Lëtzebuerger Musekspräisser|Lëtzebuerger Musekspräis]], dee vum [[Ministère de la Culture|Kulturministère]] organiséiert gëtt, an der Kategorie „Musique amplifiée“ ausgezeechent.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://mcult.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+communiques+2024+12-decembre+20-letzebuerger-musekspraisser.html|Titel=Succès total pour la deuxième édition des Lëtzebuerger Musekspräisser|Gekuckt=21.12.2024|Datum=20.12.2024|Wierk=|Editeur=mcult.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;

== Um Spaweck ==
* Presenz op [https://www.instagram.com/francisofdelirium/ Instagram], [https://www.facebook.com/francisofdelirium/ Facebook] a [https://francisofdelirium.bandcamp.com/ Bandcamp]
* Diskografie op [https://open.spotify.com/artist/0qrCon6GmV92JY5vNALLif Spotify] a [https://rateyourmusic.com/artist/francis-of-delirium Rate Your Music]
* Videografie op [https://www.youtube.com/c/francisofdelirium YouTube]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Rockgruppen]]</text>
      <sha1>16phw9t6viovn16h1ropmozi7l9xesw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Klaus Löwitsch</title>
    <ns>0</ns>
    <id>168974</id>
    <revision>
      <id>2685396</id>
      <parentid>2604412</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:51:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Kino */</comment>
      <origin>2685396</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14808" sha1="g66fpgfcy0xwwntg5hio96mgni91005" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}}
De '''Klaus Löwitsch''', gebuer den [[8. Abrëll]] [[1936]] zu [[Berlin]], a gestuerwen den [[3. Dezember]] [[2002]] zu [[München]], war en [[Däitschland|däitsche]] [[Schauspiller]].

Hien huet a Filmer vu bedeitende Regisseure wéi [[Sam Peckinpah]], [[Clint Eastwood]], [[Otto Preminger]] a [[Rainer Werner Fassbinder]] matgespillt.

== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1956: ''Dunja'' - Regie: [[Josef von Báky]] - Haaptacteuren: [[Eva Bartok]], [[Ivan Desny]]
* 1956: ''[[Wo die Lerche singt (Film 1956)|Wo die Lerche singt]]'' - Regie: [[Hans Wolff]] - Haaptacteuren: [[Doris Kirchner]], [[Renate Holm]] - (als Karl)
* 1957: ''[[Der Jäger von Fall (Film 1957)|Der Jäger von Fall]]'' - Regie: [[Gustav Ucicky]] - Haaptacteuren: [[Rudolf Lenz]], [[Erwin Strahl]]
* 1957: ''[[Scherben bringen Glück (Film 1957)|Scherben bringen Glück]]'' - Regie: [[Ernst Marischka]] - Haaptacteuren: [[Adrian Hoven]], [[Gudula Blau]] - (als Hans Fröhlich)
* 1957: ''Träume von der Südsee'' - Regie: [[Harald Philipp]] - Haaptacteuren: [[Vico Torriani]], [[Mady Rahl]] - (als Percy Remberg)
* 1958: ''Der Page vom Palast-Hotel'' - Regie: [[Thomas Engel]] - Haaptacteuren: [[Erika Remberg]], [[Rudolf Prack]] - (als Peter)
* 1958: ''Der Pauker'' - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Heinz Rühmann]], [[Wera Frydtberg]] - (als Harry Engelmann)
* 1959: ''…und noch frech dazu!'' - Regie: [[Rolf von Sydow]] - Haaptacteuren: [[Helga Schlack]], [[Horst Janson]] - (als Bulle)
* 1960: ''Eine Frau fürs ganze Leben'' - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: [[Ruth Leuwerik]], [[Klausjürgen Wussow]] - (als Willy Heinemann)
* 1960: ''Gustav Adolfs Page'' - Regie: [[Rolf Hansen]] - Haaptacteuren: [[Liselotte Pulver]], [[Curd Jürgens]]
* 1961: ''Schlagerparade 1961'' - Regie: [[Franz Marischka]] - Haaptacteuren: [[Renate Ewert]], [[Chris Howland]] - (als Haifisch)
* 1963: ''Die schwarze Kobra'' - Regie: [[Rudolf Zehetgruber]] - Haaptacteuren: [[Ann Smyrner]], [[Adrian Hoven]] - (als Boogie)
* 1967: ''[[Mädchen, Mädchen (Film 1967)|Mädchen, Mädchen]]'' - Regie: [[Roger Fritz]] - Haaptacteuren: [[Helga Anders]], [[Jürgen Jung]] - (als Schorsch)
* 1967: ''Heißes Pflaster Köln'' - Regie: [[Ernst Hofbauer]] - Haaptacteuren: [[Richard Münch]], [[Walter Kohut]] - (als Willy)
* 1968: ''Bis zum Happy-End'' - Regie: [[Theodor Kotulla]] - Haaptacteuren: [[Beatrix Ost]], [[Helga Sommerfeld]] - (als Arnold)
* 1970: ''Mädchen mit Gewalt'' - Regie: Roger Fritz - Haaptacteuren: Helga Anders, [[Arthur Brauss]] - (als Werner)
* 1971: ''[[Händler der vier Jahreszeiten]]'' - Regie: [[Rainer Werner Fassbinder]] - Haaptacteuren: [[Hans Hirschmüller]], [[Irm Hermann]] - (als Harry Radek)
* 1973: ''[[Die blutigen Geier von Alaska]]'' - Regie: [[Harald Reinl]] - Haaptacteuren: [[Doug McClure]], [[Harald Leipnitz]] - (als Lapporte)
* 1973: ''Libero'' - Regie: [[Wigbert Wicker]] - Haaptacteuren: [[Franz Beckenbauer]], Harald Leipnitz - (als Jo Marvissen)
* 1973: ''[[Schloß Hubertus (Film 1973)|Schloß Hubertus]]'' - Regie: Harald Reinl - Haaptacteuren: [[Robert Hoffmann]], [[Karlheinz Böhm]] - (als Schipper)
* 1974: ''[[Der Jäger von Fall (Film 1974)|Der Jäger von Fall]]'' - Regie: Harald Reinl - Haaptacteuren: [[Gerlinde Döberl]], [[Alexander Stephan]] - (als Lenz)
* 1974: '' The Odessa File'' - Regie: [[Ronald Neame]] - Haaptacteuren: [[Jon Voight]], [[Maximilian Schell]] - (als Gustav Mackensen)
* 1974: ''Zwei himmlische Dickschädel'' - Regie: [[Werner Jacobs]] - Haaptacteuren: [[Reiner Schöne]], [[Franziska Oehme]] - (als Kamberger)
* 1975: ''Rosebud'' - Regie: [[Otto Preminger]] - Haaptacteuren: [[Peter O'Toole]], [[Richard Attenborough]] - (als Schloss)
* 1976: ''Schatten der Engel'' - Regie: [[Daniel Schmid]] - Haaptacteuren: [[Ingrid Caven]], Rainer Werner Fassbinder
* 1975: ''Fluchtversuch'' - Regie: [[Vojtech Jasný]] - Haaptacteuren: [[Tomislav Savic]], [[Hansjörg Felmy]] - (als Polizist)
* 1977: ''[[Cross of Iron]]'' - Regie: [[Sam Peckinpah]] - Haaptacteuren: [[James Coburn]], Maximilian Schell - (als Krüger)
* 1978: ''[[Despair]]'' - Regie: Rainer Werner Fassbinder - Haaptacteuren: [[Dirk Bogarde]], [[Andréa Ferréol]] - (als Felix)
* 1978: ''[[Die Ehe der Maria Braun]]'' - Regie: Rainer Werner Fassbinder - Haaptacteuren: [[Hanna Schygulla]], Ivan Desny - (als Hermann Braun)
* 1979: ''Steiner - Das Eiserne Kreuz, 2. Teil'' - Regie: [[Andrew V. McLaglen]] - Haaptacteuren: [[Richard Burton]], [[Rod Steiger]] - (als Krüger)
* 1979: ''Pakleni otok'' - Regie: [[Vladimir Tadej]] - Haaptacteuren: [[Aljosa Vuckovic]], [[Slavko Stimac]]
* 1980: ''Desideria: La vita interiore'' - Regie: [[Gianni Barcelloni]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], [[Lara Wendel]] - (als Tiberi)
* 1981: ''Night Crossing'' - Regie: [[Delbert Mann]] - Haaptacteuren: [[John Hurt]], [[Jane Alexander]]
* 1982: ''[[Firefox (Film)|Firefox]]'' - Regie: [[Clint Eastwood]] - Haaptacteuren: Clint Eastwood, [[Freddie Jones]] - (als Generol Vladimirov)
* 1985: ''Gotcha'' - Regie: [[Jeff Kanew]] - Haaptacteuren: [[Anthony Edwards]], [[Linda Fiorentino]] - (als Vlad)
* 1985: ''Kaminsky'' - Regie: [[Michael Lähn]] - Haaptacteuren: [[Hannelore Elsner]], [[Beate Finckh]] - (als Kaminsky)
* 2001: ''Feindliche Übernahme – althan.com'' - Regie: [[Carl Schenkel]] - Haaptacteuren: [[Thomas Kretschmann]], [[Désirée Nosbusch]] - (als Willi Konrad)
* 2001: ''Was tun, wenn's brennt?'' - Regie: [[Gregor Schnitzler]] - Haaptacteuren: [[Til Schweiger]], [[Martin Feifel]] - (als Tim)
* 2002: ''Extreme Ops'' - Regie: [[Christian Duguay]] - Haaptacteuren: [[Rufus Sewell]], [[Heino Ferch]] - (als Pavlov)

== Televisioun ==
* 1957: ''Bacchus'' - (TV-Film) - Regie: [[Josef Gielen]] - Haaptacteuren: [[Werner Krauss]], [[Oskar Werner]] - (als Lothar)
* 1959: ''Der eingebildete Kranke'' - (TV-Film) - Regie: [[Leonard Steckel]] - Haaptacteuren: [[Ernst Waldbrunn]], [[Peter Preses]] - (als Cléante)
* 1960: ''Das Donauweibchen'' - (TV-Film) - Regie: [[Wolfgang Glück]] - Haaptacteuren: [[Inge Richter]], [[H.C. Artmann]]
* 1961: ''Ein Tag im Leben von...'' - (TV-Film) - Regie: [[Herbert Fuchs]] - Haaptacteuren: [[Karl Schönböck]], [Kurt Sowinetz]] - (als Raymond)
* 1961: ''Höllenangst'' - (TV-Film) - Regie: [[Axel von Ambesser]] - Haaptacteuren: [[Hans Moser]], [[Luzi Neudecker]] - (als Von Thurming)
* 1963: ''Wie es Euch gefällt'' - (TV-Film) - Regie: [[Dietrich Haugk]] - Haaptacteuren: [[Otto Schenk]], [[Johanna von Koczian]] - (als Oliver)
* 1963: ''Die wahre Geschichte vom geschändeten und wiederhergestellten Kreuz'' - (TV-Film) - Regie: [[Tom Toelle]] - Haaptacteuren: [[Oskar Wegrostek]], [[Guido Wieland]] - (als Schoch)
* 1964: ''Der Hund des Generals'' - (TV-Film) - Regie: [[Franz Peter Wirth]] - Haaptacteuren: [[Carl Lange (Schauspiller)|Carl Lange]], [[Robert Graf]] - (als Faber)
* 1964: ''Nicht verzagen - Stangl fragen'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1964: ''Der aufdringliche Besucher'' - (TV-Kuerzfilm)
* 1964: ''[[Lydia muss sterben]]'' - (TV-Film) - Regie: [[Rainer Erler]] - Haaptacteuren: [[Eva Pflug]], [[Hellmut Lange]] - (als Ernest Reece)
* 1964: ''Immer Ärger mit der Wirtin'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1964: ''Wilde Spiele - Die Tigervilla'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1964: ''Adlig sein dagegen sehr!'' - (TV-Film) - Regie: [[Karl-Heinz Bieber]] - Haaptacteuren: [[Günther Schramm]], [[Lukas Ammann]] - (als Buddy Smith)
* 1964: ''Machenschaften'' - (TV-Film) - Regie: [[Peter Schulze-Rohr]] - Haaptacteuren: [[Friedrich Joloff]], [[Lis Verhoeven]]
* 1964-1966: ''Das Kriminalmuseum'' - (TV-Serie) - (2 Episoden)
* 1965: ''Die Reise'' - (TV-Film) - Regie: [[Günter Gräwert]] - Haaptacteuren: [[Ulrich Faulhaber]], [[Monika Berg]] - (als Alexander)
* 1965: ''Interpol'' - (TV-Serie) - (2 Episoden)
* 1965: ''Italienische Nacht'' - (TV-Film) - Regie: [[Michael Kehlmann]] - Haaptacteuren: [[Oskar Sima]], [[Jane Tilden]] - (als Leutnant)
* 1966: ''Der Mann aus Brooklyn'' - (TV-Film) - Regie: [[Eberhard Itzenplitz]] - Haaptacteuren: [[Karin Baal]], [[Paul Edwin Roth]] - (als Tony Morello)
* 1966: ''Üb immer Treu nach Möglichkeit'' - (TV-Serie) - (13 Episoden)
* 1966: ''Das Märchen'' - (TV-Film) - Regie: [[Theodor Grädler]] - Haaptacteuren: [[Manfred Inger]], [[Johanna Liebeneiner]] - (als Robert Well)
* 1966: ''Der gute Mensch von Sezuan'' - (TV-Film) - Regie: [[Fritz Umgelter]] - Haaptacteuren: [[Nicole Heesters]], [[Joachim Teege]] - (als Arbechter)
* 1967-1972: ''Dem Täter auf der Spur'' - (TV-Serie) - (3 Episoden)
* 1967: ''Ein Riß im Eis'' - (TV-Film) - Regie: [[Günter Gräwert]] - Haaptacteuren: [[Paul Dahlke]], [[Martin Benrath]] - (als Platov)
* 1967: ''Der Reichstagsbrandprozess'' - (TV-Film) - Regie: Tom Toelle - Haaptacteuren: [[P. Walter Jacob]], [[Konrad Wagner]] - (als Heines)
* 1967: ''Guten Abend...'' - (TV-Serie) - (2 Episoden)
* 1967: ''Liebe für Liebe'' - (TV-Film) - Regie: [[Hans Schweikart]], [[Paul Verhoeven (däitsche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]] - Haaptacteuren: [[Wolfgang Büttner]], [[Helmut Griem]] - (als Benjamin)
* 1967: ''Kommissar Brahm'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1967: ''Das Attentat - Der Tod des Engelbert Dollfuß'' - (TV-Film) - Regie: [[Franz Peter Wirth]] - Haaptacteuren: [[Kurt Zips]], [[Rudolf Lenz]]
* 1967-1968: ''Polizeifunk ruft'' - (TV-Serie) - (4 Episoden)
* 1968: ''Im Dickicht der Städte'' - (TV-Film) - Regie: [[Martin Batty]] - Haaptacteuren: [[Heide Deutschmann]], [[Bruno Ganz]] - (als J. Finney)
* 1968: ''Tag für Tag'' - (TV-Film) - Regie: [[Hans-Reinhard Müller]] - Haaptacteuren: [[Lis Verhoeven]], [[Joseph Offenbach]] - (als Jimmy Beales)
* 1968: ''Amerika oder der Verschollene'' - (TV-Film) - Regie: [[Zbynek Brynych]] - Haaptacteuren: [[Sylvester Fell]], [[Curt Bois]] - (als Delamarche)
* 1970: ''Das Paradeisspiel'' - (TV-Film) - Regie: Theodor Grädler - Haaptacteuren: [[Gerhard Riedmann]], [[Christof Nel]] - (als Luzifer)
* 1970-1975: ''Der Kommissar'' - (TV-Serie) - (3 Episoden)
* 1970: ''Erbe gesucht - Theater vorhanden'' - (TV-Film) - Regie: [[Ferry Olsen]] - Haaptacteuren: [[Inge Brück]], [[Rut Rex]] - (als Gatty)
* 1970: ''Die Plebejer proben den Aufstand'' - (TV-Film) - Regie: [[Hans Lietzau]] - Haaptacteuren: [[Stefan Behrens]], [[Hans Korte]]
* 1970: ''[[Pioniere in Ingolstadt (Film)|Pioniere in Ingolstadt]]'' - (TV-Film) - Regie: Rainer Werner Fassbinder - Haaptacteuren: Hanna Schygulla, [[Harry Baer]]
* 1971: ''Ball im Savoy'' - (TV-Film) - Regie: [[Eugen York]] - Haaptacteuren: [[Christiane Schröder]], [[Grit Boettcher]] - (als Mustafa)
* 1971: ''Das Messer'' - (TV-Mini-Serie) - (2 Episoden)
* 1971: ''Der Fall von nebenan'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1972: ''Pater Brown'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1972: ''[[Wildwechsel (Film)|Wildwechsel]]'' - (TV-Film) - Regie: Rainer Werner Fassbinder - Haaptacteuren: [[Eva Mattes]], [[Ruth Drexel]] - (als Polizist)
* 1972-1981: ''Sonderdezernat K1'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1973: ''Acht Stunden sind kein Tag'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1973: ''Eine egoistische Liebe'' - (TV-Film) - Regie: [[Wolfgang Liebeneiner]] - Haaptacteuren: [[Wolfram Weniger]], [[Christiane Hörbiger]] - (als Baxter Dawes)
* 1973: ''Desaster'' - (TV-Film) - Regie: [[Reinhard Hauff]] - Haaptacteuren: [[Margarethe von Trotta]], [[Dieter Laser]] - (als Urs Werther)
* 1973: ''Der Bastian'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1973: ''[[Welt am Draht]]'' - Regie: Rainer Werner Fassbinder - (TV-Mini-Serie) - (2 Episoden)
* 1973: ''[[Nora Helmer]]'' - (TV-Film) - Regie: Rainer Werner Fassbinder - Haaptacteuren: [[Margit Carstensen]], [[Joachim Hansen]] - (als Dr. Rank)
* 1974-1985: ''Die Fälle des Herrn Konstantin'' - (TV -Serie) - (26 Episoden)
* 1974-1977: ''Tatort'' - (TV -Serie) - (5 Episoden)
* 1976: ''Eurogang'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1975: ''Die Wahl'' - (TV-Film) - Regie: [[Rainer Boldt]] - Haaptacteuren: [[Alexander May]], [[Wolfgang Büttner]]
* 1975: ''Der aufregende Fall des Studienrats Adam Juracek'' - (TV-Film) - Regie: Tom Toelle - Haaptacteuren: [[Siegfried Kernen]], [[Angelika Bender]] - (als Chef)
* 1975-1986: ''Derrick'' - (TV -Serie) - (2 Episoden)
* 1977: ''Das Rentenspiel'' - (TV-Film) - Regie: [[Dieter Wedel]] - Haaptacteuren: [[Klaus Schwarzkopf]], [[Karl-Heinz Martell]] - (als Friesen)
* 1977: ''Jörg Preda berichtetck'' - (TV -Serie) - (2 Episoden)
* 1978: ''Auf den Hund gekommen'' - (TV-Film) - Regie: [[Rosemarie Fendel]] - Haaptacteuren: [[Eva Ingeborg Scholz]], [[Gustl Halenke]] - (als Ernst Luschnat)
* 1979-1986: ''Der Alte'' - (TV -Serie) - (3 Episoden)
* 1980: ''St. Pauli-Landungsbrücken'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1981: ''Exil'' - (TV-Mini-Serie) - (2 Episoden)
* 1982: ''Stigma'' - (TV-Film) - Regie: Ruth Drexel - Haaptacteuren: [[Krista Posch]], [[Maximilian Krückl]]
* 1983: ''Die Krimistunde'' - (TV-Serie) - (1 Episod)
* 1983-1984: ''Die goldenen Schuhe'' - (TV -Mini-Serie) - (5 Episoden)
* 1984: ''Eine Art von Zorn'' - (TV-Film) - Regie: [[Uli Edel]] - Haaptacteuren: [[Rolf Zacher]], [[Bernhard Wicki]] - (als Kai Haller)
* 1984: ''Tiere und Menschen'' - (TV -Serie) - (1 Episoden)
* 1984: ''Rummelplatzgeschichten'' - (TV -Serie) - (1 Episod)
* 1985: ''Hart an der Grenze'' - (TV-Film) - Regie: [[Wolfgang Tumler]] - Haaptacteuren: [[Max Volkert Martens]], [[Reinhard vom Bauer]] - (als 	Paul Otto)
* 1986: ''Detektivbüro Roth'' - (TV -Serie) - (12 Episoden)
* 1987: ''L'isola del tesoro'' - (TV -Mini-Serie) - (5 Episoden)
* 1987–1991: ''Hafendetektiv'' - (TV -Serie) - (24 Episoden)
* 1989–1996: ''Peter Strohm'' - (TV -Serie) - (63 Episoden)
* 1992: ''ZORC'' - (TV -Serie) - (10 Episoden)
* 1997: ''Napoleon Fritz'' - (TV-Film) - Regie: [[Thorsten Näter]] - Haaptacteuren: [[Michèle Marian]], [[Michael Gwisdek]] - (als Napoleon Fritz)
* 1997: ''Das Urteil'' - (TV-Film) - Regie: [[Oliver Hirschbiegel]] - Haaptacteuren: [[Matthias Habich]], [[Anya Hoffmann]] - (als Rabinovicz)
* 1999: ''Ein Mann wie eine Waffe'' - (TV-Film) - Regie: [[Michael Rowitz]] - Haaptacteuren: [[Jennifer Nitsch]], [[Michael Brandner]] - (als David Bornett)
* 1999: ''Die Straßen von Berlin'' - (TV -Serie) - (1 Episod)
* 2000: ''Die Bergwacht - Duell am Abgrund'' - (TV-Film) - Regie: [[Wolfgang Dickmann]], [[Stefan Klisch]] - Haaptacteuren: [[Daniel Morgenroth]], [[Siegfried Rauch]] - (als Boris Stein)
* 2001: ''Mayday! Überfall auf hoher See'' - (TV-Film) - Regie: [[Werner Masten]] - Haaptacteuren: [[Igor Jeftic]], [[Bernd Stegemann]] - (als Harris)

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Lowitsch Klaus}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Synchronspriecher]]
[[Kategorie:Gebuer 1936]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2002]]</text>
      <sha1>g66fpgfcy0xwwntg5hio96mgni91005</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:The Signpost</title>
    <ns>4</ns>
    <id>172601</id>
    <revision>
      <id>2685461</id>
      <parentid>2682259</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T07:27:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>23144</id>
      </contributor>
      <comment>Neien Abschnitt /* The Signpost: 13 July 2026 */</comment>
      <origin>2685461</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32412" sha1="18cg52275y36x6ljydybtgse7eopytr" xml:space="preserve">{| class=&quot;hintergrundfarbe2 rahmenfarbe1&quot; style=&quot;width: 100%; padding: 10px; font-size: 95%; margin-right: 5px; border-style: solid;&quot;
|
Op dëser Säit fannt Dir déi aktuell Editioun vu '''''The Signpost'''''. Méi Detailer fannt Dir op der Säit [[:en:Wikipedia:Wikipedia_Signpost|The Signpost]] op der Wikipedia op Englesch.

Wann Dir keng Editioun verpasse wëllt, kënnt Dir dës Säit [[Hëllef:Iwwerwaachungslëscht|iwwerwaachen]] oder [[Hëllef:Abonnementer|abonéieren]]. Fir weider Newsletteren, kuckt wgl. [[Wikipedia:Newsletteren]].&lt;!-- Eeler Editioune fannt Dir an den Archiven: [[Wikipedia:The Signpost/Archiv/2025|2025]]– [[Wikipedia:The Signpost/Archiv/2026]] - …--&gt;
|}

[[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]]

== ''The Signpost'': 2 October 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/News and notes|Larry Sanger returns with &quot;Nine Theses on Wikipedia&quot;; WMF publishes transparency report]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/In the media|Extraordinary eruption of &quot;EVIL&quot; explained]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Disinformation report|Emails from a paid editing client]]

* Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Discussion report|Sourcing, conduct, policy and LLMs: another 1,339 threads analyzed]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Community view|The pressing questions of the modern WWW, as seen from the Village Pump]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Recent research|Is Wikipedia a merchant of (non-)doubt for glyphosate?; eight projects awarded Wikimedia Research Fund grants]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Opinion|Some disputes aren't worth it]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Obituary|Michael Q. Schmidt]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Traffic report|Death, hear me call your name]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Comix|A grand spectacle]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:55, 2. Okt. 2025 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29367448 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 20 October 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/News and notes|Board shuffles, LLM blocks increase, IPs are going away]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Special report|The election that isn't]]

* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Interview|The BoT bump]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/In the media|An incident at WikiConference North America; WMF reports AI-related traffic drop and explains Wikipedia to US conservatives]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Traffic report|One click after another]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Humour|Wikipedia pay rates]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22:45, 20. Okt. 2025 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:Bri@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29377595 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 10 November 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/News and notes|Temporary accounts go live and WMF board member self-suspends]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Community view|Six Wikipedians' thoughts on Grokipedia, and the humanity of it all]]

* Wikicup report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Wikicup report|BeanieFan11, WikiCup victor of 2025, covers the results]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/In the media|Jimbo's book, an argument about genocide, and a train of shame]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Recent research|Taking stock of the 2024–2025 research grants]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Opinion|With Grokipedia, top-down control of knowledge is new again]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Obituary|Struway]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Traffic report|The documentaried, the disowned, the deceased, Diwali and the Dodgers]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Comix|Head of steam]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 12:57, 10. Nov. 2025 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29568932 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 1 December 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/News and notes|Election cycles come and go, and Wikimedia Foundation achieves record revenue in 2024–2025!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/In the media|Wales walk-off, antisemitism, supernatural powers, feminism turmoil, saints, and sex]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Recent research|At least 80 million inconsistent facts on Wikipedia – can AI help find them?]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Disinformation report|Epstein email exchanges planned strategy, edits and reported progress]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Traffic report|It's a family affair]]

* Book review: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Book review|''The Seven Rules of Trust'']]

* From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/From the archives|&quot;I have been asked by Jeffrey Epstein ...&quot;]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Humour|An interview with Wikipe-tan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Opinion|AI finds errors in 90% of Wikipedia's best articles]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Serendipity|Highlights from the itWikiCon 2025]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Comix|Madness]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 00:16, 1. Dez. 2025 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:Bri@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29700455 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 17 December 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Interview|Part 1: Bernadette Meehan]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/News and notes|We're gonna have a party!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/In the media|The &quot;bigg&quot; bosses: Robertsky and the Pope]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Traffic report|Death and stranger things]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Gallery|A feast of holidays and carols]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Obituary|Michal Lewi (Iwelam) and Alan R. King (A R King)]]

* Concept: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Concept|List of xxtreme sports (redirected from Electrojousting)]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Comix|display: flex-inline;]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 20:05, 17. Dez. 2025 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29700455 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 15 January 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/News and notes|Wikipedia's 25th anniversary is here!]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Special report|Wikipedia at 25: A Wake-Up Call]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Serendipity|The WMF wants to buy you books!]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/WikiProject report|Time for a health check: the Vital Signs 2026 campaign]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/In the media|Fake Acting President Trump and a Wikipedia infobox]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Community view|The inbox behind Wikipedia]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Recent research|Art museums on Wikidata; comparing three comparisons of Grokipedia and Wikipedia]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Traffic report|Tonight I'm gonna rock you]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Comix|Oh come on man.]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 15:19, 15. Jan. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29899914 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 29 January 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Traffic report|The most viewed articles of 2025]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News and notes|Good news... but also bad news for the Public Domain]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News from Diff|Solving puzzles together]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/In the media|Every view on the 25th anniversary of everything]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Comix|Perspectives]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:31, 29. Jan. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29988053 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 17 February 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/In the media|Global powers see Wikipedia as fundamental target for manipulation]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/News and notes|Discussions open for the next WMF Annual Plan]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Serendipity|Maintenance crews continue to slog through Wikipedia's oldest Featured Articles]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Disinformation report|Epstein's obsessions]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Technology report|Wikidata Graph Split and how we address major challenges]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Traffic report|Deaths, killings, films, and the Olympics]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Opinion|Incoming Incurables]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Crossword|Pop quiz]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Comix|herculean]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 08:03, 17. Feb. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30039447 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 10 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Interview|Bernadette Meehan, new Wikimedia Foundation CEO]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/News and notes|Security testing unleashes computer worm on Meta-wiki]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Special report|What actually happened during the Wikimedia security incident?]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In the media|Indonesian government blocks Wikimedia logins; archive site scoured from Wikipedia after owner runs malware]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Recent research|To wiki, perchance to groki]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Obituary|Madhav Gadgil, Fredrick Brennan, Mark Miller, Chip Berlet]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Opinion|Interface administrators and trusting trust]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Technology report|English Wikipedia deprecates archive.today after DDoS against blog, altered content]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Op-ed|Why is &quot;Trypsin-sensitive photosynthetic activities in chloroplast membranes&quot; cited in &quot;List of tallest buildings in Chicago&quot;?]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Essay|The pursuit of a button click]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In focus|Short descriptions: One year later]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/WikiProject report|Unreferenced articles backlog drive]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Community view|Speaking of planning ...]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Traffic report|Over the mountain, kissing silver inlaid clouds]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Crossword|&quot;It will never happen&quot;]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Comix|BRIEn't]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 04:15, 10. Mäe. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30121359 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 31 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/News and notes|Entirety of Wikinews to be shut down]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/In the media|AI ban, newspapers disrupt archiving; and antisemitism complaints]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Community view|Videos from WikiConference North America 2025 in NYC]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Disinformation report|Cleaning up after Jeffrey Epstein, Peter Nygard, and Mohamed Al-Fayed]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/WikiConference report|WikiConference North America 2025 in NYC review]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Obituary|Dr. Subas Chandra Rout]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Traffic report|Call in the dogs of war, soldier of fortune]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Gallery|Canadian Rangers participate in Operation ''Enduring Encyclopedia'']]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Comix|n00bsitting]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:08, 31. Mäe. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30329870 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 21 April 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/News and notes|Six Serbian Wikipedia editors banned following controversy about political bias]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/In the media|Could Wikipedia be involved in Massachusetts' proposed social media ban for minors?]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Gallery|March equinox]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Traffic report|Time to change my galaxy in case, we outta space!]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Comix|Of skirts and articles]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:50, 21. Abr. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30434643 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 22 May 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/News and notes|Offline: Osama Khalid still in prison]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In the media|Indonesian editors, you shall return!]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Disinformation report|Who is a typical paid editor? Who are their typical clients?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Recent research|WikiLambda the Ultimate]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Traffic report|This is where I'll be, so heavenly, so come and dance with me Michael!]]

* Forum: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Forum|WikiAnnotate: help us build a dataset of article quality evaluations]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In focus|Demystifying the 2026-27 Annual Plan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Opinion|Wikipedia isn't a battleground. So why does it feel like one?]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Serendipity|Wikinews: Into the Wikiverse]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Special report|Wikimedia Foundation closes Wikinews after 21 years]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Community view|Wikipedia's traffic drop: more on languages and freshness]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Gallery|Earth Day and Mother's Day]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Comix|Brother, can you spare a page?]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 05:19, 22. Mee 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:Bri@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30513885 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 21 June 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/From the editors|Ways for beginners to support ''The Signpost'' community journalism]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/News and notes|Community Tech development team disbanded]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Disinformation report|PR for the people?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Recent research|Proposed tagging system for AI involvement; successful and unsuccessful AI tools for contributors]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In the media|Who won a 14th century battle and who won the 2026 Iran war?]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Community view|Putting the Wish into the Wishlist]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In focus|A global standard for Neutral Point of View]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/On the bright side|Flowers, blue helmets, reefs, pride, and Juneteenth]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Op-ed|Breathe, Don’t Panic, there is a different story about Wikimedia + AI futures]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Opinion|Wikimedia Foundation staff develop union and Wikimedia user community reacts]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Technology report|Community Tech team is disbanded, controversy erupts]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Traffic report|'Cause this is thriller, thriller night]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/WikiConference report|Report of Volunteer Supporters Network Annual Meeting 2026]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Comix|Take your turn]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Humour|Group of banned T-shirt makers comes out of hiding to sell new Wikipedia-themed merchandise]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 03:21, 21. Jun. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:Bri@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30604303 benotzt huet--&gt;

== ''The Signpost'': 13 July 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News and notes|An exclusive club]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/In the media|Battle for a soul - who won?]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Opinion|We need to innovate with Wikimedia decision-making]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Recent research|LLMs and NPOV, 20 years of user blocks, Esperanto and Volapük Wikipedias]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News from Diff|How to host Wikicurious in your own community]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Community view|CUNY Newmark Wikimedian-in-Residence Quarterly Brief – April to June 2026]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Special report|Wikipedia escapes Category 1 designation under the UK Online Safety Act - for now]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/On the bright side|Fatherhood, weather, and diplomacy]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Op-ed|A Layup Easy Proposal for Wikimedia at 25: Spend 25% of Donations on the Community]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Traffic report|The grass was greener, the light was brighter]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Comix|schnozzed]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 07:27, 13. Jul. 2026 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message gouf vum User:JPxG@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30775662 benotzt huet--&gt;</text>
      <sha1>18cg52275y36x6ljydybtgse7eopytr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bezierk Famagusta</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173484</id>
    <revision>
      <id>2685614</id>
      <parentid>2649469</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:49:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Bezierker op Zypern]]: „Famagusta“</comment>
      <origin>2685614</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2631" sha1="k5tkexidi661ttfm7lodmdewmrm9gci" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft}}
De '''Bezierk Famagusta''' ass e Bezierk an der Republik [[Zypern]]. Den Haaptuert ass [[de jure / de facto|de jure]] d'Hafestad Famagusta, de Verwaltungszentrum ass de facto d'Gemeng [[Paralimni]].

== Gemengen ==
De Bezierk ëmfaasst 90 Gemengen an 8 Stied ''(déi si '''fett''' geschriwwen)'':

{{div col|colwidth=17em}}
* [[Acheritou]]
* [[Achna]]
* [[Afania]]
* [[Agia Trias (Zypern)|Agia Trias]]
* [[Agios Andronikos (Topçuköy)]]
* [[Agios Andronikos]]
* [[Agios Chariton]]
* [[Agios Efstathios]]
* [[Agios Georgios (Famagusta)|Agios Georgios]]
* [[Agios Iakovos]]
* [[Agios Ilias (Zypern)|Agios Ilias]]
* [[Agios Nikolaos (Famagusta)|Agios Nikolaos]]
* [[Agios Sergios (Zypern)|Agios Sergios]]
* [[Agios Symeon]]
* [[Agios Theodoros (Famagusta)|Agios Theodoros]]
* '''[[Akanthou]]'''
* [[Aloda]]
* [[Angastina]]
* [[Ardana]]
* [[Arnadi]]
* [[Artemi]]
* [[Assia (Zypern)|Assia]]
* [[Avgolida]]
* [[Avgorou]]
* '''[[Ayia Napa]]'''
* [[Bogazi]]
* [[Davlos]]
* '''[[Deryneia]]'''
* [[Enkomi]]
* [[Eptakomi]]
* '''[[Famagusta]]'''
* [[Flamoudi]]
* [[Frenaros]]
* [[Gaidouras]]
* [[Galateia]]
* [[Galinoporni]]
* [[Gastria]]
* [[Genagra]]
* [[Gerani (Zypern)|Gerani]]
* [[Gialousa]]
* [[Goufes]]
* [[Gypsou]]
* [[Kalopsida]]
* [[Knodara]]
* [[Koilanemos]]
* [[Koma tou Gialou]]
* [[Komi Kebir]]
* [[Kontea]]
* [[Kornokipos]]
* [[Koroveia]]
* [[Kouklia (Famagusta)|Kouklia]]
* [[Krideia]]
* [[Lapathos (Zypern)|Lapathos]]
* '''[[Lefkoniko]]'''
* [[Leonarisso]]
* [[Limnia (Zypern)|Limnia]]
* [[Liopetri]]
* [[Livadia (Famagusta)|Livadia]]
* '''[[Lysi]]'''
* [[Lythrangomi]]
* [[Makrasyka]]
* [[Mandres (Famagusta)|Mandres]]
* [[Maratha (Zypern)|Maratha]]
* [[Marathovounos]]
* [[Melanagra]]
* [[Melounta]]
* [[Milia (Famagusta)|Milia]]
* [[Monarga]]
* [[Mousoulita]]
* [[Neta (Zypern)|Neta]]
* [[Ovgoros]]
* '''[[Paralimni]]'''
* [[Patriki]]
* [[Peristerona (Famagusta)|Peristerona]]
* [[Perivolia tou Trikomou|Perivolia]]
* [[Pigi (Famagusta)|Pigi]]
* [[Platani (Zypern)|Platani]]
* [[Platanissos]]
* [[Prastio (Famagusta)|Prastio]]
* [[Psyllatos]]
* [[Pyrga (Famagusta)|Pyrga]]
* [[Rizokarpaso]]
* [[Santalaris]]
* [[Sinta (Zypern)|Sinta]]
* '''[[Sotira (Famagusta)|Sotira]]'''
* [[Spathariko]]
* [[Strongylos]]
* [[Stylloi]]
* [[Sygkrasi]]
* [[Tavros (Zypern)|Tavros]]
* [[Trikomo (Zypern)|Trikomo]]
* [[Trypimeni]]
* [[Tziaos]]
* [[Varosha (Famagusta)|Varosha]]
* [[Vasili]]
* [[Vathylakas]]
* [[Vatili]]
* [[Vitsada]]
* [[Vokolida]]
{{Div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun Bezierker op der Republik Zypern}}

[[Kategorie:Bezierker op Zypern|Famagusta]]</text>
      <sha1>k5tkexidi661ttfm7lodmdewmrm9gci</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bezierk Kyrenia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173485</id>
    <revision>
      <id>2685615</id>
      <parentid>2649505</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:49:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Bezierker op Zypern]]: „Kyrenia“</comment>
      <origin>2685615</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1405" sha1="l4d7bhwo802f5n6diqzz5du7a8mehj8" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft}}
De '''Bezierk Kyrenia''' ass e Bezierk an der Republik [[Zypern]]. Den Haaptuert ass d'Stad [[Kyrenia]]. Et ass de klengste Bezierk op Zypern.

== Gemengen ==
De Bezierk ëmfaasst 44 Gemengen an 3 Stied ''(déi si '''fett''' geschriwwen)'':

{{div col|colwidth=17em}}
&lt;ol&gt;
* [[Agia Eirini (Kyrenia)|Agia Eirini]]
* [[Agios Amvrosios (Kyrenia)|Agios Amvrosios]]
* [[Agios Epiktitos]]
* [[Agios Ermolaos]]
* [[Agios Georgios (Kyrenia)|Agios Georgios]]
* [[Agirda]]
* [[Agridaki]]
* [[Asomatos (Kyrenia)|Asomatos]]
* [[Bellapais]]
* [[Charkeia]]
* [[Diorios]]
* [[Elia (Kyrenia)|Elia]]
* [[Fotta]]
* [[Ftericha]]
* [[Kalograia]]
* [[Kampyli]]
* [[Karakoumi]]
* '''[[Karavas]]'''
* [[Karmi (Zypern)|Karmi]]
* [[Karpaseia]]
* [[Kato Dikomo]]
* [[Kazafani]]
* [[Kiomourtzou]]
* [[Klepini]]
* [[Kontemenos]]
* [[Kormakitis]]
* [[Koutsovendis]]
* [[Krini (Zypern)|Krini]]
* '''[[Kyrenia]]'''
* '''[[Lapithos]]'''
* [[Larnakas tis Lapithou]]
* [[Livera]]
* [[Motides]]
* [[Myrtou]]
* [[Orga (Zypern)|Orga]]
* [[Palaiosofos]]
* [[Panagra (Zypern)|Panagra]]
* [[Pano Dikomo]]
* [[Pileri]]
* [[Sychari]]
* [[Sysklipos]]
* [[Templos]]
* [[Thermeia]]
* [[Trapeza (Zypern)|Trapeza]]
* [[Trimithi]]
* [[Vasileia]]
* [[Vouno]]
&lt;/ol&gt;
{{Div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun Bezierker op der Republik Zypern}}

[[Kategorie:Bezierker op Zypern|Kyrenia]]</text>
      <sha1>l4d7bhwo802f5n6diqzz5du7a8mehj8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:Navigatioun Bezierker op der Republik Zypern</title>
    <ns>10</ns>
    <id>173487</id>
    <revision>
      <id>2685620</id>
      <parentid>2649435</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:51:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685620</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="443" sha1="9th8511t9q0dyjdxzdqh993mx1icwuy" xml:space="preserve">{{Navbox
|name= Bezierker op der Republik Zypern
|listclass = hlist
|state=collapsed
|title=Bezierker op der Republik Zypern
|image=
|list1=
* [[Bezierk Famagusta|Famagusta]]
* [[Bezierk Kyrenia|Kyrenia]]
* [[Bezierk Larnaka|Larnaka]]
* [[Bezierk Limassol|Limassol]]
* [[Bezierk Nikosia|Nikosia]]
* [[Bezierk Paphos|Paphos]]
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Kategorie:Navigatiounsläischten:Geographie:Zypern]]
[[Kategorie:Bezierker op Zypern|*]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9th8511t9q0dyjdxzdqh993mx1icwuy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bezierk Larnaka</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173489</id>
    <revision>
      <id>2685616</id>
      <parentid>2649473</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:50:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Bezierker op Zypern]]: „Larnaka“</comment>
      <origin>2685616</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1863" sha1="r43mkscll0t67dakhe9mh5sqsdpxvag" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft}}
De '''Bezierk Kyrenia''' ass e Bezierk an der Republik [[Zypern]]. Den Haaptuert ass d'Stad [[Larnaka]]. De Bezierk huet en Hafen an e Fluchhafen.

De Bezierk huet eng Fläch vun 1.120 km². En Deel dovu steet ënner der Kontroll vun der [[Tierkesch Republik Nordzypern|Tierkescher Republik Nordzypern]] a gehéiert zu hirem [[Distrikt Lefkoşa]].

== Gemengen ==
De Bezierk ëmfaasst 53 Gemengen a 6 Stied ''(déi si '''fett''' geschriwwen)'':

{{div col|colwidth=12em}}
* [[Agia Anna (Zypern)|Agia Anna]]
* [[Agioi Vavatsinias]]
* [[Agios Theodoros (Larnaka)|Agios Theodoros]]
* [[Alaminos (Zypern)|Alaminos]]
* [[Alethriko]]
* [[Anafotia]]
* [[Anglisides]]
* [[Aplanta]]
* '''[[Aradippou]]'''
* [[Arsos (Larnaka)|Arsos]]
* '''[[Athienou]]'''
* [[Avdellero]]
* [[Choirokoitia (Stad)|Choirokoitia]]
* [[Delikipos]]
* '''[[Dromolaxia]]–[[Meneou]]'''
* [[Goşşi]]
* [[Kalavasos]]
* [[Kalo Chorio (Larnaka)|Kalo Chorio]]
* [[Kato Drys]]
* [[Kato Lefkara]]
* [[Kellia (Zypern)|Kellia]]
* [[Kiti (Zypern)|Kiti]]
* [[Kivisili]]
* [[Klavdia]]
* [[Kofinou]]
* [[Kornos (Zypern)|Kornos]]
* [[Lageia]]
* '''[[Larnaca]]'''
* '''[[Livadia (Larnaka)|Livadia]]'''
* [[Mari (Zypern)|Mari]]
* [[Maroni (Zypern)|Maroni]]
* [[Mazotos]]
* [[Melini]]
* [[Melouseia]]
* [[Menogeia]]
* [[Mosfiloti]]
* [[Odou]]
* [[Ora (Zypern)|Ora]]
* [[Ormideia]]
* [[Oroklini]]
* '''[[Pano Lefkara]]'''
* [[Pergamos (Zypern)|Pergamos]]
* [[Pervolia]]
* [[Petrofani]]
* [[Psematismenos]]
* [[Psevdas]]
* [[Pyla]]
* [[Pyrga (Larnaka)|Pyrga]]
* [[Skarinou]]
* [[Softades]]
* [[Tersefanou]]
* [[Tochni]]
* [[Tremetousia]]
* [[Troulloi]]
* [[Vavatsinia]]
* [[Vavla]]
* [[Xylofagou]]
* [[Xylotymbou]]
* [[Zygi]]
{{Div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun Bezierker op der Republik Zypern}}

[[Kategorie:Bezierker op Zypern|Larnaka]]</text>
      <sha1>r43mkscll0t67dakhe9mh5sqsdpxvag</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bezierk Limassol</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173490</id>
    <revision>
      <id>2685617</id>
      <parentid>2649474</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:50:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Bezierker op Zypern]]: „Limassol“</comment>
      <origin>2685617</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2636" sha1="k57le8hofnqua2397g2ndgdy4ff0ito" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft}}
De '''Bezierk Limassol''' ass e Bezierk an der Republik [[Zypern]]. Den Haaptuert ass d'Stad [[Limassol]]. Am Bezierk leien d'brittesch Militärbasis Akrotiri an den [[Hafe vu Limassol]].

== Gemengen ==
De Bezierk ëmfaasst 106 Gemengen a 6 Stied ''(déi si '''fett''' geschriwwen)'':

{{div col|colwidth=20em}}
# [[Agios Amvrosios (Limassol)]]
# '''[[Agios Athanasios (Zypern)]]'''
# [[Agios Dimitrios (Zypern)]]
# [[Agios Georgios (Limassol)]]
# [[Agios Ioannis (Limassol)]]
# [[Agios Konstantinos (Zypern)]]
# [[Agios Mamas (Limassol)]]
# [[Agios Pavlos (Zypern)]]
# [[Agios Theodoros (Limassol)]]
# [[Agios Therapon]]
# [[Agios Thomas (Zypern)]]
# [[Agios Tychonas]]
# [[Agridia]]
# [[Agros (Zypern)]]
# [[Akapnou]]
# [[Akrotiri (Stad)]]
# [[Akrounta]]
# [[Alassa]]
# [[Alektora]]
# [[Amiantos]]
# [[Anogyra]]
# [[Apesia]]
# [[Apsiou]]
# [[Arakapas]]
# [[Armenochori (Zypern)]]
# [[Arsos (Limassol)]]
# [[Asgata]]
# [[Asomatos (Limassol)]]
# [[Avdimou]]
# [[Chandria]]
# [[Dierona]]
# [[Dora (Zypern)]]
# [[Doros (Zypern)]]
# [[Dymes]]
# [[Episkopi (Limassol)]]
# [[Eptagoneia]]
# [[Erimi]]
# [[Fasoula (Limassol)]]
# [[Foini]]
# [[Foinikaria]]
# [[Gerasa (Zypern)]]
# '''[[Germasogeia]]'''
# [[Gerovasa]]
# [[Kalo Chorio (Limassol)]]
# [[Kaminaria]]
# [[Kantou (Zypern)]]
# [[Kapilio]]
# [[Kato Kivides]]
# [[Kato Mylos]]
# [[Kato Platres]]
# '''[[Kato Polemidia]]'''
# [[Kellaki]]
# [[Kissousa]]
# [[Klonari]]
# [[Koilani]]
# [[Kolossi]]
# [[Korfi]]
# [[Kouka (Zypern)]]
# [[Kyperounta]]
# [[Laneia]]
# [[Lemithou]]
# '''[[Limassol]]'''
# [[Limnatis (Limassol)]]
# [[Lofou]]
# [[Louvaras]]
# [[Malia (Zypern)]]
# [[Mandria (Limassol)]]
# [[Mathikoloni]]
# '''[[Mesa Geitonia]]'''
# [[Monagri]]
# [[Monagroulli]]
# [[Moni (Zypern)]]
# [[Moniatis]]
# [[Mouttagiaka]]
# [[Omodos]]
# [[Pachna]]
# [[Palaiomylos]]
# [[Palodeia]]
# [[Pano Kivides]]
# [[Pano Polemidia]]
# [[Paramali]]
# [[Paramytha]]
# [[Parekklisia]]
# [[Pelendri]]
# [[Pentakomo]]
# [[Pera Pedi]]
# [[Pissouri]]
# [[Platanisteia]]
# [[Platres]]
# [[Potamiou]]
# [[Potamitissa]]
# [[Prastio (Avdimou)]]
# [[Prastio (Kellaki)]]
# [[Prodromos (Zypern)]]
# [[Pyrgos (Limassol)]]
# [[Sanida]]
# [[Silikou]]
# [[Sotira (Limassol)]]
# [[Souni–Zanatzia]]
# [[Spitali]]
# [[Sykopetra]]
# [[Trachoni, Limassol]]
# [[Treis Elies]]
# [[Trimiklini]]
# [[Troodos (Stad)]]
# [[Tserkezoi]]
# [[Vasa Kellakiou]]
# [[Vasa Koilaniou]]
# [[Vikla]]
# [[Vouni]]
# '''[[Ypsonas]]'''
# [[Zoopigi]]
{{Div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun Bezierker op der Republik Zypern}}

[[Kategorie:Bezierker op Zypern|Limassol]]</text>
      <sha1>k57le8hofnqua2397g2ndgdy4ff0ito</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bezierk Nikosia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173491</id>
    <revision>
      <id>2685618</id>
      <parentid>2649475</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:50:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Bezierker op Zypern]]: „Nikosia“</comment>
      <origin>2685618</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4294" sha1="87bouicofucqt9eyajix3ospe55hs5v" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft}}
De '''Bezierk Nikosia''' ass e Bezierk an der Republik [[Zypern]]. Den Haaptuert ass d'Stad [[Nikosia]]. Wéi d'Haaptstad ass de Bezierk [[de jure / de facto|de facto]] gedeelt; den Norddeel ass als [[Distrikt Lefkoşa]], [[Distrikt Güzelyurt]] an als [[Distrikt Lefke]] ënner der Kontroll vun der [[Tierkesch Republik Nordzypern|Tierkescher Republik Nordzypern]].

== Gemengen ==
De Bezierk ëmfaasst 162 Gemengen an 12 Stied ''(déi si '''fett''' geschriwwen)'':

{{div col|colwidth=15em}}
* [[Agia (Zypeen)|Agia]]
* [[Agia Eirini (Nikosia)|Agia Eirini]]
* [[Agia Marina (Nikosia)|Agia Marina]]
* [[Agia Marina (Skylloura)]]
* [[Agia Varvara (Nikosia)|Agia Varvara]]
* [[Agioi Iliofotoi]]
* [[Agioi Trimithias]]
* '''[[Ayios Dhometios|Agios Dometios]]'''
* [[Agios Epifanios Oreinis]]
* [[Agios Epifanios Soleas]]
* [[Agios Georgios (Nikosia)|Agios Georgios]]
* [[Agios Georgios Lefkas]]
* [[Agios Ioannis (Pyrgos)|Agios Ioannis (Selemani)]]
* [[Agios Ioannis Malountas]]
* [[Agios Nikolaos Lefkas]]
* [[Agios Sozomenos]]
* [[Agios Theodoros (Nikosia)|Agios Theodoros]]
* [[Agios Theodoros Tilliria]]
* [[Agios Vasileios (Zypern)|Agios Vasileios]]
* '''[[Aglandjia]]'''
* [[Agrokipia]]
* [[Akaki (Zypern)|Akaki]]
* [[Alampra]]
* [[Alevga]]
* [[Alithinou]]
* [[Alona (Zypern)|Alona]]
* [[Ammadies]]
* [[Ampelikou]]
* [[Analiontas]]
* [[Anageia]]
* [[Angolemi]]
* [[Anthoupolis]]
* [[Apliki]]
* [[Arediou]]
* [[Argaki]]
* [[Askas]]
* [[Astromeritis]]
* [[Avlona (Zypern)|Avlona]]
* [[Beykeuy]] 
* '''[[Dali (Zypern)|Dali]]'''
* [[Deneia]]
* [[Dyo Potamoi]]
* [[Elia (Nikosia)|Elia]]
* '''[[Engomi]]'''
* [[Epicho]]
* [[Episkopeio]]
* [[Ergates]]
* [[Evrychou]]
* [[Exometochi]]
* [[Farmakas]]
* [[Fikardou]]
* [[Flasou]]
* [[Fterikoudi]]
* [[Fyllia]]
* [[Galata (Zypern)|Galata]]
* [[Galini (Zypern)|Galini]]
* [[Gerakies]]
* '''[[Geri (Zypern)|Geri]]'''
* [[Gerolakkos]]
* [[Gönyeli]]
* [[Gourri]]
* [[Kakopetria]]
* [[Kaliana]]
* [[Kalo Chorio Kapouti]]
* [[Kalo Chorio Oreinis]] 
* [[Kalo Chorio (Çamlıköy)|Kalo Chorio Soleas]]
* [[Kalopanagiotis]]
* [[Kalyvakia (Zypern)|Kalyvakia]]
* [[Kampi]]
* [[Kampia (Zypern)|Kampia]]
* [[Kampos (Zypern)|Kampos]]
* [[Kanli]]
* [[Kannavia]]
* [[Kapedes]]
* [[Karavostasi]]
* [[Kataliontas]]
* [[Kato Deftera]]
* [[Katokopia]]
* [[Kato Koutrafas]]
* [[Kato Moni]]
* [[Kato Pyrgos]]
* [[Kato Zodeia]]
* [[Katydata]]
* [[Kazivera]]
* [[Klirou]]
* [[Kokkina]]
* [[Kokkinotrimithia]]
* [[Korakou (Zypern)|Korakou]]
* [[Kotsiatis]]
* [[Kourou Monastiri]]
* [[Kyra (Zypern)|Kyra]]
* '''[[Kythrea]]'''
* [[Lagoudera]]
* '''[[Lakatamia]]'''
* '''[[Latsia]]'''
* [[Lazanias]]
* [[Lefka]]
* [[Linou]]
* [[Livadia (Nikosia)|Livadia]]
* [[Louroujina]]
* [[Loutros (Zypern)|Loutros]]
* [[Lympia]]
* [[Lythrodontas]]
* [[Malounta]]
* [[Mammari]]
* [[Hamitköy|Mandres]]
* [[Mansoura (Zypern)|Mansoura]]
* [[Margi]]
* [[Margo (Nikosia)|Margo]]
* [[Masari]]
* [[Mathiatis]]
* [[Meniko]]
* [[Mia Milia]]
* [[Mylikouri]]
* [[Mitsero]]
* [[Mora (Zypern)|Mora]]
* '''[[Morphou]]'''
* [[Mosfileri]]
* [[Moutoullas]]
* [[Neo Chorio (Nikosia)|Neo Chorio]]
* '''[[Nikosia]]'''
* [[Nikitari]]
* [[Nikitas]]
* [[Nisou]]
* [[Oikos (Zypern)|Oikos]]
* [[Orounta]]
* [[Ortaköy (Nikosia)|Ortaköy]]
* [[Pachyammos]]
* [[Palaichori Morphou]]
* [[Palaichori Oreinis]]
* [[Palaikythro]]
* [[Paliometocho]]
* [[Pano Deftera]]
* [[Pano Koutrafas]]
* [[Pano Pyrgos]]
* [[Pano Zodeia]]
* [[Pedoulas]]
* [[Pentageia]]
* [[Pera Orinis|Pera]]
* [[Pera Chorio]]
* [[Peristerona]]
* [[Peristeronari]]
* [[Petra (Zypern)|Petra]]
* [[Petra tou Digeni]]
* [[Pigenia]]
* [[Platanistasa]]
* [[Politiko]]
* [[Polystypos]]
* [[Potami]]
* [[Potamia (Zypern)|Potamia]]
* [[Prastio (Nikosia)|Prastio]]
* [[Psimolofou]]
* [[Pyrogi]]
* [[Saranti]]
* [[Selladi tou Appi]]
* [[Sia (Zypern)|Sia]]
* [[Sinaoros]]
* [[Skouriotissa]]
* [[Skylloura]]
* [[Spilia (Zypern)|Spilia]]
* '''[[Strovolos]]'''
* [[Syrianochori]]
* [[Temvria]]
* [[Trachoni (Nikosia)|Trachoni]]
* [[Trachonas]]
* [[Tsakistra]]
* '''[[Tseri]]'''
* [[Tymbou]]
* [[Variseia]]
* [[Voni]]
* [[Vroisha]]
* [[Vyzakia]]
* [[Xerovounos]]
* [[Xyliatos]]
{{div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun Bezierker op der Republik Zypern}}

[[Kategorie:Bezierker op Zypern|Nikosia]]</text>
      <sha1>87bouicofucqt9eyajix3ospe55hs5v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bezierk Paphos</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173492</id>
    <revision>
      <id>2685619</id>
      <parentid>2649476</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:50:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Bezierker op Zypern]]: „Paphos“</comment>
      <origin>2685619</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3227" sha1="d9hxk9qd1j8h4c80i5cjkxss67ix5h6" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft}}
De '''Bezierk Paphos''' ass e Bezierk an der Republik [[Zypern]]. Den Haaptuert ass d'Stad [[Paphos]]. De Bezierk ass a véier Stadbezierker ënnerdeelt: [[Paphos|Paphos (Haaptuert)]], [[Geroskipou]], [[Pegia]] und [[Polis Chrysochous]].

De Bezierk Paphos ass deen eenzege Bezierk, iwwer deen d'Republik Zypern déi vollstänneg Kontroll ausüübt.

== Gemengen ==
De Bezierk ëmfaasst 121 Gemengen a 4 Stied ''(déi si '''fett''' geschriwwen)'':

{{div col|colwidth=15em}}
* [[Acheleia]]
* [[Agia Marinouda]]
* [[Agia Varvara (Paphos)|Agia Varvara]]
* [[Agios Dimitrianos]]
* [[Agios Georgios (Paphos)|Agios Georgios]]
* [[Agios Ioannis (Paphos)|Agios Ioannis]]
* [[Agios Isidoros (Zypern)|Agios Isidoros]]
* [[Agios Nikolaos (Paphos)|Agios Nikolaos]]
* [[Akoursos]]
* [[Amargeti]]
* [[Anadiou]]
* [[Anarita]]
* [[Androlykou]]
* [[Argaka]]
* [[Arminou]]
* [[Armou]]
* [[Asprogia]]
* [[Axylou]]
* [[Ayia Marina Chrysochous]]
* [[Ayia Marina Kelokedharon]]
* [[Chloraka]]
* [[Choletria]]
* [[Choli (Zypern)|Choli]]
* [[Choulou]]
* [[Chrysochou]]
* [[Dhrousha]]
* [[Drymou]]
* [[Eledio]]
* [[Empa (Zypern)|Empa]]
* [[Episkopi (Paphos)|Episkopi]]
* [[Evretou]]
* [[Faleia]]
* [[Fasli (Zypern)|Fasli]]
* [[Fasoula (Paphos)|Fasoula]]
* [[Foinikas (Zypern)|Foinikas]]
* [[Fyti]]
* [[Galataria]]
* '''[[Geroskipou]]'''
* [[Gialia]]
* [[Giolou]]
* [[Goudi (Zypern)|Goudi]]
* [[Inia (Paphos)|Inia]]
* [[Istinjon (Zypern)|Istinjon]]
* [[Kallepia]]
* [[Kannaviou]]
* [[Karamoullides]]
* [[Kathikas]]
* [[Kato Akourdhalia]]
* [[Kato Arodes]]
* [[Kedares]]
* [[Kelokedara]]
* [[Kidasi]]
* [[Kilinia]]
* [[Kinousa]]
* [[Kissonerga]]
* [[Koili]]
* [[Konia (Zypern)|Konia]]
* [[Kouklia]]
* [[Kourtaka]]
* [[Kritou Marottou]]
* [[Kritou Terra]]
* [[Lapithiou]]
* [[Lasa (Zypern)|Lasa]]
* [[Lemona (Zypern)|Lemona]]
* [[Lempa (Zypern)|Lempa]]
* [[Letymvou]]
* [[Livadi (Paphos)|Livadi]]
* [[Loukrounou]]
* [[Lysos]]
* [[Makounta]]
* [[Mamonia]]
* [[Mamountali]]
* [[Mandria (Paphos)|Mandria]]
* [[Marathounta]]
* [[Maronas (Zypern)|Maronas]]
* [[Meladeia]]
* [[Melandra (Zypern)|Melandra]]
* [[Mesa Chorio]]
* [[Mesana]]
* [[Mesogi]]
* [[Milia (Paphos)|Milia]]
* [[Miliou]]
* [[Mousere]]
* [[Nata (Zypern)|Nata]]
* [[Nea Dimmata]]
* [[Neo Chorio (Paphos)|Neo Chorio]]
* [[Nikokleia]]
* [[Pano Akourdaleia]]
* [[Pano Archimandrita]]
* [[Pano Arodes]]
* [[Pano Panagia]]
* '''[[Paphos]]'''
* '''[[Pegeia]]'''
* [[Pelathousa]]
* [[Pentalia]]
* [[Peristerona (Paphos)|Peristerona]]
* [[Philousa Kelokedharon]]
* [[Philousa Khrysokhous]]
* [[Pitargou]]
* [[Polemi]]
* '''[[Polis (Zypern)]]'''
* [[Pomos]]
* [[Praitori]]
* [[Prastio (Paphos)|Prastio]]
* [[Psathi (Zypern)|Psathi]]
* [[Salamiou]]
* [[Sarama (Zypern)|Sarama]]
* [[Simou]]
* [[Skoulli]]
* [[Souskiou]]
* [[Statos–Agios Fotios]]
* [[Stavrokonnou]]
* [[Steni (Paphos)|Steni]]
* [[Stroumpi]]
* [[Tala (Zypern)|Tala]]
* [[Terra (Zypern)|Terra]]
* [[Theletra]]
* [[Thrinia]]
* [[Timi]]
* [[Trachypedoula]]
* [[Tremithousa]]
* [[Trimithousa]]
* [[Tsada]]
* [[Vretsia]]
* [[Zacharia (Zypern)|Zacharia]]
{{Div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun Bezierker op der Republik Zypern}}

[[Kategorie:Bezierker op Zypern|Paphos]]</text>
      <sha1>d9hxk9qd1j8h4c80i5cjkxss67ix5h6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Europäesche Parquet</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176258</id>
    <revision>
      <id>2685536</id>
      <parentid>2685243</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:46:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>.....</comment>
      <origin>2685536</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1330" sha1="8a0ibrpl3ry3h8yihaxwpmwido8z9ci" xml:space="preserve">{{Skizz}}
{{Infobox Verwaltung}}
[[Fichier:European Public Prosecutor member states.svg|thumb|250px|D'Memberstaate vum Europäesche Parquet (blo).]]
Den '''Europäesche Parquet''' (och '''Europäesch Staatsanwaltschaft'''; [[Englesch|en]]: ''European Public Prosecutor's Office'', [[Franséisch|fr]]: ''Parquet européen''), ass eng [[Agence (Europäesch Unioun)|Agence]] vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]], déi den 1. Juni 2021 offiziell gegrënnt gouf.

== Memberstaaten ==
=== Memberen ===
{{div col|cols=3}}
* {{AUT}}
* {{BEL}}
* {{BGR}}
* {{HRV}}
* {{CYP}}
* {{CZE}}
* {{EST}}
* {{FIN}}
* {{FRA}}
* {{DEU}}
* {{GRC}}
* {{HUN}}
* {{ITA}}
* {{LVA}}
* {{LTU}}
* {{LUX}}
* {{MLT}}
* {{NED}}
* {{POL}}
* {{POR}}
* {{ROU}}
* {{SVK}}
* {{SVN}}
* {{ESP}}
* {{SWE}}
{{div col end}}

=== Net-Memberen ===
* {{DNK}} (opt-out)
* {{IRL}} (opt-out, mat Méiglechkeet op eng opt-in)

== Procureur général ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; border:1px #AAAAFF solid&quot;
! N°
! Portrait
! Numm
! Amtszäit
! Heemechtsland
|-
! 1
| [[Fichier:Ziua Independenţei 2018 (Independence Day 2018) (41296108950) (cropped).jpg|alt=|98x98px]]
| [[Laura Codruța Kövesi]]
| 2021 – haut
|[[Rumänien]]
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Europa]]
[[Kategorie:Europäesch Unioun]]</text>
      <sha1>8a0ibrpl3ry3h8yihaxwpmwido8z9ci</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benotzer Diskussioun:Fiona Weber</title>
    <ns>3</ns>
    <id>176272</id>
    <revision>
      <id>2685349</id>
      <timestamp>2026-07-12T12:21:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Moien</comment>
      <origin>2685349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="113" sha1="bdzhx42ied8wsmxdwerm6lurafn0ru7" xml:space="preserve">{{Moien 2}--[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:21, 12. Jul. 2026 (UTC)
----</text>
      <sha1>bdzhx42ied8wsmxdwerm6lurafn0ru7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685350</id>
      <parentid>2685349</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:22:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="114" sha1="cegbiaoxhocwtsktkb0x32e0j7s3rly" xml:space="preserve">{{Moien 2}}--[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:21, 12. Jul. 2026 (UTC)
----</text>
      <sha1>cegbiaoxhocwtsktkb0x32e0j7s3rly</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benotzer:Fiona Weber</title>
    <ns>2</ns>
    <id>176273</id>
    <revision>
      <id>2685351</id>
      <timestamp>2026-07-12T12:22:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Info Benotzersäit</comment>
      <origin>2685351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22" sha1="58phlzi90zry1i2cnf0jgy1baay4z47" xml:space="preserve">{{Info Benotzersäit}}</text>
      <sha1>58phlzi90zry1i2cnf0jgy1baay4z47</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskussioun:Gemeng Rammerech</title>
    <ns>1</ns>
    <id>176274</id>
    <revision>
      <id>2685375</id>
      <timestamp>2026-07-12T14:17:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Neien Abschnitt /* Awunnerzuel */</comment>
      <origin>2685375</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="241" sha1="mgrf6xtisruqotbjooa0lge88iuitgt" xml:space="preserve">== Awunnerzuel ==

Mëtteg,

D'Gemeng Rammerech besteet zënter dem 1. Januar 1979, et gëtt awer schonn Awunnerzuelen vun 1821 un… komesch. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:17, 12. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>mgrf6xtisruqotbjooa0lge88iuitgt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cross of Iron</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176275</id>
    <revision>
      <id>2685391</id>
      <timestamp>2026-07-12T15:49:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <comment>neie Film</comment>
      <origin>2685391</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1898" sha1="gaxh5a1b61qqesecj8ewhl9bu8n20v5" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= 
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Sam Peckinpah]]
|Dréibuch=[[Julius J. Epstein]]&lt;br&gt;[[James Hamilton]]&lt;br&gt;[[Walter Kelley]]
|Fotografie=[[John Coquillon]]
|Faarftechnik=
|Format={{1,85:1}}
|Musek=[[Ernest Gold]]&lt;br&gt;[[Peter Thomas]]
|Schnëtt=[[Michael Ellis]]&lt;br&gt;[[Murray Jordan]]&lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Dekoren=
|Produzent=[[ Wolf C. Hartwig,]]&lt;br&gt;[[Arlene Sellers]] &lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Produktiounsgesellschaft=Anglo-EMI Productions&lt;br&gt; Rapid Film&lt;br&gt;Terra-Filmkunst&lt;br&gt; ITC Entertainment
|Haaptacteuren=[[James Coburn]] als Rolf Steiner &lt;br&gt;[[Maximilian Schell]] als Hauptmann von Stransky&lt;br&gt;[[James Mason]] als Oberst Brandt&lt;br&gt;[[David Warner]] als Hauptmann Kiesel&lt;br&gt;[[Klaus Löwitsch]] als Unteroffizier Krüger &lt;br&gt;[[Vadim Glowna]] als Kern&lt;br&gt;[[Roger Fritz]] als Triebig&lt;br&gt;[[Fred Stillkrauth]] als Karl Reisenauer&lt;br&gt;[[Michael Nowka]] als Dietz&lt;br&gt;[[Véronique Vendell]] als Marga &lt;br&gt;[[Senta Berger]] als Eva &lt;br&gt;[[Burkhard Driest]] als Maag&lt;br&gt;[[Arthur Brauss]] als Zoll&lt;br&gt;[[Dieter Schidor]] als Anselm&lt;br&gt;[[Igor Galo]] als Meyer&lt;br&gt;[[Slavko Štimac]] &lt;br&gt;[[Ivica Pajer]] als Hollerbach}}
'''Cross of Iron''' ass en [[Vereenegt Kinnekräich|britteach]]-[[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Sam Peckinpah]] aus dem Joer 1976 mam [[James Coburn]] a mam [[Maximilian Schell]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
Krichsfilm iwwer den [[Zweete Weltkrich]].

== Um Spaweck ==
[https://www.filmportal.de/film/steiner-das-eiserne-kreuz_3605469c256e4ca58254a822aea75b9b filmportal.de]
{{Autoritéitskontroll}}


{{DEFAULTSORT:Sam Peckinpah}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Brittesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer iwwer den Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Däitsch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Brittesch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Filmer 1974]] 
[[Kategorie:Filmer vum Michael Verhoeven]]</text>
      <sha1>gaxh5a1b61qqesecj8ewhl9bu8n20v5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685397</id>
      <parentid>2685391</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:55:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Kategorie</comment>
      <origin>2685397</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1898" sha1="kv8q139dm5221x43itf04bfz9e55kz3" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= 
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Sam Peckinpah]]
|Dréibuch=[[Julius J. Epstein]]&lt;br&gt;[[James Hamilton]]&lt;br&gt;[[Walter Kelley]]
|Fotografie=[[John Coquillon]]
|Faarftechnik=
|Format={{1,85:1}}
|Musek=[[Ernest Gold]]&lt;br&gt;[[Peter Thomas]]
|Schnëtt=[[Michael Ellis]]&lt;br&gt;[[Murray Jordan]]&lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Dekoren=
|Produzent=[[ Wolf C. Hartwig,]]&lt;br&gt;[[Arlene Sellers]] &lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Produktiounsgesellschaft=Anglo-EMI Productions&lt;br&gt; Rapid Film&lt;br&gt;Terra-Filmkunst&lt;br&gt; ITC Entertainment
|Haaptacteuren=[[James Coburn]] als Rolf Steiner &lt;br&gt;[[Maximilian Schell]] als Hauptmann von Stransky&lt;br&gt;[[James Mason]] als Oberst Brandt&lt;br&gt;[[David Warner]] als Hauptmann Kiesel&lt;br&gt;[[Klaus Löwitsch]] als Unteroffizier Krüger &lt;br&gt;[[Vadim Glowna]] als Kern&lt;br&gt;[[Roger Fritz]] als Triebig&lt;br&gt;[[Fred Stillkrauth]] als Karl Reisenauer&lt;br&gt;[[Michael Nowka]] als Dietz&lt;br&gt;[[Véronique Vendell]] als Marga &lt;br&gt;[[Senta Berger]] als Eva &lt;br&gt;[[Burkhard Driest]] als Maag&lt;br&gt;[[Arthur Brauss]] als Zoll&lt;br&gt;[[Dieter Schidor]] als Anselm&lt;br&gt;[[Igor Galo]] als Meyer&lt;br&gt;[[Slavko Štimac]] &lt;br&gt;[[Ivica Pajer]] als Hollerbach}}
'''Cross of Iron''' ass en [[Vereenegt Kinnekräich|britteach]]-[[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Sam Peckinpah]] aus dem Joer 1976 mam [[James Coburn]] a mam [[Maximilian Schell]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
Krichsfilm iwwer den [[Zweete Weltkrich]].

== Um Spaweck ==
[https://www.filmportal.de/film/steiner-das-eiserne-kreuz_3605469c256e4ca58254a822aea75b9b filmportal.de]
{{Autoritéitskontroll}}


{{DEFAULTSORT:Cross of Iron}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Brittesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer iwwer den Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Däitsch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Brittesch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Filmer 1974]] 
[[Kategorie:Filmer vum Michael Verhoeven]]</text>
      <sha1>kv8q139dm5221x43itf04bfz9e55kz3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685399</id>
      <parentid>2685397</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:56:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685399</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1898" sha1="3lkcsw3il7d8p3t43v6d28yvaauccc7" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= 
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Sam Peckinpah]]
|Dréibuch=[[Julius J. Epstein]]&lt;br&gt;[[James Hamilton]]&lt;br&gt;[[Walter Kelley]]
|Fotografie=[[John Coquillon]]
|Faarftechnik=
|Format={{1,85:1}}
|Musek=[[Ernest Gold]]&lt;br&gt;[[Peter Thomas]]
|Schnëtt=[[Michael Ellis]]&lt;br&gt;[[Murray Jordan]]&lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Dekoren=
|Produzent=[[ Wolf C. Hartwig,]]&lt;br&gt;[[Arlene Sellers]] &lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Produktiounsgesellschaft=Anglo-EMI Productions&lt;br&gt; Rapid Film&lt;br&gt;Terra-Filmkunst&lt;br&gt; ITC Entertainment
|Haaptacteuren=[[James Coburn]] als Rolf Steiner &lt;br&gt;[[Maximilian Schell]] als Hauptmann von Stransky&lt;br&gt;[[James Mason]] als Oberst Brandt&lt;br&gt;[[David Warner]] als Hauptmann Kiesel&lt;br&gt;[[Klaus Löwitsch]] als Unteroffizier Krüger &lt;br&gt;[[Vadim Glowna]] als Kern&lt;br&gt;[[Roger Fritz]] als Triebig&lt;br&gt;[[Fred Stillkrauth]] als Karl Reisenauer&lt;br&gt;[[Michael Nowka]] als Dietz&lt;br&gt;[[Véronique Vendell]] als Marga &lt;br&gt;[[Senta Berger]] als Eva &lt;br&gt;[[Burkhard Driest]] als Maag&lt;br&gt;[[Arthur Brauss]] als Zoll&lt;br&gt;[[Dieter Schidor]] als Anselm&lt;br&gt;[[Igor Galo]] als Meyer&lt;br&gt;[[Slavko Štimac]] &lt;br&gt;[[Ivica Pajer]] als Hollerbach}}
'''Cross of Iron''' ass en [[Vereenegt Kinnekräich|brittesch]]-[[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Sam Peckinpah]] aus dem Joer 1976 mam [[James Coburn]] a mam [[Maximilian Schell]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
Krichsfilm iwwer den [[Zweete Weltkrich]].

== Um Spaweck ==
[https://www.filmportal.de/film/steiner-das-eiserne-kreuz_3605469c256e4ca58254a822aea75b9b filmportal.de]
{{Autoritéitskontroll}}


{{DEFAULTSORT:Cross of Iron}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Brittesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer iwwer den Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Däitsch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Brittesch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Filmer 1974]] 
[[Kategorie:Filmer vum Michael Verhoeven]]</text>
      <sha1>3lkcsw3il7d8p3t43v6d28yvaauccc7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685400</id>
      <parentid>2685399</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T15:57:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685400</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1893" sha1="1r4fco35737q36d0ixb111jnabd7vk5" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= 
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Sam Peckinpah]]
|Dréibuch=[[Julius J. Epstein]]&lt;br&gt;[[James Hamilton]]&lt;br&gt;[[Walter Kelley]]
|Fotografie=[[John Coquillon]]
|Faarftechnik=
|Format={{1,85:1}}
|Musek=[[Ernest Gold]]&lt;br&gt;[[Peter Thomas]]
|Schnëtt=[[Michael Ellis]]&lt;br&gt;[[Murray Jordan]]&lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Dekoren=
|Produzent=[[ Wolf C. Hartwig,]]&lt;br&gt;[[Arlene Sellers]] &lt;br&gt;[[Tony Lawson]]
|Produktiounsgesellschaft=Anglo-EMI Productions&lt;br&gt; Rapid Film&lt;br&gt;Terra-Filmkunst&lt;br&gt; ITC Entertainment
|Haaptacteuren=[[James Coburn]] als Rolf Steiner &lt;br&gt;[[Maximilian Schell]] als Hauptmann von Stransky&lt;br&gt;[[James Mason]] als Oberst Brandt&lt;br&gt;[[David Warner]] als Hauptmann Kiesel&lt;br&gt;[[Klaus Löwitsch]] als Unteroffizier Krüger &lt;br&gt;[[Vadim Glowna]] als Kern&lt;br&gt;[[Roger Fritz]] als Triebig&lt;br&gt;[[Fred Stillkrauth]] als Karl Reisenauer&lt;br&gt;[[Michael Nowka]] als Dietz&lt;br&gt;[[Véronique Vendell]] als Marga &lt;br&gt;[[Senta Berger]] als Eva &lt;br&gt;[[Burkhard Driest]] als Maag&lt;br&gt;[[Arthur Brauss]] als Zoll&lt;br&gt;[[Dieter Schidor]] als Anselm&lt;br&gt;[[Igor Galo]] als Meyer&lt;br&gt;[[Slavko Štimac]] &lt;br&gt;[[Ivica Pajer]] als Hollerbach}}
'''Cross of Iron''' ass e [[Vereenegt Kinnekräich|brittesch]]-[[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Sam Peckinpah]] aus dem Joer 1977 mam [[James Coburn]] a mam [[Maximilian Schell]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
Krichsfilm iwwer den [[Zweete Weltkrich]].

== Um Spaweck ==
[https://www.filmportal.de/film/steiner-das-eiserne-kreuz_3605469c256e4ca58254a822aea75b9b filmportal.de]
{{Autoritéitskontroll}}


{{DEFAULTSORT:Cross of Iron}}
[[Kategorie:Däitsch Filmer]]
[[Kategorie:Brittesch Filmer]]
[[Kategorie:Filmer iwwer den Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:Däitsch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Brittesch Krichsfilmer]]
[[Kategorie:Filmer 1977]] 
[[Kategorie:Filmer vum Sam Peckinpah]]</text>
      <sha1>1r4fco35737q36d0ixb111jnabd7vk5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Housenerbarrière</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176276</id>
    <redirect title="Housener Barrière" />
    <revision>
      <id>2685406</id>
      <timestamp>2026-07-12T16:08:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>De(n) GilPe huet d'Säit [[Housenerbarrière]] op [[Housener Barrière]] geréckelt: Schreifweis CPLL</comment>
      <origin>2685406</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35" sha1="4a68g9encogfcs7c3l24ddnct1o7ntc" xml:space="preserve">#VIRULEEDUNG [[Housener Barrière]]</text>
      <sha1>4a68g9encogfcs7c3l24ddnct1o7ntc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Una donna di seconda mano</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176277</id>
    <revision>
      <id>2685419</id>
      <timestamp>2026-07-12T17:44:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <comment>neie Film</comment>
      <origin>2685419</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1234" sha1="rud8htxr5i7rrw9ejhuysya9i635ay3" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= 
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Pino Tosini]]
|Dréibuch=[[ Sergio Perillo]]&lt;br&gt;[[Piero Regnoli,]]&lt;br&gt;[[ Renato Izzo]]
|Fotografie=[[Antonio Nardi]]
|Faarftechnik=
|Format=
|Musek=[[Michele Francesio]]
|Schnëtt=[[Enzo Micarelli]]
|Dekoren=[[ Massimo Lentini]]
|Produzent=
|Produktiounsgesellschaft=Boxer Film
|Haaptacteuren=[[ Senta Berger]] als Nerina&lt;br&gt;[[Enrico Maria Salerno]] als Augusto &lt;br&gt;[[Bruno Valente]] als Luca &lt;br&gt;[[Rena Niehaus]] als Simona&lt;br&gt;[[ Macha Méril]] als Clelia&lt;br&gt;[[ Stefano Satta Flores]] als Sergio&lt;br&gt;[[ Stefano Amato]] als Ciccia&lt;br&gt;[[ Antiniska Nemour| Antinesca Nemour]] als Virginia&lt;br&gt;[[Filippo De Gara]]&lt;br&gt;[[ Dina Castigliego]]&lt;br&gt;[[ Rina Centa]] }}
'''Una donna di seconda mano''' ass en [[Italien|italieenesche]] Film vum [[Pino Tosini]] aus dem Joer 1977 mat der [[Senta Berger]] a mam [[Enrico Maria Salerno]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
{{Kapitel Info feelt}}

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}


{{DEFAULTSORT:Una donna di seconda mano}}
[[Kategorie:Italieenesch Filmer]]
[[Kategorie:Italieenesch Filmdramen]]
[[Kategorie:Filmer 1977]] 
[[Kategorie:Filmer vum Pino Tosini]]</text>
      <sha1>rud8htxr5i7rrw9ejhuysya9i635ay3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Filmer vum Pino Tosini</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176278</id>
    <revision>
      <id>2685420</id>
      <timestamp>2026-07-12T17:46:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <comment>nei</comment>
      <origin>2685420</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="142" sha1="3hnxvlryqkxoze2n0gt0vles1gp2qta" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|Filmer vum [[Pino Tosini]]}}
{{Commonscat}}

{{DEFAULTSORT:Tosini Pino}}
[[Kategorie:Filmer vun italieenesche Regisseuren]]</text>
      <sha1>3hnxvlryqkxoze2n0gt0vles1gp2qta</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ritratto di borghesia in nero</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176279</id>
    <revision>
      <id>2685423</id>
      <timestamp>2026-07-12T17:50:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <comment>neie Film</comment>
      <origin>2685423</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1482" sha1="iyjvyw957jgh9rkdg4zka58knozki7i" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= 
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Tonino Cervi]]
|Dréibuch=Tonino Cervi&lt;br&gt;[[Cesare Frugoni]]&lt;br&gt;[[Goffredo Parise]]&lt;br&gt;[[Renato Izzo]]
|Fotografie=[[Armando Nannuzzi]]
|Faarftechnik=
|Format={{1,85:1}}
|Musek=[[Vince Tempera]]
|Schnëtt=[[Nino Baragli]]
|Dekoren=[[Luigi Scaccianoce]]
|Produzent=[[Piero La Mantia]]
|Produktiounsgesellschaft=Mars Film Produzione
|Haaptacteuren=[[Ornella Muti]] als Elena Mazzarini&lt;br&gt;[[Senta Berger]] als Carla Richter&lt;br&gt;[[Capucine]] als Amalia Mazzarini&lt;br&gt;[[Christian Borromeo]] als Renato Richter&lt;br&gt;[[Stefano Patrizi]] als Mattia Morandi&lt;br&gt;[[Mattia Sbragia]] als Edoardo Mazzarini&lt;br&gt;[[Giuliana Calandra]] &lt;br&gt;[[Paolo Bonacelli]] als Riccardo Mazzarini&lt;br&gt;[[Maria Monti]] als Linda&lt;br&gt;[[Eros Pagni]] als Franchetti&lt;br&gt;[[Giancarlo Sbragia]] als Maffei&lt;br&gt;[[Antonia Cancellieri]] &lt;br&gt;[[Suzanne Creese Bates]] &lt;br&gt;[[Raffaele Di Mario]]&lt;br&gt;[[Giancarlo Marinangeli]]&lt;br&gt;[[Giovanni Caenazzo]] }}
'''Ritratto di borghesia in nero''' ass en [[Italien|italieenesche]] Film vum [[Tonino Cervi]] aus dem Joer 1978 mat der [[Ornella Muti]] a mat der [[Senta Berger]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
{{Kapitel Info feelt}}

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}


{{DEFAULTSORT:Ritratto di borghesia in nero]]
[[Kategorie:Italieenesch Filmer]]
[[Kategorie:Italieenesch Filmdramen]]
[[Kategorie:Filmer 1978]] 
[[Kategorie:Filmer vum Tonino Cervi]]</text>
      <sha1>iyjvyw957jgh9rkdg4zka58knozki7i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685425</id>
      <parentid>2685423</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T17:53:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johnny Chicago</username>
        <id>17</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685425</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1482" sha1="43hyjmprv2k4acqlsrd5vhfr1jujwft" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland= 
|Produktiounsjoer =
|Dauer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Tonino Cervi]]
|Dréibuch=Tonino Cervi&lt;br&gt;[[Cesare Frugoni]]&lt;br&gt;[[Goffredo Parise]]&lt;br&gt;[[Renato Izzo]]
|Fotografie=[[Armando Nannuzzi]]
|Faarftechnik=
|Format={{1,85:1}}
|Musek=[[Vince Tempera]]
|Schnëtt=[[Nino Baragli]]
|Dekoren=[[Luigi Scaccianoce]]
|Produzent=[[Piero La Mantia]]
|Produktiounsgesellschaft=Mars Film Produzione
|Haaptacteuren=[[Ornella Muti]] als Elena Mazzarini&lt;br&gt;[[Senta Berger]] als Carla Richter&lt;br&gt;[[Capucine]] als Amalia Mazzarini&lt;br&gt;[[Christian Borromeo]] als Renato Richter&lt;br&gt;[[Stefano Patrizi]] als Mattia Morandi&lt;br&gt;[[Mattia Sbragia]] als Edoardo Mazzarini&lt;br&gt;[[Giuliana Calandra]] &lt;br&gt;[[Paolo Bonacelli]] als Riccardo Mazzarini&lt;br&gt;[[Maria Monti]] als Linda&lt;br&gt;[[Eros Pagni]] als Franchetti&lt;br&gt;[[Giancarlo Sbragia]] als Maffei&lt;br&gt;[[Antonia Cancellieri]] &lt;br&gt;[[Suzanne Creese Bates]] &lt;br&gt;[[Raffaele Di Mario]]&lt;br&gt;[[Giancarlo Marinangeli]]&lt;br&gt;[[Giovanni Caenazzo]] }}
'''Ritratto di borghesia in nero''' ass en [[Italien|italieenesche]] Film vum [[Tonino Cervi]] aus dem Joer 1978 mat der [[Ornella Muti]] a mat der [[Senta Berger]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
{{Kapitel Info feelt}}

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}


{{DEFAULTSORT:Ritratto di borghesia in nero}}
[[Kategorie:Italieenesch Filmer]]
[[Kategorie:Italieenesch Filmdramen]]
[[Kategorie:Filmer 1978]] 
[[Kategorie:Filmer vum Tonino Cervi]]</text>
      <sha1>43hyjmprv2k4acqlsrd5vhfr1jujwft</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskussioun:Wollef</title>
    <ns>1</ns>
    <id>176280</id>
    <revision>
      <id>2685438</id>
      <timestamp>2026-07-12T19:45:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Neien Abschnitt /* Lëscht */</comment>
      <origin>2685438</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="228" sha1="p8vv3qnut1em65t4pk3t9f5pyyeg7md" xml:space="preserve">== Lëscht ==

Am Ernest Faber senger Lëscht sinn nach eng Rëtsch Uertschaften / Ausdréck an d'Lëtzebuergescht z'iwwersetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:45, 12. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>p8vv3qnut1em65t4pk3t9f5pyyeg7md</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685439</id>
      <parentid>2685438</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T19:46:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Neien Abschnitt /* Jéngt */</comment>
      <origin>2685439</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="374" sha1="486n0cqaru1vwf7hmtk8d8bo11sy3f9" xml:space="preserve">== Lëscht ==

Am Ernest Faber senger Lëscht sinn nach eng Rëtsch Uertschaften / Ausdréck an d'Lëtzebuergescht z'iwwersetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:45, 12. Jul. 2026 (UTC)

==  Jéngt ==

Wat ass en / eng „Jéngt“? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:46, 12. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>486n0cqaru1vwf7hmtk8d8bo11sy3f9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685457</id>
      <parentid>2685439</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T06:59:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dewilda</username>
        <id>51264</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lëscht */ Äntweren</comment>
      <origin>2685457</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="591" sha1="fe3e7a6v6nf6zp2t0z3avgbfit26661" xml:space="preserve">== Lëscht ==

Am Ernest Faber senger Lëscht sinn nach eng Rëtsch Uertschaften / Ausdréck an d'Lëtzebuergescht z'iwwersetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:45, 12. Jul. 2026 (UTC)

:Gudde Moien,
:ech wollt d'Kolonne &quot;Wien&quot;, &quot;Wou&quot; a &quot;Wat&quot; esou loossen, well se esou an der original Lescht sinn. [[Benotzer:Dewilda|Dewilda]] ([[Benotzer Diskussioun:Dewilda|Diskussioun]]) 06:59, 13. Jul. 2026 (UTC)

==  Jéngt ==

Wat ass en / eng „Jéngt“? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:46, 12. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>fe3e7a6v6nf6zp2t0z3avgbfit26661</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685458</id>
      <parentid>2685457</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T07:03:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dewilda</username>
        <id>51264</id>
      </contributor>
      <comment>/* Jéngt */ Äntweren</comment>
      <origin>2685458</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="839" sha1="s60bi9yms8yugevtsxxzk03lr53qbzf" xml:space="preserve">== Lëscht ==

Am Ernest Faber senger Lëscht sinn nach eng Rëtsch Uertschaften / Ausdréck an d'Lëtzebuergescht z'iwwersetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:45, 12. Jul. 2026 (UTC)

:Gudde Moien,
:ech wollt d'Kolonne &quot;Wien&quot;, &quot;Wou&quot; a &quot;Wat&quot; esou loossen, well se esou an der original Lescht sinn. [[Benotzer:Dewilda|Dewilda]] ([[Benotzer Diskussioun:Dewilda|Diskussioun]]) 06:59, 13. Jul. 2026 (UTC)

==  Jéngt ==

Wat ass en / eng „Jéngt“? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:46, 12. Jul. 2026 (UTC)

:Gudde Moien,
:am LWB  Jéngt, Jingt (lok. Jëngt) F.: «neu ausschlagender Eichenschälwald».
:Misst een an den Artikel &quot;Louheck&quot; bäisetzen. [[Benotzer:Dewilda|Dewilda]] ([[Benotzer Diskussioun:Dewilda|Diskussioun]]) 07:03, 13. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>s60bi9yms8yugevtsxxzk03lr53qbzf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685465</id>
      <parentid>2685458</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:11:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Jéngt */ Äntweren</comment>
      <origin>2685465</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="991" sha1="4zwukohbjuz29om1fmqwmrzepnh0pli" xml:space="preserve">== Lëscht ==

Am Ernest Faber senger Lëscht sinn nach eng Rëtsch Uertschaften / Ausdréck an d'Lëtzebuergescht z'iwwersetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:45, 12. Jul. 2026 (UTC)

:Gudde Moien,
:ech wollt d'Kolonne &quot;Wien&quot;, &quot;Wou&quot; a &quot;Wat&quot; esou loossen, well se esou an der original Lescht sinn. [[Benotzer:Dewilda|Dewilda]] ([[Benotzer Diskussioun:Dewilda|Diskussioun]]) 06:59, 13. Jul. 2026 (UTC)

==  Jéngt ==

Wat ass en / eng „Jéngt“? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:46, 12. Jul. 2026 (UTC)

:Gudde Moien,
:am LWB  Jéngt, Jingt (lok. Jëngt) F.: «neu ausschlagender Eichenschälwald».
:Misst een an den Artikel &quot;Louheck&quot; bäisetzen. [[Benotzer:Dewilda|Dewilda]] ([[Benotzer Diskussioun:Dewilda|Diskussioun]]) 07:03, 13. Jul. 2026 (UTC)
::A jo, ech hat dat am LWB effektiv iwwersinn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:11, 13. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>4zwukohbjuz29om1fmqwmrzepnh0pli</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685466</id>
      <parentid>2685465</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:16:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lëscht */ Äntweren</comment>
      <origin>2685466</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1284" sha1="1iy0f4vrqf3vtunqunbeiof05fdwotd" xml:space="preserve">== Lëscht ==

Am Ernest Faber senger Lëscht sinn nach eng Rëtsch Uertschaften / Ausdréck an d'Lëtzebuergescht z'iwwersetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:45, 12. Jul. 2026 (UTC)

:Gudde Moien,
:ech wollt d'Kolonne &quot;Wien&quot;, &quot;Wou&quot; a &quot;Wat&quot; esou loossen, well se esou an der original Lescht sinn. [[Benotzer:Dewilda|Dewilda]] ([[Benotzer Diskussioun:Dewilda|Diskussioun]]) 06:59, 13. Jul. 2026 (UTC)
::Ech fannen et awer komesch, wann z. B. bei &quot;Wou&quot; ''Winseler ''steet an niewendrun bei der Gemeng da ''Wanseler''. Ech géif et wéi gesot besser fannen, wann all Uertschaftsnimm op lb wären. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:16, 13. Jul. 2026 (UTC)

==  Jéngt ==

Wat ass en / eng „Jéngt“? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:46, 12. Jul. 2026 (UTC)

:Gudde Moien,
:am LWB  Jéngt, Jingt (lok. Jëngt) F.: «neu ausschlagender Eichenschälwald».
:Misst een an den Artikel &quot;Louheck&quot; bäisetzen. [[Benotzer:Dewilda|Dewilda]] ([[Benotzer Diskussioun:Dewilda|Diskussioun]]) 07:03, 13. Jul. 2026 (UTC)
::A jo, ech hat dat am LWB effektiv iwwersinn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:11, 13. Jul. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>1iy0f4vrqf3vtunqunbeiof05fdwotd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hamad bin Chalifa Al Thani</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176281</id>
    <revision>
      <id>2685459</id>
      <timestamp>2026-07-13T07:16:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>dëst an dat vun de: iwwersat.</comment>
      <origin>2685459</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1190" sha1="igrduvkk0tth26y7ccvfuscf6scjcwj" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer [[1952]] zu [[Doha]] a gestuerwen den oder virum  12. Juli [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der wäitleefeger Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[ Al Jasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad Al Thani ]] zeréckgetrueden.

{{Autoritéitskontroll}}
[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]</text>
      <sha1>igrduvkk0tth26y7ccvfuscf6scjcwj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685460</id>
      <parentid>2685459</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T07:18:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685460</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1192" sha1="818r3xshju4cakfw2jq77vyn0tqym35" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer [[1952]] zu [[Doha]] a gestuerwen den oder virum  12. Juli [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der wäitleefeger Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad Al Thani ]] zeréckgetrueden.

{{Autoritéitskontroll}}
[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]</text>
      <sha1>818r3xshju4cakfw2jq77vyn0tqym35</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685480</id>
      <parentid>2685460</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:08:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Gestuerwen 2026]] derbäigesat</comment>
      <origin>2685480</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1222" sha1="9dbyb4ifwt31cywqxazmk8ga1v7ltfh" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer [[1952]] zu [[Doha]] a gestuerwen den oder virum  12. Juli [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der wäitleefeger Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad Al Thani ]] zeréckgetrueden.

{{Autoritéitskontroll}}
[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]</text>
      <sha1>9dbyb4ifwt31cywqxazmk8ga1v7ltfh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685495</id>
      <parentid>2685480</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:18:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2685495</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1215" sha1="et5uyvxcuejlzu1dzn6nlmfxyw6x7m1" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer [[1952]] zu [[Doha]] a gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der wäitleefeger Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad Al Thani ]] zeréckgetrueden.

{{Autoritéitskontroll}}
[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]</text>
      <sha1>et5uyvxcuejlzu1dzn6nlmfxyw6x7m1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685594</id>
      <parentid>2685495</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:13:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2685594</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1249" sha1="k6h9qv3wwrd0jtc5ck0rkvm3t65ygx7" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer [[1952]] zu [[Doha]], a gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der wäitleefeger Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad Al Thani]] zeréckgetrueden.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]</text>
      <sha1>k6h9qv3wwrd0jtc5ck0rkvm3t65ygx7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685595</id>
      <parentid>2685594</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:14:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ wéi an der Infobox</comment>
      <origin>2685595</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1275" sha1="l1duaiwuvr4hn7bux7fbruevyxi7o9c" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer den [[1. Januar]] [[1952]] zu [[Doha]], an och do gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der wäitleefeger Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad Al Thani]] zeréckgetrueden.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]</text>
      <sha1>l1duaiwuvr4hn7bux7fbruevyxi7o9c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685597</id>
      <parentid>2685595</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:15:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>2685597</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1275" sha1="siddvlaiup0n7c15yc1kjajr7yboudo" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer den [[1. Januar]] [[1952]] zu [[Doha]], an och do gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der wäitleefeger Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad al-Thani]] zeréckgetrueden.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]</text>
      <sha1>siddvlaiup0n7c15yc1kjajr7yboudo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685599</id>
      <parentid>2685597</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:19:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>De Sënn vu wäitlefeg ass net dat</comment>
      <origin>2685599</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1270" sha1="l6vaabikfmodgqfp2zi6q4u1sxojskd" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer den [[1. Januar]] [[1952]] zu [[Doha]], an och do gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der grousser Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert, als éischt Land an der Golfregioun dat aktivt a passivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament dat gewielt gouf geschaf. Hien huet ë.a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad al-Thani]] zeréckgetrueden.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]</text>
      <sha1>l6vaabikfmodgqfp2zi6q4u1sxojskd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685600</id>
      <parentid>2685599</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:24:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>......</comment>
      <origin>2685600</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1302" sha1="q7a47f16pobl03uwdv4kf8yrw1trn5b" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer den [[1. Januar]] [[1952]] zu [[Doha]], an och do gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der grousser Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert. Als éischt Land an der Golfregioun gouf dat aktiivt a passiivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament, dat gewielt gouf, geschaf. Hien huet ë.&amp;nbsp;a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad al-Thani]] [[Trounwiessel|zeréckgetrueden]].

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]</text>
      <sha1>q7a47f16pobl03uwdv4kf8yrw1trn5b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685601</id>
      <parentid>2685600</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:24:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Grand-croix de la Légion d'honneur]] derbäigesat</comment>
      <origin>2685601</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1352" sha1="de6gbdpkjkz2lqn83kwmqrybepehelv" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer den [[1. Januar]] [[1952]] zu [[Doha]], an och do gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der grousser Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert. Als éischt Land an der Golfregioun gouf dat aktiivt a passiivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament, dat gewielt gouf, geschaf. Hien huet ë.&amp;nbsp;a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad al-Thani]] [[Trounwiessel|zeréckgetrueden]].

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]
[[Kategorie:Grand-croix de la Légion d'honneur]]</text>
      <sha1>de6gbdpkjkz2lqn83kwmqrybepehelv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685602</id>
      <parentid>2685601</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:25:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Sonderstufe des Großkreuzes vum Bundesverdienstkreuz]] derbäigesat</comment>
      <origin>2685602</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1420" sha1="gsb249arr33rapqob2emonudd1incvw" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De Scheich '''Hamad bin Chalifa bin Hamad bin Abdullah bin Dschasim bin Muhammed Al Thani''' ([[Arabesch|ar.]]: حمد بن خليفة آل ثاني) gebuer den [[1. Januar]] [[1952]] zu [[Doha]], an och do gestuerwen den [[12. Juli]] [[2026]], war vun 1995 bis 2013 de Staatschef (&quot;Emir&quot;) vum Emirat [[Katar]].

Hie war Member vun der grousser Famill [[Al Thani]], aus där zanter dem 19. Joerhonnert d'Herrscher vum Katar ervirgoungen.

Hien huet eng Militärausbildung zu Sandhurst gemaach, a gouf 1976 Generolmajouer &lt;!-- de: &quot;Generalmajor&quot;--&gt;vun der katarescher Arméi. 1977 gouf hien zum [[Krounprënz]] an  zum Verdeedegungsminister ernannt.  1995 huet hie säi Papp, dee grad amm Ausland war, fir ofgesat erkläre gelooss a sech zum Staatschef ernannt.

An de Joren dono huet hien d'Land no an no moderniséiert. Als éischt Land an der Golfregioun gouf dat aktiivt a passiivt Walrecht fir Fraen agefouert an e Parlament, dat gewielt gouf, geschaf. Hien huet ë.&amp;nbsp;a. den Televisiounssender [[Al-Dschasira]] geschaf.

2013 ass hien zu Gonschte vu sengem Jong [[Tamim bin Hamad al-Thani]] [[Trounwiessel|zeréckgetrueden]].

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Emire vum Katar]]
[[Kategorie:Gebuer 1952]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2026]]
[[Kategorie:Grand-croix de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Sonderstufe des Großkreuzes vum Bundesverdienstkreuz]]</text>
      <sha1>gsb249arr33rapqob2emonudd1incvw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hamad bin Khalifa Al Thani</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176282</id>
    <redirect title="Hamad bin Chalifa Al Thani" />
    <revision>
      <id>2685479</id>
      <timestamp>2026-07-13T09:07:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>verschidden Transkriptiounsweisen</comment>
      <origin>2685479</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43" sha1="6xoiuf8elf7e5h7l27xlsg7vmrgodoq" xml:space="preserve">#VIRULEEDUNG [[Hamad bin Chalifa Al Thani]]</text>
      <sha1>6xoiuf8elf7e5h7l27xlsg7vmrgodoq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Al-Dschasira</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176283</id>
    <redirect title="Al Jazeera" />
    <revision>
      <id>2685482</id>
      <timestamp>2026-07-13T09:13:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>De(n) Zinneke huet d'Säit [[Al-Dschasira]] op [[Al Jazeera]] geréckelt an dobäi gouf eng Viruleedung iwwerschriwwen: geleefeg Schreifweis a laténgesche Buschtawen</comment>
      <origin>2685482</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27" sha1="p0siaviyh6340m0n53h2i4oezyn48fh" xml:space="preserve">#VIRULEEDUNG [[Al Jazeera]]</text>
      <sha1>p0siaviyh6340m0n53h2i4oezyn48fh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskussioun:Al-Dschasira</title>
    <ns>1</ns>
    <id>176284</id>
    <redirect title="Diskussioun:Al Jazeera" />
    <revision>
      <id>2685484</id>
      <timestamp>2026-07-13T09:13:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>De(n) Zinneke huet d'Säit [[Diskussioun:Al-Dschasira]] op [[Diskussioun:Al Jazeera]] geréckelt: geleefeg Schreifweis a laténgesche Buschtawen</comment>
      <origin>2685484</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="39" sha1="6g94samp84x059xdvphw3b0nixv2f9j" xml:space="preserve">#VIRULEEDUNG [[Diskussioun:Al Jazeera]]</text>
      <sha1>6g94samp84x059xdvphw3b0nixv2f9j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Ardèche</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176285</id>
    <revision>
      <id>2685555</id>
      <timestamp>2026-07-13T09:56:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685555</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160" sha1="dcquj7caglx3ldenf3dzrkg2t8zn4a9" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Ardèche]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Ardèche]]
[[Kategorie:Departement Ardèche]]</text>
      <sha1>dcquj7caglx3ldenf3dzrkg2t8zn4a9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Charente</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176286</id>
    <revision>
      <id>2685560</id>
      <timestamp>2026-07-13T09:57:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685560</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160" sha1="2z82cfzqu0c81nz5va2jpexv57kb13t" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Charente]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Charente]]
[[Kategorie:Departement Charente]]</text>
      <sha1>2z82cfzqu0c81nz5va2jpexv57kb13t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Charente-Maritime</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176287</id>
    <revision>
      <id>2685565</id>
      <timestamp>2026-07-13T09:58:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685565</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="187" sha1="olfh5oqy5vjnle1x0ch8o49d4aa18my" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Charente-Maritime]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Charente-Maritime]]
[[Kategorie:Departement Charente-Maritime]]</text>
      <sha1>olfh5oqy5vjnle1x0ch8o49d4aa18my</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Cher</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176288</id>
    <revision>
      <id>2685566</id>
      <timestamp>2026-07-13T09:59:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685566</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="148" sha1="860zdx8xls5m0m6fuihlzsi0b4mot54" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Cher]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Cher]]
[[Kategorie:Departement Cher]]</text>
      <sha1>860zdx8xls5m0m6fuihlzsi0b4mot54</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Haute-Loire</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176289</id>
    <revision>
      <id>2685568</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:00:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685568</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="169" sha1="bm4msum4ofi22meet0pssn15kit4is8" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Haute-Loire]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Haute-Loire]]
[[Kategorie:Departement Haute-Loire]]</text>
      <sha1>bm4msum4ofi22meet0pssn15kit4is8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Haute-Vienne</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176290</id>
    <revision>
      <id>2685570</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:01:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685570</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="172" sha1="83tamo7syfo2mupxsez35qhutl8hfyf" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Haute-Vienne]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Haute-Vienne]]
[[Kategorie:Departement Haute-Vienne]]</text>
      <sha1>83tamo7syfo2mupxsez35qhutl8hfyf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Indre-et-Loire</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176291</id>
    <revision>
      <id>2685571</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:01:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685571</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="178" sha1="26m39gjbjtwn1c361dx8lm821eutcs7" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Indre-et-Loire]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Indre-et-Loire]]
[[Kategorie:Departement Indre-et-Loire]]</text>
      <sha1>26m39gjbjtwn1c361dx8lm821eutcs7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Loir-et-Cher</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176292</id>
    <revision>
      <id>2685573</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:02:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685573</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="172" sha1="cq9y1dntkcz2taknv4tj7own3kq1qfz" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Loir-et-Cher]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Loir-et-Cher]]
[[Kategorie:Departement Loir-et-Cher]]</text>
      <sha1>cq9y1dntkcz2taknv4tj7own3kq1qfz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Loire</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176293</id>
    <revision>
      <id>2685575</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:03:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685575</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="151" sha1="9p2308b9uo9elek1zm3b25jxmct6az5" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Loire]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Loire]]
[[Kategorie:Departement Loire]]</text>
      <sha1>9p2308b9uo9elek1zm3b25jxmct6az5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Loire-Atlantique</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176294</id>
    <revision>
      <id>2685576</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:04:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685576</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="184" sha1="r4qu4bbdg0g9amlpeiavwmt3yoq7irp" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Loire-Atlantique]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Loire-Atlantique]]
[[Kategorie:Departement Loire-Atlantique]]</text>
      <sha1>r4qu4bbdg0g9amlpeiavwmt3yoq7irp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Maine-et-Loire</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176295</id>
    <revision>
      <id>2685577</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:05:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685577</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="178" sha1="8sahb7svreoxqba641fhum23mlyhbbh" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Maine-et-Loire]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Maine-et-Loire]]
[[Kategorie:Departement Maine-et-Loire]]</text>
      <sha1>8sahb7svreoxqba641fhum23mlyhbbh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Nièvre</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176296</id>
    <revision>
      <id>2685579</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:05:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685579</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="157" sha1="0lqdsnj94279h5kw6i0h6cdiihg4gcq" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Nièvre]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Nièvre]]
[[Kategorie:Departement Nièvre]]</text>
      <sha1>0lqdsnj94279h5kw6i0h6cdiihg4gcq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Saône-et-Loire</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176297</id>
    <revision>
      <id>2685580</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:06:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685580</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="181" sha1="thf3c7ucla8jnehdsl79ylymj9xzcwr" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Saône-et-Loire]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Saône-et-Loire]]
[[Kategorie:Departement Saône-et-Loire]]</text>
      <sha1>thf3c7ucla8jnehdsl79ylymj9xzcwr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Flëss am Departement Vienne</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176298</id>
    <revision>
      <id>2685582</id>
      <timestamp>2026-07-13T10:07:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685582</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="154" sha1="hm7k8zo3rxgrl7atoubnxnagrrlirta" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Departement Vienne]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Flëss a Frankräich|Vienne]]
[[Kategorie:Departement Vienne]]</text>
      <sha1>hm7k8zo3rxgrl7atoubnxnagrrlirta</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Guy Hoffmann</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176299</id>
    <revision>
      <id>2685592</id>
      <timestamp>2026-07-13T11:06:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Corto lu</username>
        <id>4182</id>
      </contributor>
      <comment>Säit ugeluecht mat: '{{SkizzEkonomie}}  De Guy Hoffmann, gebuer de 26. Mee 1964 zu [[Esch-Uelzecht]], ass e lëtzebuergesche Banquier. Hien huet fir d'éischt um Centre Universitaire studéiert ier hie ee Master op der Sheffield Hallam University gemaach huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/mnrtcjmgw1/pages/152/articles/DIVL9162?search=%2522Guy%2520Hoffmann%2522%2520Bank|Titel=Guy Hoffmann|Gekuckt=2026-07-13|Datum=2015-11-18|Wierk=Revue}}&lt;/ref&gt; 1986 fänkt hien u bei der…'</comment>
      <origin>2685592</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1122" sha1="3ofqubhfr1k5wttyxgqvafblcfjgkii" xml:space="preserve">{{SkizzEkonomie}}

De Guy Hoffmann, gebuer de 26. Mee 1964 zu [[Esch-Uelzecht]], ass e lëtzebuergesche Banquier. Hien huet fir d'éischt um Centre Universitaire studéiert ier hie ee Master op der Sheffield Hallam University gemaach huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/mnrtcjmgw1/pages/152/articles/DIVL9162?search=%2522Guy%2520Hoffmann%2522%2520Bank|Titel=Guy Hoffmann|Gekuckt=2026-07-13|Datum=2015-11-18|Wierk=Revue}}&lt;/ref&gt; 1986 fänkt hien u bei der Banque générale du Luxembourg ze schaffen. 2007 verléisst hien d'[[BGL BNP Paribas|Banque générale du Luxembourg]] fir d'[[Banque Raiffeisen]] wou hien 2011 President vum Direktiounscomité gëtt. 2020 gëtt hie Präsident vum Verwaltungsrot. Vu 2018 bis 2024 war hi Präsident vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg|ABBL]] Am Joer 2024 gëtt hien an d'[[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]] gewielt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://paperjam.lu/guide/biography/0578547854/guy-hoffmann|Titel=Guy Hoffmann|Gekuckt=2026-07-13}}&lt;/ref&gt;

{{Referenzen an Notten}} 

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1964]]</text>
      <sha1>3ofqubhfr1k5wttyxgqvafblcfjgkii</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2685593</id>
      <parentid>2685592</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T11:07:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Corto lu</username>
        <id>4182</id>
      </contributor>
      <origin>2685593</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1137" sha1="5716jh0oqmthgi6uwy2e9eckysn50xa" xml:space="preserve">{{SkizzEkonomie}}

De Guy Hoffmann, gebuer de 26. Mee 1964 zu [[Esch-Uelzecht]], ass e lëtzebuergesche Banquier. Hien huet fir d'éischt um Centre Universitaire studéiert ier hie ee Master op der Sheffield Hallam University gemaach huet.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/mnrtcjmgw1/pages/152/articles/DIVL9162?search=%2522Guy%2520Hoffmann%2522%2520Bank|Titel=Guy Hoffmann|Gekuckt=2026-07-13|Datum=2015-11-18|Wierk=Revue}}&lt;/ref&gt; 1986 fänkt hien u bei der Banque générale du Luxembourg ze schaffen. 2007 verléisst hien d'[[BGL BNP Paribas|Banque générale du Luxembourg]] fir d'[[Banque Raiffeisen]] wou hien 2011 President vum Direktiounscomité gëtt. 2020 gëtt hie Präsident vum Verwaltungsrot. Vu 2018 bis 2024 war hi Präsident vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg|ABBL]] Am Joer 2024 gëtt hien an d'[[Chambre de commerce|Chambre de Commerce]] gewielt.&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://paperjam.lu/guide/biography/0578547854/guy-hoffmann|Titel=Guy Hoffmann|Gekuckt=2026-07-13|Wierk=Paperjam}}&lt;/ref&gt;

{{Referenzen an Notten}} 

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1964]]</text>
      <sha1>5716jh0oqmthgi6uwy2e9eckysn50xa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Navigatiounsläischten:Geographie:Estland</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176300</id>
    <revision>
      <id>2685608</id>
      <timestamp>2026-07-13T11:44:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685608</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="111" sha1="h2fsyzjtc3tgrrm9lydml0g9jcoxejr" xml:space="preserve">[[Kategorie:Navigatiounsläischten:Geographie|Geographie Estland]]
[[Kategorie:Schablounen:Geographie:Estland]]</text>
      <sha1>h2fsyzjtc3tgrrm9lydml0g9jcoxejr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Schablounen:Geographie:Estland</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176301</id>
    <revision>
      <id>2685610</id>
      <timestamp>2026-07-13T11:46:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685610</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44" sha1="ghsqhvzqn8h47dtbihb7e1ksh3toml3" xml:space="preserve">[[Kategorie:Schablounen:Geographie|Estland]]</text>
      <sha1>ghsqhvzqn8h47dtbihb7e1ksh3toml3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Geographie vun Zypern</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176302</id>
    <revision>
      <id>2685627</id>
      <timestamp>2026-07-13T11:55:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685627</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="173" sha1="b7xj9wiao2wzqc2cycrcjfe5odelg9e" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Geographie]] vun [[Zypern]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Zypern]]
[[Kategorie:Geographie vun Europa|Zypern]]
[[Kategorie:Geographie no Länner|Zypern]]</text>
      <sha1>b7xj9wiao2wzqc2cycrcjfe5odelg9e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Navigatiounsläischten:Geographie:Zypern</title>
    <ns>14</ns>
    <id>176303</id>
    <revision>
      <id>2685629</id>
      <timestamp>2026-07-13T11:58:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2685629</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="109" sha1="ko32ngj0ta8leb8wcm4ul6rsfz7zuyv" xml:space="preserve">[[Kategorie:Navigatiounsläischten:Geographie|Geographie Zypern]]
[[Kategorie:Schablounen:Geographie:Zypern]]</text>
      <sha1>ko32ngj0ta8leb8wcm4ul6rsfz7zuyv</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>