Wikipedia lbwiki https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter Media Spezial Diskussioun Benotzer Benotzer Diskussioun Wikipedia Wikipedia Diskussioun Fichier Fichier Diskussioun MediaWiki MediaWiki Diskussioun Schabloun Schabloun Diskussioun Hëllef Hëllef Diskussioun Kategorie Kategorie Diskussioun TimedText TimedText talk Modul Modul Diskussioun Veranstaltung Veranstaltung Diskussion 0 1292 2714994 2714872 2026-11-07T22:02:44Z Zinneke 34 /* Panorama */ 2714994 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} | Koordinaten = {{coor dms|49|29|49|N|05|58|50|O|Haaptkoordinaten=jo}} }} '''Esch-Uelzecht''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en an eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied]] am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]] a [[Chef-lieu]] vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton mam selwechten Numm]]. Et gëtt keng aner Uertschaften an der Gemeng. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner ({{wikidata|qualifier|P1082|P585}}) ass Esch déi zweetgréisst Stad vum Land. Laang en einfacht Bauerendierfchen, am Dall vun der [[Uelzecht]], huet Esch mat der Entdeckung vun der [[Minett (Äerz)|Minett]] (ëm [[1870]]), an der domat verbonnener Entwécklung vun de [[Biergbau zu Lëtzebuerg|Minièren]], der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Eisen- a Stolindustrie]], bannent e puer Joerzéngte seng Populatioun verzéngfacht. D'Strukturkris an deem Secteur, déi Mëtt der [[1970]]er-Joren ausgebrach ass, huet et mat sech bruecht, datt no an no all Minièren an e groussen Deel vun de Schmelzen zougemaach hunn. Déi doduerch entstanen Industriebrooche sinn zum Deel am Gaang, nei bebaut ze ginn. Sou ginn a goufen zanter 2005 op [[Belval]] nei administrativ, kulturell an edukativ Gebaier, mä och Wunnengen, Büroen a Geschäfter gebaut. Zanter der Mëtt vun den 2020er-Jore gëtt um [[Rout Lëns|fréiere Site vun Terres-Rouges]] virun allem Wunnraum geschaf, an um Enn vun deem Joerzéngt soll och den Terrain vun der fréierer [[Metze Schmelz]] nei strukturéiert a bebaut ginn. 2022 war Esch, zesumme mam [[Litauen|litauesche]] [[Kaunas]], [[Europäesch Kulturhaaptstad]], bei där och déi 10 Gemenge vum [[Gemengesyndikat]] [[PRO-SUD]] an déi vum [[Pays-Haut Val d'Alzette]], déi Säit der Grenz, matgemaach hunn.<ref>[http://esch2022.lu esch2022.lu].</ref> ==Geographie == De Floss [[Uelzecht]], deen zu Esch vum franséischen [[Däitsch-Oth]] hier iwwer d'Grenz kënnt, leeft an nordëstlecher Richtung queesch duerch d'Gemeng (zur Halschecht an engem iwwerdeckelte Kanal), an deelt dës an zwee: de südlechen Deel besteet haaptsächlech aus Bëscher op den Hiwwelen an Häng vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]-Plateau, an dat zwéin Däller, d'Hiel, resp. den Ellergronn, a méi nërdlech d'Neiduerf, resp. de Buergronn, erageschnidde sinn, a wou bis an d'1970er-Joren iwwer an ënner dem Buedem Minett ofgebaut gouf. Den nërdlechen Deel ass, vun enger liichter Knupp ofgesinn (Al Esch, Uecht, Dellhéicht) éischter flaach a breet sech zum Dall vun der [[Dipbech]], enger Niewebaach vun der Uelzecht, hin aus. Dësen Deel ass mëttlerweil bal ganz bebaut. Fir nei Gebaier an Infrastrukture kënnen ze bauen, ginn d'Frichë vun den dräi Schmelzen, déi um Bord vun der Gemeng bis eriwwer an den Territoire vun den Nopeschgemenge goungen, no an no och urbaniséiert. ===Nopeschgemengen=== {{Nopeschgemengen | ville = Esch-Uelzecht | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] | nord-est = | est = [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]] | sud-est = [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]] | sud = (F) [[Däitsch-Oth]]<br>(Audun le Tiche) | sud-ouest = (F) [[Réisseng]]<br>(Russange) | ouest = [[Gemeng Suessem|Suessem]] }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 250 | Bild1 = Esch auf die Alset by Jean Bertels 1597.jpg | Text1 = Vue op Esch ëm 1600, vum [[Dipbech]]dall (Wobrécken) aus | Bild2 = Al Esch 1860 01.jpg | Text2 = Esch-Uelzecht, 1860. Déi al Kierch St. Jean stoung do, wou haut d'Groussgaassschoul ass | Bild3 = Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg | Text3 = De Krounprënz Wilhelm von Preußen, 1914, virun der Groussgaassschoul | Bild4 = Esch et ses usines (Esch-sur-Alzette ; Grand-Duché de Luxembourg) - plan-guide dressé d'après les plans géométriques de la ville et des usines - par J. Hansen - btv1b530649449.jpg | Text4= Esch a seng Schmelzen, 1925; Plang vum [[Jules-André-Arthur Hansen|Jules Hansen]]. }} [[Fichier:Esch-sur-Alzette Panorama avec train, Photo by J.M. Bellwald, N° 402.jpg|thumb|upright|Esch ~1900-1910.]] == Geschicht == === Fréizäit bis 19. Joerhonnert === Schonn zanter der [[Eisenzäit]], virun iwwer 2.500 Joer, gouf um Territoire vun der haiteger Gemeng Esch [[Bounäerz|Boun-]] a [[Wisenäerz]] verschafft; um Flouer 'Op der Gläicht', e Plateau tëscht Esch a [[Rëmeleng]], goufen 2003-2006 bei [[Lëscht vun den Ausgruewungen zu Lëtzebuerg|archeologeschen Ausgruewunge]] Reschter vun Iewen, [[Schlaken]], [[Nol (Technik)|Neel]] a soss paleometallurgesch Zeie fonnt.<ref>Camille Robert: "Le sous-sol nous parle. Les fouilles archéologiques à Esch-sur-Alzette." In: ''100 Joer Esch (1906-2006)''. Luxembourg 2006, S. 121-122 an 124.</ref> Och d'[[Kelten]] hu sou do Eise gemaach. Nom Enn vun der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] an der [[Vëlkerwanderung]] ass d'Wëssen dovu verluer gaangen. Den [[12. Abrëll]] [[1128]] ass Esch fir d'éischt Kéier, ënner dem Numm "Asch", an enger [[Peepstlech Bull|Bull]] vum [[Poopst]] [[Honorius II. (Poopst)|Honorius II.]] ernimmt ginn. De [[Jang de Blannen]] huet hir de [[16. Mee]] [[1328]] den Titel "Fräi Stad" iwwerdroen<ref>[https://eschfrankjost.jimdo.com/1-von-den-anf%C3%A4ngen-bis-zum-ende-des-ancien-r%C3%A9gime/1-6-die-herrschaft-von-berwart-und-die-mauern-von-esch/ Frank Jost: "1.6. Die Herrschaft von Berwart und die Mauern von Esch"]</ref>. Am Laf vun de Joerhonnerte gouf Esch ëmmer nees vu friemen Truppen iwwerfall, an dacks staark zerstéiert. [[1677]], op Uerder vum [[Louis XIV. vu Frankräich|Louis XIV.]], hunn d'Stadmauere misse geschleeft ginn. Am [[Juli]] [[1830]] huet Esch dunn och nach säin Titel ''Stad'' verluer. Mä net laang duerno, den [[12. Oktober]] [[1841]], gouf se duerch eng kinneklech-groussherzoglech Veruerdnung zum [[Chef-lieu]] vum neie [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton Esch]] ernannt. An der zweeter Hallschent vum [[19. Joerhonnert]] ass et mat der industrieller Entwécklung ëmmer méi schëtzeg virugaangen. Fir d'éischt am [[Tagebau]], duerno och a [[Galerie (Biergbau)|Galerien]], gouf d'[[Minett (Äerz)|Minett]] ofgebaut, an an de [[Schmelz]]en, déi wéi Champignonen aus dem Buedem geschoss koumen, verschafft. Mat den neien Aarbechtsplazen ass och d'Populatioun vun Esch rasant an d'Luucht gaangen. D'Aarbechter koumen am Ufank aus anere Géigende vum Land, virun allem dem [[Éislek]], mä scho fréi hu missen Aarbechtskräfte vu soss hier erbäigeruff ginn, aus den Nopeschlänner, mä och aus [[Polen]] an [[Italien]]. Esch huet sech dunn och iwwer säin historesche Stadkär (den haitege Quartier [[Al Esch]]) eraus ausgebreet: ronderëm d'Schmelzen ([[Metze Schmelz]], [[Brasseurs Schmelz]]) sinn nei Stroossen a Wunnengen entstanen (Quartiere Grenz an Neiduerf 1872, Hiel 1894-1904). Den [[31. August]] [[1876]] gouf, duerch Gesetz vum [[6. Juli]] 1876, d'Uertschaft [[Schëffleng]] vun der Gemeng Esch-Uelzecht ofgetrennt fir déi eegestänneg [[Gemeng Schëffleng]] ze schafen.<ref>* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1876/0492207/0492207.pdf#page=1 ''Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange.'']</ref> ===Uganks 20. Joerhonnert === Den [[29. Mee]] [[1906]], huet de Grand-Duc [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Guillaume IV.]] fir d'zweet Kéier Esch-Uelzecht zur Stad ernannt.<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 |Titel=Gesetz vum 29. Mee 1906 |Gekuckt=14.06.2012 |Archiv-Datum=22.07.2012 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120722060337/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 }}</ref>. Esch hat do 13.000 Awunner. Tëscht 1909 an 1913 gouf eng nei Schmelz am Westen opgeriicht: d'[[Adolf-Emil-Schmelz]] op Belval. Dofir hu missen 91 Hektar Bësch (Clair-Chêne) ëmgehae ginn. Nei Aarbechterwunnenge gi ronderëm gebaut: am Quartier Uecht an d'Cité Welter. Vun 1910 u gouf de Quartier Brill no de Pläng vum [[Paul Flesch]] urbaniséiert. Vill Immigranten aus Italien hunn do hiert Doheem fonnt. D'Uelzecht gouf iwwerdeckelt an hire Laf begradegt, an d'[[Uelzechtstrooss]] mat hiren Niewestroosse gouf zum neie Mëttelpunkt vun der Stad. Am [[Éischte Weltkrich]] war zu Esch e knappse Mount d'Generalquartéier vum däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/21gh3gzdj/pages/6/articles/DIVL562 "Ein Alt-Escher erzählt... Aus dem Krieg 1914-18. Der deutsche Kronprinz in Esch."] In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 235/236 (25.08.1962), p. 6 (Digitised by the National Library of Luxembourg).</ref>, a gouf souzesoen wärend der Schluecht ëm d'Festung Lonkech an e [[Lazarett|Krichslazarett]] transforméiert. D'Schmelzen hunn déi Zäit net oder net vill produzéiert. Vill auslännesch Aarbechter sinn nees an hir Heemecht geplënnert. Um Enn vum Éischte Krich ware 5.000 amerikanesch Zaldoten zu Esch stationéiert, ë. a. an der [[Brillschoul (ESch-Uelzecht)|Brillschoul]], déi dofir requisitionéiert war. === Tëschekrichszäit === [[1920]] koum duerch dat nei agefouert [[allgemengt Walrecht]] fir d'éischt eng sozialistesch Majoritéit an d'Gemeng, mam [[Victor Wilhelm]] als Buergermeeschter. Weidere Wunnraum gouf geschaaft duerch d'Gemeng, mä och d'[[Arbed]] an d'[[Société Métallurgique des Terres Rouges]], deenen d'Schmelze gehéiert hunn: laanscht d'[[Éilereng]]er Strooss, am Quartier Uecht an am Quartier Brouch. D'Gemeng huet sech vum [[Josef Stübben]] e Plang ausschaffe gelooss, wéi d'Stad no Norden hi wuesse kéint, fir bis zu 60.000 Awunner Plaz ze bidden. Tëscht [[1926]], dem Enn vun der däitscher Wirtschaftskris, an [[1929]], der [[Weltwirtschaftskris]], huet Esch nach eng Kéier ee Bauboom erlieft: am Quartier Dellhéicht gouf e [[Escher Spidol|Spidol]] gebaut, d'Spidol- an d'Emil-Mayrisch-Strooss sinn ugeluecht ginn. [[1930]] huet Esch 29.745 Awunner gezielt. 1937 gouf dat neit [[Stadhaus Esch-Uelzecht|Escher Stadhaus]] ageweit. === Däitsch Occupatioun 1940-1944 === Direkt nom däitschen Iwwerfall, den 10. Mee 1940, gouf Esch, wéi aner Uertschafte laanscht d'franséisch Grenz, komplett evakuéiert, well gefaart gouf, d'däitsch Arméi géif op der [[Maginot-Linn]] hänke bleiwen, an doduerch Esch an e Schluechtfeld verwandelt ginn. Déi meescht Leit koumen an Zentral- oder Südfrankräich ënner. Wéinst der séierer franséischer Defaite koume se no e puer Wochen nees zeréck. Bis op e puer Haiser, déi duerch eng Granat zerstéiert gi waren, gouf et keng gréisser Schied. Wéi iwwerall zu Lëtzebuerg goufen och zu Esch d'Verwaltungsstrukture vum [[Nationalsozialismus|Nazi]]-Okkupant agefouert. D'Escher [[Synagog Esch-Uelzecht|Synagog]] gouf, (wéi och déi an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]) zerstéiert. Vum September 1942 u goufen Honnerte vun Zwangsaarbechter, sougenannt ''[[Ostarbeiter]]'', déi virun allem aus dem vum [[Däitscht Räich vun 1933 bis 1945|Hitlerdäitschland]] besaten Deel vun der [[Sowjetunioun]] koumen, an de Schmelzen an an de Galerien agesat. Esch gouf den [[10. September]] [[1944]] vun den Amerikaneschen Truppe befreit. === Nokrichszäit 1945-1975 === Nom Krich huet Esch sech weider ausgebreet, an den 1950er-Jore si besonnesch zu Lalleng, am Brouch an zu Raemerech nei Quartieren entstanen. An den 1960er/70er-Jore war et besonnesch Wobrécken, dat bebaut gouf. === Stolkris 1975-1985 === Esch gouf, wéi aner Stied am Minett och, besonnesch haart vun der [[Stolkris]] getraff, virun allem sinn d'Recetten däitlech zeréckgaangen. Doduerch konnt d'Renovéierung vum ale Stadkär, deen zimmlech delabréiert war, eréischt an der Mëtt vun den [[1980]]er Joren an Ugrëff geholl ginn. Vun den 1960er-Joren un ass d'Populatioun vun Esch no an no zeréckgaangen: Vu bal 30.000 am Joer 1960 op 25.000 am Joer [[1985]]. Vill jonk Stéit sinn an d'Schlofstied ronderëm d'Stad geplënnert. Eréischt vun den [[1990]]er Joren un ass dësen Trend gestoppt a souguer ëmgekéiert ginn; 2010 huet d'Awunnerzuel vun Esch 30.000 Awunner iwwerschratt<ref>[http://news.rtl.lu/news/national/69651.html "D'Populatioun zu Esch läit elo offiziell bei 30.000 Awunner"] rtl.lu 03.06.2010, 07:59 - Fir d'lescht aktualiséiert: 03.06.2010, 10:03.</ref>. [[File:Belval from Souttwest 2025-03 ---18.jpg|thumb|Belval vu Südweste gesinn (Mäerz 2025).]] === Nei Quartieren op de Frichen === Zanter dem Ufank vun den 2000er-Jore gëtt op der Industriebrooch vu [[Belval]] en neie Quartier opgeriicht, no engem Masterplang, dee vun Agora a vum [[Fonds Belval]] koordinéiert gëtt, a wou vun ëffentlecher Säit ë.&nbsp;a. d'[[Uni Lëtzebuerg]], Fuerschungsariichtungen, e [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|Gebai fir ëffentlech Verwaltungen]] an en [[Lycée Bel-Val|neie Lycée]], vu privater Säit e Kino a Büros-, Wunn- a Geschäftsgebaier am Gaang sinn, gebaut ze ginn, oder scho fäerdeg sinn. {{Méi Info 1|Belval}} Och op den Terraine vun de fréiere Schmelze vun Esch-Schëffleng ("[[Quartier Metzeschmelz]]")<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/buergerbeteiligung-fuer-brache-arbed-schifflingen-in-startloechern-5c815bbdda2cc1784e33f45a "Bürgerbeteiligung für Brache Arbed/Schifflingen in Startlöchern."] wort.lu, 07.03.2019.</ref> an Terres-Rouges ("[[Rout Lëns]]")<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1316939.html " 'Rout Lëns' mat Liewe fëllen."] rtl.lu, 07.03.2019 20:00.</ref> soll vun der zweeter Hallschecht vun den 2020er-Joren u virun allem Wunnraum fir eng 10.000 Leit geschafe ginn. ==Symboler== === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Mee]] [[1871]] - Mémorial 1871, Säit 73}}<br>D'Gemeng féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |} ===Logo=== 2022 huet d'Escher Gemeng en neie Logo agefouert, an deem d'Haaptelementer vum Wopen – Tuerm a Waasser – op hir primär geometresch Forme vereinfacht sinn. Och d'Faarwe goufen op Schwaarz a Wäiss reduzéiert.<ref>[https://administration.esch.lu/2022/10/28/la-ville-desch-presente-sa-nouvelle-identite-visuelle/ La Ville d’Esch présente sa nouvelle identité visuelle.] Communiqué op esch.lu, 28.10.2022.</ref> == Populatioun == === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} === Zesummesetzung vun den Awunner no Nationalitéit === {| class="wikitable" |+ Bevëlkerung 2022 |- | Lëtzebuerger || 15.667 |- | Portugisen || 10.316 |- | Fransousen || 1.910 |- | Italieener || 1.409 |- | Montenegriner || 523 |- | Belsch || 404 |- | Däitscher || 325 |- | Aner Europäer || 950 |- | Capverdianer || 341 |- | Chineesen|| 339 |- | Aner Net-Europäer || 2.757 |- | Keng Donnéeën || 21 |- | '''Total''' || '''36.157''' |} {{small|Quell: ''[[Den Escher]]'' Nr.57, S.26.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vun Esch-Uelzecht gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. An den 1990er-Jore souz eng [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Koalitioun am [[Schäfferot]]. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 10. Oktober 1999 koum et zu enger Pattsituatioun: béid Parteie krute 6 Sëtz, an de Spëtzekandidat vun der CSV, den [[Ady Jung]], huet den Usproch erhuewen, fir Buergermeeschter ze ginn. Wéi den CSV-Gemengerotsmember Jos Mischo kuerz drop aus der Partei ausgescheet ass, deemno d'LSAP nees 1 Sëtz méi hat, huet dës weider mat der CSV, déi op hirem Buergermeeschterposte bestanen huet, ouni Succès probéiert, eng Koalitioun op d'Been ze stellen. Och Verhandlungen tëscht LSAP an [[Demokratesch Partei|DP]] hate kee Succès. Sou koum et den 30. Abrëll 2000 zu Neiwalen, bei deenen d'LSAP 7 Sëtz krut, a sou eng Koalitioun mat [[Déi Gréng]] an [[Déi Lénk]] opgestallt huet.<ref>Jacques Ganser: [https://www.wort.lu/de/lokales/wahlgeschichte-n-wenn-das-der-josy-wuesste-59dc921656202b51b13c4ef9 "Wenn das der Josy wüsste."] wort.lu, 11. Oktober 2017 um 07:00.</ref> 2005 koum et zu enger Koalitioun vun LSAP-déi Gréng, déi och 2011 virugefouert gouf. Bei de Gemengewale vun 2017 huet d'LSAP 3 Sëtz verluer, iwwerdeems d'CSV der 2 gewonnen huet. Als Resultat hu sech d'CSV, d'DP an déi Gréng op eng Koalitioun gëeenegt, déi eng Majoritéit am Schäfferot huet. Buergermeeschter gouf de [[Georges Mischo]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1089626.html "CSV, Gréng an DP hu Koalitiounsaccord ënnerschriwwen."] rtl.lu, 24.10.2017, 22:15:36.</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2079699.html|Titel=Escher Koalitiounsaccord ofgeschloss: Changementer bei Ressorte Mobilitéit, Enseignement a Logement|Gekuckt=14.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>. Déi Konstellatioun ass och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen. Nodeems de Georges Mischo Minister gouf, gouf de [[Christian Weis]] neie Buergermeeschter. === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]] !! BL !Liberal ![[Sozialdemokratesch Partei (1970)|SdP]] |- |1945 | - |4 |1 | - |6 | - |5 | - | - |1 | - |- |1949 | - |5 |1 | - |5 | - |6 | - | - | - | - |- |1951 | - |5 |1 | |4 | |7 | - | - | - | - |- |1957 | - |5 |2 | - |4 | - |6 | - | - | - | - |- |1963 | - |5 |2 | - |4 | - |8 | - | - | - | - |- |1969 | - |4 |3 | - |5 | - |7 | - | - | - | - |- |1970 | - |4 |2 | - |6 | - |4 | - | - | - |3 |- |1975 | - |5 |2 | - |5 | - |6 | - | - | - |1 |- | 1981 || - || 6 || 2 || - || '''3'''|| - || '''8'''|| - || - | - | - |- | 1987 || - || 7 || 1 || 1 ||'''2''' || - || '''8''' || - || - | - | - |- | 1993 || 1|| '''7'''|| 2|| 2|| 0|| -|| '''7'''|| - || - | - | - |- | 1999 || || || || || || || || - || - | - | - |- | 2000* || 1 || 5 || 2 || '''2''' || 0 || '''2''' || '''7''' || - || - | - | - |- | 2005 || 1 || 5 || 1 || '''2''' || 0 || 1 || '''9''' || - || - | - | - |- | 2011 || 0 || 4 || 1 || '''2''' || 1|| 2 || '''9''' || - || 0 | - | - |- | 2017 || 0 || '''6''' || '''2''' || '''3''' || 0 || 2 || 6 || 0 || - | - | - |- | 2023 || 1 || '''6'''|| '''2'''|| '''2''' / '''3''' {{small|**}}|| 0 || 1 || 6 || 1 / 0 {{small|**}} || - | - | - |} {{small|* No Neiwalen. BL: Biergerlëscht.<br>** Am Okt. 2024 ass d'Conseillère vun der Piratepartei bei déi Gréng iwwergetrueden.<br> '''Quell''': [[Ministère des Affaires intérieures|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu; Luxemburger Wort vum 18. Oktober 1975 (fir d'Resultater vun 1945-1975)}}, ===Buergermeeschteren=== Den aktuelle Buergermeeschter ass de {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}. Déi Persounen, déi virdrun dee Posten haten, sinn an dëser Lëscht opgezielt: {{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht}} == Quartiere vun Esch-Uelzecht == <!--Dës Iwwerschrëft wgl.. net änneren. Se gëtt als Link an aneren Artikele gebraucht--> Esch-Uelzecht ass offiziell an 18 Quartieren ënnerdeelt<ref>{{Citation |URL=http://www.topographie.esch.lu/ |Titel=''Plan interactif Esch'' |Gekuckt=2016-06-30 |archivedate=2025-09-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250924103807/http://www.topographie.esch.lu/ }}</ref> an zwéin Industrieterrainen, vun deenen deen zu [[Belval]] (ArcelorMittal) nach a Betrib ass, wärend dee vum fréieren ArcelorMittal Wierk Esch-Schëffleng zanter 2012 net méi a Betrib ass an 2016 un de Staat verkaaft gouf. {{div col|cols=4}} * [[Al Esch]] * [[Belval (Esch-Uelzecht)|Belval]] * [[Brill (Esch-Uelzecht)|Brill]] * [[Bruch (Esch-Uelzecht)|Bruch]] * [[Dellhéicht]] * [[Fettmett]] * [[Grenz (Esch-Uelzecht)|Grenz]] * [[Lalleng]] * [[Lankelz]] * [[Neiduerf (Esch-Uelzecht)|Neiduerf]] * [[Park (Esch-Uelzecht)|Park]] * [[Rämerech]] * [[Schlassgoart]] * [[Sommett]] * [[Universitéit (Esch-Uelzecht)|Universitéit]] * [[Uecht (Esch-Uelzecht)|Uecht]] * [[Wobrécken]] * [[Zäpert]] {{div col end}} {{clearboth}} == Panorama == <DIV ALIGN="CENTER"> {{Panorama| légende=Panorama vun Esch (Quartieren [[Dellhéicht]] an [[Al Esch]]), 2009.| image=Panorama of Esch-sur-Alzette, Luxembourg.jpg| largeur=2500px }} </DIV> == Transport == Esch-Uelzecht läit um südlechen Enn vun der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], déi et mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an no Süden an der Verlängerung mat der [[Liaison Micheville|B40]], mat Däitsch-Oth verbënnt. Nërdlech vun Esch verleeft d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]], déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an do un déi däitsch [[Autobunn A8 (Däitschland)|A8]] ugebonnen ass. Och d'[[Nationalstrooss 4|Nationalstroossen N4]] an [[Nationalstrooss 31|N31]] ginn duerch Esch. Esch läit op den [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|CFL-Linne 6a]] a [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Péiteng|6f]]. Vun Esch aus féiert d'Ofzweigung [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Däitsch-Oth|6e]] op [[Däitsch-Oth]]. Et gëtt zwou Garen um Territoire vun der Gemeng: d'[[Gare Esch-Uelzecht]] an d'[[Gare Belval-Université]]. Marchandisegaren am Neidierfchen an an der Hiel sinn net méi am Betrib. De Bus-Syndikat [[TICE]] huet säi Sëtz zu Esch, d'Linnen [[TICE-Linn 1|1]], [[TICE-Linn 2|2]], [[TICE-Linn 3|3]], [[TICE-Linn 4|4]], [[TICE-Linn 5|5]], [[TICE-Linn 6|6]], [[TICE-Linn 7|7]], [[TICE-Linn 13|13]], [[TICE-Linn 14|14]] a [[TICE-Linn 15|15]] verbannen Esch a seng Quartiere mat den aneren Uertschafte vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton]]. Ausserdeem läit Esch op de Strecke vun den [[RGTR]]-Linne [[RGTR-Linn 551|551]], [[RGTR-Linn 602|602]], [[RGTR-Linn 603|603]], [[RGTR-Linn 604|604]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 642|642]], [[RGTR-Linn 643|643]], [[RGTR-Linn 650|650]] a [[RGTR-Linn 651|651]]. D'[[Nationale Vëlosreseau|National Vëlospisten]] [[Vëlospist PC6|Nr. 6 ("Dräikantonspist")]] an [[Vëlospist PC8|Nr. 8 ("Pist vum Roude Buedem")]] féieren duerch Esch. Déi leschtgenannt verbënnt d'Quartieren Uecht an Universitéit mam sougenannte [[Vëlodukt Esch - Belval|Vëlodukt]], eng 1,3&nbsp;km laang Bréck iwwer den Industrieterrain vun ArcelorMittal Esch-Belval. == Kulturariichtungen == [[Fichier:Rockhal-vu-vier---w.jpg|thumb|D'Rockhal op Esch-Belval]] {{div col}} * [[Ariston]] * [[Bridderhaus]] * [[Escher Bibliothéik]] * [[Escher Conservatoire]] * [[Escher Theater]] * ([[Kinosch]]) * [[Konschthal Esch]] * [[Kulturzentrum Kulturfabrik]] * [[Mousset-Haus Esch-Uelzecht|Mousset-Haus]] * [[Nationale Resistenzmusée]] * [[Rockhal]] * [[Kinepolis Belval]] {{div col end}} == Schoulgebaier zu Esch == {| |valign="top"| * '''Primärschoulen''' * Ale Lycée * Brill * Brouch * Dellhéicht * Groussgaass * Lalleng | * '''Secondaire''' * [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette]] * [[Lycée Hubert-Clément]] * [[Lycée Guillaume-Kroll]] * [[Lycée technique de Lallange]] * [[Lycée technique école privée Marie-Consolatrice]] * [[Lycée technique pour professions de santé]] |} [[Fichier:Esch1jousefkierch1.jpg|thumb|200px|D'Jousefskierch]] == Reliéis Gebaier == {| | * [[Grenzerkierch Esch-Uelzecht]] * [[Jousefskierch Esch-Uelzecht]] * [[Kapell Esch-Raemerech]] * [[Kierch Esch-Lalleng]] | * [[Moschee Esch-Uelzecht]] * [[Paterkierch Esch-Uelzecht]] * [[Protestantesch Kierch Esch-Uelzecht]] * [[Synagog Esch-Uelzecht]] |} == Bekannt Escher == {{Div col|cols=2}} * [[François Besch]] (* 1963), Fotograf, Journalist a Kënschtler * [[Jeannot Bewing]] (1931-2005), Sculpteur * [[François Biltgen]] (* 1958), Politiker, Minister * [[Raoul Biltgen]] (* 1974), Schauspiller * [[Taina Bofferding]] (* 1982), Politikerin ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]) * [[Paul Breisch]] (* 1974), Museker an Organist * [[Guillaume Capus]] (1857-1931), Entdeckungsreesenden a Fuerscher * [[Simone Decker]] (* 1968), Kënschtlerin * [[René Deltgen]] (1909–1979), Schauspiller * [[Bim Diederich]] (1922-2012), Vëlossportler * [[Romain Fehlen]] (* 1956) Radios-Speaker a Journalist * [[Camillo Felgen]] (1920–2005), Sänger, Radios-Speaker, Televisiouns-Animateur, Schlager-Textschreiwer a Schauspiller * [[David Fiegen]] (* 1984), Liichtathleet * [[Tom Flammang]] (* 1978), Vëlossportler * [[Fernand Franck]] (* 1934), Äerzbëschof * [[Luc Frieden]] (* 1963), Politiker a Manager * [[Suzie Godart]] (* 1962), Vëlossportlerin * [[Émile Hamilius]] (1897-1971), Politiker a Foussballspiller * [[Guy Helminger]] (* 1963), Schrëftsteller * [[Paul Helminger]] (1940-2021), Politiker a Manager * [[Jhemp Hoscheit]] (* 1951), Schrëftsteller * [[Jean Kinsch]] (1886-1983), Deputéierten * [[Joseph Kinsch]], (* 1933), ArcelorMittal-Manager * [[Léon Kinsch (1870-1954)|Léon Kinsch]], (1870-1954), Escher Buergermeeschter * [[Nicolas Kinsch]] (1904-1973), Bëschof vu Kisangani * [[William J. Kroll|William Justin Kroll]] (1889–1973), Fuerscher, Metallurg an Erfinder * [[Wil Lofy]] (1937-2021), Sculpteur a Moler * [[Michel Majerus]] (1967–2002), Kënschtler * [[Robert Mancini (Sculpteur)|Robert Mancini]] (1950-2011), Sculpteur * [[Claude Michely]] (* 1959), Vëlossportler * [[Mandy Minella]] (* 1985), Tennisspillerin * [[Victor Neuens]] (1898-1975), Auteur, Editeur, Lokalpolitiker * [[Désirée Nosbusch]] (* 1965), Schauspillerin, Televisiounspresentatrice, Filmregisseurin a -produzentin * [[Jean Origer]] (1877-1942), Geeschtlechen, Deputéierten an Direkter vum ''Luxemburger Wort'' * [[Louis Pilot]] (1940-2016), Foussballspiller a Foussballtrainer * [[Marco Pütz]] (* 1958), Saxophonist a Komponist * [[Viviane Reding]] (* 1951), Journalistin a Politikerin * [[Gast Rollinger]] (1946-2024), Filmregisseur, Lyriker * [[Marco Serafini]] (* 1956), Regisseur * [[Victor Thorn]] (1844–1930), Politiker {{Div col end}} == Partnerschafte mat auslännesche Stied == [[Fichier:Esch-Strooss.jpg|250px|thumb|Esch-Strooss zu Léck]] {| | [[Bethnal Green]]|| {{GBR}} || [[Coimbra]] || {{POR}} |- | [[Köln]] || {{DEU}} || [[Léck]] || {{BEL}} |- | [[Lille]] || {{FRA}} || [[Mödling]] || {{AUT}} |- | [[Offenbach am Main]] || {{DEU}} || [[Puteaux]] || {{FRA}} |- | [[Rotterdam]] || {{NLD}} || [[Saint-Gilles / Sint-Gillis|Saint-Gilles]] || {{BEL}} |- | [[Turin]] || {{ITA}} || [[Velletri]] || {{ITA}} |- | [[Zemun]] || {{SRB}} || [[João Monlevade]] || {{BRA}} |} == Interkommunal Syndikater == * [[SIGI]] - [[SYVICOL]] - [[TICE]] - [[ZARE]] == Kuriéises == [[Fichier:Mémorial Fluchhafen Esch.jpg|thumb|Erënnerungsplack un den Escher Fluchhafen an der Rue de l'Aérodrome]] === Fluchhafen === Deen éischte Fluchhafen am Land war am Quartier Esch-"Lankelz" bei der haiteger ''rue de l'Aérodrome''. Déi Zäit gouf et ë.&nbsp;a. eng Direktverbindung Esch-[[London]]. {{Méi Info 1|Fluchhafen Esch-Uelzecht}} [[Fichier:Jeunesse Esch vs. CS Fola Esch (2023).jpg|thumb|Derby Jenuesse-Fola (Abr. 2023).]] === Esch-Uelzecht am Sport === *Zwou Foussballekippen aus der [[Foussball Nationaldivisioun]] si vun Esch: Den [[CS Fola Esch]], eelste Foussballveräin am Land, an d'[[Jeunesse Esch]]. *[[1962]] an [[1968]] gouf zu Esch d'[[Weltmeeschterschaft am Cyclo-Cross]] gefuer. * De [[27. Juni]] 1968 koum déi éischt Etapp vum [[Tour de France 1968|Tour de France]] zu Esch un. * De 14. Mee 2002 war d'Arrivée vun der drëtter Etapp vum [[Giro d'Italia 2002|Giro d'Italia]] zu Esch, an deen Dag dono den Depart vun der véierter Etapp. *Den [[3. Juli]] [[2006]] ass déi [[Tour de France 2006/2. Etapp|zweet Etapp vum Tour de France]] do ukomm an deen [[4. Juli|Dag drop]] [[Tour de France 2006/3. Etapp|déi drëtt]] do lassgefuer. == Literatur == * ''Esch-sur-Alzette: Guide historique et architectural.'' [Textes: [[Georges Büchler]], [[Jean Goedert (Architekt)|Jean Goedert]], [[Antoinette Lorang]], [[Antoinette Reuter]], [[Denis Scuto]]: Photos: Christophe Weber]. Esch-sur-Alzette, Mersch: C2DH, Capybarabooks, 2020. ISBN 978-99959-43-27-1. * [[Willy Allamano]] a [[Gilbert Bernardini]]: ''Esch-sur-Alzette et ses rues - Esch an der Alzette und seine Straßen'', 2013, 256 S., ISBN 978-2-87964-136-2 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''100 Joer Esch - 1906-2006'', 2005, Éd. G. Binsfeld, 480 S., ISBN 2-87954-149-2 * [[Ed Maroldt]]: ''Mythos Esch - Fragmente 1950 - 1962'', 2004, Éditions Le Phare, 144 S., ISBN 2-87964-078-4 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''Esch-sur-Alzette, du village à la ville industrielle. Art et révolution industrielle au pays de la Terre Rouge.'' 13 octobre - 5 novembre 1989, Hôtel de Ville d'Esch-sur-Alzette. Catalogue de l'exposition organisée par la Ville d'Esch-sur-Alzette à l'occasion du 150e anniversaire de l'Indépendance du Grand-Duché de Luxembourg. * [[Joseph Flies]]: ''Das Andere Esch - An der Alzette - Ein Gang durch seine Geschichte''. Luxembourg 1979. * [[Norbert Ketter]]: ''esch 1970''. éditions claude diderich, 1970. (E Schwaarz-wäiss-Fotoband). == Kuckt och == {| |valign="top"| * [[Berwart-Schlass]] * [[Stadhaus Esch-Uelzecht]] * [[Passerell Gaalgebierg Esch-Uelzecht]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Esch-Uelzecht]] * [[Siderurgie zu Lëtzebuerg]] * [[Henri Rabinger]] | {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.esch.lu Offiziell Säit vun der Escher Gemeng] * [https://web.archive.org/web/20250924103807/http://www.topographie.esch.lu/ Geographesch Kaarte vun Esch] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/esch-sur-alzette D'Gemeng Esch-Uelzecht op der Websäit vum Syvicol] * C2DH: [https://www.c2dh.uni.lu/de/thinkering/decouvrir-guide-historique-et-architectural-esch-sur-alzette Guide historique et architectural d'Esch-sur-Alzette] 50 Videoen zu der Architektur a Geschicht vun Escher Gebaier (2020). <!-- futtisse Link: * [http://www.eschalzette.com Räichhalteg Privatsammlung vun Archivbiller an aktuelle Fotoen] --> {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Esch-Uelzecht|*]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Universitéitsstied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Etappestied vum Tour de France]] qhkjvokw1zwwnkc29k1ytpaqs830736 2714995 2714994 2026-11-07T22:09:28Z Zinneke 34 /* Geschicht */ 2714995 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} | Koordinaten = {{coor dms|49|29|49|N|05|58|50|O|Haaptkoordinaten=jo}} }} '''Esch-Uelzecht''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en an eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stied]] am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]] a [[Chef-lieu]] vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton mam selwechten Numm]]. Et gëtt keng aner Uertschaften an der Gemeng. Mat {{wikidata|property|P1082}} Awunner ({{wikidata|qualifier|P1082|P585}}) ass Esch déi zweetgréisst Stad vum Land. Laang en einfacht Bauerendierfchen, am Dall vun der [[Uelzecht]], huet Esch mat der Entdeckung vun der [[Minett (Äerz)|Minett]] (ëm [[1870]]), an der domat verbonnener Entwécklung vun de [[Biergbau zu Lëtzebuerg|Minièren]], der [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Eisen- a Stolindustrie]], bannent e puer Joerzéngte seng Populatioun verzéngfacht. D'Strukturkris an deem Secteur, déi Mëtt der [[1970]]er-Joren ausgebrach ass, huet et mat sech bruecht, datt no an no all Minièren an e groussen Deel vun de Schmelzen zougemaach hunn. Déi doduerch entstanen Industriebrooche sinn zum Deel am Gaang, nei bebaut ze ginn. Sou ginn a goufen zanter 2005 op [[Belval]] nei administrativ, kulturell an edukativ Gebaier, mä och Wunnengen, Büroen a Geschäfter gebaut. Zanter der Mëtt vun den 2020er-Jore gëtt um [[Rout Lëns|fréiere Site vun Terres-Rouges]] virun allem Wunnraum geschaf, an um Enn vun deem Joerzéngt soll och den Terrain vun der fréierer [[Metze Schmelz]] nei strukturéiert a bebaut ginn. 2022 war Esch, zesumme mam [[Litauen|litauesche]] [[Kaunas]], [[Europäesch Kulturhaaptstad]], bei där och déi 10 Gemenge vum [[Gemengesyndikat]] [[PRO-SUD]] an déi vum [[Pays-Haut Val d'Alzette]], déi Säit der Grenz, matgemaach hunn.<ref>[http://esch2022.lu esch2022.lu].</ref> ==Geographie == De Floss [[Uelzecht]], deen zu Esch vum franséischen [[Däitsch-Oth]] hier iwwer d'Grenz kënnt, leeft an nordëstlecher Richtung queesch duerch d'Gemeng (zur Halschecht an engem iwwerdeckelte Kanal), an deelt dës an zwee: de südlechen Deel besteet haaptsächlech aus Bëscher op den Hiwwelen an Häng vum [[Dogger (Geologie)|Dogger]]-Plateau, an dat zwéin Däller, d'Hiel, resp. den Ellergronn, a méi nërdlech d'Neiduerf, resp. de Buergronn, erageschnidde sinn, a wou bis an d'1970er-Joren iwwer an ënner dem Buedem Minett ofgebaut gouf. Den nërdlechen Deel ass, vun enger liichter Knupp ofgesinn (Al Esch, Uecht, Dellhéicht) éischter flaach a breet sech zum Dall vun der [[Dipbech]], enger Niewebaach vun der Uelzecht, hin aus. Dësen Deel ass mëttlerweil bal ganz bebaut. Fir nei Gebaier an Infrastrukture kënnen ze bauen, ginn d'Frichë vun den dräi Schmelzen, déi um Bord vun der Gemeng bis eriwwer an den Territoire vun den Nopeschgemenge goungen, no an no och urbaniséiert. ===Nopeschgemengen=== {{Nopeschgemengen | ville = Esch-Uelzecht | nord-ouest = | nord = [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] | nord-est = | est = [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]] | sud-est = [[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]] | sud = (F) [[Däitsch-Oth]]<br>(Audun le Tiche) | sud-ouest = (F) [[Réisseng]]<br>(Russange) | ouest = [[Gemeng Suessem|Suessem]] }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 250 | Bild1 = Esch auf die Alset by Jean Bertels 1597.jpg | Text1 = Vue op Esch ëm 1600, vum [[Dipbech]]dall (Wobrécken) aus | Bild2 = Al Esch 1860 01.jpg | Text2 = Esch-Uelzecht, 1860. Déi al Kierch St. Jean stoung do, wou haut d'Groussgaassschoul ass | Bild3 = Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg | Text3 = De Krounprënz Wilhelm von Preußen, 1914, virun der Groussgaassschoul | Bild4 = Esch et ses usines (Esch-sur-Alzette ; Grand-Duché de Luxembourg) - plan-guide dressé d'après les plans géométriques de la ville et des usines - par J. Hansen - btv1b530649449.jpg | Text4= Esch a seng Schmelzen, 1925; Plang vum [[Jules-André-Arthur Hansen|Jules Hansen]]. }} [[Fichier:Esch-sur-Alzette Panorama avec train, Photo by J.M. Bellwald, N° 402.jpg|thumb|upright|Esch ~1900-1910.]] == Geschicht == === Fréizäit bis 19. Joerhonnert === Schonn zanter der [[Eisenzäit]], virun iwwer 2.500 Joer, gouf um Territoire vun der haiteger Gemeng Esch [[Bounäerz|Boun-]] a [[Wisenäerz]] verschafft; um Flouer 'Op der Gläicht', e Plateau tëscht Esch a [[Rëmeleng]], goufen 2003-2006 bei [[Lëscht vun den Ausgruewungen zu Lëtzebuerg|archeologeschen Ausgruewunge]] Reschter vun Iewen, [[Schlaken]], [[Nol (Technik)|Neel]] a soss paleometallurgesch Zeie fonnt.<ref>Camille Robert: "Le sous-sol nous parle. Les fouilles archéologiques à Esch-sur-Alzette." In: ''100 Joer Esch (1906-2006)''. Luxembourg 2006, S. 121-122 an 124.</ref> Och d'[[Kelten]] hu sou do Eise gemaach. Nom Enn vun der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] an der [[Vëlkerwanderung]] ass d'Wëssen dovu verluer gaangen. Den [[12. Abrëll]] [[1128]] ass Esch fir d'éischt Kéier, ënner dem Numm "Asch", an enger [[Peepstlech Bull|Bull]] vum [[Poopst]] [[Honorius II. (Poopst)|Honorius II.]] ernimmt ginn. De [[Jang de Blannen]] huet hir de [[16. Mee]] [[1328]] den Titel "Fräi Stad" iwwerdroen<ref>[https://eschfrankjost.jimdo.com/1-von-den-anf%C3%A4ngen-bis-zum-ende-des-ancien-r%C3%A9gime/1-6-die-herrschaft-von-berwart-und-die-mauern-von-esch/ Frank Jost: "1.6. Die Herrschaft von Berwart und die Mauern von Esch"]</ref>. Am Laf vun de Joerhonnerte gouf Esch ëmmer nees vu friemen Truppen iwwerfall, an dacks staark zerstéiert. [[1677]], op Uerder vum [[Louis XIV. vu Frankräich|Louis XIV.]], hunn d'Stadmauere misse geschleeft ginn. Am [[Juli]] [[1830]] huet Esch dunn och nach säin Titel ''Stad'' verluer. Mä net laang duerno, den [[12. Oktober]] [[1841]], gouf se duerch eng kinneklech-groussherzoglech Veruerdnung zum [[Chef-lieu]] vum neie [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton Esch]] ernannt. An der zweeter Hallschent vum [[19. Joerhonnert]] ass et mat der industrieller Entwécklung ëmmer méi schëtzeg virugaangen. Fir d'éischt am [[Tagebau]], duerno och a [[Galerie (Biergbau)|Galerien]], gouf d'[[Minett (Äerz)|Minett]] ofgebaut, an an de [[Schmelz]]en, déi wéi Champignonen aus dem Buedem geschoss koumen, verschafft. Mat den neien Aarbechtsplazen ass och d'Populatioun vun Esch rasant an d'Luucht gaangen. D'Aarbechter koumen am Ufank aus anere Géigende vum Land, virun allem dem [[Éislek]], mä scho fréi hu missen Aarbechtskräfte vu soss hier erbäigeruff ginn, aus den Nopeschlänner, mä och aus [[Polen]] an [[Italien]]. Esch huet sech dunn och iwwer säin historesche Stadkär (den haitege Quartier [[Al Esch]]) eraus ausgebreet: ronderëm d'Schmelzen ([[Metze Schmelz]], [[Brasseurs Schmelz]]) sinn nei Stroossen a Wunnengen entstanen (Quartiere Grenz an Neiduerf 1872, Hiel 1894-1904). Den [[31. August]] [[1876]] gouf, duerch Gesetz vum [[6. Juli]] 1876, d'Uertschaft [[Schëffleng]] vun der Gemeng Esch-Uelzecht ofgetrennt fir déi eegestänneg [[Gemeng Schëffleng]] ze schafen.<ref>* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1876/0492207/0492207.pdf#page=1 ''Loi du 6 juillet 1876, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Schifflange.'']</ref> ===Uganks 20. Joerhonnert === Den [[29. Mee]] [[1906]], huet de Grand-Duc [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Guillaume IV.]] fir d'zweet Kéier Esch-Uelzecht zur Stad ernannt.<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 |Titel=Gesetz vum 29. Mee 1906 |Gekuckt=14.06.2012 |Archiv-Datum=22.07.2012 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120722060337/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1906/0034/a034.pdf#page=2 }}</ref>. Esch hat do 13.000 Awunner. Tëscht 1909 an 1913 gouf eng nei Schmelz am Westen opgeriicht: d'[[Adolf-Emil-Schmelz]] op [[Belval (Esch-Uelzecht)|Belval]]. Dofir hu missen 91 Hektar Bësch (Clair-Chêne) ëmgehae ginn. Nei Aarbechterwunnenge gi ronderëm gebaut: am Quartier [[Uecht (Esch-Uelzecht)|Uecht]] an d'Cité Welter. Vun 1910 u gouf de Quartier [[Brill (Esch-Uelzecht)|Brill]] no de Pläng vum [[Paul Flesch]] urbaniséiert. Vill Immigranten aus Italien hunn do hiert Doheem fonnt. D'Uelzecht gouf iwwerdeckelt an hire Laf begradegt, an d'[[Uelzechtstrooss]] mat hiren Niewestroosse gouf zum neie Mëttelpunkt vun der Stad. Am [[Éischte Weltkrich]] war zu Esch e knappse Mount d'Generalquartéier vum däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/21gh3gzdj/pages/6/articles/DIVL562 "Ein Alt-Escher erzählt... Aus dem Krieg 1914-18. Der deutsche Kronprinz in Esch."] In: Luxemburger Wort, 115. Jg., n° 235/236 (25.08.1962), p. 6 (Digitised by the National Library of Luxembourg).</ref>, a gouf souzesoen wärend der Schluecht ëm d'Festung Lonkech an e [[Lazarett|Krichslazarett]] transforméiert. D'Schmelzen hunn déi Zäit net oder net vill produzéiert. Vill auslännesch Aarbechter sinn nees an hir Heemecht geplënnert. Um Enn vum Éischte Krich ware 5.000 amerikanesch Zaldoten zu Esch stationéiert, ë. a. an der [[Brillschoul (ESch-Uelzecht)|Brillschoul]], déi dofir requisitionéiert war. === Tëschekrichszäit === [[1920]] koum duerch dat nei agefouert [[allgemengt Walrecht]] fir d'éischt eng sozialistesch Majoritéit an d'Gemeng, mam [[Victor Wilhelm]] als Buergermeeschter. Weidere Wunnraum gouf geschaaft duerch d'Gemeng, mä och d'[[Arbed]] an d'[[Société Métallurgique des Terres Rouges]], deenen d'Schmelze gehéiert hunn: laanscht d'[[Éilereng]]er Strooss, am Quartier Uecht an am Quartier [[Bruch (Esch-Uelzecht)|Bruch]]. D'Gemeng huet sech vum [[Josef Stübben]] e Plang ausschaffe gelooss, wéi d'Stad no Norden hi wuesse kéint, fir bis zu 60.000 Awunner Plaz ze bidden. Tëscht [[1926]], dem Enn vun der däitscher Wirtschaftskris, an [[1929]], der [[Weltwirtschaftskris]], huet Esch nach eng Kéier ee Bauboom erlieft: am Quartier [[Dellhéicht]] gouf d'[[Escher Spidol]] gebaut, d'Spidol- an d'Emil-Mayrisch-Strooss sinn ugeluecht ginn. [[1930]] huet Esch 29.745 Awunner gezielt. 1937 gouf dat neit [[Stadhaus Esch-Uelzecht|Escher Stadhaus]] ageweit. === Däitsch Occupatioun 1940-1944 === Direkt nom däitschen Iwwerfall, den 10. Mee 1940, gouf Esch, wéi aner Uertschafte laanscht d'franséisch Grenz, komplett evakuéiert, well gefaart gouf, d'däitsch Arméi géif op der [[Maginot-Linn]] hänke bleiwen, an doduerch Esch an e Schluechtfeld verwandelt ginn. Déi meescht Leit koumen an Zentral- oder Südfrankräich ënner. Wéinst der séierer franséischer Defaite koume se no e puer Wochen nees zeréck. Bis op e puer Haiser, déi duerch eng Granat zerstéiert gi waren, gouf et keng gréisser Schied. Wéi iwwerall zu Lëtzebuerg goufen och zu Esch d'Verwaltungsstrukture vum [[Nationalsozialismus|Nazi]]-Okkupant agefouert. D'Escher [[Synagog Esch-Uelzecht|Synagog]] gouf, (wéi och déi an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]) zerstéiert. Vum September 1942 u goufen Honnerte vun Zwangsaarbechter, sougenannt ''[[Ostarbeiter]]'', déi virun allem aus dem vum [[Däitscht Räich vun 1933 bis 1945|Hitlerdäitschland]] besaten Deel vun der [[Sowjetunioun]] koumen, an de Schmelzen an an de Galerien agesat. Esch gouf den [[10. September]] [[1944]] vun den Amerikaneschen Truppe befreit. === Nokrichszäit 1945-1975 === Nom Krich huet Esch sech weider ausgebreet, an den 1950er-Jore si besonnesch zu [[Lalleng]], am Bruch an zu [[Rämerech]] nei Quartieren entstanen. An den 1960er/70er-Jore war et besonnesch [[Wobrécken]], dat bebaut gouf. === Stolkris 1975-1985 === Esch gouf, wéi aner Stied am Minett och, besonnesch haart vun der [[Stolkris]] getraff, virun allem sinn d'Recetten däitlech zeréckgaangen. Doduerch konnt d'Renovéierung vum ale Stadkär, deen zimmlech delabréiert war, eréischt an der Mëtt vun den [[1980]]er Joren an Ugrëff geholl ginn. Vun den 1960er-Joren un ass d'Populatioun vun Esch no an no zeréckgaangen: Vu bal 30.000 am Joer 1960 op 25.000 am Joer [[1985]]. Vill jonk Stéit sinn an d'Schlofstied ronderëm d'Stad geplënnert. Eréischt vun den [[1990]]er Joren un ass dësen Trend gestoppt a souguer ëmgekéiert ginn; 2010 huet d'Awunnerzuel vun Esch 30.000 Awunner iwwerschratt<ref>[http://news.rtl.lu/news/national/69651.html "D'Populatioun zu Esch läit elo offiziell bei 30.000 Awunner"] rtl.lu 03.06.2010, 07:59 - Fir d'lescht aktualiséiert: 03.06.2010, 10:03.</ref>. [[File:Belval from Souttwest 2025-03 ---18.jpg|thumb|Belval vu Südweste gesinn (Mäerz 2025).]] === Nei Quartieren op de Frichen === Zanter dem Ufank vun den 2000er-Jore gëtt op der Industriebrooch vu [[Belval]] en neie Quartier opgeriicht, no engem Masterplang, dee vun Agora a vum [[Fonds Belval]] koordinéiert gëtt, a wou vun ëffentlecher Säit ë.&nbsp;a. d'[[Uni Lëtzebuerg]], Fuerschungsariichtungen, e [[Gebai fir ëffentlech Verwaltungen (Belval)|Gebai fir ëffentlech Verwaltungen]], d[[Lëtzebuerger Nationalarchiven]] an en [[Lycée Bel-Val|neie Lycée]], vu privater Säit e Kino a Büros-, Wunn- a Geschäftsgebaier am Gaang sinn, gebaut ze ginn, oder scho fäerdeg sinn. {{Méi Info 1|Belval}} Och op den Terraine vun de fréiere Schmelze vun Esch-Schëffleng ("[[Quartier Metzeschmelz]]")<ref>[https://www.wort.lu/de/lokales/buergerbeteiligung-fuer-brache-arbed-schifflingen-in-startloechern-5c815bbdda2cc1784e33f45a "Bürgerbeteiligung für Brache Arbed/Schifflingen in Startlöchern."] wort.lu, 07.03.2019.</ref> an Terres-Rouges ("[[Rout Lëns]]")<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1316939.html " 'Rout Lëns' mat Liewe fëllen."] rtl.lu, 07.03.2019 20:00.</ref> soll vun Enn vun den 2020er-Joren u virun allem Wunnraum fir eng 10.000 Leit geschafe ginn. ==Symboler== === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg v2.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Mee]] [[1871]] - Mémorial 1871, Säit 73}}<br>D'Gemeng féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |} ===Logo=== 2022 huet d'Escher Gemeng en neie Logo agefouert, an deem d'Haaptelementer vum Wopen – Tuerm a Waasser – op hir primär geometresch Forme vereinfacht sinn. Och d'Faarwe goufen op Schwaarz a Wäiss reduzéiert.<ref>[https://administration.esch.lu/2022/10/28/la-ville-desch-presente-sa-nouvelle-identite-visuelle/ La Ville d’Esch présente sa nouvelle identité visuelle.] Communiqué op esch.lu, 28.10.2022.</ref> == Populatioun == === Demographesch Entwécklung === {{Awunnerdiagramm |ageklappt=op }}<br>{{Statec Awunner}}, {{small|automatesch vu Wikidata agebonnen.}} === Zesummesetzung vun den Awunner no Nationalitéit === {| class="wikitable" |+ Bevëlkerung 2022 |- | Lëtzebuerger || 15.667 |- | Portugisen || 10.316 |- | Fransousen || 1.910 |- | Italieener || 1.409 |- | Montenegriner || 523 |- | Belsch || 404 |- | Däitscher || 325 |- | Aner Europäer || 950 |- | Capverdianer || 341 |- | Chineesen|| 339 |- | Aner Net-Europäer || 2.757 |- | Keng Donnéeën || 21 |- | '''Total''' || '''36.157''' |} {{small|Quell: ''[[Den Escher]]'' Nr.57, S.26.}} == Politik == De [[Gemengerot]] vun Esch-Uelzecht gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 19 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. An den 1990er-Jore souz eng [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Koalitioun am [[Schäfferot]]. Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 10. Oktober 1999 koum et zu enger Pattsituatioun: béid Parteie krute 6 Sëtz, an de Spëtzekandidat vun der CSV, den [[Ady Jung]], huet den Usproch erhuewen, fir Buergermeeschter ze ginn. Wéi den CSV-Gemengerotsmember Jos Mischo kuerz drop aus der Partei ausgescheet ass, deemno d'LSAP nees 1 Sëtz méi hat, huet dës weider mat der CSV, déi op hirem Buergermeeschterposte bestanen huet, ouni Succès probéiert, eng Koalitioun op d'Been ze stellen. Och Verhandlungen tëscht LSAP an [[Demokratesch Partei|DP]] hate kee Succès. Sou koum et den 30. Abrëll 2000 zu Neiwalen, bei deenen d'LSAP 7 Sëtz krut, a sou eng Koalitioun mat [[Déi Gréng]] an [[Déi Lénk]] opgestallt huet.<ref>Jacques Ganser: [https://www.wort.lu/de/lokales/wahlgeschichte-n-wenn-das-der-josy-wuesste-59dc921656202b51b13c4ef9 "Wenn das der Josy wüsste."] wort.lu, 11. Oktober 2017 um 07:00.</ref> 2005 koum et zu enger Koalitioun vun LSAP-déi Gréng, déi och 2011 virugefouert gouf. Bei de Gemengewale vun 2017 huet d'LSAP 3 Sëtz verluer, iwwerdeems d'CSV der 2 gewonnen huet. Als Resultat hu sech d'CSV, d'DP an déi Gréng op eng Koalitioun gëeenegt, déi eng Majoritéit am Schäfferot huet. Buergermeeschter gouf de [[Georges Mischo]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1089626.html "CSV, Gréng an DP hu Koalitiounsaccord ënnerschriwwen."] rtl.lu, 24.10.2017, 22:15:36.</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2079699.html|Titel=Escher Koalitiounsaccord ofgeschloss: Changementer bei Ressorte Mobilitéit, Enseignement a Logement|Gekuckt=14.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref>. Déi Konstellatioun ass och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen. Nodeems de Georges Mischo Minister gouf, gouf de [[Christian Weis]] neie Buergermeeschter. === Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !![[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[déi Lénk|Lénk]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPLU]] !! BL !Liberal ![[Sozialdemokratesch Partei (1970)|SdP]] |- |1945 | - |4 |1 | - |6 | - |5 | - | - |1 | - |- |1949 | - |5 |1 | - |5 | - |6 | - | - | - | - |- |1951 | - |5 |1 | |4 | |7 | - | - | - | - |- |1957 | - |5 |2 | - |4 | - |6 | - | - | - | - |- |1963 | - |5 |2 | - |4 | - |8 | - | - | - | - |- |1969 | - |4 |3 | - |5 | - |7 | - | - | - | - |- |1970 | - |4 |2 | - |6 | - |4 | - | - | - |3 |- |1975 | - |5 |2 | - |5 | - |6 | - | - | - |1 |- | 1981 || - || 6 || 2 || - || '''3'''|| - || '''8'''|| - || - | - | - |- | 1987 || - || 7 || 1 || 1 ||'''2''' || - || '''8''' || - || - | - | - |- | 1993 || 1|| '''7'''|| 2|| 2|| 0|| -|| '''7'''|| - || - | - | - |- | 1999 || || || || || || || || - || - | - | - |- | 2000* || 1 || 5 || 2 || '''2''' || 0 || '''2''' || '''7''' || - || - | - | - |- | 2005 || 1 || 5 || 1 || '''2''' || 0 || 1 || '''9''' || - || - | - | - |- | 2011 || 0 || 4 || 1 || '''2''' || 1|| 2 || '''9''' || - || 0 | - | - |- | 2017 || 0 || '''6''' || '''2''' || '''3''' || 0 || 2 || 6 || 0 || - | - | - |- | 2023 || 1 || '''6'''|| '''2'''|| '''2''' / '''3''' {{small|**}}|| 0 || 1 || 6 || 1 / 0 {{small|**}} || - | - | - |} {{small|* No Neiwalen. BL: Biergerlëscht.<br>** Am Okt. 2024 ass d'Conseillère vun der Piratepartei bei déi Gréng iwwergetrueden.<br> '''Quell''': [[Ministère des Affaires intérieures|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu; Luxemburger Wort vum 18. Oktober 1975 (fir d'Resultater vun 1945-1975)}}, ===Buergermeeschteren=== Den aktuelle Buergermeeschter ass de {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}}. Déi Persounen, déi virdrun dee Posten haten, sinn an dëser Lëscht opgezielt: {{Méi Info 1|Lëscht vun de Buergermeeschtere vun Esch-Uelzecht}} == Quartiere vun Esch-Uelzecht == <!--Dës Iwwerschrëft wgl.. net änneren. Se gëtt als Link an aneren Artikele gebraucht--> Esch-Uelzecht ass offiziell an 18 Quartieren ënnerdeelt<ref>{{Citation |URL=http://www.topographie.esch.lu/ |Titel=''Plan interactif Esch'' |Gekuckt=2016-06-30 |archivedate=2025-09-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250924103807/http://www.topographie.esch.lu/ }}</ref> an zwéin Industrieterrainen, vun deenen deen zu [[Belval]] (ArcelorMittal) nach a Betrib ass, wärend dee vum fréieren ArcelorMittal Wierk Esch-Schëffleng zanter 2012 net méi a Betrib ass an 2016 un de Staat verkaaft gouf. {{div col|cols=4}} * [[Al Esch]] * [[Belval (Esch-Uelzecht)|Belval]] * [[Brill (Esch-Uelzecht)|Brill]] * [[Bruch (Esch-Uelzecht)|Bruch]] * [[Dellhéicht]] * [[Fettmett]] * [[Grenz (Esch-Uelzecht)|Grenz]] * [[Lalleng]] * [[Lankelz]] * [[Neiduerf (Esch-Uelzecht)|Neiduerf]] * [[Park (Esch-Uelzecht)|Park]] * [[Rämerech]] * [[Schlassgoart]] * [[Sommett]] * [[Universitéit (Esch-Uelzecht)|Universitéit]] * [[Uecht (Esch-Uelzecht)|Uecht]] * [[Wobrécken]] * [[Zäpert]] {{div col end}} {{clearboth}} == Panorama == <DIV ALIGN="CENTER"> {{Panorama| légende=Panorama vun Esch (Quartieren [[Dellhéicht]] an [[Al Esch]]), 2009.| image=Panorama of Esch-sur-Alzette, Luxembourg.jpg| largeur=2500px }} </DIV> == Transport == Esch-Uelzecht läit um südlechen Enn vun der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], déi et mat der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an no Süden an der Verlängerung mat der [[Liaison Micheville|B40]], mat Däitsch-Oth verbënnt. Nërdlech vun Esch verleeft d'[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Autobunn A13]], déi vu [[Péiteng]] bis op [[Schengen]] féiert an do un déi däitsch [[Autobunn A8 (Däitschland)|A8]] ugebonnen ass. Och d'[[Nationalstrooss 4|Nationalstroossen N4]] an [[Nationalstrooss 31|N31]] ginn duerch Esch. Esch läit op den [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|CFL-Linne 6a]] a [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Péiteng|6f]]. Vun Esch aus féiert d'Ofzweigung [[Eisebunnsstreck Esch-Uelzecht-Däitsch-Oth|6e]] op [[Däitsch-Oth]]. Et gëtt zwou Garen um Territoire vun der Gemeng: d'[[Gare Esch-Uelzecht]] an d'[[Gare Belval-Université]]. Marchandisegaren am Neidierfchen an an der Hiel sinn net méi am Betrib. De Bus-Syndikat [[TICE]] huet säi Sëtz zu Esch, d'Linnen [[TICE-Linn 1|1]], [[TICE-Linn 2|2]], [[TICE-Linn 3|3]], [[TICE-Linn 4|4]], [[TICE-Linn 5|5]], [[TICE-Linn 6|6]], [[TICE-Linn 7|7]], [[TICE-Linn 13|13]], [[TICE-Linn 14|14]] a [[TICE-Linn 15|15]] verbannen Esch a seng Quartiere mat den aneren Uertschafte vum [[Kanton Esch-Uelzecht|Kanton]]. Ausserdeem läit Esch op de Strecke vun den [[RGTR]]-Linne [[RGTR-Linn 551|551]], [[RGTR-Linn 602|602]], [[RGTR-Linn 603|603]], [[RGTR-Linn 604|604]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 642|642]], [[RGTR-Linn 643|643]], [[RGTR-Linn 650|650]] a [[RGTR-Linn 651|651]]. D'[[Nationale Vëlosreseau|National Vëlospisten]] [[Vëlospist PC6|Nr. 6 ("Dräikantonspist")]] an [[Vëlospist PC8|Nr. 8 ("Pist vum Roude Buedem")]] féieren duerch Esch. Déi leschtgenannt verbënnt d'Quartieren Uecht an Universitéit mam sougenannte [[Vëlodukt Esch - Belval|Vëlodukt]], eng 1,3&nbsp;km laang Bréck iwwer den Industrieterrain vun ArcelorMittal Esch-Belval. == Kulturariichtungen == [[Fichier:Rockhal-vu-vier---w.jpg|thumb|D'Rockhal op Esch-Belval]] {{div col}} * [[Ariston]] * [[Bridderhaus]] * [[Escher Bibliothéik]] * [[Escher Conservatoire]] * [[Escher Theater]] * ([[Kinosch]]) * [[Konschthal Esch]] * [[Kulturzentrum Kulturfabrik]] * [[Mousset-Haus Esch-Uelzecht|Mousset-Haus]] * [[Nationale Resistenzmusée]] * [[Rockhal]] * [[Kinepolis Belval]] {{div col end}} == Schoulgebaier zu Esch == {| |valign="top"| * '''Primärschoulen''' * Ale Lycée * Brill * Brouch * Dellhéicht * Groussgaass * Lalleng | * '''Secondaire''' * [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette]] * [[Lycée Hubert-Clément]] * [[Lycée Guillaume-Kroll]] * [[Lycée technique de Lallange]] * [[Lycée technique école privée Marie-Consolatrice]] * [[Lycée technique pour professions de santé]] |} [[Fichier:Esch1jousefkierch1.jpg|thumb|200px|D'Jousefskierch]] == Reliéis Gebaier == {| | * [[Grenzerkierch Esch-Uelzecht]] * [[Jousefskierch Esch-Uelzecht]] * [[Kapell Esch-Raemerech]] * [[Kierch Esch-Lalleng]] | * [[Moschee Esch-Uelzecht]] * [[Paterkierch Esch-Uelzecht]] * [[Protestantesch Kierch Esch-Uelzecht]] * [[Synagog Esch-Uelzecht]] |} == Bekannt Escher == {{Div col|cols=2}} * [[François Besch]] (* 1963), Fotograf, Journalist a Kënschtler * [[Jeannot Bewing]] (1931-2005), Sculpteur * [[François Biltgen]] (* 1958), Politiker, Minister * [[Raoul Biltgen]] (* 1974), Schauspiller * [[Taina Bofferding]] (* 1982), Politikerin ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]) * [[Paul Breisch]] (* 1974), Museker an Organist * [[Guillaume Capus]] (1857-1931), Entdeckungsreesenden a Fuerscher * [[Simone Decker]] (* 1968), Kënschtlerin * [[René Deltgen]] (1909–1979), Schauspiller * [[Bim Diederich]] (1922-2012), Vëlossportler * [[Romain Fehlen]] (* 1956) Radios-Speaker a Journalist * [[Camillo Felgen]] (1920–2005), Sänger, Radios-Speaker, Televisiouns-Animateur, Schlager-Textschreiwer a Schauspiller * [[David Fiegen]] (* 1984), Liichtathleet * [[Tom Flammang]] (* 1978), Vëlossportler * [[Fernand Franck]] (* 1934), Äerzbëschof * [[Luc Frieden]] (* 1963), Politiker a Manager * [[Suzie Godart]] (* 1962), Vëlossportlerin * [[Émile Hamilius]] (1897-1971), Politiker a Foussballspiller * [[Guy Helminger]] (* 1963), Schrëftsteller * [[Paul Helminger]] (1940-2021), Politiker a Manager * [[Jhemp Hoscheit]] (* 1951), Schrëftsteller * [[Jean Kinsch]] (1886-1983), Deputéierten * [[Joseph Kinsch]], (* 1933), ArcelorMittal-Manager * [[Léon Kinsch (1870-1954)|Léon Kinsch]], (1870-1954), Escher Buergermeeschter * [[Nicolas Kinsch]] (1904-1973), Bëschof vu Kisangani * [[William J. Kroll|William Justin Kroll]] (1889–1973), Fuerscher, Metallurg an Erfinder * [[Wil Lofy]] (1937-2021), Sculpteur a Moler * [[Michel Majerus]] (1967–2002), Kënschtler * [[Robert Mancini (Sculpteur)|Robert Mancini]] (1950-2011), Sculpteur * [[Claude Michely]] (* 1959), Vëlossportler * [[Mandy Minella]] (* 1985), Tennisspillerin * [[Victor Neuens]] (1898-1975), Auteur, Editeur, Lokalpolitiker * [[Désirée Nosbusch]] (* 1965), Schauspillerin, Televisiounspresentatrice, Filmregisseurin a -produzentin * [[Jean Origer]] (1877-1942), Geeschtlechen, Deputéierten an Direkter vum ''Luxemburger Wort'' * [[Louis Pilot]] (1940-2016), Foussballspiller a Foussballtrainer * [[Marco Pütz]] (* 1958), Saxophonist a Komponist * [[Viviane Reding]] (* 1951), Journalistin a Politikerin * [[Gast Rollinger]] (1946-2024), Filmregisseur, Lyriker * [[Marco Serafini]] (* 1956), Regisseur * [[Victor Thorn]] (1844–1930), Politiker {{Div col end}} == Partnerschafte mat auslännesche Stied == [[Fichier:Esch-Strooss.jpg|250px|thumb|Esch-Strooss zu Léck]] {| | [[Bethnal Green]]|| {{GBR}} || [[Coimbra]] || {{POR}} |- | [[Köln]] || {{DEU}} || [[Léck]] || {{BEL}} |- | [[Lille]] || {{FRA}} || [[Mödling]] || {{AUT}} |- | [[Offenbach am Main]] || {{DEU}} || [[Puteaux]] || {{FRA}} |- | [[Rotterdam]] || {{NLD}} || [[Saint-Gilles / Sint-Gillis|Saint-Gilles]] || {{BEL}} |- | [[Turin]] || {{ITA}} || [[Velletri]] || {{ITA}} |- | [[Zemun]] || {{SRB}} || [[João Monlevade]] || {{BRA}} |} == Interkommunal Syndikater == * [[SIGI]] - [[SYVICOL]] - [[TICE]] - [[ZARE]] == Kuriéises == [[Fichier:Mémorial Fluchhafen Esch.jpg|thumb|Erënnerungsplack un den Escher Fluchhafen an der Rue de l'Aérodrome]] === Fluchhafen === Deen éischte Fluchhafen am Land war am Quartier Esch-"Lankelz" bei der haiteger ''rue de l'Aérodrome''. Déi Zäit gouf et ë.&nbsp;a. eng Direktverbindung Esch-[[London]]. {{Méi Info 1|Fluchhafen Esch-Uelzecht}} [[Fichier:Jeunesse Esch vs. CS Fola Esch (2023).jpg|thumb|Derby Jenuesse-Fola (Abr. 2023).]] === Esch-Uelzecht am Sport === *Zwou Foussballekippen aus der [[Foussball Nationaldivisioun]] si vun Esch: Den [[CS Fola Esch]], eelste Foussballveräin am Land, an d'[[Jeunesse Esch]]. *[[1962]] an [[1968]] gouf zu Esch d'[[Weltmeeschterschaft am Cyclo-Cross]] gefuer. * De [[27. Juni]] 1968 koum déi éischt Etapp vum [[Tour de France 1968|Tour de France]] zu Esch un. * De 14. Mee 2002 war d'Arrivée vun der drëtter Etapp vum [[Giro d'Italia 2002|Giro d'Italia]] zu Esch, an deen Dag dono den Depart vun der véierter Etapp. *Den [[3. Juli]] [[2006]] ass déi [[Tour de France 2006/2. Etapp|zweet Etapp vum Tour de France]] do ukomm an deen [[4. Juli|Dag drop]] [[Tour de France 2006/3. Etapp|déi drëtt]] do lassgefuer. == Literatur == * ''Esch-sur-Alzette: Guide historique et architectural.'' [Textes: [[Georges Büchler]], [[Jean Goedert (Architekt)|Jean Goedert]], [[Antoinette Lorang]], [[Antoinette Reuter]], [[Denis Scuto]]: Photos: Christophe Weber]. Esch-sur-Alzette, Mersch: C2DH, Capybarabooks, 2020. ISBN 978-99959-43-27-1. * [[Willy Allamano]] a [[Gilbert Bernardini]]: ''Esch-sur-Alzette et ses rues - Esch an der Alzette und seine Straßen'', 2013, 256 S., ISBN 978-2-87964-136-2 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''100 Joer Esch - 1906-2006'', 2005, Éd. G. Binsfeld, 480 S., ISBN 2-87954-149-2 * [[Ed Maroldt]]: ''Mythos Esch - Fragmente 1950 - 1962'', 2004, Éditions Le Phare, 144 S., ISBN 2-87964-078-4 * Ville d'Esch-sur-Alzette (éd.): ''Esch-sur-Alzette, du village à la ville industrielle. Art et révolution industrielle au pays de la Terre Rouge.'' 13 octobre - 5 novembre 1989, Hôtel de Ville d'Esch-sur-Alzette. Catalogue de l'exposition organisée par la Ville d'Esch-sur-Alzette à l'occasion du 150e anniversaire de l'Indépendance du Grand-Duché de Luxembourg. * [[Joseph Flies]]: ''Das Andere Esch - An der Alzette - Ein Gang durch seine Geschichte''. Luxembourg 1979. * [[Norbert Ketter]]: ''esch 1970''. éditions claude diderich, 1970. (E Schwaarz-wäiss-Fotoband). == Kuckt och == {| |valign="top"| * [[Berwart-Schlass]] * [[Stadhaus Esch-Uelzecht]] * [[Passerell Gaalgebierg Esch-Uelzecht]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Esch-Uelzecht]] * [[Siderurgie zu Lëtzebuerg]] * [[Henri Rabinger]] | {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.esch.lu Offiziell Säit vun der Escher Gemeng] * [https://web.archive.org/web/20250924103807/http://www.topographie.esch.lu/ Geographesch Kaarte vun Esch] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/esch-sur-alzette D'Gemeng Esch-Uelzecht op der Websäit vum Syvicol] * C2DH: [https://www.c2dh.uni.lu/de/thinkering/decouvrir-guide-historique-et-architectural-esch-sur-alzette Guide historique et architectural d'Esch-sur-Alzette] 50 Videoen zu der Architektur a Geschicht vun Escher Gebaier (2020). <!-- futtisse Link: * [http://www.eschalzette.com Räichhalteg Privatsammlung vun Archivbiller an aktuelle Fotoen] --> {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Esch-Uelzecht|*]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Uertschaften zu Lëtzebuerg|Esch-Uelzecht]] [[Kategorie:Universitéitsstied zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Etappestied vum Tour de France]] cprbr14eapv4e19yfs429y4it6gpkld 0 1499 2714998 2710620 2026-11-07T22:21:32Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Raymond Scheuer]] 2714998 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''22. [[Juli]]''' ass den 203. Dag vum Joer (204. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1790]]: [[Frankräich]]: D'Zivilverfaassung vum Klerus gëtt vum [[Louis XVI. vu Frankräich|Louis XVI.]] ugeholl. * [[1894]]: [[Frankräich]]: [[Paris-Rouen (Auto)|Paris-Rouen]] ass déi éischt Autoscourse, déi an der Geschicht vum Auto gefuer gouf. * [[1948]]: [[Kanada]]: An engem Referendum stëmmt d'Majoritéit vun den Awunner vun [[Neifundland a Labrador|Neifundland]] fir Deel vu Kanada ze ginn. * [[1954]]: [[Laos]] gëtt onofhängeg. * [[2016]]: De [[Skatepark Péitruss]] an der Stad Lëtzebuerg gëtt ageweit. == Wëssenschaft an Technik == === Astronomie === * [[1854]]: Den däitschen Astronom [[Arthur Auwers]] entdeckt d'[[Spiralgalaxie]] [[NGC 6503]]. == Gebuer == <gallery> Fichier:Philipp der Schöne.jpg|Felipe I. Fichier:CharlesBernhoeft1879.JPG|Charles Bernhoeft Fichier:Mireille Mathieu-1.jpg|Mireille Mathieu Fichier:Ottow retouched.jpg|Otto Waalkes Fichier:Franka Potente Frankfurt-CN.jpg|Franka Potente </gallery> * [[1514]]: [[Wiguleus Hund]], bayresche Geschichtsschreiwer. * [[1784]]: [[Friedrich Wilhelm Bessel]], däitschen Astronom, Mathematiker a Geodet. * [[1804]]: [[Victor Schœlcher]], franséische Politiker. * [[1815]]: [[Théodore de Wacquant]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[1859]]: [[Charles Bernhoeft]], lëtzebuergesche Fotograf. * [[1878]] oder [[1879]]: [[Janusz Korczak]], polneschen Dokter, Pedagog a Kannerbuchauteur. * [[1882]]: [[Edward Hopper]], US-amerikanesche Moler. * [[1892]]: [[Jacques Bos]], lëtzebuergeschen Apdikter. * [[1899]]: [[Alexander Calder]], amerikanesche Sculpteur. * 1899: [[Jean-Pierre Urbing]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik. * [[1913]]: [[Licia Albanese]], US-amerikanesch Sopranistin. * [[1914]]: [[Charles Regnier]], däitsche Schauspiller a Regisseur. * [[1921]]: [[Jean-Claude Huisman]], franséische Filmregisseur. * [[1922]]: [[Raymond Chirat]], franséische Filmhistoriker. * [[1923]]: [[Marcel Knauf]], lëtzebuergeschen Gewerkschaftler a Politiker. * [[1926]]: [[Bryan Forbes]], brittesche Schauspiller, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1927]]: [[Pierre Granier-Deferre]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1934]]: [[Louise Fletcher]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[1938]]: [[Terence Stamp]], englesche Schauspiller. * [[1939]]: [[Gila Almagor]], israeelesch Schauspillerin. * [[1940]]: [[Vera Tschechowa]], däitsch Schauspillerin. * [[1946]]: [[Mireille Mathieu]], franséisch Sängerin. * [[1947]]: [[Jean-Louis Schlesser (Auteur)|Jean-Louis Schlesser]], lëtzebuergesche Schrëftsteller an Dréibuchauteur. * [[1948]]: [[Otto Waalkes]], däitsche Komiker. * [[1953]]: [[Ann Vinck]], belsch-lëtzebuergesch Molerin. * [[1954]]: [[Nico Edon]], lëtzebuergesche Jurist a fréiere Member vum Staatsrot. * [[1955]]: [[Willem Dafoe]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1960]]: [[Doris Drescher]], lëtzebuergesch Kënschtlerin. * 1960: [[Valentino Camarda]], lëtzebuergesche Moler. * [[1969]]: [[Despina Vandi]], griichesch Popsängerin * [[1974]]: [[Franka Potente]], däitsch Schauspillerin. * [[1977]]: [[Danielle Scheuer]], lëtzebuergesch Multimediakënschtlerin, * [[1991]]: [[Paul Bossi]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1992]]: [[Selena Gomez]], US-amerikanesch Sängerin a Schauspillerin. == Gestuerwen == * [[1634]]: [[Johann von Aldringen|Johann Grof vun Aldringen]], däitsche Feldhär am Drëssegjärege Krich. * [[1684]]: [[Josefa de Óbidos]], portugisesch Molerin. * [[1826]]: [[Giuseppe Piazzi]], italieenesche Mathematiker, Astronom an Theolog. * [[1831]]: [[Auguste Engelspach-Larivière]], belsche Geolog a Mineralog. * [[1938]]: [[Valentin Noesen]], lëtzebuergeschen Entreprener a Politiker. * [[1959]]: [[Robert Bruch]], lëtzebuergesche Sproochhistoriker a Linguist. * [[1960]]: [[Carin Meyers-Urban]], lëtzebuergesch Konschthandwierkerin a Molerin. * [[1961]]: [[Jean Eiffes]], lëtzebuergesche Komponist. * [[1967]]: [[Lajos Kassák]], ungaresche Schrëftsteller. * [[1968]]: [[Giovannino Guareschi]], italieenesche Journalist, Karikaturist a Schrëftsteller. * [[1970]]: [[Fritz Kortner]], éisträichesche Schauspiller, Film an Theaterregisseur. * [[1976]]: [[Rodolfo Zilli]], italieenesche Moler a Sculpteur. * [[1979]]: [[Alfred Rode]] franséische Filmregisseur a Schauspiller. * [[1993]]: [[Luigi Peruzzi]], italieenesche Resistenzler. * [[1999]]: [[Raymond Scheuer]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2000]]: [[Claude Sautet]], franséische Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[2004]]: [[Sacha Distel]], franséische Chansonnier a Komponist. * 2004: [[Serge Reggiani]], italieenesch-franséische Schauspiller a Sänger. * [[2007]]: [[Ulrich Mühe]], däitsche Schauspiller. * 2007: [[Jean Stablinski]], franséische Vëlossportler. * [[2008]]: [[Paul Katow]], lëtzebuergesche Journalist an Auteur. * 2008: [[Marcello Baldi]], italieenesche Filmregisseur. * [[2011]]: [[Linda Christian]], mexikanesch Schauspillerin. * [[2015]]: [[Natasha Parry]], englesch Schauspillerin. * [[2019]]: [[Li Peng]], chineesesche Politiker. * 2019: [[Brigitte Kronauer]], däitsch Schrëftstellerin. * [[2024]]: [[Paul May (Foussballspiller)|Paul "Schnuck" May]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2025]]: [[Ozzy Osbourne]], brittesche Rockmusieker. == Feierdeeg == *Tëscht [[1944]] an [[1989]] polneschen [[Nationalfeierdag]] == Um Spaweck == {{Commonscat|22 July|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Dag am Juli| 22]] ovjmiql1v2aw3tsztlqu5k516nthcpp 0 1615 2714940 2713804 2026-11-07T14:18:51Z GilPe 14980 /* Gebuer */ Sebastián Lelio 2714940 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''8. Mäerz''' ass de 67. Dag (68. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1603]]: De [[Mathias Birthon]] kritt als éischten e Privileeg als ''kinneklechen Haffdrécker'', fir an der Stad Lëtzebuerg eng Dréckerei ze bedreiwen. * [[1821]]: Ufank vum griicheschen Onofhängegkeetskampf. * [[1965]]: [[Vereenegt Staate vun Amerika|Amerikanesch]] Truppe kommen am [[Vietnam]] un. == Gebuer == <gallery> Fichier:Antoine Becquerel 2.jpg|Antoine Becquerel Fichier:Otto Hahn (Nobel).jpg|Otto Hahn |Heinz Mack </gallery> * [[1495]]; [[Rosso Fiorentino]], italieenesche Moler. * [[1714]]: [[Carl Philipp Emanuel Bach]], däitsche Komponist. * [[1788]]: [[Antoine César Becquerel]], franséische Physiker. * [[1804]]: [[Alvan Clark]], US-amerikaneschen Astronom an Teleskopbauer. * [[1856]]: [[Maurice Koechlin]], franséischen Ingenieur. * [[1873]]: [[Alfons Ennesch]], lëtzebuergeschen Ingenieur an Auteur. * [[1877]]: [[Léon Metzler (Politiker)|Léon Metzler]], lëtzebuergesche Politiker a Jurist. * [[1879]]: [[Otto Hahn]], däitsche Cheemiker, Pionéier vun der Radiochimie; Nobelpräisdréier. * [[1884]]: [[Albert Steffen]], lëtzebuergeschen Historiker. * [[1892]]: [[Jean Brachmond]], lëtzebuergesche Paschtouer a Resistenzler. * [[1902]]: [[Arno Arthur Wachmann]], däitschen Astronom. * 1902: [[Robert Ries]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1907]]: [[Konstantin Karamanlis]], griichesche Politiker. * [[1913]]: [[Dominique Wantz]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1918]]: [[Jacques Baratier (Filmregisseur)|Jacques Baratier]], franséische Filmregisseur. * [[1920]]: [[Eva Dahlbeck]], schweedesch Schauspillerin a Schrëftstellerin. * [[1923]]: [[Robert Weimerskirch]], lëtzebuergesche Moler a Sculpteur. * 1923: [[José María Forqué]], spuenesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * 1923: [[Walter Jens]], däitsche Philolog, Literaturkritiker a Schrëftsteller. * [[1924]]: [[Jean Serres]], lëtzebuergesche Boxer. * 1924: [[René Allio]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1926]]: [[Francisco Rabal]], spuenesche Schauspiller. * [[1927]]: [[Manfred R. Köhler]], däitsche Filmregisseur a Dréibuchauteur. * [[1929]]: [[Hebe Camargo]], brasilianesche Sängerin a Schauspillerin. * [[1931]]: [[Heinz Mack]], däitsche Sculpteur a Moler. * 1931: [[Neil Postman]], US-amerikanesche Mediewëssenschaftler. * [[1936]]: [[Michel Schmitt]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Kierchenhistoriker. * [[1940]]: [[Susan Clark]], kanandesch Schauspillerin. * [[1952]]: [[Paul Hammelmann]], lëtzebuergesche Versécherungsfachmann a Politiker. * [[1956]]: [[Jean-Claude Muller]], lëtzebuergesche Linguist a Kulturwëssenschaftler. * [[1957]]: [[Dick Schoof]], hollännesche Politiker. * [[1963]]: [[Michel Clees]], lëtzebuergesche Gynekolog, Schrëftsteller, Liddermécher a Schauspiller. * [[1964]]: [[Françoise Poos]], lëtzebuergesch Curatrice, Chercheuse a Fotografin. * [[1974]]: [[Sebastián Lelio]], chileenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * 1974: [[Christiane Paul]], däitsch Schauspillerin. * [[1980]]: [[Lavinia Wilson]], däitsch Schauspillerin. * [[1987]]: [[Karim Guerfi]], franséische Boxer. * [[1988]]: [[Christian Bock]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[1994]]: [[Chris Philipps]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1995]]: [[Charlie Bidinger]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. == Gestuerwen == * [[1594]]: [[Jean Gladt]], kathoulesche Geeschtlechen, Benediktinerpater an Abt vun der Iechternacher Abtei. * [[1794]]: [[Charles Grangier de la Ferriere]], franséische Generol. * [[1869]]: [[Hector Berlioz]], franséische Komponist. * [[1874]]: [[Millard Fillmore]], 13. President vun de Vereenegte Staate vun Amerika. * [[1875]]: [[Valentin Wahl]], lëtzebuergeschen Händler a Politiker. * [[1880]]: [[Camille de Tornaco]] belsche Politiker a President vum Senat. * [[1888]]: [[Josif Pančić]], serbesche Botaniker an Agronom. * [[1917]]: [[Ferdinand Graf von Zeppelin]], däitsche Generol a Loftschëffconstructeur. * [[1925]]: [[Juliette Wytsman]], belsch Molerin * [[1930]]: [[William Howard Taft]], 27. President vun de Vereenegte Staate vun Amerika. * [[1941]]: [[Sherwood Anderson]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * [[1942]]: [[José Raúl Capablanca]], kubanesche Schachgroussmeeschter. * [[1967]]: [[Léon Meisch]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1971]]: [[Harold Lloyd]], US-amerikanesche Schauspiller, Komiker a Regisseur. * [[1975]]: [[Joseph Bech]], lëtzebuergesche Politiker. * 1975: [[George Stevens]], US-amerikanesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * [[1980]]: [[Roland Armontel]], franséische Schauspiller. * [[1987]]: [[Edy Lahure]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1990]]: [[Charles Krüger]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[1998]]: [[Peter Nilson]], schweedeschen Astronom an Auteur. * [[2000]]: [[Pierre Nilles]], lëtzebuergesche Journalist. * [[2006]]: [[Carlo Hommel]], lëtzebuergesche Organist. * [[2017]]: [[George A. Olah]], US-amerikanesche Cheemiker. * [[2020]]: [[Max von Sydow]], schweedesch-franséische Schauspiller. * [[2023]]: [[Bert I. Gordon]], US-amerikaneschen Dréibuchauteur, Filmproduzent a Filmregisseur. * 2023: [[Jean-Marie Kieffer]], lëtzebuergesche Komponist, Organist a Lycéesprofesser. == Feierdeeg == * [[Internationale Fraendag]] == Um Spaweck == {{Commonscat|8 March|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Dag am Mäerz| 08]] 6g1imvdi86gy6i9a1eckmiwuxrfyo1e 0 1629 2714954 2703047 2026-11-07T18:11:25Z Johnny Chicago 17 /* Gebuer */ 2714954 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''22. [[Mäerz]]''' ass den 81. Dag vum Joer (82. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1594]]: De Kinnek [[Henri IV. vu Frankräich|Henri IV.]] kënnt zu [[Paräis]] un. * [[1935]]: Zu [[Berlin]] gëtt deen éischten Televisiounsprogramm vun der Welt ausgestraalt. * [[1945]]: Grënnung vun der [[Arabesch Liga|Arabescher Liga]] zu [[Kairo]]. * [[1963]]: A [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] kënnt ''Please Please Me'' eraus, deen éischten Disk vun de [[Beatles]]. * [[1993]]: De [[Jiang Zemin]] gëtt Staatspresident a [[China]]. * [[1999]]: An [[Estland]] gëtt de [[Mart Laar]] op en Neits Regierungschef. * [[2016]]: 35 Doudeger (plus déi 3 Attentäter) an 340 Blesséierter bei Terror-Attacken um Fluchhafen an am Metro vu [[Bréissel]]. ===Sport=== * [[1953]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] géint Schwäiz 2:2. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[François Muller]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=137 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schwäiz 23. Mäerz 1952 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1978]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 1:3 géint Polen. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jeannot Reiter]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=12678 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Polen den 22. Mäerz 1978 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[2013]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 2014]], 0:0 géint den Aserbaidjan.<ref>{{Citation |URL=http://www.wort.lu/de/view/torloses-unentschieden-zwischen-luxemburg-und-aserbaidschan-514d6f3ae4b009e113bfb62a |Titel=Reportage vum Lännermatch Lëtzebuerg-Aserbaidjan den 22. Mäerz 2013 op wort.lu |Gekuckt=27.03.2013 |Archiv-Datum=26.03.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130326045928/http://www.wort.lu/de/view/torloses-unentschieden-zwischen-luxemburg-und-aserbaidschan-514d6f3ae4b009e113bfb62a }}</ref> *[[2019]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt am Stater Josy-Barthel-Stadion an engem Qualifikatiounsmatch fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2:1 géint Litauen. De [[Leandro Barreiro Martins]] an de [[Gerson Rodrigues]] hunn d'Goler fir Lëtzebuerg geschoss.<ref>https://eu-football.info/_match.php?id=15957</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Anthonis van Dyck 049.jpg|Antoon van Dyck Fichier:Wilhelm1.jpg|Wilhelm I. Fichier:Marcel Marceau (cropped).jpg|Marcel Marceau Fichier:P Ramlee Dunia Film 15 May 1954 p20.jpg|P. Ramlee Fichier:Bruno Ganz DFF Tokyo 2005.jpg|Bruno Ganz Fichier:George Benson 2009.jpg|George Benson Fichier:Maria Teresa Mestre.jpg|Maria Teresa Mestre </gallery> * [[1394]]: [[Ulugh Beg]], Timuridenherrscher, Astronom a Mathematiker. * [[1459]]: [[Maximilian I. (HRR)|Maximilian I.]] vun Éisträich, réimesch-däitsche Keeser. * [[1599]]: [[Antoon van Dyck]], flämesche Moler. * [[1781]]: [[Adolphe Marbot]], franséische Generol. * [[1797]]: [[Wilhelm I. vun Däitschland|Wilhelm I.]], däitsche Keeser. * [[1799]]: [[Friedrich Wilhelm August Argelander]], däitschen Astronom. * [[1868]]: [[Alfred Fowler]], engleschen Astronom. * 1868: [[Antoine Hirsch]], lëtzebuergeschen Ingenieur, Architekt, Auteur a Moler. * [[1878]]: [[Michel Théato]], Lëtzebuerger Liichtathleet. * [[1891]]: [[Henriette Besseling]], lëtzebuergesch Auteurin a Léierin. * [[1896]]: [[Joseph Schildkraut]], éisträichesch-US-amerikanesche Schauspiller. * [[1907]]: [[Lúcia dos Santos]], portugisesch Nonn. * [[1913]]: [[Franz Conrad]], lëtzebuergesche Gewiichthiewer. * [[1921]]: [[Jean Bruce]], franséische Schrëftsteller. * 1921: [[Nino Manfredi]], italieenesche Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[1922]]: [[Antonio Isasi-Isasmendi]], spuenesche Filmregisseur, Filmproduzent an Dréibuchauteur. * [[1923]]: [[Marcel Marceau]], franséische Pantomim. * [[1928]]: [[Nic Klecker]], lëtzebuergesche Schrëftsteller a Mënscherechtsaktivist. * [[1929]]: [[Yayoi Kusama]], japanesch Kënschtlerin. * 1929: [[P. Ramlee]], malaysesche Schauspiller a Regisseur. * [[1931]]: [[Jacqueline Monsigny]], franséisch Schrëftstellerin, Dréibuchauteurin, Schauspillerin an Televisiounsmoderateurin. * [[1933]]: [[May Britt]], schweedesch Schauspillerin. * [[1936]]: [[Roger Whittaker]], brittesche Sänger a Liddermécher. * [[1937]]: [[Angelo Badalamenti]], US-amerikanesche Komponist. * 1937: [[Peter Vogel (Schauspiller)|Peter Vogel]], däitsche Schauspiller. * [[1939]]: [[Romain Schintgen]], lëtzebuergesche Jurist. * [[1941]]: [[Bruno Ganz]], Schwäizer Schauspiller. * [[1943]]: [[George Benson]], US-amerikaneschen Jazz-Gittarist a Sänger. * [[1947]]: [[André Heller]], éisträichesche Sänger, Journalist, Auteur a Kënschtler. * 1947: [[James Patterson]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * 1947: [[Guy Theisen]], lëtzebuergesche Sänger. * [[1948]]: [[Andrew Lloyd Webber]], brittesche Museker a Komponist. * [[1949]]: [[Fanny Ardant]], franséisch Schauspillerin, Filmregisseurin an Dréibuchautorin. * [[1950]]: [[Goran Bregovic]], bosnesche Museker. * [[1956]]: [[Maria Teresa Mestre]], Fra vum Groussherzog [[Henri vu Lëtzebuerg]]. * [[1970]]: [[Anja Kling]], däitsch Schauspillerin. * [[1978]]: [[Martine Kraus]], lëtzebuergesch Foussballspillerin. == Gestuerwen == * [[1687]]: [[Jean-Baptiste Lully]], italieenesch-franséische Komponist a Balletdänzer. * [[1832]]: [[Johann Wolfgang von Goethe]], däitschen Dichter, Staatsmann an Naturwëssenschaftler. * [[1926]]: [[Joseph Jean Baptiste Neuberg]], belsche Mathematiker. * [[1929]]: [[Maurice Kohn]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker. * [[1933]]: [[Théodore Klees]], lëtzebuergesche Geschäftsmann a Politiker. * [[1965]]: [[Mario Bonnard]], italieenesche Filmregisseur, Schauspiller an Dréibuchauteur. * [[1971]]: [[Marcel Wiser]], lëtzebuergesche Geschäftsmann a Lokalpolitiker. * [[1975]]: [[Paul Verhoeven (däitsche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]], däitsche Filmregisseur a Schauspiller. * [[1982]]: [[Nicolas Farkas]], ungaresche Kameramann, Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * [[1985]]: [[Gusty Laurent]], lëtzebuergesche Boxer an Olympionik. * [[2013]]: [[Rita Gam]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[2019]]: [[Frans Andriessen]], hollännesche Politiker. * [[2026]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|22 March|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Mäerz| 22]] ozvmlb8iona8tbuqw2jgklvxmbgo9aa 0 1651 2715003 2710608 2026-11-07T23:11:14Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Guy Schmidt]] 2715003 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''27. Mäerz''' ass de 86. Dag vum Joer (de 87. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. Zanter [[1961]] ass de 27. Mäerz de Weltjoresdag vum Theater. == Evenementer == * [[1928]]: D'[[CEGEDEL]] (''Compagnie Grand-Ducale d'Électricité du Luxembourg'') gëtt zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] gegrënnt. * [[1958]]: De [[Nikita Chruschtschow]] gëtt Regierungschef vun der [[Sowjetunioun]]. * [[1968]]: De Generol [[Hadji Mohamed Suharto]] gëtt Staatspresident a Commandant-en-chef vun der Arméi an [[Indonesien]]. * [[1977]]: Kollisioun op [[Teneriffa]] tëscht 2 Jumbojeten; 583 Mënsche bleiwe leien. * [[1982]]: 40.000 Leit manifestéieren zu Lëtzebuerg géint d'Modulatioun vum Index. * [[1993]]: De [[Jiang Zemin]] gëtt Staatspresident vu [[China]]. * [[2020]]: [[Nordmazedonien]] gëtt [[Organisatioun vum Nordatlantik-Traité|NATO]]-Member. ===Sport=== * [[1948]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[London]] op den [[Olympesch Summerspiller 1948|Olympesche Summerspiller]] 0:1 géint Holland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=113 D'Detailer vum Foussballlännermatch Holland-Lëtzebuerg de 27. Mäerz 1948 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1960]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir déi [[Olympesch Summerspiller 1960]], 0:0 géint Schwäiz.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=236 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schwäiz de 27. Mäerz 1960 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1976]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Esch-Uelzecht]] 0:2 géint Frankräich.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=226 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Frankräich de 27. Mäerz 1976 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1983]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1984]], 2:6 géint Ungarn. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Jeannot Reiter]] a [[Romain Schreiner]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=8076 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Ungarn de 27. Mäerz 1983 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1985]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Zenica]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1986]], 0:1 géint Jugoslawien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=8490 D'Detailer vum Foussballlännermatch Jugoslawien-Lëtzebuerg de 27. Mäerz 1985 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1999]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Göteborg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2000]], 0:2 géint Schweden.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11413 D'Detailer vum Foussballlännermatch Schweden-Lëtzebuerg de 27. Mäerz 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[2002]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Hesper]] 0:3 géint Lettland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=24996 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Lettland de 27. Mäerz 2002 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[2015]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu Žilina ([[Slowakei]]) am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2016]], 0:3 géint d'Slowakei.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1668 De Lännermatch Slowakei-Lëtzebuerg vum 27. Mäerz 2015 op der Websäit eu-football.info]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Mathias Simon.JPG|Charles-Mathias Simon Fichier:Wilhelm Conrad Röntgen-cropped.JPG|Wilhelm Conrad Röntgen Fichier:Edward Steichen.jpg|Edward Steichen ‪Fichier:Gloria Swanson Trading Card.jpg‬|Gloria Swanson Fichier:RIAN archive 438589 Mstislav Rostropovich.jpg|Mstislaw Rostropowitsch Fichier:Quentin Tarantino.jpg|Quentin Tarantino </gallery> * [[1781]]: [[Charles Joseph Minard]], franséische Bauingenieur, Pionéier vun der Infografik. * [[1802]]: [[Charles-Mathias Simons]], Lëtzebuerger Politiker. * [[1809]]: [[Georges Eugène Haussmann]], franséische Prefet, huet d'Ëmbauaarbechten zu Paräis geleet. * [[1817]]: [[Carl Wilhelm von Nägeli]], Schwäizer Botaniker. * [[1818]]: [[Erminia Frezzolini]], italieenesch Sopranistin. * [[1828]]: [[Charles Pêtre]], franséische Sculpteur. * [[1845]]: [[Wilhelm Conrad Röntgen]], däitsche Physiker (''Nobelpräis fir Physik 1901'') * [[1851]]: [[Richard Ernst Kepler]], däitschen Illustrateur a Moler. * [[1871]]: [[Heinrich Mann]], däitsche Schrëftsteller. * [[1875]]: [[Nicolas Rosenfeld]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker. * [[1879]]: [[Edward Steichen]], lëtzebuergesch-amerikanesche Fotograf a Curateur. * [[1886]]: [[Ludwig Mies van der Rohe]], däitsch-US-amerikaneschen Architekt. * 1886: [[Émile Eischen]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Lokalpolitiker. * [[1899]]: [[Gloria Swanson]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[1899]]: [[Jules Krüger]], lëtzebuergesche Komponist. * [[1901]]: [[Carl Barks]], US-amerikanesche Comic-Zeechner. * [[1909]]: [[Golo Mann]], däitschen Historiker, Schrëftsteller a Philosoph. * [[1912]]: [[James Callaghan]], brittesche Premierminister. * [[1913]]: [[Shōji Ueda]], japanesche Fotograf. * 1913: [[Ernest Mengel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1917]]: [[Jean Stephany]], lëtzebuergesche Resistenzler. * [[1925]]: [[Philippe Hiquily]], franséische Sculpteur. * 1925: [[René Kremer]], lëtzebuergesche Liichtathleet. * [[1927]]: [[Mstislaw Rostropowitsch]], russeschen Cellist an Dirigent. * [[1928]]: [[François Eisenbarth]], lëtzebuergeschen Turner. * 1928: [[Erny Schumacher]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1929]]: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin. * [[1930]]: [[Henri-Jacques Huet]], franséische Filmschauspiller. * [[1933]]: [[Robert Castel]], franséische Soziolog. * [[1938]]: [[Hansjörg Schneider]], Schwäizer Schrëftsteller. * [[1940]]: [[June Wilkinson]], englesch Schauspillerin. * [[1941]]: [[Kurt Felix]], Schwäizer Tëleesmoderateur a -journalist. * 1941: [[Ivan Gašparovič]], slowakesche Politiker. * [[1942]]: [[Michael York]], englesche Schauspiller. * [[1945]]: [[Harry Rowohlt]], däitschen Auteur, Iwwersetzer a Schauspiller. * [[1949]]: [[Dominique Roulet]], franséischen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1952]]: [[Maria Schneider]], franséisch Schauspillerin. * [[1954]]: [[Thers Bodé]], lëtzebuergesch Journalistin, Psychologin, Politikerin a Fraerechtlerin. * [[1955]]: [[Mariano Rajoy]], spuenesche Politiker. * [[1961]]: [[Tony Rominger]], Schwäizer Vëlossportler. * [[1963]]: [[Quentin Tarantino]], US-amerikanesche Regisseur, Schauspiller an Dréibuchauteur. * [[1964]]: [[Kad Merad]], franséische Schauspiller. * [[1969]]: [[Mickey Hardt]], lëtzebuergesche Schauspiller, Modell a Kampfsportler. * [[1971]]: [[David Coulthard]], F1-Pilot. * [[2023]]: [[François vu Lëtzebuerg|Prënz François]], Jong vum [[Guillaume vu Lëtzebuerg|Guillaume]]. == Gestuerwen == * [[1482]]: [[Maria vun der Bourgogne]], Herzogin vun der Bourgogne (vu 1477 un). * [[1625]]: [[James I. vun England|James I.]], Kinnek vun England an Irland, als James VI. Kinnek vu Schottland. * [[1850]]: [[Wilhelm Beer]], däitsche Banquier an Amateurastronom * [[1926]]: [[Otto Braunsberger]], Jesuitt an Historiker * [[1938]]: [[William Stern]], däitsche Psycholog. * [[1944]]: [[Pierre Hamer (Politiker)|Pierre Hamer]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1968]]: [[Juri Alexejewitsch Gagarin]], russeschen Astronaut, éischte Mënsch am Weltraum. * [[1972]]: [[M. C. Escher]], hollännesche Kënschtler a Graphiker. * 1972: [[André Wolff]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1975]]: [[Frantz Heldenstein]], lëtzebuergesche Sculpteur a Bannenarchitekt. * [[1988]]: [[Renato Salvatori]], italieenesche Schauspiller. * [[1995]]: [[René Allio]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1998]]: [[Ferdinand Porsche]], éisträichesch-däitschen Autosconstructeur an Entreprener. * [[2000]]: [[Ian Dury]], englesche Schauspiller, Komponist a Sänger. * [[2002]]: [[Billy Wilder]], US-amerikanesche Regisseur, Dréibuchauteur a Produzent. * 2002: [[Dudley Moore]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2004]]: [[Paul Feller (1918)|Paul Feller]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2007]]: [[Paul Lauterbur]], US-amerikanesche Cheemiker; Nobelpräisdréier. * [[2010]]: [[Gaston Schaber]], lëtzebuergesche Psycholog. * [[2011]]: [[Farley Granger]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2012]]: [[Robert Bintener]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[2015]]: [[Rik Battaglia]], italieenesche Schauspiller. * 2015: Guy Schmidt, lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2016]]: [[Alain Decaux]], franséischen Historiker. * [[2018]]: [[Stéphane Audran]], franséisch Schauspillerin. * [[2023]]: [[Marc Eicher]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|27 March|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Mäerz| 27]] ldqjpqk1bt7t1dk5x4k4bhfcsj0vrp5 2715005 2715003 2026-11-07T23:13:47Z Robby 393 /* Gestuerwen */ méi blo 2715005 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''27. Mäerz''' ass de 86. Dag vum Joer (de 87. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. Zanter [[1961]] ass de 27. Mäerz de Weltjoresdag vum Theater. == Evenementer == * [[1928]]: D'[[CEGEDEL]] (''Compagnie Grand-Ducale d'Électricité du Luxembourg'') gëtt zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] gegrënnt. * [[1958]]: De [[Nikita Chruschtschow]] gëtt Regierungschef vun der [[Sowjetunioun]]. * [[1968]]: De Generol [[Hadji Mohamed Suharto]] gëtt Staatspresident a Commandant-en-chef vun der Arméi an [[Indonesien]]. * [[1977]]: Kollisioun op [[Teneriffa]] tëscht 2 Jumbojeten; 583 Mënsche bleiwe leien. * [[1982]]: 40.000 Leit manifestéieren zu Lëtzebuerg géint d'Modulatioun vum Index. * [[1993]]: De [[Jiang Zemin]] gëtt Staatspresident vu [[China]]. * [[2020]]: [[Nordmazedonien]] gëtt [[Organisatioun vum Nordatlantik-Traité|NATO]]-Member. ===Sport=== * [[1948]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[London]] op den [[Olympesch Summerspiller 1948|Olympesche Summerspiller]] 0:1 géint Holland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=113 D'Detailer vum Foussballlännermatch Holland-Lëtzebuerg de 27. Mäerz 1948 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1960]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir déi [[Olympesch Summerspiller 1960]], 0:0 géint Schwäiz.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=236 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schwäiz de 27. Mäerz 1960 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1976]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Esch-Uelzecht]] 0:2 géint Frankräich.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=226 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Frankräich de 27. Mäerz 1976 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1983]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1984]], 2:6 géint Ungarn. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Jeannot Reiter]] a [[Romain Schreiner]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=8076 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Ungarn de 27. Mäerz 1983 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1985]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Zenica]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1986]], 0:1 géint Jugoslawien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=8490 D'Detailer vum Foussballlännermatch Jugoslawien-Lëtzebuerg de 27. Mäerz 1985 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1999]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Göteborg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2000]], 0:2 géint Schweden.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11413 D'Detailer vum Foussballlännermatch Schweden-Lëtzebuerg de 27. Mäerz 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[2002]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Hesper]] 0:3 géint Lettland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=24996 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Lettland de 27. Mäerz 2002 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[2015]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu Žilina ([[Slowakei]]) am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2016]], 0:3 géint d'Slowakei.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1668 De Lännermatch Slowakei-Lëtzebuerg vum 27. Mäerz 2015 op der Websäit eu-football.info]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Mathias Simon.JPG|Charles-Mathias Simon Fichier:Wilhelm Conrad Röntgen-cropped.JPG|Wilhelm Conrad Röntgen Fichier:Edward Steichen.jpg|Edward Steichen ‪Fichier:Gloria Swanson Trading Card.jpg‬|Gloria Swanson Fichier:RIAN archive 438589 Mstislav Rostropovich.jpg|Mstislaw Rostropowitsch Fichier:Quentin Tarantino.jpg|Quentin Tarantino </gallery> * [[1781]]: [[Charles Joseph Minard]], franséische Bauingenieur, Pionéier vun der Infografik. * [[1802]]: [[Charles-Mathias Simons]], Lëtzebuerger Politiker. * [[1809]]: [[Georges Eugène Haussmann]], franséische Prefet, huet d'Ëmbauaarbechten zu Paräis geleet. * [[1817]]: [[Carl Wilhelm von Nägeli]], Schwäizer Botaniker. * [[1818]]: [[Erminia Frezzolini]], italieenesch Sopranistin. * [[1828]]: [[Charles Pêtre]], franséische Sculpteur. * [[1845]]: [[Wilhelm Conrad Röntgen]], däitsche Physiker (''Nobelpräis fir Physik 1901'') * [[1851]]: [[Richard Ernst Kepler]], däitschen Illustrateur a Moler. * [[1871]]: [[Heinrich Mann]], däitsche Schrëftsteller. * [[1875]]: [[Nicolas Rosenfeld]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker. * [[1879]]: [[Edward Steichen]], lëtzebuergesch-amerikanesche Fotograf a Curateur. * [[1886]]: [[Ludwig Mies van der Rohe]], däitsch-US-amerikaneschen Architekt. * 1886: [[Émile Eischen]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Lokalpolitiker. * [[1899]]: [[Gloria Swanson]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[1899]]: [[Jules Krüger]], lëtzebuergesche Komponist. * [[1901]]: [[Carl Barks]], US-amerikanesche Comic-Zeechner. * [[1909]]: [[Golo Mann]], däitschen Historiker, Schrëftsteller a Philosoph. * [[1912]]: [[James Callaghan]], brittesche Premierminister. * [[1913]]: [[Shōji Ueda]], japanesche Fotograf. * 1913: [[Ernest Mengel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1917]]: [[Jean Stephany]], lëtzebuergesche Resistenzler. * [[1925]]: [[Philippe Hiquily]], franséische Sculpteur. * 1925: [[René Kremer]], lëtzebuergesche Liichtathleet. * [[1927]]: [[Mstislaw Rostropowitsch]], russeschen Cellist an Dirigent. * [[1928]]: [[François Eisenbarth]], lëtzebuergeschen Turner. * 1928: [[Erny Schumacher]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1929]]: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin. * [[1930]]: [[Henri-Jacques Huet]], franséische Filmschauspiller. * [[1933]]: [[Robert Castel]], franséische Soziolog. * [[1938]]: [[Hansjörg Schneider]], Schwäizer Schrëftsteller. * [[1940]]: [[June Wilkinson]], englesch Schauspillerin. * [[1941]]: [[Kurt Felix]], Schwäizer Tëleesmoderateur a -journalist. * 1941: [[Ivan Gašparovič]], slowakesche Politiker. * [[1942]]: [[Michael York]], englesche Schauspiller. * [[1945]]: [[Harry Rowohlt]], däitschen Auteur, Iwwersetzer a Schauspiller. * [[1949]]: [[Dominique Roulet]], franséischen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1952]]: [[Maria Schneider]], franséisch Schauspillerin. * [[1954]]: [[Thers Bodé]], lëtzebuergesch Journalistin, Psychologin, Politikerin a Fraerechtlerin. * [[1955]]: [[Mariano Rajoy]], spuenesche Politiker. * [[1961]]: [[Tony Rominger]], Schwäizer Vëlossportler. * [[1963]]: [[Quentin Tarantino]], US-amerikanesche Regisseur, Schauspiller an Dréibuchauteur. * [[1964]]: [[Kad Merad]], franséische Schauspiller. * [[1969]]: [[Mickey Hardt]], lëtzebuergesche Schauspiller, Modell a Kampfsportler. * [[1971]]: [[David Coulthard]], F1-Pilot. * [[2023]]: [[François vu Lëtzebuerg|Prënz François]], Jong vum [[Guillaume vu Lëtzebuerg|Guillaume]]. == Gestuerwen == * [[1482]]: [[Maria vun der Bourgogne]], Herzogin vun der Bourgogne (vu 1477 un). * [[1625]]: [[James I. vun England|James I.]], Kinnek vun England an Irland, als James VI. Kinnek vu Schottland. * [[1850]]: [[Wilhelm Beer]], däitsche Banquier an Amateurastronom * [[1926]]: [[Otto Braunsberger]], Jesuitt an Historiker * [[1938]]: [[William Stern]], däitsche Psycholog. * [[1944]]: [[Pierre Hamer (Politiker)|Pierre Hamer]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1968]]: [[Juri Alexejewitsch Gagarin]], russeschen Astronaut, éischte Mënsch am Weltraum. * [[1972]]: [[M. C. Escher]], hollännesche Kënschtler a Graphiker. * 1972: [[André Wolff]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1975]]: [[Frantz Heldenstein]], lëtzebuergesche Sculpteur a Bannenarchitekt. * [[1988]]: [[Renato Salvatori]], italieenesche Schauspiller. * [[1995]]: [[René Allio]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1998]]: [[Ferdinand Porsche]], éisträichesch-däitschen Autosconstructeur an Entreprener. * [[2000]]: [[Ian Dury]], englesche Schauspiller, Komponist a Sänger. * [[2002]]: [[Billy Wilder]], US-amerikanesche Regisseur, Dréibuchauteur a Produzent. * 2002: [[Dudley Moore]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2004]]: [[Paul Feller (1918)|Paul Feller]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2007]]: [[Paul Lauterbur]], US-amerikanesche Cheemiker; Nobelpräisdréier. * [[2010]]: [[Gaston Schaber]], lëtzebuergesche Psycholog. * [[2011]]: [[Farley Granger]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2012]]: [[Robert Bintener]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[2015]]: [[Rik Battaglia]], italieenesche Schauspiller. * 2015: [[Guy Schmidt]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2016]]: [[Alain Decaux]], franséischen Historiker. * [[2018]]: [[Stéphane Audran]], franséisch Schauspillerin. * [[2023]]: [[Marc Eicher]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|27 March|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Mäerz| 27]] s836sa0auzl0uy1sg7abgtffxdastjm 0 2132 2714976 2711250 2026-11-07T21:34:54Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Lucien Scheibel]] 2714976 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''16. Oktober''' ass den 289. Dag (290. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == [[Fichier:Commemorative plaque Jewish deportation 1941-43 Luxembourg City central station 2021-07.jpg|thumb|80px|Erënnerungsplack an der Stater Gare un d'Deportatioun vun de Judden, 1941-43.]] * [[1793]]: D'[[Marie Antoinette]] gëtt op der Guillotine gekäppt. * [[1799]]: De [[Napoleon Bonaparte|Napoleon]] ass zu [[Paräis]]. * [[1813]]: D'[[Vëlkerschluecht bei Leipzig]] fänkt un. * [[1934]]: D'[[China|chineesesch]] [[Kommunist]]en ënner dem [[Mao Tse-Tung]] fänken hire [[Laange Marsch]] un. * [[1941]]: Mam ''Sonderzug Da 3'', dem ''Luxemburger Transport'' ginn 323 Judde vun der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an de [[Ghetto]] vu Litzmanstadt (Łódź) deportéiert, nëmmen 12 vun hinne sollten den [[Holocaust]] iwwerliewen. * [[1946]]: Déi zéng zum Doud verurteelt Ugekloten aus dem [[Nürnberger Prozess]] ginn opgehaangen. * [[1963]]: De [[Ludwig Erhard]] gëtt zum [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] vun Däitschland gewielt. * [[1964]]: [[China]] mécht säin éischten [[Atombommentest]]. * [[1970]]: Den [[Anwar as-Sadat]] gëtt zum President vun [[Egypten]] gewielt. * [[1973]]: D'[[OPEC]] decidéiert, de Pëtrolspräis ëm 70&nbsp;% ze héijen; Ufank vun der éischter Uelegkris. * [[1974]]: Den [[Henry Kissinger]] an de [[Lê Ðức Thọ]] kréien de [[Friddensnobelpräis]]. * [[1978]]: De [[Polen|polnesche]] [[Kardinol]] Karol Józef Wojtyła gëtt als Nofollger vum [[Poopst]] [[Jean-Paul I. (Poopst)|Jean-Paul I.]] ([[28. September|† 28. September]]), gewielt an hëlt den Numm [[Jean-Paul II. (Poopst)|Jean-Paul II.]] un. Et ass deen éischten net italieenesche Poopst zanter dem [[Hadrian VI. (Poopst)|Hadrian VI.]] ([[1523|†1523]]. * [[1984]]: Den [[Desmond Tutu]] kritt de [[Friddensnobelpräis]]. * [[2002]]: Déi nei ''[[Bibliothek vun Alexandria|Bibliotheca Alexandrina]]'' zu [[Alexandria]] an [[Egypten]], geet op. ==Sport== * [[1955]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Kortrijk]] 0:5 géint Belsch.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=159 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 16. Oktober 1955 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[1976]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1978]], 1:4 géint Italien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Nico Braun]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=12480 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Italien de 16. Oktober 1976 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[1979]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Koblenz]] 0:9 géint d'Bundesrepublik Däitschland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=232 D'Detailer vum Foussballlännermatch Däitschland-Lëtzebuerg de 16. Oktober 1979 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[2002]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2004]], 0:7 géint Rumänien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=25777 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Rumänien de 16. Oktober 2002 op der Websäit vum European Football.info]</ref> * [[2012]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Tel-Aviv]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 2014]], 0:3 géint Israel.<ref>[http://sport.rtl.lu/news/aktualiteit/329977.html De Foussballlännermatch Israel-Lëtzebuerg de 16. Oktober 2012 op rtl.lu]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Oscar Wilde - Sarony. LCCN98519711.jpg|Oscar Wilde Fichier:Victor Abens 1984 (cropped).jpg|Vic Abens Fichier:Mahalia Jackson 1962, van Vechten, LC-USZ62-91314.jpg|Mahalia Jackson File:Robert Krieps 1989.jpg|Robert Krieps Fichier:Angela Lansbury 2013.jpg|Angela Lansbury Fichier:Günter Grass auf dem Blauen Sofa.jpg|Günter Grass </gallery> * [[1540]]: [[Arnold Mylius]], Drécker a Buchhändler zu Köln. * [[1830]]: [[Otto Leberecht Lesser]], däitschen Astronom. * [[1854]]: [[Oscar Wilde]], iresche Schrëftsteller. * [[1874]]: [[Nicolas Braunshausen]], lëtzebuergesche Professer fir Psychologie a Politiker. * [[1886]]: [[David Ben Gurion]], israeelesche Politiker, éischte Premierminister vun Israel. * [[1888]]: [[Eugene O'Neill]], US-amerikaneschen Theaterschauspiller. * [[1893]]: [[Alexander Weicker]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[1897]]: [[Francine Mussey]], franséisch Schauspillerin. * [[1904]]: [[Emile Raus]], lëtzebuergesche Jurist. * [[1908]]: [[Enver Hoxha]], albanesche Politiker an Diktator. * [[1911]]: [[Mahalia Jackson]], US-amerikanesch Gospelsängerin. * [[1912]]: [[Vic. Abens]], lëtzebuergesche Politiker an Industriellen. * [[1915]]: [[Léon Buck]], lëtzebuergeschen Drécker a Fechter. * [[1917]]: [[Paul-Maria Meier]], lëtzebuergesche Paschtouer. * [[1919]]: [[Jean Feller]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1921]]: [[Georges Wilson]], franséische Schauspiller a Regisseur. * [[1922]]: [[Robert Krieps]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1923]]: [[Linda Darnell]], US-amerikanesch Schauspillerin. * 1923: [[Bert Kaempfert]], däitschen Orchesterleeder, Museksproduzent, Arrangeur a Komponist. * [[1925]]: [[Angela Lansbury]], brittesch-amerikanesch Schauspillerin. * [[1927]]: [[Günter Grass]], däitsche Schrëftsteller, Sculpteur, Moler a Graphiker. * [[1931]]: [[Carmen Sevilla]], spuenesch Schauspillerin a Sängerin. * [[1936]]: [[Irina Demick]], franséisch-US-amerikanesch Schauspillerin. * [[1954]]: [[Tim Berne]], US-amerikaneschen Altsaxophonist. * 1954: [[Corinna Harfouch]], däitsch Schauspillerin. * [[1956]]: [[François Bausch]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1958]]: [[Tim Robbins]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1960]]: [[William Bianchini]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * 1960: [[Jiří Rusnok]], tschechesche Politiker. * [[1961]]: [[Marc Levy]], franséische Schrëftsteller. *[[1969]]: [[Roy Hargrove]], US-amerikaneschen Jazz- a Funk-Trompettist. * [[1979]]: [[Xavier Hellenbrand]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1983]]: [[Loreen]], schweedesch Sängerin. == Gestuerwen == * [[1541]]: [[Johann Baptiste vun Taxis]], däitsche Generalpostmeeschter. * [[1553]]: [[Lucas Cranach den Eeleren]], däitsche Moler. * [[1791]]: [[Grigori Alexandrowitsch Potjomkin]], russesche Feldmarschall a Staatsmann. * [[1793]]: [[Marie Antoinette]], franséisch Kinnigin. * [[1914]]: [[François Delaporte]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker. * [[1927]]: [[Pierre Kohner]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker. * [[1933]]: [[Jean-Pierre Raus]], lëtzebuergesche Moler. * [[1937]]: [[Arthur Lewin-Funcke]], däitsche Sculpteur. * [[1946]]: [[Joachim von Ribbentrop]], däitschen Diplomat a Politiker. * [[1959]]: [[George Marshall]], US-amerikanesche Generol a Politiker. * [[1960]]: [[Adolf Hnatek]], éisträicheschen Astronom. * 1960: [[Jean-Pierre Thiry]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[1973]]: [[Gene Krupa]], US-amerikaneschen Jazz-Batteur. * [[1977]]: [[Roland Toutain]], franséische Schauspiller a Cascadeur. * [[1978]]: [[Dan Dailey]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1982]]: [[Paolo Heusch]], italieenesche Filmregisseur. * 1982: [[Joé Treinen]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik. * [[1989]]: [[Cornel Wilde]], US-amerikanesche Schauspiller a Filmregisseur. * [[2005]]: [[Marcel Jander]], lëtzebuergesche Sänger an Schauspiller. * [[2006]]: [[Trebisonda Valla]], italieenesch Liichtathleetin. * [[2007]]: [[Deborah Kerr]], brittesch Schauspillerin. * 2007: [[Lucien Scheibel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2013]]: [[Ed Lauter]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2023]]: [[Martti Ahtisaari]], finnesche Politiker. * [[2025]]: [[Klaus Doldinger]], däitsche Museker a Komponist. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|16 October|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Oktober]] ls26hvoh4rj1dfuts6snjuzooap54gy 0 2150 2714970 2714421 2026-11-07T21:05:57Z Robby 393 /* Gebuer */ [[:Fred Becker]] 2714970 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''3. [[November]]''' ass den 307. Dag vum Joer (308. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1793]]: [[Frankräich]]: [[Schluecht vu Fougères]]. * [[1903]]: [[Panama]] gëtt vu [[Kolumbien]] onofhängeg. * [[1918]]: D'[[Éisträich-Ungarn|Donaumonarchie]] gëtt opgeléist. * [[1935]]: De [[Griicheland|griichesche]] Kinnek [[Georgios II. (Griicheland)|Georgios II.]] kënnt op de griicheschen Troun a léist d'Republik of. * [[1957]]: Mam Mupp [[Laika]] gëtt, an der [[Sputnik|Sputnik 2]], dat éischt Liewewiesen op Orbit bruecht. * [[1964]]: De [[Lyndon B. Johnson]] gewënnt d'[[Vereenegt Staate vun Amerika|amerikanesch]] Presidentschaftswalen. * [[1970]]: De [[Salvador Allende]] gëtt als President vum [[Chile]] vereedegt. * [[1992]]: Den Demokrat [[Bill Clinton]] gewënnt d'Presidentschaftswalen an den USA géint den deemolege President [[George H. W. Bush]] an den onofhängege Kandidat [[Ross Perot]]. == Gebuer == <gallery> Fichier:André Malraux, Pic, 22.jpg|André Malraux Fichier:Bundesarchiv Bild 146-2006-0198, Marika Rökk.jpg|Marika Rökk Fichier:Charles Bronson Cannes.jpg|Charles Bronson Fichier:Monica Vitti.jpg|Monica Vitti Fichier:F.k.waechter.jpg|F. K. Waechter </gallery> * [[1631]]: [[Henri de Lambert]], franséische Militär, Gouverneur vu Lëtzebuerg. * [[1861]]: [[Johann Peter Kirsch]], lëtzebuergesch-italieenesche Kierchenhistoriker an Archeolog. * 1861: [[Joseph Wurth]], lëtzebuergeschen Affekot. * [[1882]]: [[Frantz Clément (Journalist)|Frantz Clément]], lëtzebuergesche Journalist a Schrëftsteller. * [[1885]]: [[Ernest Schneider]], lëtzebuergeschen Zänndokter, Fräimaurer an Hobbyarcheolog. * [[1895]]: [[Pierre Richard-Willm]], franséische Schauspiller. * [[1900]]: [[Henri Pensis]], lëtzebuergeschen Orchesterchef. * [[1901]]: [[Nicolas Calmes]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * 1901: [[Leopold III. vun der Belsch|Leopold III.]], Kinnek vun de Belsch. * 1901: [[André Malraux]], franséische Schrëftsteller. * 1901: [[Jean Marx]], lëtzebuergesche Bauer a Lokalpolitiker. * [[1907]]: [[Raymond Bussières]], franséische Schauspiller. * [[1912]]: [[Alfredo Stroessner]], Staatspresident vu Paraguay. * [[1913]]: [[Marika Rökk]], däitsch-ungaresch Dänzerin a Schauspillerin. * [[1915]]: [[Robert Prussen]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[1918]]: [[Claude Barma]], franséischen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[1921]]: [[Charles Bronson]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1926]]: [[Valdas Adamkus]], litaueschen Ingenieur a Staatspresident. * [[1930]]: [[Tsutomu Seki]], japaneschen Hobby-Astronom. * [[1931]]: [[Monica Vitti]], italieenesch Schauspillerin. * [[1933]]: [[John Barry]], brittesche Filmkomponist. * [[1937]]: [[F. K. Waechter]], däitsche Schrëftsteller a Graphiker. * [[1939]]: [[Armand Bruck]], lëtzebuergeschen Offizéier. * [[1941]]: [[Fred Becker]], lëtzebuergesche Moler a Galerist. * [[1944]]: [[John Castegnaro]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker. * 1944: [[Eva Renzi]], däitsch Schauspillerin. * [[1945]]: [[Gerd Müller]], däitsche Foussballspiller. * [[1952]]: [[Michel Boujenah]], franséische Schauspiller. * [[1956]]: [[Emilio Garcia]], spuenesche Boxer. * [[1962]]: [[Antti Rinne]], finnesche Politiker a Gewerkschaftler. * [[1969]]: [[Robert Miles]], Schwäizer Museker. * 1969: [[Petteri Orpo]], finnesche Politiker. * [[1974]]: [[Ralf Schmitz]], däitsche Komiker. * [[1975]]: [[Alexander De Croo]], belsche Politiker. * [[1982]]: [[Max Steffen]], lëtzebuergesche Moler an Industriedesigner. * [[1988]]: [[Diane Faber]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * [[1990]]: [[Sascha Marzadori]], lëtzebuergesch Handballspiller. * [[1995]]: [[Kendall Jenner]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[2001]]: [[Liane Freymann]], lëtzebuergesch Foussballspillerin. == Gestuerwen == * [[1584]]: [[Carlo Borromeo]], italieenesche Kardinol. * [[1643]]: [[Paul Guldin]], Schwäizer Astronom a Professer fir Mathematik. * [[1793]]: [[Louis Marie de Lescure]], franséische Generol. * [[1794]]: [[François-Joachim de Pierre de Bernis]], franséische Kardinol, Auteur an Diplomat. * [[1912]]: [[John Grün]], lëtzebuergesche Kraaftmënsch. * [[1914]]: [[Georg Trakl]], éisträichesche Dichter. * [[1921]]: [[Louis Kuschmann]], lëtzebuergesche Moler. * [[1924]]: [[Alexis Brasseur (1860)|Alexis Brasseur]], lëtzebuergeschen Industriellen, Affekot a Komponist. * [[1949]]: [[Solomon Guggenheim]], US-amerikaneschen Industriellen a Mäzen. * [[1950]]: [[Eugène Ruppert]], lëtzebuergeschen Ingenieur. * 1950: [[Chrétien Angelsberg]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker. * [[1954]]: [[Henri Matisse]], franséische Moler. * [[1957]]: [[Wilhelm Reich]], éisträichesch-amerikanesche Psychoanalytiker. * [[1960]]: [[Harold Spencer Jones]], britteschen Astronom. * [[1973]]: [[Marc Allégret]], Filmregisseur. * [[1983]]: [[Robert-Paul Dagan]], franséische Filmregisseur a Schauspiller. * [[1996]]: [[Jean-Bédel Bokassa]], President a Keeser vun der Zentralafrikanescher Republik. * [[1997]]: [[François Gillen]], lëtzebuergesche Moler, Zeechner a Sculpteur. * [[2002]]: [[Ulrika Babiaková]], slowakesch Astronomin. * [[2005]]: [[Aenna Burda]], däitsch Editrice. * [[2006]]: [[Nicolas Leyder]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[2010]]: [[Wiktor Stepanowitsch Tschernomyrdin]], russesche Politiker. * [[2015]]: [[Roger Michel Erasmy]], lëtzebuergeschen Auteur. * [[2018]]: [[Sondra Locke]], US-amerikanesch Schauspillerin a Regisseurin. * [[2020]]: [[Claude Giraud]], franséische Schauspiller a Synchronspriecher. * [[2024]]: [[Quincy Jones]], US-amerikaneschen Jazzmuseker, Komponist a Produzent. * [[2025]]: [[Dick Cheney]], US-amerikanesche Politiker. * [[2026]]: [[Janosch]] (Horst Eckert), däitsche Kannerbuchauteur a Schrëftsteller. == Feierdeeg == * Nationalfeierdag op [[Dominica]] an a [[Panama]]. * [[Haupeschdag]]: [[Hubert vu Léck|hellegen Hubert]], Patréiner vun de Jeeër. == Um Spaweck == {{Commonscat|3 November|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Dag am November| 03]] tihpb55abx6d9yd0az9gd6k5xlsi421 0 2153 2714937 2699601 2026-11-07T14:13:52Z GilPe 14980 /* Gestuerwen */ Sebastián Lelio 2714937 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''6. [[November]]''' ass den 310. Dag vum Joer (311. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == ===Europa=== * [[1880]]: De [[Frankräich|franséischen]] Dokter [[Charles Laveran]] entdeckt de [[Malaria|Malaria-Virus]]. * [[1921]]: D'[[Ungarn|ungaresch]] Nationalversammlung déklaréiert offziell datt d'[[Habsburg]]er enttrount sinn. Den [[István Bethlen]] gëtt Premier. '''Lëtzebuerg''' * [[1915]]: D'[[Regierung Loutsch]] gëtt vereedegt. * [[1919]]: D'Groussherzogin [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Charlotte]] vu Lëtzebuerg bestit sech mat hirem [[Koseng]], dem Prënz [[Felix vu Bourbon-Parma|Felix]]. * [[1956]]: Honnerte vu Leit protestéiere géint d'Nidderschloe vum [[Ungaresche Volleksopstand]]; dobäi gëtt d'sowjetesch [[Beggener Schlass|Ambassade zu Beggen]] gestiermt an d'Ariichtung deelweis zerstéiert. * [[1977]]: 4.000 Leit demonstréieren zu [[Diddeleng]] fir d'Erhale vun den Aarbechtsplazen an der ''Forge du Sud''. * [[2002]]: De [[Luxair Fluch 9642|Fluch 9642]] vun der [[Luxair]] verongléckt bei [[Nidderaanwen]], 20 Leit kommen ëm d'Liewen. ===Afrika=== * [[1913]]: Fir géint d'Politik vun der Rassentrennung an der [[Südafrikanesch Unioun|Südafrikanescher Unioun]] ze protestéieren, passéieren, ënner der Féierung vum [[Mahatma Gandhi]], 2.200 Awanderer vun [[Indien|indeschen]] Originnen déi fir si gespaarte Grenz tëscht de Provënzen [[Natal]] an [[Transvaal]]. * [[1975]]: Ongeféier 350.000 [[Marokko|Marokkaner]] besetzen déi [[spuenesch]] Kolonie West-Sahara fir de marokkaneschen Usproch op d'Regioun ze manifestéieren. ===Amerika=== * [[1813]]: No der Rebellioun vun indianeschen Onofhängegkeetskämpfer gëtt d'Onofhängegkeet vu [[Mexiko]] ausgeruff. D'Revolutioun brécht [[1815]] zesummen. ===Arabesch Welt=== * [[1979]]: Den [[iran]]esche Premier [[Mehdi Basargan]] gëtt op, grad sou wéi all seng Ministeren, an dat fir dem Revolutiounsrot Plaz ze maachen. ==Sport== * [[1932]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 2:2 géint d'Schwäiz. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Robert Theissen]] a [[Jean Kremer]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=70 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schwäiz de 6. November 1932 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1949]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Charleroi]] 2:3 géint Belsch. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[François Muller]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=124 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 6. November 1949 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[1965]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Marseille]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1966]], 1:4 géint Frankräich. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Louis Pilot]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=13655 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg vum 6. November 1965 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Carlos II.jpg|Carlos II. Fichier:Adolphe_Sax.jpg|Adolphe Sax </gallery> * [[1661]]: [[Carlos II. vu Spuenien|Carlos II.]], Kinnek vu Spuenien. * [[1781]]: [[Giovanni Antonio Amedeo Plana]], italieeneschen Astronom a Mathematiker. * [[1807]]: [[Hubert Brialmont]], belschen Ingenieur. * [[1814]]: [[Adolphe Sax]], belsche Museksinstrumentebauer, Erfinder vum [[Saxophon]]. * [[1841]]: [[Michel Weinandy (Näertrech)|Michel Weinandy]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1857]]: [[Émile Prüm]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker. * [[1872]]: [[Michel Frédérick]], Schwäizer professionelle Vëlossportler. * [[1878]]: [[Hubert Loutsch]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1880]]: [[Robert Musil]], éisträichesche Schrëftsteller. * [[1881]]: [[Guillaume Salomon]], lëtzebuergesche Geschäftsmann an Hobby-Zauberer. * [[1886]]: [[Joseph Hackin]], lëtzebuergesch-franséischen Archeolog. * [[1901]]: [[Robert Theis (Architekt)|Robert Theis]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[1919]]: [[Sophia de Mello Breyner Andresen]], portugisesch Dichterin a Schrëftstellerin. * [[1913]]: [[Charles Wagner]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[1915]]: [[François Dumont]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1923]]: [[Donald Houston]], brittesche Schauspiller. * [[1925]]: [[Michel Bouquet]], franséische Schauspiller. * [[1931]]: [[Mike Nichols]], US-amerikanesche Theater- a Filmregisseur. * [[1932]]: [[François Englert]], belsche Physiker. * [[1935]]: [[Mathis Wildanger]], lëtzebuergesche Moler. * [[1936]]: [[Jacques Charrier]], franséische Schauspiller. * [[1946]]: [[George Young (Rockmuseker)|George Young]], australesche Rockmuseker. * [[1948]]: [[Glenn Frey]], US-amerikanesche Rockmuseker. * 1948: [[Robert Hübner]], däitsche Schachspiller. * [[1949]]: [[Joseph Zangerle]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1955]]: [[Maria Shriver]], US-amerikanesch Tëleesjournalistin. * 1955: [[Cécile Hemmen]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[1959]]: [[Josée Kirps]], lëtzebuergesch Historikerin a Linguistin. * [[1962]]: [[Georg Uecker]], däitsche Schauspiller an Auteur. * [[1963]]: [[Barbara Eligmann]], däitsch Moderatorin. * [[1966]]: [[Gérard Anzia]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1970]]: [[Ethan Hawke]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1974]]: [[Frank Vandenbroucke]], belsche Vëlossportler. * [[1977]]: [[Dan Biancalana]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1982]]: [[Marc Oberweis]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1988]]: [[Tom Neuwirth]], éisträichesche Sänger. * [[1993]]: [[Jeangu Macrooy]], surinamesche Sänger a Lidderschreiwer. == Gestuerwen == * [[1691]]: [[Marie de Zorn]], Grënnerin vum Zivilhospiz zu Lëtzebuerg. * [[1836]]: [[Charles X. vu Frankräich|Charles X.]], Kinnek vu Frankräich. * [[1878]]: [[André Biver (Dokter)|André Biver]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[1893]]: [[Pjotr Iljitsch Tschaikowski]], russesche Komponist. * [[1916]]: [[Jean-Baptiste Didier (1834)|Jean-Baptiste Didier]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1951]]: [[Thomas Francis Kiely]], iresche Liichtathleet. * [[1959]]: [[Camille Welter]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1964]]: [[Hugo Koblet]], Schwäizer Vëlossportler. * [[1973]]: [[Pierre Bommertz]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1989]]: [[Margarete Buber-Neumann]], däitsch Publizistin a Schrëftstellerin. * [[1997]]: [[Josef Pieper]], däitsche Philosoph. * [[1998]]: [[Niklas Luhmann]], däitsche [[Soziologie|Soziolog]]. * [[2002]]: [[Michel Majerus]], lëtzebuergesche Kënschtler. * 2002: [[René Kremer]], lëtzebuergesche Liichtathleet. * [[2012]]: [[Clive Dunn]], brittesche Schauspiller. * [[2014]]: [[Manitas de Plata]], franséische Gittarist. * [[2015]]: [[Fons Kontz]], lëtzebuergesche Sänger, Schauspiller, Theaterregisseur an Auteur vun Theaterstécker. * 2015: [[Horst Keitel]], däitsche Schauspiller. * [[2017]]: [[Karin Dor]], däitsch Schauspillerin. *[[2019]]: [[René Hoffmann (1942)|René Hoffmann]], lëtzebuergesche Foussballspiller * [[2023]]: [[Antoni Martí]], andorranesche Politiker. * [[2024]]: [[Romain Jean]], Trainer vun der lëtzebuergescher Dammefoussballnationalekipp. * [[2025]]: [[Pauline Collins]], brittesch Schauspillerin. * [[2026]]: [[Sebastián Lelio]], chileenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|6 November|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am November| 06]] obyq9hwulaq6tne7n1iqxi9bvfiscg7 0 2397 2714971 2713852 2026-11-07T21:07:25Z Robby 393 /* Gebuer */ [[:Fred Becker]] 2714971 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} [[Fichier:Bundesarchiv Bild 101I-137-1032-14A, Russland, brennendes Dorf, deutsche Kavallerie.jpg|thumb|''[[Unternehmen Barbarossa]]'': Den 22. Juni iwwerfält Däitschland d'Sowjetunioun.]] [[Fichier:Judenstern JMW.jpg|thumb|upright|1. September: An Däitschland musse Judden iwwer 7 Joer de [[Juddestär]] op hirem Gezei droen.]] [[Fichier:Japanese attack on Pearl Harbor, Hawaii - NARA - 197288.jpg|thumb|[[Ugrëff op Pearl Harbor]]: De 7. Dezember trieden d'USA an de Krich an.]] == Evenementer == === Europa === * [[15. Januar]]: Den [[Alfonso XIII. vu Spuenien]] verzicht am Exil zu Roum zu Gonschte vu sengem Jong [[Juan de Borbón y Battenberg]] op de spueneschen Troun. * [[18. Abrëll]]: griichesche Ministerpresident [[Alexandros Koryzis]] hëlt sech d'Liewen. * [[25. Mäerz]]: [[Jugoslawien]] trëtt dem [[Dräimächtepakt]] bäi, zwéin Deeg drop kënnt et zum Staatsstreech ënner dem [[Dušan Simović]]. * {{3. Abrëll}}: De [[László Bárdossy]] gëtt ongresche Ministerpresident. * {{6. Abrëll}}: Amarsch vun den däitschen Truppen a Jugoslawien. * [[10. Abrëll]]: D'Wehrmacht marschéiert op [[Zagreb]] an. * [[17. Abrëll]]: Jugoslawie kapituléiert. * [[21. Abrëll]]: Griicheland kapituléiert. * [[14. Juni]]: D'Sowjetesch Besatzungsmuecht deportéiert eng 40.000 Litauer aus [[Litauen]] an eng 15.000 Letten aus [[Lettland]] a [[Sibirien]]. * [[27. Juni]]: Dat däitscht Polizeibatailloun 309 verbrennt zu [[Białystok]] déi Grouss Synagog, an där se eng 2000 Judden agespaart huet. * [[22. Juni]]: ''Unternehmen Barbarossa'': D'[[Wehrmacht]] gräift d'[[Sowjetunioun]] un a besetzt déi [[baltesch Staaten]]. * [[21. Juli]]: Éischt Loftugrëff vun der [[Luftwaffe]], mat 195 Fligeren, op [[Moskau]]. * [[14. August]]: De [[Franklin D. Roosevelt]] an de [[Winston Churchill]] ënnerschreiwen d'[[Atlantik-Charta]]. * [[19. September]]: All Judden iwwer 6 Joer mussen am Däitsche Räich ewell e „[[Juddestär]]“ op hirem Gezei droen. * [[29. September]]: Bei [[Babyn Jar]] exekutéiere Membere vum [[Sicherheitsdienst des Reichsführers-SS|SD]] an der [[Einsatzgruppe C]] 35.000 [[Kiew]]er Judden. * [[21. Oktober]]: Beim [[Massaker vu Kragujevac]] ermuert d'Wehrmacht, als Revanche op eng Partisanenattack; 2.323 Leit, dorënner eng 300 Schüler. * {{7. November}}: En däitscht Krichsschëff versenkt am [[Schwaarzt Mier|Schwaarze Mier]] dat sowjetescht Spidolsschëff ''Armenija'' mat 5000 bis 7000 Leit u Bord. * {{7. Dezember}}: [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] erkläert Japan de Krich. * {{7. Dezember}}: Däitsch Truppe sti 17 Kilometer viru [[Moskau]] - a mussen nees ëmdréinen. * {{7. Dezember}}: ''[[Nacht-und-Nebel-Erlass]]''. * [[11. Dezember]]: Den [[Adolf Hitler|Hitler]] erkläert de [[Vereenegt Staate vun Amerika|Vereenegte Staaten]] de Krich. [[Fichier:Personenstand.jpg|thumb|120px|Froebou vun der ''Personenstands- aufnahme'']] ==== Lëtzebuerg ==== * {{1. Januar}}: De britteschen Ausseminister Sir [[Anthony Eden]] rifft d'Lëtzebuerger iwwer d'[[BBC]] op, Courage ze hunn. * [[24. Januar]]: De ''Gau Koblenz-Trier'' gëtt a ''Gau Moselland'' ëmgenannt,, fir Lëtzebuerg mat anzeschléissen. * [[31. Januar]]: Franséisch [[Virnumm|Vir-]] a [[Familljennumm|Familljennimm]] mussen agedäitscht ginn. * [[12. Februar]]: De Gauleiter [[Gustav Simon]] probéiert mat der ''Bekanntmachung über den Eintritt in den Reichsarbeitsdienst'' vum [[12. Februar]] d'Lëtzebuerger an den [[Reichsarbeitsdienst|RAD]] ze lackelen. * [[18. Februar]]: Eng ''Verordnung'' verbitt ausdrécklech d'Droe vu [[Berri]]en. * [[31. Mäerz]]: Ufank vun de Sanktioune géint Staatsbeamten, déi net den Uspréch vun de Besatzer entspriechen ("''Sie bieten nicht die Gewähr...''). * [[11. Mee]]: Ried vun der [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]] iwwer d'BBC. * [[23. Mee]]: De ''Reichsarbeitsdienst'' gëtt obligatoresch fir d'Joergäng 1920 bis 1924. * {{1. Juni}}: Eng ''Verordnung'' verbitt, ëffentlech [[Franséisch]] ze gebrauchen; dorënner fält och, "merci" oder "Bonjour" ze soen. * [[21. September]]: Eng [[NSDAP]]-Sektioun gëtt fir Lëtzebuerg gegrënnt, déi éischt 500 Membere ginn opgeholl. * [[10. Oktober]]: [[Personenstandsaufnahme vum 10. Oktober 1941|"Personenstandsaufnahme" vum 10. Oktober 1941]]. * [[11. Oktober]]: De Gauleiter [[Gustav Simon]] annuléiert d'Enquête. * [[14. Oktober]]: Fir d'[[Juddentum zu Lëtzebuerg|Judden zu Lëtzebuerg]] iwwer 14 Joer gëtt et obligatoresch, de [[Juddestär]] ze droen. * [[16. Oktober]]: 334 Judde gi vu Lëtzebuerg an de [[Ghetto]] op [[Litzmannstadt]] (Lodz) deportéiert. * [[4. November|4.]]-[[6. November]]: Eng 500 Leit gi bei Razzie vun der däitscher Police festgeholl. === Afrika === * [[22. Januar]]: Brittesch Unitéiten erueweren déi [[Libyen|libesch]] Stad [[Tobruk]] an huele 25.000 italieenesch Zaldote gefaangen. * {{3. Februar}}: Schluecht vu Keren ([[Eritrea]]) tëscht Britten an Italieener. * [[11. Februar]]: Dem [[Erwin Rommel]] säin [[Afrikakorps]] kënnt zu [[Tripolis]] un, fir den Italieener ze hëllefen. * {{4. Abrëll}}: [[Bengasi]] gëtt vun däitsch-italieenesche Panzerunitéiten ageholl. * {{5. Abrëll}}: Brittesch Truppen erueweren [[Addis Abeba]] (Haaptstad vum [[Keeserräich Abessinien]]). === Amerika === ==== USA ==== * [[20. Januar]]: De [[Franklin D. Roosevelt]] fänkt säin drëtt Mandat als US-President un. * [[21. Oktober]]: Éischten Optrëtt vun der Figur vun der [[Wonder Woman]] an engem Comic. * {{7. Dezember}}: [[Ugrëff op Pearl Harbor]] duerch d'[[Japan]]er. * {{8. Dezember}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika|Vereenegt Staaten|USA]] erkläre Japan de Krich. ==== Südamerika ==== * [[13. Dezember]]: An de [[peru]]aneschen [[Anden|Ande]] brécht beim [[Palcacocha]]-Séi e Stéck [[Gletscher]] of a fält an de Séi; duerch d'Bullislawin déi derbäi entstoung, sinn zu [[Huaraz]] eng 6.000 Leit gestuerwen. === Asien === * {{1. Abrëll}}: Militärputsch am [[Irak]]. * [[13. Abrëll]]: [[Japan]] an d'Sowjetunioun ënnerschreiwen en Neutralitéitspakt. * [[11. August]]: Japan dekretéiert d'[[Generalmobilisatioun]]. * [[25. August]]: Sowjetesch a brittesch Truppe besetzen den [[Iran]]. * [[16. September]]: Iran: De [[Reza Schah Pahlavi]] demissionéiert zu Gonschte vu sengem Jong [[Mohammad Rezah Pahlavi]]. * {{8. Dezember}}: D'Japaner fänke mat der Invasioun vun de [[Philippinnen]] un. * {{8. Dezember}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] erkläre Japan de Krich. * {{8. Dezember}}: [[Holland]] erkläert Japan de Krich. * [[16. Dezember]]: Ufank vum '''[[Pazifikkrich]]''': Japanesch Invasioun op [[Borneo]]. * [[25. Dezember]]: [[Hongkong]] kapituléiert virun der japanescher Arméi. === Ozeanien & Pazifik === === Noen Osten an Arabesch Welt === * [[28. September]]: [[Syrien]] gëtt onofhängeg. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === == Wëssenschaft an Technik == == Gebuer == * {{0}}?: [[Richard M. West|Richard Martin West]], Däneschen Astronom. * {{0}}?: [[Mady Andrien]], belsch Sculptrice a Konschterzéierin. * {{1. Januar}}: [[Constant Wagner]], lëtzebuergesche Sportschéisser. * {{5. Januar}}: [[Hayao Miyazaki]], japanesche Filmregisseur. * {{6. Januar}}: [[Philippe Busquin]], belsche Politiker. * {{7. Januar}}: [[Iona Brown]], englesch Violonistin an Dirigentin. * {{0}}7. Januar: [[John Steiner]], englesche Schauspiller. * {{8. Januar}}: [[Graham Chapman]], brittesche Schauspiller a Schrëftsteller. * {{9. Januar}}: [[Joan Baez]], US-amerikanesch Folk-Sängerin. * [[10. Januar]]: [[José Greci]], italieenesch Schauspillerin. * [[13. Januar]]: [[Solvi Stübing]], däitsch Schauspillerin. * [[14. Januar]]: [[Faye Dunaway]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[15. Januar]]: [[Captain Beefheart]], US-amerikanesche Museker, Sänger a Moler. * 15. Januar: [[Mathias Ewen]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[19. Januar]]: [[Catherine Sola]], franséisch Schauspillerin. * [[21. Januar]]: [[Plácido Domingo]], spueneschen Operesänger. * 21. Januar: [[Richie Havens]], US-amerikanesche Folksänger. * [[23. Januar]]: [[Jean-Paul Jacobs]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[24. Januar]]: [[Neil Diamond]], US-amerikanesche Popsänger. * [[25. Januar]]: [[Norry Wampach]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[27. Januar]]: [[Beatrice Tinsley]], neiséilännesch Astronomin, * [[30. Januar]]: [[Dick Cheney]], US-amerikanesche Politiker. * [[31. Januar]]: [[Marc Assa]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Manager. * 31. Januar: [[Ina Bauer]], däitsch Äiskonschtleeferin a Schauspillerin. * {{1. Februar}}: [[Karl Dall]], däitschen Tëleesmoderator a Komiker. * {{2. Februar}}: [[Luisa Passerini]], italieenesch Historikerin. * {{8. Februar}}: [[Nick Nolte]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[10. Februar]]: [[Michael Apted]], Filmregisseur. * [[11. Februar]]: [[Sérgio Mendes]], brasilianesche Museker a Komponist. * [[15. Februar]]: [[Florinda Bolkan]], brasilianesch Schauspillerin. * [[16. Februar]]: [[Kim Jong-il]], nordkoreanesche Politiker. * 16. Februar: [[Carlo Bofferding]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[21. Februar]]: [[Judith Dornys]], kanadesch Schauspillerin. * {{5. Mäerz}}: [[Helga Sommerfeld]], däitsch Schauspillerin. * [[14. Mäerz]]: [[Wolfgang Petersen]], däitsche Filmregisseur a Produzent. * [[16. Mäerz]]: [[Bernardo Bertolucci]], italieenesche Filmregisseur. * [[18. Mäerz]]: [[Wilson Pickett]], US-amerikanesche Soulsänger. * [[22. Mäerz]]: [[Bruno Ganz]], Schwäizer Schauspiller. * [[26. Mäerz]]: [[Richard Dawkins]], britteschen Naturwëssenschaftler. * [[27. Mäerz]]: [[Kurt Felix]], Schwäizer Tëleesmoderator a -journalist. * 27. Mäerz: [[Ivan Gašparovič]], slowakesche Politiker. * [[29. Mäerz]]: [[Joseph Hooton Taylor Jr.]], US-amerikanesche Physiker an Nobelpräisdréier. * {{4. Abrëll}}: [[Angelica Domröse]], däitsch Schauspillerin. * {{6. Abrëll}}: [[Gheorghe Zamfir]], rumänesche Panflüttespiller. * {{7. Abrëll}}: [[Remo Raffaelli]], lëtzebuergesche Moler a Sculpteur. * {{8. Abrëll}}: [[Vivienne Westwood]], englesch Moudendesignerin. * [[13. Abrëll]]: [[Jean-Marc Reiser]], franséische Comiczeechner. * [[16. Abrëll]]: [[Claudine Auger]], franséisch Schauspillerin. * [[18. Abrëll]]: [[Michael D. Higgins]], iresche Politiker an Dichter. * 18. Abrëll: [[Michel Medinger jun.]], lëtzebuergesche Liichtathleet a Fotograf. * [[20. Abrëll]]: [[Ryan O'Neal]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[25. Abrëll]]: [[Bertrand Tavernier]], franséische Filmregisseur. * [[26. Abrëll]]: [[Barbet Schroeder]], franséische Filmregisseur. * [[28. Abrëll]]: [[Ann-Margret]], US-amerikanesch-schweedesch Sängerin a Schauspillerin. * [[29. Abrëll]]: [[Jacques Bach]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[30. Abrëll]]: [[Stavros Dimas]], griichesche Politiker an EU-Kommissär. * {{6. Mee}}: [[Gena Dimitrowa]], bulgaresch Operesängerin. * [[13. Mee]]: [[Senta Berger]], Schauspillerin a Filmproduzentin. * [[15. Mee]]: [[Edy Schütz]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[18. Mee]]: [[Diane McBain]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[19. Mee]]: [[Ritt Bjerregaard]], dänesch Politikerin. * 19. Mee: [[Nora Ephron]], US-amerikanesch Regisseurin an Dréibuchauteur. * 19. Mee: [[Tania Mallet]], brittesche Mannequin a Schauspillerin. * [[24. Mee]]: [[Bob Dylan]], US-amerikanesche Sänger. * [[25. Mee]]: [[Vladimir Voronin]], moldawesche Politiker. * [[31. Mee]]: [[Sean Flynn]], US-amerikanesche Schauspiller a Fotojournalist. * {{2. Juni}}: [[Charlie Watts]], brittesche Batteur. * {{5. Juni}}: [[Werner Böhm]], däitsche Sänger a Museker. * {{8. Juni}}: [[Jean-Paul Rippinger]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. * {{0}}8. Juni: [[Jean-Nicolas Schaus]], lëtzebuergesche Jurist. * {{9. Juni}}: [[Wolfgang Benz]], däitschen Historiker. * {{0}}9. Juni: [[Jon Lord]], brittesche Museker. * [[9. Juni]]: [[Manuel Peimbert]], mexikanesche Physiker an Astronom. * [[10. Juni]]: [[Jürgen Prochnow]], däitsch-US-amerikanesche Schauspiller. * [[12. Juni]]: [[Hélène Chanel]], franséisch Filmschauspillerin. * 12. Juni: [[Chick Corea]], US-amerikaneschen Jazz-Pianist a Komponist. * [[18. Juni]]: [[Roger Lemerre]], franséische Foussballspiller an -trainer. * 18. Juni: [[Hans Vonk]], hollänneschen Dirigent. * [[19. Juni]]: [[Jacques Toubon]], franséische Politiker. * 19. Juni: [[Václav Klaus]], tschecheschen Ekonomist a Politiker. * [[20. Juni]]: [[Stephen Frears]], brittesche Filmregisseur. * [[27. Juni]]: [[Marquard Bohm]], däitsche Schauspiller * 27. Juni: [[Krzysztof Kieślowski]], polnesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[28. Juni]]: [[Donald Spoto]], US-amerikaneschen Auteur. * [[30. Juni]]: [[Otto Sander]], däitsche Schauspiller. * {{5. Juli}}: [[Geronimo Meynier]], italieenesche Schauspiller. * [[13. Juli]]: [[Jacques Perrin]], franséische Schauspiller, Filmregisseur a Produzent. * [[18. Juli]]: [[Frank Farian]], däitsche Museksproduzent, Komponist a Sänger. * [[19. Juli]]: [[Neelie Kroes]], hollännesch Politikerin, EU-Kommissärin * [[21. Juli]]: [[Henry Gelhausen]], lëtzebuergeschen Auteur vu Satiren a Glossen. * [[23. Juli]]: [[Sergio Mattarella]], italieenesche Magistrat a Staatspresident. * 23. Juli: [[Georges Traus]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[24. Juli]]: [[Erna Hennicot-Schoepges]], Lëtzebuerger Politikerin. * [[26. Juli]]: [[Jean Werner]], lëtzebuergesche Jurist a Botaniker. * [[28. Juli]]: [[Riccardo Muti]], italieeneschen Dirigent. * [[30. Juli]]: [[Paul Anka]], kanadesche Sänger. * {{1. August}}: [[Nathalie Delon]], franséisch Schauspillerin. * {{0}}1. August: [[Jordi Savall]], spuenesche Museker an Dirigent. * {{2. August}}: [[Jules Hoffmann (Biolog)|Jules Hoffmann]], franséische Biolog. * {{0}}2. August: [[Fabio Testi]], italieenesche Schauspiller. * {{0}}2. August: [[François Weyergans]], belsche Schrëftsteller a Filmregisseur. * {{3. August}}: [[Hage Geingob]], namibesche Politiker. * {{4. August}}: [[Charles Ruppert]], lëtzebuergesche Mathematiker, Physiker an Ekonomist. * {{5. August}}: [[Jean-Pierre Adam]], lëtzebuergesche Moler, Graveur a Sculpteur. * {{0}}5. August: [[Carla Gravina]], italieenesch Schauspillerin a Politikerin. * {{7. August}}: [[Evi Marandi]], griichesch-italieenesch Schauspillerin. * [[16. August]]: [[Jean Hemmerling]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[17. August]]: [[Fritz Wepper]], däitsche Schauspiller. * [[20. August]]: [[Slobodan Milosevic]], jugoslawesch-serbesche Politiker. * [[24. August]]: [[Paola Pitagora]], italieenesch Schauspillerin. * [[27. August]]: [[Cesária Évora]], kapverdianesch Musekerin. * [[31. August]]: [[Giacinto Berloco]], italieeneschen Äerzbëschof an apostouleschen Nuntius. * 31. August: [[Wolfgang Hilbig]], däitsche Schrëftsteller. * {{8. September}}: [[Christopher Connelly]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{9. September}}: [[Otis Redding]], US-amerikanesche Soul-Sänger. * [[13. September]]: [[Ahmet Necdet Sezer]], tierkesche Staatspresident. * [[19. September]]: [[Gérard Corbiau]], belsche Filmregisseur. * 19. September: [[Peter Hinnen]], Schwäizer Jodler, Schlagersänger a Filmschauspiller. * [[26. September]]: [[Vadim Glowna]], däitsche Schauspiller, Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * [[28. September]]: [[Edmund Stoiber]], däitsche Politiker. * [[29. September]]: [[Werner Pochath]], éisträichesche Schauspiller. * {{2. Oktober}}: [[Jean Vallée (Sänger)|Jean Vallée]], belsche Sänger. * {{3. Oktober}}: [[Chubby Checker]], US-amerikanescher Rock-'n'-Roll-Sänger. * {{0}}3. Oktober: [[Johny Léonard]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{4. Oktober}}: [[Anne Rice]], US-amerikanesch Schrëftstellerin. * {{8. Oktober}}: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler. * [[12. Oktober]]: [[Frank Alamo]], franséische Sänger. * [[13. Oktober]]: [[Paul Simon]], US-amerikanesche Museker * [[18. Oktober]]: [[André Hoffmann (Politiker)|André Hoffmann]], lëtzebuergesche Politiker. * [[21. Oktober]]: [[Steve Cropper]], US-amerikanesche Komponist a Museker. * [[23. Oktober]]: [[Igor Nikolajewitsch Smirnow]], Politiker, President vu Transnistrien. * [[25. Oktober]]: [[Anne Tyler]], amerikanesch Schrëftstellerin. * {{1. November}}: [[Jacques Attali]], franséische Schrëftsteller, Ekonomist a Politiker. * {{3. November}}: [[Fred Becker]], lëtzebuergesche Moler a Galerist. * {{5. November}}: [[Art Garfunkel]], US-amerikanesche Sänger. * {{7. November}}: [[Fränz Hulten]], lëtzebuergesche Moler, Zeechner a Karikaturist. * [[21. November]]: [[Juliet Mills]], englesch Schauspillerin. * [[22. November]]: [[Tom Conti]], schottesche Schauspiller. * [[23. November]]: [[Franco Nero]], italieenesche Schauspiller. * [[25. November]]: [[Philippe Honoré]], franséischen Zeechner. * 25. November: [[Percy Sledge]], US-amerikanesche R&B- a Soul-Sänger. * [[27. November]]: [[Laurent-Désiré Kabila]], kongoleesesche Politiker. * [[28. November]]: [[Laura Antonelli]], italieenesch Schauspillerin. * {{1. Dezember}}: [[Jesús Moncada]], spuenesche Schrëftsteller. * {{2. Dezember}}: [[René Gainville]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{4. Dezember}}: [[Lambert Schlechter]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * {{5. Dezember}}: [[Péter Balázs]], ungaresche Politiker, EU-Kommissär. * {{9. Dezember}}: [[Patrick Brion]], franséischen Auteur a Filmhistoriker. * [[10. Dezember]]: [[Peter Sarstedt]], brittesche Museker. * 10. Dezember: [[Ben Schultheis]], lëtzebuergesche Mykolog. * [[20. Dezember]]: [[Albert Hansen]], lëtzebuergesche Jurist, Member vum Staatsrot. * [[27. Dezember]]: [[Jean-Claude Bouillon]], franséische Schauspiller. * [[31. Dezember]]: [[Sarah Miles]], englesch Schauspillerin. == Gestuerwen == * {{4. Januar}}: [[Henri Bergson]], franséische Philosoph. * {{2. Januar}}: [[Joseph Kutter]], lëtzebuergesche Moler. * {{8. Januar}}: [[Robert Baden-Powell]], Grënner vum Scoutissem. * {{2. Februar}}: [[DeLisle Stewart]], US-amerikaneschen Astronom. * {{4. Februar}}: [[Johann Peter Kirsch]], lëtzebuergesch-italieenesche Kierchenhistoriker an Archeolog. * [[13. Januar]]: [[James Joyce]], iresche Schrëftsteller. * [[14. Februar]]: [[Eugène Mousset]], lëtzebuergesche Moler. * [[21. Februar]]: [[Frederick Banting]], kanadesche Medezinner an Nobelpräisdréier. * [[24. Februar]]: [[Marie Hackin|Marie]] a [[Joseph Hackin]], lëtzebuergesch-franséisch Archeologekoppel. * [[28. Februar]]: [[Alfonso XIII. vu Spuenien|Alfonso XIII.]], Kinnek vu Spuenien. * {{7. Mäerz}}: [[Günther Prien]], däitschen U-Boot Kommandant. * {{8. Mäerz}}: [[Sherwood Anderson]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * [[20. Mäerz]]: [[Jean-Pierre Koppes]], lëtzebuergesche Glaskënschtler. * [[28. Mäerz]]: [[Virginia Woolf]], englesch Schrëftstellerin. * {{9. Abrëll}}: [[Marcel Prévost]], franséische Schrëftsteller. * [[13. Abrëll]]: [[Annie Jump Cannon]], US-amerikanesch Astronomin a Physikerin. * [[21. Abrëll]]: [[François Gérard]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{7. Mee}}: [[Nicolas Ries]], lëtzebuergesche Schrëftsteller an Editeur. * [[16. Mee]]: [[Minnie Vautrin]], US-amerikanesch Missionnairin. * [[18. Mee]]: [[Werner Sombart]], däitsche Soziolog an Ekonomist. * [[24. Mee]]: Prinzessin [[Sophie vu Lëtzebuerg]]. * {{4. Juni}}: [[Wilhelm II. vun Däitschland]], däitsche Keeser. * {{6. Juni}}: [[Louis Chevrolet]], Autoscoureur a Grënner vun der Autosfirma Chevrolet Motor Car Company. * [[28. Juli]]: [[Sosthène Weis]], lëtzebuergesche Moler an Architekt. * [[25. Juli]]: [[Henry P. McCain]], ''Major General'' vun der US-Army. * {{7. August}}: [[Rabindranath Tagore]], bengaleschen Auteur a Museker; Literaturnobelpräisdréier. * [[14. August]]: [[Maximilian Kolbe]], polnesche Franziskaner-Minorit. * [[15. August]]: [[Josef Jakobs]], däitsche Spioun. * [[20. August]]: [[Charles Krombach]], lëtzebuergesche Veterinär a Politiker. * [[22. September]]: [[Gottfried Fittbogen]], däitsche Geléierten an Auteur. * [[27. September]]: [[Nicolas Liez (Redakter)|Nicolas Liez]], lëtzebuergeschen Zeitungsredakter an Auteur. * [[17. Oktober]]: [[John Stanley Plaskett]], kanadeschen Astronom. * [[25. Oktober]]: [[Robert Delaunay]], franséische Moler a Grënner vum [[Orphismus]]. * {{9. November}}: [[Nicolas Zimmer]], lëtzebuergeschen Industriellen. * {{9. Dezember}}: [[Adolphe Eberhard]], lëtzebuergesche Moler. * [[17. Dezember]]: [[Albert Philippe]], lëtzebuergesche Politiker. == Um Spaweck == {{Commonscat}} 7z54nuiizdlss0cef2w5knufdgotxe2 0 3058 2714953 2711079 2026-11-07T18:10:51Z Johnny Chicago 17 /* Gebuer */ 2714953 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''1970''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == === Europa === * [[14. Mee]]: An [[Däitschland]] gëtt d'''[[Rote Armee Fraktion]]'' gegrënnt. * {{7. Dezember}}: Dem däitsche [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] [[Willy Brandt]] säi ''[[Knéifall vu Warschau]].'' * [[14. Dezember]] - [[22. Dezember]]: Aarbechteropstand a [[Polen]] (virun allem [[Gdańsk]], [[Gdynia]] a [[Szczecin]]) mat Streik, Massendemonstratiounen a Versammlunge wéinst massive Präiserhéijungen. Bei de bluddegen Ausernanersetzunge vun den Aarbechter mat Police an Arméi kommen e puer Mënschen ëm d'Liewen. ==== Lëtzebuerg ==== * {{1. Januar}}: D'[[TVA]] gëtt agefouert. * {{4. Mäerz}}: D'''[[Cargolux]] Airlines International S. A.'' gi gegrënnt. * [[20. Mee]]: Accord tëscht Lëtzebuerg an der portugisescher Republik iwwer Aarbechter aus Portugal zu Lëtzebuerg (1972 ratifiéiert). * [[24. August]]: Dat éischt Deelstéck vun der zukünfteger [[Escher Autobunn]], tëscht dem Zementwierk a [[Steebrécken]], gëtt als véierspuereg Strooss a Betrib geholl. * {{9. Dezember}}: Per Gesetz gëtt d'40-Stonne-Woch agefouert. * 132 Leit stierwen dat Joer am Stroosseverkéier, sou vill wéi ni virdrun oder dono bannent engem Joer. '''Biller''' <gallery> Cargolux Logo copie.png|Cargolux Accord entre la République portugaise et le Grand-duché de Luxembourgrelatif à l'emploi des travailleurs portugais au Luxembourg 1970-05-20.jpg|Accord tëscht Portugal a Lëtzebuerg iwwer portugisesch Aarbechter zu Lëtzebuerg. </gallery> === Afrika === * [[24. Abrëll]]: [[Gambia]] gëtt Republik. Staatspresident gëtt den [[Daouda Jawara]]. * {{4. Juni}}: [[Tonga]] gëtt vu [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] onofhängeg. === Amerika === ==== USA ==== ==== Südamerika ==== === Asien === * [[18. Mäerz]]: De [[Lon Nol]] entmuecht de Prënz [[Norodom Sihanouk]] vum [[Kambodja]]. * [[29. Abrëll]]: US-Invasioun am [[Kambodja]] mam Zil, d'[[Vietnamkrich|Ravitaillementsweeër]] vun den Nord-Vietnameesen no [[Südvietnam]] ofzeschneiden. * [[10. Oktober]]: [[Fidschi]] gëtt vu [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] onofhängeg. === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === * [[23. Juli]]: De Sultan [[Qabus bin Said bin Taimur Al Said]] gëtt Staatspresident an [[Oman]]. * {{2. September}} - [[22. September]]: Palestinenseropstand a [[Jordanien]] ([[Schwaarze September (Opstand)|Schwaarze September]]). == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Edmond Dune]], ''Poèmes en prose de Trakl''. === Musek === * [[21. Mäerz]]: D'[[Dana]] gewënnt fir [[Irland]] mam Lidd ''[[All Kinds of Everything]]'' de [[Eurovision Song Contest 1970|15. Eurovision Song Contest]] zu [[Amsterdam]]. == Wëssenschaft an Technik == == Sport == * {{4. Januar}}: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt op [[Malta]] 1:1 géint Malta. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Nicky Hoffmann]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11522 D'Detailer vum Foussballlännermatch Malta-Lëtzebuerg de 4. Dezember 1970 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[10. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Eindhoven]] 0:3 géint Holland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=215 D'Detailer vum Foussballlännermatch Holland-Lëtzebuerg den 10. Mäerz 1970 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[16. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Paräis]] 1:3 géint Frankräich. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Nico Braun]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=216 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg de 16. Abrëll 1970 op der Websäit vun European Football]</ref> * {{9. Mee}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 0:1 géint Tschechoslowakei.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11560 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Tschechoslsowakei den 9. Mee 1970 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[14. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1972]] 0:2 géint Jugoslawien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11622 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Jugoslawien de 14. Oktober 1970 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[15. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1972, 0:5 géint d'DDR.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11637 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-DDR de 15. November 1970 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == *{{0}}{{0}} [[Jan Eelen]], flämeschen Televisiounsregisseur. *{{4. Januar}} [[Jeff Rohen]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * {{9. Januar}}: [[Lara Fabian]], belsch Sängerin. * [[13. Januar]]: [[Marco Pantani]], italieenesche Vëlossportler. * [[15. Januar]]: [[Ernest Gruskovnjak]], lëtzebuergesche Basketballspiller an -trainer. * [[19. Januar]]: [[Iiro Rantala]], finneschen Jazzpianist. * [[26. Januar]]: [[Bjarni Benediktsson (1970)|Bjarni Benediktsson]], islännesche Politiker. * {{1. Februar}}: [[Dimitry Bossi]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * {{2. Februar}}: [[Patrick Goldschmidt]], lëtzebuergesche Politiker. * {{3. Februar}}: [[Serge Tonnar]], lëtzebuergesche Museker, Komponist, Schrëftsteller a Schauspiller. * [[14. Februar]]: [[Simon Pegg]], englesche Schauspiller. * [[22. Februar]]: [[Javier Milei]], argentinesche Politiker. * {{5. Mäerz}}: [[Aleksandar Vučić]], serbesche Politiker. * [[22. Mäerz]]: [[Anja Kling]], däitsch Schauspillerin. * [[23. Mäerz]]: [[Sergueï Afanassiev]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[26. Mäerz]]: [[Alberto David]], lëtzebuergesche Schachspiller. * [[31. Mäerz]]: [[Alenka Bratušek]], sloweenesch Politikerin. * 31. Mäerz: [[Claude Steyer]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * {{8. Abrëll}}: [[Steve Greisch]], lëtzebuergeschen Jazz-Museker. * {{0}}8. Abrëll: [[Andrej Plenković]], kroatesche Politiker. * [[12. Abrëll]]: [[Tom Leick]], lëtzebuergesche Schauspiller. * [[21. Abrëll]]: [[Sasha Baillie]], lëtzebuergesch Diplomatin. * [[26. Abrëll]]: [[Melania Trump]], sloweenesch-US-amerikanescht Model. * [[29. Abrëll]]: [[Uma Thurman]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[8. Mee]]: [[John Rech]], lëtzebuergesche Sänger, Museker an Auteur. * {{9. Mee}}: [[Marek Erhardt]], däitsche Schauspiller. * [[25. Mee]]: [[Neil Marshall]], englesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[30. Mee]]: [[Susanne Jaspers]], däitsch Schrëftstellerin. * [[26. Juni]]: [[Paul Thomas Anderson]], US-amerikanesche Filmregisseur. * {{6. Juli}}: [[Roger Cicero]], däitsche Sänger. * [[16. Juli]]: [[Pjotr Alexandrowitsch Klimow]], russesche Komponist an Dichter. * [[23. Juli]]: [[Saulius Skvernelis]], litauesche Politiker. * {{1. August}}: [[David James]], englesche Foussballspiller. * {{3. August}}: [[Andrea Binsfeld]], däitsch Historikerin. * [[10. August]]: [[Joachim van der Vlugt]], hollännesche Moler. * 10. August: [[Wouter van der Vlugt]], hollännesche Sculpteur a Miwweldesigner. * [[12. August]]: [[Frank Deville]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[16. August]]: [[Patrick Santer]], lëtzebuergesche Politiker. * [[23. August]]: [[River Phoenix]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[26. August]]: [[Mark Benecke]], däitsche Kriminalbiolog. * [[28. August]]: [[Loïc Leferme]], franséischen Apnoe-Daucher. * [[10. September]]: [[Tim Plester]], brittesche Schauspiller. * [[13. September]]: [[Diane Adehm]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[11. Oktober]]: [[Daniel Bintz]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[12. Oktober]]: [[Cláudia Abreu]], brasilianesch Schauspillerin. * [[15. Oktober]]: [[Pernilla Wiberg]], schweedesch Alpinschileeferin. * [[27. Oktober]]: [[Jonathan Stroud]], brittesche Schrëftsteller. * [[27. November]]: [[Serge Rohmann]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[28. November]]: [[Édouard Philippe]], franséische Politiker. * [[12. Dezember]]: [[Jean-Louis Siweck]], lëtzebuergesche Journalist. * [[21. Dezember]]: [[Bart De Wever]], belsche Politiker. * [[22. Dezember]]: [[Yuriko Backes]], lëtzebuergesch Diplomatin a Politikerin. == Gestuerwen == * {{1. Januar}}: [[Eduard von Borsody]], éisträichesche Filmregisseur. * {{6. Januar}}: [[Félicie Erpelding-Schlesser]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[25. Januar]]: [[Jules Vannérus]], belsch-lëtzebuergeschen Historiker an Archivist. * 25. Januar: [[Etienne Bausch]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[27. Januar]]: [[Erich Heckel]], däitsche Moler. * [[31. Januar]]: [[Antoine Bourkel]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalhistoriker. * {{2. Februar}}: [[Bertrand Russell]], brittesche Mathematiker a Philosoph. * {{6. Februar}}: [[Félix Arend]], lëtzebuergesche Bobfuerer an Olympionik. * {{7. Februar}}: [[Jean-Pierre Pier]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter an Auteur. * [[17. Februar]]: [[Samuel Joseph Agnon]], hebräeschen Epiker. * 17. Februar: [[Alfred Newman]], US-amerikanesche Filmkomponist. * [[19. Februar]]: [[Gaston Modot]], franséische Schauspiller. * [[25. Februar]]: [[Mark Rothko]], russesch-amerikanesche Moler. * {{2. Mäerz}}: [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{8. Abrëll}}: [[Felix vu Bourbon-Parma]], Prënz-Consort vu Lëtzebuerg. * [[20. Abrëll]]: [[Paul Celan]], däitschen Dichter. * [[30. Abrëll]]: [[Inger Stevens]], schweedesch-US-amerikanesch Schauspillerin. * {{4. Mee}}: [[Piero Pierotti]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{9. Mee}}: [[Franz Etzel]], däitsche Politiker. * [[12. Mee]]: [[Nelly Sachs]], däitsch-schweedesch Schrëftstellerin a Lyrikerin. * [[24. Mee]]: [[Folco Lulli]], italieenesche Schauspiller. * [[28. Mee]]: [[Jacques Bos]], lëtzebuergeschen Apdikter. * [[14. Juni]]: [[Guido Malatesta]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[14. Juli]]: [[Luis Mariano]], spuenesch-baskeschen Tenor. * [[22. Juli]]: [[Fritz Kortner]], éisträichesche Schauspiller, Film an Theaterregisseur. * [[27. Juli]]: [[António de Oliveira Salazar]], portugisesche Ministerpresident. * {{1. August}}: [[Frances Farmer]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[18. August]]: [[Soledad Miranda]], spuenesch Schauspillerin. * [[30. August]]: [[Joseph Merres]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * 30. August: [[Ernst Zinner]], däitschen Astronom an Astronomiehistoriker. * {{1. September}}: [[François Mauriac]], franséische Schrëftsteller. * {{9. September}}: [[Ferdinand Gremling]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[18. September]]: [[Jimi Hendrix]], amerikanesche Gittarist, Sänger a Komponist. * [[20. September]]: [[Josy Meyers]] Friob, lëtzebuergeschen Zeecheprof a Moler. * [[23. September]]: [[Bourvil]], franséische Schauspiller a Sänger. * [[25. September]]: [[Erich Maria Remarque]], däitschen Auteur. * [[27. September]]: [[Jean-Pierre Feydeau]], franséische Filmregisseur. * [[28. September]]: [[Gamal Abdel Nasser]], egyptische Politiker. * {{2. Oktober}}: [[Grethe Weiser]], däitsch Schauspillerin. * {{0}}2. Oktober: [[Pierre Krack]], lëtzebuergeschen Douanier. * {{4. Oktober}}: [[Janis Joplin]], US-amerikanesch Sängerin. * {{8. Oktober}}: [[Jean Giono]], franséische Schrëftsteller an Erzieler. * [[10. Oktober]]: [[Édouard Daladier]], franséische Politiker (Parti Radical Socialiste). * [[17. Oktober]]: [[Benjamin Boss]], US-amerikaneschen Astronom. * 17. Oktober: [[Georges Milton]], franséische Sänger a Schauspiller. * [[28. Oktober]]: [[Victor Lenert]], lëtzebuergeschen Erfinder. * {{9. November}}: [[Charles de Gaulle]], franséische Generol a Staatspresident. * [[10. November]]: [[René Nussbaum]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[16. November]]: [[Denise Clair]], franséisch Schauspillerin. * [[19. November]]: [[Georges Gredt]], lëtzebuergeschen Ingenieur. * {{7. Dezember}}: [[Jean-Max]], franséische Schauspiller. * [[12. Dezember]]: [[John Paddy Carstairs]], engleschen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[18. Dezember]]: [[Robert Lentz]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[Okuro Oikawa]], japaneschen Astronom. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} 88oqtdsvte8kj308ypy4qsij53r55qa 0 3061 2714939 2714909 2026-11-07T14:18:07Z GilPe 14980 /* Gebuer */ Sebastián Lelio 2714939 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''1974''' huet op engem [[Dënschdeg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == === Europa === * {{1. Januar}}: Den [[Ernst Brugger]] gëtt Bundespresident vun der [[Schwäiz]]. * {{0}}1. Januar: Fräihandelsofkommes vu [[Finnland]] mat der [[EG]]. * {{1. Mäerz}}: De [[Pierre Messmer]] gëtt Premierminister vu [[Frankräich]] an der [[Regierung Pierre Messmer (3)]] * [[25. Abrëll]]: [[Oeillets-Revolutioun]] am [[Portugal]]. * {{6. Mee}}: De [[Willy Brandt]] demissionéiert als [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] wéinst der [[Spionage]]-Affär ëm de [[Günter Guillaume]]. * [[15. Mee]]: De [[Walter Scheel]] gëtt [[Bundespresident]]. * [[16. Mee]]: Den [[Helmut Schmidt]] gëtt zum Bundeskanzler gewielt. * [[19. Mee]]: De [[Valéry Giscard d'Estaing]] gëtt mat 50,8&nbsp;% virum [[François Mitterrand]] (49,1&nbsp;%) als Staatspresident gewielt. * [[27. Mee]]: De [[Jacques Chirac]] gëtt Premierminister a Frankräich. * [[23. Juli]]: Stuerz vun der [[Militärjunta]] an Ofschafe vun der [[Monarchie]] a [[Griicheland]]. * [[Malta]] gëtt eng Republik. * [[Zypern]]: griichesch-tierkesche Konflikt. * Den [[Harold Wilson]] ([[Labour Party]]) gëtt Premierminister a [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]]. ==== Lëtzebuerg ==== * [[30. Januar]]: D'[[Société luxembourgeoise d'énergie nucléaire]] gëtt gegrënnt, déi eng [[Atomzentral zu Rëmerschen (Projet)|Atomzentral zu Rëmerschen]] bauen a bedreiwe sollt. * [[20. Mäerz]]: Dat éischt Gesetz iwwer [[Landesplanung]] trëtt a Kraaft. * [[6. Mee]]: Per Gesetz kréien d'Salariéë vun Entreprise mat iwwer 150 Leit d'Recht, sech a [[Betribsrot|Betribsréit]], sougenannte ''Comités mixtes'', z'organiséieren. * [[9. Mee]]: Den Akafszentrum [[City Concorde|Concorde]] (haitegen Numm: City Concorde) mécht seng Dieren op. * [[14. Mee]]: D'[[Luxexpo|FIL]] hëlt hir nei Foireshalen um Kierchbierg a Betrib. * [[26. Mee]]: Bei de [[Chamberwale vum 26. Mee 1974|Chamberwale]] kritt d'[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] 18 Sëtz (-3), d'[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] der 17 (-1), d'[[Demokratesch Partei|DP]] der 14 (+3), d'[[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] der 5 an d'[[SDP]] der 5. * [[15. Juni]]: D'[[Regierung Thorn-Vouel-Berg|Thorn-Vouel-Regierung]], eng [[Demokratesch Partei|DP]]-[[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]-Koalitioun, gëtt vereedegt, d'[[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] muss no 30 Joer an d'Oppositioun. * [[9. Oktober]]: Solidaritéiskundgebung fir d'Präisser eropzesetze vun de Baueren um [[Knuedler]] mat 9.000 Leit. * [[11. November]]: Friemgoen (''adultère'') ass keng Strofdot méi. === Afrika === * [[10. September]]: [[Guinea-Bissau]] gëtt vu [[Portugal]] onofhängeg. * [[19. Oktober]]: De [[Luís Cabral]], President vu [[Guinea-Bissau]], kënnt aus dem Exil zu [[Conakry]] nees a [[Bissau]] un === Amerika === ==== USA ==== * {{8. August}}, Démissioun vum President [[Richard Nixon]] wéinst der ''[[Watergate-Affär]]''. ==== Südamerika ==== === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * Nobelpräis fir [[Literatur]]: [[Eyvind Johnson]], [[Harry Martinson]] * [[Edmond Dune]], ''Des rives de l'aube aux rivages du soir''. === Film === * ''[[The Godfather Part II]]'', [[Francis Ford Coppola]] === Musek === * {{6. Abrëll}}: D'Grupp [[ABBA]] gewënnt fir [[Schweden]] mam Lidd ''[[Waterloo]]'' den [[Eurovision Song Contest 1974|19. Eurovision Song Contest]] zu [[Brighton]]. * [[10. Oktober]]: De [[Mikis Theodorakis]] gëtt säin éischte ''Volleksconcert'' nom Stuerz vun der [[Griicheland|griichescher]] [[Militärjunta]] virun zingdausende vu Leit. * [[Kiss]], ''Hotter than Hell'' == Wëssenschaft an Technik == * Nobelpräis fir [[Ekonomie]]: [[Gunnar Myrdal]], [[Friedrich Hayek]] * Nobelpräis fir [[Physik]]: [[Martin Ryle]], [[Antony Hewish]] * Nobelpräis fir [[Chimie]]: [[Paul J. Flory]] * Nobelpräis fir [[Medezin]]: [[Albert Claude]], [[Christian de Duve]], [[George E. Palade]] == Sport == * [[24. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Esch-Uelzecht]] 1:3 géint Frankräich. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Nico Braun]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=222 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Frankräich de 24. Mäerz 1974 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[Foussball-Weltmeeschterschaft]] an Däitschland; déi däitsch Ekipp gewënnt d'Finall géint déi hollännesch mat 2:1. * {{3. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 0:5 géint d'Bundesrepublik Däitschland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=223 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Däitschland den 3. September 1974 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[13. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1976]], 2:4 géint Ungarn. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[Gilbert Dussier]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=12210 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Ungarn den 13. Oktober 1974 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[20. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Swansea]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 1976, 0:5 géint Wales.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=12229 D'Detailer vum Foussballlännermatch Wales-Lëtzebuerg den 20. November 1974 op der Websäit vun European Football]</ref> * {{8. Dezember}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 1:8 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Carlo Devillet]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=224 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 8. Dezember 1974 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == * [[Juho Martikainen]], finnesche Kontrabassist. * {{9. Januar}}: [[Anja Brimeyer]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. * [[16. Januar]]: [[Kate Moss]], brittescht Fotomodel. * [[22. Januar]]: [[Joseph Muscat]], malteesesche Politiker. * [[26. Januar]]: [[Paul Breisch]], lëtzebuergeschen Organist. * [[13. Februar]]: [[Robbie Williams]], brittesche Museker. * [[17. Februar]]: [[Anne Galowich]], lëtzebuergesch Musekerin. * [[19. Februar]]: [[Pedro Alliana]], paraguayesche Politiker. * {{8. Mäerz}}: [[Sebastián Lelio]], chileenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{0}}8. Mäerz: [[Christiane Paul]], däitsch Schauspillerin. * [[17. Mäerz]]: [[Dorin Recean]], moldawesche Politiker. * [[23. Mäerz]]: [[Peggy Leick]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * 23. Mäerz: [[Anna Schudt]], däitsch Schauspillerin. * [[31. Mäerz]]: [[Claude D. Conter]], lëtzebuergesche Literaturwëssenschaftler. * {{1. Abrëll}}: [[Thierry Frisch]], lëtzebuergesche Fotograf. * {{7. Abrëll}}: [[Mike Debra]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[16. Abrëll]]: [[Sébastien Rémy]], franséisch-lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[17. Abrëll]]: [[Viktoria Beckham]], brittesch Sängerin. * [[24. Abrëll]]: [[Stephen Wiltshire]], englesche Kënschtler. * [[28. Abrëll]]: [[Penélope Cruz]], spuenesch Schauspillerin. * [[29. Abrëll]]: [[Anggun]], franséisch-indoneesesch Sängerin. * [[13. Mee]]: [[Geneviève Conter]], lëtzebuergesch Harfspillerin. * 13. Mee: [[Stéphanie Obertin]], lëtzebuergesch Doktesch a Politikerin. * {{1. Juni}}: [[Alanis Morisette]], kanadesch Sängerin. * {{3. Juni}}: [[Julie Gayet]], franséisch Schauspillerin. * [[10. Juni]]: [[Massimo Tarantini]], lëtzebuergesche Volleyballtrainer a -spiller. * [[22. Juni]]: [[Jo Cox]], brittesch Politikerin. * 22. Juni: [[Joëlle Welfring]], lëtzebuergesch Politikerin. * {{1. Juli}}: [[Raoul Biltgen]], lëtzebuergesche Schauspiller a Schrëftsteller. * {{3. Juli}}: [[Josiane Pauly]], lëtzebuergesch Nottär a Member vum Staatsrot. * [[13. Juli]]: [[Jarno Trulli]], italieenesche Formel-1-Pilot. * [[19. Juli]]: [[Laurent Reinesch]], lëtzebuergeschen Handballspiller, Vëlossportler, Politiker an Enseignant. * [[20. Juli]]: [[Marc Fitoussi]], franséischen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[22. Juli]]: [[Franka Potente]], däitsch Schauspillerin. * [[28. Juli]]: [[Alexis Tsipras]], griichesche Politiker. * [[31. Juli]]: [[Emilia Fox]], brittesch Schauspillerin. * {{5. August}}: [[Luc Feller]], lëtzebuergesche Jurist a Politiker. * [[19. August]]: [[Marcel Christophe]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[17. September]]: [[Luc Mischo]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[18. September]]: [[Georges Mischo]], lëtzebuergesche Politiker. * 18. September: [[Xzibit]], US-amerikanesche Rapper, Showmaster a Schauspiller. * [[26. September]]: [[Erdan Muhović]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * {{4. Oktober}}: [[Stéphane Jacquin]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * {{5. Oktober}}: [[Jeff Strasser]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{8. Oktober}}: [[Joao Guedes (Handballspiller)|Joao Guedes]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[29. Oktober]]: [[Beryl Koltz]], lëtzebuergesch Filmmécherin an Dréibuchauteur. * {{1. November}}: [[Patrick Schmit]], lëtzebuergeschen Äiskonschtleefer. * {{6. November}}: [[Frank Vandenbroucke]], belsche Vëlossportler. * {{8. November}}: [[Masashi Kishimoto]], japanesche Mangaka. * [[10. November]]: [[Christophe Wagner]], lëtzebuergesche Regisseur. * [[11. November]]: [[Leonardo DiCaprio]], US-amerikanesche Filmschauspiller. * [[15. November]]: [[Ingrida Šimonytė]], litauesch Ekonomistin a Politikerin. * [[20. November]]: [[Florian David Fitz]], däitsche Schauspiller, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{7. Dezember}}: [[Véronique Stoffel]], lëtzebuergesch Juristin. * [[11. Dezember]]: [[Ülle Madise]], estnesch Rechtswëssenschaftlerin a Politikerin. * [[26. Dezember]]: [[Julia Koschitz]], éisträichesch Schauspillerin. == Gestuerwen == * {{1. Januar}}: [[Aloyse Duhr]], lëtzebuergesche Wënzer an Deputéierten. * {{3. Januar}}: [[Gino Cervi]], italieenesche Schauspiller. * {{6. Januar}}: [[Roland Licker]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik. * [[11. Januar]]: [[Georges Péclet]], franséische Schauspiller a Filmregisseur. * {{2. Februar}}: [[Marieluise Fleißer]], däitsch Schrëftstellerin. * {{8. Februar}}: [[Fritz Zwicky]], Schwäizer Physiker an Astronom. * [[23. Februar]]: [[George Van Biesbroeck]], belsch-US-amerikaneschen Astronom. * [[16. Mäerz]]: [[Emile Goebel]], lëtzebuergesche Sportsjournalist. * [[23. Mäerz]]: [[Clotilde Joano]], franséisch Schauspillerin. * [[28. Mäerz]]: [[Michel Ewen]], lëtzebuergesche Resistenzler a Politiker. * 28. Mäerz: [[Françoise Rosay]], franséisch Schauspillerin. * [[31. Mäerz]]: [[Andrea Checchi]], italieenesche Schauspiller. * {{2. Abrëll}}: [[George Pompidou]], franséische President. * {{5. Abrëll}}: [[Maurice Gillen]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[10. Abrëll]]: [[Roger Bastide]], franséische Soziolog an Ethnograph. * [[18. Abrëll]]: [[Marcel Pagnol]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur. * [[21. Abrëll]]: [[Maurice Cam]], franséische Filmregisseur. * [[29. Abrëll]]: [[Victor Zürn]], lëtzebuergeschen Zeecheprofesser. * {{9. Mee}}: [[Julio Salvador]], spuenesche Filmregisseur. * [[24. Mee]]: [[Duke Ellington]], amerikaneschen Jazz-Komponist, -Pianist a -Bandleader. * 24. Mee: [[Denis Netgen]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker * {{9. Juni}}: [[Miguel Ángel Asturias]], guatemalteekesche Schrëftsteller an Diplomat; Nobelpräisdréier. * [[15. Juni]]: [[Pauline Carton]], franséisch Schauspillerin. * [[18. Juni]]: [[Gaston Witry]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[20. Juni]]: [[Norbert Biwer]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[28. Juni]]: [[Marcel Pérès]], franséische Schauspiller. * [[16. Juli]]: [[Menotti Pozzacchio]], lëtzebuergesche Gewiichthiewer an Olympionik. * [[29. Juli]]: [[Erich Kästner]], däitsche Schrëftsteller. * {{1. Juli}}: [[Juan Perón]], argentinesche Militär a Politiker; Staatspresident. * {{6. Juli}}: [[Francis Blanche]], franséische Schauspiller a Regisseur. * {{9. Juli}}: [[James Bausch]], US-amerikanesche Sportler. * [[24. Juli]]: [[James Chadwick]], brittesche Physiker an Nobelpräisdréier. * [[10. August]]: [[Carlo Campogalliani]], italieenesche Filmregisseur a Schauspiller. * [[13. August]]: [[Ernest Vander Linden]], belsche Banquier. * [[26. August]]: [[Charles Lindbergh]], US-amerikanesche Pilot. * {{4. September}}: [[Jean-Baptiste Piron]], belsche Generol * {{6. September}}: [[Otto Kruger]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[10. September]]: [[Nicolas Schumacher (Turner)|Nicolas Schumacher]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik. * [[13. September]]: [[Heinz Potthoff]], däitsche Gewerkschaftler. * [[18. September]]: [[Edna Best]], englesch Schauspillerin. * [[26. September]]: [[Willy Thinnes]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[28. September]]: [[Florelle]], franséisch Sängerin a Schauspillerin. * {{7. Oktober}}: [[René Dary]], franséische Schauspiller. * [[10. Oktober]]: [[Marie Luise Kaschnitz]], däitsch Schrëftstellerin. * [[19. Oktober]]: [[Fritz Hartmann (Gestapo)|Fritz Hartmann]], däitsche Krichsverbriecher, Chef vun der Gestapo zu Lëtzebuerg. * [[24. Oktober]]: [[David Oistrach]], sowjetesch-ukrainesche Violonist. * [[25. Oktober]]: [[Franz Erpelding (Archeolog)|Franz Erpelding]], lëtzebuergeschen Amateur-Archeolog. * {{5. November}}: [[Maurice Gleize]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{9. November}}: [[Gitta Lind]], däitsch Schlagersängerin. * {{0}}9. November: [[Paul Tabori]], ungaresch-brittesche Schrëftsteller. * [[13. November]]: [[Vittorio de Sica]], italieenesche Schauspiller a Regisseur. * [[17. November]]: [[Alphonse Leonard]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[25. November]]: [[U Thant]], birmesesche Politiker an UN-Generalsekretär. * [[26. November]]: [[Annette Thoma]], däitsch Komponistin (''Deutsche Bauernmesse mit dem Andachtsjodler''). * [[28. November]]: [[Léon Moulin]], lëtzebuergeschen Theaterschauspiller. * {{3. Dezember}}: [[Hans Leibelt]], däitsche Schauspiller. * {{6. Dezember}}: [[Per Collinder]], schweedeschen Astronom. * [[15. Dezember]]: [[Anatole Litvak]], US-amerikanesche Filmregisseur. * [[25. Dezember]]: [[Louis Hencks]], lëtzebuergesche Member vum Staatsrot. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} k0cz3to4stqroka8jiq7wgz38rrrcrp 0 3080 2714999 2711301 2026-11-07T22:22:37Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Raymond Scheuer]] 2714999 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''1999''' huet op engem [[Freideg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == === Europa === [[Fichier:Eurozone map-1999.svg|thumb|[[Eurozon]] (1999/2002)]] * {{1. Januar}}: Den [[Euro]] gëtt an eelef Staate vun der EU als [[Buchwärung]] agefouert; déi national Wärunge sinn technesch nëmmen nach Fraktioune vum Euro. * [[12. Mäerz]]: [[Polen]], [[Tschechesch Republik|Tschechien]] an [[Ungarn]] trieden der [[NATO]] bäi. * [[15. Mäerz]]: D'[[Kommissioun Santer|Europäesch Kommissioun]] mam [[Jacques Santer]] als President trëtt zeréck. * [[24. Mäerz]]: Ufank vun der [[NATO]]-Interventioun a [[Jugoslawien]]. * [[23. Mee]]: De [[Johannes Rau]] gëtt zum däitsche [[Bundespresident (Däitschland)|Bundespresident]] gewielt. * [[28. Mee]]: De [[Rudolf Schuster]] gëtt Staatspresident vun der [[Slowakei]]. * [[12. Juni]]: Déi éischt KFOR-Zaldote récken an de [[Kosovo]] an. * {{7. Juli}}: D'[[Vaira Vīķe-Freiberga]] gëtt Staatspresidentin vu [[Lettland]]. * {{4. November}}: Den [[Ilir Meta]] gëtt an [[Albanien]] als Ministerpresident vum Parlament confirméiert. * [[14. November]]: De [[Leonid Kutschma]] gëtt als Staatspresident vun der [[Ukrain]] erëmgewielt. ==== Lëtzebuerg ==== * {{1. Januar}}: D'[[Fleegeversécherung]] trëtt a Kraaft. * [[13. Juni]]: [[Chamberwale vum 13. Juni 1999|Chamber-]] an [[Wale fir d'Europäescht Parlament 1999 (Lëtzebuerg)|Europawalen]]. * {{7. August}}: D'[[Regierung Juncker-Polfer]], eng [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-[[Demokratesch Partei|DP]]-Koalitioun, gëtt vereedegt. * [[11. August]]: Total [[Sonnendäischtert]] am Süde vum Land a soss an Europa an a Westasien. <gallery> File:Composition Chambre des députés du Luxembourg 13-06-1999.svg|Sëtz an der Chamber no de Wale vum 13.6. File:Juncker Polfer 2003 (cropped).jpg|Regierung Juncker-Polfer (Foto vun 2003). Fichier:Solar eclips 1999 5.jpg|Sonnendäischtert vum 11.8. </gallery> === Afrika === * {{8. Mee}}: Den [[Ismail Omar Guelleh]] gëtt Staats- a Regierungspresident zu [[Dschibuti]]. * [[29. Mee]]: Den [[Olusegun Obasanjo]] gëtt Staatspresident vun [[Nigeria]]. * [[23. Juli]]: de [[Mohammed VI. vu Marokko|Mohammed VI.]] gëtt nom Doud vu sengem Papp [[Hassan II. vu Marokko|Hassan II.]] Kinnek vu [[Marokko]]. * [[26. September]]: Den [[Egypten|egyptesche]] President [[Muhammad Husni Mubarak]] gëtt fir d'véiert fir sechs Joer am Amt confirméiert. * [[24. Oktober]]: Den [[Zine El Abidine Ben Ali]] gëtt als Staatspresident an [[Tunesien]] confirméiert. * [[17. November]]: De [[Mohamed Ghannouchi]] gëtt Ministerpresident vun Tunesien. * [[24. November]]: De [[Mamadou Tandja]] wgëtt Staatspresident vun [[Niger]]. * [[31. Dezember]]: Den [[Hama Amadou]] gëtt Regierungschef vun Niger. === Amerika === * [[1. Abrëll]]: [[Nunavut]] spléckt sech vun den [[Nordwest-Territoiren]] of a gëtt e separate kanadeschen Territoire. ==== USA ==== ==== Südamerika ==== * {{2. Februar}}: Den [[Hugo Chávez|Hugo Rafael Chávez Frías]] gëtt Staatspresident vu [[Venezuela]]. * [[28. Mäerz]]: De [[Luis Angel González Macchi]] gëtt Staatspresident a [[Paraguay]]. * [[15. Dezember]]: Am [[Venezuela]] kënnt et no wochelaange Schliet zu Äerdrutschen; am Bundesstaat [[Vargas]] gi warscheinlech eng 50.000 Leit vu Bullislawine begruewen, iwwer 200.000 Mënsche verléieren hiert Doheem. === Asien === * [[15. Juni]]: De [[Vasgen Sarkissian]] gëtt Regierungschef vun [[Armenien]]. * [[13. August]]: A [[Japan]] gëtt e Gesetz ratifizéiert, dat aus dem ''[[Japanesche Fändel|Nisshōki]]'' den offiziellen Nationalfändel vum Land mécht. * [[1. September]]: De [[Sellapan Rama Nathan]] gëtt Staatspresident a [[Singapur]]. * [[12. Oktober]]: De Generol [[Pervez Musharraf]] iwwerhëlt d'Muecht am [[Pakistan]]. * [[20. Oktober]]: Den [[Abdurrahman Wahid]] gëtt zum President vun [[Indonesien]] gewielt. * [[3. November]]: Den [[Aram Sarkissian]] gëtt zum Regierungschef an [[Armenien]] ernannt. * [[6. November]]: Den [[Emomali Rachmonow]] gëtt als Staatspresident an [[Tadschikistan]] confirméiert. * [[20. Dezember]]: [[Portugal]] gëtt [[Macau]] un d'[[Volleksrepublik China]] hannescht. * [[21. Dezember]]: D'[[Chandrika Bandaranaike Kumaratunga]] gëtt als Staatscheffin a [[Sri Lanka]] an hirem Amt confirméiert. * [[31. Dezember]]: De [[Wladimir Putin]] gëtt President a [[Russland]]. === Ozeanien & Pazifik === * [[10. Dezember]]: D'[[Helen Clark]] gëtt Premierministesch an [[Neiséiland]]. === Noen Osten an Arabesch Welt === * [[27. Februar]]: De Kinnek [[Abdullah II.]] gëtt Staatschef vu [[Jordanien]]. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]]: [[Jhemp Hoscheit]] fir ''[[Perl oder Pica (Roman)|Perl oder Pica]]''. * [[Batty-Weber-Präis]]: [[Nic Weber]]. === Musek === * [[29. Mee]]: D'[[Charlotte Nilsson]] gewënnt fir [[Schweden]] mam Lidd ''[[Take Me to Your Heaven]]'' de [[Eurovision Song Contest 1999|44. Eurovision Song Contest]] zu [[Jerusalem]]. == Wëssenschaft an Technik == === Astronomie/Astronautik === * [[29. Juli]]: D'Raumsond [[Deep Space]] passéiert den [[Asteroid]] [[(9969) Braille|Braille]] op enger Distanz vun 28 Kilometer. == Sport == * D'[[Jeunesse Esch]] gewënnt de Foussballchampionnat an d'Coupe de Luxembourg. * [[10. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 1:2 géint Island. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Marcel Christophe]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11451 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Island den 10. Mäerz 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[27. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Göteborg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2000]], 0:2 géint Schweden.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11413 D'Detailer vum Foussballlännermatch Schweden-Lëtzebuerg de 27. Mäerz 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[31. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2000, 0:2 géint Bulgarien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11454 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Bulgarien den 31. Mäerz 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * {{9. Juni}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2000, 2:3 géint Polen. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Marc Birsens]] a [[Jean Vanek]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11473 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Polen den 9. Juni 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[25. Juli]]: De [[Lance Armstrong]] gewënnt den [[Tour de France]] (''Dësen Titel gouf him 2012 wéinst Doping oferkannt''). * {{4. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[London]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2000, 0:6 géint England.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11252 D'Detailer vum Foussballlännermatch England-Lëtzebuerg de 4. September 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * {{8. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2000, 0:1 géint Schweden.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11361 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schweden den 8. September 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[10. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Sofia]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2000, 0:3 géint Bulgarien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11356 D'Detailer vum Foussballlännermatch Bulgarien-Lëtzebuerg den 10. Oktober 1999 op der Websäit vun European Football.info]</ref> == Gebuer == * [[14. Januar]]: [[Lucie Ney]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * [[10. Februar]]: [[Laura Zanella]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * [[10. Mäerz]]: [[Maxime Hoffmann]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * [[29. Mäerz]]: [[Jacques Tironzelli]],lëtzebuergeschen Handballspiller. * {{1. Abrëll}}: [[Matthieu Osch]], lëtzebuergesche Schifuerer. * {{4. Abrëll}}: [[Julija Vujakovic]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. * {{6. Abrëll}}: [[Albina Grčić]], kroatesch Sängerin. * [[14. Abrëll]]: [[Jan Ostrowski]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[27. Abrëll]]: [[Antoine Pohu]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[12. Mee]]: [[Karen Marin]], lëtzebuergesch Foussballspillerin. * [[10. Juni]]: [[Blanche (Sängerin)|Blanche]], belsch Sängerin. * [[13. Juni]]: [[Océane Gutenkauf]], lëtzebuergesch Foussballspillerin. * [[21. Juni]]: [[Liz Beffort]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * [[27. Juni]]: [[Max Havé]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * [[13. Juli]]: [[Marlène Da Costa Batista]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. * [[30. Juli]]: [[Joey King]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[24. September]]: [[Joanne Delles]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * [[14. Oktober]]: [[Eric Weber (Volleyballspiller)|Eric Weber]], lëtzebuergesche Volleyballspiller. * [[29. Oktober]]: [[Anouchka Besch]], lëtzebuergesch Foussballspillerin. * [[12. November]]: [[Patrizia van der Weken]], lëtzebuergesch Liichtathleetin. * 12. November: [[Bruno Alexander]], däitsche Schauspiller. * {{9. Dezember}}: [[Jessica Becker]], lëtzebuergesch Foussballspillerin. == Gestuerwen == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Edouard Juncker.jpg | Text1 = Edouard Juncker | Bild2 = Stanley Kubrick (1949 portrait by Phillip Harrington - cropped).jpg | Text2 = Stanley Kubrick | Bild3 = Yehudi Menuhin 1976.jpg | Text3 = Yehudi Menuhin | Bild4= Dirk Bogarde Hallmark Hall of Fame.JPG | Text4 = Dirk Bogarde | Bild5= King Hassan II.jpg | Text5=Hassan II. | Bild6= George C. Scott circa 1959.JPG | Text6= George C. Scott | Bild7= Amalia Rodrigues 1964 (cropped).jpg | Text7= Amalia Rodrigues | Bild8=MCDV 1967 (cropped).jpg | Text8= M. Couve de Murville }} * {{Eidelt Joer}} [[Louis Boyer (Astronom)|Louis Boyer]], franséischen Astronom. * {{Eidelt Joer}} [[Jean-Marie Degèsves]], belsche Filmregisseur a Schauspiller. * {{Eidelt Joer}} [[Henri Jegen]], lëtzebuergeschen Architekt. * {{4. Januar}}: [[Jean Krombach]], lëtzebuergesche Leefer an Olympionik. * {{6. Januar}}: [[Michel Petrucciani]], franséischen Jazz-Pianist. * [[18. Januar]]: [[Günter Strack]], däitsche Schauspiller. * [[20. Januar]]: [[Ed Juncker]], lëtzebuergesche Politiker. * [[22. Januar]]: [[George L. Mosse]], däitsch-amerikaneschen Historiker. * [[23. Januar]]: [[Joe D'Amato]], italieenesche Filmregisseur. * [[24. Januar]]: [[Werner Jacobs]], däitsche Filmediteur, Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[24. Januar]]: [[Andrée Debar]], franséisch Schauspillerin. * {{7. Februar}}: [[Hussein II. (Jordanien)|Hussein II.]], vun 1952 bis 1999 Kinnek vu Jordanien. * {{8. Februar}}: [[Madeleine Frieden-Kinnen]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[11. Februar]]: [[Maggy Stein]], lëtzebuergesch Sculptrice. * [[12. Februar]]: [[Eugène Kuborn]], lëtzebuergesche Schwëmmer an Olympionik. * [[21. Februar]]: [[Itokawa Hideo]], japanesche Rakéitepionéier. * [[22. Februar]]: [[Bitto Albertini]], italieenesche Filmregisseur. * {{1. Mäerz}}: [[Armand Mergen]], lëtzebuergesche Kriminolog, Auteur a Publizist. * {{0}}1. Mäerz: [[Christophe Mirgain]], lëtzebuergesche Leefer an Olympionik. * {{2. Mäerz}}: [[Dusty Springfield]], brittesch Soulsängerin. * {{0}}2. Mäerz: [[René Schmitt (Professer)|René Schmitt]], lëtzebuergeschen Ornitholog a Lycéesdirekter. * {{5. Mäerz}}: [[Louise Welter]], lëtzebuergesch Doktesch. * {{0}}5. Mäerz: [[Marcel Lahure]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{6. Mäerz}}: [[Loni Heuser]], däitsch Schauspillerin. * {{7. Mäerz}}: [[Stanley Kubrick]], US-amerikanesche Filmregisseur. * {{8. Mäerz}}: [[Joe DiMaggio]], US-amerikanesche Baseball-Spiller. * {{9. Mäerz}}: [[Émile Erpelding]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter an Auteur. * [[12. Mäerz]]: [[Yehudi Menuhin]], amerikanesch-brittesche Violonist a Dirigent. * [[17. Mäerz]]: [[Hildegard Peplau]], US-amerikanesch Infirmière. * [[25. Mäerz]]: [[Alphonse Grimler]], lëtzebuergeschen Handballspiller, Gewerkschaftler a Politiker. * [[26. Mäerz]]: [[Henri Coutet]], franséische Schauspiller. * [[30. Mäerz]]: [[Albert Coppé]], belschen Ekonomist a Politiker. * 30. Mäerz: [[Michel Etcheverry]], franséische Schauspiller an Theaterregisseur. * {{3. Abrëll}}: [[Henri Fickinger]], lëtzebuergesche Foussballspiller * {{0}}3. Abrëll: [[Lé Tanson]], lëtzebuergesche Moler an Auteur. * {{4. Abrëll}}: [[Faith Domergue]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[28. Abrëll]]: [[Rory Calhoun]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[30. Abrëll]]: [[Marc Grond]], lëtzebuergeschen Homosexuellenaktivist. * {{2. Mee}}: [[Oliver Reed]], brittesche Schauspiller. * {{5. Mee}}: [[John Howard (Zaldot)|John Howard]], britteschen Offizéier am Zweete Weltkrich, Kommandant vun der Operatioun Pegasus. * {{8. Mee}}: [[Dirk Bogarde]], brittesche Schauspiller. * [[15. Mee]]: [[Colette Ripert]], franséisch Schauspillerin. * [[21. Mee]]: [[Duilio Coletti]], italieenesche Filmregisseur. * [[25. Mee]]: [[Horst Frank]], däitsche Schauspiller. * [[23. Juni]]: [[Carl Lange (Schauspiller)|Carl Lange]], däitsche Schauspiller. * [[27. Juni]]: [[Siegfried Lowitz]], däitsche Schauspiller. * [[27. Juni]]: [[Georgios Papadopoulos]], griichesche Colonel a Politiker. * {{1. Juli}}: [[Sylvia Sidney]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{0}}1. Juli: [[Edward Dmytryk]], US-amerikanesche Filmregisseur. * {{5. Juli}}: [[Jean-Pierre Darras]], franséische Schauspiller an Theaterregisseur. * {{0}}5. Juli: [[Harald Philipp]], däitsche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{6. Juli}}: [[Joaquín Rodrigo]], spuenesche Komponist. * {{8. Juli}}: [[Charles Conrad]], US-amerikaneschen Astronaut. * [[22. Juli]]: [[Raymond Scheuer]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[23. Juli]]: [[Hassan II.]], Kinnek vu Marokko (1961–1999). * {{1. August}}: [[Paris Pismis]], tierkesch-armeenesch Astronomin. * {{7. August}}: [[Élisabeth Kox-Risch]], lëtzebuergesch Politikerin an Anti-Atomkraaft-Aktivistin. * [[25. August]]: [[Georg Thomalla]], däitsche Schauspiller a Filmregisseur. * {{5. September}}: [[Walther Reyer]], éisträichesche Schauspiller. * {{9. September}}: [[Marie-Paule Molitor-Peffer]], lëtzebuergesch Fraendoktesch. * {{0}}9. September: [[Ruth Roman]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[11. September]]: [[Johny Jaminet]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[13. September]]: [[Roland Blanche]], franséische Schauspiller. * [[17. September]]: [[Riccardo Cucciolla]], italieenesche Schauspiller. * 17. September: [[François Muller]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[18. September]]: [[Nic Scheitler]], lëtzebuergesche Gewiichthiewer an Olympionik. * [[22. September]]: [[George C. Scott]], US-amerikanesche Schauspiller, Regisseur a Produzent. * {{2. Oktober}}: [[Heinz G. Konsalik]], däitsche Schrëftsteller. * {{0}}2. Oktober: [[Marcel Schroeder]], lëtzebuergesche Fotograf. * {{4. Oktober}}: [[Bernard Buffet]], franséische Moler. * {{6. Oktober}}: [[Amália Rodrigues]], portugisesch Fado-Sängerin. * {{8. Oktober}}: [[Henri Koch-Kent]], lëtzebuergeschen Historiker, Journalist a Publizist. * [[17. Oktober]]: [[Franz Peter Wirth]], däitsche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[20. Oktober]]: [[Edouard Molitor (Geeschtlechen)|Edouard Molitor]], lëtzebuergesche Geeschtlechen, Professer an Historiker. * [[22. Oktober]]: [[Laure Koster]], lëtzebuergesch Musekerin. * {{4. November}}: [[René Mailliet]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[17. November]]: [[Alphonse Theis]], lëtzebuergesche Politiker. * [[26. November]]: [[Willy Faber]], lëtzebuergesche Moler a Grafiker. * {{1. Dezember}}: [[Fritz Fischer (Historiker)|Fritz Fischer]], däitschen Historiker. * {{4. Dezember}}: [[Dominique Roulet]], franséischen Auteur, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[10. Dezember]]: [[Franjo Tuđman]], kroatesche President. * [[18. Dezember]]: [[Robert Bresson]], franséische Filmregisseur. * [[19. Dezember]]: [[Desmond Llewelyn]], walisesche Schauspiller. * [[20. Dezember]]: [[Riccardo Freda]], italieenesche Filmregisseur, -produzent a -schauspiller. * [[21. Dezember]]: [[Asca Rampini]], lëtzebuergesche Komponist. * [[22. Dezember]]: [[Benny Quick]], däitsche Popsänger. * [[24. Dezember]]: [[Maurice Couve de Murville]], franséische Politiker. * [[27. Dezember]]: [[Pierre Clémenti]], franséische Schauspiller a Filmregisseur. * 27. Dezember: [[Emile-Théodore Melchers]], lëtzebuergeschen Offizéier, Militärhistoriker an Auteur. * [[31. Dezember]]: [[Joseph-Émile Muller]], lëtzebuergeschen Auteur a Konschtkritiker. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} m7mky9kbm2kh0r8csopj3iuo2e68suw 0 3282 2714929 2619731 2026-11-07T13:53:45Z GilPe 14980 +no hir genannt 2714929 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Françoise Groben''', gebuer de [[4. Dezember]] [[1965]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen den [[28. Mee]] [[2011]], war eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] Cellistin. D'Françoise Groben huet am [[Stater Conservatoire]] ugefaangen [[Cello]] beim [[Georges Mallach]] ze studéieren, an duerno op der [[Musikhochschule Köln]] an der Meeschterklass beim [[Boris Pergamenschikow]] d'Etuden ofgeschloss. Am Joer 1990 huet si den zweete Präis vum prestigiéisen Tchaikovski-Concours vu Moskau kritt. Zanter 1998 war si Cellistin am Zehetmair Quartet, dee vum [[Thomas Zehetmair]] gegrënnt ginn ass an op der ganzer Welt optrëtt. D'Françoise Groben huet, mat der finanzieller Ënnerstëtzung vun der [[BGL BNP Paribas|Generalbank]], op engem Matteo-Goffriller-Cello vu 1695 gespillt. D'Bank huet d'Instrument am Dezember 2012 dem [[Orchestre philharmonique du Luxembourg]] iwwerginn, wou et den Numm ''Le Luxembourgeois'' krut.<ref>[https://web.archive.org/web/20121217023605/http://www.wort.lu/de/view/300-jahre-altes-cello-der-verstorbenen-francoise-groben-an-opl-uebergeben-50c773dde4b07fdda78c9b1b 300 Jahre altes Cello der verstorbenen Françoise Groben an OPL übergeben], 12. Dezember 2012, wort.lu</ref> D'Françoise Groben war d'Duechter vum [[Joseph Groben]]. == D'Françoise Groben op CD == * ''Corelli, Haydn, Mozart'', [[Solistes Européens Luxembourg]] a Françoise Groben (SEL Classics) * ''Luigi Boccherini: Concertos pour violoncelle'', Solistes Européens Luxembourg a Françoise Groben (SEL Classics) * ''Music Made in Luxembourg'', Solistes Européens Luxembourg a Françoise Groben, a.a. (SEL Classics) * ''Streichquartette Nr. 1 & 3'' vum [[Robert Schumann]] mat dem [[Zehetmair Quartett]] Ecm Record (Universal) (11. Februar 2003) * ''Werke für Kammerensemble'' vum [[Francis Poulenc]] Vol. 2 gespillt vum [[Alexandre Tharaud]], Françoise Groben, a.a. [[Naxos]] (3. April 2000) * ''Busoni-Edition (Kammermusik)'' vum [[Ferruccio Busoni]] gespillt vum [[Rainer Wehle]], Françoise Groben, a. a. Capriccio (DELTA MUSIC) (27. Dezember 2000) == No hir genannt == Am Quartier [[Zéisseng]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] gouf eng Strooss an der Cité [[Guddebierg (Zéisseng)|Guddebierg]] no der {{PAGENAME}} genannt<ref>https://g-o.lu/3/2ook9</ref>. == Um Spaweck == * Thierry Hick: [http://www.wort.lu/wort/web/fr/culture/articles/2011/06/152072/index.php Décès de la violoncelliste luxembourgeoise Françoise Groben.] wort.lu, 02.06.2011 20:51, mise à jour 02.06.2011 21:01. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Groben Francoise}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Cellisten]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Museker]] [[Kategorie:Gebuer 1965]] [[Kategorie:Gestuerwen 2011]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] 9nol480uz80xsord67occetbhl7607e 2714930 2714929 2026-11-07T13:54:54Z GilPe 14980 2714930 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Françoise Groben''', gebuer de [[4. Dezember]] [[1965]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], a gestuerwen den [[28. Mee]] [[2011]], war eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] Cellistin. D'Françoise Groben huet am [[Stater Conservatoire]] ugefaangen [[Cello]] beim [[Georges Mallach]] ze studéieren, an duerno op der [[Musikhochschule Köln]] an der Meeschterklass beim [[Boris Pergamenschikow]] d'Etuden ofgeschloss. Am Joer 1990 huet si den zweete Präis vum prestigiéisen Tchaikovski-Concours vu Moskau kritt. Zanter 1998 war si Cellistin am Zehetmair Quartet, dee vum [[Thomas Zehetmair]] gegrënnt ginn ass an op der ganzer Welt optrëtt. D'Françoise Groben huet, mat der finanzieller Ënnerstëtzung vun der [[BGL BNP Paribas|Generalbank]], op engem Matteo-Goffriller-Cello vu 1695 gespillt. D'Bank huet d'Instrument am Dezember 2012 dem [[Orchestre philharmonique du Luxembourg]] iwwerginn, wou et den Numm ''Le Luxembourgeois'' krut.<ref>[https://web.archive.org/web/20121217023605/http://www.wort.lu/de/view/300-jahre-altes-cello-der-verstorbenen-francoise-groben-an-opl-uebergeben-50c773dde4b07fdda78c9b1b 300 Jahre altes Cello der verstorbenen Françoise Groben an OPL übergeben], 12. Dezember 2012, wort.lu</ref> D'Françoise Groben war d'Duechter vum [[Joseph Groben]]. == D'Françoise Groben op CD == * ''Corelli, Haydn, Mozart'', [[Solistes Européens Luxembourg]] a Françoise Groben (SEL Classics) * ''Luigi Boccherini: Concertos pour violoncelle'', Solistes Européens Luxembourg a Françoise Groben (SEL Classics) * ''Music Made in Luxembourg'', Solistes Européens Luxembourg a Françoise Groben, a.a. (SEL Classics) * ''Streichquartette Nr. 1 & 3'' vum [[Robert Schumann]] mat dem [[Zehetmair Quartett]] Ecm Record (Universal) (11. Februar 2003) * ''Werke für Kammerensemble'' vum [[Francis Poulenc]] Vol. 2 gespillt vum [[Alexandre Tharaud]], Françoise Groben, a.a. [[Naxos]] (3. April 2000) * ''Busoni-Edition (Kammermusik)'' vum [[Ferruccio Busoni]] gespillt vum [[Rainer Wehle]], Françoise Groben, a. a. Capriccio (DELTA MUSIC) (27. Dezember 2000) == No hir genannt == Am Quartier [[Zéisseng]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] gouf eng Strooss an der Cité [[Guddebierg (Zéisseng)|Guddebierg]] no der {{PAGENAME}} genannt<ref>https://g-o.lu/3/2ook9</ref>; och zu Déifferdeng gëtt et eng Strooss déi hiren Numm dréit. == Um Spaweck == * Thierry Hick: [http://www.wort.lu/wort/web/fr/culture/articles/2011/06/152072/index.php Décès de la violoncelliste luxembourgeoise Françoise Groben.] wort.lu, 02.06.2011 20:51, mise à jour 02.06.2011 21:01. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Groben Francoise}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Cellisten]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Museker]] [[Kategorie:Gebuer 1965]] [[Kategorie:Gestuerwen 2011]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] nov8rgj5teo0htpuoekkapv8gpw6a7h 0 5398 2714928 2704254 2026-11-07T13:52:11Z GilPe 14980 +no him genannt 2714928 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Fernand Fox''', gebuer de [[26. Januar]] [[1934]] op der [[Bollenduerfer Bréck]], a gestuerwen den [[23. September]] [[2024]]<ref>[https://www.rtl.lu/kultur/news/a/2224969.html "Lëtzebuerger Schauspiller Fernand Fox am Alter vun 90 Joer gestuerwen".] rtl.lu, 24.09.2024.</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Schauspiller]]. Hien ass bekannt fir seng joerzéngtelaang Presenz op Lëtzebuerger Bünen an och als Schauspiller a [[Publicitéit|Reklammssketcher]], Kinos- an Televisiounsproduktiounen. ==Karriär== No sengem Lycée an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]] an zu [[Iechternach]] goung de Fernand Fox op d'[[Banque internationale à Luxembourg|Interbank]] an du bei [[Arbed]] schaffen ([[1957]]-[[1981]]). Duerno huet hien e Café, d'''Theaterstuff'', an der [[Allée Scheffer|Scheffer-Allee]] um [[Lampertsbierg]] opgemaach, wou e bis zu senger Pensioun geschafft huet. [[1956]] stoung hien eng éischt Kéier am [[Casino Luxembourg|Stater Casino]] op der Bün, wou e vum [[Eugène Heinen]] entdeckt gouf. Hien huet doropshin 3 Joer Schauspillerei an Dictioun um [[Stater Conservatoire]] gemaach. Hie war dunn 10 Joer laang Member vum [[Lëtzebuerger Theater]] an 30 Joer laang vum [[Kasemattentheater]]. Do donieft huet hie reegelméisseg a Produktiounen (dacks [[Cabaret]]) vun aneren Ensembele matgespillt, wéi z.&nbsp;B. am [[Kapuzinertheater]], dem [[TOL]] oder dem [[Théâtre du Centaure]]. Och an enger sëlleger Filmer, zulescht am [[Andy Bausch]] sengem ''[[Rusty Boys]]'', war hien ze gesinn. == Filmer == === Kino === * ''[[Rusty Boys]]'' (2017) vum [[Andy Bausch]] * ''[[D'Symmetrie vum Päiperlek]]'' (2012) vum [[Paul Scheuer]] a [[Maisy Hausemer]] * ''[[L'orchidée]]'' (2012) vum [[Cyrus Neshvad]] * ''[[Lingo vino]]'' (2009) vum [[Daniel Texter]] * ''[[Pido perdon]]'' (2009) vum [[Sascha Heyar]] * ''[[Deepfrozen]]'' (2006) vum Andy Bausch * ''[[La Revanche]]'' (2004) vum Andy Bausch * ''[[Back in Trouble]]'' (1997) vum Andy Bausch * ''[[Le Club des Chômeurs]]'' (2001) vum Andy Bausch * ''[[Three Shake-a-leg Steps to Heaven]]'' (1993) vum Andy Bausch * ''[[A Wopbopaloobop A Lopbamboom]]'' (1989) vum Andy Bausch * ''[[800 Joer Buurg Clierf]]'' (1981) vum Marc Thoma * ''[[Das Puppenspiel]]'' (1978) vum [[Marc Thoma]] === Televisioun === * ''[[Weemseesdet]]'' (Sitcom, 2011) * ''[[E Liewe laang (Film)|E Liewe laang]]'' (1992) * ''[[Ex und hopp]]'' (1991) vum Andy Bausch * ''[[Déi zwéi vum Bierg]]'' ([[1985]]) vum [[Menn Bodson]], [[Gast Rollinger]] a [[Marc Olinger]] * ''[[E Fall fir sech]]'' (1984) vum [[Menn Bodson]] === Documentaire === * ''[[Succès Fox]]'' (2014) vun der [[Désirée Nosbusch]] == No him genannt == Am Quartier [[Zéisseng]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] gouf eng Strooss an der Cité [[Guddebierg (Zéisseng)|Guddebierg]] nom {{PAGENAME}} genannt<ref>https://g-o.lu/3/6tOmT</ref>. == Gielercher == * {{OCCCH|(Promotioun 1994)<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/6jj6c1hcdj/pages/35/articles/DIVL3531?search=Fox|Titel=Medaillen ... au ministère des Affaires culturelles|Gekuckt=2026-09-07|Datum=1994-06-24|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 35|Sprooch=fr}}</ref>}} * {{OMGLC|(Promotioun 2019)<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1366647.html Auszeechnungen op Nationalfeierdag 2019 an der Philharmonie] op rtl.lu</ref>}} == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Schauspiller a Schauspillerinnen]] == Um Spaweck == <!-- FUTTISSE LINK -- * [http://tageblatt.lu/kultur/story/Kettenraucher-mit-jungfraeulicher-Lunge-11891571 "Fernand Fox wird 77: Kettenraucher mit jungfräulicher Lunge."] tagebaltt.lu, 26. Januar 2011 08:29; Akt: 26.01.2011 08:58. --> * [https://www.100komma7.lu/article/kultur/e-liewen-am-theater "E Liewen am Theater."] Reportage op 100komma7.lu, 29. Jan 2019 - 10:45. {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Fox Fernand}} [[Kategorie:Gebuer 1934]] [[Kategorie:Gestuerwen 2024]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Commandeur de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] [[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] prpa5v9zb6b53l29wfj7yjc78830au3 0 10482 2714932 2638437 2026-11-07T13:59:27Z GilPe 14980 /* No him benannt */ +Strooss an der Stad 2714932 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} [[Fichier:Nelux Equipe 1958 um Stadion 1.jpg|thumb|D'Nelux Ekipp 1958 um Stadion]] [[Fichier:Charly Gaul et Fréderico Bahamontes en 1998 devant le Mémorial François et Nicolas Frantz 1.jpg|thumb|De Charly Gaul an de [[Federico Bahamontes]] virum Monument vum [[François Faber]] an [[Nicolas Frantz]] am [[Parc municipal (Stad Lëtzebuerg)|Park vun der Stad Lëtzebuerg]]]] [[Fichier:Strada Monte Bondone.jpg|thumb|Affiche als Erënnerung un de Charly Gaul an der Opfaart vun der Strada del Monte Bondone]] [[Fichier:Jacques Anquetil and Charly Gaul 1959.jpg|thumb|De Charly Gaul nieft dem [[Jacques Anquetil]] den 19. Mee 1959 am [[Gioro D'Italia 1959|42. Giro d'Italia]], den de Charel gewonnen hat.]] [[File:Lëtzebuerg City Museum, Vélo de course Peugeot de Charly Gaul (1963).jpg|thumb|Ee vum Gaul senge Vëloen am [[Lëtzebuerg City Museum]].]] De '''Charly Gaul''', gebuer den [[8. Dezember]] [[1932]] an der ''Aler Maternité'' <!--N° 57, Vauvanstrooss--> am [[Pafendall]], a gestuerwen de [[6. Dezember]] [[2005]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]<!-- am Spidol, un enger Longenembolie -->, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Vëlossport]]ler. Hien huet [[1958]] den [[Tour de France]] gewonnen. De Charly Gaul war e Biergspezialist a gouf dofir um Héichpunkt vu senger Karriär, déi vun [[1953]] bis [[1965]] gedauert huet, "Engel vun de Bierger" genannt. Nieft senger Victoire am Tour de France 1958 ass de Gaul [[1955]] an [[1961]] Drëtten an dëser Course ginn. 1955 a [[1956]] huet hien och den Tricot vum beschte Biergcoureur gewonnen. 1956 an [[1959]] huet en de [[Giro d'Italia]] gewonnen. Am Ganzen huet hie beim Tour de France 10-mol a beim ''Giro'' 11-mol eng Etapp gewonnen. No senger Cyclistëkarriär huet hien e Café zu Bouneweg opgemaach, an ass dono bei en Autosconcessionnaire schaffe gaangen. Zéng Joer laang huet hien dono am Éislek zeréckgezunn an engem Juegdchalet gewunnt, ier e schlussendlech am Sportsministère eng Plaz als ''Conseiller technique'' krut, fir en Archiv iwwer de Lëtzebuerger Vëlossport zesummenzestellen<ref>Bernard Thomas: "Working Class Hero." in: ''d'Lëtzebuerger Land'' 5. Februar 2016, Nr.6, S.10.</ref>. Den [[31. Mee]] [[2011]] gouf eng [[Erënnerungsplacken u Lëtzebuerger Cyclisten|Erënnerungsplack fir de Charly Gaul]], e Wierk vun der [[Yvette Gastauer-Claire]], am [[Parc municipal (Stad Lëtzebuerg)|Parc municipal]] an der Stad Lëtzebuerg ageweit. ===Spëtznimm=== * ''Ange de la Montagne'' * ''Monsieur Pipi'' dëse Spëtznumm krut e well en am [[Giro d'Italia 1957|Giro 1957]], op engem schlechten Dag dacks huet misse vum Vëlo klammen, fir op d'Säit ze trieden, an de [[Louison Bobet|Bobet]] an de [[Raphaël Géminiani|Géminiani]] hien attackéiert hunn. Deen Dag huet en och de rosaen Trikot verluer. == Palmarès == ===[[1949]]=== *1. am Grand Prix Nicky Schumacher *2. bei Ettelbréck-Pärel *2. bei enger Course zu Esch === [[1950]]=== * 1. am [[Grand Prix Général Patton]] (Amateur) * 3. am Tour de Luxembourg fir Amateuren * 5. am belschen Tour de Luxembourg (Junior) === [[1951]] === * 1. am [[Grand Prix Général Patton]] (Amateur) * 1. an der [[La Flèche du Sud|Flèche du Sud]] * 3. am Tour des 12 Cantons === [[1952]] === * 2. an der [[La Flèche du Sud|Flèche du Sud]] === [[1953]] === * 1. an der [[La Flèche du Sud|Flèche du Sud]] * 2. am [[Critérium du Dauphiné libéré 1953|Critérium du Dauphiné libéré]] * 3. am [[Tour de Luxembourg]] * 8. an der [[Trophée des Grimpeurs|Polymultipliée]] === [[1954]] === * Landesmeeschter am Cyclo-Cross * 1. am [[Circuit des Six Provinces]] * 5. an der [[Trophée des Grimpeurs|Polymultipliée]] === [[1955]] === * 1. [[Tour du Sud-Est|Tour des Provinces du Sud-Est]] * 3. am [[Tour de France 1955]] * 6. an der [[Trophée des Grimpeurs|Polymultipliée]] === [[1956]] === * 1. am [[Giro d'Italia 1956]] an 1. am Biergpräis. **1. an der 7. Etapp vu Pescara op Campobasso **1. an der 14. Etapp vu Bologna op San Luca **1. an der 19. Etapp vu Meran op de [[Monte Bondone]]. * 1. bei den [[National Meeschterschaften am Vëlossport op der Strooss (Lëtzebuerg)|Nationale Meeschterschaften op der Strooss]] a Form vun engem Zäitfueren (Kategorie Professionel) * 1. am [[Tour de Luxembourg]] * 3. an der [[Biergcourse vum Mont Faron (contre-la-montre)|Biergcourse vum Mont Faron]] * 6. am [[Giro dell'Emilia]] (249,5&nbsp;km) * 5. an der Cyclo-Cross Weltmeeschterschaft am [[Bambësch]] === [[1957]] === * 1. bei den [[National Meeschterschaften am Vëlossport op der Strooss (Lëtzebuerg)|Nationale Meeschterschaften op der Strooss]] an der Course en Ligne (Kategorie Professionel) === [[1958]] === * 1. am [[Tour de France 1958]] (2. am Biergpräis) ** 1. an der 8. Etapp um Circuit zu [[Châteaulin]], Eenzelzäitfueren (46&nbsp;km) ** 10. an der 14. Etapp vu [[Pau]] op [[Luchon]] (129&nbsp;km) ** 1. an der 18. Etapp op de [[Mont Ventoux]], Eenzelzäitfueren (21,5&nbsp;km) ** 8. an der 20. Etapp vu [[Gap]] op [[Briançon]] (165&nbsp;km) ** 1. an der 21. Etapp vu Briançon op [[Aix-les-Bains]] (219&nbsp;km) ** 1. an der 23. Etapp vu Briançon op [[Dijon]], Eenzelzäitfueren (74&nbsp;km) * 1. am Grand prix de la forteresse, zu Lëtzebuerg * 1. an der [[Biergcourse vum Mont Faron (contre-la-montre)|Biergcourse vum Mont Faron]] * 1. an der [[Biergcourse Sallanches - Le Bettex]] * 2. op der Piste zu Toulon an 1. Stonn-Américaine zesumme mam [[Fernando Terruzzi]] * 3. am [[Giro d'Italia 1958]] **1. an der 14. Etapp vu San-Marino op San-Marino. * 8. am [[Tour de Luxembourg]] * 10. an der [[Flèche wallonne]] === [[1959]] === * 1. am [[Giro d'Italia]] * 1. bei den [[National Meeschterschaften am Vëlossport op der Strooss (Lëtzebuerg)|Nationale Meeschterschaften op der Strooss]] an der Course en Ligne (Kategorie Professionel) * 1. am [[Tour de Luxembourg]] === [[1960]] === * 1. bei den [[National Meeschterschaften am Vëlossport op der Strooss (Lëtzebuerg)|Nationale Meeschterschaften op der Strooss]] an der Course en Ligne (Kategorie Professionel) === [[1961]] === * 1. bei den [[National Meeschterschaften am Vëlossport op der Strooss (Lëtzebuerg)|Nationale Meeschterschaften op der Strooss]] an der Course en Ligne (Kategorie Professionel) * 1. am [[Tour de Luxembourg]] === [[1962]]=== * 1. bei den [[National Meeschterschaften am Vëlossport op der Strooss (Lëtzebuerg)|Nationale Meeschterschaften op der Strooss]] an der Course en Ligne (Kategorie Professionel) * Landesmeeschter am Cyclo-Cross == Gielercher == De Charly Gaul gouf véiermol zum ''[[Lëtzebuergesch Sportler vum Joer|lëtzebuergesche Sportler vum Joer]]'' gewielt, an [[1999]] zum "Sportler vum Joerhonnert". == No him benannt == Fir un de Charly Gaul z'erënnere sinn no him benannt: * Zu Lëtzebuerg: ** eng Rei Stroossen, sou z.&nbsp;B. zu [[Schuller]], [[Lalleng]], [[Bieles]] an an der Stad<ref>https://g-o.lu/3/qDbOa</ref>; ** eng [[Vëlospist|Vëlosstreck]], den ''[[Vëlospist PC11|itinéraire cyclable Charly Gaul]]'' vu [[Fenteng]] op d'[[Ellenger Gare]]; * Am Ausland: ** d'Rue Charly Gaul zu [[Albi]] (Koordinaten: {{Coor dms1|43|57|05.44|N|02|07|45.04|O}}) == Literatur zum Theema == *Frank Wilhelm (alias François Guillaume), 2008. Charly Gaul. In: ''Lieux de mémoire au Luxembourg. Erinnerungsorte in Luxemburg''. 2. Editioun, S. 133-138. S. Kmec, B. Majerus, M. Margue, P. Peporte, éditeurs. éditions saint-paul, Lëtzebuerg. * Roland Barthes: ''Le Tour de France comme épopée''. In: ''Mythologies''. Paris: Éditions du Seuil, 1957, pp.&nbsp;110–121. * Christian Laborde: ''L'ange qui aimait la pluie''. Paris: Éditions Albin Michel, 1994. ISBN 2-226-06977-1 * [[François Mersch]]: ''Bergauf, bergab mit Charly Gaul''. Luxemburg: Editioun François Mersch, 1959. 241 Säiten. * Gast Zangerlé: ''Charly Gaul, l'Ange de la Montagne et son époque'', Éditions Saint-Paul, 1998 (Versioun op Däitsch: ''Charly Gaul, Der Engel der Berge und seine Zeit'') * Gast Zangerlé: ''La saga Charly Gaul'', Éditions Saint-Paul, Lëtzebuerg, 2006, ISBN 2-87963-598-5. (Versioun op Däitsch: ''Der Mythos Charly Gaul'', ISBN 2-87963-597-7). * [[Chrëscht Beneké]]: ''Luxemburger Sportler des 20. Jahrhunderts. 50er'', Éditions Revue, Luxemburg 2009, S.24-39, ISBN 2-919999-56-7 * André Klein, Joe Geimer, Pierre Gricius, ''Heute wäre der Engel der Berge 90 Jahre alt geworden'', Luxemburger Wort, 8. Dezember 2022, S.46-47 == Kuckt och == {{Kuckt och Portal Sport}} * [[Äerzengel (Film)|Äerzengel]], Film iwwer de Charly Gaul == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20160303205114/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/palmares/gaul_charly.php Dem Charly Gaul säi Palmarès] * [https://web.archive.org/web/20070315135624/http://www.cna.public.lu/1_FILM/1_2_Tous_les_films/AERZENGEL_/ Äerzengel, en Documentaire vum Claude Waringo] {| align="center" cellpadding="2" border="0" style="border: 1px solid #999; white-space: nowrap" |- | align="center" bgcolor="#87CEFF"| Virdrun ! align="center" bgcolor="#BFEFFF"| [[Fichier:Olympic rings.svg|40px]] '''[[Lëtzebuergesch Sportler vum Joer|Sportler vum Joer]]''' [[Fichier:Olympic rings.svg|40px]] | align="center" bgcolor="#87CEFF"| Duerno |- | align="center" bgcolor="#87CEFF"| | align="center" bgcolor="#BFEFFF"| '''[[1954]]''' - '''[[1955]]''' - '''[[1956]]''' | align="center" bgcolor="#87CEFF"| '''[[Josy Stoffel]]''' |- | align="center" bgcolor="#87CEFF"|'''[[Josy Stoffel]]''' | align="center" bgcolor="#BFEFFF"| '''[[1958]]''' | align="center" bgcolor="#87CEFF"| '''[[Jean Link]]''' |} {{Navigatioun Lëtzebuerger Landesmeeschteren am Vëlossport op der Strooss}} {{Gewënner vum Tour de France}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Gaul Charly}} [[Kategorie:Gewënner vum Giro d'Italia]] [[Kategorie:Gewënner vum Tour de France]] [[Kategorie:Etappegewënner am Tour de France]] [[Kategorie:Etappegewënner am Giro d'Italia]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Vëlossportler]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Landesmeeschteren am Cyclo-Cross]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Landesmeeschteren am Vëlossport op der Strooss]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Sportler vum Joer]] [[Kategorie:Gebuer 1932]] [[Kategorie:Gestuerwen 2005]] [[Kategorie:Gewënner vum Tour de Luxembourg]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] [[Kategorie:Lëtzebuerger, no deenen eng Struktur am Ausland genannt gouf]] 6cihkdvpc1jqkiw18ckjtqlaua43kf7 0 10787 2714946 2073660 2026-11-07T15:10:23Z Puscas 735 .... 2714946 wikitext text/x-wiki __NOEDITSECTION__ <div style="border:1.5px solid #ADA9E0;border-top:1.5px solid #ADA9E0;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <table> <tr> <td> [[Fichier:Bandeau litterature.png]] </td> <td> <h1 style="letter-spacing:28px">'''Portal Literatur'''</h1> </td> </tr> </table> </div> <div style="background-color:#ADA9E0;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="background-color:#F4F4FF;border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">Literaresch Formen a Genren</h2> <br clear="all" /> {{Portal:Literatur}} <div align="right" style="font-size:80%">[{{SERVER}}{{localurl:Template:Portal:Literatur|action=edit}} änneren]</div> </div> <table> <tr valign="top"> <td width=50%> <!-------- lénks --------> <div style="background-color:#ADA9E0;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">E Bléck op...</h2> {{BleckopLiteratur}} </div> <div style="background-color:#ffffbb;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">Fir ze liesen</h2> <br clear="all" /> {{Literaturliesen}}</div> <div style="background-color: #C0C0C0;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">Fir ze wëssen</h2> {{LiterareschGattungen}} <br clear="all" /> <div align="right" style="font-size:80%">[{{SERVER}}{{localurl:Template:LiterareschGattungen|action=edit}} änneren]</div> </div> <!------------------------> </td> <td width=50%> <!-------- Riets --------> <div style="background-color:#ccffff;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">No Auteure sichen</h2> {{Auteuresichen}} <div align="right" style="font-size:80%">[{{SERVER}}{{localurl:Template:Auteuresichen|action=edit}} änneren]</div> </div> <div style="background-color:#ccffff;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">No Wierker sichen</h2> <br clear="all" /> {{LiterareschWierker}} <div align="right" style="font-size:80%">[{{SERVER}}{{localurl:Template:LiterareschWierker|action=edit}} änneren]</div> </div> <div style="background-color:#F2F2C3;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">Literatur entdecken</h2> {{Literatur no Länner}} <div align="right" style="font-size:80%">[{{SERVER}}{{localurl:Template:LiteraturnoLänner|action=edit}} änneren]</div> </div> <!------------------------> </td> </tr> </table> <div style="background-color:#ADA9E0;font-size:1px;height:5px;border:1px solid #AAAAAA;-moz-border-radius-topright:0.5em;-moz-border-radius-topleft:0.5em;"></div> <div style="border:1px solid #ADA9E0;border-top:0px solid white;padding:5px 5px 0 5px;margin-bottom:3ex;"> <div style="float: left; text-align: left; white-space: nowrap;"> </div> <h2 style="letter-spacing:3px">Aner Portaler</h2> {{Portaler(Literatur)}} {{Portaler (Bild)}} <div align="right" style="font-size:80%">[{{SERVER}}{{localurl:Template:Portaler(Literatur)|action=edit}} änneren]</div> </div> <!--{| align="center" border="0" cellpadding="4" cellspacing="4" style="border: 2px solid #8ecfe4;background-color:#ADA9E0" valign="middle" |- | |} --> <!-- keen Index, keen automatesche Link fir Sektiounen z'änneren --> __NOEDITSECTION__ [[Kategorie:Literatur| ]] [[Kategorie:Portaler|Literatur]] jgpi6zng2oab45g7sp5mv1jt3egmgu0 0 14914 2714977 2710798 2026-11-07T21:35:55Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Lucien Scheibel]] 2714977 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''2007''' huet op engem [[Méindeg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == * {{1. Januar}}: De [[Ban Ki-moon]] gëtt Generalsekretär vun de [[Vereent Natiounen|Vereenten Natiounen]]. === Europa === [[Fichier:EU27-2007 European Union map enlargement.svg|Zweeten Tour vun der europäescher Osterweiderung.|thumb]] [[Fichier:Berlaymont Slovénie.JPG|thumb|130px|Callicot fir d'Aféiere vum Euro a Slowenien ze begréissen.]] * {{0}}1. Januar: [[Bulgarien]] a [[Rumänien]] trieden der [[EU|Europäescher Unioun]] bäi. * {{0}}1. Januar: [[Slowenien]] féiert als 13. [[EU]]-Memberstaat den [[Euro]] an. * [[11. Januar]]: An [[Éisträich]] gëtt d'Regierung [[Alfred Gusenbauer|Gusenbauer]], eng Grouss Koalitioun, vereedegt. * [[19. Januar]]: An [[Tschechien]] kritt dem [[Mirolsáv Topolánek]] seng Koalitiounsregierung, 7 Méint no de Walen, d'Vertraue vum Parlament gestëmmt. * [[22. Februar]]: An [[Holland]] gëtt d'Regierung [[Jan Peter Balkenende|Balkenende IV]] vereedegt. * {{4. Mäerz}}: Parlamentswalen an [[Estland]]. * [[19. Mäerz]]: Parlamentswalen a [[Finnland]], dem [[Matti Vanhanen]] seng Zentrumspartei gewënnt mat engem Sëtz méi wéi d'konservativ Partei. * {{5. Mee}}: Den [[Nicolas Sarkozy]] gewënnt d'Presidentschaftswalen a [[Frankräich]]. * [[17. Mee]]: De [[François Fillon]] gëtt zum Premierminister a Frankräich ernannt. * [[24. Mee]]: Parlamentswalen an [[Irland]]; d'[[Fianna Fáil]] bleift déi stäerkst Partei. * [[31. Mee]]: De [[Valdis Zatlers]] gëtt zum President a [[Lettland]] gewielt. * [[10. Juni]]: Wale fir d'federaalt Parlament an der [[Belsch]]. Dem [[Yves Leterme]] seng Partei [[CD&V]] gewënnt am meeschten u Stëmme bäi. * 10. a [[17. Juni]]: Parlamentswalen a Frankräich. D'[[Union pour un mouvement populaire|UMP]] kritt 313 Sëtz, de [[Parti socialiste (Frankräich)|PS]] der 186, de PSLE-Majorité présidentielle der 22, de [[Parti communiste français|PCF]] der 15, [[Les Verts]] der 4, d'[[UDF - Mouvement Démocrate]] der 3, de [[Front national (Franséisch Partei)|Front National]] keen, a verschidden anerer der 34. * [[16. Juni]]: D'Partei [[Die Linke]] gëtt an Däitschland gegrënnt. * [[27. Juni]]: De [[Gordon Brown]] gëtt Premierminister vu Groussbritannien. * [[16. September]]: Bei de Parlamentswalen a [[Griicheland]] kritt d'Regierungspartei vun der Nea Dimokratia (ND) ënner dem [[Kostas Karamanlis]] déi meescht Stëmmen. * [[30. September]]: Virgezunne Parlamentswalen an der [[Ukrain]]. * [[21. Oktober]]: Bei de Parlamentswalen ("Nationalrat") an der [[Schwäiz]] kritt d'[[Schweizerische Volkspartei|SVP]] mat 62 vun 200 déi meescht Sëtz. * 21. Oktober: Déi liberal [[Biergerplattform]] gëtt mat 208 Sëtz vu 460 déi stäerkst Partei bei virgezunnenen Neiwale fir dat [[Polen|ponescht]] Parlament. * [[11. November]]: Den [[Danilo Türk]] gëtt zum neie President vu Slowenie gewielt. * [[13. November]]: Virgezunne ''Folketing-'' (Parlaments-)walen an [[Dänemark]]; dem Premier [[Anders Fogh Rasmussen]] seng Partei Venstren kritt déi meescht Stëmmen. * [[18. November]]: Am [[Kosovo]] gewannen d'PDK an d'LDK, zwou Parteien, déi fir d'Onofhängegkeet sinn, d'Walen. * [[25. November]]: Parlamentswalen a [[Kroatien]]. * [[13. Dezember]]: D'[[Europäesche Conseil|Staats- a Regierungscheffe vun der EU]] ënnerschreiwen am [[Mosteiro dos Jerónimos|Jerónimosklouschter]] zu [[Lissabon]] de [[Traité vu Lissabon|Refrormtraité]]. * [[18. Dezember]]: D'[[Julija Tymoschenko]] gëtt nees Premierministesch an der [[Ukrain]]. * [[19. Dezember]]: Accord an der Belsch iwwer d'"Iwwergangsregierung" [[Reguerung Verhofstadt III|Verhofstadt III]]. * [[21. Dezember]]: An Estland, Lettland, Litauen, Malta, Polen, Slowenien, Tschechien, Ungarn an an der Slowakei trëtt d'[[Schengener Ofkommes]] a Kraaft. * [[23. Dezember]]: Den [[Islom Karimov]] gëtt zum President vun [[Usbekistan]] gewielt. ==== Lëtzebuerg ==== [[Fichier:Vladimir Putin in Luxembourg 24 May 2007-22.jpg|thumb|150px|J. C. Juncker, W. Putin, J. Asselborn]] * Januar: De Chef vum Geheimdéngscht [[SREL]], [[Marco Mille]], hëlt heemlech mat enger preparéierter Auer e Gespréich tëscht him an dem Premier [[Jean-Claude Juncker]] op. Dëst gëtt am November 2012 bekannt, an bréngt d'[[SREL-Affär]] un d'Rullen, bei där ëmmer nei onreegelméisseg oder illegal Aktivitéite vum SREL opgedeckt ginn, sou datt am Dezember 2012 eng Spezialkommissioun vun der Chamber agesat gëtt, där hire Schlussrapport den 21. Juni 2013 dem Premier eng "onbestridde politesch Responsabilitéit" attestéiert. Dëse kënnt den 10. Juli 2012 engem Mësstrauensvote zuvir a freet no Neiwalen, mam Resultat, dass zanter de [[Chamberwale vum 20. Oktober 2013|Wale vum 20. Oktober 2013]] d'CSV 2 Legislaturperiode (10 Joer) laang an der Oppositioun war. * [[24. Mee]]: Staatsvisitt vum [[russland|russesche]] President [[Wladimir Wladimirowitsch Putin|Wladimir Putin]]. * [[30. November]]: Den [[Lëtzebuerger Filmpräis 2007|3. Lëtzebuerger Filmpräis]] gëtt verdeelt. === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== ==== Südamerika ==== * [[15. Januar]]: De [[Rafael Vicente Correa Delgado]] gëtt President am [[Ecuador]]. * [[28. Oktober]]: An [[Argentinien|Argentinie]] gewënnt d'[[Cristina Fernández de Kirchner]] d'Presidentschaftswalen. === Asien === * [[28. August]]: Den [[Abdullah Gül]] gëtt zum President an der [[Tierkei]] gewielt. * [[14. September]]: De [[Wiktor Alexejewitsch Subkow]] gëtt Premierminister a [[Russland]]. * [[26. September]]: De [[Yasuo Fukuda]] gëtt Premierminister a [[Japan]]. * [[15. November]]: Den Zyklon ''Sidr'' mécht Dausende vun Doudesaffer am [[Bangladesch]]. * {{2. Dezember}}: Parlamentswalen a [[Russland]]. * [[19. Dezember]]: A [[Südkorea]] gewënnt de [[Lee Myung-bak]] d'Presidentschaftswalen. === Ozeanien & Pazifik === * [[24. November]]: D'Aarbechterpartei mam Spëtzekandidat [[Kevin Rudd]] gewënnt d'[[australien|australesch]] Parlamentswalen. === Noen Osten an Arabesch Welt === * [[15. Juli]]: De [[Shimon Peres]] gëtt President vun [[Israel]]. == Konscht a Kultur == * [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]] zesumme mat der Groussregioun an déi [[Rumänien|rumänesch]] Stad [[Sibiu]] ginn [[Kulturhaaptstad Lëtzebuerg 2007|Europäesch Kulturhaaptstad]]. === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]] fir dem [[Lambert Schlechter]] säi ''Le murmure du monde''. * 1. Präis vum [[Concours littéraire national 2007]] fir dem [[Guy Rewenig]] säi ''Le chef d'orchestre à la baguette de bambou''. === Musek === * [[12. Mee]]–[[16. Mee]]: D'[[Marija Šerifović]] gewënnt fir [[Serbien]] mam Lidd ''[[Molitva]]'' den [[Eurovision Song Contest 2007|52. Eurovision Song Contest]] zu [[Helsinki]]. * [[11. Juli]]: De Musekpräis ''[[Elie Music Award]]'' gëtt an der [[Rockhal]] verginn. === Film === * [[César du cinéma|César]] fir de beschte Film: ''Lady Chatterley'' vum Pascale Ferran. * [[Oscar]] fir de beschte Film: ''The Departed'' vum [[Martin Scorsese]]. * Gëlle Palm um [[Filmfestival vu Cannes 2007|Filmfestival vu Cannes]]: ''4 luni, 3 săptămâni şi 2 zile'' vum Cristian Mungiu. ==== Lëtzebuerg ==== * [[17. Januar]]: Première vu ''[[Lumen (Film)|Lumen]]'' vum [[Philip Koch]]. * [[20. Abrëll]]: Première vun ''[[100 Joer Jeunesse Esch - E stoarkt Stéck Minett]]'' vun der [[Julie Schroell]]. * [[27. Abrëll]]: Première vun ''[[Ëmmer bereet - Eng Geschicht vu Guiden a Scouten]]'' vun der [[Cathy Richard]]. * {{6. Juli}}: Première vu ''[[Plein d'essence]]'' vun der [[Geneviève Mersch]]. * [[21. September]]: Première vun ''[[Entrée d'artistes]]'' vum [[Andy Bausch]]. * [[19. Oktober]]: Première vun ''[[Am Éislek]]'' vum [[Tom Alesch]]. * [[26. Oktober]]: Première vu ''[[Luxemburg, USA]]'' vum [[Christophe Wagner]]. * [[16. November]]: Première vun ''[[Nuits d'Arabie]]'' vum [[Paul Kieffer]]. * [[30. November]]: 3. [[Lëtzebuerger Filmpräis]] ''[[ex aequo]]'' fir ''Plein d'essence'' vun der Geneviève Mersch (Documentaire) an ''[[Your Name Is Justine]]'' vum [[Franco de la Peña]] (Spillfilm). * [[14. Dezember]]: Première vun ''[[Diddeleng – 100 Joer, 100 Gesiichter]]'' vum [[Beryl Koltz]] an [[Armand Strainchamps]]. == Wëssenschaft an Technik == * [[15. Mäerz]]: D'[[LGV Est européenne]], eng Zuchstreck fir Zich mat héijer Vitess, gëtt tëscht [[Vaires-sur-Marne]] a [[Baudrecourt (Moselle)]] offiziell ageweit. * [[10. Juni]]: Den [[TGV Est]] hëlt de reguläre Verkéier tëscht der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] a [[Paräis]] op. * [[26. Abrëll]]: De Fligerteleskop [[Stratosphärenobservatoire fir Infraroutastronomie]] huet säin éischte Fluch an ersetzt de [[Kuiper Airborne Observatoire]], dee bis [[1995]] am Déngscht war. == Sport == * Den [[F91 Diddeleng]] gewënnt d'Foussballchampionat an d'Coupe de Luxembourg. * {{7. Februar}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt zu [[Hesper]] 2:1 géint Gambia. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn den [[Aurélie Joachim]] a [[Chris Sagramola]] geschoss.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=627 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Gambia de 7. Februar 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[24. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2008]], 1:2 géint Wäissrussland. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Chris Sagramola geschoss.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=628 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Wäissrussland de 24. Mäerz 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[28. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Piatra Neamt]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 0:3 géint Rumänien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=26298 D'Detailer vum Foussballlännermatch Rumänien-Lëtzebuerg den 28. Mäerz 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * {{2. Juni}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Tirana]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 0:2 géint Albanien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=274 D'Detailer vum Foussballlännermatch Albanien-Lëtzebuerg den 2. Juni 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * {{6. Juni}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 0:3 géint Albanien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=333 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Albanien de 6. Juni 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[22. August]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt an der Stad Lëtzebuerg 0:0 géint Georgien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=26504 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Georgien den 22. August 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * {{8. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 0:3 géint Slowenien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=629 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Slowenien den 8. September 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[12. September]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Sofia]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 0:3 géint Bulgarien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=630 D'Detailer vum Foussballlännermatch Bulgarien-Lëtzebuerg den 12. September 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[13. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt zu [[Gomel]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 1:0 géint Wäissrussland. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Fons Leweck]] geschoss.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=631 D'Detailer vum Foussballlännermatch Wäissrussland-Lëtzebuerg den 13. Oktober 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[17. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 0:2 géint Rumänien.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=26305 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Rumänien de 17. Oktober 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> * [[17. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Rotterdam]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2008, 0:1 géint Holland.<ref>[http://www.eu-football.info/_match.php?id=632 D'Detailer vum Foussballlännermatch Holland-Lëtzebuerg de 17. November 2007 op der Websäit vun European Football.info]</ref> == Gebuer == == Gestuerwen == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild2 = Борис Николаевич Ельцин-1.jpg | Text2 = Boris Jelzin | Bild3= MRostropovich.jpg | Text3= Mstislaw Rostropowitsch | Bild4= Brialy-Rome-1971.png | Text4= J.-Claude Brialy | Bild5= Kurt Waldheim UN.jpg | Text5= Kurt Waldheim | Bild6= UlrichMuhe-20051205.jpg | Text6= Ulrich Mühe | Bild7= Michel Serrault Cannes recadré.jpg | Text7= Michel Serrault | Bild8= Ingmar Bergman (1966).jpg | Text8=Ingmar Bergman | Bild9= Gaston Thorn 1990 (cropped).jpg | Text9= Gaston Thorn | Bild10= Luciano Pavarotti 2004.jpg | Text10= Luciano Pavarotti }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Eiganotomo-janewyman-dec1953.jpg | Text1 = Jane Wyman | Bild2 = Marcel Marceau - 1971.jpg | Text2 = Marcel Marceau | Bild3= Evelyn Hamann early 1980s.png | Text3= Evelyn Hamann | Bild4= François-Xavier Ortoli (1973) (cropped).jpg | Text4= François-Xavier Ortoli | Bild5= Stockhausen March 2004 excerpt.jpg | Text5= Karlheinz Stockhausen | Bild6= Oscar Peterson - 1950.JPG | Text6= Oscar Peterson | Bild7= | Text7= }} * {{3. Januar}}: [[Fernand Bauer]], lëtzebuergesche Mathematiksprofesser. * {{8. Januar}}: [[Francis Cockfield]], brittesche Politiker. * {{0}}8. Januar: [[Yvonne De Carlo]], kanadesch-US-amerikanesch Schauspillerin. * {{0}}8. Januar: [[Iwao Takamoto]], japanesch-US-amerikaneschen Zeechentrickfilmmécher. * [[11. Januar]]: [[Solveig Dommartin]], franséisch Schauspillerin. * 11. Januar: [[Kéba Mbaye]], senegaleesesche Riichter a Sportfonctionnaire. * 11. Januar: [[Donald Edward Osterbrock]], US-amerikaneschen Astronom. * [[16. Januar]]: [[Rudolf-August Oetker]], däitschen Entreprener an Armateur. * [[18. Januar]]: [[Cyril Mar Baselios Malancharuvil]], indesche Bëschof. * [[19. Januar]]: [[Hrant Dink]], armeenesche Journalist. * [[21. Januar]]: [[Maria Cioncan]], rumänesch Liichtathleetin. * 21. Januar: [[Peer Raben]], däitsche Filmregisseur. * [[22. Januar]]: Henri Grouès bekannt als [[Abbé Pierre]], franséische Geeschtlechen a Grënner vun Hëllefsorganisatiounen. * {{2. Februar}}: [[Gisèle Pascal]], franséisch Schauspillerin. * {{9. Februar}}: [[Ian Richardson]], schottesche Schauspiller. * {{0}}9. Februar: [[Erik Schumann]], däitsche Schauspiller. * [[17. Februar]]: [[Maurice Papon]], franséische Beamten a Politiker. * [[18. Februar]]: [[Félix Lévitan]], franséische Sportsjournalist. * [[22. Februar]]: [[Fons Rademakers]], hollännesche Filmregisseur a Schauspiller. * [[28. Februar]]: [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg (1924-2007)|Marie-Adélaïde]], Prinzessin vu Lëtzebuerg. * {{2. Mäerz}}: [[Henri Troyat]], franséische Schrëftsteller. * {{6. Mäerz}}: [[Jean Baudrillard]], franséische Soziolog. * {{0}}6. Mäerz: [[Ernest Gallo]], US-amerikanesche Wäiproduzent. * [[13. Mäerz]]: [[Herbert Fux]], éisträichesche Schauspiller a Politiker. * [[14. Mäerz]]: [[Lucie Aubrac]], franséisch Historikerin a Resistenzlerin. * [[17. Mäerz]]: [[Freddie Francis]], brittesche Kameramann a Filmregisseur. * 17. Mäerz: [[Norbert Weber]], lëtzebuergesche Kolumnist an Auteur. * [[27. Mäerz]]: [[Paul Lauterbur]], US-amerikanesche Cheemiker; Nobelpäisdréier. * {{9. Abrëll}}: [[Egon Bondy]], tschechesche Schrëftsteller a Philosoph. * {{0}}9. Abrëll: [[Ellen Dorrit Hoffleit]], US-amerikanesch Astronomin. * [[11. Abrëll]]: [[Loïc Leferme]], franséischen Apnpoe-Daucher. * 11. Abrëll: [[Kurt Vonnegut]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * [[14. Abrëll]]: [[Margot Libens-Reiffers]], lëtzebuergesch Geschäftsfra. * [[19. Abrëll]]: [[Jean-Pierre Cassel]], franséische Schauspiller. * [[23. Abrëll]]: [[Boris Nikolajewitsch Jelzin]], russesche Politiker. * [[27. Abrëll]]: [[Mstislaw Leopoldowitsch Rostropowitsch|Mstislaw Rostropowitsch]], russesche Komponist, Cellist an Dirigent. * [[28. Abrëll]]: [[Carl Friedrich von Weizsäcker]], däitsche Physiker, Philosoph a Friddensfuerscher. * [[30. Abrëll]]: [[Gordon Scott]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{3. Mee}}: [[Walter Schirra]], US-amerikaneschen Astronaut. * {{7. Mee}}: [[Diego Corrales]], amerikanesche Boxer * [[11. Mee]]: [[Tanumafili II.]], Staatschef vu Samoa. * [[28. Mee]]: [[Leonora Ruffo]], italieenesch Schauspillerin. * [[29. Mee]]: [[Marcel Erpelding]], lëtzebuergesche Politiker. * [[30. Mee]]: [[Jean-Claude Brialy]], franséische Schauspiller a Regisseur. * [[31. Mee]]: [[Alfred Steinmetzer]], lëtzebuergesche Moler. * {{2. Juni}}: [[Wolfgang Hilbig]], däitsche Schrëftsteller. * {{0}}2. Juni: [[Michèle Prange]], Schrëftstellerin, Journalistin, Literaturkritikerin a Professesch. * {{6. Juni}}: [[Julien Hoffmann]], lëtzebuergesche Sänger, Dirigent, Komponist a Museksprofesser. * [[10. Juni]]: [[André Wynen]], belschen Dokter a Resistenzler. * [[14. Juni]]: [[Kurt Waldheim]], éisträichesche Politiker. * 14. Juni: [[Alain Marchetti]], lëtzebuergesche Basketballspiller an -trainer. * [[19. Juni]]: [[Klausjürgen Wussow]], däitsche Schauspiller. * [[22. Juni]]: [[Bernd Becher]], däitsche Fotograf. * [[25. Juni]]: [[Claude Brosset]], franséische Schauspiller. * {{0}}? Juli: [[Robert Prussen]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * {{2. Juli}}: [[Giuseppe Forti]], italieeneschen Astronom. * [[22. Juli]]: [[Ulrich Mühe]], däitsche Schauspiller. * 22. Juli: [[Jean Stablinski]], franséische Vëlossportler. * [[29. Juli]]: [[Michel Serrault]], franséische Schauspiller. * [[30. Juli]]: [[Michelangelo Antonioni]], italieenesche Regisseur. * 30. Juli: [[Ingmar Bergman]], schweedesche Regisseur. * {{5. August}}: [[Jean-Marie Lustiger]], fréieren Äerzbëschof vu Paräis. * {{8. August}}: [[Melville Shavelson]], US-amerikanesche Filmregisseur. * {{9. August}}: [[Ulrich Plenzdorf]], däitsche Schrëftsteller. * [[11. August]]: [[Franz Antel]], éisträichesche Regisseur. * [[15. August]]: [[René Grégorius]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Politiker. * [[24. August]]: [[Hansjörg Felmy]], däitsche Schauspiller. * [[25. August]]: [[Raymond Barre]], franséische Politiker. * [[26. August]]: [[Gaston Thorn]], lëtzebuergesche Politiker. * [[29. August]]: [[Pierre Messmer]], franséische Politiker. * {{6. September}}: [[Luciano Pavarotti]], italieeneschen Tenorsänger. * [[10. September]]: [[Jane Wyman]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[13. September]]: [[Joachim Hansen]], däitsche Schauspiller. * [[14. September]]: [[Jacques Martin]], franséische Radio- an Televisiounsanimateur. * [[15. September]]: [[Juliette François]], lëtzebuergesch Schauspllerin. * [[21. September]]: [[Jürgen Roland]], däitsche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller. * [[22. September]]: [[Marcel Marceau]], franséische Pantomime. * {{5. Oktober}}: [[Walter Kempowski]], däitsche Schrëftsteller. * [[13. Oktober]]: [[Marion Michael]], däitsch Schauspillerin. * [[14. Oktober]]: [[Raymond Pellegrin]], franséische Schauspiller. * [[16. Oktober]]: [[Deborah Kerr]], brittesch Schauspillerin. * 16. Oktober: [[Lucien Scheibel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[21. Oktober]]: [[Constant Wagner]], lëtzebuergesche Sportschéisser. * [[28. Oktober]]: [[Evelyn Hamann]], däitsch Schauspillerin. * {{2. November}}: [[Serge Rousseau]], franséische Schauspiller. * {{9. November}}: [[Luís Herrera Campíns]], venezuelanesche Politiker. * [[10. November]]: [[Laraine Day]], US-amerikanesch Schauspillerin. * 10. November: [[Norman Mailer]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * [[12. November]]: [[Ferdinando Baldi]], italieenesche Filmregisseur. * [[15. November]]: [[Jacques Bellion]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[16. November]]: [[Pierre Granier-Deferre]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[22. November]]: [[Maurice Béjart]], franséische Choreograph. * [[25. November]]: [[Nic Joosen]], belsch Molerin a Sculptrice. * [[30. November]]: [[François-Xavier Ortoli]], franséische Politiker a Geschäftsmann. * {{2. Dezember}}: [[Eleonora Rossi Drago]], italieenesch Schauspillerin. * {{5. Dezember}}: [[Karlheinz Stockhausen]], däitsche Komponist. * {{6. Dezember}}: [[Jean Dupong]], lëtzebuergesche Politiker. * {{9. Dezember}}: [[Henri Debehogne]], belschen Astronom. * [[12. Dezember]]: [[Ike Turner]], US-amerikanesche Museker. * [[22. Dezember]]: [[Julien Gracq]], franséische Schrëftsteller. * [[23. Dezember]]: [[Oscar Peterson]], kanadeschen Jazz-Pianist. * [[27. Dezember]]: [[Benazir Bhutto]], pakistanesch Politikerin. * 27. Dezember: [[Amar Nath Sehgal]], indesche Moler, Sculpteur a Poet. * [[28. Dezember]]: [[Franz Calliari]], éisträicheschen Theolog a Journalist. * [[31. Dezember]]: [[Gaston Diederich]], lëtzebuergesche Jurist a Boxer. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} 4u5lzwirk1w8emug69maf3nhzdrwbor 0 19018 2714964 2626063 2026-11-07T19:44:47Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714964 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gebai |Bild=BUERGPALAST Budapest.jpg }} De '''Buergpalais''' ([[Ungaresch|ungar.]]: ''Budavári palota'') vu [[Budapest]] ass dat gréisst Gebai an [[Ungarn]] a läit am Buergvéirel, dat zu de Weltierwe vun der [[UNESCO]] gehéiert. Ënner dem Kinnek [[Béla IV.]] ass um Fielsplateau vum Budaer Buergbierg déi éischt kinneklech Residenz am Joer [[1235]] bis [[1270]] gebaut ginn. Ënner der Anjou Dynastie ass am [[14. Joerhonnert|14.]] /[[15. Joerhonnert]] e gotesche Buergpalais entstanen, vun dem een haut nach Iwwerreschter gesäit. Wärend der Herrschaft vum Matthias Corvinus gouf dës Buerg, am Stil vun der [[Renaissance]] zu engem kulturellen Zentrum vu Mëtteleuropa. Ënner der osmanescher Herrschaft vun [[1541]] bis [[1686]] goufen d'Befestegungsanlagen ausgebaut, déi am Joer [[1578]] duerch eng Explosioun zerstéiert goufen. Eréischt am Joer [[1740]] bis [[1780]] ass erëm e Palais opgericht ginn. Am Onofhängegkeetskrich vun [[1848]]/[[1849|49]] si grouss Deeler vun der Buerg duerch Flamen zerstéiert ginn. Ënner der Leedung vum Architekt [[Miklós Ybl]] an dem [[Alajos Hauszmann]] gouf de Buergpalais am [[Barock|neobarocke]] Stil ausgebaut. [[1944]]/[[1945|45]] ass en erëm komplett ausgebrannt. D'Renovéierungsaarbechten hu bis an d'achtzeger Jore gedauert. Haut sinn de Budapester Historesche Musée, d'Széchenyl-Nationalbibliothéik, déi Ungaresch Nationalgalerie an de Musée Ludwig am Gebai ënnerbruecht. == Um Spaweck == {{Commonscat|Castle (Budapest)|{{PAGENAME}}}} *https://web.archive.org/web/20191221145101/https://free-budapest-tours.com/history-of-the-budapest-castle/ (En) *http://budacastlebudapest.com/buildings/ (En) [[Kategorie:Gebaier an Ungarn]] [[Kategorie:Budapest]] [[Kategorie:Weltkulturierwen an Europa]] 3t23veth1nin5ob6upgrnt24tjyvxjf 0 25946 2714935 2714920 2026-11-07T14:09:06Z Puscas 735 /* Liewen */ ..... 2714935 wikitext text/x-wiki {{Infobox Minister | Funktioun1 = 42. President vum Paraguay | Amtszäit1 = 15. August 1954 – 3. Februar 1989 | Virgänger = [[Tomás Romero Pereira]] | Nofollger = [[Andrés Rodríguez]] }} Den '''Alfredo Stroessner Matiauda''', gebuer den [[3. November]] [[1912]] zu [[Encarnación]], a gestuerwen de [[16. August]] [[2006]] zu [[Brasília]], war vun [[1954]] bis [[1989]] [[President]] an [[Diktator]] vum [[Paraguay]]. Virdru war hie [[Generol]] a [[Commandant en Chef]] an der paraguayanescher [[Arméi]]. == Liewen == Als Jong vun engem däitschen Immigrant, huet den Alfredo Stroessner mat 16 Joer seng militäresch Karriär ugefaangen, wou en et séier bis ganz uewe bruecht huet. [[1953]] gouf e Commandant en chef vun der Arméi. De [[6. Mee]] [[1954]] huet e sech un d'Muecht [[Putsch|geputscht]] a blouf 35 Joer laang President. Mat senger Partei, der [[Partido Colorado (Paraguay)|Colorado-Partei]], déi op alle wichtege Posten hir Leit hat, huet hien d'Land gefouert a kontrolléiert. Aussepolitesch huet hie sech als strengen [[Kommunismus|Antikommunist]] positionéiert, soudatt em d'finanziell Ënnerstëtzung vun den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] sécher war. Onofhängeg Quelle schwätze vun enger 3.000 Leit, déi "verschwonne" sinn. E ganze Koup, déi net mat him d'accord waren, goufen an de Prisong gestach an do gefoltert. 2 Millioune Leit sinn an den [[Exil]] gaangen. De Stroessner hat dann och exzellent Relatioune mat den anere [[südamerika]]neschen [[Diktatur]]en. Vill Nazien hu sech nom [[Zweete Weltkrich]] am Paraguay verkroch, dorënner och de [[Josef Mengele]], Dokter am [[KZ Auschwitz]]. Ee vun de gréisste Projeten ënner dem Stroessner senger Herrschaft war de Bau vum [[Itaipú|Itaipú-Staudamm]]. Den [[3. Februar]] [[1989]] gouf de Stroessner entmuecht an en ass a [[Brasilien]] an den Exil gaangen, fir enger Uklo wéinst Verletzung vun de [[Mënscherechter]] z'entgoen. Do ass en am Alter vun 93 Joer gestuerwen. == Literatur == *Carlos. R. Miranda: ''The Stroessner Era: Authoritarian Rule in Paraguay'', Westview Pr, Juni 1990, Hartdeckel, (am Ament vergraff) *Anibal Miranda: ''Stroessner'', Miranda & Asociados, Asuncion, Paraguay, 2004. == Um Spaweck == {{Commonscat}} *[https://web.archive.org/web/20120114080832/http://www.alfredo-stroessner.de/index.php?page=alfredo Websäit iwwer den Alfredo Stroessner] {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Stroessner Alfredo}} [[Kategorie:Genereel]] [[Kategorie:Presidente vum Paraguay]] [[Kategorie:Gebuer 1912]] [[Kategorie:Gestuerwen 2006]] 99k47cs380py8c0ui8qv2e80hle7zp8 2714943 2714935 2026-11-07T14:31:57Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2714943 wikitext text/x-wiki {{Infobox Minister | Funktioun1 = 42. President vum Paraguay | Amtszäit1 = 15. August 1954 – 3. Februar 1989 | Virgänger = [[Tomás Romero Pereira]] | Nofollger = [[Andrés Rodríguez]] }} Den '''Alfredo Stroessner Matiauda''', gebuer den [[3. November]] [[1912]] zu [[Encarnación]], a gestuerwen de [[16. August]] [[2006]] zu [[Brasília]], war vun [[1954]] bis [[1989]] [[President]] an [[Diktator]] vum [[Paraguay]]. Virdru war hie [[Generol]] a [[Commandant en Chef]] an der paraguayescher [[Arméi]]. == Liewen == Als Jong vun engem däitschen Immigrant, huet den Alfredo Stroessner mat 16 Joer seng militäresch Karriär ugefaangen, wou en et séier bis ganz uewe bruecht huet. [[1953]] gouf e Commandant en chef vun der Arméi. De [[6. Mee]] [[1954]] huet e sech un d'Muecht [[Putsch|geputscht]] a blouf 35 Joer laang President. Mat senger Partei, der [[Partido Colorado (Paraguay)|Colorado-Partei]], déi op alle wichtege Posten hir Leit hat, huet hien d'Land gefouert a kontrolléiert. Aussepolitesch huet hie sech als strengen [[Kommunismus|Antikommunist]] positionéiert, soudatt em d'finanziell Ënnerstëtzung vun den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] sécher war. Onofhängeg Quelle schwätze vun enger 3.000 Leit, déi "verschwonne" sinn. E ganze Koup, déi net mat him d'accord waren, goufen an de Prisong gestach an do gefoltert. 2 Millioune Leit sinn an den [[Exil]] gaangen. De Stroessner hat dann och exzellent Relatioune mat den anere [[südamerika]]neschen [[Diktatur]]en. Vill Nazien hu sech nom [[Zweete Weltkrich]] am Paraguay verkroch, dorënner och de [[Josef Mengele]], Dokter am [[KZ Auschwitz]]. Ee vun de gréisste Projeten ënner dem Stroessner senger Herrschaft war de Bau vum [[Itaipú|Itaipú-Staudamm]]. Den [[3. Februar]] [[1989]] gouf de Stroessner entmuecht an en ass a [[Brasilien]] an den Exil gaangen, fir enger Uklo wéinst Verletzung vun de [[Mënscherechter]] z'entgoen. Do ass en am Alter vun 93 Joer gestuerwen. == Literatur == *Carlos. R. Miranda: ''The Stroessner Era: Authoritarian Rule in Paraguay'', Westview Pr, Juni 1990, Hartdeckel, (am Ament vergraff) *Anibal Miranda: ''Stroessner'', Miranda & Asociados, Asuncion, Paraguay, 2004. == Um Spaweck == {{Commonscat}} *[https://web.archive.org/web/20120114080832/http://www.alfredo-stroessner.de/index.php?page=alfredo Websäit iwwer den Alfredo Stroessner] {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Stroessner Alfredo}} [[Kategorie:Genereel]] [[Kategorie:Presidente vum Paraguay]] [[Kategorie:Gebuer 1912]] [[Kategorie:Gestuerwen 2006]] 6wtbrlti4ijlewacpiswxzr5j1t8yey 0 27113 2714933 2702848 2026-11-07T14:03:51Z GilPe 14980 +no him genannt 2714933 wikitext text/x-wiki {{SkizzSport}} {{Infobox Biographie (Sportler)}} De '''Lucien (Lull) Gillen''', gebuer de [[7. Oktober]] [[1928]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an och do gestuerwen den [[11. August]] [[2010]]<ref>Doudesannonce am [[Luxemburger Wort|LW]] vum 12. August 2010, S. 43</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Vëlossportler a Bankemployé. Hie war e Spezialist op der [[Vëlodrom|Bunn]] an ass haaptsächlech [[Sechs-Deeg-Course|Sechs-Deeg-Coursse]] gefuer. [[1955]] huet hien op der Bunn zu [[Mailand]] en neie Weltrekord iwwer 5000 m opgestallt. De Lull Gillen war de Jong vum [[Maurice Gillen]]. == Karriär als Vëlossportler == Säin éischten Erfolleg op zwee Rieder hat de Lull Gillen am Alter vu sechs Joer, wéi e bei enger Trotinette-Course matgemaach huet, an déi gewonnen huet. Den [[13. September]] [[1947]] ass de Lull Gillen professionelle Vëlossportler ginn. (Quell: "De Letzeburger Sport" vum 04.09.1947) == Sechs-Deeg-Courssen == De Lull Gillen ass seng éischt Sechs-Deeg-Course vum [[18. Oktober|18.]] bis den [[23. Oktober]] [[1948]] zesumme mam [[Mett Clemens]] zu [[New York City|New York]] gefuer. Obschonn déi zwéin nach weider keng Erfarung op der Pist haten, koumen si dobäi op déi 2. Plaz. Seng lescht Sechs-Deeg-Course ass hien zesumme mam [[Palle Lykke-Jensen]] vum [[18. Mee|18.]] bis de [[24. Mee]] [[1966]] zu [[Québec (Stad)|Québec]] gefuer an huet do mat enger 4. Plaz seng Karriär op der Pist ofgeschloss. De Lull Gillen ass a senger Karriär 123 [[Sechs-Deeg-Course|Sechs-Deeg-Coursse]] matgefuer, vun deenen hien der 11 gewonnen hat. Hien ass och nach 20-mol op déi 2. Plaz a 24-mol op déi 3. Plaz komm. == Weltrekord iwwer 5000m == == Palmarès == === [[1947]] === * 2. am [[Grand Prix François Faber]] * 3. am [[Grand Prix Général Patton]] (Débutants) === [[1948]] === * 2. an de Sechs Deeg vun New York === [[1949]] === * 10. an de Sechs Deeg vun Antwerpen (zesumme mam Guy Lapébie) === [[1950]] === * 6. an de Sechs Deeg vun Antwerpen (zesumme mam [[Stan Ockers]]) === [[1951]] === * 4. an de Sechs Deeg zu London (mam Gustav Kilian) === [[1952]] === * 1. an de Sechs Deeg vu Kopenhagen (mam Kay-Werner Nielsen) * 8. an de Sechs Deeg vu London (mam David Rickets) * 18. am [[Grand Prix des Nations]] (140,3&nbsp;km) === [[1953]] === * 1. an de Sechs Deeg vu Sainte-Étienne (mam Ferdinando Terruzzi) * 1. an de Sechs Deeg vun Dortmund (mam Ferdinando Terruzzi) * 1. an de Sechs Deeg vu Kopenhagen (mam Ferdinando Terruzzi) * 15. am [[Tour de Luxembourg]] ** 1. an der 3. Etapp (a) vun [[Diddeleng]] op [[Dikrech]] (116&nbsp;km) === [[1954]] === * 1. an de Sechs Deeg vu Kopenhagen (mam Ferdinando Terruzzi) === [[1955]] === * 1. am [[Tour de Picardie|Tour de l'Oise]] * 1. an de Sechs Deeg vu Gent (mam Ferdinando Terruzzi) * 1. an de Sechs Deeg vu Berlin (mam Ferdinando Terruzzi) === [[1956]] === * 1. an de Sechs Deeg vu Kopenhagen (mam Gerrit Schulte) === [[1959]] === * 1. an de Sechs Deeg vu Münster (mam Peter Post) === [[1964]] === * 1. an de Sechs Deeg vu Quebec (mam Émile Severeyns) * 1. an de Sechs Deeg vu Montreal (mam Robert Lelangue) === [[1966]] === * 3. an de Sechs Deeg vu Montreal (mam Palle Lykke-Jensen) * 4. an de Sechs Deeg vu Quebec (mam Palle Lykke-Jensen) * 6. an de Sechs Deeg vu Mailand (mam Willi Altig) == No him genannt == Am Quartier [[Belair]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] gouf eng Strooss nom {{PAGENAME}} genannt<ref>https://g-o.lu/3/vyQ2L</ref>. == Medien == * Schwartz, Jean: ''6 Deeg a keen Enn - Dem Lull Gillen säin Liewen'' op [[DVD]] == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20160303211055/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/palmares/gillen_lucien.php Dem Lull Gillen saï Palmarès op der Websäit vu ''Mémoire du cyclisme''] * [http://www.dewielersite.net/db2/wielersite/coureuruitslagenfiche.php?coureurid=4181 Dem Lull Gillen saï Palmarès op der Websäit "de Wielersite"] {{Referenzen an Notten}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Gillen Lull}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Vëlossportler]] [[Kategorie:Gebuer 1928]] [[Kategorie:Gestuerwen 2010]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] ry34m6s1aqjmy9vjin1cehtpbaxdr4y 0 30902 2714931 2624047 2026-11-07T13:56:29Z GilPe 14980 +no hir genannt 2714931 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Marie-Paule von Roesgen''', gebuer als '''Marie-Paule Reiser''' de [[5. November]] [[1931]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], a gestuerwen den [[20. November]] [[2024]], war eng Theater- a Filmschauspillerin<ref>[https://www.rtl.lu/kultur/news/a/2252490.html "Marie-Paule von Roesgen am Alter vun 93 Joer gestuerwen."] rtl.lu, 21.11.2024.</ref>. == Liewen a Karriär == Si ass 1931 an der Pafendaller Maternité op d'Welt komm. Hire Papp war Affekot a Batonnier, hir Mamm eng engagéiert Feministin.<ref>Quell, wou net anescht uginn: [https://www.100komma7.lu/news/D-Marie-Paule-von-Roesgen-ass-gestuerwen "Am Alter vun 93 Joer: D'Marie-Paule von Roesgen ass gestuerwen"], doran och 'Op Besuch' - En Interview vun 2007. 100komma7.lu, 21.11.2024.</ref> No der Première huet si ugefaangen, zu Stroossbuerg Medezin ze studéieren, ass dann op Zänntechniker gewiesselt, huet awer béides net ofgeschloss. Parallel ass si zu Stroossbuerg op de Conservatoire gaangen an huet zu Bonn Sprecherziehung geléiert. Tëscht 1979 an 1996 huet si Dictiounscoursen an däitscher a franséischer Sprooch am [[Conservatoire vun der Stad Lëtzebuerg]] ginn. Hir éischt Theatererfarungen hat si am Lycée; ma eréischt am Alter vu 46 Joer, 1977, hat si en Duerchbroch al [[Guy Rewenig]] sengem Stéck ''Amerikanesch Zoustänn''. Duerno war si an Dosende Produktiounen ze gesinn. Si hat hire gréisste Succès 2002 an enger franséischsproocheger Inzenéierung vun der [[Eve Ensler]] hire ''[[The Vagina Monolgues|Vagina Monolgues]]'' am [[Théâtre du Centaure]]. An den Ufanksjoere vum [[Lëtzebuergesche Film|Kino zu Lëtzebuerg]] huet si dacks a Produktioune vum [[Hei elei, kuck elei|Hei-elei]], vum [[Andy Bausch]], [[Frank Hoffmann]]/[[Paul Kieffer]], oder vum [[Pol Cruchten]] matgespillt. Hir lescht Roll war a ''[[Rusty Boys]]'' (2017) vum Andy Bausch D'Marie-Paule Reiser huet sech 1954 mam Léon von Roesgen bestuet. Si war Mamm vu sechs Kanner. ==Filmer== * ''[[Déi zwéi vum Bierg]]'' (1985) vum [[Menn Bodson]], [[Marc Olinger]] a [[Gaston Rollinger]] * ''[[Gwyncilla, Legend of Dark Ages]]'' (1986), vum [[Andy Bausch]] * ''[[Die Reise das Land]]'' (1986), vum [[Frank Hoffmann]] a [[Paul Kieffer]] * ''[[Schacko Klak]]'' (1991), vum Frank Hoffmann a Paul Kieffer * ''[[Ex und hopp - Ein böses Spiel um Liebe, Geld und Bier]]'' (1991), vum Andy Bausch * ''[[Hochzäitsnuecht]]'' (1992), vum [[Pol Cruchten]] * ''[[E Liewe laang (Film)|E Liewe laang]]'' (1992), vum Marc Olinger * ''[[Shadow of the Vampire]]'' (2000), vum [[E. Elias Merhige]] * ''[[Nuits d'Arabie]]'' (2007), vum Paul Kieffer * ''[[Humains]]'' (2009), vum [[Jacques-Olivier Molon]] a [[Pierre-Olivier Thevenin]] * ''[[D'Symmetrie vum Päiperlek]]'' (2012), vum [[Paul Scheuer]] a [[Maisy Hausemer]] * ''[[D'Engelcher vu Schëndels]]'' (2013) vum [[Marc Thoma]] * ''[[Amour Fou (Film)|Amour fou]]'' (2013) vum [[Jessica Hausner]] * ''[[Fieber]]'' (2013) vum [[Elfi Mikesch]] * ''[[Rusty Boys]]'' (2017) vum Andy Bausch == No hir genannt == Am Quartier [[Zéisseng]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] gouf eng Strooss an der Cité [[Guddebierg (Zéisseng)|Guddebierg]] no der {{PAGENAME}} genannt<ref>https://g-o.lu/3/KWAnk</ref>. ==Um Spaweck == * [https://www.100komma7.lu/article/archiv/op-besuch-marie-paule-von-roesgen "Op Besuch bei der Marie-Paule von Roesgen"]. Interview op 100komma7.lu, 19. Nov 2020 - 10:45 (Rediff.) {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Von Roesgen Marie-Paule}} [[Kategorie:Gebuer 1931]] [[Kategorie:Gestuerwen 2024]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmschauspillerinnen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Theaterschauspillerinnen]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] 3jx2y7bhteio1lim0cboav9es2vn3n4 0 37143 2715007 2587829 2026-11-08T00:08:41Z Robby 393 /* Um Spaweck */ + Autoritéitskontroll 2715007 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Maarten Schmidt''', gebuer den [[28. Dezember]] [[1929]] zu [[Groningen]] an [[Holland]], a gestuerwen de [[17. September]] [[2022]] a [[Kalifornien]], war en [[Holland|hollänneschen]] [[Astronom]] deen an den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] geschafft huet. De Schmidt huet op der [[Universitéit Leiden]] beim [[Jan Hendrik Oort]] studéiert. Am Joer [[1959]] ass hien, no senger Promotioun, an d'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] gaange fir um [[California Institute of Technology]] ze schaffen. De Schmidt ass bekannt gi wéinst senger Entdeckung, déi hien [[1963]] gemaach huet, datt [[Quasar]]en Objete mat enger héijer [[Routverrécklung]] am wäiten Universum sinn. == Auszeechnungen == * [[Rumford-Präis]], [[American Academy of Arts and Sciences]], [[1968]]. * [[Helen-B.-Warner-Präis]], [[American Astronomical Society]], [[1964]] * [[Henry Norris Russell Lectureship]], [[1978]] * [[Karl-Schwarzschild-Medail]], [[Astronomische Gesellschaft]], [[1968]] * [[James-Craig-Watson Medail]], National Academy of Sciences, [[1991]]. * [[Jansky-Präis]], [[National Radio Astronomy Observatory]], [[1979]]. * [[Goldmedail vun der Royal Astronomical Society]], [[1980]]. * [[Bruce Medail]], [[Astronomical Society of the Pacific]], [[1992]] * [[Kavli-Präis]], [[2008]] '''No him genannt''' * Den [[Asteroid]] [[(10430) Martschmidt]] == Um Spaweck == * {{en}} [https://web.archive.org/web/20070510091614/http://www.phys-astro.sonoma.edu/BruceMedalists/Schmidt/index.html Bruce Medalists] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20030624182959/http://www.astro.caltech.edu/people/bluebook/schmidt.html Caltech Astronomy] * {{en}} [https://www.caltech.edu/about/news/caltech-mourns-the-passing-of-maarten-schmidt-1929-2022 Noruff vum Caltech] {{Autoritéitskontroll}}{{DEFAULTSORT:Schmidt Maarten}} [[Kategorie:Gebuer 1929]] [[Kategorie:Gestuerwen 2022]] [[Kategorie:Hollännesch Astronomen]] [[Kategorie:James-Craig-Watson Medail]] [[Kategorie:Bruce Medail]] [[Kategorie:Goldmedail vun der Royal Astronomical Society]] [[Kategorie:Rumford-Präis]] [[Kategorie:Henry Norris Russell Lectureship]] [[Kategorie:Karl-Schwarzschild-Medail]] [[Kategorie:Helen-B.-Warner-Präis]] [[Kategorie:Karl G. Jansky Lecture]] [[Kategorie:Petrie Prize Lecture]] [[Kategorie:Membere vun der National Academy of Sciences]] [[Kategorie:Membere vun der Leopoldina]] snvgne90nxu5tdmeh85556e5yvlxpa1 10 42361 2714987 2073181 2026-11-07T21:50:06Z Mobby 12 60927 De(n) Mobby 12 huet d'Säit [[Schabloun:Literaturliesen]] op [[Schabloun:Literatur liesen]] geréckelt: Ortho 2073181 wikitext text/x-wiki <div style="margin-bottom: 0.7em; padding:1em; text-align:justify; font-weight:normal; font-family:Georgia, Times New Roman, Times Roman, Times, serif; font-size:95%;"> [[Image:Mysteres de Paris Finnish cover.jpg|80px|right]]'''Paris 1840''' Cette nuit-là, donc, le vent s’engouffrait violemment dans les espèces de ruelles de ce lugubre quartier ; la lueur blafarde, vacillante, des réverbères agités par la bise, se reflétait dans le ruisseau d’eau noirâtre qui coulait au milieu des pavés fangeux. Les maisons, couleur de boue, étaient percées de quelques rares fenêtres aux châssis vermoulus et presque sans carreaux. De noires, d’infectes allées conduisaient à des escaliers plus noirs, plus infects encore, et si perpendiculaires, que l'on pouvait à peine les gravir à l'aide d'une corde à puits fixée aux murailles humides par des crampons de fer. Le rez-de-chaussée de quelques-unes de ces maisons était occupé par des étalages de charbonniers, de tripiers ou de revendeurs de mauvaises viandes. [[Eugène Sue]] (1804 - 3/08/1857) - ''[[Les Mystères de Paris]]'' (1. Deel, Kapitel I "Le tapis-franc")</div> <div align="right" style="position:float;float:left;">[[Image:1rightarrow.png|16px]]''[http://fr.wikisource.org/wiki/Les_Myst%C3%A8res_de_Paris|''Les Mystères de Paris'' vum Eugène Sue op Wikisource]''</div> <div style="position:float;float:right">[[Image:Wikisource-logo.svg|30px|left|Wikisource]]</div> qtbi3swyr8z107au8qpmca0baxd3fkd 10 42362 2714985 2486533 2026-11-07T21:49:34Z Mobby 12 60927 De(n) Mobby 12 huet d'Säit [[Schabloun:LiterareschGattungen]] op [[Schabloun:Literaresch Gattungen]] geréckelt: Ortho 2486533 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <h5 style="letter-spacing:3px">Literaresch Stréimungen</h5> <div style="font-size:90%;">[[Barock]] ▪ [[Behaviorismus]] ▪ [[Dadaismus]] ▪ [[Klassizismus]] ▪ [[Futurismus]] ▪ [[Humanismus]] ▪ [[Lettrismus]] ▪ [[Experimentell Literatur]] ▪ [[Zäitalter vun de Lumières|Lumières]] ▪ [[Naturalismus (Literatur)|Naturalismus]] ▪ [[Nouveau roman]] ▪ [[Oulipo]] ▪ [[Postkolonialismus]] ▪ [[Realismus (Literatur)|Realismus]] (kuckt och [[Phantastesche Realismus]] ▪ [[Magesche Realismus]]) ▪ [[Romantik]] ▪ [[Surrealismus]] ▪ [[Symbolismus (Literatur)|Symbolismus]]</div> <div class=lienNoir> <h5 style="letter-spacing:3px">[[Chronologie vun der Literatur]]</h5></div> <div style="font-size:90%;"> [[Antik Literatur|Antiquitéit]] ▪ [[Mëttelalterlech Literatur|Mëttelalter]] ▪ [[Literatur vum 16. Joerhonnert|16. Jh.]] ▪ [[Literatur vum 17. Joerhonnert|17. Jh.]] ▪ [[Literatur vum 18. Joerhonnert|18. Jh.]] ▪ [[Literatur vum 19. Joerhonnert|19. Jh.]] ▪ [[Literatur vum 20. Joerhonnert|20. Jh.]] ▪ [[Literatur vum 21. Joerhonnert|21. Jh.]] </div> <h5 style="letter-spacing:3px">Literaresch Analys</h5> <div style="font-size:90%;"> * [[Schrëftsteller]] * [[Narratioun]]: [[Erzieltheorie]] ▪ [[Erzielung]] ▪ [[Erzieler]] ▪ [[Fokalisatioun (Literatur)|Fokalisatioun]] ▪ [[Omniwëssenschaft]] * [[Poesie]]: [[Alexandriner]] ▪ [[Alliteratioun]] ▪ [[Assonanz]] ▪ [[Zäsur]] ▪ [[Enjambement]] ▪ [[Hemistich]] ▪ [[Prosodie]] ▪ [[Quartett (Versléier)|Quartett]] ▪ [[Reim]] ▪ [[Rhythmus (Poesie)|Rhythmus]] ▪ [[Terzett (Versléier)|Terzett]] ▪ [[Vers]] * [[Theater]]: [[Akt (Theater)|Akt]] ▪ [[Monolog]] ▪ [[Quiproquo]] ▪ [[Zeen (Theater)|Zeen]] ▪ [[Tirade]] ▪ [[Stichomythie]] * Verschiddenes: [[Literaturtheorie]] ▪ [[Literaresch Gattung|Genren]] ▪ [[Literatur]] ▪ [[Mise en abyme]] ▪ [[Autobiographesche Pakt]] ▪ [[Literaresche Register]] ▪ [[Stilistik]] ▪ [[Schreiwen]] ▪ [[Rhetorik]] ▪ [[Dialektik]] ▪ [[Semiotik]] ▪ [[Sproochwëssenschaft|Linguistik]] ▪ [[Liesen]] </div> <h5 style="letter-spacing:3px">Literaresch Präisser</h5> <div style="font-size:90%;"> [[Fichier:Carl Van Vechten - William Faulkner.jpg|100px|right]] * '''[[Nobelpräis fir Literatur]]''': [[Sully Prudhomme]] ▪ [[Henryk Sienkiewicz]] ▪ [[Rabîndranâth Tagore]] ▪ [[George Bernard Shaw]] ▪ [[Henri Bergson]] ▪ [[Thomas Mann]] ▪ [[Luigi Pirandello]] ▪ [[André Gide]] ▪ [[William Faulkner]] ▪ [[Pär Lagerkvist]] ▪ [[Ernest Hemingway]] ▪ [[John Steinbeck]] ▪ [[Miguel Ángel Asturias]] ▪ [[Samuel Beckett]] ▪ [[Alexandre Soljenitsyne]] ▪ [[Pablo Neruda]] ▪ [[Heinrich Böll]] ▪ [[Czesław Miłosz]] ▪ [[Gabriel García Márquez]] ▪ [[Octavio Paz]] ▪ [[Kenzaburo Oe]] ▪ [[Dario Fo]] ▪ [[Günter Grass]] ▪ [[Gao Xingjian]] ▪ [[Harold Pinter]] ▪ [[Orhan Pamuk]] * '''[[Prix Goncourt]] (''[[Frankräich]]'')''': [[Marcel Proust]] ▪ [[André Malraux]] ▪ [[Maxence Van der Meersch]] ▪ [[André Pieyre de Mandiargues]] ▪ [[Romain Gary]]/[[Émile Ajar]] ▪ [[Elsa Triolet]] ▪ [[Simone de Beauvoir]] ▪ [[Henri Troyat]] ▪ [[Robert Sabatier]] ▪ [[Edmonde Charles-Roux]] ▪ [[Bernard Clavel]] ▪ [[Patrick Modiano]] ▪ [[Yann Queffélec]] ▪ [[Marguerite Duras]] ▪ [[Tahar Ben Jelloun]] * '''[[Premio Strega]] (''[[Italien]]'')''': [[Ennio Flaiano]] ▪ [[Cesare Pavese]] ▪ [[Alberto Moravia]] ▪ [[Elsa Morante]] ▪ [[Dino Buzzati]] ▪ [[Giuseppe Tomasi di Lampedusa]] ▪ [[Primo Levi]] ▪ [[Umberto Eco]] ▪ [[Pietro Citati]] ▪ [[Claudio Magris]] ▪ [[Ugo Riccarelli]] ▪ [[Niccolo Ammaniti]] * '''[[Premio Cervantes]] (''[[Spuenien]]'')''': [[Jorge Guillén]] ▪ [[Alejo Carpentier]] ▪ [[Jorge Luis Borges]] ▪ [[Octavio Paz]] ▪ [[Carlos Fuentes]] ▪ [[Mario Vargas Llosa]] ▪ [[Camilo José Cela]] * '''[[Batty-Weber-Präis]] (''[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]'')''': [[Edmond Dune]] ▪ [[Roger Manderscheid]] ▪ [[Léopold Hoffmann]] ▪ [[Anise Koltz]] ▪ [[Nic Weber]] ▪ [[Pol Greisch]] ▪ [[Guy Rewenig]] *'''[[Nationale Literaturconcours]] (''[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]'')''': [[Josy Braun]] ▪ [[Georges Hausemer]] ▪[[Jhemp Hoscheit]] ▪ [[Claudine Muno]] ▪ [[Guy Rewenig]] ▪ [[Guy Wagner]] ▪ [[Ariel Wagner-Parker]] </div> [[Fichier:1rightarrow.png|18px]]''[[:Kategorie:Literaturpräisser|Méi Literaturpräisser]]''<noinclude>[[Kategorie:Schablounen:Portaler:Literatur]]</noinclude> 20yw35a9gm9lxdshrvy3zpwol2ut2kb 10 42363 2714942 2462265 2026-11-07T14:29:57Z GilPe 14980 Adjektive verbessert 2714942 wikitext text/x-wiki <div style="font-size:90%;"> <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Afrikanesch Literatur|Afrikanesch]] :</span> [[Arabesch Literatur|Arabesch]] ▪ [[:Kategorie:Egyptesch Literatur|Egyptesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Amerikanesch Literatur|Amerikanesch]] :</span> [[:Kategorie:US-amerikanesch Literatur|US-amerikanesch]] ▪ [[Mexikanesch Literatur|Mexikanesch]] <span class=lienBleu>[[Südamerikanesch Literatur‎|Südamerikanesch‎]] :</span> [[Argentinesch Literatur|Argentinesch]] ▪ [[Brasilianesch Literatur|Brasilianesch]] ▪ [[Chileenesch Literatur|Chileenesch]] ▪ [[Kolumbianesch Literatur|Kolumbianesch]] ▪ [[Paraguayesch Literatur|Paraguayesch]] ▪ [[Peruanesch Literatur|Peruanesch]] ▪ [[Uruguayesch Literatur|Uruguayesch]] ▪ [[Venezuelanesch Literatur|Venezuelanesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Asiatesch Literatur|Asiatesch]] :</span> [[:Kategorie:Chineesesch Literatur|Chineesesch]] ▪ [[:Kategorie:Indesch Literatur|Indesch]] ▪ [[:Kategorie:Japanesch Literatur|Japanesch]] ▪ [[Persesch Literatur|Persesch]] ▪ [[Singapuresch Literatur|Singapuresch]] ▪ [[Vietnameesesch Literatur|Vietnameesesch]] ▪ [[Birmanesch Literatur|Birmanesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Europäesch Literatur|Europäesch]] :</span> [[:Kategorie:Englesch Literatur|Englesch]] ▪ [[Belsch Literatur|Belsch]] ▪ [[Spuenesch Literatur|Spuenesch]] ▪ [[Finnesch Literatur|Finnesch]] ▪ [[:Kategorie:Däitsch Literatur|Däitsch]] ▪ [[:Kategorie:Franséisch Literatur|Franséisch]] ▪ [[Griichesch Literatur|Griichesch]] ▪ [[:Kategorie:Ungaresch Literatur|Ungaresch]] ▪ [[:Kategorie:Iresch Literatur|Iresch]] ▪ [[:Kategorie:Islännesch Literatur|Islännesch]] ▪ [[:Kategorie:Italieenesch Literatur|Italieenesch]] ▪ [[:Kategorie:Laténgesch Literatur|Laténgesch]] ▪ [[:Kategorie:Lëtzebuergesch Literatur|Lëtzebuergesch]] ▪ [[Portugisesch Literatur|Portugisesch]] ▪ [[Polnesch Literatur|Polnesch]] ▪ [[Russesch Literatur|Russesch]] ▪ [[Skandinavesch Literatur|Skandinavesch]] ▪ [[Tschechesch Literatur|Tschechesch]] ▪ [[Literatur an der Schwäiz|Schwäizer]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Franséischsproocheg Literatur|Franséischsproocheg]] :</span> [[:Kategorie:Franséisch Literatur|Franséisch]] ▪ [[Belsch Literatur|Belsch]] ▪ [[Antillesch Literatur|Antillesch]] ▪ [[haitianesch Literatur|haitianesch]] ▪ [[Literatur am Québec|Québec]] ▪ [[Senegaleesesch Literatur|Senegaleesesch]] <span class=lienNoir>[[Literatur a Regionalsproochen]] :</span> [[Bretonesch Literatur|Bretonesch]] ▪ [[Katalounesch Literatur|Katalounesch]] ▪ [[Okzitanesch Literatur|Okzitanesch]] </div> <br> pcw4tpqdcl89udjn4lgm0jh7zz37gcr 2714944 2714942 2026-11-07T15:08:43Z Puscas 735 De(n) Puscas huet d'Säit [[Schabloun:LiteraturnoLänner]] op [[Schabloun:Literatur no Länner]] geréckelt: Ortho 2714942 wikitext text/x-wiki <div style="font-size:90%;"> <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Afrikanesch Literatur|Afrikanesch]] :</span> [[Arabesch Literatur|Arabesch]] ▪ [[:Kategorie:Egyptesch Literatur|Egyptesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Amerikanesch Literatur|Amerikanesch]] :</span> [[:Kategorie:US-amerikanesch Literatur|US-amerikanesch]] ▪ [[Mexikanesch Literatur|Mexikanesch]] <span class=lienBleu>[[Südamerikanesch Literatur‎|Südamerikanesch‎]] :</span> [[Argentinesch Literatur|Argentinesch]] ▪ [[Brasilianesch Literatur|Brasilianesch]] ▪ [[Chileenesch Literatur|Chileenesch]] ▪ [[Kolumbianesch Literatur|Kolumbianesch]] ▪ [[Paraguayesch Literatur|Paraguayesch]] ▪ [[Peruanesch Literatur|Peruanesch]] ▪ [[Uruguayesch Literatur|Uruguayesch]] ▪ [[Venezuelanesch Literatur|Venezuelanesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Asiatesch Literatur|Asiatesch]] :</span> [[:Kategorie:Chineesesch Literatur|Chineesesch]] ▪ [[:Kategorie:Indesch Literatur|Indesch]] ▪ [[:Kategorie:Japanesch Literatur|Japanesch]] ▪ [[Persesch Literatur|Persesch]] ▪ [[Singapuresch Literatur|Singapuresch]] ▪ [[Vietnameesesch Literatur|Vietnameesesch]] ▪ [[Birmanesch Literatur|Birmanesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Europäesch Literatur|Europäesch]] :</span> [[:Kategorie:Englesch Literatur|Englesch]] ▪ [[Belsch Literatur|Belsch]] ▪ [[Spuenesch Literatur|Spuenesch]] ▪ [[Finnesch Literatur|Finnesch]] ▪ [[:Kategorie:Däitsch Literatur|Däitsch]] ▪ [[:Kategorie:Franséisch Literatur|Franséisch]] ▪ [[Griichesch Literatur|Griichesch]] ▪ [[:Kategorie:Ungaresch Literatur|Ungaresch]] ▪ [[:Kategorie:Iresch Literatur|Iresch]] ▪ [[:Kategorie:Islännesch Literatur|Islännesch]] ▪ [[:Kategorie:Italieenesch Literatur|Italieenesch]] ▪ [[:Kategorie:Laténgesch Literatur|Laténgesch]] ▪ [[:Kategorie:Lëtzebuergesch Literatur|Lëtzebuergesch]] ▪ [[Portugisesch Literatur|Portugisesch]] ▪ [[Polnesch Literatur|Polnesch]] ▪ [[Russesch Literatur|Russesch]] ▪ [[Skandinavesch Literatur|Skandinavesch]] ▪ [[Tschechesch Literatur|Tschechesch]] ▪ [[Literatur an der Schwäiz|Schwäizer]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Franséischsproocheg Literatur|Franséischsproocheg]] :</span> [[:Kategorie:Franséisch Literatur|Franséisch]] ▪ [[Belsch Literatur|Belsch]] ▪ [[Antillesch Literatur|Antillesch]] ▪ [[haitianesch Literatur|haitianesch]] ▪ [[Literatur am Québec|Québec]] ▪ [[Senegaleesesch Literatur|Senegaleesesch]] <span class=lienNoir>[[Literatur a Regionalsproochen]] :</span> [[Bretonesch Literatur|Bretonesch]] ▪ [[Katalounesch Literatur|Katalounesch]] ▪ [[Okzitanesch Literatur|Okzitanesch]] </div> <br> pcw4tpqdcl89udjn4lgm0jh7zz37gcr 2714959 2714944 2026-11-07T19:16:17Z Mobby 12 60927 k 2714959 wikitext text/x-wiki <div style="font-size:90%;"> <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Afrikanesch Literatur|Afrikanesch]]:</span> [[Arabesch Literatur|Arabesch]] ▪ [[:Kategorie:Egyptesch Literatur|Egyptesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Amerikanesch Literatur|Amerikanesch]]:</span> [[:Kategorie:US-amerikanesch Literatur|US-amerikanesch]] ▪ [[Mexikanesch Literatur|Mexikanesch]] <span class=lienBleu>[[Südamerikanesch Literatur‎|Südamerikanesch‎]]:</span> [[Argentinesch Literatur|Argentinesch]] ▪ [[Brasilianesch Literatur|Brasilianesch]] ▪ [[Chileenesch Literatur|Chileenesch]] ▪ [[Kolumbianesch Literatur|Kolumbianesch]] ▪ [[Paraguayesch Literatur|Paraguayesch]] ▪ [[Peruanesch Literatur|Peruanesch]] ▪ [[Uruguayesch Literatur|Uruguayesch]] ▪ [[Venezuelanesch Literatur|Venezuelanesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Asiatesch Literatur|Asiatesch]]:</span> [[:Kategorie:Chineesesch Literatur|Chineesesch]] ▪ [[:Kategorie:Indesch Literatur|Indesch]] ▪ [[:Kategorie:Japanesch Literatur|Japanesch]] ▪ [[Persesch Literatur|Persesch]] ▪ [[Singapuresch Literatur|Singapuresch]] ▪ [[Vietnameesesch Literatur|Vietnameesesch]] ▪ [[Birmanesch Literatur|Birmanesch]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Europäesch Literatur|Europäesch]]:</span> [[:Kategorie:Englesch Literatur|Englesch]] ▪ [[Belsch Literatur|Belsch]] ▪ [[Spuenesch Literatur|Spuenesch]] ▪ [[Finnesch Literatur|Finnesch]] ▪ [[:Kategorie:Däitsch Literatur|Däitsch]] ▪ [[:Kategorie:Franséisch Literatur|Franséisch]] ▪ [[Griichesch Literatur|Griichesch]] ▪ [[:Kategorie:Ungaresch Literatur|Ungaresch]] ▪ [[:Kategorie:Iresch Literatur|Iresch]] ▪ [[:Kategorie:Islännesch Literatur|Islännesch]] ▪ [[:Kategorie:Italieenesch Literatur|Italieenesch]] ▪ [[:Kategorie:Laténgesch Literatur|Laténgesch]] ▪ [[:Kategorie:Lëtzebuergesch Literatur|Lëtzebuergesch]] ▪ [[Portugisesch Literatur|Portugisesch]] ▪ [[Polnesch Literatur|Polnesch]] ▪ [[Russesch Literatur|Russesch]] ▪ [[Skandinavesch Literatur|Skandinavesch]] ▪ [[Tschechesch Literatur|Tschechesch]] ▪ [[Literatur an der Schwäiz|Schwäizer]] <span class=lienNoir>[[:Kategorie:Franséischsproocheg Literatur|Franséischsproocheg]]:</span> [[:Kategorie:Franséisch Literatur|Franséisch]] ▪ [[Belsch Literatur|Belsch]] ▪ [[Antillesch Literatur|Antillesch]] ▪ [[haitianesch Literatur|haitianesch]] ▪ [[Literatur am Québec|Québec]] ▪ [[Senegaleesesch Literatur|Senegaleesesch]] <span class=lienNoir>[[Literatur a Regionalsproochen]]:</span> [[Bretonesch Literatur|Bretonesch]] ▪ [[Katalounesch Literatur|Katalounesch]] ▪ [[Okzitanesch Literatur|Okzitanesch]] </div> <br> 4jy8tjb14amujzqfj829mscja43gfen 10 42366 2714981 2497971 2026-11-07T21:49:10Z Mobby 12 60927 De(n) Mobby 12 huet d'Säit [[Schabloun:LiterareschWierker]] op [[Schabloun:Literaresch Wierker]] geréckelt: Ortho 2497971 wikitext text/x-wiki <div style="font-size:90%;"> [[Fichier:Carl Spitzweg - "The Bookworm".jpg|right|80px|]] * Roman: [[:Kategorie:Libesromaner|Libesromaner]] ▪ [[:Kategorie:Minneromaner|Minneromaner]] ▪ [[:Kategorie:Science-Fiction-Romaner|Science-Fiction-Romaner]] ▪ [[:Kategorie:Bréifromaner|Bréifromaner]] ▪ [[:Kategorie:Phantastesch Romaner|Phantastesch Romaner]] ▪ [[:Kategorie:Graphesch Romaner|Graphesch Romaner]] ▪ [[:Kategorie:Historesch Romaner|Historesch Romaner]] ▪ [[:Kategorie:Kriminalromaner|Kriminalromaner]] ▪ [[:Kategorie:Erotesch Romaner|Erotesch Romaner]] ▪ [[:Kategorie:Feuilleton|Feuilleton]] * Aner literaresch Formen: [[:Kategorie:Biographie|Biographie]] - [[:Kategorie:Gedichter|Gedichter]] ▪ [[:Kategorie:Mäerercher|Mäerercher]] ▪ [[:Kategorie:Essaien|Essaien]] ▪ [[:Kategorie:Fabelen|Fabelen]] ▪ [[:Kategorie:Legenden|Legenden]] ▪ [[:Kategorie:Novellen|Novellen]] ▪ [[:Kategorie:Epen|Epen]] ▪ [[:Kategorie:Saga|Saga]] ▪ [[:Kategorie:Pamphleten|Pamphleten]] ▪ [[:Kategorie:Satiren|Satiren]] ▪ [[:Kategorie:Theaterstécker|Theatralesch Literatur]] * Anerer: [[:Kategorie:Mëttelalterlech Literatur|Mëttelalterlech Literatur]] - [[:Kategorie:Kanner- a Jugendliteratur|Kanner- a Jugendliteratur]] - [[:Kategorie:Reesberichter|Reesberichter]] </div> <br> ----- [[Fichier:1rightarrow.png|18px]]''Gitt den Titel vun engem Buch an'' <div><inputbox> type=search bgcolor=#eeffff width=25 buttonlabel=Artikel searchbuttonlabel=Nosichen </inputbox></div> <noinclude>[[Kategorie:Schablounen:Portaler:Literatur]]</noinclude> 2kfzth5ld4mr96s1btiankry5n6qh77 10 44169 2714936 2714875 2026-11-07T14:13:09Z GilPe 14980 Sebastián Lelio 2714936 wikitext text/x-wiki <!-- No Méiglechkeet net méi wéi 4-5 Zeilen, jee no Héicht vun der Foto (130px de breede Wee, 100px den héije Wee) --- Setzt wa méiglech den Numm beim Datum a Joer vum Gebuerts- an Doudesdag bäi!--> [[File:Lelio at Berlinale 2017 (cropped).jpg|100px|right|Sebastián Lelio (2017)]] * {{6. November}}: [[Sebastián Lelio]], chileenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * ≤{{6. November}}: [[Fred Becker]], lëtzebuergesche Moler a Galerist. * {{4. November}}: [[Hubert Aiwanger]], däitsche Politiker, [[Tinto Brass]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{3. November}}: '''[[Janosch]]''' (Horst Eckert), däitsche Kannerbuchauteur a Schrëftsteller. * [[28. Oktober]]: [[Elke Sommer]], däitsch Schauspillerin; [[Patrick Stewart]], brittesche Schauspiller. {{Small|[[2026#Gestuerwen|Éischter am Joer]] -}} [http://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Schabloun:RIP&action=edit {{Small|änneren}}] <noinclude>[[Kategorie:Haaptsäit]]<noinclude /> 9pnq96505vqfie74my99w0c0fanffug 2714965 2714936 2026-11-07T20:00:16Z Zinneke 34 2714965 wikitext text/x-wiki <!-- No Méiglechkeet net méi wéi 4-5 Zeilen, jee no Héicht vun der Foto (130px de breede Wee, 100px den héije Wee) --- Setzt wa méiglech den Numm beim Datum a Joer vum Gebuerts- an Doudesdag bäi!--> [[File:Lelio at Berlinale 2017 (cropped).jpg|100px|right|Sebastián Lelio (2017)]] * {{6. November}}: '''[[Sebastián Lelio]]''', chileenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * ≤{{6. November}}: [[Fred Becker]], lëtzebuergesche Moler a Galerist. * {{4. November}}: [[Hubert Aiwanger]], däitsche Politiker, [[Tinto Brass]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{3. November}}: [[Janosch]], däitsche Kannerbuchauteur a Schrëftsteller. * [[28. Oktober]]: [[Elke Sommer]], däitsch Schauspillerin; [[Patrick Stewart]], brittesche Schauspiller. {{Small|[[2026#Gestuerwen|Éischter am Joer]] -}} [http://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Schabloun:RIP&action=edit {{Small|änneren}}] <noinclude>[[Kategorie:Haaptsäit]]<noinclude /> 8hr6r9o2spt9c4l9k6nxb10704ujzjh 4 63668 2714923 2714889 2026-11-07T12:19:39Z Volvox 4050 /* Wikidata */ Äntweren 2714923 wikitext text/x-wiki {{Schabloun:Stamminee}} == „Easter Eggs“ fir 25 Joer Wikipedia == Ech sinn dorop gestouss, datt et fir 25 Joer Wikipedia eng [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments|Easter-Egg-Campagne]] gëtt, déi de 16. Februar bis de 16. Mäerz 2026 lafe soll. Dat ass eng kleng Spillerei, wou op vereenzelten Artikele jee no Theema e passende Beebee-Globus gewise gëtt, deen eppes mécht, wann een en uklickt. Wa mir dëse sougenannte „Gebuertsdagsmodus“ op der lbwiki wëllen hunn, brauche mer de Konsens vun der Communautéit a kënnen dann ufroen, datt mer de Gebuertsdagsmodus hei zur Verfügung gestallt kréien. Doropshi kënne mir (resp. Adminen) selwer iwwer d'Spezialsäite vun der Community Configuration festleeën, op wat fir Säiten iwwerhaapt ee Beebee-Globus gewise soll ginn a wat fir een dat da soll sinn. Ausserdeem kënne mir selwer d'Astellung maachen a spéider änneren, ob de Gebuertsdagsmodus ''opt-out'' ass (also datt all Lieser déi verstreete Beebee-Globusse gesäit, et sief dann en deaktivéiert de Modus) oder ''opt-in'' (et gesäit kee Lieser d'Beebee-Globussen, et sief dann e géif de Modus explizitt aktivéieren). Ech fannen dat eng witzeg Spillerei, déi keng Méi mécht (ech hunn déi néideg Interface-Messagë schonn all iwwersat a „Wëllkomm op der Wikipedia“ op Lëtzebuergesch als Audio-Fichier opgeholl – de Beebee-Globus schwätzt och heiansdo), a géif dat flott fannen, wa mer dat hei ee Mount laang hätten. Mir kënne jo mol mat der ''Opt-In''-Versioun starte fir ze kucken, ob et éischter flott oder nerveg ass, an da jee nodeems d'Palett erweideren oder de Beebee-Globus ganz ofschalten. Wat sot Dir dozou:<br/> '''Sidd dir dofir, datt ech ufroen, datt mir d'Erweiderung ''WP25 Easter Eggs'' op der lëtzebuergescher Wikipedia installéiert kréien?'''<br/> --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:27, 9. Feb. 2026 (UTC) :{{Pro}} Ech sinn natierlech dofir, dofir hunn ech jo gefrot. ;-) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:30, 9. Feb. 2026 (UTC) :{{Pro}} Weess net richteg wéi et funktionéiert, mä komm, mir probéieren dat emol aus | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:07, 9. Feb. 2026 (UTC) :{{pro}} Net grad Ménges, mee firwat net. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 17:26, 9. Feb. 2026 (UTC) : {{pro}} wéi den Zinneke hei driwwer. --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 21:43, 9. Feb. 2026 (UTC) :{{Pro}} mol probéieren --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 23:07, 9. Feb. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:52, 10. Feb. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 11:54, 10. Feb. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} Well et net méi laang bis de 16. Februar ass, hunn ech elo schonn op [[:meta:Talk:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Enable on Luxembourgish Wikipedia]] op dës Ofstëmmung verlinkt a gefrot fir de Gebuertsdagsmodus ''opt-in'' z'aktivéieren. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:42, 10. Feb. 2026 (UTC) === Update === Den Gebuertsdagsmodus gouf op den Zäitraum vum 23. Februar bis de 6. Abrëll no hanne geréckelt, fir nach kënnen deen een oder anere Problem ze behiewen. D'Funktioun kann awer schonn ab dem 16. Februar hei getest ginn, allerdéngs net standardméisseg fir all Benotzer aktiv (wat mer jo souwisou fir d'éischt emol net wëllen). Et gëtt och elo eng Lëscht, op wat fir Säite wat fir ee Beebee-Globus optaucht: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration]]. Ënner [[Spezial:CommunityConfiguration/WP25EasterEggs]] kann all Admin de Gebuertsdagsmodus konfiguréieren. Hei kann een alles noliesen: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Go-live date and configuration update – 12 Feb]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:46, 15. Feb. 2026 (UTC) :Lo, wou en aktiv ass: De Gebuertsdagsmodus kann all Benotzer, dee wëll, selwer aktivéieren, andeems een en an den Astellunge vum Ausgesinn – dat ass dee „Brëll“ uewe riets nieft dem Benotzernumm, wou een och d'Schrëftgréisst, d'Breet an d'Faarfscheema astelle kann – aktivéiert. Da kënnt riets iwwer d'Geschierkëscht eng thematesch passend Globusanimatioun, wann een op bestëmmten Artikele geréit. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:05, 16. Feb. 2026 (UTC) == Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg == Gudde Mëtteg alleguer, wéi all Joer invitéiere mir op eist traditionellt Wikiiessen, wat dëst Joer samschdes, de 7. Mäerz, vun 11:45 Auer un zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ ass. Hei kënne sech all Wikipedianer treffe fir gemittlech zesummen e Maufel z'iessen a sech iwwer Erfarungen, Problemer oder Projeten op der Wikipedia auszetauschen. Et ass och eng gutt Geleeënheet fir aner Wikipedianer perséinlech kennenzeléieren. Nom Iessen ass ab 14:00 Auer d'Generalversammlung vu [[Wikimedia Lëtzebuerg]] zu Leideleng am Kulturzenter „An der Eech“, op déi och jiddereen – ob Member vu Wikimedia Lëtzebuerg oder net – häerzlechst invitéiert ass. '''Umeldung''': Fir d'Wikiiessen kann ee sech iwwer d'Säit [[Wikipedia:Wikiiessen 2026]] umellen a fir d'Generalversammlung iwwer d'Säit [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]]. Alternativ kann ee sech och mat engem Kommentar hei drënner umellen; ech setzen déi Leit da bei déi offiziell Umeldungen iwwer déi zwou Evenementssäiten derbäi. Mellt iech wgl. bis '''spéitstens den 02.03.''' u fir d'Reservatiounen! --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:26, 15. Feb. 2026 (UTC) Schéine gudde Moien. Heimat mellen ech mech fir d’Wikiiesesen an d’Assemblée Générale 2026 un. Ech kommen och dëst Joer mam Zuch op de Leidelenger Gare. Villmoos Merci Marco Braun == Weider Deletion requests op Commons == Salut, De User A1Cafel wütet weider zu Lëtzebuerg op Commons.</br> Hien huet elo en Deletion request gesat fir d'Biller op [[:Commons:Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius|Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius]].<br> Op der Säit hunn ech e [[commons:Keep|Keep!]] gesat mam Zousaz:<br> :Do not delete these files. The building was demolished in 2015; it no longer exists. See here: [https://lb.wikipedia.org/wiki/Centre_%C3%89mile-Hamilius]<br> Ob dat hëlleft weess ech awer net. BG, --Cayambe (talk) 22:17, 23 March 2026 (UTC) This page was last edited on 23 March 2 [[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 18:26, 24. Mäe. 2026 (UTC) == Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch fir Wikimedia Lëtzebuerg == Stellvertriedend fir '''all''' Mataarbechter op dëser Wikipedia-Versioun a Lëtzebuerger Sprooch gëtt Wikimedia Lëtzebuerg asbl dëst Joer mam [[Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch]] ausgezeechent. Déi offiziell Zeremonie ass de 5. Mee 2026 um 19 Auer an der Nationalbibliothéik. Jiddereen ass häerzlech invitéiert; Méi Informatioune fënnt een, a umelle kann ee serch, [https://bnl.public.lu/fr/a-la-une/agenda/2026/letzebuerger-sprooch.html HEI] (Communiqué op bnl.public.lu, 27.03.2026). -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:20, 27. Mäe. 2026 (UTC) == Grofschaft oder County? == Gudde Mëtteg, Beim Iwwerschaffe vum [[Kenia]] sinn ech op déi administrativ Andeelung vum Land a „Counties“ gefall. Ech stelle mer elo d'Fro op mer bei der anglophoner Form vu ''County ''bleiwe sollen oder awer „Grofschaft“ huele sollen (dat ass dem LOD no d'Iwwersetzung vu County). Déi Däitsch huele „County“ an d'Fransousen „Comté“. An déi déi aner Fro: ass et fir de Lemma éischter „County / Grofschaft Kakamega“ oder „Kakamega County / Grofschaft“ (also den Numm vir oder hannen)? Well mer normalerweis och Provënz xy hunn, géif ech mengen, datt „County / Grofschaft Kakamega“ besser wär. Wat mengt Dir? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:47, 2. Abr. 2026 (UTC) ::Ausser de Countien an England, wat gewuessen traditionell Grofschafte waren, géif ech fir all déi aner County virzéien. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:59, 2. Abr. 2026 (UTC) :Moien, ech halen et mam Les Meloures: well 'Grofschaft' eng eendeiteg historesch Bedeitung huet, géif ech do (an englesch beaflosste Länner), wou et am iwwerdroene Sënn fir eng administrativ Andeelung gebraucht gëtt (am Sënn vun Arrondissement, Kanton o ä.) d Wuert am Original als Terminus techniczs benotzen (also County ). [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:10, 2. Abr. 2026 (UTC) Okee, da leie mer op enger Linn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 3. Abr. 2026 (UTC) == Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer == Ech proposéieren, de Gebrauch vum Tool „[[Special:ContentTranslation|Inhaltsiwwersetzung]]“ ([[:mw:Content translation]]) op automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer anzeschränken. === Wat heescht dat? === D'„Inhaltsiwwersetzung“ ass en Interface fir Wikipedia-Artikelen tëscht verschiddene Sproochversiounen z'iwwersetzen. Et ginn och Maschinneniwwersetzungen ugebueden. E Benotzer gehéiert op der lbwiki zur Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (<code>autoconfirmed</code>), wann e säit mindestens 4 Deeg ugemellt ass<ref>Op https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt liest een ënner <code>wgAutoConfirmAge</code> <code>'default' => 4 * 3600 * 24</code> a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki, souwéi ënner <code>wgAutoConfirmCount</code> <code>'default' => 0</code> a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki.</ref>. Et kéint een och envisagéieren, eng Mindestännerungszuel vun 10 oder 5 ze fuerderen, wéi dat op enger Rei anere Wikien de Fall ass. E Bürokrat kann ee Benotzer, deen d'Bedingunge vum automatesch confirméierte Benotzer nach net erfëllt, och manuell an de Benotzergrupp vun de confirméierte Benotzer (<code>confirmed</code>) setzen, deen déi selwecht Rechter mat sech bréngt. Cf. [[Special:UserGroupRights]]. <references/> === Firwat? === Duerch d'Maschinneniwwersetzung vun der „Inhaltsiwwersetzung“ ass d'Hemmschwell zimmlech niddereg fir schlecht Iwwersetzungen op der lbwiki ze maachen, och fir Benotzer, déi hei nach ni eppes geännert hunn an eventuell mat der Sprooch net vill um Hutt hunn. Doduerch, datt dat Geschier u gewësse Bedingungen gebonne géif ginn, déi awer relativ schwaach sinn, géif d'Warscheinlechkeet méi kleng ginn, datt Leit ouni Effort schlecht Iwwersetzungen uleeën, ouni datt et eng Aschränkung fir seriö Benotzer wier, déi scho säit méi wéi 4 Deeg derbäi sinn. Déi aner Méiglechkeet wier, alles un Iwwersetzungen eranzeloossen an ze hoffen, datt ee sech fënnt fir d'Artikelen an d'Rei ze setzen, éint se geläscht ginn. Déi rezent Artikelen, déi iwwer d'„Inhaltsiwwersetzung“ ugeluecht goufen, kann een hei nokucken: :https://lb.wikipedia.org/wiki/Spezial:Rezent_%C3%84nnerungen?tagfilter=contenttranslation&limit=1000&days=30&urlversion=2 === Wéi? === Am Aklang mat [[:meta:Requesting wiki configuration changes]] géif ech op {{Phabricator}} en Ticket opmaachen a mat Verweis op dës Ofstëmmung – falls se favorabel ass – déi néideg Ännerungen ufroen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:23, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}}, well et mäi Virschlag ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:24, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} mat der Propos fir d'Zuel vun de Mindestännerunge wa méiglech op d'mannst op 20 ze setzen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:35, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 15:35, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} | Komm mer probéieren emol mat 10 Ännerungen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:54, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{pro}} -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:43, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} Hei den Ticket {{Phabricator|T423100}}, deen ech opgemaach hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:13, 13. Abr. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} Den Ticket ass elo zou, d'Ännerung ass ëmgesat. Ab elo kënne just Adminen, automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer den Inhaltsiwwersetzungstool benotzen. Lo misst et e bësse méi roueg gi mat neie Maschinneniwwersetzungen, déi net iwwerlies goufen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:20, 29. Abr. 2026 (UTC) == Mindestens 10 Ännerunge fir automatesch confirméierte Benotzer ze ginn == Wéi ënner [[#Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer]] ernimmt, gëtt een op der lbwiki an d'Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (<code>autoconfirmed</code>) gesat (cf. [[Special:UserGroupRights]] fir déi entspriechend Rechter ze gesinn), wann de Benotzerkont 4 Deeg al ass, ouni datt een eng Mindestzuel vun Ännerunge gemaach muss hunn. Et schéngt mer awer absurd, engem Benotzer gewëss Rechter ze ginn, just well e véier Deeg gewaart huet; dat seet näischt doriwwer aus, ob e konstruktiv gesënnt ass oder net, respektiv ob en eens gëtt oder net. Dofir proposéieren ech op {{Phabricator}} unzefroen, datt ee Benotzer och mindestens 10 Ännerunge gemaach muss hunn, fir automatesch confirméiert ze ginn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:44, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:45, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} Ech gesinn, datt de @[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] hei driwwer vun enger Mindestzuel vun Ännerunge vun 20 geschriwwen huet. Dat ass natierlech eng Fro vum Ofweien. A mengen Aen sollten et sou vill Ännerunge sinn, datt ee gesäit, ob de Benotzer konstruktiv ass an eenegermoossen eens gëtt, awer net méi wéi néideg, fir kee motivéierten Neien onnéideg ze blockéieren. Ech hat lo einfach mol 10 virgeschloen ... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:48, 10. Abr. 2026 (UTC) :Kann och vläicht duergoen, an da gesäit ee jo a sengen Editen wat mat em lass ass. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:05, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:55, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:46, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:58, 10. Abr. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} Hei den Ticket op Phabricator, deen ech opgemaach hunn {{Phabricator|T423102}}. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:22, 13. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 09:28, 13. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:41, 13. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:17, 14. Abr. 2026 (UTC) :{{Pro}} --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 15:56, 14. Abr. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} D'Ännerung misst elo ëmgesat sinn. Den Ticket gouf zwar nach net zougemaach, mee hei ass d'Ännerung schonn ze gesinn: https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt. Merci un all, déi ofgestëmmt hunn! --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:36, 16. Abr. 2026 (UTC) == WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount == Salut alleguer, wéi op der [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]] proposéiert an diskutéiert hunn ech mech amuséiert d'Säit [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] unzeleeën, fir de WikiProjet „Eng Richtlinn pro Mount“ ze koordinéieren. De But vun deem Projet ass et, all Mount zu engem bestëmmte Beräich Richtlinnen zesummen auszeschaffen, déi duerno gestëmmt ginn an am positive Fall verbindlech sinn. Dat sou laang, wéi de Bedarf besteet. Sidd der mat der allgemenger Virgoensweis, wéi ech se op der verlinkter Säit skizzéiert hunn averstanen? De konkreete Programm mengen ech domat net, dee kann ee jo op der Säit selwer diskutéieren an upassen; hei geet et mer ëm dat Prinzipiellt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:50, 10. Abr. 2026 (UTC) :D'aacord mam Prinzip, a Merci fir d'Initiativ! Warscheinlech wäert sech e gewësse Pragmatismus an d'Offolleg vun de Méint aschläichen, jee no Joreszäit an Disponibilitéit vun den interesséierte Mataarbechter. Loosse mer d'Saach emol rullen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:06, 10. Abr. 2026 (UTC) : {{Pro}}; och d'accord. |--[[Benotzer:GilPe|GilPe]] : Ech fannen dat eng gutt Initiativ, mee sinn net averstanen mat: "''Wa mindestens 3 Benotzer ofstëmmen a mindestens 2/3 dofir sinn, ass d'Richtlinn ugeholl''". Dat schéngt mir vill ze wéineg, fir eng Richtlinn verbindlech ze maachen. Op der Homepage steet, et géif 130 aktiv Benotzer ginn. Ech géif 10 Benotzer, déi ofstëmmen, viséieren (oder zumindest 7-8). Vläicht wier et och gutt, explizitt ze ernimmen, wat "ofstëmme" bedeit: {{Pro}}; {{Contra}}; an {{Neutral}}.<br>De proposéierte Programm ass gutt.<br>--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:27, 14. Abr. 2026 (UTC) ::@[[Benotzer:Bdx|Bdx]]: Merci fir de Feedback! Ech hunn eng Erklärung derbäi gesat, wéi ofgestëmmt soll ginn. Bei {{tl|Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll, mee ech hunn et mol matgeholl. De {{tl|Kommentar}} soll allerdéngs net matzielen. ::Zur Mindestzuel u Votten: 3 Votte schéngt wéineg, wann ee se mat ronn 130 aktive Benotzer vergläicht. Mee net nëmme beinhalten déi „aktiv Benotzer“ och temporär Konten (déi virdrun als IP-Adress guer net matgezielt goufen; deemools lounge mer éischter ëm 90), mee et muss ee kucken, wéi vill Benotzer iwwerhaapt eligibel wiere fir ofzestëmmen. An der aktueller Propos stinn als Krittäre fir kënnen ofzestëmmen: <blockquote> ::# Zanter 2 Méint op der lëtzebuergescher Wikipedia ugemellt. ::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen. ::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg. </blockquote> ::Wann ech mer Stand elo déi [[Special:ActiveUsers|aktiv Benotzer]] ukucken, dann erfëllen der just 8 déi dräi Krittären (Bdx, GilPe, Johnny Chicago, Les Meloures, Mobby 12, Puscas, Volvox an Zinneke). Deemno hu mer net vill Loft no uewen, fir méi eng staark Bedeelegung un der Ofstëmmung ze fuerderen. Mindestens 10 Ofstëmmunge sinn also net dran, ausser et géif een d'Krittären opweechen; och 7-8 schéngt mer e bësse vill, well dann och jidderee matmaache muss. Gefillt géif ech héchstens op 4 oder allerhéchstens 5 goen. ::Wat mengs du (oder déi aner) dozou? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:46, 14. Abr. 2026 (UTC) :::Bei {{Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll. :::Dat froen ech mech och, an zwar an deem Sënnn datt jo net gesot als wat et ziele soll, ausser eng Rei ze fëllen an där ee wëll soen dat e keng Meenung huet. Nëtzt menger Meenung no bei enger Ofstëmmung kee Paff. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:06, 14. Abr. 2026 (UTC) ::::Et géif een Ënnerscheed maachen, ob een d'Mindestzuel vun Ofstëmmungen erreecht huet (ob der dat lo 3 oder méi sinn). Bei zwou Pro-Stëmmen an enger neutraler, wier d'Richtlinn ugeholl, wann déi neutral als Ofstëmmung zielt, well mer dann zwou Stëmmen dofir hunn an insgesamt 3 Stëmmen. ::::P.S.: Ech hunn d'Krittäre liicht méi schaarf resp. kloer formuléiert: ::::<blockquote> ::::# Mindestens 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia. ::::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen op der lëtzebuergescher Wikipedia. ::::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg op der lëtzebuergescher Wikipedia.</blockquote> ::::Mee et kann ee se natierlech och inhaltlech upassen en vue vun der Diskussioun uewen, falls néideg. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:13, 14. Abr. 2026 (UTC) :::::Ech realiséiere grad, datt dat heesche géif, datt eng Neutral-Stëmm sech de facto wéi eng Kontra-Stëmm auswierke géif, wat definitiv net de Sënn vun der Saach ass. Et kéint ee soen, datt eng Neutral-Stëmm zwar fir d'Mindestzuel u Stëmme matzielt awer fir d'Unhuele vun der Richtlinn just 2/3 vun de Pro- a Kontra-Stëmmen néideg sinn, mee dat gëtt dann onnéideg komplizéiert. Ech huelen d'Neutral-Optioun mol rëm eraus. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:22, 14. Abr. 2026 (UTC) ::::::Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg. ::::::Ech fannen dat net ganz gutt. Do géife mer z.B. Benotzer aussschléissen déi iwwwer Dausende vun Artikelen oder Ännerunge gemaach hunn an duerch Zoufall ee Mount net aktiv waren. Ech fannen dat wier eng Diskrimination par Rapport zu deene Benotzer. ::::::Wat den neutral ugeet do mengen ech datt déi Ausso näischt bréngt, dat ass wéi bei engem ongëltege Walziedel, do war zwar e wielen, awer dat wat e gewielt huet, gëllt net. Neutral oder Abstinenz ginn néirens als Stëmm gezielt.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:28, 14. Abr. 2026 (UTC) :::::::@[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] Wat géifs de da virschloen? D'Zuel vun den Ännerungen an de leschten 30 Deeg erofsetzen? Oder den Zäitraum eropsetzen, fir datt Schwankungen an der Aktivitéit méi ausgeglach ginn? Oder de Krittär fir eng rezent Mindestaktivitéit ganz ewechloossen a just eng Gesamtännerungszuel fuerderen? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:09, 14. Abr. 2026 (UTC) ::::::::@[[Benotzer:Volvox|Volvox]]: Ech géif proposéieren fir am Allgemengen, Benotzer déi scho méi wéi ee Joer aktiv sinn an am Laf vum Joer aktiv waren vun deene Konditiounen auszeschléissen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 06:48, 15. Abr. 2026 (UTC) :::::::::Merci fir déi weider Erklärungen. Krittären 1 an 2 si fir mech an der Rei. Dat, wat de Les Meloures an der Linn hei driwwer proposéiert, ass och gutt. Och OK fir den "Neutral" net als Stëmm ze zielen. Menger Meenung no sollen awer weider mindestens 5 Benotzer dofir stëmme mussen, fir datt eng Richtlinn a Kraaft trëtt. Well et bleift eng Richtlinn, an net just en Recommandatioun.<br>Alternativ kéint een och bei 3 "Jo"-Stëmme bleiwen, an da gëtt d'Richtlinn "ad experimentum" fir ee Joer ugeholl. No engem Joer gëtt nach eng Kéier iwwer e méi laangen Zäitraum doriwwer ofgestëmmt, ob se dauerhaft ugeholl soll ginn. Mee dat mécht dat ganzt eventuell ze komplex. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 13:41, 15. Abr. 2026 (UTC) ::::::::::Mat just de Krittären 1. an 2. kommen ech aktuell op 26 walberechtegt Net-Bot-Benotzer (dorënner der och, déi hei just ''maintenance tasks'' maachen an deemno souwisou net ofstëmme wäerten). Ech géif awer trotz allem net just fuerderen, datt de Benotzer am leschte Joer aktiv war, mee och eng Mindestzuel vun Ännerungen am leschte Joer gemaach huet. Dofir hunn ech mech amüséiert d'Ännerungszuel am leschte Joer fir déi aktiv Net-Bot-Benotzer zesummenzedroen (ech hoffen, datt ech mech néierens graff verdoen hunn): {| class="wikitable" style="margin-left: auto; margin-right: 5px;" |55polo55 | align="right" |7 |- |Bdx | align="right" |1155 |- |Benemlu | align="right" |28 |- |Cayambe | align="right" |72 |- |Christian Ries | align="right" |225 |- |Corto lu | align="right" |234 |- |Dewilda | align="right" |17 |- |GilPe | align="right" |8724 |- |GuthJan | align="right" |11 |- |Ioni | align="right" |30 |- |Jamcelsus | align="right" |80 |- |Johnny Chicago | align="right" |2824 |- |Jwh | align="right" |25 |- |Kontributor 2K | align="right" |23 |- |Kwamikagami | align="right" |46 |- |Les Meloures | align="right" |5713 |- |MMFE | align="right" |460 |- |Makenzis | align="right" |126 |- |Mobby 12 | align="right" |6122 |- |Niegodzisie | align="right" |7 |- |Puscas | align="right" |785 |- |Soued031 | align="right" |1305 |- |Sultan Edijingo | align="right" |487 |- |Volvox | align="right" |5518 |- |Zinneke | align="right" |7630 |- |Ziv | align="right" |223 |} ::::::::::::Dës Lëscht schéngt déi op [[Spezial:Aktiv_Benotzer]] baséiert schéngt mir feelerhaft ze sinn wann ech meng eege Kontributiounen [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Spezial:Kontributiounen/Robby&target=Robby&offset=&limit=500 Meng 500 lescht Kontributiounen] (500 Kontributiounen zanter Dezember 2025) kucken.[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::Merci fir den Hiweis! Tatsächlech schéngt d'Lëscht vun den aktive Benotzer falsch gewiescht ze sinn. Dat ass beonrouegend an ech wéisst net, wourunner dat geleeë kann hunn. Mëttlerweil ass de Robby awer rëm richtegerweis op der Lëscht a feelt just nach a menger Tabell uewen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:05, 21. Abr. 2026 (UTC) ::::::::::Ech géif proposéieren, mindestens 50 Ännerungen am leschte Joer ze hunn, da géifen aktuell nach ëmmer 17 walberechtegt Benotzer iwweregbleiwen an et kéint een 2. an 3. zesummenzefaassen zu: ::::::::::<blockquote>Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia.</blockquote> ::::::::::Ënnert der Hypothees, datt déi Gréissenuerdnung vu 17 sou ongeféiert gläich bleift gëtt, kéint ee sech och trauen op eng Mindestzuel vu 7 Stëmmen ze goen. ::::::::::D'Unhuelen ''ad experimentum'' schéngt mer schwiereg, well een, dee sech souwisou un d'Richtlinnspropos hale wëll, dat och ouni Unhuelen ad exp. maache kann, resp. een, dee sech souwisou net drun hale wëll, dat och net bei Unhuelen ad. exp. maache muss. Et hätt deemno kee richtegen Effekt, falls ech dat richteg verstinn. ::::::::::Schéngt „Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia“ plus „mindestens 7 Stëmmen“ akzeptabel? ::::::::::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:21, 16. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::Mëtteg, :::::::::::Wann ech dat elo richteg resuméieren, da wäre mer also elo bei: :::::::::::<blockquote> :::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} Op d'mannst 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia; :::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia; :::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 7 Stëmmen; :::::::::::# et sinn ⅔ {{Pro}}-Stëmmen néideg fir datt d'Richtlinn ugeholl ass. :::::::::::</blockquote> :::::::::::{{Pro}} Fir mech schéngt dat okee. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:44, 17. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::{{pro}} - schéngt mer räsonabel. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:38, 17. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::{{pro}} - ok fir mech (mat der Ausnam dat et fir mech esou ausgesäit wéi wann d'lëscht vun den aktive Benotzer aktuell net ëmmer korrekt ass) [[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::{{pro}} Super! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 11:15, 18. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::{{pro}} OK -- [[Benotzer:Johnny Chicago|Johnny Chicago]] 18. Abr. 2026 :::::::::::{{pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:55, 21. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::{{Pro}} Ech hunn [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] à jour gesat. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:20, 21. Abr. 2026 (UTC) :::::::::::{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 17:56, 29. Abr. 2026 (UTC) ::::::::::::Tipptopp, da consideréieren ech de Prinzip als ugeholl a mir kënnen ufänke mat [[Wikipedia:Wikiprojet Eng Richtlinn pro Mount/Direktläschkrittären]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:02, 30. Abr. 2026 (UTC) ==Nimm vu Schoulen== Kuckt Iech wgl. [[Wikipedia Diskussioun:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount/Schreifweisen op der Wikipedia|dës Diskussioun]] un, a sot wgl. och är Meenung. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:09, 30. Abr. 2026 (UTC) ==Kategoriendoublon== Moien, et gëtt dës 2 Kategorien: * Säiten, déi duebel Argumenter a Schablounenopriff benotzen *Säiten, déi duebel Argumenter a Schablounenopriff gebrauchen Eng dervu schéngt zevill ze sinn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:52, 19. Mee 2026 (UTC) :A wat fir eng Kategorie Säite mat duebelen Argumenter a Schablounenopriff gesat ginn, gëtt [https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Duplicate-args-category/lb op translatewiki] definéiert. [https://translatewiki.net/w/i.php?title=MediaWiki:Duplicate-args-category/lb&action=history Am Historique] gesäit een, datt de Robby den Numm am Oktober 2021 vu „[...] gebrauchen“ op „[...] benotzen“ geännert gouf. Zënterhier ass d'Kategorie mat „[...] gebrauchen“ vereelzt an dowéinst hunn ech se elo grad geläscht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:34, 19. Mee 2026 (UTC) ::Déi heite ''Seiten, die fehlerhafte Argumente in Vorlagen aufrufen'' schengt et néirens méi ze ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:16, 19. Mee 2026 (UTC) :::Ech verstinn net, wat mat där Ausso gemengt ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:30, 19. Mee 2026 (UTC) :::Déi pakt sech op näischt op Translate un. (Ech hunn näischt fonn). Vu wou aus géif déi gefiddert ginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:33, 19. Mee 2026 (UTC) ::::Mee wat ass dann ''Seiten, die fehlerhafte Argumente in Vorlagen aufrufen''? E Link géif mer hëllefen ze verstoen, vu wat genau s de schwätz. Well am Ufank vun dësem Abschnitt ass et ëm d'Säite „Kategorie:Säiten, déi duebel Argumenter a Schablounenopriff benotzen“ a „Kategorie:Säiten, déi duebel Argumenter a Schablounenopriff gebrauchen“ gaangen. An déi gi vun https://translatewiki.net/wiki/MediaWiki:Duplicate-args-category/lb definéiert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:39, 19. Mee 2026 (UTC) :::::Ah pardon, mäi Feeler, ech kann anscheinend net richteg sichen, mir hunn eng Säit „Kategorie:Seiten, die fehlerhafte Argumente in Vorlagenaufrufen verwenden“, déi ech elo och fonnt hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:43, 19. Mee 2026 (UTC) ::::::D'„Kategorie:Seiten, die fehlerhafte Argumente in Vorlagenaufrufen verwenden“ gëtt vum [[Modul:Aux]] definéiert an dat Modul schéngt – wann ech näischt iwwersinn – just vun der [[Schabloun:WebRef]] benotzt ze ginn, déi néierens am Asaz ass. Ob dat lo sënnvoll ass, ass nach eng aner Fro. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:50, 19. Mee 2026 (UTC) :::::::Et war mäi Feeler ech hat mech net kloer augedréckt --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:52, 19. Mee 2026 (UTC) ::::::::Déi Schabloun kann ee jo da vläicht läschen, et gëtt se och soss nach just op 2 klenge Wikien. An d'Kategorie dann och. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:56, 19. Mee 2026 (UTC) :::::::::Ech hu mol hei eng Läschdiskussioun lancéiert: [[Wikipedia:Läschen#Schabloun:WebRef]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:28, 19. Mee 2026 (UTC) == Historesch Recherchen a Wikipedia: Wéi eng Symbios fonktionéiere kann == Moien, Frësch publizéiert: En intressanten Artikel vum C2DH vun der Uni Lëtzebuerg iwwer d'Wëssensvermëttlung vun Daten, déi s'am Kader vun engem Projet zesummegedroen hunn, a wéi a firwat d'Wikipedia a Wikidata dofir kënnen (a sollte) genotzt ginn, fir dës Informatiounen engem méi breede Public zougänglech ze maachen (an d'Méiglechkeet ze ginn, se weider auszebauen). Et geet konkreet ëm den ERC Projet ''Digital Archaeology of Shell Companies'', a betrëfft op der lb:Wikipedia rezent [[:en:Wikipedia:Benelux_Education_Program/University_of_Luxembourg/2026|Artikelen zu fréiere Banken zu Lëtzebuerg a vereenzelt Biographien]] déi domat am Zesummenhang stinn. Fir nozeliesen: Luxembourg Centre for Contemporary and Digital History (C2DH): [https://www.uni.lu/c2dh-en/articles/the-history-of-shell-companies-on-wikipedia/ "Why put the history of shell companies on Wikipedia?"] uni.lu, 25.06.2026. -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:51, 25. Jun. 2026 (UTC) :Merci fir d'Deelen, interessant. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:15, 2. Jul. 2026 (UTC) == Fläche vun de Gemengen zu Lëtzebuerg == Gudde Mëtteg, An de lëtzebuergesche Geographie-Artikelen (Gemengen, Kantonen, asw.) sti gemenkerhand Donnéeën iwwer d'Fläch dran, déi deels aus enger aler Datebank vum Kadaster (vun 2009) oder aus enger Lëscht vum STATEC (vun 2018) hierkommen. Déi éischt gëtt et net méi an där Form an déi aner ass net à jour. Op Nofro krut ech gesot, datt „de STATEC an dëser Saach net zoustänneg ass“ an datt si bis elo „einfach d'Fläche vun de Gemengen, déi fusionéiert hunn, zesummegerechent“ hunn (Grenzännerungen wéi z. B. tëscht Péiteng a Käerjeng sinn deemno net berécksiichtegt). Op Open Data fënnt een eng „[https://data.public.lu/fr/datasets/limites-administratives-du-grand-duche-de-luxembourg/#/resources Liste des communes, cantons, districts, circonscriptions électorales et arrondissements judiciaires]“ an där och d'Flächen dra stinn. Et ass just esou, datt wann een d'Zomm vun de kommunale Fläche mécht, en Total fir d'Land vun 2.593 km² erauskënnt, wat ronn 7 km² méi ass wéi déi 2.586 km², déi bis elo allgemeng fir d'Land bekannt sinn. Eng Erklärung doriwwer fënnt en [https://data.public.lu/fr/datasets/limites-administratives-du-grand-duche-de-luxembourg/#/discussions/6a42701a04618d00484ededb an dëser Diskussioun] an där awer och preziséiert gëtt, datt an deenen Zuelen d'Upassungen vun de Limitten an d'Echange vun Parzellen mat dra sinn. D'Fro ass elo: schwätzt eppes derfir fir bei den historeschen Donnéeën (ongenee bis falsch) ze bleiwen? Am anere Fall géif ech mech drëm këmmeren fir déi méi genee „surface géométrique“ aus der Lëscht vum Kadaster anzesetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:34, 27. Jul. 2026 (UTC) :Moien, :m. M. no mécht et wéineg Sënn bei den 'historeschen' Donnéeën ze bleiwen, well se jo ongenee / falsch sinn. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 17:50, 27. Jul. 2026 (UTC) :Ech schléisse mech dem Mobby 12 un. Wann et méi genau Zuele gëtt, wier et schued, se net ze berücksichtegen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:48, 27. Jul. 2026 (UTC) Fir déi aktuell 100 Gemenge goufen d'Flächen op der Basis vun der Kadaster-Lëscht vun 2024 op Wikidata à jour gesat an an de Gemengen-Artikele gouf <code>|Fläch = ...</code> geläscht, sou datt de Wikidata-Wäert ugewise gëtt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:17, 8. Aug. 2026 (UTC) :Topp! | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 19:57, 8. Aug. 2026 (UTC) == „Project Streaks“ – nei Säit mat Statistiken == Salut, ech hu viru kuerzem eng flott Säit vun [[:meta:User:Msz2001]] entdeckt, wou ee pro Wikipedia-Versioun Statistiken iwwer Benotzer mat deene längsten onënnerbrache Serië vun Deeg mat mindestens enger Ännerung oder enger neier Säit (am Artikelnummraum oder insgesamt) gesi kann. Ech hunn natierlech direkt gefrot, ob et méiglech wier, d'lbwiki derbäizesetzen, an dat gouf direkt ëmgesat ^_^ <br /> :https://project-streaks.toolforge.org/lbwiki.html<br /> --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:49, 5. Aug. 2026 (UTC) == Linke sammelen, fir Bicher mat hirer ISBN ze sichen == Déi meeschte kenne villäicht d'Spezialsäit [[Spezial:Bicher mat hirer ISBN sichen]], op déi ee kënnt, wann een op en ISBN-Link klickt, wéi zum Beispill {{#isbn:9782919964406}}. Den Inhalt vun där Spezialsäit kann een op der neier Säit [[Wikipedia:{{MediaWiki:Booksources}}]] upassen. Ech hu do lo mol dat éischtbescht u Linken dropgesat, wat mer agefall ass, mee jidderee soll sech invitéiert fillen, fir do Internetsäiten derbäizesetzen oder erofzehuelen (oder de Formatage an den Text vun der Säit ze verschéineren), fir datt déi Spezialsäit esou nëtzlech wéi méiglech gëtt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:10, 10. Aug. 2026 (UTC) :Fir den Historique: Virdru gouf dat hei op der Spezialsäit ugewisen (ouni datt ech enzwousch de Quelltext fonnt hätt): :<blockquote>Hei ass eng Lëscht mat Linken op Internetsäiten, déi nei a gebraucht Bicher verkafen. Do kann et sinn, datt Dir méi Informatiounen iwwer déi Bicher fannt, déi Dir sicht.<br/><nowiki>[http://www.abebooks.de/servlet/BookSearchPL?ph=2&isbn=MAGICNUMBER abebooks.de]</nowiki><br/><nowiki>[https://www.amazon.de/gp/search/field-isbn=MAGICNUMBER amazon.de]</nowiki><br/><nowiki>[http://www.buch.de/shop/home/suche/?sswg=BUCH&sq=MAGICNUMBER buch.de]</nowiki><br/><nowiki>[http://www.ubka.uni-karlsruhe.de/kvk.html?SB=MAGICNUMBER Karlsruher Virtueller Katalog (KVK)]</nowiki><br/><nowiki>[http://www.lob.de/cgi-bin/work/suche?flag=new&stich1=MAGICNUMBER Lehmanns Fachbuchhandlung]</nowiki></blockquote> :--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:11, 10. Aug. 2026 (UTC) ::Moien, e Link zu engemm Verbondskatalog vu Bibliothéiken (z.B. a-z.lu) wier och nëtzlech, wann ee wëll gewuer ginn, ob een dat Buch iergendwous liesen oder ausléine kann. Da misst een den Text am Ufank e bëssen differenziéieren ("Fir ze kucken, ob a wou dëst Buch zu Lëtzebuerg ze fannen ass, kuckt op a-z.lu.") --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 07:23, 27. Aug. 2026 (UTC) :::Salut, a-z.lu ass ënner [[Wikipedia:Bicherreferenzen]] opgelëscht, mee du kanns den Text do awer upassen, wéi s de wëlls. (Den Auzuch hei uewe war just déi al Säit, net déi aktuell). --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 07:37, 27. Aug. 2026 (UTC) == PDF-Symbol hanner PDF-Linken == Salut, ech hu mat [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki:Common.css&oldid=2701794 dëser Ännerung] vu [[MediaWiki:Common.css]] bewierkt, datt hanner PDF-Linken erëm kleng PDF-Symboler stoe kommen. Souwäit ech dat novollzéie kann, ass dat fréier gaangen, mee an der Benotzeruewerfläch ''Vector (2022)'', dem aktuelle Standard, hat et net méi geklappt. Falls iergendengem eppes opfält, wou eppes mam Affichage vum PDF-Symbol net stëmmt oder eent ugewise gëtt, wou kee soll sinn, oder ëmgedréint, oder einfach nëmmen ee Verbesserungsvirschléi huet, sot gäre Bescheed. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:21, 18. Aug. 2026 (UTC) :Salut, :dat ass eng gutt Saach. Dat eenzegt wat mech e bëssi stéiert, ass datt d'Symbol "al" ausgesäit, wéi eng .png Versioun. Mee ech denken net, datt ee vun der lb. Wiki en Afloss op de Fichier huet. Ech kenne mech nach net genuch aus. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 21:02, 24. Aug. 2026 (UTC) ::Dach, dach, op [[MediaWiki:Common.css]] steet an der Zeil 663 ::<syntaxhighlight lang="CSS"> background: url("//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/23/Icons-mini-file_acrobat.gif") no-repeat right; </syntaxhighlight> ::Do kann een all Fichier vu Wikimedia Commons asetzen, deen engem gefält; fir déi richteg URL ze kréien, muss ee just op Commons op d'Bild klicken an dann den entspriechenden Deel vun der URL kopéieren. Bspw. fir [[:commons:File:Icons-mini-file_pdf.svg]] kréien ech <code><nowiki>https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cb/Icons-mini-file_pdf.svg?utm_source=commons.wikimedia.org&utm_campaign=index&utm_content=original</nowiki></code>, dann nach d'UTM-Trackeren eraus et voilà: <code><nowiki>https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cb/Icons-mini-file_pdf.svg</nowiki></code>. Nieft der SVG-Versioun gëtt och eng PNG-Versioun [[:commons:File:Icons-mini-file acrobat.png]]. Eppes, wat mech – a villäicht just mech? – awer bei alle stéiert, ass, datt e klenge wäisse Bord ronderëm de Pabeier ass, deen am däischtere Modus net gutt ausgesäit (awer am helle Modus net siichtbar ass). Oppe fir Virschléi, soss iwwerleeën ech mer deemnächst eppes. Ännere kann dat just een [[WP:Interface-Administrateuren|Interface-Admin]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:57, 26. Aug. 2026 (UTC) :::Stëmmt, mee well et jo bei deenen zwee ass, gesäit den .svg-Fichier dann trotzdeem méi propper aus wéi de .png-Fichier. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:16, 30. Aug. 2026 (UTC) ::::Ech hunn d'Zeil lo op <syntaxhighlight lang="css">background: url("//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cb/Icons-mini-file_pdf.svg") no-repeat right;</syntaxhighlight> gesat. Ech denken, dat miss lo ok ausgesinn (et kéint een och um <code>padding: 8px 18px 8px 0;</code> nach eppes ännere fir d'Ofstänn uewen, riets, ënnen a lénks falls dat net optimal ass). -[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:48, 30. Aug. 2026 (UTC) :::::Sou gesäit et besser aus. D'Ofstänn ze änneren ass vläit nëmme Gepiddels. Mee sou ass et schonn topp. Merci! | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:52, 30. Aug. 2026 (UTC) == Ofstëmmung: Konfiguratioun fir „linktrail“ (Wikilinken) == Salut,<br/>wéi déi meeschte wësse wäerten, kann een <code><nowiki>[[Astronaut]]en</nowiki></code> amplaz vun <code><nowiki>[[Astronaut|Astronauten]]</nowiki></code> schreiwen, fir de Wikilink [[Astronaut]]en ze kréien. Allerdéngs klappt dat a verschiddene Fäll, wou Buschtawen diakritesch Zeechen hunn, aktuell net, wéi z.&nbsp;B. bei <code><nowiki>[[Miwwel]]stéck</nowiki></code>, wat [[Miwwel]]stéck gëtt. Techneschen Hannergrond: Op https://raw.githubusercontent.com/wikimedia/mediawiki/master/languages/messages/MessagesLb.php kann ee mat <code>$linkTrail</code> definéieren, wat fir eng Zeechen hannert dem <code><nowiki>]]</nowiki></code> vun engem Wikilink nach mat an den Affichage vum Wikilink geholl ginn. Well dee Parameter fir Lëtzebuergesch aktuell net gesat ass, applizéiert sech dee vun der ''fallback''-Sprooch Däitsch. Do steet op https://raw.githubusercontent.com/wikimedia/mediawiki/master/languages/messages/MessagesDe.php <code>$linkTrail = '/^([äöüßa-z]+)(.*)$/sDu';</code>. Dowéinst klappt et och mat de Buschtawen <code>äöüß</code> (z.&nbsp;B. <code><nowiki>[[Astronaut]]enübung</nowiki></code> → [[Astronaut]]enübung), awer net mat <code>âàçëéêèïîôû</code> etc. Fir dat ze änneren, proposéieren ech fir op [https://phabricator.wikimedia.org Phabricator] ze froen, datt op MessagesLb.php d'Zeil <pre>$linkTrail = '/^([äâàçëéêèïîöôüûßa-z]+)(.*)$/sDu';</pre> derbäigesat gëtt. Wéi fir all Fro fir d'Konfiguratioun vun engem Site ze änneren ass virdrun eng Ofstëmmung néideg. Falls een nach gäre Buschtawen an d'Lëscht opgeholl wëll hunn, sot Bescheed. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:58, 24. Aug. 2026 (UTC) UPDATE: Ech hunn uewen nach d'Buschtawen <code>â</code> an <code>î</code> derbäigesat, well den <code>â</code> theoreetesch an engem Linktrail virkomme kéint an den <code>î</code> tatsächlech a Linktrails virkënnt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:11, 30. Aug. 2026 (UTC) :{{Pro}}, well et mäin eegene Virschlag ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:59, 24. Aug. 2026 (UTC) :{{Kommentar}}: Ech weess, datt et de „linktrail“ gëtt, hunn awer de Sënn an Zweck nach ni verstanen… wann ech e Link nämlech am Visual Editor setzen, gëtt souwisou <code><nowiki>[[Astronaut|Astronauten]]</nowiki></code> geschriwwen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:20, 24. Aug. 2026 (UTC) ::Et schreift sech méi séier an et liest sech méi flësseg am Wikitext. ::Fir de Visual Editor mag déi Funktioun keng Roll spillen, mee dee gouf op der lbwiki 2026 just fir 17&nbsp;% vun den Ännerunge benotzt (Source: https://lb.wikiscan.org/?menu=tables&submenu=tags&type=user; fir d'Taggen: [[Spezial:Taggen]]). ::Mat anere Wierder ginn déi meeschten Ännerungen also (nach ëmmer) am Wikitext gemaach. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:25, 24. Aug. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} Dee Moment, wou ech dat hei schreiwen, gëtt et nach ëmmer [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?search=insource%3A%2F%5C%5D%5C%5D%5Ba-z%5D*%5B%C3%A0%C3%A7%C3%AF%C3%AE%C3%B4%C3%BB%C3%A9%C3%A8%C3%AB%C3%AA%5D%2B%5Ba-z%5D*%2F&title=Spezial%3ASichen&profile=advanced&fulltext=1&ns0=1&ns1=1&ns2=1&ns3=1&ns4=1&ns5=1&ns6=1&ns7=1&ns8=1&ns9=1&ns10=1&ns11=1&ns12=1&ns13=1&ns14=1&ns15=1&ns828=1&ns829=1 747 Säiten], wou e Wikilink net richteg ugewise gëtt, wéinst dem Problem, deen ech hei ze léise probéieren (de Link brauch eng Zäitche fir ze lueden, well d'Sich dauert). :Den [[WP:AWB|AWB]] huet och d'Gewunnecht als ''general fixes'' Kontraktiounen à la <code><nowiki>[[a|ab]]</nowiki></code> → <code><nowiki>[[a]]b</nowiki></code> virzeschloen (cf. [[:en:Wikipedia:AutoWikiBrowser/General fixes#Simplify links (SimplifyLinks)]]). Wee beim Gebrauch vum AWB net oppasst, kann also onverhofft därer Wikilinkproblemer mat diakriteschen Zeechen nei aféieren. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:38, 24. Aug. 2026 (UTC) :{{Pro}} okee dann. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:56, 24. Aug. 2026 (UTC) :{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 20:57, 24. Aug. 2026 (UTC) :{{Pro}} | [[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 21:20, 24. Aug. 2026 (UTC) :{{Pro}} | [[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 08:09, 27. Aug. 2026 (UTC) :{{Kommentar}} Ech hunn elo den Ticket {{Phabricator|T436446}} opgemaach. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:20, 30. Aug. 2026 (UTC) == Wiki Loves Monuments Belsch a Lëtzebuerg 2026 == Wéi der villäicht schonn duerch de Banner matkritt hutt, huet de Fotosconcours [[:commons:Event:Wiki_Loves_Monuments_Belgium/2026/lb|Wiki Loves Monuments Belsch a Lëtzebuerg 2026]] haut ugefaangen a geet bis den 30. September. Op der verlinkter Säit<ref>Déi ech de Moie ''vite fait'' iwwersat hunn an déi dowéinst gäre korrekturgelies däerf ginn.</ref> gëtt et och ee Knäppchen, fir Fotoe vu Lëtzebuerg eropzelueden. Op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] – respektiv de Gemengenënnersäiten – gesäit een, wat fir klasséiert Monumenter mer hunn a virun allem, wou nach Fotoe feelen, déi een dann am Kader vu ''Wiki Loves Monuments'' eropluede kann. Op der [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]] war dovunner rieds gaangen, datt Lëtzebuerg bei ''Wiki Loves Monuments'' vun der belscher Campagne mat ofgedeckt gëtt a wéi een dat op der lbwiki méi visibel maache kéint. A mengen Ae geet et duer, datt op der lbwiki de Banner geschalt gëtt, deen op déi belsch-lëtzebuergesch Campagne weiderleet (an datt et hei um Stamminee nach eng Kéier ernimmt ass). Ween awer nach aner Virschléi huet: Gären! <references /> --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 08:08, 1. Sep. 2026 (UTC) : Moien, flott dass eis Noperen eis weiderhin mat duerchhuelen. Méi wéi dee Banner muss mMn net sinn. Wann ee vun eis Loscht huet, kann e sech bei hinne mellen als Kontakt, a fir ze soen, mir kéinte gäer en A drop halen, wann et drop ukéim, déi 'richteg' klasséiert Monumenter vun den net-klasséieren (wéi de Palais, der d'Kathedral...) z'ënnerscheeden. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 16:51, 2. Sep. 2026 (UTC) == Buergermeeschteren == Moien, wéi Der vläicht scho gesinn hutt, hunn ech op der Haaptsäit als "aktuelle WikiProjet" d'Theema ''Buergermeeschteren'' agesat, an [[Wikipedia:WikiProjet Buergermeeschteren|eng Projetsäit dozou gezwafft]]. Déi "al" hunn ech eraousgeholl, well sech do scho méi laang net méi vill geréiert huet, fir mol en neie Projet ze lancéieren. 'T geet drëms dass zu all Gemeng am Land all Buergermeeschteren, déi et do mol gouf, am Artikel zu der Gemeng ze fanne sinn (Kapitel "Politik"). D'Iddi ass, datt sech doduerch - ausser dem "haarde Kär" hei - och vläicht lokalhistoresch intresséiert Leit ugesprach fillen, an do mathëllefe kéinnten. D'Hemmschwell, eppes eng éischt Kéier hei ze schreiwen, dierft bei enger Lëscht vun Nimm hoffentlech niddreg genuch sinn. Ma natierlech dierf och soss jidderee sech beruff fillen, z.B. Gemengen ze kontaktéieren, d'Veräinsbroschüren an d'Zeitungen op eLuxemburgensia ze duerchwullen, asw. -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:00, 15. Sep. 2026 (UTC) --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:06, 15. Sep. 2026 (UTC) :Eng tipptopp Saach, och fir en Iwwerbléck ze hunn, wou d'Buergermeeschteren nach net vollstänneg sinn. :Mat e bëssen enger anerer Zilsetzung, awer thematesch nobäi an dowéinst villäicht hei derwäert ernimmt ze ginn, hunn ech op [[Benotzer:Volvox/Buergermeeschteren]] eng Tabell (an e Link op eng SPARQL-Requête) gesat, fir d'Maintenance vun den aktuelle Lëtzebuerger Buergermeeschteren op Wikidata ze maachen. Déi sinn nämlech bei wäitem net sou aktuell wéi eis [[:Kategorie:Schabloune Buergermeeschteren|Schablounen]] an en plus ginn se op zwou onofhängeg Manéiere modeléiert. Wikidata-Buergermeeschtere speisen net nëmmen all méiglech Wikipedia-Sproochversiounen, mee och Govdirectory (cf. https://www.govdirectory.org/luxembourg/). Dohier amuséieren ech mech ''peu à peu'', déi aktuell Buergermeeschteren richteg anzedroen, an der Hoffnung, bis déi nächst Wale fäerdeg ze sinn ;) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:16, 15. Sep. 2026 (UTC) ::Sounds good! No der Wal ass virun der Wal, wéi se soen... --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:06, 15. Sep. 2026 (UTC)-- == Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges == ''(Apologies for posting in English. You can help by translating it)'' Hello, I’m Danny from [[:en:w:Wikimedia_Deutschland|Wikimedia Deutschland’s]] [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] team.<br/> We have been investigating and examining how Wikidata’s use in the [[Special:RecentChanges]] and [[Special:Watchlist]] pages can be made to be more useful, or less ‘noisy’ (fewer edits that have little value to the reader). We are currently exploring to make a change in the volume and the type of Wikidata edits that appear in these pages, and '''we need your feedback''' to help us ensure this is a positive change for the Wikis and won’t disrupt your workflows.<br/> Language links are also known as sitelinks or interlanguage links and describe when a Wikidata item is connected to a Wiki, adding it to the language dropdown tool for other connected Wikis. [[File:Types of Lang Link changes.png|x350px|frame|A variety of "Language Link" edits as seen in the Recent Changes feed]] The request for feedback is whether you support the removal of these language link edits from the Recent Changes and Watchlist feed, or would you oppose such a change and if so, why? Please share you thoughts on the dedicated '''[[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|metawiki Talk page]]'''. Further information about this change: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Hide_Language_Link_edits]] Thank you for any participation or feedback you give, -- [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|User:Danny Benjafield (WMDE)]] 15:26, 21. Sep. 2026 (UTC) (Diese Nachricht wurde an [[:Wikipedia:De Staminee]] gesendet und wird aufgrund einer Weiterleitung hier veröffentlicht.) <!-- Message gouf vum User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&oldid=31067433 benotzt huet--> == Wikidata Sitelink changes in Recent Changes and Watchlist == ''(Apologies for cross-posting in English, translating it will help spread the message)'' Earlier last month, all Wikis were contacted for feedback on our proposal to remove language link changes, this change has already been deployed to Wikisource, Wikibooks, Wikivoyage, Wikiquote, Wikiversity and Wiktionary. The same change is now being rolled out globally to all Wikipedias on '''October 13, 07:00 UTC'''. Editors will no longer see notifications after this time on their [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] and [[Special:Watchlist|Watchlist]] when a link to ''another'' language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item (it does not affect language link notifications to the home wiki). There will then be a two-week monitoring period to observe if a reduction of high-volume but low-value notifications takes place, or if higher-value changes become easier to identify. Editors who rely on these notifications should be aware of the change and can share feedback or concerns on the Wikidata For Wikimedia [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|Projects talk page]].<br/> Wikidata's own Recent Changes page is not affected as it serves as the repository for these changes. Please reach out if you have any questions, or if your wiki would like to opt-out, thank you! -- [[User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User_talk:Danny_Benjafield_(WMDE)|talk]]) sent via [[Benotzer:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Benotzer Diskussioun:MediaWiki message delivery|Diskussioun]]) 09:28, 9. Okt. 2026 (UTC) (Diese Nachricht wurde an [[:Wikipedia:De Staminee]] gesendet und wird aufgrund einer Weiterleitung hier veröffentlicht.) <!-- Message gouf vum User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&oldid=31142775 benotzt huet--> == Schabloun:Info Benotzersäit == Salut, ech proposéieren, fir d'[[Schabloun:Info Benotzersäit]] net méi op eidele Benotzersäiten ze benotzen a besteeënd Benotzersäite mat just där Schabloun ze läschen. De Problem ass deen heiten: Wann ee Benotzer eng Benotzersäit op [[:meta:|Meta-Wiki]] huet, awer keng lokal Benotzersäit, da gëtt d'Benotzersäit vu Meta-Wiki automatesch op der lokaler Wiki ugewisen (mam Hiweis „Wat Dir op dëser Säit gesitt, gouf vu(n) <nowiki>https://meta.wikimedia.org/wiki/User:…</nowiki> kopéiert.“ ënnen op der Säit). Wa mir awer elo mat <code><nowiki>{{Info Benotzersäit}}</nowiki></code> eng lokal Benotzersäit uleeën, da gëtt déi (eventuell vill méi informativ) Meta-Wiki-Benotzersäit net ugewisen an et mierkt een net mol, ob et se gëtt. Ech ginn dovun aus, datt keen d'Schabloun do op déi lokal Benotzersäit setze geet, wou ee schonn eng Meta-Wiki-Säit gesäit, mee et ka virkommen, datt e Benotzer keng Meta-Wiki-Säit huet, hei d'Schabloun op seng lokal Säit kritt a sech spéider eng Meta-Wiki-Säit uleet, ouni datt mir eppes dovunner matkréien. A fir datt dat kee reng hypotheetescht Argument bleift, hunn ech mech ameséiert ze kucken, ob dat scho virkomm ass, an déi heite Fäll fonnt, wou eng Meta-Wiki-Benotzersäit duerch eis Schabloun:Info Benotzersäit cachéiert gëtt: * [[Benotzer:Falk22]] → op Meta-Wiki: [[:meta:User:Falk22]] * [[Benotzer:Jackie SMG]] → op Meta-Wiki: [[:meta:User:Jackie SMG]] * [[Benotzer:Kent Wang]] → op Meta-Wiki: [[:meta:User:Kent Wang]] * [[Benotzer:LuxembourgLover]] → op Meta-Wiki: [[:meta:User:LuxembourgLover]] Méi subjektiv: A mengen Aen e positiven Nieweneffekt wier och, datt dann de Benotzernumm an de rezenten Ännerunge rout bleiwe géif, wat ech nëtzlech fannen, fir besser ze erkennen, wou een ënnerwee ass, deen eventuell nach méi nei oder net sou oft op der lbwiki ënnerwee ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:39, 4. Nov. 2026 (UTC) :Hello, I do not speak Luxembourgish, so I am responding in English. I am not quite sure what is being discussed or why I am being mentioned; I also don’t know whether this is meant in a positive or negative way. Could you please provide an explanation? Thank you very much. [[Benotzer:Jackie SMG|Jackie SMG]] ([[Benotzer Diskussioun:Jackie SMG|Diskussioun]]) 21:13, 4. Nov. 2026 (UTC) ::Hi. I suggested to stop using the template {{tl|Info Benotzersäit}} on empty user pages and delete user pages that only contain this template. The reason is that this suppresses existing [[:meta:|Meta-Wiki]] user pages on lbwiki. I mentioned your user page alongside three others to demonstrate that this problem actually occurs, i.e. your lbwiki user page contains only <code><nowiki>{{Info Benotzersäit}}</nowiki></code> and thus we don't see your much more informative Meta-Wiki user page here. ::In short, I just mentioned your user page as an example why we should change our use of {{tl|Info Benotzersäit}}. ::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:36, 4. Nov. 2026 (UTC) :::Oh, thank you very much. I’m glad it didn’t turn out to be anything negative for me, though it’s clearly a very negative issue for you that you’ll need to resolve. I wish you luck and hope everything goes great for you. [[Benotzer:Jackie SMG|Jackie SMG]] ([[Benotzer Diskussioun:Jackie SMG|Diskussioun]]) 21:39, 4. Nov. 2026 (UTC) :Ech hunn déi véier lokal Benotzersäiten uewe geläscht a maache mech drun och déi vun anere Benotzer, déi (nach) keng Meta-Wiki-Benotzersäit hunn, ze läschen, vue datt ech kee Géigewand kritt hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:31, 6. Nov. 2026 (UTC) * {{0}}{{pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 17:14, 6. Nov. 2026 (UTC) :Ech hunn elo exakt déi Säite geläscht, op deene just <nowiki>{{Info Benotzersäit}}</nowiki> an héchstens nach eng Signatur oder en horizontale Stréch stoung, an déi keng Ënnersäit(en) haten. Ausserdeem hunn ech op der Dokumentatiounssäit [[Schabloun:Info Benotzersäit/doc]] geschriwwen an erkläert, datt a firwat ee keng Benotzersäite just mat där Schabloun uleeë soll. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:33, 6. Nov. 2026 (UTC) ==Wikidata== Moien, eng kleng Informatioun fir d'Fane vu Wikidata: D'Datumme ginn nees komesch ugewisen z.B. opder Säit [[Lothaire II. vu Loutrengen]]. an zwar an dësem Format: Bestuet mat Teutberga (0855 – 8.8.0869). Wat leeft do nees schif? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:20, 6. Nov. 2026 (UTC) :Ech huelen un, datt dat um [[Modul:LifePartner]] vum @[[Benotzer:Soued031|Soued031]] läit, mee aus dem Stand eraus gesinn ech net, wat do eventuell schif geet. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:35, 6. Nov. 2026 (UTC) ::Dat wat schif geet, ass datt Datummer falsch ugewisse ginn. Ass dann elo rezent eppes un deem [[Modul:LifePartner]] geännert ginn, well bis virun e puer Deeg ass jo nach richteg ugewise ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:02, 6. Nov. 2026 (UTC) :::Déi eenzeg rezent Ännerung um Modul war, datt de Mobby 12 Espace ronderëm de Stréch tëscht den Datummer gesat huet. :::Ech hunn op der Säit [[Lothaire II. vu Loutrengen]] de Cache eidel gemaach (andeems ech <code>?action=purge</code> hannert d'URL gesat hunn) a lo gëtt och de Schlussdatum ugewisen. Déi entspriechend Ausso hues de haut réischt op Wikidata derbäigesat an do schéngt dann den Artikel hei nei gerendert ginn ze sinn, wou den Ufanksdatum scho gesat war, de Schlussdatum awer nach net. Ech hu soss keen Artikel mat deem Problem fonnt (awer lo och net ganz laang gesicht). :::Wat par contre awer net gutt ass, ass den Affichage vum Joer mat Nulle vir, dat misst een dann am Modul ännere goen (wann ee bis verstanen huet, wéi...). --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:19, 6. Nov. 2026 (UTC) :::::Wat par contre awer net gutt ass, ass den Affichage vum Joer mat Nulle vir. Et ass eeben dat wat ech wollt soen. Ech hat jo och d'Beispill derbäigesat (0855 – 8.8.0869) Ech hat geduecht dat kéint da jiddereen direkt verstoen. Hei nach e Beispill aus dem Artikel [[Charles de Plakkapp]] : Bestuet mat Irmentrud vun Orléans (13.12.0846 – ), Richildis von der Provence (22.1.0870 – ) a beim [[Louis II. vu Frankräich]] : Bestuet mat Ansgard vu Burgund (0862 – ), Adelheid vum Frioul (0875 – ) . ::::Ech gesinn och net an, firwat datt, wann an engem Artikel sou eppes ugewise gëtt, et an aneren anescht soll sinn. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:49, 6. Nov. 2026 (UTC) Moien, ass verbessert :). Wikidata weist Nulle vir bei de Joren. Firwat? Keng Anung mä dat kënnt net méi vir no der Ännerung am [[Modul:LifePartner]]. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 09:36, 7. Nov. 2026 (UTC) :Merci! (Ech hat beim urspréngleche Kommentar hei iwwersinn, datt et ëm d'Null geet; ech hat just gemierkt, datt am Artikel just een Datum stoung, obwuel et der op Wikidata zwee waren.) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:19, 7. Nov. 2026 (UTC) p2doux155fkf9jmka2jqmtxkxl2hucs 0 77592 2714967 2226649 2026-11-07T20:10:12Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714967 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Cerreto di Spoleto | Numm an der Landessprooch = | Wopen = CerretoDiSpoletoWopen.gif |lat_deg= 42|lat_min= 49|lat_sec= 0 |lon_deg= 12|lon_min= 55|lon_sec= 0 | Regioun = Umbrien | Provënz = Perugia | Provënzkennzeechen = PG | Fläch = 74.79 | Héicht = 557 | istat = 054010 }} '''Cerreto di Spoleto''' ass eng italieenesch Uertschaft a Gemeng an der [[Provënz Perugia]], Regioun [[Umbrien]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20100726144941/http://www.comune.cerretodispoleto.pg.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] kda094snomvawuj0qsmqhy5w1jitg2u 0 77607 2714960 2223228 2026-11-07T19:20:55Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714960 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Attigliano | Numm an der Landessprooch = | Wopen = AttiglianoWopen.gif |lat_deg= 42|lat_min= 31|lat_sec= 0 |lon_deg= 12|lon_min= 18|lon_sec= 0 | Regioun = Umbrien | Provënz = Terni | Provënzkennzeechen = TR | Fläch = 10.45 | Héicht = 95 | istat = 055006 }} '''Attigliano''' ass eng italieenesch Uertschaft a Gemeng an der [[Provënz Terni]], Regioun [[Umbrien]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20070904225314/http://www.comune.attigliano.tr.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] 7ani8jg1inviqhj1fkl6uz66au92t9d 0 77642 2714963 2225078 2026-11-07T19:34:16Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714963 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Belmonte in Sabina | Numm an der Landessprooch = | Wopen = BelmonteInSabinaWopen.gif |lat_deg= 42|lat_min= 19|lat_sec= 4 |lon_deg= 12|lon_min= 53|lon_sec= 34 | Regioun = Latium | Provënz = Rieti | Provënzkennzeechen = RI | Fläch = 28 | Héicht = 756 | istat = 057005 }} '''Belmonte in Sabina''' ass eng italieenesch Uertschaft a Gemeng an der [[Provënz Rieti]], Regioun [[Latium]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20101021225550/http://www.comune.belmonteinsabina.ri.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] q2xeqs6wylc65ygepirsjyrfmzyda1a 0 79301 2715002 2419827 2026-11-07T23:06:31Z Robby 393 + Detailer esou wéi am Artikel iwwer déi 2 Persounen 2715002 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Familljennumm}} '''Schmidt''', vum däitsche Wuert fir [[Schmadd]], ass en heefege Familljennumm. 1930 hunn 73 Leit zu Lëtzebuerg sou geheescht<ref>Institut Grand-ducal, Section de linguistique, de folklore et de toponymie: ''Geographie der Luxemburger Familiennamen (nach der Volkszählung von 1930).'' Beiträge zur luxemburgischen Sprach- und Volkskunde Nr. XVIII. Luxemburg 1989.</ref>, wou d'Variant [[Schmit]] méi heefeg ass. Follgend Persounen heeschen ë.&nbsp;a. sou: * [[Arno Schmidt]] (1914-1979), däitschen Auteur * [[Bernhard Schmidt (Optiker)|Bernhard Schmidt]] (1879 - 1935), däitschen Optiker * [[Boris Schmidt]] (* 1983), lëtzebuergesche Kontrabassist, Saxophonist a Pianist * [[Eric Schmidt (Handballspiller)|Eric Schmidt]] (* 1981), lëtzebuergeschen Handballspiller * [[Erik Schmidt (Volleyballspiller)|Erik Schmidt]] (* 1976), däitsch-lëtzebuergesche Volleyballspiller * [[Guy Schmidt]] (1932-2015), lëtzebuergesche Foussballspiller * [[Helmut Schmidt]] (1918-2015), däitsche Politiker. *[[Johann Friedrich Julius Schmidt]] (1825-1884), däitschen Astronom.a Geolog * [[Maarten Schmidt]] (1929-2022), hollänneschen Astronom == Kuckt och == *[[Schmit]], [[Schmitt]], [[Schmitz]], [[Schmietz]], [[Smith]], asw. {{Referenzen}} 1evx05zkauzrloah61skt41kjoa3u2j 0 84713 2715004 2703423 2026-11-07T23:12:47Z Robby 393 /* Gestuerwen */ [[:Guy Schmidt]] 2715004 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} [[Fichier:Berlaymont, Brussels.jpg|thumb|200px|Callicot fir d'Aféiere vum Euro a Litauen ze begréissen.]] [[Fichier:Sodelovanje Slovenske vojske pri podpori Policije - fotoreportaža Rigonce, Dobova, Brežice 11.jpg|thumb|300px|Flüchtlingen um Wee fir a Westeuropa, ënnerwee a Slowenien (Okt. 2015).]] D'Joer '''2015''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == [[Fichier:Je suis Charlie Strasbourg 7 janvier 2015.jpg|thumb|Solidaritéitsmanifestatioun, de 7.1., fir d'Affer vun den Attentater zu Paräis.]] === Europa === * ''uechter d'Joer'': [[Flüchtlingskris an Europa 2015|Honnertdausende vu Flüchtlingen]] (1,6 Millioune bis Enn Dezember) aus de Krisegebitter ronderëm d'[[Europäesch Unioun]] froen Asyl an enger Rëtsch vu Memberlänner (dovun 1 Millioun an Däitschland) un a stellen dës viru grouss Erausfuerderungen. * {{1. Januar}}: [[Litauen]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] als Wärung an. * {{7. Januar}}: Bei engem Attentat op d'Redaktioun vun der franséischer satirescher Zeitung ''[[Charlie Hebdo]]'' zu [[Paräis]] kommen 12 Leit ëm d'Liewen. Deen Dag drop bréngt e Kompliz 3 Leit an engem jiddesche Supermarché ëm; hien, wéi och déi zwéin aner Attentäter, ginn am spéiden Nomëtte vun der Police erschoss. * [[11. Januar]]: 4 bis 5 Millioune Leit manifestéieren a Frankräich ënner dem Slogan ''Je suis Charlie'' hiert Matgefill mat den Attentatsaffer a fir Meenungsfräiheet, et gëtt Dosende vu änleche Manifestatiounen uechter d'Welt. * [[11. Januar]]: D'[[Kolinda Grabar-Kitarović]] gewënnt am 2. Tour vun de Presidentewalen a [[Kroatien]]. * [[25. Januar]]: Bei de virgezunnene Parlamentswalen a [[Griicheland]] kritt dem [[Alexis Tsipras]] seng Lénkspartei Syriza déi meescht Stëmmen; hie gëtt deen Dag drop als Premierminister an enger Koalitioun mat den nationalkonservativen ''Anexartiti Ellines'' vereedegt. * [[31. Januar]]: De [[Sergio Mattarella]] gëtt zum neie Staatspresident vun [[Italien|Italie]] gewielt. * [[18. Februar]]: De [[Prokopis Pavlopoulos]] gëtt zum neie President vu Griicheland gewielt. En trëtt säin Amt den [[13. Mäerz]] un. * {{1. Mäerz}}: Dem [[andorra]]nesche Premierminister [[Antoni Martí]] seng Partei ''Demòcrates per Andorra'' kritt bei de Parlamentswalen d'absolut Majoritéit. *{{0}}1. Mäerz: Parlamentswalen an [[Estland]]. Ministerpresident gouf erëm den [[Taavi Rõivas]]. * [[12. Mäerz]]: Déi [[Island|islännesch]] Regierung zitt d'Kandidatur vun hirem Land fir Member vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]] ze ginn, zeréck. * [[24. Mäerz]]: De Kopilot vun engem [[Airbus A320]] vun der [[Germanwings]] léisst um Fluch vu [[Barcelona]] op [[Düsseldorf]] an de franséischen [[Alpen]] de Fliger express an e Bierg knuppen; mat him stierwen all déi 149 aner Leit u Bord. * {{7. Mee}}: Bei de Parlamentswalen am [[Vereenegt Kinnekräich|Vereenegte Kinnekräich]] gewënnt d'[[konservativ Partei (Groussbritannien)|Konservativ Partei]] ënner dem [[David Cameron]] d'absolut Majoritéit. * [[24. Mee]]: Den [[Andrzej Duda]] gewënnt d'Presidentschaftswalen a [[Polen]]. Hie gëtt de [[6. August]] vereedegt. * [[29. Mee]]: No de Parlamentswale vum [[17. Abrëll]] a [[Finnland]] gëtt de [[Juha Sipilä]] neie Premierminster. * {{5. Juni}}: De [[Raimonds Vējonis]] gëtt vum Parlament zum neie President vu [[Lettland]] gewielt an den [[8. Juli]] vereedegt. * [[28. Juni]]: No de Parlamentswalen an [[Dänemark]], den [[18. Juni]], gëtt de [[Lars Løkke Rasmussen]] als neie Premierminister vun enger minoritärer rietsliberaler Regierung vereedegt. * [[20. September]]: D'[[Syriza]]-Partei gewënnt op en Neits déi virgezunne Parlamentswalen a Griicheland. * [[24. September]]: De [[Puente de la Constitución de 1812]] zu [[Cadiz]] gëtt ageweit. * {{4. Oktober}}: Bei de Parlamentswalen a [[Portugal]] bleift d'Mëtt-riets-Alianz ''Portugal à Frente'' vum [[Pedro Passos Coelho]] senger PSD an der CDS-PP déi Stäerkst, hat awer net d'Majoritéit am Parlament. Den 11. November entzéien d'Oppositiounsparteien als Lénksblock der Regierung d'Vertrauen, an de Coelho trëtt zeréck. De [[25. November]] gëtt de [[António Costa]] zum neie Premierminister ernannt. * [[11. Oktober]]: Den [[Alexander Lukaschenko]] gëtt bei de Presidentschaftswalen a [[Wäissrussland]] erëmgewielt. * [[18. Oktober]]: Parlamentswalen an der [[Schwäiz]]; d'SVP an d'FDP gewanne Sëtz. * [[25. Oktober]]: Bei de Parlamentswalen a [[Polen]] gewënnt d'Partei ''Recht a Gerechtegkeet'' (PiS), mat der [[Beata Szydło]] un der Spëtzt, d'absolut d'Majoritéit. D'Szydło gëtt de 16. November als nei Premierministesch vereedegt. * {{8. November}}: Parlamentswalen a [[Kroatien]]. * [[13. November]]: Bei terroristeschen Attacken zu [[Paräis]] an zu [[Saint-Denis (Seine-Saint-Denis)]] kommen 130 Leit ëm d'Liewen a ronn 350 gi blesséiert, dovun ee Véirel ganz schwéier. * [[17. November]]: A [[Rumänien]] gëtt de [[Dacian Cioloș]] neie Premierminister, nodeems d'Virgängerregierung no ëffentleche Protester zeréckgetruede war. ====Lëtzebuerg==== * [[1. Januar]]: Den normalen [[TVA]]-Taux gëtt vu 15&nbsp;% op 17&nbsp;% gehéicht. * 1. Januar: Éischt [[Bestietnes]] zu Lëtzebuerg vun enger [[Homosexualitéit|homosexueller]] Koppel.<ref>[https://web.archive.org/web/20150104060916/http://www.wort.lu/de/politik/reform-des-eherechts-henri-und-jean-paul-geben-sich-das-ja-wort-54a55c820c88b46a8ce4e58c ''Henri und Jean-Paul geben sich das Ja-Wort''] op wort.lu den 2. Januar 2015 09:19</ref> * 1. Januar: D'Gemenge [[Gemeng Wolz|Wolz]] an [[Gemeng Eschweiler|Eschweiler]] fusionéieren zu enger vergréisserter [[Gemeng Wolz]]. * [[21. Januar|21.]] a [[26. Januar]]: Mat enger Eenegung an der Chamber op zwou zukünfteg Verfassungsännerungen an engem Accord tëscht dem Staat a 6 Reliounsgemeinschafte gëtt d'Verhältnes tëscht Staat a Reliounen nei gereegelt. * [[29. Abrëll]]: D'[[Union Titus Péiteng]] entsteet mat der Fusioun vum [[CS Péiteng]] an dem [[FC Titus Lamadelaine]]. * [[7. Juni]]: Beim [[Referendum vum 7. Juni 2015|Referendum iwwer de Walalter, d'Auslännerwalrecht an d'Limitatioun vu Regierungsmandater]] sinn eng grouss Majoritéit vun de Wieler (respektiv 80,87&nbsp;%, 78,02&nbsp;% an 69,93&nbsp;%) dergéint, déi aktuell gëlteg Bestëmmungen z'änneren. * [[1. Juli]]: Lëtzebuerg iwwerhëlt turnusgeméiss bis Enn des Joers d'[[Lëtzebuergesch Presidentschaft vum EU-Conseil 2015|Presidence vum Conseil vun der EU]]. * [[14. September]]: D'[[Uni Lëtzebuerg]] fänkt hire reguläre Betrib um [[Cité des sciences, de la recherche et de l'innovation|Campus Belval]] un. * [[23. September]]: Mam leschte Stéck tëscht dem [[Waldhaff]] a [[Luerenzweiler]] gëtt d'[[Nordstrooss]] duerchgängeg fir de Verkéier opgemaach. <gallery> Fichier:Referendum Luxembourg 2015 Posters Knuedler 2.jpg|Referendum vum 7. Juni File:University of Luxembourg.jpg|Maison du Savoir um Belval File:Luxembourg A7 tunnel Stafelter entrée Nord 2014.jpg|Tunnel Stafelter op der A7 </gallery> === Afrika === * [[17. Januar]]: De [[Jean Ravelonarivo]] gëtt Premierminister vu [[Madagaskar]]. * [[29. Mäerz]]: De [[Muhammadu Buhari]] gëtt zum President vun [[Nigeria]] gewielt; hien trëtt säin Amt den 29. Mee un. * [[27. Abrëll]]: Den [[Umar al-Baschir]] gëtt fir d'véiert als President vum [[Sudan]] gewielt. * [[11. Oktober]]: Den [[Alpha Condé]] gëtt bei de Presidentewalen a [[Guinea]] erëmgewielt. * [[25. Oktober]]: Den [[John Magufuli]] gewënnt d'Presidentschaftswalen an [[Tansania]]. * [[29. November]]: De [[Roch Marc Kaboré]] gewënnt d'Presidentschaftswalen am [[Burkina Faso]]. * [[29. Dezember]]: No enger zweejäreger Epidemie erkläert d'[[Weltgesondheetsorganisatioun]] d'[[Guinea|Republik Guinea]] fir [[Ebola]]-fräi.<ref>Weltgesondheetsorganisatioun: [https://web.archive.org/web/20170609082650/http://www.afro.who.int/en/media-centre/pressreleases/item/8252-end-of-ebola-transmission-in-guinea.html ''End of Ebola transmission in Guinea''] (29. Dezember 2015)</ref> === Amerika === * [[4. November]]: No de Parlamentswalen a [[Kanada]] vum 19. Oktober gëtt de [[Justin Trudeau]] neie Premierminister. ==== USA ==== ==== Mëttel- a Südamerika ==== * [[16. Januar]]: Den [[Evans Paul]] gëtt Premierminister vun [[Haiti]]. * {{7. Juni}}: Bei de Parlamentswalen a [[Mexiko]] krut d'Regierungspartei ''Partido Revolucionario Institucional'' vum President [[Enrique Peña Nieto]] déi meeschte Stëmmen. * {{3. September}}: Nom Récktrëtt vum [[Otto Pérez Molina]] gëtt den [[Alejandro Maldonado Aguirre]] als Staatspresident vu [[Guatemala]] vereedegt. * [[6. September]]/[[25. Oktober]]: Parlaments- a Presidentschaftswalen a Guatemala, bei där de [[Jimmy Morales]] mat iwwer 68% gewënnt. * [[22. November]]: De [[Mauricio Macri]] gewënnt am 2. Tour Presidentschaftswalen an [[Argentinien]] (gläichzäiteg ware Parlamentswalen). * 25. Oktober/[[27. Dezember]]: Parlaments- a Presidentschaftswalen an [[Haiti]], bei der den [[Jovenel Moïse]] se gewonnen huet. === Asien === * {{8. Januar}}: De [[Maithripala Sirisena]] gewënnt d'Presidentewalen a [[Sri Lanka]], hie gëtt deen Dag drop vereedegt. * [[25. Abrëll]]: Bei engem Äerdbiewe vun enger Stäerkt vu 7,8 am [[Himalaya]], an e puer Nobiewen déi Deeg drop, kommen iwwer 8.600 Mënschen ëm d'Liewen, déi meescht am [[Nepal]]. * [[26. Abrëll]]: Den [[Nursultan Nasarbajew]] gëtt fir d'Sechst zum President vu [[Kasachstan]] erëmgewielt. * {{7. Juni}}: Bei der Parlamentswal an der [[Tierkei]] huet d'AKP-Partei vum President [[Recep Tayyip Erdoğan|Erdoğan]] hir absolut Parlamentsmajoritéit verluer. Well et zu kenger Koalitioun koum, waren den [[1. November]] Neiwalen, bei deenen d'AKP d'absolut Majoritéit erëmkrut. * [[10. Oktober]]: Op d'mannst 102 Doudeger a ronn 500 Blesséierter bei engem duebele Bommenattentat an der tierkescher Haaptstad [[Ankara]]. * [[28. Oktober]]: D'[[Bidhya Devi Bhandari]] gëtt Presidentin vun [[Nepal]]. * {{1. November}}: Parlamentswalen am [[Aserbaidjan]]. *{{8. November}}: Parlamentswalen am [[Myanmar]]. * [[30. Dezember]]: De [[Giorgi Kvirikashvili]] gëtt neie Premierminister a [[Georgien]]. === Ozeanien & Pazifik === * [[15. September]]: Nom Récktrëtt vum [[Tony Abbott]] gëtt de [[Malcolm Turnbull]] neie Premierminister an [[Australien]]. === Arabesch Welt an Noen Osten=== * [[23. Januar]]: Nom Doud vu sengem Hallefbrudder [[Abdullah ibn Abd al-Aziz|Abdullah]] gëtt de [[Salman ibn Abd al-Aziz]] Kinnek vu [[Saudi-Arabien]]. * {{6. Februar}}: Dem neien [[tunesien|tuneesesche]] Premierminister [[Habib Essid]] seng Regierung gëtt vereedegt. * [[21. Mäerz]]: Dem Ministerpresident [[Benjamin Netanjahu]] seng Likud-Partei gewënnt d'Parlamentswalen an [[Israel]]. De 6. Mee kënnt et zu enger Koalitiounsregierung vu Likud an e puer méi klenge rietskonservativ-reliéise Parteien. * [[20. Mäerz]] No enger Attack op zwou [[Schiitten|schiittesch]] Moscheeën am [[Jemen]], bei där et ronn 150 Doudeger gouf, kënnt et zu enger Revolt vun de schiitteschen [[Huthi-Rebellen]], de President [[Abed Rabbo Mansur Hadi]] flücht de 25. Mäerz aus dem Land. * An der Nuecht op den [[19. Abrëll]] geet e Schëff am [[Mëttelmier]] ënner, dat mat Flüchtlingen u Bord vu [[Libyen]] ënnerwee an Italie war; ëm déi 800 Leit stierwen, just 28 konnte gerett ginn. * [[24. September]]: Iwwer dausend Doudeger bei der [[Haddsch]] zu Mina, bei [[Mekka]], wou et zu engem Mënschegewulls kënnt. * [[18. Oktober]]: Parlamentswalen an [[Egypten]]. * [[31. Oktober]]: De Fluch 9268 vun der russescher Metrojet fällt an [[Egypten]] wéinst der Explosioun vun enger Bomm u Bord erof; 224 Doudeger. == Konscht a Kultur == * [[Plzeň]] a [[Mons]] sinn [[Europäesch Kulturhaaptstad|Europäesch Kulturhaaptstied]]. === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]] fir dem [[Roland Meyer]] säi Roman ''Roughmix''. * 1. Präis am [[Concours littéraire national 2015|Nationale Literaturconcours]] (Gedichter) fir de [[Florent Toniell]]. === Musek === === Kino === * ''César'' fir de beschte Film: ''[[Timbuktu (Film)|Timbuktu]]'' vum [[Abderrahmane Sissako]]. * ''Oscar'' fir de beschte Film: ''[[Birdman (Film)|Birdman]]'' vum [[Alejandro González Iñárritu]]. * ''Gëlle Palm'' fir de beschte Film: ''[[Dheepan]]'' vum [[Jacques Audiard]]. ====Lëtzebuerg==== * Première vun: ''[[Mammejong]]'' (28.1.), ''[[Les brigands (Film)|Les brigands]]'' (1.3.), ''[[Baby (a)lone]]'' (8.3.), ''[[Faustino One Man Show]]'' (17.3.), ''[[Buffalo C. Wayne - Roude Léiw mam Cowboy's Hutt|Buffalo C. Wayne]]'' (22.4.), ''[[Eng nei Zäit]]'' (14.10.), ''[[Mos Stellarium]]'' (11.11.),... == Ekonomie == [[Fichier:Pluto by LORRI and Ralph, 13 July 2015.jpg|130px|thumb|De Pluto, den 13. Juli vun der Sond ''New Horizons'' geknipst.]] * [[18. September]]: Déi amerikanesch Ëmweltagence beschëlegt [[Volkswagen]] wéinst enger 'Fuddelsoftware', déi Tester erkennt an dann d'[[NOx]]-Ofgase vu sengen [[Diesel]]-Motore kënschtlech niddreg léisst; Ufank vun der ''[[Dieselgate]]''-Affär, déi sech jorelaang hinzitt an zu enger 25 Milliarden Euro u Strofen a Kompensatioune féiert. * [[12. Dezember]]: 195 Länner eenege sech op der [[UN-Klimakonferenz 2015]] (COP 21) iwwer en [[Ofkommes vu Paräis|Ofkommes]] iwwer Klimapolitik. == Wëssenschaft an Technik == * [[11. Februar]]: Den [[Intermediate eXperimental Vehicle|IXV]], déi éischt Mini-Raumnavette vun der [[European Space Agency|ESA]], gëtt mat der Drorakéit [[Vega]] op Orbit geschoss a lant duerno am [[Pazifeschen Ozean]]. * [[14. Juli]]: Néng an en halleft Joer, nodeems se d'Äerd verlooss hat, flitt déi amerikanesch [[Raumsond]] ''[[New Horizons]]'' laanscht den [[Zwergplanéit]] [[Pluto (Zwergplanéit)|Pluto]] a säi Mound [[Charon (Mound)|Charon]] a schéckt Biller op d'Äerd. == Sport == * [[26. Juli]]: De [[Chris Froome]] gewënnt den [[Tour de France 2015|Tour de France]]. * [[25. Juli]] bis [[2. August]]: [[Special Olympics World Games]] zu [[Los Angeles]] a [[Kalifornien]] === Lëtzebuerg === * [[27. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu Žilina ([[Slowakei]]) am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 2016]], 0:3 géint d'Slowakei.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1668 De Lännermatch Slowakei-Lëtzebuerg vum 27. Mäerz 2015 op der Websäit eu-football.info]</ref> * [[31. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert am [[Stade Josy Barthel]] an engem Frëndschaftsmatch zu Lëtzebuerg 1:2 géint Tierkei. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Mario Mutsch]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1245 De Lännermatch Lëtzebuerg-Tierkei vum 31. Mäerz 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * {{9. Juni}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp spillt am Stade Josy Barthel an engem Frëndschaftsmatch zu Lëtzebuerg 0:0 géint Moldawien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1848 De Lännermatch Lëtzebuerg-Moldawien vum 9. Juni 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * [[14. Juni]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Lwiw]] am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2016, 0:3 géint d'Ukrain.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1670 De Lännermatch Ukrain-Lëtzebuerg vum 14. Juni 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * {{5. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt an der Stad Lëtzebuerg am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2016, 1:0 géint [[Nordmazedonien|Mazedonien]]. De [[Sébastien Thill (Foussballspiller)|Sébastien Thill]] huet de Gol geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1761 De Lännermatch Lëtzebuerg-Mazedonien vum 5. September 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * {{8. September}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu Baryssau am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2016, 0:2 géint [[Wäissrussland]].<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1764 De Lännermatch Ukrain-Lëtzebuerg vum 8. September 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * {{9. Oktober}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu Logroño am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2016, 0:4 géint Spuenien.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1769 De Lännermatch Spuenien-Lëtzebuerg vum 9. Oktober 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * [[12. Oktober]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert am Stade Josy Barthel am Kader vun der Qualifikatioun fir d'Foussball-Europameeschterschaft 2016, 2:4 géint d'Slowakei. D<nowiki>''</nowiki>Goler fir Lëtzebuerg hunn de Mario Mutsch an de [[Lars Christian Krogh Gerson|Lars Gerson]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1771 De Lännermatch Lëtzebuerg-Slowakei vum 12. Oktober 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * [[13. November]]:Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt am Stade Josy Barthel an engem Frëndschaftsmatch 1:0 géint Griicheland. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Aurélien Joachim]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1310 De Lännermatch Lëtzebuerg-Griicheland vum 13. November 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> * [[17. November]]:Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert am Stade Josy Barthel an engem Frëndschaftsmatch 0:2 géint Portugal.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=1336 De Lännermatch Lëtzebuerg-Griicheland vum 13. November 2015 op der Websäit EU-Football.info]</ref> == Gebuer == == Gestuerwen == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 115 | Bild1 = CABU AOUT 2012.jpg | Text1 =Cabu | Bild2 =2011-11-02 Incendie à Charlie Hebdo - Charb - 06.jpg |Text2=Charb | Bild3 = Rod Taylor - 1963.jpg | Text3 =Rod Taylor | Bild4 =Anita Ekberg 1956.jpg | Text4 = Anita Ekberg | Bild5=Bundesarchiv Bild 146-1991-039-11, Richard v. Weizsäcker.jpg | Text5=Richard von Weizsäcker | Bild6=Leonard Nimoy Mission Impossible.jpg | Text6=Leonard Nimoy | Bild7=Europese conferentie van schrijvers Haagse Treffen in Kurhaus te Scheveningen, Bestanddeelnr 932-1798.jpg | Text7=Günter Grass |Bild8=Anne-Marie-Peysson-1958.jpg |Text8=Anne-Marie Peysson | Bild9=Publicity photo of B.B. King. - j9602118s files 7f3e5875-55ee-4389-8eb0-53e6b59f1df3 (cropped).jpg | Text9=B. B. King | Bild10=De Pierre Brice zu Lëtzebuerg am November 2011.JPG | Text10=Pierre Brice }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 115 |Bild1=Omar Sharif 66ème Festival de Venise (Mostra) 4.jpg |Text1= Omar Sharif | Bild2=Schortgen-François-06-w.jpg | Text2=François Schortgen | Bild3=AkermanChantal.jpg | Text3=Chantal Akerman |Bild4=GönczÁrpád.jpg |Text4=Árpád Göncz |Bild5=DanieleDelorme-Harcourt-1953.png |Text5=Danièle Delorme | Bild6 = Bundeskanzler Helmut Schmidt.jpg | Text6 =Helmut Schmit | Bild7 =Lex Jacoby.jpg | Text7 =Lex Jacoby | Bild8 =Luke haas 2013 wikipedia.jpg | Text8 = Luke Haas | Bild9=Kurt Masur TA 2012 cropped.jpg | Text9=Kurt Masur }} * {{7. Januar}}: [[Cabu]], [[Charb]], [[Honoré]], [[Tignous]] a [[Wolinski]], Zeechner a Journaliste bei der Zäitschrëft ''[[Charlie Hebdo]]''. * {{0}}7. Januar: [[Bernard Maris]], franséischen Ekonomist a Journalist. * {{8. Januar}}: [[Marc Olinger]], lëtzebuergesche Schauspiller a Regisseur. * {{0}}8. Januar: [[Rod Taylor]], australesche Schauspiller. * {{9. Januar}}: [[Józef Oleksy]], polnesche Politiker. * [[10. Januar]]: [[Francesco Rosi]], italieenesche Filmregisseur. * [[11. Januar]]: [[Anita Ekberg]], schweedesch Schauspillerin. * [[15. Januar]]: [[Victor Poos]], lëtzebuergesche Geometer a Buergermeeschter vun Dikrech. * [[21. Januar]]: [[Alphonse Deloos]], lëtzebuergesche Karikaturist. * [[23. Januar]]: [[Abdullah ibn Abd al-Aziz]], Kinnek vu Saudi-Arabien. * [[24. Januar]]: [[Demis Roussos]], griichesche Sänger. * [[27. Januar]]: [[Charles Hard Townes]], US-amerikanesche Physiker an Nobelpräisdréier. * [[28. Januar]]: [[Yves Chauvin]], franséische Cheemiker an Nobelpräisdréier. * 28. Januar: [[Alphonse Halleux]], belsche Moler. * 28. Januar: [[Édouard Legille]], lëtzebuergeschen Ingenieur, Erfinder a Manager. * [[30. Januar]]: [[Jeliu Jelew]], bulgaresche Politiker a Staatspresident. * 30. Januar: [[Carl Djerassi]], US-amerikanesch-éisträicheschen a bulgaresche Cheemiker. * [[31. Januar]]: [[Richard von Weizsäcker]], däitsche Politiker a sechsten däitsche Bundespresident. * {{5. Februar}}: [[Val Fitch]], US-amerikanesche Physiker. * {{6. Februar}}: [[Assia Djebar]], algeeresch Historikerin a Schrëftstellerin. * [[11. Februar]]: [[Roger Hanin]], franséische Schauspiller a Regisseur. * [[12. Februar]]: [[Monique Elvinger]], belsch-lëtzebuergesch Molerin. *[[14. Februar]]: [[Michele Ferrero]], italieeneschen Entreprener. * 14. Februar: [[Louis Jourdan]], franséische Schauspiller. * [[18. Februar]]: [[Claude Criquielion]], belsche Vëlossportler. * [[20. Februar]]: [[Sandy Whitelaw]], brittesche Filmregisseur a Schauspiller. * [[27. Februar]]: [[Boris Jefimowitsch Nemzow|Boris Nemzow]], russesche Politiker. * 27. Februar: [[Leonard Nimoy]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[28. Februar]]: [[Marc Meyer]], lëtzebuergeschen Zoolog. * {{2. Mäerz}}: [[Joseph Kohnen]], lëtzebuergesche Philolog. * {{9. Mäerz}}: [[Frei Otto]], däitschen Architekt. * [[12. Mäerz]]: [[Terry Pratchett]], englesche Schrëftsteller. * [[20. Mäerz]]: [[François Schlechter]], lëtzebuergesche Ringer. * [[23. Mäerz]]: [[Lee Kuan Yew]], singapuresche Politiker. * [[25. Mäerz]]: [[Ivo Garrani]], italieenesche Schauspiller. * [[26. Mäerz]]: [[Fred Robsahm]], norweegesche Schauspiller. * 26. Mäerz: [[Tomas Tranströmer]], schweedeschen Dichter. * 26. Mäerz: [[Doris Kirchner]], éisträichesch Schauspillerin. * [[27. Mäerz]]: [[Rik Battaglia]], italieenesche Schauspiller. * 27. Mäerz: [[Guy Schmidt]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[28. Mäerz]]: [[Gene Saks]], US-amerikanesche Schauspiller a Regisseur. * [[30. Mäerz]]: [[Helmut Dietl]], däitsche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{2. Abrëll}}: [[Manoel de Oliveira]], portugisesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. *{{3. Abrëll}}: [[Thierry Origer (Reliounswëssenschaftler)|Thierry Origer]], lëtzebuergesche Reliounswëssenschaftler an Organist. *{{5. Abrëll}}: [[Othon Scholer]], lëtzebuergesche Philolog, Professer an Auteur. * [[13. Abrëll]]: [[Eduardo Galeano]], uruguayesche Schrëftsteller. * 13. Abrëll: [[Günter Grass]], däitsche Schrëftsteller. * [[14. Abrëll]]: [[Anne-Marie Peysson]], franséisch Journalistin a Speakerin. * 14. Abrëll: [[Percy Sledge]], US-amerikanesche Soul-Sänger. * [[16. Abrëll]]: [[Stanislav Gross]], tschechesche Politiker. * [[20. Abrëll]]: [[Richard Anthony]], franséische Sänger. * [[28. Abrëll]]: [[René Féret]], franséische Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[30. Abrëll]]: [[Ben E. King]], US-amerikanesche Sänger. * 30. Abrëll: [[Patachou]], franséisch Sängerin a Schauspillerin. * {{2. Mee}}: [[Ruth Rendell]], englesch Schrëftstellerin. * {{3. Mee}}: [[Guido Guerrasio]], italieenesche Filmkritiker a Filmregisseur. * {{7. Mee}}: [[Thomas Engel (Filmregisseur)|Thomas Engel]], däitsche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[14. Mee]]: [[B. B. King]], US-amerikanesche Museker. * [[15. Mee]]: [[Willy Hagara]], éistreichesche Schlagersänger a Schauspiller. * [[20. Mee]]: [[Colette Wark-Hoffmann]], lëtzebuergesch Sängerin * [[23. Mee]]: [[John Forbes Nash, Jr.|John Nash]], US-amerikanesche Mathematiker an Nobelpräisdréier. * [[26. Mee]]: [[Robert Paul Kraft]], US-amerikaneschen Astronom. * [[29. Mee]]: [[Doris Hart]], US-amerikanesch Tennisspillerin. * {{2. Juni}}: [[Alberto De Martino]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{4. Juni}}: [[Edith Hancke]], däitsch Schauspillerin. * {{5. Juni}}: [[Tariq Aziz]], irakesche Politiker. * {{6. Juni}}: [[Pierre Brice]], franséische Schauspiller. * {{0}}6. Juni: [[Richard Johnson (Schauspiller)|Richard Johnson]], englesche Schauspiller a Filmproduzent * {{7. Juni}}: [[Christopher Lee]], brittesche Schauspiller. * {{9. Juni}}: [[James Last]], däitsche Komponist a Bandleader. * [[10. Juni]]: [[Robert Thill (Germanist)|Robert Thill]], lëtzebuergesche Germanist. * [[11. Juni]]: [[Ornette Coleman]], US-amerikaneschen Jazzmuseker. * [[15. Juni]]: [[Harry Rowohlt]], däitschen Auteur, Iwwersetzer a Schauspiller. * [[16. Juni]]: [[Süleyman Demirel]], tierkesche Politiker. * 16. Juni: [[Jean Vautrin]], franséischen Auteur a Filmregisseur. * [[21. Juni]]: [[Laura Antonelli]], italieenesch Schauspillerin. * [[22. Juni]]: [[James Horner]], US-amerikanesche Komponist. * [[23. Juni]]: [[Helmuth Lohner]], éisträichesche Schauspiller. * 23. Juni: [[Magali Noël]], franséisch Schauspillerin. * 23. Juni: [[Charles Waringo]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker an Auteur. * 23. Juni: [[Robert Weimerskirch]], lëtzebuergesche Moler. * [[25. Juni]]: [[Patrick Macnee]], englesch-US-amerikanesche Schauspiller. * [[28. Juni]]: [[Dietrich Haugk]], däitsche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[29. Juni]]: [[Charles Pasqua]], franséische Politiker. * {{1. Juli}}: [[Sergio Sollima]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{3. Juli}}: [[Jacques Sernas]], franséische Schauspiller. * {{6. Juli}}: [[Jerry Weintraub]], US-amerikanesche Filmproduzent. * {{7. Juli}}: [[Bako Dagnon]], malesch Sängerin. * {{8. Juli}}: [[André Zirves]], lëtzebuergesche Politiker. * {{9. Juli}}: [[Saud ibn Faisal]], saudesche Politiker. * [[10. Juli]]: [[Omar Sharif]], egyptesche Schauspiller. * [[11. Juli]]: [[Satoru Iwata]], japanesche Videospillentwéckler a Firmechef. * 11. Juli: [[François Schortgen]], lëtzebuergesche Moler. * [[14. Juli]]: [[Wolf Gremm]], däitsche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[22. Juli]]: [[Natasha Parry]], englesch Schauspillerin. * [[27. Juli]]: [[A. P. J. Abdul Kalam]], indesche Wëssenschaftler a Staatspresident. * {{2. August}}: [[Jacques Navadic]], franséische Journalist. * [[13. August]]: [[Danford B. Greene]], US-amerikanesche Filmregisseur. * 13. August: [[Pierre Jansen]], franséische Komponist. * [[15. August]]: [[Max Greger]], däitsche Bigband-Leader. * [[20. August]]: [[Egon Bahr]], däitsche Politiker. * [[26. August]]: [[Raymond Chirat]], franséische Filmhistoriker. * [[30. August]]: [[Wes Craven]], US-amerikanesche Regisseur. * {{1. September}}: [[Dean Jones]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{4. September}}: [[Sylvie Joly]], franséisch Schauspillerin. * [[10. September]]: [[Franco Interlenghi]], italieenesche Schauspiller. * [[16. September]]: [[Guy Béart]], franséische Sänger a Komponist. * [[19. September]]: [[Edouard Molitor (Diplomat)|Edouard Molitor]], lëtzebuergeschen Diplomat. * [[27. September]]: [[John Guillermin]], englesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[29. September]]: [[Hellmuth Karasek]], däitschen Auteur, Journalist, Film- a Literaturkritiker. * {{5. Oktober}}: [[Chantal Akerman]], belsch Filmregisseurin, Dréibuchautorin a Schauspillerin. * {{0}}5. Oktober: [[Henning Mankell]], schweedeschen Theaterregisseur an Auteur. * {{6. Oktober}}: [[Árpád Göncz]], ongresche Schrëftsteller a Politiker. * [[10. Oktober]]: [[Bernd an Hilla Becher|Hilla Becher]], däitsch Fotografin. * [[12. Oktober]]: [[Joan Leslie]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[17. Oktober]]: [[Danièle Delorme]], franséisch Schauspillerin. * [[24. Oktober]]: [[Maureen O'Hara]], iresch-US-amerikanesch Schauspillerin. * [[31. Oktober]]: [[Gregg Palmer]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{1. November}}: [[Günter Schabowski]], DDR-Politiker. * {{3. November}}: [[Roger Michel Erasmy]], lëtzebuergeschen Auteur. * {{4. November}}: [[René Girard]], franséische Kulturanthropolog a Reliounsphilosoph. * {{5. November}}: [[Hans Mommsen]], däitschen Historiker. * {{6. November}}: [[Fons Kontz]], lëtzebuergesche Sänger, Schauspiller, Theaterregisseur an Auteur vun Theaterstécker. * {{0}}6. November: [[Horst Keitel]], däitsche Schauspiller. * [[10. November]]: [[André Glucksmann]], franséische Philosoph. * 10. November: [[Helmut Schmidt]], däitsche Politiker. * [[15. November]]: [[Dora Doll]], franséisch Schauspillerin. * 15. November: [[Nicoletta Machiavelli]], italieenesch Schauspillerin. * 15. November: [[Moira Orfei]], italieenesch Zirkusdirektesch a Schauspillerin. * [[18. November]]: [[Jonah Lomu]], neiséilännesche Rugbyspiller. * [[20. November]]: [[Lex Jacoby]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[22. November]]: [[Kim Young-sam]], südkoreanesche Politiker. * [[24. November]]: [[Henri Rodesch]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter, Museksprofesser a Politiker. * {{2. Dezember}}: [[Gabriele Ferzetti]], italieenesche Schauspiller. * {{4. Dezember}}: [[Robert Loggia]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[10. Dezember]]: [[Denis Héroux]], kanadesche Filmregisseur a Filmproduzent. * [[14. Dezember]]: [[Luke Haas]], lëtzebuergesche Rockmuseker an Auteur. * [[19. Dezember]]: [[Kurt Masur]], däitschen Dirigent. * [[23. Dezember]]: [[Jean-Marie Pelt]], franséische Pharmakolog, Biolog, Botaniker, Ökolog, Auteur a Politiker. * [[28. Dezember]]: [[Lemmy Kilmister]], Sänger a Bassist vu [[Motörhead]]. * [[31. Dezember]]: [[Natalie Cole]], US-amerikanesch Sängerin. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} 71hxtt0x1h662ha7l2lqz4xm1l25jwk 0 85155 2714962 2317736 2026-11-07T19:30:14Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714962 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Bargagli | Numm an der Landessprooch = | Wopen = Bargagli Wopen.png |lat_deg= 44|lat_min= 26|lat_sec= 56 |lon_deg= 9|lon_min= 5|lon_sec= 41 | Regioun = Ligurien | Provënz = Genua | Provënzkennzeechen = GE | Fläch = 16.3 | Héicht = 454 | istat = 010003 }} '''Bargagli''' ass eng Uertschaft a Gemeng an [[Italien]] an der [[Provënz Genua]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20250527144913/http://www.comune.bargagli.ge.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] [[Fichier:Bargagli-CL.JPG|left|thumb|Bargagli]] {{Navigatioun Gemengen an der Provënz Genua}} [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Genua]] 0mxsq6jg1qw71p1wq57ed71l54zauvo 0 85165 2714966 2317746 2026-11-07T20:05:06Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714966 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Castiglione Chiavarese | Numm an der Landessprooch = | Wopen = Castiglione Chiavarese Wopen.png |lat_deg= 44|lat_min= 17|lat_sec= 0 |lon_deg= 9|lon_min= 31|lon_sec= 0 | Regioun = Ligurien | Provënz = Genua | Provënzkennzeechen = GE | Fläch = 30.1 | Héicht = 271 | istat = 010013 }} '''Castiglione Chiavarese''' ass eng Uertschaft a Gemeng an [[Italien]] an der [[Provënz Genua]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20080827202614/http://www.comune.castiglione-chiavarese.ge.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] [[Fichier:Castiglione Chiavarese-IMG 0728.JPG|left|thumb|Castiglione Chiavarese]] {{Navigatioun Gemengen an der Provënz Genua}} [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Genua]] 56ihqrxp8vtp6otoijopcq63xds8b7f 0 85167 2714968 2317748 2026-11-07T20:22:03Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714968 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoIT}} {{Infobox Uertschaft Italien | Lëtzebuergeschen Numm = Cogoleto | Numm an der Landessprooch = | Wopen = Cogoleto Wopen.png |lat_deg= 44|lat_min= 24|lat_sec= 0 |lon_deg= 8|lon_min= 39|lon_sec= 0 | Regioun = Ligurien | Provënz = Genua | Provënzkennzeechen = GE | Fläch = 20.36 | Héicht = 4 | istat = 010017 }} '''Cogoleto''' ass eng Uertschaft a Gemeng an [[Italien]] an der [[Provënz Genua]]. == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20110722033833/http://www.comune.cogoleto.ge.it/ Offiziell Säit vun der Gemeng] [[Fichier:Cogoletoaerea1.JPG|left|thumb|350px|Cogoleto]] {{Navigatioun Gemengen an der Provënz Genua}} [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Genua]] p2ue9asej8ocozpn96grtysp03reuw1 0 89169 2715001 2270282 2026-11-07T23:01:09Z Robby 393 Elo mam Doudesdatum mat Quell a Kategorie 2715001 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} De '''Guy Schmidt''', gebuer den [[12. Abrëll]] [[1932]] zu [[Esch-Uelzecht]], a gestuerwen de [[27. Mäerz]] [[2015]] zu [[Schuller]]<ref name=":1" />, war e lëtzebuergesche Foussballspiller.<ref>{{Citation|URL=https://www.footballdatabase.eu/fr/joueur/details/103943-guy-schmidt|Titel=Guy Schmidt — Stats, transferts et palmarès|Gekuckt=2026-11-07|Wierk=footballdatabase.eu|Sprooch=fr}}</ref> Tëscht dem 23. Mäerz 1952 am 24. November 1957 huet de Guy Schmidt 14-mol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt.<ref name=":1">{{Citation|URL=https://eu-football.info/_player.php?id=18682|Titel=Guy Schmidt|Gekuckt=2026-11-07|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Schmidt Guy}} [[Kategorie:Gebuer 1932]] [[Kategorie:Gestuerwen 2015]] [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] 4tuj21ppgfgj6z6tl5i2bycfrcy5ypz 0 89850 2714973 2270276 2026-11-07T21:21:39Z Robby 393 Elo mam Doudesdatum mat Quell a Kategorie + Zwangsrekrutéierten 2714973 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} De '''Lucien Scheibel''', gebuer den [[19. Mee]] [[1926]] zu [[Esch-Uelzecht]], an do gestuerwen de [[16. Oktober]] [[2007]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/c59rk7sg81/pages/70/articles/DIVL6307?search=Scheibel|Titel=Avis de décès 17|Gekuckt=2026-11-07|Datum=2007-10-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 70|Sprooch=lb}}</ref>, war e lëtzebuergesche Foussballspiller<ref>{{Citation|URL=https://www.weltfussball.de/person/pe121494/lucien-scheibel/|Titel=Lucien Scheibel: Karriere, Statistiken & Vereine|Gekuckt=2026-11-07|Wierk=weltfussball.de|Sprooch=de}}</ref> an Zwangsrekrutéierten<ref>{{Citation|URL=http://www.ons-jongen-a-meedercher.lu/archives/personnes/detail/scheibel-lucien|Titel=Fédération des enrôlés de force - Lucien Scheibel|Gekuckt=2026-11-07|Wierk=www.ons-jongen-a-meedercher.lu}}</ref>. Tëscht dem 13. Mäerz 1949 am 16. Abrëll 1950 huet de Lucien Scheibel 3-mol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt.<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_player.php?id=24056|Titel=Lucien Scheibel|Gekuckt=2026-11-07|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Scheibel Lucien}} [[Kategorie:Gebuer 1926]] [[Kategorie:Gestuerwen 2007]] [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] [[Kategorie:Zwangsrekrutéiert]] 4yuvu7xqbxwtorzycyjsaachtwkvd0c 0 90227 2714993 2270278 2026-11-07T22:01:29Z Robby 393 Elo mam Doudesdatum mat Quell a Kategorie 2714993 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} De '''Raymond Scheuer''', gebuer den [[31. August]] [[1929]], a gestuerwen den [[22. Juli]] [[1999]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/p0j9cd2x34/pages/19/articles/DIVL2053?search=Raymond%2520Scheuer|Titel=Avis de décès 5|Gekuckt=2026-11-07|Datum=1999-07-27|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Escher Tageblatt]]|Säiten=Säit 19|Sprooch=fr}}</ref>, war e lëtzebuergesche Foussballspiller.<ref>{{Citation|URL=https://www.weltfussball.de/person/pe121501/raymond-scheuer/|Titel=Raymond Scheuer: Karriere, Statistiken & Vereine|Gekuckt=2026-11-07|Wierk=weltfussball.de|Sprooch=de}}</ref> Hien huet de 17. November 1957 an de 4. Mee 1958 fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt.<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_player.php?id=24073|Titel=Raymond Scheuer|Gekuckt=2026-11-07|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Scheuer Raymond}} [[Kategorie:Gebuer 1929]] [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] qs67d59hu7hspjeq76zpv255eabc68f 0 92290 2715006 2600844 2026-11-07T23:30:18Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2715006 wikitext text/x-wiki {{skizz}} {{Infobox Radiosender}} De '''Radio Studio 54 Network''', kuerz '''Studio 54 Network''', ass e lokale private [[Radiosender]] zu [[Locri]], [[Kalabrien]] an [[Italien]]. Et ass en [[UKW-Radiosender|UKW-Sender]] deen a fënnef Regiounen am Süde vun Italien empfaange ka ginn. De Radio gouf de 6. Juni 1985 wéi bal all fräi italieenesch Radiosenderen als eng Aart Spill, ënner dem Numm Radio DJ Club Studio 54 gegrënnt. Mat dem ''Mammi-Gesetz'' iwwer d'Organisatioun vu Radios- an Televisiounssendere gouf et 1990 eng [[Société à responsabilté limitée|S.à r.l.]] == Moderateuren == {{Div col|cols=2}} * Rossella Laface * Alex Albano * Enzo Dichiera * Paolo Sia * Demetrio Malgeri * Marika Torcivia * Franco Siciliano * Mara Rechichi * Luigi Di Dieco * Evelyn Candido {{Div col end}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Radio Studio 54 Network}} *{{it}} [https://web.archive.org/web/20191225112737/http://www.studio54network.it/ Websäit vum Studio 54 Network] * [http://share.xdevel.com/scriptshare/streamsolution/playeros/index.php?logobackground=000000&logo=true&autostart=true&height=36&width=380&id=442964986e275016d0e4a3e3ec40e0d6 Radio Studio 54 Network webcast streaming] [[Kategorie:Italieenesch Radiossenderen]] 6eccm5y0qkz7mf45tbgerbohik2dsdr 0 93423 2714947 2714915 2026-11-07T15:30:58Z Puscas 735 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Politiker (Paraguay)]] ewechgeholl 2714947 wikitext text/x-wiki {{Infobox Minister | Funktioun1 = 49. President vum Paraguay | Amtszäit1 = 22. Juni 2012 – 15. August 2013 | Virgänger = [[Fernando Lugo]] | Nofollger = [[Horacio Cartes]] }} De '''Luis Federico Franco Gómez''', gebuer den [[23. Juli]] [[1962]] zu [[Asunción]], [[Paraguay]], ass e paraguayesche Politiker an Dokter. Hie war vum 22. Juni 2012 bis de 15. August 2013 Staatspresident vum Paraguay. De Franco huet op der Medezinescher Fakultéit (Facultad de Ciencias Médicas) vun der [[Universidad Nacional de Asunción]] (UNA) fir Dokter studéiert, mat Spezialisatioun an der [[Chirurgie]] an als [[Internist]]. Duerno huet hien am ''Sanatorio Franco'' an der Stad [[Fernando de la Mora (Paraguay)|Fernando de la Mora]], deen him a senge Bridder gehéiert, geschafft.Méi spéit hat en Direktiounsfonctiounen am ''Hospital de Clinicas'' an am ''Hospital Nacional''. Hien ass Member a President vun de [[Partido Liberal Radical Auténtico]] (PLRA) a war fir déi vun 1991 bis 1996 als Gemengerot.Vun 1996 bis 2001 war en [[Intendant (Südamerika)|Intendente]] vun der Stad Fernando de la Mora. 2003 bis 2007 war e Gouverneur vum Departamento [[Central (Paraguay)|Central]], ass awer vun deem Posten zeréckgetrueden, wéinst senger Kandidatur bei de Walen, bei deene seng Partei dem [[Fernando Lugo]] seng Partei ënnerstëtzt hat. Si hate Succès bei der Wal; 2008 gouf de Lugo President an de Franco de Vizepresident vu Paraguay. Nodeem de Lugo vum Parlament ofgesat gi war, gouf de Federico Franco den 22. Juni 2012 als neie Staatspresident vu Paraguay vereedegt. Am Abrëll 2013 si regulär Wale geplangt.<ref>Neue Zürcher Zeitung: ''[http://www.nzz.ch/aktuell/international/praesident-lugo-vom-parlament-abgesetzt-1.17274227 Präsident Lugo vom Parlament abgesetzt]'', 23. Juni 2012.</ref> == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.montevideo.com.uy/notnoticias_170595_1.html Perfil del nuevo presidente de Paraguay - Operación Presidencia] {{es}} op www.montevideo.com.uy vum 22. Juni 2012, gekuckt den 22. Juni 2012 {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Franco Federico}} [[Kategorie:Presidente vum Paraguay]] [[Kategorie:Gebuer 1962]] mi2shz4rzincu6obra2pbdubnpne8t3 2714955 2714947 2026-11-07T18:32:38Z Puscas 735 /* Um Spaweck */ .... 2714955 wikitext text/x-wiki {{Infobox Minister | Funktioun1 = 49. President vum Paraguay | Amtszäit1 = 22. Juni 2012 – 15. August 2013 | Virgänger = [[Fernando Lugo]] | Nofollger = [[Horacio Cartes]] }} De '''Luis Federico Franco Gómez''', gebuer den [[23. Juli]] [[1962]] zu [[Asunción]], [[Paraguay]], ass e paraguayesche Politiker an Dokter. Hie war vum 22. Juni 2012 bis de 15. August 2013 Staatspresident vum Paraguay. De Franco huet op der Medezinescher Fakultéit (Facultad de Ciencias Médicas) vun der [[Universidad Nacional de Asunción]] (UNA) fir Dokter studéiert, mat Spezialisatioun an der [[Chirurgie]] an als [[Internist]]. Duerno huet hien am ''Sanatorio Franco'' an der Stad [[Fernando de la Mora (Paraguay)|Fernando de la Mora]], deen him a senge Bridder gehéiert, geschafft.Méi spéit hat en Direktiounsfonctiounen am ''Hospital de Clinicas'' an am ''Hospital Nacional''. Hien ass Member a President vun de [[Partido Liberal Radical Auténtico]] (PLRA) a war fir déi vun 1991 bis 1996 als Gemengerot.Vun 1996 bis 2001 war en [[Intendant (Südamerika)|Intendente]] vun der Stad Fernando de la Mora. 2003 bis 2007 war e Gouverneur vum Departamento [[Central (Paraguay)|Central]], ass awer vun deem Posten zeréckgetrueden, wéinst senger Kandidatur bei de Walen, bei deene seng Partei dem [[Fernando Lugo]] seng Partei ënnerstëtzt hat. Si hate Succès bei der Wal; 2008 gouf de Lugo President an de Franco de Vizepresident vu Paraguay. Nodeem de Lugo vum Parlament ofgesat gi war, gouf de Federico Franco den 22. Juni 2012 als neie Staatspresident vu Paraguay vereedegt. Am Abrëll 2013 si regulär Wale geplangt.<ref>Neue Zürcher Zeitung: ''[http://www.nzz.ch/aktuell/international/praesident-lugo-vom-parlament-abgesetzt-1.17274227 Präsident Lugo vom Parlament abgesetzt]'', 23. Juni 2012.</ref> == Um Spaweck == {{Commonscat}} *{{es}} [http://www.montevideo.com.uy/notnoticias_170595_1.html Perfil del nuevo presidente de Paraguay - Operación Presidencia] op www.montevideo.com.uy vum 22. Juni 2012, gekuckt den 22. Juni 2012 {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Franco Federico}} [[Kategorie:Presidente vum Paraguay]] [[Kategorie:Gebuer 1962]] 5x2pz1mbbjh2h5wil5siwriqahlnnry 0 104201 2714961 2647037 2026-11-07T19:21:14Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714961 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} [[Fichier:Augusto De Luca fotografa Carla Fracci - 3.jpg|thumb|Augusto De Luca - Carla Fracci]] Den '''Augusto De Luca''', gebuer den [[1. Juli]] [[1955]] zu Neapel, ass en italieenesche [[Fotografie|Fotograf]]. <!-- Linken ouni Sënn a Verstand, vläit kënnt jo nach eppes dozou no... ‪Portrait‬s<ref>http://www.edueda.net/index.php?title=Augusto_De_Luca_-_Ritratti_Famosi ''EduEDA - The EDUcational Encyclopedia of Digital Arts''</ref>, ‪Faarf‬<ref>http://www.edueda.net/index.php?title=Colore_-_Augusto_De_Luca_-_Fotografie ''EduEDA - The EDUcational Encyclopedia of Digital Arts''</ref>. --> == Publikatiounen == * [[1986]]: ''Napoli Mia''.(Centro Il Diaframma / Canon Edizioni Editphoto Srl) * [[1987]]: ''[[:it:Napoli donna|Napoli Donna]]''.(Centro Il Diaframma / Canon Edizioni Editphoto Srl) * [[1992]]: ''Swatch Collectors Book 1''. Editore M. Item - Schwäiz, ISBN 88-86079-01-X * 1992: ''Swatch Collectors Book 2''. Editore M. Item - Schwäiz, ISBN 88-86079-00-1 * [[1995]]: ''[[:it:Trentuno napoletani di fine secolo|Trentuno napoletani di fine secolo]]''. Electa, Neapel, ISBN 88-435-5206-6 * [[1996]]: ''[[:it:Roma nostra|Roma Nostra]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-7448-705-9.<ref>[http://archiviostorico.corriere.it/1997/luglio/06/talento_Luca_svela_inedita_Roma_co_0_9707062749.shtml Corriere della sera, ''Il talento di De Luca svela un' inedita Roma'']</ref> * [[1997]]: ''[[:it:Napoli grande signora|Napoli grande signora]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-7448-775-2 * [[1998]]: ''[[:it:Il Palazzo di Giustizia di Roma|Il Palazzo di giustizia di Roma]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-492-0231-1 * 1998: ''[[:it:Firenze frammenti d'anima|Firenze frammenti d'anima]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-7448-842-1 * [[1999]]: ''[[:it:Bologna in particolare|Bologna in particolare]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-7448-980-0 * [[2000]]: ''[[:it:Milano senza tempo|Milano senza tempo]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-492-0093-5 * [[2001]]: ''[[:it:Torino in controluce|Torino in controluce]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-492-0211-3 * [[2002]]: ''[[:it:Tra Milano e Bologna appunti di viaggio|Tra Milano e Bologna appunti di viaggio]]''. Gangemi Editore, Roum, ISBN 978-88-7448-980-0 == Ausstellungen == * 1979: Rassegna della nuova creatività, galleria Lucio Amelio - Neapel, [[‪Italien‬]]. * 1981: Italian Culture Institute - [[New York City|New York]], [[‪Vereenegt Staate vun Amerika‬]]. * 1982: Arteder '82 - Bilbao, [[‪Spuenien‬]]. * 1982: Museo Italo Americano - San-Francisco, [[‪Vereenegt Staate vun Amerika‬]]. * 1982: Galleria Fotografia Oltre - Chiasso, [[‪Schwäiz‬]]. * 1982: Galleria Civica - Modena, [[‪Italien‬]]. * 1983: Italian Cultural Society - Sacramento, California - [[‪Vereenegt Staate vun Amerika‬]]. * 1983: Journées internationales de la photographie - Montpellier, [[‪Frankräich‬]]. * 1983: Galeria Diaframma - [[Mailand]], [[‪Italien‬]]. * 1983: Galleria Camara Oscura - Logroño, [[‪Spuenien‬]]. * 1983: Italian - American Museum - San Francisco, California - [[‪Vereenegt Staate vun Amerika‬]]. * 1984: Institut italien de la Culture - Lille, [[‪Frankräich‬]]. * 1984: Associacion Nacional Fotografos - [[Barcelona]], [[‪Spuenien‬]]. * 1984: Rencontres d'Arles - Arles, [[‪Frankräich‬]]. * 1984: Dept.of art of the University of Tennessee - Chattanooga, Tennessee, [[‪Vereenegt Staate vun Amerika‬]]. * 1985: École des Beaux-Arts - Tourcoing, [[‪Frankräich‬]]. * 1985: Galleria Vrais rêves - Lyon, [[‪Frankräich‬]]. * 1985: Forum exposition "Un mois pour la photographie" - Centre culturel de Bonlieu, Annecy. * 1986: Galleria Hasselblad - Göteborg, [[‪Schweden‬]]. * 1986: Festival d'animation audiovisuelle - Saint-Marcellin (Isère) [[‪Frankräich‬]]. * 1986: Musée d'art moderne - Liegi, [[‪Belsch‬]]. * 1987: Museo Principe Diego Aragona Pignatelli Cortes - Neapel, [[‪Italien‬]]. * 1988: Incontri Internazionali d'Arte (Palazzo Taverna) - [[‪Roum‬]], [[‪Italien‬]]. * 1995: Museo Ancien - Grignan, [[‪Frankräich‬]]. * 1996: Camera dei deputati - [[Roum]], [[‪Italien‬]]. * 1996: Museo di Roma (Palazzo Braschi) - [[Roum]], [[‪Italien‬]]. == Galerie == <div align="center"><gallery perrow="5" widths="160" heights="160"> Fichier:Isa Danieli - foto di Augusto De Luca.jpg|''Isa Danieli'' (Schauspillerin) Fichier:Concetta Barra - foto di Augusto De Luca.jpg|''Concetta Barra'' (Schauspillerin) Fichier:Rick Wakeman - photo Augusto De Luca.jpg|''Rick Wakeman'' (englesche Museker) Fichier:Pupella Maggio - fotografia di Augusto De Luca.jpg|''Pupella Maggio'' (Schauspillerin) Fichier:Lina Sastri - foto di Augusto De Luca.jpg|''Lina Sastri'' (Schauspillerin) </gallery></div> <div align="center"><gallery perrow="7" widths="160" heights="160"> Fichier:LA3 Roma di Augusto De Luca.jpg|''Roum'' Fichier:LA2 Roma di Augusto De Luca.jpg|''Roum'' Fichier:LA5 Bologna di Augusto De Luca.jpg|''Bologna‬'' Fichier:LA6 Firenze di Augusto De Luca.jpg|''Florenz‬'' Fichier:LB3 Firenze di Augusto De Luca.jpg|''Florenz‬'' Fichier:LB1 Firenze di Augusto De Luca.jpg|''Florenz‬'' </gallery></div> == Um Spaweck == {{Commonscat|Augusto De Luca}} * [https://web.archive.org/web/20120126101855/http://www.polaroidartitaly.it/elgg/pg/profile/AUGUSTODELUCA ''Polaroid Art Italy'' - Kuerzbiographie] {{it}} * [https://web.archive.org/web/20120406002556/http://www.hasselblad.com/hoc/photographers/augusto-de-luca.aspx ''Hasselblad'' - Portfolio vum Augusto De Luca] {{en}} * [https://web.archive.org/web/20111022071011/http://www.fotoup.net/000Intervista/2789/augusto-de-luca ''Witness Journal'' - Interview mam Augusto De Luca] {{it}} * [http://www.artelabonline.com/articoli/view_article.php?id=5196 ‪''Artelab'' - Florenz-Biller vum De Luca] {{it}} * [http://www.edueda.net/index.php?title=De_Luca_Augusto ''The EDUcational Encyclopedia of Digital Arts'' - Artikel op där Wiki] {{it}} * {{Citation|Sprooch=en |Titel=Augusto De Luca/Photographer Interview |URL=https://www.ragazine.cc/augusto-de-luca-photographer-interview/}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->Ragazine Magazine * {{Citation|Sprooch=it |Titel=La fotografia creativa nella Napoli degli anni ’80 |URL=https://www.lamletico.it/articoli/la-fotografia-creativa-nella-napoli-degli-anni-80}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->L’Amletico * {{Citation|Sprooch=en |Titel=Augusto De Luca: Photographing Italian Cities |URL=https://www.arttrav.com/it/augusto-de-luca/}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->ArtTrav * {{Citation|Sprooch=it |Titel=Da fotografo dei divi a cacciatore di graffiti, una vita piena d'arte |URL=https://ricerca.repubblica.it/repubblica/archivio/repubblica/2015/08/23/da-fotografo-dei-divi-a-cacciatore-di-graffiti-una-vita-piena-darteNapoli15.html?ref=search}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->la Repubblica * {{Citation|Sprooch=en |Titel=Sculpture and Architecture Series by Augusto De Luca |URL=https://archeyes.com/architecture-space-sculpture-augusto-de-luca/}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->ArchEyes | Timeless Architecture * {{Citation|Sprooch=de |Titel=Fotoserie 'Firenze' van Augusto De Luca |URL=https://www.photofacts.nl/fotografie/rubriek/fotografen/fotoserie-firenze-van-augusto-de-luca.asp}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->Photofacts * {{Citation|Sprooch=it |Titel=Intervista ad Augusto De Luca |URL=https://thepassengertimes.com/2018/03/26/perseverare-intertervista-ad-augusto-de-luca-photography-fotografia/}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->The Passengers Times art * {{Citation|Sprooch=en |Titel=Augusto De Luca |URL=https://wevux.com/augusto-de-luca/}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->WeVux * {{Citation|Sprooch=es |Titel=Augusto De Luca captura en sus retratos lo extraordinario de la humanidad |URL=https://culturainquieta.com/es/foto/item/20007-augusto-de-luca-captura-en-sus-retratos-lo-extraordinario-de-la-humanidad.html}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->Cultura Inquieta * {{Citation |Sprooch=it |Titel=La fotografia come atto creativo negli scatti di Augusto De Luca |URL=http://www.toarchmagazine.it/index.php/2022/11/04/11336-augusto-de-luca/ |Gekuckt=2024-10-04 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20241007094557/http://www.toarchmagazine.it/index.php/2022/11/04/11336-augusto-de-luca/ |Archiv-Datum=2024-10-07}}<!-- auto-translated from Italian by Module:CS1 translator -->To Arch Magazine {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:De Luca Augusto}} [[Kategorie:Italieenesch Fotografen]] [[Kategorie:Gebuer 1955]] lg4sg4kclohot2v18iie8xqztc9ccfo 0 115606 2714969 2659381 2026-11-07T20:27:43Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714969 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''César Auguste Jean Guillaume Hubert Franck''', gebuer den [[10. Dezember]] [[1822]] zu [[Léck]], a gestuerwen den [[8. November]] [[1890]] zu [[Paräis]], war e [[Frankräich|franséische]] [[Komponist]] an [[Organist]] vun [[Däitschland|däitsch]]-[[belsch]]en Originnen. Hie gëtt haut zu de bedeitendste franséische Komponisten, Enseignanten an Organiste vun der zweeter Hallschent vum 19. Joerhonnert gezielt. Hien huet zu Léck an zu Paräis um Konservatoire Musek geléiert a gouf 1846 Organist an e puer Kierchen zu Paräis Vun 1858 bis zu sengem Doud war en [[Titularorganist]] an der [[Kierch Ste-Clotilde (Paräis)|Kierch Ste-Clotilde]]. 1871 war e mat Grënner vun der ''[[Société Nationale de Musique]]'' a méi spéit hire President. 1872 gouf e Professer fir Uergel um Paräisser Conservatoire. Seng Kompositioune fir Uergel zeechne sech duerch en neie Stil, deen hien entwéckelt hat, d'[[Polyphonie]] aus. Hien ass un de Suitë vun engem Accident mat engem Bus gestuerwen. Den [[Asteroid]] [[(4546) Franck]] gouf no him genannt. == Literatur == * Klauspeter Bungert: ''César Franck - die Musik und das Denken Das Gesamtwerk, neubetrachtet für Hörer, Wissenschaftler und ausübende Musiker.'' Mit einer allgemeinen Erörterung zum Ineinandergreifen von Form und klingendem Satz. Frankfurt am Main 1996, ISBN 3-631-30354-8. * Joël-Marie Fauquet: ''César Franck.'' Fayard, Paris 1999, ISBN 2-213-60167-4. * Peter Jost (Hrsg.): ''César Franck - Werk und Rezeption.'' Stuttgart 2004, ISBN 3-515-08265-4. * Christiane Strucken-Paland: ''Zyklische Prinzipien in den Instrumentalwerken César Francks.'' Kassel 2009, ISBN 978-3-7649-2707-3. * Christiane Strucken-Paland, Ralph Paland (Hrsg.): ''César Franck im Kontext - Epoche, Werk und Wirkung.'' Köln 2009, ISBN 978-3-936655-70-4. == Gielercher== *{{Chevalier de l'Ordre des Palmes académiques}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Cesar Franck|César Franck}} * [https://web.archive.org/web/20070216010032/http://www.cesar-franck.org/ César-Franck-Gesellschaft] (deutsch/französisch) * [http://www.musicologie.org/Biographies/franck_cesar.html Liewenslaf op Musicologie.org] {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Franck Cesar}} [[Kategorie:Belsch Komponisten]] [[Kategorie:Franséisch Komponisten]] [[Kategorie:Franséisch Organisten]] [[Kategorie:Chevalier de la Légion d'honneur]] [[Kategorie:Gebuer 1822]] [[Kategorie:Gestuerwen 1890]] [[Kategorie:Chevalier de l'Ordre des Palmes académiques]] qf394c1ovrmy5q8fa2tr3hzy7s90nft 0 116660 2715000 2629723 2026-11-07T22:29:55Z Robby 393 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] ewechgeholl; [[Kategorie:Lëtzebuergesch Foussballspiller]] derbäigesat 2715000 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} De '''Jean Schiltz''', gebuer de [[7. Mäerz]] [[1951]] an der Stad Lëtzebuerg, ass e lëtzebuergesche Politiker ([[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]]), Gewerkschaftler ([[Fédération nationale des cheminots, travailleurs du transport, fonctionnaires et employés luxembourgeois|FNCTTFEL]] duerno am [[Onofhängege Gewerkschaftsbond Lëtzebuerg|OGBL]]) a fréiere Foussballspiller.<ref name=":0">[[Alex Bodry]], [[Ben Fayot]]: ''120 Jor Sozialistesch Deputéiert an der Lëtzebuerger Chamber. Dictionnaire biographique des députés socialistes à la Chambre des Députés.'' Éditions La Mémoire Socialiste, 2016, S.165.</ref> 1991 gouf hien an de Gemengerot vun [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanven]] gewielt, wou hien 1991 Schäffe gouf. Hie war vun 1992 bis 2000 Buergermeeschter vun der Gemeng Nidderaanwen. 2006 gouf hien dunn 1. Schäffen do.<ref name=":0" /> Hie gouf bei de [[Chamberwale vum 12. Juni 1994]] als Deputéierten an d'[[Chamber]] gewielt an ass dat bis 1999 bliwwen.<ref name=":0" /> == Gielchen == * {{OMGLO| (Promotioun 1999)<ref>[http://www.legilux.public.lu/adm/b/archives/1999/0058/b058.pdf Memorial B n° 58 vun 1999 mat der Lëscht vun de Leit déi 1999 eng national Auszeechnung kritt hunn] Op der Säit 1149 vun deem Memorial steet 'Promotion 1999' wärend op der Säit 1150 'Promotion 1998' steet. 1999 ass wuel richteg wëll de Memorial op den 1. Dezember 1999 datéiert ass.</ref>}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Schiltz Jean}} [[Kategorie:Gebuer 1951]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vun Nidderaanwen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Foussballspiller]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Gewerkschaftler]] tlv78doe8y75zxcvd3fzs6tf8aqokq3 0 135727 2714958 2710273 2026-11-07T19:03:27Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714958 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Alain Duschène''', gebuer den [[19. Mäerz]] [[1960]] zu [[Esch-Uelzecht]], ass e Generol vun der [[Lëtzebuerger Arméi]]. Hie war vum [[30. September]] [[2017]], als Nofollger vum [[Romain Mancinelli]],<ref>[https://web.archive.org/web/20170925132222/http://paperjam.lu/news/alain-duschene-officiellement-nomme-chef-detat-major-de-larmee "Alain Duschène officiellement nommé chef d'État-major de l'armée."] paperjam.lu, 13 September 2017.</ref><ref>[http://www.lequotidien.lu/politique-et-societe/le-general-duschene-nomme-chef-detat-major-de-larmee/ "Le général Duschène nommé chef d'état-major de l'armée."] lequotidien.lu, 29. September 2017.</ref> bis den [[29. September]] [[2020]] de Chef vum [[État-major]] vun der Arméi. No 42 Joer um [[Härebierg]] goung hien a Pensioun. De [[Steve Thull]] gouf säin Nofollger.<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1587654.html "Passatioun bei der Arméi."] rtl.lu, 29. September 2020.</ref> [[1984]] huet hie säi Studium op der [[École Royale Militaire]] zu Bréissel ofgeschloss. == Gielercher<ref>{{Citation|URL=https://www.armee.lu/organisation/personnel/personnel-cle/biographie-du-general-alain-duschene|Titel=Biographie du Général Alain DUSCHÈNE / Personnel clé / Personnel / Organisation - Armée du Luxembourg|Gekuckt=02.10.2020|Wierk=webcache.googleusercontent.com|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20200517205004/https://www.armee.lu/organisation/personnel/personnel-cle/biographie-du-general-alain-duschene|Archiv-Datum=2020-05-17}}</ref> == * {{OMANOC}} * {{OCCC}} * {{OMGLC}} * {{OONC}} == Literatur == * [[Michèle Gantenbein]], [https://web.archive.org/web/20171221134819/https://www.wort.lu/de/politik/interview-mit-generalstabschef-alain-duschene-die-kollektive-verteidigung-hat-vorrang-5a3919f5c1097cee25b7a89d Interview mit Generalstabschef Alain Duschène - "Die kollektive Verteidigung hat Vorrang"] op wort.lu den 19. Dezember 2017, gekuckt den 21. Dezember 2017 == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.nato.int/cps/en/natohq/who_is_who_147500.htm Biographie] um Site vun der NATO. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Duschene, Alain}} [[Kategorie:Gebuer 1960]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Genereel]] [[Kategorie:Commandeur de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]] [[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Officier avec couronne de l'ordre de mérite civil et militaire d'Adolphe de Nassau]] [[Kategorie:Commandeur vum Ordre d'Orange-Nassau]] gaywkva0hfrnz0h0qb68cuugqr9ht1u 0 137072 2714938 2714885 2026-11-07T14:14:29Z GilPe 14980 /* Gestuerwen */ Sebastián Lelio 2714938 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''2026''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et ass kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == * {{1. Mee}}: d'[[Vereenegt Arabesch Emirater]] trieden aus dem [[Organization of the Petroleum Exporting Countries|OPEC]] aus. === Europa === [[Fichier:Welcome to the euro Bulgaria 01.jpg|thumb|200px|Calicot fir d'Aféiere vum Euro a Bulgarien ze begréissen.]] * {{1. Januar}}: [[Zypern]] iwwerhëlt turnusgeméiss bis den 30. Juni des Joers d'[[Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun]]. * {{0}}1. Januar: [[Bulgarien|Bulgarie]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] an. * {{0}}1. Januar: 41 Doudeger an iwwer 100 Blesséierter bei engem Feier op enger Silvesterfeier an enger Bar zu [[Crans-Montana]] an der [[Schwäiz]]. * [[18. Januar]]: Bei engem Eisebunnsaccident mat zwéin Héichvitesszich an der spuenescher [[Provënz Córdoba]] komme 46 Leit ëm d'Liewen, 292 gi verletzt. * [[23. Januar]]: D'[[Ilijana Jotowa]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Rumen Radew]] Presidentin vu [[Bulgarien]]. * {{8. Februar}}: Den [[António José Seguro]] gewënnt am 2. Tour d'Presidentewalen a [[Portugal]], hie gëtt den 11. Mäerz vereedegt. * [[23. Februar]]: De [[Rob Jetten]] ([[Democraten 66|D66]]) gëtt als neie Premierminister an [[Holland]] vereedegt. * {{8. Mee}}: De [[Rumen Radew]] gëtt als neie Premierminister vu [[Bulgarien|Bulgarie]] vereedegt, nodeems seng Partei, [[Progressiivt Bulgarien]], den [[19. Abrëll]] déi virgezunne Parlamentswale mat 130 vun 240 Sëtz gewonnen hat. * {{9. Mee}}: De [[Péter Magyar]] gëtt als neie Premierminister vun [[Ungarn]] vereedegt, nodeems seng [[TISZA]]-Partei den [[12. Abrëll]] bei de Parlamentswalen eng 2/3-Majoritéit géint dem [[Viktor Orbán]] seng [[Fidesz]] gewonnen hat. * [[28. Mee]]: Nom Récktrëtt vun der [[Evika Siliņa]], den 11. Mee, gëtt den [[Andris Kulbergs]] neie Premierminister a [[Lettland]]. * {{3. Juni}}: No de Parlamentswale vum [[24. Mäerz]] an [[Dänemark]] gëtt eng nei lénk-Mëtt Regierung aus véier Parteien ënner der [[Mette Frederiksen]] vereedegt. * [[12. Juni]]: De gemeinsamen Europäeschen Asylsystem (GEAS) vun der [[Europäesch Unioun|EU]] trëtt a Kraaft. * {{1. Juli}}: [[Irland]] iwwerhëlt turnusgeméiss bis Enn des Joers d'Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun. * [[14. Juli]]: Den [[Mindaugas Sinkevičius]] gëtt neie Premierminister a [[Litauen]]. * [[20. Juli]]: Den [[Andy Burnham]] gëtt, nom Récktrëtt vum [[Keir Starmer]], den [[22. Juni]], neie Premierminister vum [[Vereenegt Kinnekräich|Vereenegte Kinnekräich]]. * [[19. August]]: Den [[András Baka]] gëtt, no der Ofsetzung vum [[Tamás Sulyok]] am Juli duerch dat ungarescht Parlament, neie President vun Ungarn. * [[28. August]]: Nom Doud vu sengem Papp [[Harald V. vun Norwegen|Harald V.]] gëtt den [[Haakon VIII. vun Norwegen|Haakon VIII.]] Kinnek vun Norwegen. * [[29. August]]: An [[Island]] huet sech d'Bevëlkerung an engem [[Referendum]] mat 52,8 % géint d'Nees-Ophuele vu Bäitrëttsverhandlunge mat der [[Europäesch Unioun|EU]] ausgeschwat. * {{2. September}}: D'[[Ülle Madise]] gëtt vum Parlament zur neier Presidentin vun [[Estland]] gewielt. Si gëtt den 12. Oktober vereedegt. * [[27. September]]: Den [[Aleksandar Vučić]] trëtt als [[Serbien|serbesche]] President zeréck, d'[[Ana Brnabić]] gëtt Interimspresidentin. * {{4. Oktober}}: Dem [[Andris Kulbergs]] seng Partei [[Apvienotais saraksts|Vereenegt Lëscht]] gewënnt d'Parlamentswalen a [[Lettland]]. * [[25. Oktober]]: Bei de Parlamentswalen a [[Serbien]] gewënnt d'[[Studentlëscht]] mat 52 % géint dem [[Aleksandar Vučić]] seng [[SNS]]-Partei mat 38,3 %. * [[29. Oktober]]: Bei engem Zuchaccident zu [[Los Yébenes]], [[Toledo]] a [[Spuenien]] stierwen op d'mannst 69 Persounen. * [[1. November]]: Bei de Presidentschaftswalen a Bulgarien setzt sech d'[[Ilijana Jotowa]] am zweeten Tour mat 57,5 % géint den [[Andrej Gjurow]] duerch. ==== Lëtzebuerg ==== * 13. Juli: Déi éischt [[Lëtzebuergesch Euromënzen#Zweet Serie (zanter 2026)|Euromënze]] mam Portrait vum Groussherzog [[Guillaume vu Lëtzebuerg|Guillaume]] kommen an den Ëmlaf. === Afrika === * {{3. Januar}}: Am [[Equatorialguinea]] gëtt [[Ciudad de la Paz]] nei Haaptstad, a léist [[Malabo]] of. * [[15. Januar]]: De [[Yoweri Museveni]] gëtt bei de Presidentewalen am [[Uganda]] a senger Funktioun erëmgewielt. * [[15. Mäerz]]: Den [[Denis Sassou-Nguesso]] gëtt als President vun der [[Republik Kongo]] erëmgewielt. * [[12. Abrëll]]: Bei de Presidentschaftswalen am [[Benin]], gewënnt de [[Romuald Wadagni]] mat 94 % vun de Stëmmen; hie gouf de [[24. Mee]] vereedegt. * [[16. Oktober]]: D'[[Fatima Ezzahra El Mansouri]] gëtt (als éischt Fra) nei Premierministesch am [[Marokko]]. === Amerika === ==== Nordamerika ==== ==== Mëttel- a Südamerika ==== * {{3. Januar}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika]] attackéiere [[Caracas]] am [[Venezuela]]. De President [[Nicolás Maduro]] a seng Fra goufe gefaange geholl an aus dem Land bruecht. * [[17. Februar]]: No der Ofsetzung vum [[José Jerí]] gëtt de [[José María Balcázar]] neie Staatspresident vum [[Peru]]. * [[11. Mäerz]]: De [[José Antonio Kast]] gëtt als neie President vum [[Chile]] vereedegt. * [[24. Juni]]: Bei Äerdbiewen am [[Venezuela]] stierwen iwwer 6.500 Leit, iwwer 200.000 gi blesséiert, an Zingdausende ginn an de Wochen a Méint dono nach ëmmer vermësst. * [[28. Juli]]: D'[[Keiko Fujimori]], déi de 7. Juni am 2. Tour d'Presidentschaftswalen am [[Peru]] gewonnen huet, gëtt vereedegt. * {{7. August}}: Den [[Abelardo de la Espriella]] gëtt als neie President vu [[Kolumbien]] vereedegt. * [[25. Oktober]]: De [[Luiz Inácio Lula da Silva]] gewënnt am 2. Tour vun de Presidentschaftswalen a [[Brasilien]] géint de [[Flávio Bolsonaro]]. * {{6. November}}: Am [[Paraguay]] gëtt de President [[Santiago Peña]] vum Senat ofgesat, Nofollger gëtt säi Vize [[Pedro Alliana]]. === Asien === * {{8. Februar}}: D'[[Sanae Takaichi]] huet bei de virgezunne Parlamentswalen a [[Japan]] am Parlament eng Zweedrëttel Majoritéit gewonnen. * [[15. Mäerz]]: An engem Referendum am [[Kasachstan]] gëtt déi nei Constitutioun mat 90 % vun de Wieler ugeholl. * {{3. Abrëll}}: De [[Min Aung Hlaing]], Chef vun der Junta, déi zanter dem Putsch vun 2021 am [[Myanmar]] un der Muecht ass, gëtt zum President gewielt. * {{7. Abrëll}}: De Generalsekretär vun der KP vum [[Vietnam]], [[Tô Lâm]], gëtt als Staatspresident confirméiert. * [[20. August]]: De [[Mirza Fakhrul Islam Alamgir]] gëtt zum Presidnet vu [[Bangladesch]] gewielt. ==== Arabesch Welt an Noen Osten ==== * {{9. Januar}}: Opléisung vum südlechen Iwwergangsconseil am [[Jemen]]. * [[6. Januar|6.]] bis [[20. Januar]]: D'syresch Arméi eruewert gréisstendeels den Nordoste vum Land, deen ënnert de ''[[Syrian Democratic Forces]]'' stoung. * [[8. Januar|8.]] an [[9. Januar]]: Bei Masseprotester am [[Iran]] géint d'Regierung ginn Dausende vu Leit vun de Sécherheetsunitéiten ëmbruecht. * [[28. Februar]]: [[Israel]] an d'[[USA]] gräifen den [[Iran]] un; eng Rëtsch héich miltäresch a staatlech Representanten, dorënner den Ieweschte Guide [[Ali Chamenei]], ginn dobei ëmbruecht. Den Iran revanchéiert sech mat Attacke géint Israel, souwéi US-Militärbasen am [[Persesche Golf]], a blockéiert d'[[Strooss vun Hormus]]. * [[11. Abrëll]]: Den [[Nizar Amidi]] gëtt zum neie President vum [[Irak]] gewielt. * [[20. August]]: D'''Syrian Democratic Forces'' ginn opgeléist an an d'[[syresch Arméi]] agegliddert. * [[30. September]]: No 23 Joer zéie sech d'Vereenegte Staaten aus dem [[Irak]] zeréck. * [[29. Oktober]]: Bei de Parlamentswalen an [[Israel]] verléiert dem [[Benjamin Netanjahu]] säi Block, dem [[Gadi Eizenkot]] säi Block verfeelt déi absolutt Majoritéit däitlech. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]] fir dem [[Ian De Toffoli]] säi ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]''. * De [[Guy Helminger]] kritt de [[Batty-Weber-Präis]]. === Musek === === Kino === * ''[[Oscar]]'' fir de beschte Film: ''[[One Battle After Another]]'' vum [[Paul Thomas Anderson]]. * ''[[Gëlle Palm]]'': [[Cristian Mungiu]] fir ''[[Fjort]]''. == Ekonomie == == Wëssenschaft an Technik == [[Fichier:Artemis 2 Crew Portrait (cropped).jpg|thumb|140px|Crew vun der [[Artemis II]].]] * [[1. Abrëll|1.]] - [[11. Abrëll]]: D'[[Artemis II]]-Missioun vun der [[NASA]] an Zesummenaarbecht mat der [[ESA]], flitt ronderëm de Mound a lant nees op der Äerd. * [[12. August]]: Partiell, deels komplett [[Sonnendäischtert]] iwwer [[Europa (Kontinent)|Europa]]. * [[30. August]]: Den [[Nancy Grace Roman Space Telescope|Nancy-Grace-Roman-Weltraumteleskop]] gëtt an den Orbit geschéckt. == Sport == * [[6. Februar|6.]] – [[22. Februar]]: [[Olympesch Wanterspiller 2026|Olympesch Wanterspiller]] zu [[Mailand]]/[[Cortina d'Ampezzo]]. * [[26. Mäerz]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gewënnt op [[Malta]] an engem Match vum Play-Off vun der UEFA Nations League 2024/25 2:0 géint [[Malta]]. De [[Vincent Thill]] an de [[Mathias Olesen]] hunn d'Goler fir Lëtzebuerg geschoss.<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_match.php?id=19028|Titel=Malta vs Luxembourg international football match report|Gekuckt=2026-09-27|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> * [[31. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt, am [[Stadion vu Lëtzebuerg|Stade de Luxembourg]] an engem Match vum Play-Off vun der UEFA Nations League 2024/25, 3:0 géint [[Malta]]. De [[Vincent Thill]], den [[Danel Sinani|Daniel Sinani]] an den Tomas Moreira (Malta) hunn d'Goler fir Lëtzebuerg geschoss.<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_match.php?id=19030|Titel=Luxembourg vs Malta international football match report|Gekuckt=2026-09-27|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> * [[26. Abrëll]]: De Kenianer [[Sabastian Sawe]] an den Ethiopier [[Yomif Kejelcha]] lafen zu London als éischt e [[Marathon]] ënner zwou Stonnen (1 h 59 min 30 s, rtsp. 1 h 59 min 41 s) * {{3. Juni}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert, am Stade de Luxembourg, an engem Frëndschaftsmatch, 0:1 géint [[Italien]].<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_match.php?id=19458|Titel=Luxembourg vs Italy international football match report|Gekuckt=2026-09-26|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> * {{6. Juni}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt, zu [[Tirana]] engem Frëndschaftsmatch, 1:0 géint [[Albanien]]. Den [[Danel Sinani|Daniel Siani]] huet de Gol fir Lëtzebuerg geschoss.<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_match.php?id=19444|Titel=Albania vs Luxembourg international football match report|Gekuckt=2026-09-26|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> * [[11. Juni]] – [[19. Juli]]: [[Foussball-Weltmeeschterschaft 2026|Foussball-Weltmeeschterschaft]] vun den Hären an den USA, a Mexiko an a Kanada. [[Spuenesch Foussballnationalekipp|Spuenien]] gewënnt an der Finall 1:0 géint [[Argentinesch Foussballnationalekipp|Argentinien]]. * [[11. Juli|11.]] an [[12. Juli]]: d'[[Linda Nosková]] an de [[Jannik Sinner]] gewannen d'[[Wimbledon Championships 2026|Wimbledon Championships]]. * [[26. September]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt zu [[Plovdiv]] an engem Match vun der UEFA Nations League 2026/27 2:1 géint [[Bulgarien]]. De [[Leandro Barreiro Martins]] an de [[Vincent Thill]] hunn d'Goler fir Lëtzebuerg geschoss.<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_match.php?id=19751|Titel=Bulgaria vs Luxembourg international football match report|Gekuckt=2026-09-26|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> * {{3. Oktober}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Tallinn]] an engem Match vun der UEFA Nations League 2026/27 0:1 géint [[Estland]].<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_match.php?id=19753|Titel=Estonia vs Luxembourg international football match report|Gekuckt=2026-10-08|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> * {{6. Oktober}} Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert, am Stade de Luxembourg an engem Match vun der UEFA Nations League 2026/27, 0:2 géint Bulgarien.<ref>{{Citation|URL=https://eu-football.info/_match.php?id=19754|Titel=Luxembourg vs Bulgaria international football match report|Gekuckt=2026-10-09|Wierk=eu-football.info|Sprooch=en}}</ref> == Gebuer == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Robert Goebbels MEP 2009.jpg | Text1 = Robert Goebbels | Bild2 = 1658018219365 19990000 Flesch Colette MOBILE.jpg | Text2 = Colette Flesch | Bild3 =Lucien Weiler EP 2005 (cropped).jpg | Text3 = Lucien Weiler | Bild4= Rita Süssmuth im Bundestag (cropped).jpg | Text4= Rita Süssmuth | Bild5= Flickr - Josh Jensen - Robert Duvall.jpg | Text5= Robert Duvall | Bild6= دیدار بشار اسد و هیئت همراه با سید علی خامنه‌ای، ۱۰ خرداد ۱۴۰۳ (09).jpg | Text6= Ali Khamenei | Bild7= Chuck Norris May 2015.jpg | Text7= Chuck Norris | Bild8= Mario Adorf Frankfurter Buchmesse 2016.jpg | Text8= Mario Adorf | Bild9= Nathalie Baye Cannes 2019.jpg | Text9= Nathalie Baye | Bild10 = Marjane Satrapi Cannes 2008(Cropped).jpg | Text10 = Marjane Satrapi }}{{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Francois Englert (3x4 cropped).jpg | Text1 = Francois Englert | Bild2 = Young-Dolly-Parton.jpg | Text2 = Dolly Parton | Bild3 = King Harald V may 2026 (cropped).jpg | Text3 = Harald V. | Bild4= Pe'l Schlechter 10-2022 (101).jpg | Text4 = Péil Schlechter | Bild5=MarinaVlady-1955-Harcourt.png | Text5= Marina Vlady | Bild6=Eva Marie Saint Promo Portrait, c. 1951.jpg | Text6=Eva Marie Saint | Bild7 = Elke Sommer 1965.JPG |Text7 = Elke Sommer }} == Gestuerwen == * [[Oktober]]: [[Jean-Paul Defrang]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{6. Januar}}: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker. * [[10. Januar]]: [[Erich von Däniken]], Schwäizer Auteur. * [[11. Januar]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin. * [[19. Januar]]: [[Valentino Garavani]], italieenesche Moudendesigner. * [[21. Januar]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[22. Januar]]: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur. * [[23. Januar]]: [[Carlo Cecchi]], italieenesche Schaupiller. * [[24. Januar]]: [[Michel Barbey]], franséische Schaupiller. * [[26. Januar]]: [[Steve Rollmann]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * 26. Januar: [[Jacques Zeimet]], lëtzebuergeschen Handballspiller a Spillerentwéckler. * [[30. Januar]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin. * 30. Januar: [[Christa Lang]], däitsch-US-amerikanesch Schauspillerin a Filmproduzentin. * {{1. Februar}}: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker. * {{0}}1. Februar: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin. * {{4. Februar}}: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller. * < 6. Februar: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller. * {{0}}[[6. Februar]]: [[Prosper Klein]], lëtzebuergesche Riichter. * [[11. Februar]]: [[Bud Cort]], US-amerikanesche Schauspiller. * 11. Februar: [[Cees Nooteboom]], hollännesche Schrëftsteller. * 11. Februar: [[James Van Der Beek]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[12. Februar]]: [[Robert Everling]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker. * [[15. Februar]]: [[Robert Duvall]], US-amerikanesche Schauspiller. * 15. Februar: [[Pol Greisch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schauspiller. * [[17. Februar]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler. * 17. Februar: [[José van Dam]], belschen Operesänger. * [[19. Februar]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller. * [[20. Februar]]: [[Roger Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet. * [[23. Februar]]: [[Léon Faber]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[27. Februar]]: [[Neil Sedaka]], US-amerikanesche Sänger a Songschreiwer. * [[28. Februar]]: [[Ali Chamenei]], iranesche Reliounsleader a Politiker. * {{5. Mäerz}}: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Schrëftsteller. * {{6. Mäerz}}: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller. * {{7. Mäerz}}: [[Country Joe McDonald]], amerikanesche Folk- a Rocksänger. * [[14. Mäerz]]: [[Jürgen Habermas]], däitsche Philosoph a Soziolog. * [[19. Mäerz]]: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Kämpfer a Schauspiller. * [[20. Mäerz]]: [[Nicholas Brendon]], US-amerikanesche Schauspiller a Kënschtler. * [[22. Mäerz]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker. * [[23. Mäerz]]: [[Valerie Perrine]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[30. Mäerz]]: [[Chan Santokhi]], surinamesche Politiker. * {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur. * {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller. * [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin. * [[30. Abrëll]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur. * {{1. Mee}}: [[Gust Stefanetti]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{2. Mee}}: [[Huguette Heldenstein]], lëtzebuergesch Sculptrice. * {{3. Mee}}: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin. * [[12. Mee]]: [[Romuald Figuier]], franséische Sänger. * [[14. Mee]]: [[Pierre Cao]], lëtzebuergesche Museker an Dirigent. * 14. Mee: [[Sophie Garel]], franséisch Sängerin a Fernseemoderatorin. * [[15. Mee]]: [[Angelica Domröse]], däitsch Schauspillerin. * [[16. Mee]]: [[Raymond Sinnen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[21. Mee]]: [[Henri Franck (1942)|Henri Franck]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[23. Mee]]: [[Thérèse Liotard]], franséisch Schauspillerin. * [[25. Mee]]: [[Sonny Rollins]], US-amerikaneschen Jazz-Saxophonist. * [[28. Mee]]: [[Abed Rabbo Mansur Hadi]], jemenittesche Generol a Politiker. * [[29. Mee]]: [[Edgar Morin]], franséische Soziolog, Philosoph an Auteur. * {{3. Juni}}: [[Marjane Satrapi]], franséisch-iranesch Comicsauteurin a Filmregisseurin. * {{6. Juni}}: [[Alan Hale]], US-amerikaneschen Astronom. * [[11. Juni]]: [[David Hockney]], brittesche Kënschtler. * [[15. Juni]]: [[Abdullah Ibrahim]], südafrikanesche Museker a Komponist. * [[18. Juni]]: [[François Englert]], belsche Physiker. * [[22. Juni]]: [[Alan Greenspan]], US-amerikanesche Wirtschaftswëssenschaftler. * [[24. Juni]]: [[Ann Blyth]], US-amerikanesch Schauspillerin. * ≤ 26. Juni<!--"vor wenigen Tagen", den 28.06.op wort.lu-->: [[Edmond Thill]], lëtzebuergesche Konschthistoriker. * {{6. Juli}}: [[Henri Metz]], lëtzebuergeschen Neurolog. * {{7. Juli}}: [[Joanna Pettet]], englesch Schauspillerin. * {{8. Juli}}: [[Bonnie Tyler]], brittesch Musekerin. * [[11. Juli]]: [[Marco Barnig]], lëtzebuergeschen Ingenieur. * [[12. Juli]]: [[Hamad bin Chalifa Al Thani]], Emir vu Katar. * [[13. Juli]]: [[Sam Neill]], neiséilännesche Schauspiller. * [[24. Juli]]: [[Gunther von Hagens]], däitschen Anatom. * {{0}}[[1. August]]: [[Vincent Pastore]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{8. August}}: [[Venant Arend]], lëtzebuergesche Sänger. * [[12. August]]: [[Cordula Trantow]], däitsch Schauspillerin. * [[13. August]]: [[Mark Rydell]], US-amerikanesche Filmregisseur. * [[14. August]]: [[Yayoi Kusama]], japanesch Kënschtlerin. * [[19. August]]: [[Nicolas Strotz]], lëtzebuergesche Politiker. * [[22. August]]: [[Siim Kallas]], estnesche Politiker. * [[23. August]]: [[Klaus-Michael Kühne]], däitsche Geschäftsmann. * [[24. August]]: [[Philippe Bouvard]], franséische Journalist a Radios- an Teleesanimateur. * [[25. August]]: [[Tim Curry]], brittesche Schauspiller. * 25. August: [[Dolly Parton]], US-amerikanesch Countrysängerin. * [[28. August]]: [[Harald V. vun Norwegen|Harald V.]], Kinnek vun Norwegen. * [[31. August]]: [[Édouard Balladur]] franséische Politiker. * {{1. September}}: [[Jean-Paul Rappeneau]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{2. September}}: [[Péil Schlechter]], lëtzebuergesche Graphiker, Comiczeechner an Auteur. * {{3. September}}: [[Romain Schreiner]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[11. September]]: [[Emma Bonino]], italieenesch Politikerin. * [[12. September]]: [[Guy Marson]], lëtzebuergesche Mykolog. * [[14. September]]: [[Catherine Ringer]], franséisch Rockmusekerin a Sängerin. * [[15. September]]: [[Ralf Richter]], däitsche Schauspiller. * [[18. September]]: [[Richard Harrison]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[24. September]]: [[Marina Vlady]], franséisch Schauspillerin. * [[27. September]]: [[Bernard Verley]], franséische Schauspiller. * {{3. Oktober}}: [[Albert Rueprecht]], éisträichesche Schauspiller. * {{0}}3. Oktober: [[Dennis Hastert]], US-amerikanesche Politiker. * {{6. Oktober}}: [[Eva Marie Saint]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[18. Oktober]]: [[Gast Heuschling]], lëtzebuergesche Moler. * [[21. Oktober]]: [[Tom Skerritt]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[25. Oktober]]: [[Henri Frank]], lëtzebuergeschen Affekot a Lokalpolitiker. * [[27. Oktober]]: [[Norbert Haupert]], lëtzebuergesche Politiker. * [[28. Oktober]]: [[Elke Sommer]], däitsch Schauspillerin. * 28. Oktober: [[Patrick Stewart]], brittesche Schauspiller. * {{3. November}}: [[Janosch]] (Horst Eckert), däitsche Kannerbuchauteur a Schrëftsteller. * {{4. November}}: [[Hubert Aiwanger]], däitsche Politiker. * {{0}}4. November: [[Tinto Brass]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{6. November}}: [[Sebastián Lelio]], chileenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} sohzf5szdrp7u5rj5or8kfpjvkr07r4 0 159543 2715009 2658294 2026-11-08T08:17:49Z Zinneke 34 /* 2026 */ 2715009 wikitext text/x-wiki De '''Lëtzebuerger Konschtpräis''' ass e Konschtpräis, deen zanter 2022 all zwee Joer op Initiativ vum [[Ministère de la Culture|Lëtzebuerger Kulturministère]] vergi gëtt. En ass mat 10.000 Euro dotéiert, a soll e Kënschtler fir säi Gesamtwierk auszeechnen, sou wéi och säin nohaltegt Engagement an der Lëtzebuerger Konschtzeen. D'Kënschtlerin oder de Kënschtler muss Lëtzebuerger sinn, oder zu Lëtzebuerg wunnen, oder soss e staarke Bezuch zum Land hunn.<ref>[https://lequotidien.lu/culture/le-luxembourg-lance-deux-nouveaux-prix-culturels-nationaux/ "Le Luxembourg lance deux nouveaux prix culturels nationaux."] lequotidien.lu, 19.09.2022.</ref> == Laureaten == === 2022 === D'[[Berthe Lutgen]] gouf den 11. Oktober 2022 als Laureatin vum éischte Lëtzebuerger Konschtpräis bekannt gemaach<ref>{{Citation|URL=http://mc.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Berthe Lutgen, lauréate du premier Lëtzebuerger Konschtpräis|Gekuckt=11.10.2022|Datum=11.10.2022|Wierk=mc.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Jury huet sech 2022 zesummegesat aus: * [[Jamie Armstrong]] * [[Marie-Claude Beaud]] (Presidentin) * [[Lucien Kayser]] * [[Paul Reiles]] * [[Edmond Thill]] === 2024 === Den 2. Lëtzebuerger Konschtpräis gouf den 10. Oktober 2023 postum un de [[Marc Henri Reckinger]] verginn.<ref>[https://www.wort.lu/kultur/konschtprais-2024-geht-an-marc-henri-reckinger/2599251.html "Konschtpräis 2024 geht an Marc Henri Reckinger."] wort.lu, 28.08.2023.</ref> === 2026 === D'[[Simone Decker]] ass Laureatin vum 3. Lëtzebuerger Konschtpräis.<ref>[https://mcult.gouvernement.lu/lb/actualites.gouvernement2024%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2026%2B01-janvier%2B22-thill-konschtprais.html "Simone Decker, lauréate du Lëtzebuerger Konschtpräis 2026."] Communiqué op mcult.gouvernement.lu, 22.01.2026.</ref> == Um Spaweck == {{Referenzen}} [[Kategorie:Konschtpräisser]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Auszeechnungen]] tksytxt9scvm4fy77dvykrse6z7hvwf 0 164686 2714996 2714283 2026-11-07T22:17:58Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714996 wikitext text/x-wiki {{Infobox Buslinn | Numm = ''Giel Linn'' | vu(n) = Laangfur (provisoresch) | op = Hollerech (provisoresch) }} D''''Linn Luxexpo - Pôle d'échange West''' <!--(aktuell ass nach keng Linnen-Nummer bekannt; méi spéit dann Luxtram-Linn Tx)-->ass eng geplangt Linn vum [[Stater Tram]], déi bis [[2035]] op engem éischten Deel opgoe soll. Op Basis vun der Tram-Reseauskaart am [[Nationale Mobilitéitsplang 2035]] gëtt se och nach als '''Giel Linn''' bezeechent. Den 1. Februar 2024 huet d'Chamber d'Finanzgesetz fir déi éischt Deelstécker Rout Bréck – Laangfur a Stater Gare – Hollerech gestëmmt.<ref name=licht>[https://www.wort.lu/luxemburg/chamber-gibt-gruenes-licht-fuer-ausbau-der-tram/7915294.html "Chamber gibt grünes Licht für Ausbau der Tram."] wort.lu, 01.02.2024.</ref> == Streckeféierung == [[File:Tram 2035 - T2 projet.png|thumb|400px|Geplangt Streck vun der Linn]] Wa se bis ganz fäerdeg ass, geet d'Linn vun der [[Luxexpo (Tramshalt)|Halt Luxexpo]] am [[Norden|Norde]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]] ([[Kierchbierg]]) bis op d'[[Porte de Hollerich]] a virun op e geplangte [[Pôle d'échange]] (''PE West'') op der Grenz vun der Stad mat der Nopeschgemeng [[Stroossen]]. D'Linn besteet aus follgenden, eenzele Streckendeeler (vun Norden a Richtung Südweste gekuckt): === Luxexpo - Laangfur === Vun der Luxexpo aus leeft d'Streck iwwer de [[Circuit de la Foire Internationale|Circuit de la Foire internationale]] an de [[Boulevard Pierre-Frieden (Stad Lëtzebuerg)|Boulevard Pierre Frieden]], nërdlech laanscht den [[Domaine du Kiem]] a Richtung vum [[Flouernumm|Flouer]] ''Op der Schleed'' a ''Kuebebierg''. Vum ''Kuebebierg'' aus féiert dann eng nei Bréck (déi just fir den Tram, Cyclisten a Foussgänger reservéiert ass) iwwer de [[Val des Bons-Malades|Mäertesgronn]] bis an de Flouer ''Laangfur''. Op dësem Streckendeel<ref>am [[Projet de loi]] als K2B a K2C bezeechent</ref> gëtt den aktuelle Wunnquartier vum ''Domaine du Kiem'' gradewéi den nei geplangte ''Quartier Kuebebierg'' ugebonnen, engersäits a Richtung vun der Stad an anersäits a Richtung vun de Pôle-d'échangë Luxexpo, [[Héienhaff P+R (Tramshalt)|Héienhaff]] an dem [[Findel - Luxembourg Airport (Tramshalt)|Fluchhafen]]. D'Aarbechte si fir 2031 – 2033 geplangt, mam Zil fir dësen Deel vun der Streck fir 2033 opzemaachen. === Laangfur - Rout Bréck-Pafendall === [[Fichier:Luxembourg,_station_Rout_Bréck-Pafendall.jpg|miniatur|D'Catenairespottoen zentral tëscht de Gleiser, hei bei der Halt Rout Bréck-Pafendall]] [[Fichier:Luxembourg, tram tronçon K2A section A 2025-05 (102).jpg|miniatur|Am ënneschten Deel vum Bd Konrad Adenauer gouf mat den Aarbechten ugefaangen, fir de Stroosseraum fir d'Plattform vum Tram ze preparéieren (Mee 2025)]] Deen am [[Projet de loi]] als K2A bezeechenten Deel vun der Streck geet vum Flouer ''Laangfur'', wou e provisoreschen Terminus gebaut gëtt, a Richtung vun der [[Rue Richard-Coudenhove-Kalergi|Rue Coudenhove-Kalergi]] an dréint dann a Richtung Westen op de [[Boulevard Konrad-Adenauer|Boulevard Konrad Adenauer]]. Vu do aus leeft se dann iwwer déi genannt Strooss, an der Mëtt vum aktuelle Stroosseraum bis op d'[[Avenue John-F.-Kennedy (Stad Lëtzebuerg)|Avenue John F. Kennedy]]. Hei ass dann den Uschloss un d'Streck [[Luxtram-Linn T1|Fluchhafe-Stadion]], déi scho besteet. D'Aarbechte fir dësen Deel si vun 2025 bis 2027 geplangt, mat enger Ouverture fir Enn 2027 / Ufank 2028. Déi nei Linn erlaabt et, déi bestoend europäesch Institutiounen an d'[[Europäesch Schoul|Europaschoul]], gradewéi de geplangte ''Quartier Laangfur'' an den neie [[Lycée Michel-Lucius|Lycée Michel Lucius]] (dee fir 2030 do geplangt ass) unzefueren. D'Streck gëtt 2,3&nbsp;km laang a se gëtt gréisstendeels a Gréngs geluecht. Se kritt dräi Halten: ''[[Laangfur (Tramshalt)|Laangfur]], [[Europaschoul - École européenne (Tramshalt)|Europaschoul - École européenne]]'' a ''[[Commission européenne (Tramshalt)|Commission européenne]]''<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zentrum/neue-tramstrecke-kirchberg-zwei-haltestellen-2027/161478965.html|Titel=Die Tram hält künftig an den Stoppe „Commission européenne“ an „École européenne“|Gekuckt=2026-09-17|Datum=2026-09-16|Wierk=Luxemburger Wort|Sprooch=de-LU}}</ref> jeeweils engem säitleche Quai pro Richtung; d'Quaie ginn 52&nbsp;m laang an op d'mannst 3,75&nbsp;m breet. D'Statioune leien am Schnëtt 730&nbsp;m wäit auserneen. D'Plattform fir den Tram gëtt 7,20&nbsp;m breet, mat [[Catenaire]]n tëscht den zwee Gleiser, a gëtt e bësse méi héich wéi de Stroossenniveau gebaut. Bei der Halt ''Europaschoul - École européenne'' ass och eng elektresch [[Ënnerstatioun]] virgesinn. Laanscht déi ganz Neibaustreck gëtt och den ëffentleche Raum ronderëm nei amenagéiert, sou z.&nbsp;B. d'Amenagement vum Stroosseraum vu [[Fassad]] bis Fassad an de Bau vun enger bidirektionaler [[Vëlospist]] nërdlech vum Boulevard Adenauer. Eng Etüd iwwer d'Ëmweltkompatibilitéit huet erginn, datt d'Streck „nëmme kleng Auswierkungen op déi geschützt Gebidder huet“ an déi „duerch entspriechend Moossname kompenséiert kënne ginn“. D'Etüd seet och, datt d'„Tramslinn am Aklang mat de Bedierfnesser vum Land a punkto Mobilitéit, awer och vun enger nohalteger Entwécklung ass“. Am Kader vun der virgeschriwwener ëffentlecher Consultatioun iwwer d'Ëmweltkompatibilitéit déi vu [[LuxTram|Luxtram]] lancéiert gouf, si keng Awänn agereecht ginn. D'Exploitatioun vun dësem Streckendeel gëtt an déi bestoend Linn T1 integréiert, sou datt d'Ramme vum Terminus ''Laangfur'' bis op [[Hollerech (Tramshalt)|Hollerech]] duerchfuere kënnen<ref>Am Text vum [[Projet de loi]] (S. 21) steet: « Ce tronçon sera intégré à la ligne 1 existante en terme d’exploitation. Les rames circuleront ainsi de Laanfur jusqu'au quartier de la Cloche d'Or ». Well d'Linn op der Kaart am PNM2035 awer op Hollerech geet, misst deemno « Cloche d'Or » mat « Hollerech » ersat ginn.</ref>. Tëscht ''Laangfur'' a Rout Bréck - Pafendall ass eng mëttel Vitess vun 21&nbsp;km/h, eng Fuerzäit vun ongeféier 6 Minutten an en Takt vu 6 bis 8 Minutte virgesinn. D'Finanzéierungsgesetz fir d'Deelstreck gouf den 1. Februar 2024 an der Chamber gestëmmt<ref name=licht/>. ==== Bau vun der Streck ==== A Presenz vun ë.&nbsp;a. de kommunalen an nationale Politiker ass et de 16. Mee 2025 symbolesch mat den Aarbechte lassgaangen. De Schantjen um Boulevard Konrad Adenauer gëtt an zwou Sektiounen opgedeelt: * Sektioun A: vun der Avenue John F. Kennedy bis bei d'Rue Érasme; * Sektioun B: vun der Rue Érasme bis bei d'Rue Richard Coudenhove-Kalergi.<ref>{{Citation|URL=https://www.luxtram.lu/fr/premiere-extension-suite-a-la-realisation-de-la-ligne-1-plateau-de-kirchberg/|Titel=Première extension suite à la réalisation de la ligne 1 : plateau de Kirchberg|Gekuckt=016.05.2025|Datum=16.05.2025|Editeur=www.luxtram.lu|Sprooch=fr}}</ref> === Rout Bréck-Pafendall - Rond-point Schuman === Vun der Kräizung Boulevard K. Adenauer / Avenue John F. Kennedy iwwer d'[[Rout Bréck - Pafendall (Tramshalt)|Halt Rout Bréck-Pafendall]] an d'[[Pont grande-duchesse Charlotte|Rout Bréck]] bis op d'Héicht vum [[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Groussen Theater]], fiert déi geplangt Linn iwwer déi Streck déi aktuell scho vun der Linn T1 benotzt gëtt. === Rond-point Schuman - Hamilius === Vum [[Rond-point Robert-Schuman|Rond-point Schuman]] aus ass déi nei Streck duerch d'[[Neipuertsgaass]] an de [[Boulevard Royal]] geplangt, fir op der Héicht vun der [[Avenue Émile-Reuter|Arsenalstrooss]] nees op déi aktuell Streck ze stoussen. Haaptsächlech de geplangten Trajet laanscht de [[Parc municipal (Stad Lëtzebuerg)|Park]] an der Neipuertsgaass huet am Summer 2022 zu Protester vun [[Natur&ëmwelt|natur & ëmwelt]] a vun de [[Frënn vun der Festungsgeschicht Lëtzebuerg|Frënn vun der Festungsgeschicht]] gefouert: déi eng fäerten, datt (zevill) [[Bam|Beem]] a [[Trausch (Planzeform)|Traisch]] ewechgemaach musse ginn an déi aner sinn drop erpicht, datt d'Iwwerreschter vun der Festung, déi ënnert dem Stroossenniveau leien, erhale bleiwe mussen<ref>{{Citation|URL=https://www.virgule.lu/luxembourg/pourquoi-l-extension-du-tram-se-heurte-a-de-fortes-resistances/24650.html|Titel=Pourquoi l'extension du tram se heurte à de fortes résistances|Gekuckt=08.12.2023|Datum=08.12.2023|Wierk=virgule-online|Sprooch=fr}}</ref>. An engem [[Oppene Bréif]] huet den deemolegen Transportminister [[François Bausch]] op d'Virwërf reagéiert an ë.&nbsp;a. gemengt<ref>{{Citation|URL=http://mmtp.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Oppene Bréif vum François Bausch zum Ausbau vum Tram|Gekuckt=08.12.2023|Datum=29.08.2022|Wierk=mmtp.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>: <blockquote> „D'Diskussioun huet et op der enger Säit un Kontext gefeelt, anerersäits goufen och einfach Ënnerstellunge kommunizéiert (…) et ass an et wäert net virgesi ginn, mam Tram duerch de Stater Park ze fueren“. „Lo kann ee sécherlech 350 Meter Gleiser vum Tram an der Neipuertsgaass ouni Kontext iwwert Joren douddebattéieren an falsch Tatsaachen ënnerstellen. Vill méi sënnvoll wär et awer sech d'Fro ze stelle wat eng Mobilitéit een da gären an Zukunft a senger Stad hätt, y inclus enger Neipuertsgaass déi haut eng 20m breet Macadamsfläch ass a 4 Spuere fir Autoen a Bussen huet.“ (…) „D'Equipe vu Luxtram hunn an der Vergaangenheet schonn oft bewisen, dass si och op sensibelen Trassen eng méi schéi Stad hannerlooss hunn wéi se virum Tram war an dass eng Mobilitéitsoffer verbesseren an am selwechten Otemzuch eng Stad Begréngen net am Widdersproch stinn. D'Neipuertsgaass an d'Entrée vum Stater Park wäerten no den Aarbechte méi schéin a méi gréng hannerlooss gi wéi se virfonnt goufen.“{{Sic}}</blockquote>An enger [[Parlamentaresch Fro|parlamentarescher Fro]] huet de [[Sven Clement]] am Oktober 2022 Detailer iwwer de geplangten Trajet gefrot. Den Transportminister huet doropshi g'äntwert, datt Luxtram nach am Gaang wier, fir verschidde Varianten z'ënnersichen, an datt zum Schluss déi bescht Variant zeréckbehale géif<ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.chd.lu/fr/question/24604|Titel=Projet d'extension du tram|Gekuckt=08.12.2023|Wierk=www.chd.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Um geplangten Deelstéck tëscht dem Rond-point Schuman an der Arsenalstrooss sinn zwou Halte geplangt<ref name=":0" />. Enn Mäerz 2024 war du gewuer ze ginn, datt den Tracé duerch d'Neipuertsgaass an iwwer de Boulevard Royal vun der Stater Gemeng bis 2035 keng Prioritéit hätt. Dat selwecht gëllt fir déi geplangt Streck ([[Stater Tram#Geplangten Ausbau bis 2035#Eventuellen Ausbau no 2035|donkelblo Linn]]<ref name=":26">Aarbechtstitel, no der Faarf déi um Plang gebraucht gëtt, cf.: Ministère de la Mobilité et des Travaux publics: "[https://web.archive.org/web/20240330000253/https://transports.public.lu/fr/publications/strategie/pnm-2035-brochure/pnm-2035-brochure-fr.html PNM 2035 - Plan national de mobilité]", S. 54 + 56, 22/04/2022</ref>) vun der Stäreplaz iwwer d'Areler Strooss Richtung Westen. Analyse vu Luxtram hätten iwwerdeems gewisen, datt absënns d'Ofbéie vun der Neipuertsgaass an de Boulevard Royal net méiglech wier.<ref>{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zentrum/so-haben-sich-die-plaene-fuer-die-tram-in-der-oberstadt-geaendert/10013353.html|Titel=So haben sich die Pläne für die Tram in der Oberstadt geändert|Gekuckt=27.03.2024|Datum=27.03.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref> Dem Schäfferot no sollt éischter déi direkt Streck vun der [[Stater Tram#Geplangten Ausbau bis 2035#Eventuellen Ausbau no 2035|mofer Linn]]<ref name=":26" /> tëscht der Stäreplaz an der Cloche d'or (iwwer d'Escher Strooss) prioritär behandelt ginn<ref>{{Citation|URL=https://www.vdl.lu/sites/default/files/media/document/h2a_pr%C3%A9sentation%20Mobilit%C3%A9itsplang_version%20finale_26032024.pdf|Titel=Onse Mobilitéitsplang fir muer|Gekuckt=27.03.2024|Auteur=vdl.lu|Familljennumm=|Datum=27.03.2024|Editeur=www.vdl.lu|Säiten=S. 16|Sprooch=de}}</ref>. === Hamilius - Gare === Vun der Kräizung Boulevard Royal / Avenue Émile Reuter iwwer d'[[Adolphe-Bréck|Nei Bréck]] an d'[[Avenue de la Liberté (Stad Lëtzebuerg)|Nei Avenue]], bis virun d'[[Jean-Pierre-Büchler-Bréck|Jean-Pierre-Buchler-Bréck]], leeft d'Linn iwwer déi bestoend Streck vun der Linn T1. === Gare - Nei Hollerech === Den Tronçon Gare Centrale - Hollerech, deen am [[Projet de loi]] als HOA bezeechent ass, geet ronn 280&nbsp;m no der Halt [[Gare Centrale (Tramshalt)|Gare Centrale]] vun der bestoender Streck a südwestlecher Richtung fort a leeft da quasi riicht aus duerch den nei geplangte Quartier [[Nei Hollerech]] bis bei de Site vum fréiere Gebai vun de Sozialversécherungen, kuerz virun der [[Route d'Esch (Stad Lëtzebuerg)|Escher Strooss]]. Op där Plaz gëtt e provisoreschen Terminus gebaut. Et ass virgesinn {{small|(Stand: Nov. 2026)}}, dass uganks 2028 d'Aarbechten op der Streck Gare-Hollerech ufänke sollen a bis Enn 2029 (provisoresch) fäerdeg sinn.<ref name=verspéit>{{Citation|Titel=„Nei Hollerich“ muss länger auf die Tram warten.|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/stadaland/nei-hollerich-muss-laenger-auf-die-tram-warten/163958819.html |Wierk=Wort.lu|Datum=03.11.2026|Gekuckt=03.11.2026|Sprooch=de}}</ref>En halleft Joer éischter war nach vun enger Bauzäit vu Mëtt 2027 bis Enn 2028 rieds.<ref name=Hollerech>{{Citation|Titel=Auf dem Weg nach „Nei Hollerich“: Neue Tramlinie nimmt Form an|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/auf-dem-weg-nach-nei-hollerich-neue-tramlinie-nimmt-form-an/152008718.html |Wierk=Wort.lu|Datum=19.05.2026|Gekuckt=26.05.2026|Sprooch=de}}</ref> Déi nei Linn erlaabt et, nieft dem neie Quartier och den neie Pôle d'échange Hollerech unzefueren, wou een op den [[Société nationale des chemins de fer luxembourgeois|Zuch]]- a Busreseau ëmklamme kann. [[Fichier:Luxembourg, station Philharmonie-MUDAM.jpg|miniatur|D'Pottoe fir d'Catenairë lateral zu de Gleiser, hei bei der Halt Philharmonie / MUDAM]] D'Streck gëtt 1,1&nbsp;km laang a se gëtt gréisstendeels a Gréngs geluecht. Se kritt zwou Halten: [[Landewyck (Tramshalt)|Landewyck]] an [[Hollerech (Tramshalt)|Hollerech]] mat jeeweils engem säitleche Quai pro Richtung; d'Quaie ginn 52&nbsp;m laang an op d'mannst 3,75&nbsp;m breet. D'Statioune leien am Schnëtt 501&nbsp;m wäit auserneen. D'Plattform fir de Tram gëtt 7,00&nbsp;m breet, mat de Catenairespottoen op enger Säit vun de Gleiser. Se gëtt urbanistesch an den ëffentleche Raum vum Quartier ugepasst. Bei der Halt Hollerech gëtt och eng elektresch Ënnerstatioun gebaut. Den ëffentleche Raum ronderëm déi ganz Neibaustreck gëtt am Kader vum Bau vum neie Quartier amenagéiert. Grad ewéi fir den Tronçon ''Laangfur'' - Rout Bréck-Pafendall koum d'Etüd iwwer d'Ëmweltkompatibilitéit zur Conclusioun, datt d'Streck „nëmme kleng Auswierkungen op déi geschützt Gebidder huet“, déi „duerch entspriechend Moossname kompenséiert kënne ginn“. Och fir dëse Streckendeel sinn no der ëffentlecher Consultatioun keng Awänn agereecht ginn. D'Exploitatioun vun dësem Streckendeel gëtt an déi bestoend Linn T1 integréiert, sou datt d'Ramme vum provisoreschen Terminus Hollerech iwwert d'Gare a Richtung Kierchbierg duerchfuere kënnen. Tëscht der Gare an dem Terminus Hollerech ass eng mëttel Vitess vun 21,46&nbsp;km/h, eng Fuerzäit vun 3′25″ an en Takt vu 6 bis 8 Minutte virgesinn. D'Finanzéierungsgesetz fir d'Deelstreck gouf den 1. Februar 2024 an der Chamber gestëmmt.<ref name=licht/> ==== Bau ==== D'Aarbechte fir dësen Deel waren am Dezember 2023 vun 2025/26 bis 2027/28 geplangt, mat enger Ouverture am leschte Semester 2027 oder dem éischte Semester 2028. Ee Joer drop, Enn 2024, huet d'Transportministesch, op eng Parlamentaresch Fro hin, ewell dësen Zäitplang ugekënnegt: Vun 2028 bis 2029 soll d'Streck bis bei d'Rue de l'Aciérie fäerdeg ginn, a bis bis spéitstens 2031 bei d'[[Gare Hollerech|Hollerecher Gare]].<ref>[https://www.wort.lu/luxemburg/zentrum/der-zeitplan-fuer-den-bau-der-tram-und-des-neuen-bahnhofs-in-hollerich-steht/28343326.html "Der Zeitplan für den Bau der Tram und des neuen Bahnhofs in Hollerich steht."] wort.lu, 02.12.2024.</ref> Am Mee 2026 hu sech déi Date konkretiséiert: De 15. Juli 2027 sollen d'Aarbechten op der Streck Gare-Hollerech ufänken a bis Enn 2028 (provisoresch) fäerdeg sinn.<ref name=Hollerech/> En halleft Joer drop housch et dann awer, dass uganks 2028 d'Aarbechten ufänke sollten a bis Enn 2029 fäerdeg wieren.<ref name=verspéit/> === Nei Hollerech - Porte de Hollerich - PE West === Tëscht 2030 an 2031 ginn d'Aarbechten un, fir vum provisoreschen Terminus Hollerech aus a Richtung Westen duerch de Quartier [[Porte de Hollerich]], wou zwou Halte virgesi sinn, a weider op den neien, geplangte Pôle d'échange West ze fueren. == Um Spaweck == {{Commonscat|Construction of Ligne T2|{{PAGENAME}}}} * [https://web.archive.org/web/20231207180720/https://transports.public.lu/dam-assets/publications/contexte/strategie/pnm-2035-buch-de.pdf PNM 2035 – Nationaler Mobilitätsplan] {{De}} op der Internetsäit vum [[Ministère de la Mobilité et des Travaux publics|Mobilitéitsministère]] (gekuckt de 7. Dezember 2023) * [https://wdocs-pub.chd.lu/docs/compilation/docpa/pdf/8224_Dossier_Complet.pdf Projet de loi 8224 portant sur la construction des extensions de la ligne de tramway à Luxembourg entre les stations Rout Bréck- Pafendall et Laangfur au Kirchberg et entre les stations Gare Centrale et Hollerich] op der Internetsäit vun der [[Chamber]] (gekuckt de 7. Dezember 2023) {{Fr}} {{Navigatioun Tramslinnen zu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} * Quellen, wou net anescht uginn: PNM2035 (S. 53 – 56) a [[Projet de loi]] 8224 (kuckt: Um Spaweck) [[Kategorie:Stater Tram]] [[Kategorie:Luxtram-Linnen]] [[Kategorie:Trammen zu Lëtzebuerg]] mm2q2ya5y5pfttgsbs0lxc2v99val3t 0 164694 2714997 2712043 2026-11-07T22:18:00Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7) 2714997 wikitext text/x-wiki {{Infobox Buslinn}} D''''Luxtram-Linn T1''' ass eng Linn vum [[Stater Tram]] déi op der Streck vum [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafe Findel]] bis bei de [[Stadion vu Lëtzebuerg]] fiert. D'Linn gouf no an no a Betrib geholl. Dat éischt Deelstéck, vun der Luxexpo bis bei d'[[Pont grande-duchesse Charlotte|Rout Bréck]], ass den [[10. Dezember]] [[2017]] opgaangen. Duerno goufen et Verlängerunge bis op d'[[Place de l'Étoile (Stad Lëtzebuerg)|Stäreplaz]] ([[27. Juli]] [[2018]]), op d'[[Gare Lëtzebuerg|Gare]] ([[13. Dezember]] [[2020]]), bis op Bouneweg ([[11. September]] [[2022]]), bis op d'Cloche d'Or ([[7. Juli]] [[2024]]), a bis op de Findel ([[2. Mäerz]] [[2025]]). D'Linn T1 war wärend hirer Bauzäit déi eenzeg Linn vum Stater Tram, dee mat hir 2017 nei agefouert gouf, nodeems et scho bis 1964 en Tramsreseau an der Stad gouf. {{Méi Info 2|Stater Tram|Fréiere Stater Tram}} == Entwécklung vun der Linn == === Bau an Ouverture vum Tronçon A=== ==== 1. Phas: Luxexpo - Rout Bréck ==== Nodeems mat de Viraarbechte fir en [[Stater Tram#Tramsschapp Kierchbierg|neien Tramsschapp]] um Kierchbierg am Januar [[2015]] ugefaange gouf, ass et den 18. September 2015 mam Bau vun der Linn lassgaangen. Als éischt gouf den Tramsschapp hannert der Luxexpo gebaut<ref name=":19">[https://www.wort.lu/fr/luxembourg/neien-tramsschapp-tram-place-au-futur-centre-de-maintenance-55fc33990c88b46a8ce60541 Tram: place au futur centre de maintenance] op wort.lu den 18. September 2015 (gekuckt den 12. August 2017)</ref><ref name=":20">John Chalmers, [http://www.chronicle.lu/categorieslivingtransportparking/item/10317-luxtram-infrastructure-work-to-start-in-2016 LuxTram Infrastructure Work to Start in 2015] op chronicle.lu de 16. Februar 2015 (gekuckt den 20. August 2017)</ref>. D'Renovéierung vun der Rouder Bréck huet dunn am Oktober ugefaangen, virun allem fir d'Bréck 2 Meter méi breet ze maachen, fir datt den Tram herno driwwer fuere kann. D'Aarbechte konnten dunn am Juli 2017 ofgeschloss ginn<ref>[https://web.archive.org/web/20170802080828/https://www.wort.lu/fr/politique/les-travaux-demarrent-le-1er-octobre-le-pont-rouge-va-etre-elargi-de-2-metres-55fa8e8b0c88b46a8ce6031a Le Pont Rouge va être élargi de 2 mètres] op wort.lu de 17. September 2015 (gekuckt den 12. August 2017)</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20170801140358/https://www.wort.lu/fr/politique/luxembourg-kirchberg-renovation-du-pont-rouge-leger-retard-dans-les-travaux-56c88c151bea9dff8fa73389 Rénovation du Pont Rouge: léger retard dans les travaux] op wort.lu den 20. Februar 2016 {{small|(gekuckt den 12. August 2017)}}</ref><ref>[http://www.lequotidien.lu/luxembourg/luxembourg-deux-week-ends-de-travaux-sur-le-pont-rouge/ Luxembourg: deux week-ends de travaux sur le pont rouge] op lequotidien.lu den 12. Juli 2017 {{small|(gekuckt den 12. August 2017)}}</ref>. Bei de Viraarbechten um Kierchbierg an um Lampertsbierg déi am Februar 2016 ugefaangen hunn, goufe ronn 50 Beem ewechgeholl an deelweis an eng Bamschoul ëmgeplanzt fir dann 2022/2023 nees laanscht d'Tramsstreck gesat ze ginn<ref>[https://web.archive.org/web/20210803063829/https://www.wort.lu/fr/luxembourg/limpertsberg-une-cinquantaine-d-arbres-demenagent-pour-faire-place-au-tram-56be09a30da165c55dc52c39 Une cinquantaine d'arbres déménagent pour faire place au tram] op wort.lu den 12. Februar 2016 (gekuckt den 12. August 2017)</ref><ref>Jean-Michel Hennebert, [https://web.archive.org/web/20171006195416/http://paperjam.lu/news/le-chantier-du-tram-de-part-et-dautre-du-pont-rouge Le chantier du tram de part et d'autre du Pont Rouge] op paperjam.lu den 1. Februar 2016 (gekuckt den 12. August 2017)</ref>. D'Leedung fir de Bau vum éischten Deel vun der Linn ass am Mäerz [[2016]] engem Gruppement vu Firmen zougewise ginn an zwar: déi franséisch Firmen ''TSO'', ''Muller TP'' an ''NGE GC'' an déi Lëtzebuerger ''Sopinor'' a ''Costantini''. De Bau vun der Plattform, also do wou d'Schinne geluecht ginn, huet de Mount duerno ugefaangen. Zu deem Ament sinn d'Archeologe bei de Viraarbechten um Tracé duerch d'Stad op d'Grondmauere vun der [[Neipuertskapell]] gestouss. Déi éischt Schinne goufen am Juli 2016 an der [[Avenue John-F.-Kennedy (Stad Lëtzebuerg)|Avenue John F. Kennedy]] geluecht, do wou scho beim Neibau vun der Strooss eng Verkéiersspuer fir den Tram prett gehale gi war. Vum 24. August u goufen d'Schinnen zesummegeschweesst<ref>[https://web.archive.org/web/20210812020415/https://www.wort.lu/fr/luxembourg/le-long-de-l-avenue-kennedy-au-kirchberg-les-premiers-rails-du-tram-sont-poses-57907396ac730ff4e7f63d0a Les premiers rails du tram sont posés] op wort.lu den 21. Juli 2016 (gekuckt den 12. August 2017)</ref><ref name=":15">[https://web.archive.org/web/20210812020326/https://www.wort.lu/fr/luxembourg/au-kirchberg-a-quoi-ressemble-le-centre-de-maintenance-du-tram-57c44891ac730ff4e7f65a39 A quoi ressemble le centre de maintenance du tram?] op wort.lu den 29. August 2016 (gekuckt den 12. August 2017)</ref><ref>[http://5.35.247.232/component/k2/item/18614-significant-milestone-reached-as-first-luxtram-tracks-laid Significant Milestone Reached as First LuxTram Tracks Laid] op chronicle.lu de 25. August 2016 (gekuckt den 12. August 2017)</ref>. De Schantjen ass schëtzeg virugaangen, verschidden Aarbechte konnten - op Grond vun enger Derogatioun - och wärend dem [[Kollektivcongé]] am Bausecteur realiséiert ginn<ref name=":13">Jean-Michel Hennebert, [http://paperjastatim.lu/news/un-pas-de-plus-vers-un-premier-troncon-plus-long Un pas de plus vers un premier tronçon plus long] op paperjam.lu den 13. Juli 2017 (gekuckt den 13. August 2017)</ref>. Just laanscht dem [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]] hunn d'Aarbechte wéinst der [[Schueberfouer]] misse rouen<ref>[http://www.lequotidien.lu/luxembourg/luxembourg-pendant-lete-rien-narrete-le-tram/ Luxembourg: pendant l'été, rien n’arrête le tram] op lequotidien.lu den 2. August 20156 (gekuckt den 12. August 2017)</ref>. Ob wärend den Aarbechten oder am Definitiven, den Tram hëlt der Fouer 10 % vun de 45.000&nbsp;m² Ausstellungsfläch ewech<ref>[https://web.archive.org/web/20210803081633/https://www.wort.lu/fr/luxembourg/travaux-le-tram-au-glacis-champ-libre-pour-la-schueberfouer-59117d5ea5e74263e13bee1b Le tram au Glacis: champ libre pour la Schueberfouer] op wort.lu den 8. Mee 2017 (gekuckt den 12. August 2017)</ref>. D'Aschalte vum [[Elektrizitéit|Stroum]] an d'[[Catenaire|Catenairë]] war den 10. Juli 2017<ref>[http://www.lequotidien.lu/actualites/tramway-de-luxembourg-les-premiers-tests-auront-lieu-mercredi-prochain/ Tramway de Luxembourg: les premiers tests auront lieu mercredi prochain] op lequotidien.lu de 7. Juli 2017 (gekuckt den 13. August 2017)</ref>. Domat konnte vum 12. Juli un déi éischt Tester op der Linn gefuer ginn. Mat den Tester ass et dunn ëmmer nuets tëscht 21.00 a 5.00 Auer virugaangen, mam Zil, datt all eenzel Ramm 150&nbsp;km fiert, fir esou d'Materialausdauer ze préiwen<ref>[http://www.lessentiel.lu/fr/luxembourg/story/La-premiere-sortie-du-tram-sous-la-pluie-30904006 La première sortie du tram sous la pluie] op lessentiel.lu den 12. Juli 2017 (gekuckt den 13. August 2017)</ref>. Den 23. a 24. September 2017 war eng „Porte ouverte“ organiséiert ginn, wou déi Intresséiert sech e Bild vum neien Tram an dem Tramsschapp maache konnten. Bei der éischter Faart mat Passagéier ronderëm den Tramsschapp koum et zu engem klengen Accident, well e provisoresche Quai ze vill no bei d'Schinne gebaut gi war<ref name="wort.lu">[https://web.archive.org/web/20210801145507/https://www.wort.lu/de/lokales/unglueck-am-tag-der-offenen-tuer-tram-bleibt-auf-der-strecke-59c623da56202b51b13c3ba0 Unglück am Tag der offenen Tür - Tram bleibt auf der Strecke], op wort.lu den 23. September 2017, gekuckt de 24. September 2017</ref>. D'ëffentlech Beliichtung an d'Miwwele laanscht d'Streck goufen am September montéiert an d'Tramshaisercher am November. Vum 2. November u goufen och Testfaarten am normale Verkéier, awer ouni Passagéier gemaach, an et goufe verschidden Übunge mat de [[Rettungsdéngscht]]er duerchgefouert, bei deenen Accidenter simuléiert goufen<ref>Jörg Tschürtz: [http://www.lessentiel.lu/fr/luxembourg/story/Les-pompiers-sont-prets-pour-un-accident-de-tram-16963192 "Les pompiers sont prêts pour un accident de tram."] lessentiel.lu, 15 novembre 2017.</ref><ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1102420.html "Eeschtfall simuléiert: Wat maachen, wann den Tram entgleist."] rtl.lu, 01.12.2017, 12:10:29.</ref>. Den éischte "richtegen" Accident mam Tram ass den [[1. Dezember]] 2017 geschitt, wéi en Automobilist, deen duerch rout gefuer war, mam Tram kollidéiert ass<ref>[https://web.archive.org/web/20210803081331/https://www.wort.lu/de/lokales/kirchberg-auto-kollidiert-mit-tram-5a225104c1097cee25b78396?variant=A Kirchberg - Auto kollidiert mit Tram] op wort.lu den 2. Dezember 2017; gekuckt den 3. Dezember 2017</ref>. A Presenz vum [[Henri vu Lëtzebuerg|Groussherzog Henri]] goung den 10. Dezember 2017 den éischten Deel vun der Streck op, zesumme mat der neier CFL-Halt [[Gare Pafendall-Kierchbierg|Pafendall-Kierchbierg]] op der [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen Grenz|Nordstreck]] an der [[Funiculaire Pafendall-Kierchbierg|Pafendaller Seelbunn]], déi dës mam Tramsarrêt bei der Rouder Bréck verbënnt<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/1105529.html "Trotz Schnéi konnt alles wéi geplangt ageweit ginn."] rtl.lu, 10.12.2017, 13:35:12.</ref>. <gallery mode="packed" heights="130"> Fichier:Rails of future tram line Luxexpo-Gare Luxembourg City 2017-04.jpg|D'Pose vun de Schinnen an der Avenue Kennedy um Kierchbierg (Abrëll 2017). Fichier:Luxembourg, construction tram accès remisage (2).jpg|D'Tramsplattform beim ''[[Stater Tram#Tramsschapp Kierchbierg|Neien Tramsschapp]]'' (August 2017). Fichier:Luxembourg, inauguration tram (01).jpg|Offiziell Aweiung den 10. Dezember 2017 duerch de Groussherzog Henri. File:Luxembourg, inauguration tram (06).jpg|1. Faart am Schnéi (10.12). </gallery> ==== 2. Phas: Rout Bréck - Stäreplaz ==== D'Linn krut de 27. Juli 2018 eng éischt Verlängerung, iwwer d'[[Rout Bréck]], laanscht de [[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Groussen Theater]] an de [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]], duerch d'[[Allée Scheffer]] an da via d'[[Allée des Résistants et des Déportés]] an d'[[Rue Jean-Pierre-Probst]] op d'Stäreplaz<ref name=":13" />. D'Tester op deem Deelstéck haten den 21. Mee 2018, nuets, ugefaangen, den 31. Mee 2018 koum eng éischt Ramm am Testbetrib op der Stäreplaz un<ref>Diane Lecorsais: [https://web.archive.org/web/20230417024436/https://www.wort.lu/fr/luxembourg/tram-sur-la-place-de-l-etoile-la-phase-test-commence-dans-un-mois-5ae03f90c1097cee25b8820a "Tram sur la place de l'Etoile: la phase test commence dans un mois".] wort.lu, 25 avril 2018.</ref>. An der Scheffer-Allee ass just eng Spuer mat Wues beplanzt, déi aner gëtt, wa [[Schueberfouer]] ass, fir dës abezunn. Den Tram zirkuléiert dann an ofwiesselende Richtungen op enger Spuer. <gallery mode="packed" heights="130"> Luxembourg, construction tram Glacis (1).jpg|D'Pose vun de Gleiser um [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]], op der Héicht vun der Halt Theater (Aug. 2017). Luxtram 2018 03.jpg|D'Schinne ginn op der Rouder Bréck geluecht (Jan. 2018). Luksemburgo, konstruado de tramhaltejo Stäreplatz, 1.jpeg|Bal fäerdeg Halt ''Stäreplaz / Étoile'' (Juni 2018). Luxembourg, Schueberfouer 2018 (121).jpg|D'Spuer um Glacis, déi fir d'Schueberfouer gespaart gëtt (Aug. 2018). Luxembourg, inauguration tram phase 2 (101).jpg|D'''Tramsmusek'', bei den Aweiungsfeierlechkeete vun der 2. Phas. Luxembourg, inauguration tram phase 2 (103).jpg|D'Bännche gëtt duerchgeschnidden. </gallery> === Tronçon B: Stäreplaz - Gare Centrale === Den 29. Oktober 2018 hunn d'Aarbechte fir déi 3. Phas, vun der Stäreplaz op d'[[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]], mat enger liichter Verspéidung, ugefaangen. Fir d'éischt goufen d'Virbereedungsaarbechten an der [[Avenue Émile-Reuter]] an an der [[Nei Avenue|Neier Avenue]] ausgefouert (Beem ewechgeholl, ënnerierdesch Leitungen a Kanalisatioune verluecht, asw.)<ref>Nicolas Léonard: [https://web.archive.org/web/20181027191215/http://paperjam.lu/news/le-chantier-du-tram-reprend-lundi "Le chantier du tram reprend lundi."] paerjam.lu, 26 oct. 2018.</ref>. Am August 2019 goufen déi éischt Schinne geluecht, woubäi mat de Kräizungen ugefaange gouf, fir vum reduzéierten Autostrafick an der [[Summervakanz]] ze profitéieren. Dono koum de [[Boulevard Royal]] drun, wou wéinst zwéi grousse Schantercher, déi vum ''[[Royal-Hamilius]]'' a vum ''Zenit Royal'', huet misse gewaart ginn, bis een do bäikéim fir d'Aarbechte vum Tram<ref>Jean-Michel Hennebert: [https://web.archive.org/web/20171113113027/http://paperjam.lu/news/le-troncon-vers-la-gare-sera-un-peu-plus-complexe "Le tronçon vers la gare sera un peu plus complexe."] paperjam.lu, 10 nov. 2017</ref><ref name=Essentiel23fev2018>[http://www.lessentiel.lu/fr/luxembourg/story/Le-tram-sur-l-avenue-de-la-Liberte-fin-2020-15224513 "Le tram sur l'avenue de la Liberté fin 2020."] lessentiel.lu, 23. Februar 2018.</ref>. Op der [[Nei Bréck|Neier Bréck]] goufen d'Schinne fir den Tram scho bei de Renovatiounsaarbechten, déi am Mäerz 2017 ofgeschloss waren, geluecht. Si hunn awer 2020 nees missen erausgerappt ginn, well d'Deen- a Beweegungsfouen ufanks net mat verluecht gi waren<ref>[https://web.archive.org/web/20230624044628/https://www.wort.lu/de/lokales/gleise-am-pont-adolphe-was-lange-waehrt-5f3a8c99da2cc1784e363d78 "Gleise am Pont Adolphe: Was lange währt ..."] wort.lu, 18.08.2020.</ref>. Déi éischt Testfaarten op dem neien Deelstéck goufen de 5. Oktober 2020 gemaach. Vum 30. November 2020 u gouf mam ''Betrib ouni Passagéier'' bis op d'Stater Gare ugefaangen, an den 13. Dezember 2020 um 10 Auer gouf d'Linn mat hirem neie provisoreschen Terminus op der [[Place de la Gare (Stad Lëtzebuerg)|Garer Plaz]] opgemaach. Bei der Aweiung derbäi waren de Groussherzog Henri, de Bauten- an Transportminister [[François Bausch]] an d'Stater Buergermeeschtesch [[Lydie Polfer]]<ref>[http://www.lessentiel.lu/fr/luxembourg/story/l-inauguration-du-tram-vers-la-gare-se-prepare-10518076 «On peut enfin profiter après tous ces travaux».] lessentiel.lu, 13.12.2020.</ref>. D'Aarbechte ronderëm, an der Avenue de la Liberté an op der Garer Plaz goufen iwwerdeems am Fréijoer 2021, an déi op der [[Place de Paris (Stad Lëtzebuerg)|Paräisser Plaz]] an der [[Place de Metz (Stad Lëtzebuerg)|Place de Metz]], am Summer 2021 ofgeschloss<ref name=13Dez>[https://web.archive.org/web/20230623050913/https://www.wort.lu/de/lokales/tram-am-13-dezember-bis-zum-hauptbahnhof-5f759b78de135b9236f012c3 "Tram: Am 13. Dezember bis zum Hauptbahnhof."] wort.lu, 01.10.2020.</ref><ref>[https://www.rtl.lu/mobiliteit/news/a/1588667.html "Vum 13. Dezember u fiert den Tram op d'Gare."] rtl.lu, 01.10.2020 11:35.</ref>. <gallery mode="packed" heights="150"> Tramway à venir Avenue de la Liberté à Luxembourg (juin 2019).JPG|Virbereedungsaarbechten an der [[Avenue de la Liberté (Stad Lëtzebuerg)|Neier Avenue]]. D'Plattform op der [[Nei Bréck|Neier Bréck]] ass prett zanter Mäerz 2017. Avenue de la Liberté (Luxembourg City) road works 2019-08.jpg|Am August 2019 an der Neier Avenue... Luxembourg, avenue Émile Reuter 08-2019 (101).jpg|an an der [[Avenue Émile-Reuter|Arsenalstrooss]]. </gallery> <gallery mode="packed" heights="150"> Luxembourg, avenue de la Liberté 01-2020 (102).jpg|Am Januar 2020 an der Neier Avenue... Luxembourg, avenue de la Liberté 01-2020 (105).jpg Luxembourg, place de la Gare 01-2020 (102).jpg|... an op der Garer Plaz. </gallery> <gallery mode="packed" heights="150"> Luxembourg, avenue de la Liberté 08-2020 (102).jpg|Am August 2020 an an der Neier Avenue... Luxembourg, place de la Gare 08-2020 (102).jpg| op der Garer Plaz... Luxembourg, place de la Gare 08-2020 (101).jpg </gallery> <gallery mode="packed" heights="150"> Luxembourg, bd Royal 11-2020 (104).jpg|''Marche-à-blanc'' um Boulevard Royal... Luxembourg, av. de la Liberté 11-2020 (102).jpg|an der Neier Avenue... Luxembourg, place de la Gare 11-2020 (101).jpg|a virun der Gare den 30. November 2020. </gallery> <gallery mode="packed" heights="150"> Fichier:Luxembourg, inauguration tram phase 3 (101).jpg| D'Éieregäscht beim Depart an der [[Avenue Émile-Reuter|Arsenalstrooss]]... Fichier:Luxembourg, inauguration tram phase 3 (103).jpg| ... an no der Arrivée op der Gare. Fichier:Luxembourg, inauguration tram phase 3 (107).jpg| D'Bändche gëtt duerchgeschnidden. </gallery> === Tronçon C: Gare Centrale - Lycée Bouneweg === Fir d'Streck kënnen op [[Bouneweg]] a weider op [[Gaasperech]] ze verlängeren, gouf tëscht Januar 2019 a Summer 2021 d'[[Pont Jean-Pierre-Buchler|Jean-Pierre-Büchler-Bréck]] erneiert an duebel sou breet gemaach, fir datt den Tram driwwer fuere kann. D'Schinnen dofir goufen am November 2021 verluecht<ref>[https://web.archive.org/web/20211114111316/https://www.wort.lu/de/lokales/verlaengerung-des-tramnetzes-schreitet-vorran-618fec7ede135b92366d1b5a "Pont Buchler: Verlängerung des Tramnetzes schreitet voran."] wort.lu, 13.11.2021.</ref>. Des Weidere gouf op der Bouneweger Säit, op Terrainen déi brooch louchen, vun 2021 bis 2022 déi nei Plattform fir den Tram an [[Boulevard de Kyiv|eng nei Strooss]] ([[Nationalstrooss 40|N40]]) als Ersatz fir d'[[Route de Thionville (Stad Lëtzebuerg)|N3 (Diddenuewener Strooss)]] gebaut<ref>Jean-Michel Hennebert, [https://web.archive.org/web/20170729215531/http://paperjam.lu/news/mettre-fin-a-un-veritable-gachis-de-terrains Mettre fin à «un véritable gâchis de terrains»] op paperjam.lu den 9. Mee 2016 (gekuckt de 14. August 2017)</ref>. Zanter dem 11. September 2022 geet d'Linn vun der Gare aus virun, iwwert d'Statioun ''[[Leschte Steiwer / Dernier Sol (Tramshalt)|Leschte Steiwer / Dernier Sol]]'' bis op d'Halt ''[[Lycée Bouneweg (Tramshalt)|Lycée Bouneweg]]'' an der [[Rue de Houffalize]]<ref name=19avril21>[http://www.luxtram.lu/wp-content/uploads/Conférence-de-presse_PPT_OFFICIEL19042021.pdf "Conférence de Presse, 19 avril 2021: Prochaine étape du tramway et nouveaux arrêts."] op luxtram.lu (gekuckt den 19. Abrëll 2021).</ref>. <gallery mode="packed" heights="150"> Luxembourg, Pont Jean-Pierre-Buchler (119).jpg|D'J.-P.-Buchler-Bréck gëtt fir den Tram méi breet gemaach (Mäerz 2021). Luxembourg, Pont Jean-Pierre-Buchler (132).jpg|Tëscht der Gare an der J.-P.-Buchler-Bréck sinn d'Schinne scho geluecht (Januar 2022). Luxembourg, tram tronçon C – 01-2022 (101).jpg|alt=D'Schinne laanscht der « Neier N3 » zu Bouneweg (Januar 2022)|D'Schinne laanscht der « [[Nationalstrooss 40|Neier N3]] » zu Bouneweg (Januar 2022). </gallery> <gallery mode="packed" heights="150"> Luxembourg, tram tronçon C – 06-2022 (101).jpg|Och op der neier Streck gouf Gréngs ugeluecht (Juni 2022). Luxembourg, information Den Tram kënnt op Bouneweg (101).jpg|Informatiounspanneau (Juli 2022). Luxembourg, tram tronçon C – 07-2022 (102).jpg|En Tram op enger Testfaart um zukünftegen Terminus Lycée Bouneweg (August 2022). </gallery> <gallery mode="packed" heights="150"> Luxembourg, inauguration tram phase 4 (104).jpg|11. September 2022: D'Éieregäscht op der Gare Luxembourg, inauguration tram phase 4 (111).jpg|…a beim Duerchschneide vum Bändchen zu Bouneweg. Luxembourg, tram 2022-09-11 (101).jpg|En Tram op der Jean-Pierre-Buchler-Bréck. </gallery> === Tronçon D: Lycée Bouneweg - Stadion === Vum [[Bouneweger Lycée Luxembourg|Bouneweger Lycée]] geet den Tracé duerch d'[[Rue d'Orchimont]] an dann no riets an de [[Rangwee]] a béit dann an de [[Boulevard des Scillas]] of, dee 34 Meter breet gemaach gouf, sou datt nieft dem Gleisbett fir den Tram 2&nbsp;×&nbsp;2 Spuere fir de Stroossentrafick an eng Vëlospist Plaz hunn. Op der Héicht vun der [[Gare Houwald]] fiert den Tram dann iwwer d'Eisebunnsgleiser a kuerz dono iwwer d'[[Autobunn A3 (Lëtzebuerg)|Autobunn A3]] ewech an de Quartier Cloche d'or. Déi [[Bréck Gare Houwald|éischt Bréck]] gouf, zesumme mat engem [[Pôle d'échange]] fir Bussen, direkt iwwer der Gare gebaut. [[Y-Bréck iwwer d'Autobunn A3|Déi iwwer d'Autobunn]] gouf tëscht 2021 an 2024 opgeriicht. Se huet d'Form vun engem Y, well vun hir och eng Ofzweigung bei den zukünftege [[Lycée technique du Centre]] féiert, deem säin Neibau dohinner kënnt<ref>[https://web.archive.org/web/20230621063155/https://www.wort.lu/de/lokales/die-bruecke-zum-ban-baubeginn-anfang-2021-5f43a830da2cc1784e364472 "Die Brücke zum Ban: Baubeginn Anfang 2021."] wort.lu, 24. August 2020.</ref>. Am Gaasperecher Bann fiert den Tram da via d'[[Rue Albert-Einstein (Stad Lëtzebuerg)|Rue Albert-Einstein]] weider iwwer de [[Boulevard de Kockelscheuer]] bis op säi südlechen Terminus, beim [[Stadion vu Lëtzebuerg]]. Kuerz virdru geet et nach eng Kéier iwwer d'[[Autobunn A6 (Lëtzebuerg)|A6]]<ref name="hierfaehrt">[https://www.reporter.lu/luxemburg-hier-faehrt-die-tram-entlang/ "Hier fährt die Tram entlang."] reporter.lu, 9. August 2019.</ref>. [[Bréck vum Boulevard de Kockelscheuer|Dës Bréck]], iwwer déi och de Stroosseverkéier an 2&nbsp;×&nbsp;2 Spuere féiert, gouf tëscht Summer 2018 an Hierscht 2019 gebaut<ref name="neuebruecke">[https://web.archive.org/web/20191111112906/https://www.wort.lu/de/lokales/neue-bruecke-in-kockelscheuer-5dc84692da2cc1784e34f774 "Neue Brücke in Kockelscheuer."] wort.lu, 11.11.2019.</ref>. D'Bauaarbechte fir d'Streck goufen op zwee parallelle Schantercher gemaach: Ee vum Lycée Vauban bis bei de Stadion, deen am September 2022 lassgoung; an ee fir dat Stéck vum Bouneweger Lycée bis dohinner. Dëse huet eng Grëtz méi spéit ugefaangen, wat deels mam Fortgank vum Bau vun den zwou Brécken ofhoung. Déi éischt Schinnen um Tronçon D goufe Mëtt Oktober 2022 um [[Boulevard de Kockelscheuer]], op der Héicht vum zukünftegen [[Waassertuerm (Tramshalt)|Arrêt ''Waassertuerm'']], geluecht.<ref>[https://www.rtl.lu/fotoen/36793.html "Tram op der Cloche d'or: Déi éischt Schinne leien."] rtl.lu, 18.10.2022.</ref> Beim südlechen Terminus hunn d'Terrassementsaarbechte fir de [[P+R Stade de Luxembourg]] an den neie Foussballstadion am Mäerz 2017 ugefaangen<ref>[http://www.lessentiel.lu/fr/luxembourg/story/Le-nouveau-stade-et-son-P-R-se-preparent-deja-10046775 Le nouveau stade et son P&R se préparent déjà] op lessentiel.lu den 1. Mäerz 2017 (gekuckt de 14. August 2017)</ref>; e provisoresche Parking ass am Abrëll 2021 opgaangen, de Stadion am September dat Joer; d'Parkhaus ass de 5. Oktober 2023 opgaangen. D'Streck vu Bouneweg bis bei den Nationalstadion ass de 7. Juli 2024 opgaangen<ref name=":1">{{Citation|URL=https://www.wort.lu/luxemburg/zentrum/in-vier-monaten-faehrt-die-tram-zum-stadion/8837576.html|Titel=In vier Monaten fährt die Tram zum Stadion|Gekuckt=29.02.2024|Datum=29.02.2024|Wierk=luxemburger-wort-online|Sprooch=de}}</ref>, Ursprénglech war geplangt, dass se 2021 opgoe sollt, ma den Neibau vun der [[Jean-Pierre-Büchler-Bréck]] (dee bis 2021 gedauert huet), an dee vun der [[Nationalstrooss 40|N40]] hu fir Verspéidunge gesuergt. <gallery mode="packed" heights="150"> Howald,_halte_CFL_en_construction_(2).jpg|Peiler fir déi zukünfteg Bréck bei der [[Gare Houwald]], iwwer déi (och) den Tram fuere soll (2017). Luxembourg, Boulevard de Kockelscheuer (4).jpg|Um [[Boulevard de Kockelscheuer]] fiert den Tram herno iwwer d'Broochland an der Mëtt vun der Foto (2017). Howald, Rue des Scillas (105).jpg|D'Rue des Scillas gëtt e gutt Stéck méi breet gemaach, ë. a. fir den Tram; hei: Hal, déi ofgerappt muss ginn (2022). Luxembourg, pont « Y » 2022-08 (104).jpg|[[Y-Bréck iwwer d'Autobunn A3]], am Bau (2022). </gallery> '''2023''' <gallery mode="packed" heights="150"> File:Hesperange, Howald Gare tram stop (101).jpg|De ''[[Pôle d'échange]]'' bei der Halt ''[[Howald Gare (Tramshalt)|Howald Gare]]''. File:Luxembourg, Lycée Vauban tram stop under construction(101).jpg|Schantje vun der Halt ''Lycée Vauban''. Fichier:Luxembourg, Waassertuerm (South) tram stop under construction(101).jpg|Schantje vun der Halt ''Waassertuerm'', hannen d'Ramp fir op d'Bréck iwwer d'A6. </gallery> '''2024''' <gallery mode="packed" heights="150"> Bonnevoie-Cloche d'Or marche à blanc 2024-06 (102).jpg|An der Descente vun der Bréck iwwer d'A6. Bonnevoie-Cloche d'Or marche à blanc 2024-06 (115).jpg|De provisoresch eegleisegen Deel tëscht Houwald Gare an dem Boulevard des Scillas. Bonnevoie-Cloche d'Or marche à blanc 2024-06 (120).jpg|Vum Boulevard des Scillas a Richtung Rangwee. </gallery> '''2025''' <gallery mode="packed" heights="150"> Luxembourg, Lycée Vauban tram stop (104).jpg|A Richtung ''Stadion''. Luxembourg, Waassertuerm tram stop (103).jpg|D'Tramshalt ''Waassertuerm''. Luxembourg, Scillas tram stop (110).jpg|Vum Boulevard des Scillas a Richtung Rangwee. </gallery> === Tronçon E: Luxexpo - Fluchhafen === Vun Enn Oktober 2021 bis uganks 2022 goufen als Virbereedung op am Ganzen 3,2 Hektar d'Beem déi am Wee stoungen ewechgeholl; fir si ginn, als Kompensatioun, op am Ganzen 8,6 Hektar nei [[Eechen]] a [[Bichen]] an de [[Gemeng Jonglënster|Gemenge Jonglënster]], [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] an [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] ugeplanzt. Enn Januar 2022 hunn d'Virbereedungsaarbechte fir déi nei [[Tramsbréck iwwer d'A1|Bréck iwwer d'A1]] ugefaangen<ref>[https://www.rtl.lu/mobiliteit/news/a/1805995.html "Tram op de Findel: Vill Beem mussen de Schinne wäichen, Bau dauert 3 Joer."] rtl.lu, 23.10.2021.</ref>. D'Bauaarbechte fir d'Bréck selwer hunn am Summer 2022 ugefaangen. Den [[Tablier]], deen nieft der Autobunn zesummegesat gouf, gouf an de Weekender vum 29. Abrëll a vum 6. Mee 2023 op 3 Stäiler geréckelt. Vum Hierscht 2023 u goufen dunn och d'Schinne geluecht. Am Fréijoer 2023 goufen och d'Aarbechten an Ugrëff geholl un den Ënnerféierunge vun der Autobunnsoffaart Sennengerbierg a vun der [[Nationalstrooss 1|N1]]. Och d'Aarbechten um neie [[Boulevard Héienhaff]] tëscht dem Rond-point beim Cargocenter an deem virum Fluchhafe hunn 2023 ugefaangen; do fiert den Tram laanscht déi ëstlech Säit<ref>Frank Weyrich: [https://web.archive.org/web/20230604041947/https://www.wort.lu/de/lokales/mit-der-tram-zum-flughafen-6450b879de135b9236dd45d8 "Bis Ende 2024: Mit der Tram zum Flughafen."] wort.lu [w+], 03.05.2023.</ref>. Den 10. Dezember 2024 war déi éischt Testfaart op der neigebauter Streck; den 2. Mäerz 2025 ass se du fir den normalen Trafick opgaangen.<ref>[https://www.luxtram.lu/fr/debut-des-tests-et-essais-du-tramway-3/ Début des tests et essays du tramway.] luxtram.lu, 10.12.2024.</ref> <gallery mode="packed" heights="150"> Fichier:Bréck_Tram_A1-A7.jpg|Tramsbréck iwwer d'A1 an den Uschloss un d'A7 (Juni 2023) Niederanven, pont tram CRM-A1 2023-12 (103).jpg|Um ëstleche Wupp vun der Bréck (Dezember 2023) </gallery> <gallery mode="packed" heights="150" caption="D'Situatioun am Dezember 2023"> Niederanven, tronçon E, 2023-12 (101).jpg|D'Aarbechte laanscht d'Autobunn Niederanven, tronçon E, 2023-12 (103).jpg|D'Ënnerféierung ënnert dem Autobunnsverdeeler erduerch Niederanven, tronçon E zone Héienhaff, 2023-12 (106).jpg|De Schantjen um Boulevard Héienhaff </gallery> <gallery mode="packed" heights="150" caption="Mäerz 2025"> File:Tronçon E (Luxexpo - Aéroport) (108).jpg File:Niederanven, Héienhaff P+R tram stop (104).jpg File:Tram stop Findel-Luxembourg Airport 2025-03 ---1.jpg File:2025-03-02 Den Tram fiert bis op de Findel - inauguration (113).jpg </gallery> Den definitiven Tracé vum Tram féiert iwwer 16&nbsp;km an huet 24 Statiounen<ref>[http://www.lequotidien.lu/a-la-une/video-de-la-cloche-dor-au-findel-le-parcours-du-tram-devoile-en-integralite/ <nowiki>[Vidéo] De la Cloche d'or au Findel: le parcours du tram dévoilé en intégralité</nowiki>] op lequotidien.lu de 27. Oktober 2016 (gekuckt de 14. August 2017)</ref><ref>{{Citation|URL=https://www.vdl.lu/fr/actualites/premier-prolongement-de-la-ligne-de-tramway-au-kirchberg|Titel=Premier prolongement de la ligne de tramway au Kirchberg {{!}} Ville de Luxembourg|Gekuckt=2025-02-25|Wierk=www.vdl.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Déi ganz Streck vum Tronçon E läit um Gebitt vun der Gemeng Nidderaanwen. An enger méi spéider Phas kéint d'Streck bis op d'[[Kalchesbréck]] verlängert ginn. Esoubal d'[[Luxtram-Linn Fluchhafen - Bieles|Linn Fluchhafen - Stadion - Bieles]] („séieren Tram“) bis op ass, fält den Tronçon tëscht dem Fluchhafen an der Luxexpo op der Linn T1 ewech<ref>{{Citation|URL=https://transports.public.lu/dam-assets/publications/contexte/strategie/pnm-2035-buch-de.pdf|Titel=PNM 2035 – Nationaler Mobilitätsplan (S. 54)|Gekuckt=11.12.2023|Datum=2022|Editeur=[[Ministère de la Mobilité et des Travaux publics|Mobilitéitsministère]]|Sprooch=de|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20231207180720/https://transports.public.lu/dam-assets/publications/contexte/strategie/pnm-2035-buch-de.pdf|Archiv-Datum=2023-12-07}}</ref>. == Streck a Statiounen == [[File:Tram 2035 - T1 projet.png|thumb|400px|Streckekaart am Endausbau (2035). D'Streck Fluchhafen - Luxexpo gëtt da vun der geplangter [[Luxtram-Linn Fluchhafen - Bieles|Mofer Linn]] (Fluchhafen - Bieles) bedéngt.]] D'Linn T1 huet eng Längt vu 16&nbsp;km. Se gëtt mat 750 Volt Gläichstroum alimentéiert<ref>[https://web.archive.org/web/20170728161027/http://5.35.247.232/categorieslivingtransportrail/item/22638-luxtram-trial-phase-commences-between-luxexpo-and-coque LuxTram Trial Phase Commences between LuxExpo and Coque] op chronicle.lu den 13. Juli 2017 (gekuckt de 14. August 2017)</ref>. Op der 3,6&nbsp;km laanger Streck tëscht der Rouder Bréck an der Gare kritt den Tram de Stroum aus [[Superkondensator]]en, et brauchen also keng Pottoen a Catenairen opgeriicht ze ginn, déi den architektoneschen an historesche Patrimoine vun der Stad verschampeléiere géifen<ref name=":16">Marc Fressoz, [https://web.archive.org/web/20170721195220/http://www.mobilicites.com/011-3768-Luxembourg-opte-pour-le-tram-sans-catenaire-de-CAF.html Luxembourg fait le choix du tram de CAF à alimentation mixte] op mobilicites.com den 19. Mee 2015 (gekuckt de 14. August 2017)</ref><ref name=":9">[https://web.archive.org/web/20170721231508/http://jeudi.lu/luxtram-lelement-structurant-dune-nouvelle-mobilite-urbaine/ Luxtram: l'élément structurant d'une nouvelle mobilité urbaine] op jeudi.lu den 10. Abrëll 2015 (gekuckt de 14. August 2017)</ref>. Um Kierchbierg, zu Bouneweg, zu Gaasperech an deelweis um Glacis gouf op der Plattform vum Tram Wues geséint. Um ganzen Trajet vun der Linn ass d'Plattform exklusiv fir den Tram reservéiert<ref name=":9" /><ref name=":10">Sophie Wiessler, [http://Tram+de+Luxembourg+-+tous+les+détails Tram de Luxembourg - tous les détails] op wort.lu de 26. Oktober 2016 (gekuckt de 14. August 2017)</ref>, mat Ausnam vun engen 120 Meter um Boulevard Royal, wou d'Stater Busse vum [[Boulevard Franklin-D.-Roosevelt (Stad Lëtzebuerg)|Boulevard Roosevelt]] bis op d'Héicht vun der [[Avenue Monterey|Montereysavenue]] iwwert d'Tramsplattform fueren däerfen. Laanscht den Tracé vun der Linn goufen nei Vëlosweeër ugeluecht an et koumen och nei [[Vel'oH!|Vel'oH]]-Statioune bäi<ref name=":10" />. Op der kompletter Streck - tëscht dem Findel an der Cloche d'or - gëtt et néng sougenannt intermodal ''[[Pôle d'échange|Pôle-d'échangen]]'' fir do wou déi meescht Leit an d'Stad fueren, tëscht dem Tram, dem Bus, dem Auto ([[Parkplaz#Park and ride|Park-and-ride]]) an dem Vëlo ëmklammen ze kënnen<ref name=":10" />. === Streckeféierung === [[File:Niederanven, Findel-Luxembourg Airport tram stop (103).jpg|thumb|Terminus [[Findel - Luxembourg Airport (Tramshalt)|Findel - Luxembourg Airport]].]] [[Fichier:Luxtram_2018_05.jpg|miniatur|Vun Dez. 2017 bis Mäerz 2025 provisoreschen Terminus [[Luxexpo (Tramshalt)|Luxexpo]].]] [[Fichier:Pfaffenthal-Kirchberg_Funicular_2018_7.jpg|miniatur|Vun Dez. 2017 bis Juli 2018 provisoreschen Terminus [[Rout Bréck - Pafendall (Tramshalt)|Rout Bréck - Pafendall]]; Iwwergang op de Funiculaire.]] [[Fichier:TRAM_Stäre-Plaz,_Lëtzebuerg.jpg|miniatur|Vu Juli 2018 bis Dez. 2020 provisoreschen Terminus op der [[Stäreplaz / Étoile (Tramshalt)|Stäreplaz]].]] [[Fichier:Luxembourg,_place_de_la_Gare_11-2020_(101).jpg|miniatur|Vun Dez. 2020 bis Sept. 2022 provisoreschen Terminus [[Gare Centrale (Tramshalt)|op der Gare]].]] [[File:Tram in Luxemburg 2023 1.jpg|miniatur|Vu Sept. 2022 bis Juli 2024 provisoreschen [[Lycée Bouneweg (Tramshalt)|Terminus Lycée Bouneweg]].]] [[File:Bonnevoie Howald tram construction 2024-05 (119).jpg|miniatur|Terminus [[Stadion (Tramshalt)|Stadion]]]] D'Linn ass vun Norden a Richtung Süde beschriwwen<ref>[https://web.archive.org/web/20230804183530/https://www.luxtram.lu/fr/la-ligne/un-trace-multimodal/ Un tracé multimodal] op www.luxtram.lu (gekuckt de 15. August 2017)</ref>. D'Linn fänkt ëstlech vum [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafen-Terminal um Findel]] un a verleeft dann a Richtung vum Park-and-Ride deen um ''[[Héienhaff]]'', nieft dem Verdeeler [[Sennengerbierg]] vun der [[Autobunn A1 (Lëtzebuerg)|Autobunn A1]] gebaut gëtt. Se geet dann ënnert der [[Nationalstrooss 1]] erduerch a verleeft da parallel mat der Autobunn, laanscht de Verdeeler [[Gréngewald]] (Kräizung mat der [[Autobunn A7 (Lëtzebuerg)|Nordstrooss]]), féiert dann iwwer eng Bréck iwwer d'Autobunn a laanscht den neien Tramsschapp, der Rangéiergare vun der Linn. D'Linn kënnt da beim [[Rond-point Serra]] am Quartier [[Kierchbierg]] un, wou den zweete Park-and-Ride vun der Linn ass, bei der Luxexpo, wou provisoresch vun 2017 bis 2025 den nordëstlechen Terminus war. D'Linn féiert dann iwwer d'ganzt Längt vun der [[Avenue John-F.-Kennedy (Stad Lëtzebuerg)|Avenue John F. Kennedy]] bis bei d'[[Pont grande-duchesse Charlotte|Rout Bréck]], wou bis 2018 provisoresch deen éischten Terminus war. Do kann een an d'[[Funiculaire Pafendall-Kierchbierg|Seelbunn Pafendall-Kierchbierg]] ëmklamme fir op der [[Gare Pafendall-Kierchbierg|CFL-Halt Kierchbierg-Pafendall]] den Zuch ze huelen. Den Tram fiert da weider iwwer d'Rout Bréck an dréint um [[Rond-Point Robert-Schuman|Rond-point Schuman]] no riets virun de [[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Groussen Theater]], dann no lénks iwwer d'[[Allée Scheffer]] laanscht de [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]] an den [[Nikloskierfecht]] bis op d'[[Stäreplaz (Stad Lëtzebuerg)|Stäreplaz]], wou tëscht dem 27. Juli 2018 an dem 13. Dezember 2020 deen zweete provisoreschen Terminus war. Vun der Stäreplaz geet d'Linn weider iwwer d'[[Avenue Émile-Reuter|Arsenalstrooss]] an d'[[Uewerstad]], dann no riets iwwer de [[Boulevard Royal]], laanscht den [[Place Émile-Hamilius|Hamilius]] an iwwer d'[[Adolphe-Bréck|Nei Bréck]] an de [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier]]. Duerch d'[[Avenue de la Liberté (Stad Lëtzebuerg)|Nei Avenue]] fiert d'Linn weider bis virun d'[[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]], wou vum 13. Dezember 2020 bis den 11. September 2022 den nächste provisoreschen Terminus war. D'Linn geet a Richtung [[Bouneweg]] queesch iwwer d'Eisebunnsschinnen iwwer d'[[Jean-Pierre-Büchler-Bréck]], féiert da parallel zum neien Tracé vun der [[Nationalstrooss 40|N40]] ëstlech laanscht d'[[Société nationale des chemins de fer luxembourgeois|CFL]]-Ateliere bis an d'Géigend vum [[Bouneweger Lycée Luxembourg|Lycée Bouneweg]], vum 11. September 2022 bis de 7. Juli 2024 de leschte provisoreschen Terminus Richtung Süde war. Südwestlech geet et - iwwer den Territoire vun der [[Gemeng Hesper]] - laanscht den [[Houwald]] viru bis iwwer d'[[Gare Houwald]], nieft dem Verdeeler Hesper vun der [[Autobunn A3 (Lëtzebuerg)|Autobunn A3]]. Hei ass dann den drëtte Park-and-Ride vun der Linn. Iwwer eng nei Bréck fiert d'Linn dann a westlecher Richtung iwwer d'A3 an de [[Gaasperecher Bann]]. Se fiert do duerch d'[[Rue Albert-Einstein (Stad Lëtzebuerg)|Rue Albert Einstein]] laanscht de [[Lycée Vauban]] a béit dann no Süden an de [[Boulevard de Kockelscheuer]]. Iwwer eng weider nei Bréck geet et dann op déi südlech Säit vun der [[Autobunn A6 (Lëtzebuerg)|A6]]. Do dréint d'Streck dann an engem grousse Bou Richtung Weste bis op de südlechen Terminus vun der Linn. Hei gouf nieft dem neien [[Nationalstadion vu Lëtzebuerg|Nationalstadion]] um Bord vum Quartier [[Zéisseng]] a südlech vun der Kräizung tëscht der [[Nationalstrooss 4|N4]] an dem [[CR186]] de véierte Park-and-Ride gebaut<ref>[https://web.archive.org/web/20170728175342/http://www.lessentiel.lu/fr/news/luxembourg/story/On-en-sait--un-peu--plus-sur-le-futur-stade-national-21759313 On en sait (un peu) plus sur le futur stade national] op lessentiel.lu de 17. Juli 2015 (gekuckt de 15. August 2017)</ref>. Fir den Tram hunn eng Rei Bauwierker misse renovéiert oder nei gebaut ginn: * En [[Tunnel]] ënner der [[Nationalstrooss 1|N1]] kuerz hannert dem Fluchhafen (2022–2024); * eng [[Tramsbréck iwwer d'A1|Bréck iwwer d'Autobunn A1]] ier ee bei d'Luxexpo kënnt (2022–2023); * d'Erneieren an d'Verbreede vun der [[Rout Bréck|Rouder Bréck]] (2017); * d'Renovatioun an d'Verbreede vun der [[Nei Bréck|Neier Bréck]] (2017); * den Neibau vun der [[Jean-Pierre-Büchler-Bréck]] (2019–2021); * den Neibau vun enger [[Bréck Gare Houwald|Bréck iwwer d'Eisebunnslinn Lëtzebuerg-Beetebuerg]] an iwwer d'[[Gare Houwald]] (gouf an zwou Etappe gemaach, well de Staat sech eréischt Enn 2023 mam Besëtzer vun engem Terrain konnt eenegen) (2023–2026); * den Neibau vun enger [[Y-Bréck iwwer d'Autobunn A3|Bréck iwwer d'Autobunn A3]] (2021–2023); * den Neibau vun enger [[Bréck vum Boulevard de Kockelscheuer|Bréck iwwer d'Autobunn A6]] (2018–2019). === Lëscht vun de Statiounen === Dës Tabell gëtt en Iwwerbléck iwwer déi 24 Statioune vun der Linn (opgelëscht vun Norden a Richtung Süden) {| class="wikitable mw-collapsible" ! !Halt !Fuerzäit [Min.] !Uertschaft,<br>Quartier (Lieu-dit) !Korrespondenz !Bemierkung |- |[[Fichier:BSicon KBHFa.svg|20px]] |[[Findel - Luxembourg Airport (Tramshalt)|Findel - Luxembourg Airport]] |align=right|0 |[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]],<br>[[Findel]] |[[File:RWB Flughafen(L).svg|20px]]<br>[[Autobus de la Ville de Luxembourg|AVL]]: [[AVL-Linn 6|6]], [[AVL-Linn 16|16]], [[AVL-Linn 29|29]]<br>[[Régime général des transports routiers|RGTR]]: [[RGTR-Linn 223|223]], [[RGTR-Linn 302|302]], [[RGTR-Linn 361|361]], [[RGTR-Linn 850|850]] | rowspan="2" | {{small|goung den 2. Mäerz 2025 op}} |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Héienhaff P+R (Tramshalt)|Héienhaff P+R]] |align=right|3 |Nidderaanwen, [[Héienhaff]] |[[Fichier:Sinnbild P-R.svg|20px]]<br>AVL: [[AVL-Linn 6|6]], [[AVL-Linn 16|16]], [[AVL-Linn 29|29]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 223|223]], [[RGTR-Linn 361|361]], [[RGTR-Linn 850|850]] |- |[[Fichier:BSicon_ABZgr+r.svg|20x20px]] |''Ofzweigung Tramsschapp'' | |[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Kierchbierg]] | | |- |[[Fichier:BSicon_DST.svg|20x20px]] |''Rangéierhalt'' | |Lëtzebuerg, Kierchbierg | | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Luxexpo (Tramshalt)|Luxexpo]] |align=right|9 |Lëtzebuerg, Kierchbierg |[[Fichier:Sinnbild P-R.svg|20px]]<br>AVL: [[AVL-Linn 6|6]], [[AVL-Linn 7|7]], [[AVL-Linn 21|21]], [[AVL-Linn 25|25]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 201|201]], [[RGTR-Linn 211|211]], [[RGTR-Linn 212|212]], [[RGTR-Linn 222|222]], [[RGTR-Linn 301|301]], [[RGTR-Linn 303|303]], [[RGTR-Linn 304|304]], [[RGTR-Linn 305|305]], [[RGTR-Linn 309|309]], [[RGTR-Linn 311|311]], [[RGTR-Linn 321|321]], [[RGTR-Linn 322|322]], [[RGTR-Linn 323|323]], [[RGTR-Linn 324|324]], [[RGTR-Linn 325|325]], [[RGTR-Linn 326|326]], [[RGTR-Linn 401|401]], [[RGTR-Linn 403|403]], [[RGTR-Linn 405|405]], [[RGTR-Linn 406|406]], [[RGTR-Linn 410|410]], [[RGTR-Linn 455|455]], [[RGTR-Linn 456|456]], [[RGTR-Linn 501|501]], [[RGTR-Linn 502|502]], [[RGTR-Linn 507|507]], [[RGTR-Linn 811|811]], [[RGTR-Linn 812|812]] | rowspan="8" |{{small|goung den<br>10. Dezember 2017 op}} |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Alphonse Weicker (Tramshalt)|Alphonse Weicker]] |align=right|10 |Lëtzebuerg, Kierchbierg |AVL: [[AVL-Linn 12|12]], [[AVL-Linn 21|21]], [[City Night Bus|CN4]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 503|503]], [[RGTR-Linn 505|505]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Nationalbibliothéik / Bibliothèque nationale (Tramshalt)|Nationalbibliothéik - Bibliothèque nationale]] |align=right|11 |Lëtzebuerg, Kierchbierg | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Universitéit (Tramshalt)|Universitéit]] |align=right|13 |Lëtzebuerg, Kierchbierg | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Coque (Tramshalt)|Coque]] |align=right|14 |Lëtzebuerg, Kierchbierg | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Europaparlament / Parlement européen (Tramshalt)|Europaparlament / Parlement européen]] |align=right|15 |Lëtzebuerg, Kierchbierg | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Philharmonie - Mudam (Tramshalt)|Philharmonie - Mudam]] |align=right|17 |Lëtzebuerg, Kierchbierg |AVL: [[AVL-Linn 12|12]], [[AVL-Linn 32|32]], [[AVL-CN4|CN4]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Rout Bréck - Pafendall (Tramshalt)|Rout Bréck - Pafendall]] |align=right|18 |Lëtzebuerg, Kierchbierg |[[Funiculaire Pafendall-Kierchbierg]]<br>[[Fichier:Logo CFL Luxembourg (2022).svg|45px]] Linn [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen|1]]<br>AVL: [[AVL-Linn 6|6]], [[AVL-Linn 12|12]], [[AVL-Linn 16|16]], [[AVL-Linn 18|18]], [[AVL-Linn 21|21]], [[AVL-Linn 32|32]], [[AVL-CN4|CN4]], [[AVL-CN5|CN5]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 110|110]], [[RGTR-Linn 111|111]], [[RGTR-Linn 112|112]], [[RGTR-Linn 201|201]], [[RGTR-Linn 211|211]], [[RGTR-Linn 221|221]], [[RGTR-Linn 811|811]], [[RGTR-Linn 812|812]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Theater (Tramshalt)|Theater]] |align=right|21 |[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Lampertsbierg]] |AVL: [[AVL-Linn 2|2]], [[AVL-Linn 3|3]], [[AVL-Linn 4|4]], [[AVL-Linn 19|19]], [[AVL-Linn 33|33]], [[AVL-CN1|CN1]], [[AVL-CN7|CN7]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 201|201]], [[RGTR-Linn 211|211]] |rowspan="3"|{{small|goung de 27. Juli 2018 op}} |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Faïencerie (Tramshalt)|Faïencerie]] |align=right|22 |Lëtzebuerg, Lampertsbierg |AVL: [[AVL-Linn 8|8]], [[AVL-Linn 30|30]], [[AVL-CN7|CN7]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Stäreplaz / Étoile (Tramshalt)|Stäreplaz / Étoile]] |align=right|24 |[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Rollengergronn]] / [[Belair]] |AVL: [[AVL-Linn 8|8]], [[AVL-Linn 11|11]], [[AVL-Linn 12|12]], [[AVL-Linn 16|16]], [[AVL-Linn 21|21]], [[AVL-Linn 22|22]], [[AVL-CN5|CN5]], [[AVL-CN7|CN7]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 801|801]], [[RGTR-Linn 802|802]], [[RGTR-Linn 811|811]], [[RGTR-Linn 812|812]], [[RGTR-Linn 821|821]], [[RGTR-Linn 822|822]], [[RGTR-Linn 823|823]], [[RGTR-Linn 824|824]], [[RGTR-Linn 901|901]], [[RGTR-Linn 902|902]], [[RGTR-Linn 903|903]], [[RGTR-Linn 904|904]], [[RGTR-Linn 911|911]], [[RGTR-Linn 921|921]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Hamilius (Tramshalt)|Hamilius]] |align=right|27 |[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Uewerstad]] |AVL: [[AVL-Linn 2|2]], [[AVL-Linn 3|3]], [[AVL-Linn 4|4]], [[AVL-Linn 6|6]], [[AVL-Linn 8|8]], [[AVL-Linn 9|9]], [[AVL-Linn 10|10]], [[AVL-Linn 11|11]], [[AVL-Linn 14|14]], [[AVL-Linn 15|15]], [[AVL-Linn 16|16]], [[AVL-Linn 18|18]], [[AVL-Linn 19|19]], [[AVL-Linn 21|21]], [[AVL-Linn 22|22]], [[AVL-Linn 33|33]], [[City Night Bus|CN1]], [[AVL-CN2|CN2]], [[AVL-CN3|CN3]], [[AVL-CN4|CN4]], [[AVL-CN5|CN5]], [[AVL-CN6|CN6]], [[AVL-CN7|CN7]], [[AVL-CN8|CN8]] |rowspan="4"|{{small|goung den 13. Dezember 2020 op}} |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Place de Metz (Tramshalt)|Place de Metz]] |align=right|29 |[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Gare]] | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Paräisser Plaz / Place de Paris (Tramshalt)|Paräisser Plaz / Place de Paris]] |align=right|30 |Lëtzebuerg, Gare | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Gare Centrale (Tramshalt)|Gare Centrale]] |align=right|32 |Lëtzebuerg, Gare |[[Fichier:Logo CFL Luxembourg (2022).svg|45px]] Linnen [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Ëlwen Grenz|1]], [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Waasserbëlleg Grenz|3]], [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Éiter|4]], [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Klengbetten Grenz|5]], [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|6]], [[Eisebunnsstreck Péiteng-Lëtzebuerg|7]]<br>AVL: [[AVL-Linn 4|4]], [[AVL-Linn 7|7]], [[AVL-Linn 10|10]], [[AVL-Linn 13|13]], [[AVL-Linn 14|14]], [[AVL-Linn 18|18]], [[AVL-Linn 19|19]], [[AVL-Linn 20|20]], [[AVL-Linn 22|22]], [[AVL-Linn 23|23]], [[AVL-Linn 27|27]], [[AVL-Linn 29|29]], [[AVL-CN1|CN1]], [[AVL-CN3|CN3]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 412|412]], [[RGTR-Linn 413|413]], [[RGTR-Linn 414|414]], [[RGTR-Linn 423|423]], [[RGTR-Linn 424|424]], [[RGTR-Linn 602|602]], [[RGTR-Linn 603|603]], [[RGTR-Linn 611|611]], [[RGTR-Linn 612|612]], [[RGTR-Linn 622|622]], [[RGTR-Linn 623|623]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Leschte Steiwer / Dernier Sol (Tramshalt)|Leschte Steiwer / Dernier Sol]] |align=right|34 |[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Bouneweg-Süd]] |AVL: [[AVL-Linn 29|29]], [[AVL-CN3|CN3]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 412|412]], [[RGTR-Linn 413|413]], [[RGTR-Linn 414|414]], [[RGTR-Linn 423|423]], [[RGTR-Linn 424|424]] |rowspan="2"|{{small|goung den 11. September 2022 op}} |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Lycée Bouneweg (Tramshalt)|Lycée Bouneweg]] |align=right|36 |Lëtzebuerg, Bouneweg-Süd |AVL: [[AVL-Linn 2|2]], [[AVL-Linn 3|3]], [[AVL-Linn 5|5]], [[AVL-Linn 23|23]], [[AVL-Linn 29|29]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 223|223]], [[RGTR-Linn 402|402]], [[RGTR Linn 411|411]], [[RGTR-Linn 412|412]], [[RGTR-Linn 413|413]], [[RGTR-Linn 414|414]], [[RGTR-Linn 421|421]], [[RGTR-Linn 422|422]], [[RGTR-Linn 423|423]], [[RGTR-Linn 455|455]], [[RGTR-Linn 456|456]],[[RGTR-Linn 461|461]], [[RGTR-Linn 461|461]], [[RGTR-Linn 511|511]], [[RGTR-Linn 512|512]], [[RGTR-Linn 513|513]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Scillas (Tramshalt)|Scillas]] |align=right|39 |[[Gemeng Hesper|Hesper]], [[Houwald]] |||rowspan="5"|{{small|goung de 7. Juli 2024 op}} |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Howald Gare (Tramshalt)|Howald Gare]] |align=right|41 |Hesper, Houwald |[[Fichier:Logo CFL Luxembourg (2022).svg|45px]] Linn [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|6]]<br>AVL: [[AVL-Linn 5|5]], [[AVL-Linn 24|24]], [[AVL-Linn 29|29]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 621|621]] |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Lycée Vauban (Tramshalt)|Lycée Vauban]] |align=right|42 |[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], [[Gaasperech]] | |- |[[Fichier:BSicon BHF.svg|20px]] |[[Waassertuerm (Tramshalt)|Waassertuerm]] |align=right|44 |Lëtzebuerg, Gaasperech |AVL: [[AVL-Linn 5|5]], [[AVL-Linn 20|20]], [[AVL-Linn 24|24]], [[AVL-Linn 27|27]] |- |[[Fichier:BSicon KBHFe.svg|20px]] |[[Stadion (Tramshalt)|Stadion]] |align=right|46 |[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], [[Zéisseng]] |[[Fichier:Sinnbild P-R.svg|20px]] AVL: [[AVL-Linn 5|5]]<br>RGTR: [[RGTR-Linn 404|404]], [[RGTR-Linn 455|455]], [[RGTR-Linn 504|504]], [[RGTR-Linn 604|604]], [[RGTR-Linn 606|606]], [[RGTR-Linn 607|607]], [[RGTR-Linn 608|608]], [[RGTR-Linn 609|609]], [[RGTR-Linn 611|611]], [[RGTR-Linn 612|612]], [[RGTR-Linn 621|621]], [[RGTR-Linn 655|655]] |} == Trafick == [[Fichier:Logo_Luxtram_Luxembourg.svg|verweis=https://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Logo_Luxtram_Luxembourg.svg|miniatur|De Logo vum Bedreiwer LuxTram]] De Betrib vun der Linn gëtt vu [[LuxTram|LuxTram S.A.]] assuréiert. Virun der Ouverture vun der Linn, gouf dem Tram seng Kadenz wiertes an de Spëtzestonnen all dräi a baussent de Spëtzestonnen all 5 Minutten ugekënnegt<ref name=":12">[http://www.lessentiel.lu/fr/luxembourg/dossier/tram/story/18906249 Un tram toutes les 5 minutes vers le Kirchberg] op lessentiel.lu den 13. Juni 2012 (gekuckt de 15. August 2017)</ref>, mat enger kommerzieller Vitess vun ongeféier 20&nbsp;km/h<ref name=":12" /> an enger Fuerdauer fir d'Streck vun der Luxexpo bis bei d'Rout Bréck vun 11 Minutten<ref>[https://web.archive.org/web/20170709132205/http://www.cfl.lu/espaces/voyageurs/fr/Documents/Actualites/DEF_presentation%20changement%20horaire%20no%20fade.pdf Changement d'horaire décembre 2017] op cfl.lu (gekuckt de 15. August 2017)</ref>. Mat engem 3-Minutten-Takt gouf fir d'Linn eng Capacitéit vu knapps 10.000 Passagéier pro Stonn a Richtung annoncéiert, géintiwwer vu ronn 2.500 Passagéier fir de Bus. D'Benotzung vun der Linn gouf deemools op 110.000 Passagéier pro Dag geschat<ref>[https://web.archive.org/web/20170721231508/http://jeudi.lu/luxtram-lelement-structurant-dune-nouvelle-mobilite-urbaine/ Luxtram: l'élément structurant d'une nouvelle mobilité urbaine] op lejeudi.lu den 10. Abrëll 2015 (gekuckt den 20. August 2017)</ref>. Tëscht Dezember 2017 a Februar 2018 goufen an der Moyenne 17.000 Passagéier den Dag gezielt, duebel esou vill wéi sech erwaart goufen. Dës Zuel ass 2019 op eng Moyenne vun iwwer 20.000 op Wiertes eropgaangen.<ref name="benoy2">[https://www.rtl.lu/mobiliteit/news/a/1403005.html "An der Woch fuere méi wéi 20.000 Leit pro Dag mam Tram."] rtl.lu, 13.09.2019 11:12.</ref> Besonnesch wärend der [[Schueberfouer]] gëtt d'Linn vill benotzt: 2018 si bannent deenen 3 Wochen am ganze 490.000 Leit mam Tram gefuer, mat Spëtzte vu 40.000 Reesender den Dag<ref>[https://www.wort.lu/fr/luxembourg/490-000-personnes-ont-pris-le-tram-pendant-la-schueberfouer-5b9fb456182b657ad3b92d45 "490.000 personnes ont pris le tram pendant la Schueberfouer."] wort.lu, 17 septembre 2018</ref>. Bannent deem éischte Betribsjoer huet d'Linn T1 4,6 Millioune Passagéier transportéiert<ref>[http://www.lequotidien.lu/luxembourg/tram-a-luxembourg-ca-fait-deja-un-an/ "Tram à Luxembourg : ça fait déjà un an."] lequotidien.lu, 11 décembre 2018</ref>. Den 3. Juni 2019 gouf d'Kadenz vum Tram eropgesat, sou datt vun do un all 5 amplaz all 6 Minutten en Tram pro Richtung gefuer ass, woumat d'Capacitéit ëm 20% eropgesat gouf<ref name=":0">{{Citation|URL=https://www.chd.lu/fr/question/17644|Titel=Capacités du tramway|Gekuckt=11.12.2023|Wierk=www.chd.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Op engem Schaffdag sinn 20.000 Leit den Dag gefouert ginn<ref name="benoy2"/><ref name=":0" />. Den Transportministère huet am Hierscht 2019 ugekënnegt, datt wann de Betrib bis op d'Gare verlängert wier, déi 24 Rammen, déi dann am Asaz sinn, zu de Spëtzestonne bis zu 20.000 Persounen an der Stonn kéinten transportéieren. Wann d'Rammen op 56 Meter verlängert géife ginn, kéinte méi spéit souguer bis zu 26.000 Persounen d'Stonn gefouert ginn<ref name="benoy2"/>. Uganks 2020, virum Ausbroch vun der [[COVID-19-Pandemie zu Lëtzebuerg|COVID-19-Pandemie]] louch d'Zuel vun de Passagéier bei ronn 30.000 den Dag. Wärend dem Lockdown goung dës op 1.200 Passagéier den Dag erof. Am Summer 2020 ass d'Passagéierzuel nees op bis zu 13.000 den Dag eropgaangen, am September 2020 louch se bei 18.000 bis 20.000. Zwee Joer no der Pandemie, Enn 2023, beleeft sech d'Zuel vun den transportéierte Passagéier an der Moyenne op iwwer 100.000 de Dag. No sechs Joer Betrib goufen op der Linn 4,6 Millioune Kilometer gefuer.<ref name=6jahre>Amélie Schroeder, Christian Mertes: [https://www.wort.lu/luxemburg/tram-faehrt-46-millionen-kilometer-in-sechs-jahren/5126536.html "Tram fährt 4,6 Millionen Kilometer in sechs Jahren."] wort.lu [w+], 10.12.2023.</ref> === Fuerplang vum Tram === ==== Findel - Luxembourg Airport → Stadion ==== {| class="wikitable" style="text-align: center;" id="fn_findel_stadion_back" |+Iwwersiicht (Stand 02.03.2025)<ref name=":2">{{Citation|URL=https://www.luxtram.lu/fr/la-ligne/horaires-et-frequences-de-circulation-du-tramway-2/|Titel=PLAN DE CIRCULATION DU TRAMWAY {{!}} Luxtram.lu|Gekuckt=03.03.2025|Sprooch=fr|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230804184351/https://www.luxtram.lu/fr/la-ligne/horaires-et-frequences-de-circulation-du-tramway-2/|Archiv-Datum=2023-08-04}}</ref><ref name=":3">{{Citation|URL=https://www.mobiliteit.lu/fr/planifier-un-trajet/|Titel=Planifier un trajet|Gekuckt=2025-03-03|Wierk=Mobilitéit|Sprooch=fr}}</ref> ! rowspan="2" |Wochendag ! rowspan="2" |Frequenz Haaptzäit ! rowspan="2" |Frequenz Niewenzäit ! colspan="2" |Éischten Depart ! colspan="2" |Leschten Depart |- !width="30px" | Findel !width="30px" | Luxexpo !width="30px" | Findel !width="30px" | Luxexpo |- |Méindeg – Freideg |05h35 – 19h54 all 4' ^{[[#fn_findel_stadion|◆]]} |virdrun / duerno all 8, 10 oder 15' |05h03 |04h20 |00h06 |00h15 |- |Samschdeg |11h40 – 19h57 all 5' ^{[[#fn_findel_stadion|◆]]} |virdrun / duerno all 8, 10 oder 15' |05h07 |04h20 |00h06 |00h15 |- |Sonndeg a Feierdag |12h00 – 18h40 all 8' |virdrun / duerno all 10 oder 15' |05h07 |04h20 |00h06 |00h15 |} <cite id="fn_findel_stadion">[[#fn_findel_stadion_back|^◆]]</cite> <small>Op den Extremitéite vun der Linn (Findel–Luxexpo a Lycée Bouneweg–Stadion) just den hallwen Takt (8' resp. 10').</small><br>D'Fuerzäit fir déi ganz Streck läit bei 46 Minutten, bei 37 Minutte fir den Deel Luxexpo – Stadion a bei 27 Minutte fir Mëttelstrang (Luxexpo – Lycée Bouneweg). ==== Stadion → Findel - Luxembourg Airport ==== {| class="wikitable" style="text-align: center;" id="fn_stadion_findel_back" |+Iwwersiicht (Stand 02.03.2025)<ref name=":2" /><ref name=":3" /> ! rowspan="2" |Wochendag ! rowspan="2" |Frequenz Haaptzäit ! rowspan="2" |Frequenz Niewenzäit ! colspan="2" |Éischten Depart ! colspan="3" |Leschten Depart |- !width="30px" | Stadion !width="30px" | Lycée Bouneweg !width="30px" | Stadion !width="30px" | Lycée Bouneweg !bis |- | rowspan="2" |Méindeg – Freideg | rowspan="2" |06h12 – 20h27 all 4' ^{[[#fn_stadion_findel|◇]]} | rowspan="2" |virdrun / duerno all 8, 10 oder 15' | rowspan="2" |04h00 | rowspan="2" |04h11 |23h12 |23h23 |<small>Findel</small> |- |00h27 |00h38 |<small>Luxexpo</small> |- | rowspan="2" |Samschdeg | rowspan="2" |12h13 – 20h37 all 5' ^{[[#fn_stadion_findel|◇]]} | rowspan="2" |virdrun / duerno all 8, 10 oder 15' | rowspan="2" |04h00 | rowspan="2" |04h11 |23h17 |23h28 |<small>Findel</small> |- |00h27 |00h38 |<small>Luxexpo</small> |- | rowspan="2" |Sonndeg a Feierdag | rowspan="2" |12h46 – 19h34 all 8' | rowspan="2" |virdrun / duerno all 10 oder 15' | rowspan="2" |04h00 | rowspan="2" |04h11 |23h12 |23h23 |<small>Findel</small> |- |00h27 |00h38 |<small>Luxexpo</small> |} <cite id="fn_stadion_findel">[[#fn_stadion_findel_back|^◇]]</cite> <small>Op den Extremitéite vun der Linn (Stadion–Lycée Bouneweg a Luxexpo–Findel) just den hallwen Takt (8' resp. 10').</small> Den Tram brauch 46 Minutten fir déi ganz Streck, 38 Minutte fir den Deel Stadion – Luxexpo a 27 Minutte fir Mëttelstrang (Lycée Bouneweg – Luxexpo). D'Statiounen un den zwee Wuppe vun der Linn ginn an der Haaptzäit (sou wéi an den Tabelle gezeechent) just vun all zweetem Tram ugefuer, d.&nbsp;h. just 1 op 2 Tramme fiert op der ganzer Linn, iwwerdeems d'Zousazfaarten just tëscht Luxexpo a Lycée Bouneweg fueren. Domat ass d'Waardezäit tëschent 2 Gefierer do duebel sou laang wéi um Mëttelstrang vun der Linn. == Ronderëm d'Linn T1 == <gallery perrow="2" class="float-right" widths="110" heights="80"> Luxembourg, aérogare Findel lb (101).jpg|[[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafe Findel]] Luxembourg, Bibliothèque nationale Kirchberg (101).jpg|D'[[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik|Nationalbibliothéik]] CoqueNuets.jpg|D'[[Coque]] Mudam 04 jnl.jpg|[[Musée Dräi Eechelen - forteresse, histoire, identités|3 Eechelen]] / [[Mudam]] PHI 8706 w.jpg|D'[[Philharmonie Lëtzebuerg|Philharmonie]] Luxembourg, fontaine parvis Grand Théâtre (blurred).jpg|De [[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Groussen Theater]] Villa Vauban Luxembourg 02.jpg|D'[[Villa Vauban]] Luxembourg, pont Adolphe et Caisse Epargne (1).jpg|D'[[Nei Bréck]] an d'[[Spuerkeessgebai]] Luxembourg Arcelor Mittal.jpg|D'[[Arbedsgebai]] Estación central, ciudad de Luxemburgo, Luxemburgo, 2023-12-17, DD 73-75 HDR.jpg|Stater Gare Luxembourg, water tower Gasperich 09-2023 (101) square.jpg|[[Waassertuerm op der Cloche d'or]] Stade de Luxembourg, Luxembourg vs Azebaidjan 2021-09-01 (103).jpg|[[Stadion vu Lëtzebuerg]] </gallery> D'Linn fiert (vum Nordosten a Richtung Südwesten) dës markant Gebaier a Plazen un: * de [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Fluchhafe Findel]]; * d'Luxexpo; * d'[[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik]]; * de Campus Kierchbierg vun der [[Universitéit Lëtzebuerg|Uni]]; * d'[[Coque]] (Centre national sportif et culturel); * verschidden europäesch Institutiounen, z.&nbsp;B. d'Sekretariat vum [[Europäescht Parlament|Europaparlament]], den [[Europäesche Geriichtshaff]], den [[Europäesche Rechnungshaff]], d'[[Europäesch Investitiounsbank]]; * d'[[Philharmonie Lëtzebuerg|Philharmonie]]; * de [[Musée d'art moderne grand-duc Jean|MUDAM]] an de [[Musée Dräi Eechelen - forteresse, histoire, identités|Musée Dräi Eechelen]]; * d'[[Pont grande-duchesse Charlotte|Rout Bréck]]; * de [[Grand théâtre de la ville de Luxembourg|Groussen Theater]]; * de [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]] (mat der [[Schueberfouer]] Enn August, uganks September); * den [[Nikloskierfecht]]; * de [[Parc municipal (Stad Lëtzebuerg)|Stater Park]]; * d'[[Villa Vauban]]; * d'[[Uewerstad|Alstad]] mat hire Monumenter; * dat [[Postgebai Stad Lëtzebuerg|aalt Postgebai]]; * d'[[Adolphe-Bréck|Nei Bréck]] mam [[Spuerkeessgebai]]; * d'[[Arbedsgebai]] an de [[Rousegäertchen]]; * d'[[Kierch Lëtzebuerg-Gare|Häerz-Jesu Kierch]]; * d'[[Gare Lëtzebuerg|Zentralgare]]; * de [[Bouneweger Lycée Luxembourg]]; * den Neibau vum [[Lycée technique du Centre]] (am Bau); * de [[Gaasperecher Park]]; * de [[Centre national d'incendie et de secours]]; * de [[Lycée Vauban]]; * de [[Waassertuerm op der Cloche d'or]]; * de [[Stadion vu Lëtzebuerg]]. == Käschten a Finanzement == {{update}} Fir den Tracé vum Kierchbierg bis op d'Gare gëtt de Käschtepunkt op 565 Milliounen Euro geschat. De Staat iwwerhëlt ⅔ vun de Käschten an ⅓ gëtt vun der Stad Lëtzebuerg gedroen.<ref name=":8">[https://web.archive.org/web/20170815083835/http://www.developpement-durable-infrastructures.public.lu/fr/grands-dossiers/tram/ Grands dossiers - Tram] um „Portail du Développement durable et des Infrastructures“ (gekuckt den 13. August 2017)</ref><ref>[http://www.lequotidien.lu/luxembourg/grand-duche-tram-elections-et-chantiers-tous-azimuts-en-2017/ Grand-Duché: tram, élections et chantiers tous azimuts en 2017] op lequotidien.lu de 6. Januar 2017 (gekuckt den 13. August 2017)</ref> Am Oktober 2017 goufen d'Käschten op 114,9 Milliounen Euro fir d'Streck vun der Gare op d'Cloche d'or, an op 99,1 Milliounen Euro vun der Luxexpo op de Fluchhafe Findel geschat. Dofir kommen dann eng weider 12 Rammen an den Asaz. De Regierungsrot hat dësem Ausbau den 20. September 2017 gréng Luucht ginn.<ref>[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2017/10-octobre/13-nvlle-ligne-tramway.html "Présentation des prolongements de la ligne de tramway."] Pressecommuniqué op gouvernement.lu, 13.10.2017 (14:01).</ref> D'Finanzéierungsgesetzer sinn de 14. Dezember 2017 an der Chamber gestëmmt ginn<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2017/12/15/a1076/jo|Titel=Loi du 15 décembre 2017 portant sur la construction du prolongement de la ligne de tramway à Luxembourg entre la Gare Centrale et la station Cloche d'Or|Gekuckt=27.11.2023|Datum=15.12.2017|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2017/12/15/a1077/jo|Titel=Loi du 15 décembre 2017 portant sur la construction du prolongement de la ligne tramway à Luxembourg entre le Circuit de la Foire internationale et l'aéroport du Findel|Gekuckt=27.11.2023|Datum=15.12.2017|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. D'Käschte fir d'Streck Gare - Bouneweg - Cloche d'or a fir déi vum Kierchbierg op de Fluchhafe ginn integral vum Staat iwwerholl. == Um Spaweck == {{Commonscat|Ligne T1 (Luxtram)|{{PAGENAME}}}} * [http://www.luxtram.lu Websäit vu Luxtram] {{Navigatioun Tramslinnen zu Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Stater Tram]] [[Kategorie:Luxtram-Linnen]] cht07gmod2214u24dvqi6p6czfza2lr 0 174320 2714926 2661873 2026-11-07T13:45:30Z Zinneke 34 2714926 wikitext text/x-wiki {{Infobox Film nei|Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer= |Dauer= |Originalsprooch= |Regie= [[Michael Radford]] |Dréibuch= Michael Radford |Fotografie= [[Benoît Delhomme]] |Format={{1,75:1}} |Musek= [[Jocelyn Pook]] |Dekoren=[[Bruno Rubeo]] |Schnëtt= [[Lucia Zucchetti]] |Produzent=[[Cary Brokaw]]<br>[[Michael Cowan]]<br>[[Jason Piette]]<br>[[Barry Navidi]]<br>[[Luciano Martino]]<br>[[Jimmy de Brabant]]<br>[[Edwige Fenech]]<br>[[Jean-Claude Schlim]] |Produktiounsgesellschaft=Movision<br>Arclight Films<br>UK Film Council<br>[[Luxembourg Film Fund]]<br>[[Delux Productions]]<br>Immagine e Cinema<br>Dania Film<br>Istituto Luce<br>Avenue Pictures<br>Navidi-Wilde Productions<br>Spice Factory |Haaptacteuren=[[Al Pacino]] als Shylock<br>[[Jeremy Irons]] als Antonio<br>[[Joseph Fiennes]] als Bassanio<br>[[Lynn Collins]] als Portia<br>[[Zuleikha Robinson]] als Jessica<br>[[Kris Marshall]] als Gratiano<br>[[Charlie Cox]] als Lorenzo<br>[[Heather Goldenhersh]] als Nerissa<br>[[Mackenzie Crook]] als Launcelot Gobbo<br>[[John Sessions]] als Salerio<br>[[Gregor Fisher]] als Solanio<br>[[Ron Cook]] als Old Gobbo<br>[[Allan Corduner]] als Tubal<br>[[Anton Rodgers]] als Doge<br>[[David Harewood]] als Prince of Morocco<br>[[Antonio Gil]] als Aragon<br>[[Al Weaver]] als Stephano<br>[[Marc Maes]] als Cush<br>[[Jean-François Wolff]]<br>[[Tom Leick]] als franséischen Adelegen<br>[[Jules Werner]] als Pater<br>[[Tony Schiena]] als Leonardo<br>[[Julian Nest]]<br>[[Paul Rockenbrod]]<br>[[Kat Fairaway]]}} '''The Merchant of Venice''' ass e [[Vereenegt Kinnekräich|brittesch]]-[[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]]-[[Italien|italieenesche]] Film vum [[Michael Radford]] aus dem Joer 2004 nom Stéck mam selwechte Numm vum [[William Shakespeare]] mam [[Al Pacino]] a mam [[Jeremy Irons]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == {{Kapitel Info feelt}} == Produktioun == [[File:Der Kaufmann von Venedig (35).JPG|thumb|left|Dréiaarbechten an der Venedeg-Kuliss op der Terre-Rouge-Friche.]] Grouss Deeler vum Film goufen an der Veneedeg-Kuliss op der Terre-Rouge-Friche zu [[Esch-Uelzecht]] gedréint, déi d'Produktiounsfirma [[ Delux Productions|Delux]] dräi Joer virdru fir de Film ''[[Secret Passage]]'' opriichte gelooss hat.<ref>[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites.gouvernement2024+fr+actualites+toutes_actualites+articles+2003+11+28biltgen_venise.html "François Biltgen assiste au tournage du film "The Merchant of Venice" à Esch-Belval"] {{sic}} Communiqué op gouvernement.lu, 1.12.2003 (nogekuckt: 12.02.2026).</ref>. == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{referenzen}} {{DEFAULTSORT:Merchant of Venice}} [[Kategorie:Brittesch Filmer]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmer]] [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie:Brittesch Filmdramen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Filmdramen]] [[Kategorie:Italieenesch Filmdramen]] [[Kategorie: Historesch Filmer]] [[Kategorie:Filmer 2004]] [[Kategorie:Filmer vum Michael Radford]] 4gp56cpinwrbm0s1zabaxrfg6421n7m 0 177558 2714949 2713570 2026-11-07T16:48:47Z Mobby 12 60927 eng kéier geet duer 2714949 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoBE}} {{Infobox Uertschaft Belsch | Regioun = {{Wallounien}} | Communautéit = {{Franséisch Communautéit}} | Provënz = {{Provënz Lëtzebuerg}} | Arrondissement = [[Arrondissement Arel|Arel]] | Gemeng = {{Arel}} | Koordinaten = {{Coor dms|49|42|39|N|05|49|06|O|Haaptkoordinaten=jo}} }} '''{{PAGENAME}}''' ([[Lëtzebuergesch|lb]]: '''''Bunnert''''') ass eng [[belsch]] Uertschaft an der Gemeng [[Arel]], an der [[Lëtzebuerg (Provënz)|Provënz Lëtzebuerg]]. Se gehéiert zum [[Areler Land]]. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Uertschaften am Areler Land]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Gemeng Arel}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Areler Land]] [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Lëtzebuerg]] 22pgy92dzbroy0mafvomh7dr7dv2z2u 0 177560 2714950 2713585 2026-11-07T16:49:14Z Mobby 12 60927 k 2714950 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoBE}} {{Infobox Uertschaft Belsch | Regioun = {{Wallounien}} | Communautéit = {{Franséisch Communautéit}} | Provënz = {{Provënz Lëtzebuerg}} | Arrondissement = [[Arrondissement Arel|Arel]] | Gemeng = {{Arel}} | Koordinaten = {{Coor dms|49|41|58|N|05|44|48|O|Haaptkoordinaten=jo}} }} '''{{PAGENAME}}''' ([[Lëtzebuergesch|lb]]: '''''Häischel''''') ass eng [[belsch]] Uertschaft an der Gemeng [[Arel]], an der [[Lëtzebuerg (Provënz)|Provënz Lëtzebuerg]]. Se gehéiert zum [[Areler Land]]. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Uertschaften am Areler Land]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Gemeng Arel}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Areler Land]] [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Lëtzebuerg]] jegpdebqg8ih68dfi83fpgx92fcpmhk 0 177561 2714951 2713587 2026-11-07T16:49:30Z Mobby 12 60927 k 2714951 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoBE}} {{Infobox Uertschaft Belsch | Numm (Däitsch) = Törnich | Regioun = {{Wallounien}} | Communautéit = {{Franséisch Communautéit}} | Provënz = {{Provënz Lëtzebuerg}} | Arrondissement = [[Arrondissement Arel|Arel]] | Gemeng = {{Arel}} | Koordinaten = {{Coor dms|49|39|06|N|05|46|42|O|Haaptkoordinaten=jo}} }} '''{{PAGENAME}}''' ([[Lëtzebuergesch|lb]]: '''''Täernech''''' oder '''''Ternech''''') ass eng [[belsch]] Uertschaft an der Gemeng [[Arel]], an der [[Lëtzebuerg (Provënz)|Provënz Lëtzebuerg]]. Se gehéiert zum [[Areler Land]]. == Geographie == {{Kapitel Info feelt}} == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Uertschaften am Areler Land]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Gemeng Arel}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Areler Land]] [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Lëtzebuerg]] b8uj9x51ssf6g1uz3d344szkn1jelzq 10 177715 2714989 2714528 2026-11-07T21:50:51Z Zinneke 34 Mett (Wiss, cf. Zermatt ert,) 2714989 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name= Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht |listclass = hlist |state=expanded |title= Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]] |list1= * [[Al Esch]] * [[Belval (Esch-Uelzecht)|Belval]] * [[Brill (Esch-Uelzecht)|Brill]] * [[Bruch (Esch-Uelzecht)|Bruch]] * [[Dellhéicht]] * [[Fettmett]] * [[Grenz (Esch-Uelzecht)|Grenz]] * [[Lankelz]] * [[Lalleng]] * [[Neiduerf (Esch-Uelzecht)|Neiduerf]] * [[Park (Esch-Uelzecht)|Park]] * [[Rämerech]] * [[Schlassgoart]] * [[Sommett]] * [[Uecht (Esch-Uelzecht)|Uecht]] * [[Universitéit (Esch-Uelzecht)|Universitéit]] * [[Wobrécken]] * [[Zäpert]] }}<noinclude> [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht| S]] [[Kategorie:Navigatiounsläischten:Geographie:Lëtzebuerg|Quartieren]] ajoz016uo11b67n5x4bau2364gixysw 0 177717 2714957 2714833 2026-11-07T18:55:15Z Puscas 735 richteg Koordinaten 2714957 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier |Koordinaten= {{coor dms|49|29|55|N|05|58|53|O}} }} D''''Dellhéicht''' ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]], an der [[Kadastersektioun (Lëtzebuerg)|Kadastersektioun]] Esch-Nord. E gëtt ofgegrenzt duerch d'Rue du Fossé am Süden, de Breedewee (Rue Large) am Westen, d'Lëtzebuegrer Strooss am Osten, an d'Robert-Schuman- an d'Jean-Pierre-Michels-Strooss am Norden. D'Dellhéicht gouf eréischt am [[20. Joerhonnert]] vu Süden no Norden hin urbaniséiert, virdru waren do Gäert, Wisen a Felder. Nieft Wunnhaiser sinn do virun allem Bildungsariichtungen (d'Grondschoul Dellhéicht, de [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette|Jongelycée]], d'[[École privée Marie-Consolatrice]], d'[[Escher Bibliothéik]]), Gesondheetsariichtungen ([[Escher Spidol]], [[Clinique Sainte-Marie]], fréiert [[Bridderhaus]]), Sozial- an Hëllefsservicer ([[CGDIS]], Altersheim ''Op der Léier'') an ee vun den Escher [[Kierfecht|Kierfechter]], de [[Jousefskierfecht (Esch-Uelzecht)|Jousefskierfecht]], ze fannen. De Quartier Dellheéicht war am Ufank vum 20. Joerhonnert de Residenzquartier vun der ieweschter Gesellschaftsschicht. Ronderëm d'Spidol hu sech Dokteren, Entrepreneren an Direkteren Haiser baue gelooss. En etlech vun de schéinsten Escher Villae stinn an der Rue Émile Mayrisch. ==Gebaier== * [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette]] * [[Escher Spidol]] * [[Clinique Sainte-Marie]] ==Biller == <gallery> File:Esch-sur-Alzette - Rue de l'Hôpital 2016-08 --2.jpg|d'Spidolstrooss École Dellhéicht 2024-03 ---4.jpg|Dellhéicht-Schoul File:Lycée de garçons Esch-sur-Alzette 2026-01 ---6.jpg|Jongelycée Bibliothèque Esch-Alzette 26 rue Emile Mayrisch 01.jpg|Escher Bibliothéik File:Esch LG.jpg|Escher Spidol Bridderhaus Esch-sur-Alzette 2022-12 ---3.jpg|Bridderhaus Esch-sur-Alzette - Square Émile-Mayrisch 2016-08 --2.jpg|Square Émile Mayrisch Cimetière Saint-Joseph Esch-sur-Alzette 2024-03 ---12.jpg|Jousefskierfecht </gallery> ==Kuckt och== * [[Monument Émile Mayrisch (Esch-Uelzecht)]] ==Um Spaweck== {{Commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht| ]] [[Kategorie:Dellhéicht]] mjffvxp3iszj3bi3mtzbj877h0208r1 0 177718 2714925 2714922 2026-11-07T12:46:29Z Zinneke 34 2714925 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Fettmett''' (dacks '''Fettmeth''' geschriwwen, beim Kadaster '''Fettmet''') ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch de Boulevard Grand-Duchesse Charlotte am Südosten, d'Éilerengerstrooss am Westen an d'[[Dipbech]] am Norden. D'Fettmett charakteriséiert sech duerch zwou Bauperioden: Am Westen d'Cité Dr. Welter, eng Kolonie vun Aarbechterhaiser, déi an den 1910er Jore vun der deemoleger [[Aachener Hütten-Aktien-Verein Rothe Erde|Gelsenkirchener Bergwerks-AG]] fir hir Aarbechter gebaut gouf; an de Flouer ''op der Fettmet'' westlech dovun, deen Enn 1970er Jore lotisséiert gouf, a wou laanscht d'Arthur-Useldinger-Strooss an hir Niewestroossen, déi och dunn ugeluecht goufen, eng 100 Bauterraine geschafen<ref>[https://persist.lu/ark:70795/k2ptq5q2bk/pages/16/articles/DIVL1499 Grundgüterverlegung in Esch: Lotissement Fettmeth: 100 Bauplätze.] In: Tageblatt, nº 52 (03.03.1979), p. 16 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> an an de Joren dono bebaut goufen. == Biller == <gallery> File:Esch-sur-Alzette Rue Dr. Michel Welter 2025-06 --2.jpg|Dr-Michel-Welter-Strooss Willow Parc Cité Dr Welter Esch-sur-Alzette 2025-02 ---7.jpg|Bemierkenswäert Weid an der Cité Dr. Welter </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] abmw6yu51civnhfrag8k4ifx0aekij8 2714956 2714925 2026-11-07T18:39:09Z Puscas 735 .... 2714956 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Fettmett''' (dacks '''Fettmeth''' geschriwwen, beim Kadaster '''Fettmet''') ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch de Boulevard Grand-Duchesse Charlotte am Südosten, d'Éilerengerstrooss am Westen an d'[[Dipbech]] am Norden. D'Fettmett charakteriséiert sech duerch zwou Bauperioden: Am Westen d'Cité Dr. Welter an d'Rue de l'Acier, Kolonië vun Aarbechterhaiser, déi an den 1910er Jore vun der deemoleger [[Aachener Hütten-Aktien-Verein Rothe Erde|Gelsenkirchener Bergwerks-AG]] fir hir Aarbechter gebaut goufen; an de Flouer ''op der Fettmet'' westlech dovun, deen Enn 1970er Jore lotisséiert gouf, a wou laanscht d'Arthur-Useldinger-Strooss an hir Niewestroossen, déi och dunn ugeluecht goufen, eng 100 Bauterraine geschafen<ref>[https://persist.lu/ark:70795/k2ptq5q2bk/pages/16/articles/DIVL1499 Grundgüterverlegung in Esch: Lotissement Fettmeth: 100 Bauplätze.] In: Tageblatt, nº 52 (03.03.1979), p. 16 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> an an de Joren dono bebaut goufen. == Biller == <gallery> File:Esch-sur-Alzette Rue Dr. Michel Welter 2025-06 --2.jpg|Dr-Michel-Welter-Strooss Willow Parc Cité Dr Welter Esch-sur-Alzette 2025-02 ---7.jpg|Bemierkenswäert Weid an der Cité Dr. Welter </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] ok4xr5jhbhltfnd0vmibnzrztyhhkim 2714983 2714956 2026-11-07T21:49:10Z Zinneke 34 2714983 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Fettmett''' (dacks '''Fettmeth''' geschriwwen, beim Kadaster deels och'''Fettmet''') ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch de Boulevard Grand-Duchesse Charlotte am Südosten, d'Éilerengerstrooss am Westen an d'[[Dipbech]] am Norden. D'Fettmett charakteriséiert sech duerch zwou Bauperioden: Am Westen d'Cité Dr. Welter an d'Rue de l'Acier, Kolonië vun Aarbechterhaiser, déi an den 1910er Jore vun der deemoleger [[Aachener Hütten-Aktien-Verein Rothe Erde|Gelsenkirchener Bergwerks-AG]] fir hir Aarbechter gebaut goufen; an de Flouer ''op der Fettmet'' westlech dovun, deen Enn 1970er Jore lotisséiert gouf, a wou laanscht d'Arthur-Useldinger-Strooss an hir Niewestroossen, déi och dunn ugeluecht goufen, eng 100 Bauterraine geschafen<ref>[https://persist.lu/ark:70795/k2ptq5q2bk/pages/16/articles/DIVL1499 Grundgüterverlegung in Esch: Lotissement Fettmeth: 100 Bauplätze.] In: Tageblatt, nº 52 (03.03.1979), p. 16 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> an an de Joren dono bebaut goufen. == Biller == <gallery> File:Esch-sur-Alzette Rue Dr. Michel Welter 2025-06 --2.jpg|Dr-Michel-Welter-Strooss Willow Parc Cité Dr Welter Esch-sur-Alzette 2025-02 ---7.jpg|Bemierkenswäert Weid an der Cité Dr. Welter </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] pk0ydia38ppwowssyrtibicibtzdj5x 2714984 2714983 2026-11-07T21:49:27Z Zinneke 34 2714984 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Fettmett''' (dacks '''Fettmeth''' geschriwwen, beim Kadaster deels och '''Fettmet''') ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch de Boulevard Grand-Duchesse Charlotte am Südosten, d'Éilerengerstrooss am Westen an d'[[Dipbech]] am Norden. D'Fettmett charakteriséiert sech duerch zwou Bauperioden: Am Westen d'Cité Dr. Welter an d'Rue de l'Acier, Kolonië vun Aarbechterhaiser, déi an den 1910er Jore vun der deemoleger [[Aachener Hütten-Aktien-Verein Rothe Erde|Gelsenkirchener Bergwerks-AG]] fir hir Aarbechter gebaut goufen; an de Flouer ''op der Fettmet'' westlech dovun, deen Enn 1970er Jore lotisséiert gouf, a wou laanscht d'Arthur-Useldinger-Strooss an hir Niewestroossen, déi och dunn ugeluecht goufen, eng 100 Bauterraine geschafen<ref>[https://persist.lu/ark:70795/k2ptq5q2bk/pages/16/articles/DIVL1499 Grundgüterverlegung in Esch: Lotissement Fettmeth: 100 Bauplätze.] In: Tageblatt, nº 52 (03.03.1979), p. 16 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> an an de Joren dono bebaut goufen. == Biller == <gallery> File:Esch-sur-Alzette Rue Dr. Michel Welter 2025-06 --2.jpg|Dr-Michel-Welter-Strooss Willow Parc Cité Dr Welter Esch-sur-Alzette 2025-02 ---7.jpg|Bemierkenswäert Weid an der Cité Dr. Welter </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] 2lg289p5i51h7fcvgmpr6h6adacvtep 0 177748 2714924 2714878 2026-11-07T12:44:15Z Zinneke 34 2714924 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Schlassgoart''' (offiziell falsch '''Schlassgoard''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E läit am Nordoste vun der Gemeng, op der Grenz mat der [[Gemeng Schëffleng]]. Am Südoste stéisst en un d'[[Neiduerf (Esch-Uelzecht)|Neiduerf]], am Westen un d'[[Dellhéicht]] an am Norden u [[Lalleng]]. En huet säin Numm vum Gaart/Park vum fréiere [[Schlass Berwart]], vun deem nach e puer Iwwerreschter a Form vun zwéi klenge Weieren a verwëlderte Beem ronderëm ze fanne sinn. De gréissten Deel vum Quartier gëtt awer vun der Brooch vun der fréierer [[Metze Schmelz]] (dono [[Arbed]]/ArcelorMittal Esch-Schëffleng) ageholl. Dorop soll vum Enn vun den 2020er Joeren un den urbanistesche [[Metzeschmelz (Quartier)|Projet Metzeschmelz]] entstoen. Zum Quartier gehéieren awer och nach d'Haiser an der rue de la Fontaine an déi op der grueder Säit vun der Lëtzebuergerstrooss, vun der Grobiercheplaz bis bei d'Bréck iwwer d'[[Dipbech]]. Do ass och dat fréiert Schluechthaus, an deem sech an den 1980er Joeren d'[[Kulturfabrik]] imstalléiert huet. == Biller == <gallery> File:Esch a. d. Alz. Im Park Metz et Co. Photo by J.M. Bellwald, N° 430.jpg|Schlasspark, Uelzecht a Metze Schmelz ëm 1905 Fichier:Schlassgoart, Weier-101.jpg|Weier vum Schlassgaart File:Former steel production site Metze Schmelz, later Arbed Esch-Schifflange, then ArcelorMittal 2022-12 ---12.jpg|Batiment 4, Metzeschmelz (Nat. Kulturierfsch.) Esch1bewartertuerm1.jpg|Tuerm mam Entréesportal fir bei d'Berwarter Schlass (Nat. Kulturierfsch.) Enovos Headquarters 2015-04 --1.JPG|Turbinnenhal a Pompelstatioun Metzeschmelz (Nat. Kulturierfsch.) File:Former steel production site Metze Schmelz 2025-08 (153).jpg|Brooch vun der Metzeschmelz Fichier:Esch-Alzette 68 rue de Luxembourg 01.jpg|eng vun den Arbed-Direkteschvillaen an der Lëtzebuergerstr. (Nat. Kulturierfsch.) File:Kufa 2022-12 --3.jpg|CC Kulturfabrik (fréiert Schluechthaus) </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] k8qysdtq8o9apcty5hjou091qopayk2 2714927 2714924 2026-11-07T13:49:54Z Puscas 735 ..... 2714927 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Schlassgoart''' (offiziell falsch '''Schlassgoard''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E läit am Nordoste vun der Gemeng, op der Grenz mat der [[Gemeng Schëffleng]]. Am Südoste stéisst en un d'[[Neiduerf (Esch-Uelzecht)|Neiduerf]], am Westen un d'[[Dellhéicht]] an am Norden u [[Lalleng]]. En huet säin Numm vum Gaart/Park vum fréiere [[Schlass Berwart]], vun deem nach e puer Iwwerreschter a Form vun zwéi klenge Weieren a verwëlderte Beem ronderëm ze fanne sinn. De gréissten Deel vum Quartier ass awer d'[[Industriebrooch]] vun der fréierer [[Metze Schmelz]] (dono [[Arbed]]/ArcelorMittal Esch-Schëffleng). Dorop soll, vum Enn vun den 2020er Joren un, den urbanistesche [[Metzeschmelz (Quartier)|Projet Metzeschmelz]] entstoen. Zum Quartier gehéieren awer och nach d'Haiser an der rue de la Fontaine an déi op der gerueder Säit vun der Lëtzebuergerstrooss, vun der Grobiercheplaz bis bei d'Bréck iwwer d'[[Dipbech]]. Do ass och dat fréiert Schluechthaus, an deem sech an den 1980er Joren d'[[Kulturfabrik]] installéiert huet. == Biller == <gallery> File:Esch a. d. Alz. Im Park Metz et Co. Photo by J.M. Bellwald, N° 430.jpg|Schlasspark, Uelzecht a Metze Schmelz ëm 1905 Fichier:Schlassgoart, Weier-101.jpg|Weier vum Schlassgaart File:Former steel production site Metze Schmelz, later Arbed Esch-Schifflange, then ArcelorMittal 2022-12 ---12.jpg|Batiment 4, Metzeschmelz (Nat. Kulturierfsch.) Esch1bewartertuerm1.jpg|Tuerm mam Entréesportal fir bei d'Berwarter Schlass (Nat. Kulturierfsch.) Enovos Headquarters 2015-04 --1.JPG|Turbinnenhal a Pompelstatioun Metzeschmelz (Nat. Kulturierfsch.) File:Former steel production site Metze Schmelz 2025-08 (153).jpg|Brooch vun der Metzeschmelz Fichier:Esch-Alzette 68 rue de Luxembourg 01.jpg|eng vun den Arbed-Direkteschvillaen an der Lëtzebuergerstr. (Nat. Kulturierfsch.) File:Kufa 2022-12 --3.jpg|CC Kulturfabrik (fréiert Schluechthaus) </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] cy4yxhwi4p0gc2cayr36qw4nqj7yhz9 2714934 2714927 2026-11-07T14:08:12Z GilPe 14980 net jidderee seet -goart ;-) 2714934 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Schlassgoart''' oder '''Schlassgaart''' (offiziell falsch '''Schlassgoard''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E läit am Nordoste vun der Gemeng, op der Grenz mat der [[Gemeng Schëffleng]]. Am Südoste stéisst en un d'[[Neiduerf (Esch-Uelzecht)|Neiduerf]], am Westen un d'[[Dellhéicht]] an am Norden u [[Lalleng]]. En huet säin Numm vum Gaart/Park vum fréiere [[Schlass Berwart]], vun deem nach e puer Iwwerreschter a Form vun zwéi klenge Weieren a verwëlderte Beem ronderëm ze fanne sinn. De gréissten Deel vum Quartier ass awer d'[[Industriebrooch]] vun der fréierer [[Metze Schmelz]] (dono [[Arbed]]/ArcelorMittal Esch-Schëffleng). Dorop soll, vum Enn vun den 2020er Joren un, den urbanistesche [[Metzeschmelz (Quartier)|Projet Metzeschmelz]] entstoen. Zum Quartier gehéieren awer och nach d'Haiser an der rue de la Fontaine an déi op der gerueder Säit vun der Lëtzebuerger Strooss, vun der Grobiercheplaz bis bei d'Bréck iwwer d'[[Dipbech]]. Do ass och dat fréiert Schluechthaus, an deem sech an den 1980er Joren d'[[Kulturfabrik]] installéiert huet. == Biller == <gallery> File:Esch a. d. Alz. Im Park Metz et Co. Photo by J.M. Bellwald, N° 430.jpg|Schlasspark, Uelzecht a Metzeschmelz ëm 1905 Fichier:Schlassgoart, Weier-101.jpg|Weier vum Schlassgaart File:Former steel production site Metze Schmelz, later Arbed Esch-Schifflange, then ArcelorMittal 2022-12 ---12.jpg|Batiment 4, Metzeschmelz (Nat. Kulturierfschaft) Esch1bewartertuerm1.jpg|Tuerm mam Entréesportal fir bei d'Berwarter Schlass (Nat. Kulturierfschaft) Enovos Headquarters 2015-04 --1.JPG|Turbinnenhal a Pompelstatioun Metzeschmelz (Nat. Kulturierfschaft) File:Former steel production site Metze Schmelz 2025-08 (153).jpg|Brooch vun der Metzeschmelz Fichier:Esch-Alzette 68 rue de Luxembourg 01.jpg|eng vun den Arbed-Direkteschvillaen an der Lëtzebuerger Str. (Nat. Kulturierfschaft) File:Kufa 2022-12 --3.jpg|CC Kulturfabrik (fréiert Schluechthaus) </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] 0ydq0a8rmdfxp6tnbkf7mp7zdx3eje5 2715008 2714934 2026-11-08T07:57:58Z Zinneke 34 "oa" w.e.g. 2715008 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Schlassgoart''' ("Schlassgaart"; offiziell falsch '''Schlassgoard''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E läit am Nordoste vun der Gemeng, op der Grenz mat der [[Gemeng Schëffleng]]. Am Südoste stéisst en un d'[[Neiduerf (Esch-Uelzecht)|Neiduerf]], am Westen un d'[[Dellhéicht]] an am Norden u [[Lalleng]]. En huet säin Numm vum Gaart/Park vum fréiere [[Schlass Berwart]], vun deem nach e puer Iwwerreschter a Form vun zwéi klenge Weieren a verwëlderte Beem ronderëm ze fanne sinn. De gréissten Deel vum Quartier ass awer d'[[Industriebrooch]] vun der fréierer [[Metze Schmelz]] (dono [[Arbed]]/ArcelorMittal Esch-Schëffleng). Dorop soll, vum Enn vun den 2020er Joren un, den urbanistesche [[Metzeschmelz (Quartier)|Projet Metzeschmelz]] entstoen. Zum Quartier gehéieren awer och nach d'Haiser an der rue de la Fontaine an déi op der gerueder Säit vun der Lëtzebuerger Strooss, vun der Grobiercheplaz bis bei d'Bréck iwwer d'[[Dipbech]]. Do ass och dat fréiert Schluechthaus, an deem sech an den 1980er Joren d'[[Kulturfabrik]] installéiert huet. == Biller == <gallery> File:Esch a. d. Alz. Im Park Metz et Co. Photo by J.M. Bellwald, N° 430.jpg|Schlasspark, Uelzecht a Metzeschmelz ëm 1905 Fichier:Schlassgoart, Weier-101.jpg|Weier vum Schlassgaart File:Former steel production site Metze Schmelz, later Arbed Esch-Schifflange, then ArcelorMittal 2022-12 ---12.jpg|Batiment 4, Metzeschmelz (Nat. Kulturierfschaft) Esch1bewartertuerm1.jpg|Tuerm mam Entréesportal fir bei d'Berwarter Schlass (Nat. Kulturierfschaft) Enovos Headquarters 2015-04 --1.JPG|Turbinnenhal a Pompelstatioun Metzeschmelz (Nat. Kulturierfschaft) File:Former steel production site Metze Schmelz 2025-08 (153).jpg|Brooch vun der Metzeschmelz Fichier:Esch-Alzette 68 rue de Luxembourg 01.jpg|eng vun den Arbed-Direkteschvillaen an der Lëtzebuerger Str. (Nat. Kulturierfschaft) File:Kufa 2022-12 --3.jpg|CC Kulturfabrik (fréiert Schluechthaus) </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] 1mvahrt6hku16y9lr2b93172oeq0qrb 0 177750 2714948 2714880 2026-11-07T16:30:48Z Sultan Edijingo 1468 ref 2714948 wikitext text/x-wiki {{SkizzKonscht}}{{Infobox Biographie}} De '''Fred Becker''', gebuer den [[3. November]] [[1941]]<!--zu …,--> a gestuerwen Enn Oktober oder Ufank November [[2026]]<ref>Doudesannonce am [[Luxemburger Wort]] vum 7. November 2026, S. 50.</ref><ref>[https://www.rtl.lu/kultur/news/moler-a-galerist-fred-becker-ass-gestuerwen-935957405 Am Alter vu 85 Joer: Moler a Galerist Fred Becker ass gestuerwen], rtl.lu, 7.11.2026, gekuckt de 7.11.2026</ref> war e [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] [[Molerei|Moler]] a [[Galerie (Konscht)|Galerist]]. == Liewen == {{Kapitel Info feelt}}De Fred Becker hat vun 1981/82<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/wvq43tsm7m/pages/71/articles/DIVL1341|Titel=Fred Becker Happy Birthday!|Gekuckt=07.11.2026|Datum=30.06.2001|Editeur=In: Revue, Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=Nr 26, S. 71|Sprooch=de}}</ref> bis 2010<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/3c0d1nhsbz/pages/67/articles/DIVL1743|Titel=Galerie Fred Becker Ende der Vorstellung|Gekuckt=07.11.2026|Datum=14.04.2010|Editeur=In: Revue, 65. Jg., Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=Nr 15, S. 67|Sprooch=de}}</ref> eng Konschtgalerie um Lampertsbierg. == Ausstellungen (Auswiel) == === Eenzelausstellungen === * (''Titel onbekannt''), Paräis, 1999 === Gruppenausstellungen === * Art et vélo, 2002 <!--==Literatur== --> == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Konschtschafenden]] <!-- == Um Spaweck == --> {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Becker Fred}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Moler]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Galeristen]] [[Kategorie:Gebuer 1941]] [[Kategorie:Gestuerwen 2026]] lvsv3z5271gum361zvbqqwzfgo48mfb 0 177751 2714941 2714902 2026-11-07T14:21:16Z GilPeBot 65660 Korr. (via JWB) 2714941 wikitext text/x-wiki {{Infobox Minister | Funktioun1 = 52. President vum Paraguay | Amtszäit1 = 15. August 2023 – 6. November 2026 | Virgänger = [[Mario Abdo Benítez]] | Nofollger = [[Pedro Alliana]] }} De '''Santiago Peña Palacios''', gebuer de [[16. November]] [[1978]] zu [[Asunción]], ass e [[Paraguay]]eschen [[Ekonom]] a [[Politiker]]. Hien war vum 15. August 2023 bis de 6. November 2026 President vum Paraguay. Peña ass de fréiere Chef vun der [[Zentralbank vum Paraguay]] a fréiere Finanzminister. Opgrond vun der politescher a finanzieller Kris am Paraguay, wollt de Peña de 5. November 2026 zerécktrieden, wat de [[Senat (Paraguay)|Senat]] awer ofgeleent hat. Een Dag drop, huet de Senat en ofgesat a säi Vizepresident, de [[Pedro Alliana]], gouf säin Nofollger.<ref>{{Citation|URL=https://www.faz.net/aktuell/politik/ausland/santiago-pena-paraguays-abgesetzter-praesident-festgenommen-201660662.html|Titel=Santiago Peña: Paraguays abgesetzter Präsident festgenommen|Gekuckt=07.11.2026|Datum=06.11.2026|Wierk=FAZ.NET|Sprooch=de}}</ref> == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Sozial Medien}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Palacios Pena Santiago}} [[Kategorie:Gebuer 1978]] [[Kategorie:Presidente vum Paraguay]] [[Kategorie:Paraguayanesch Ekonomen]] k059dusgonv20x9g47ujblg76xhxmdz 10 177753 2714945 2026-11-07T15:08:43Z Puscas 735 De(n) Puscas huet d'Säit [[Schabloun:LiteraturnoLänner]] op [[Schabloun:Literatur no Länner]] geréckelt: Ortho 2714945 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Schabloun:Literatur no Länner]] h2e4apa75aaorul4gtwh5j4bqi72bq0 0 177754 2714952 2026-11-07T18:09:00Z Johnny Chicago 17 nei 2714952 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}} D''''Anja Kling''', gebuer den [[22. Mäerz]] [[1970]] zu [[Potsdam]], ass eng [[Däitschland|däitsch]] [[Schauspillerin]]. == Filmographie == === Kino === * 1988: ''Mit Leib und Seele'' - Regie: [[Bernhard Stephan]] - Haaptacteuren: [[Mathias Noack]], [[Andrea Lüdke]] * 1989: ''Grüne Hochzeit'' - Regie: [[Herrmann Zschoche]] - Haaptacteuren: [[Bianca Hendel]], [[Marc Lubosch]] - (als Susanne) * 1990: ''Über die Grenzen'' - Regie: [[Rainer Ackermann]] - Haaptacteuren: [[Joachim Lätsch]], [[Jörg Simonides]] * 1995: ''Die Sturzflieger'' - Regie: [[Peter F. Bringmann]] - Haaptacteuren: [[Götz George]], [[Ingo Naujoks:]] - (als Angie) * 1996: ''Von Hölle zu Hölle'' (Originaltitel: ''Из ада в ад'') - Regie: [[Dmitri Astrachan]] - Haaptacteuren: [[Ya’ackov Bodo]], [[Mai Danzig]] - (als Helena Golde) * 2000: ''Zurück auf Los! '' - Regie: [[Pierre Sanoussi-Bliss]] - Haaptacteuren: Pierre Sanoussi-Bliss, [[Matthias Freihof]] * 2001: '' High Adventure'' - Regie: [[Mark Roper]] - Haaptacteuren: [[Thomas Ian Griffith]], [[Götz Otto]] - (als Hope Gruner) * 2003: ''[[Das fliegende Klassenzimmer (Film 2003)|Das fliegende Klassenzimmer]]'' - Regie: [[Tomy Wigand]] - Haaptacteuren: [[Ulrich Noethen]], [[Sebastian Koch]] - (als Kathrin) * 2003: ''September'' - Regie: [[Max Färberböck]] - Haaptacteuren: [[Catharina Schuchmann]], [[Justus von Dohnányi]] - (als Sandra) * 2004: ''(T)Raumschiff Surprise - Periode 1'' - Regie: [[Michael Herbig]] - Haaptacteuren: Michael Herbig, [[Christian Tramitz]] - (als Metapha) * 2005: ''Es ist ein Elch entsprungen'' - Regie: [[Ben Verbong]] - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Armin Rohde]] - (als Kirsten Wagner) * 2006: ''Wo ist Fred? '' - Regie: [[Anno Saul]] - Haaptacteuren: [[Til Schweiger]], [[Alexandra Maria Lara]] - (als Mara Grundmann) * 2009: ''Hexe Lilli - Der Drache und das magische Buch'' - Regie: [[Stefan Ruzowitzky]] - Haaptacteuren: [[Alina Freund]], Ingo Naujoks - (als dem Lilli seng Mamm) * 2009: ''Männersache'' - Regie: [[Gernot Roll]], [[Mario Barth]] - Haaptacteuren: Mario Barth, [[Michael Gwisdek]] - (als Susi) * 2010: ''Hanni & Nanni'' - Regie: [[Christine Hartmann]] - Haaptacteuren: [[Sophia Münster]], [[Jana Münster]] - (als Jule Sullivan) * 2011: ''Hexe Lilli – Die Reise nach Mandolan'' - Regie: [[Harald Sicheritz]] - Haaptacteuren: Alina Freund, [[Pilar Bardem]] - (als dem Lilli seng Mamm) * 2012: ''[[Fünf Freunde (Film 2012)|Fünf Freunde]]'' - Regie: [[Mike Marzuk]] - Haaptacteuren: [[Valeria Eisenbart]], [[Quirin Oettl]] - (als Fanny Kirrin) * 2012: ''Hanni & Nanni 2'' - Regie: [[Julia von Heinz]] - Haaptacteuren: Jana Münster, Sophia Münster - (als Jule Sullivan) * 2015: ''Hilfe, ich hab meine Lehrerin geschrumpft'' - Regie: [[Sven Unterwaldt]] - Haaptacteuren: [[Oskar Keymer]], [[Lina Hüesker]] - (als Adelheid Schmitt-Gössenwein) * 2016: ''Unsere Zeit ist jetzt'' - Regie: [[Martin Schreier]] - Haaptacteuren: [[Peri Baumeister]], [[David Schütter]] - (als Vanessa) * 2017: ''Hexe Lilli rettet Weihnachten'' - Regie: [[Wolfgang Groos]] - Haaptacteuren: [[Hedda Erlebach]], [[Jürgen Vogel]] - (als dem Lilli seng Mamm) * 2018: ''Hilfe, ich hab meine Eltern geschrumpft'' - Regie: [[Tim Trageser]] - Haaptacteuren: Oskar Keymer, Lina Hüesker - (als Dr. Adelheid Schmitt-Gössenwein) * 2021: ''Hilfe, ich hab meine Freunde geschrumpft'' - Regie: [[Granz Henman]] - Haaptacteuren: Oskar Keymer, [[Lina Hüesker:]] - (als Dr. Adelheid Schmitt-Gössenwein) * 2025: ''Wunderschöner'' - Regie: [[Karoline Herfurth]] - Haaptacteuren: Karoline Herfurth, [[Nora Tschirner]] - (als Regine) == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Kling Anja}} [[Kategorie:Däitsch Filmschauspillerinnen]] [[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspillerinnen]] [[Kategorie: Däitsch Synchronspriecher]] [[Kategorie:Gebuer 1970]] 859fim3z0m6y8lii1wz267j3pavtyef 2714972 2714952 2026-11-07T21:11:38Z GilPe 14980 2714972 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}} D''''Anja Kling''', gebuer den [[22. Mäerz]] [[1970]] zu [[Potsdam]], ass eng [[Däitschland|däitsch]] [[Schauspillerin]]. == Filmographie == === Kino === * 1988: ''Mit Leib und Seele'' - Regie: [[Bernhard Stephan]] - Haaptacteuren: [[Mathias Noack]], [[Andrea Lüdke]] * 1989: ''Grüne Hochzeit'' - Regie: [[Herrmann Zschoche]] - Haaptacteuren: [[Bianca Hendel]], [[Marc Lubosch]] - (als Susanne) * 1990: ''Über die Grenzen'' - Regie: [[Rainer Ackermann]] - Haaptacteuren: [[Joachim Lätsch]], [[Jörg Simonides]] * 1995: ''Die Sturzflieger'' - Regie: [[Peter F. Bringmann]] - Haaptacteuren: [[Götz George]], [[Ingo Naujoks:]] - (als Angie) * 1996: ''Von Hölle zu Hölle'' (Originaltitel: ''Из ада в ад'') - Regie: [[Dmitri Astrachan]] - Haaptacteuren: [[Ya’ackov Bodo]], [[Mai Danzig]] - (als Helena Golde) * 2000: ''Zurück auf Los!'' - Regie: [[Pierre Sanoussi-Bliss]] - Haaptacteuren: Pierre Sanoussi-Bliss, [[Matthias Freihof]] * 2001: ''High Adventure'' - Regie: [[Mark Roper]] - Haaptacteuren: [[Thomas Ian Griffith]], [[Götz Otto]] - (als Hope Gruner) * 2003: ''[[Das fliegende Klassenzimmer (Film 2003)|Das fliegende Klassenzimmer]]'' - Regie: [[Tomy Wigand]] - Haaptacteuren: [[Ulrich Noethen]], [[Sebastian Koch]] - (als Kathrin) * 2003: ''September'' - Regie: [[Max Färberböck]] - Haaptacteuren: [[Catharina Schuchmann]], [[Justus von Dohnányi]] - (als Sandra) * 2004: ''(T)Raumschiff Surprise - Periode 1'' - Regie: [[Michael Herbig]] - Haaptacteuren: Michael Herbig, [[Christian Tramitz]] - (als Metapha) * 2005: ''Es ist ein Elch entsprungen'' - Regie: [[Ben Verbong]] - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Armin Rohde]] - (als Kirsten Wagner) * 2006: ''Wo ist Fred?'' - Regie: [[Anno Saul]] - Haaptacteuren: [[Til Schweiger]], [[Alexandra Maria Lara]] - (als Mara Grundmann) * 2009: ''Hexe Lilli - Der Drache und das magische Buch'' - Regie: [[Stefan Ruzowitzky]] - Haaptacteuren: [[Alina Freund]], Ingo Naujoks - (als dem Lilli seng Mamm) * 2009: ''Männersache'' - Regie: [[Gernot Roll]], [[Mario Barth]] - Haaptacteuren: Mario Barth, [[Michael Gwisdek]] - (als Susi) * 2010: ''Hanni & Nanni'' - Regie: [[Christine Hartmann]] - Haaptacteuren: [[Sophia Münster]], [[Jana Münster]] - (als Jule Sullivan) * 2011: ''Hexe Lilli – Die Reise nach Mandolan'' - Regie: [[Harald Sicheritz]] - Haaptacteuren: Alina Freund, [[Pilar Bardem]] - (als dem Lilli seng Mamm) * 2012: ''[[Fünf Freunde (Film 2012)|Fünf Freunde]]'' - Regie: [[Mike Marzuk]] - Haaptacteuren: [[Valeria Eisenbart]], [[Quirin Oettl]] - (als Fanny Kirrin) * 2012: ''Hanni & Nanni 2'' - Regie: [[Julia von Heinz]] - Haaptacteuren: Jana Münster, Sophia Münster - (als Jule Sullivan) * 2015: ''Hilfe, ich hab meine Lehrerin geschrumpft'' - Regie: [[Sven Unterwaldt]] - Haaptacteuren: [[Oskar Keymer]], [[Lina Hüesker]] - (als Adelheid Schmitt-Gössenwein) * 2016: ''Unsere Zeit ist jetzt'' - Regie: [[Martin Schreier]] - Haaptacteuren: [[Peri Baumeister]], [[David Schütter]] - (als Vanessa) * 2017: ''Hexe Lilli rettet Weihnachten'' - Regie: [[Wolfgang Groos]] - Haaptacteuren: [[Hedda Erlebach]], [[Jürgen Vogel]] - (als dem Lilli seng Mamm) * 2018: ''Hilfe, ich hab meine Eltern geschrumpft'' - Regie: [[Tim Trageser]] - Haaptacteuren: Oskar Keymer, Lina Hüesker - (als Dr. Adelheid Schmitt-Gössenwein) * 2021: ''Hilfe, ich hab meine Freunde geschrumpft'' - Regie: [[Granz Henman]] - Haaptacteuren: Oskar Keymer, [[Lina Hüesker:]] - (als Dr. Adelheid Schmitt-Gössenwein) * 2025: ''Wunderschöner'' - Regie: [[Karoline Herfurth]] - Haaptacteuren: Karoline Herfurth, [[Nora Tschirner]] - (als Regine) == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Kling Anja}} [[Kategorie:Däitsch Filmschauspillerinnen]] [[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspillerinnen]] [[Kategorie: Däitsch Synchronspriecher]] [[Kategorie:Gebuer 1970]] pj1r5ftqjavhybjxrkyktvh4q20yzz2 0 177755 2714974 2026-11-07T21:28:03Z Zinneke 34 Säit ugeluecht mat: '{{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter den 2000er Joeren am Gaang, bebaut ze ginn. Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen…' 2714974 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter den 2000er Joeren am Gaang, bebaut ze ginn. Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner, D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Betongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park. Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech steet e Pavillon, an deem d'Gallerie GoArt dran ass, wou wiesselnd zäitgenëssesch Konschtausstellungen dra sinn. == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] mk4fkwbmzskqlny7pxkvudqjlqw75bo 2714975 2714974 2026-11-07T21:28:51Z Zinneke 34 /* Um Spaweck */ 2714975 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter den 2000er Joeren am Gaang, bebaut ze ginn. Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner, D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Betongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park. Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech steet e Pavillon, an deem d'Gallerie GoArt dran ass, wou wiesselnd zäitgenëssesch Konschtausstellungen dra sinn. == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat|Zaepert}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] 1y6z3tqcm4prrfm0b609rnnkt6ox4kx 2714978 2714975 2026-11-07T21:36:02Z Zinneke 34 2714978 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter den 2000er Joeren am Gaang, bebaut ze ginn. Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner, D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Betongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park. Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech, op Stäiler, steet de Pavillon du Centenaire/ArcelorMittal, deen dës Firma der Stad Esch fir hire Centenaire geschenkt hat. Dordran ass d'Galerie GoArt, wou wiesselnd zäitgenëssesch Konschtausstellungen gewise sinn. == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat|Zaepert}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] 34vtuctjxjq9qmdr94abxqschfzcwfy 2714980 2714978 2026-11-07T21:39:19Z Zinneke 34 refs 2714980 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter den 2000er Joeren am Gaang, bebaut ze ginn. Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner, D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Betongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park.<ref name=escher57>[https://administration.esch.lu/wp-content/uploads/sites/2/2023/09/DenEscher57.pdf "Feuchtgebiet für Mensch und Natur." Den Escher N°57, S.10-11.]</ref> Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech, op Stäiler, steet de Pavillon du Centenaire/ArcelorMittal, deen dës Firma der Stad Esch fir hire Centenaire geschenkt hat. Dordran ass d'Galerie GoArt, wou wiesselnd zäitgenëssesch Konschtausstellungen gewise sinn.<ref>[https://luxembourgartweek.lu/fr/places/galerie-go-art Galerie Go Art.] luxembourgartweek.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat|Zaepert}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] t66t0afssg3gdxmitdbiiqhghqnwut8 2714990 2714980 2026-11-07T21:59:31Z Zinneke 34 prez., ref. 2714990 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter 2006 Joeren am Gaang, ënnert dem Slogan ''Wunnen am Park'' vum [[Fonds du logement]] bebaut ze ginn.<ref>[https://fondsdulogement.lu/fr/nos-projets/quartier-wunnen-am-park-esch-sur-alzette "Quartier 'Wunnen am Park' à Esch-sur-Alzette."] fondsdulogement.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner. Eenzeg d'Haiser an der Cité Verte a laanscht d'Éilerengerstrooss sti scho méi laang do. Am Norden, parallel zu der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], ass eng Aktivitéitszon. D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Betongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park.<ref name=escher57>[https://administration.esch.lu/wp-content/uploads/sites/2/2023/09/DenEscher57.pdf "Feuchtgebiet für Mensch und Natur." Den Escher N°57, S.10-11.]</ref> Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech, op Stäiler, steet de Pavillon du Centenaire/ArcelorMittal, deen dës Firma der Stad Esch fir hire Centenaire geschenkt hat. Dordran ass d'Galerie GoArt, wou wiesselnd zäitgenëssesch Konschtausstellungen gewise sinn.<ref>[https://luxembourgartweek.lu/fr/places/galerie-go-art Galerie Go Art.] luxembourgartweek.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat|Zaepert}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] 4ygyw9hhvjekg3rcsdxj2eo5gp4oxk7 2714991 2714990 2026-11-07T21:59:51Z Zinneke 34 /* */ [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]] 2714991 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter 2006 am Gaang, ënnert dem Slogan ''Wunnen am Park'' vum [[Fonds du logement]] bebaut ze ginn.<ref>[https://fondsdulogement.lu/fr/nos-projets/quartier-wunnen-am-park-esch-sur-alzette "Quartier 'Wunnen am Park' à Esch-sur-Alzette."] fondsdulogement.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner. Eenzeg d'Haiser an der Cité Verte a laanscht d'Éilerengerstrooss sti scho méi laang do. Am Norden, parallel zu der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], ass eng Aktivitéitszon. D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Betongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park.<ref name=escher57>[https://administration.esch.lu/wp-content/uploads/sites/2/2023/09/DenEscher57.pdf "Feuchtgebiet für Mensch und Natur." Den Escher N°57, S.10-11.]</ref> Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech, op Stäiler, steet de Pavillon du Centenaire/ArcelorMittal, deen dës Firma der Stad Esch fir hire Centenaire geschenkt hat. Dordran ass d'Galerie GoArt, wou wiesselnd zäitgenëssesch Konschtausstellungen gewise sinn.<ref>[https://luxembourgartweek.lu/fr/places/galerie-go-art Galerie Go Art.] luxembourgartweek.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat|Zaepert}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] gf1gus57wzmsykblfckfn5kkl2uxeo1 2714992 2714991 2026-11-07T22:00:35Z Zinneke 34 2714992 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerengerstrooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter 2006 am Gaang, ënnert dem Slogan ''Wunnen am Park'' vum [[Fonds du logement]] an der Stad Esch bebaut ze ginn.<ref>[https://fondsdulogement.lu/fr/nos-projets/quartier-wunnen-am-park-esch-sur-alzette "Quartier 'Wunnen am Park' à Esch-sur-Alzette."] fondsdulogement.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner. Eenzeg d'Haiser an der Cité Verte a laanscht d'Éilerengerstrooss sti scho méi laang do. Am Norden, parallel zu der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], ass eng Aktivitéitszon. D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Betongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park.<ref name=escher57>[https://administration.esch.lu/wp-content/uploads/sites/2/2023/09/DenEscher57.pdf "Feuchtgebiet für Mensch und Natur." Den Escher N°57, S.10-11.]</ref> Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech, op Stäiler, steet de Pavillon du Centenaire/ArcelorMittal, deen dës Firma der Stad Esch fir hire Centenaire geschenkt hat. Dordran ass d'Galerie GoArt, wou wiesselnd zäitgenëssesch Konschtausstellungen gewise sinn.<ref>[https://luxembourgartweek.lu/fr/places/galerie-go-art Galerie Go Art.] luxembourgartweek.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat|Zaepert}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] j3npzbrjtsdhinl5ew9yg5m4uu01zr1 2715010 2714992 2026-11-08T08:50:14Z GilPe 14980 Korr. 2715010 wikitext text/x-wiki {{Infobox Quartier}} '''Zäpert''' (offiziell '''Zaepert''' geschriwwen) ass ee vun den 18 Quartiere vun [[Esch-Uelzecht]]. E gëtt limitéiert duerch d'Grenz mat der [[Gemeng Monnerech]] am Norden, d'Éilerenger Strooss am Westen, d'Pénétrante de Lankelz am Osten an d'[[Dipbech]] am Süden. D'Floueren ''Nonnewisen'' an ''Ënneschten Zäpert'' sinn zanter 2006 am Gaang, ënnert dem Slogan ''Wunnen am Park'' vum [[Fonds du logement]] an der Stad Esch bebaut ze ginn.<ref>[https://fondsdulogement.lu/fr/nos-projets/quartier-wunnen-am-park-esch-sur-alzette "Quartier 'Wunnen am Park' à Esch-sur-Alzette."] fondsdulogement.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> Haaptsächlech Reien-Eefamilljenhaiser an Appartementshaiser kommen dohinner. Eenzeg d'Haiser an der Cité Verte a laanscht d'Éilerenger Strooss sti scho méi laang do. Am Norden, parallel zu der [[Autobunn A4 (Lëtzebuerg)|Autobunn A4]], ass eng Aktivitéitszon. D'Dipbech gouf tëscht ongeféier 2005 an 2025 aus dem Bëtongskanal geholl an an e Bett mat Meandere geluecht, wou se ewell fräie Laf huet. Ronderëm gouf e Park amenagéiert, den Dipbech-Park.<ref name=escher57>[https://administration.esch.lu/wp-content/uploads/sites/2/2023/09/DenEscher57.pdf "Feuchtgebiet für Mensch und Natur." Den Escher N°57, S.10-11.]</ref> Laanscht, respektiv iwwer der Dipbech, op Stäiler, steet de Pavillon du Centenaire/ArcelorMittal, deen dës Firma der Stad Esch fir hire Centenaire geschenkt hat. Dodran ass d'Galerie GoArt, wou wiesselend zäitgenëssesch Konschtausstellunge gewise sinn.<ref>[https://luxembourgartweek.lu/fr/places/galerie-go-art Galerie Go Art.] luxembourgartweek.lu (nogekuckt: 07.11.2026).</ref> == Biller == <gallery> Fichier:Esch-sur-Alzette Dipbech Park 2026-04.jpg|Dipbech-Park </gallery> ==Um Spaweck== {{commonscat|Zaepert}} {{Navigatioun Quartiere vun Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Quartiere vun Esch-Uelzecht]] 90cd9qcafh609h503mvxz5ugt77woy1 0 177756 2714979 2026-11-07T21:36:40Z Zinneke 34 Virugeleet op [[Zäpert]] 2714979 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Zäpert]] sro22saxxv7hz19pm8bwnde2r10v6kd 10 177757 2714982 2026-11-07T21:49:10Z Mobby 12 60927 De(n) Mobby 12 huet d'Säit [[Schabloun:LiterareschWierker]] op [[Schabloun:Literaresch Wierker]] geréckelt: Ortho 2714982 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Schabloun:Literaresch Wierker]] 4s70ax8n93xlnyl3j5o1bouszirnh84 10 177758 2714986 2026-11-07T21:49:34Z Mobby 12 60927 De(n) Mobby 12 huet d'Säit [[Schabloun:LiterareschGattungen]] op [[Schabloun:Literaresch Gattungen]] geréckelt: Ortho 2714986 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Schabloun:Literaresch Gattungen]] mczvwedn3kf9lo831ygl24pdlpgk8zv 10 177759 2714988 2026-11-07T21:50:06Z Mobby 12 60927 De(n) Mobby 12 huet d'Säit [[Schabloun:Literaturliesen]] op [[Schabloun:Literatur liesen]] geréckelt: Ortho 2714988 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Schabloun:Literatur liesen]] qis2psx6nswx17z74mofjv5lqyuw1l9