Википедия
lezwiki
https://lez.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D1%8C%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D0%BD_%D1%87%D1%87%D0%B8%D0%BD
MediaWiki 1.48.0-wmf.3
first-letter
Медиа
Служебная
Веревирд авун
Уртах
Уртахдин веревирд авун
Википедия
Википедия веревирд авун
Файл
Файл веревирд авун
MediaWiki
MediaWiki веревирд авун
Шаблон
Шаблон веревирд авун
Справка
Обсуждение справки
Категория
Категория веревирд авун
TimedText
TimedText talk
Модуль
Обсуждение модуля
Event
Event talk
Табасаранар
0
1304
99963
98010
2026-11-08T18:04:24Z
~2026-59610-22
13337
99963
wikitext
text/x-wiki
{{Халкь2
|тӀвар = Табасаранар (Кьабгъанар, Гъумгъумар )
|шикил = [[Файл:Табасаранец.jpg|200px]]
|гьяркьуьвал =
|къул =
|чпин чӀалал тӀвар = Табасаранар (Кьабгъанар, Гъумгъумар)
|кьадар = 140 000 кас (2010 йис)
|гегьенш хьанвай чка = {{Урусатдин пайдах}} [[Урусат]]да — 114 000 кас.<br>
* [[Дагъустан]]: 110 240 (2010 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010">[http://www.gks.ru/free_doc/new_site/perepis2010/croc/Documents/Materials/pril2_dok2.xlsx Национальный состав населения РФ по регионам, согласно переписи населения 2010 года]</ref>
** [[Табасаран район]]: 35 224 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Дербент]]: 5 606 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Хив район]]: 1 878 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Магьачкъала]]: 11 124 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Дагъустандин ЦӀаяр]]: 9 359 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Дербент район]]: 59 229 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Каспийск]]: 4 020 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
* Ставрополдин край: 6 951 (2010 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Ростовдин вилаят: 2 231 (2002 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Чечня: 1 656 (2010 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Краснодардин край: 1 331 (2002 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Саратовдин вилаят: 1 276 (2002 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Москва: 889 (2010)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
{{Украинадин пайдах}} [[Украина]]: 977 (перепись 2001)<ref>{{cite web|url=http://2001.ukrcensus.gov.ua/rus/results/nationality_population/nationality_popul1/select_51?box=5.1W&rz=1_1&rz_b=2_1&k_t=00&botton=cens_db|title=Всеукраинская перепись населения 2001 года. Распределение населения по национальности и родному языку|publisher=Государственный комитет статистики Украины|archiveurl=http://www.webcitation.org/61CUK0Izp|archivedate=2011-08-25}}</ref><br>
{{Азербайжандин пайдах}} [[Азербайжан]]: 558 (къимет 1989)<ref>[http://www.joshuaproject.net/countries.php?rog3=UZ Национальный состав населения Узбекистана по оценкам Joshuaproject]</ref><br>
{{Къазахстандин пайдах}} [[Къазахстан]]: 222 (перепись 2009)<ref name=kz.per2009>[http://www.stat.kz/p_perepis/Pages/default.aspx Агентство Республики Казахстан по статистике. Перепись 2009.] ([http://www.stat.kz/p_perepis/Documents/Нац%20состав.rar Национальный состав населения].rar)</ref><br>
{{Белоруссиядин пайдах}} [[Белоруссия]]: 57 (перепись 2009)<ref>{{cite web|url=http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/vihod_tables/5.8-0.pdf|title=Перепись населения Республики Беларусь 2009 года. НАСЕЛЕНИЕ ПО НАЦИОНАЛЬНОСТИ И РОДНОМУ ЯЗЫКУ|publisher=belstat.gov.by|archiveurl=http://www.webcitation.org/65BNNIkIs|archivedate=2012-02-03}}</ref><br>
{{Латвиядин пайдах}} [[Латвия]]: 6 (перепись 2011)<ref>[http://archive.is/20121219183557/data.csb.gov.lv/Dialog/varval.asp?ma=TSG11-06a&ti=TSG11-06.+RESIDENT+POPULATION+ON+MARCH+1,+2011+BY+ETHNICITY,+SEX+AND+AGE+GROUP&path=../DATABASEEN/tautassk_11/Final%20results%20of%20the%20Population%20and%20Housing%20Census%202011/&lang=1 Final results of the Population and Housing Census 2011. RESIDENT POPULATION ON MARCH 1, 2011 BY ETHNICITY, SEX AND AGE GROUP (англ.)]</ref><br>
|терг хьана =
|архкультура =
|чӀал = [[Табасаран чӀал|Табасаран]]
|раса = Европеоид раса (къавкъасион жуьрединни каспий жуьредин акахьун)
|дин = [[ислам]], шафиит мезгьебдин суни мусурманар
|мукьва халкьар = [[агъулар]], [[арчияр]], [[будугъар]], [[къирицӀар]], [[рутулар]], [[лезгияр]], [[удияр]], [[цӀахурар]], [[хинелугъар]]
|акатзава = [[лезги юкьалар]]
|вичик ква =
|арадал атуникай = Алпанвияр
}}
'''Табасаранар''' ({{lang-tab|Табасаранар}}) — [[Лезги юкьалар|Лезги юкьал]], '''къабгъанарин''' ва '''гъумгъумарин''' юкьван т1вар. [[Дагъустан]]дин Табасаран районда 74 хуьре, Хив районда 25 хуьре амукьзвайбур я. Садбуру чпин табасаран ч1ал квадарна азербайджан ч1алал рахазва.
== ТӀварар ==
Мукьвара авай халкьари кьабгъанриз икӀ лугьузва.
* Кефер патан табасаранвияр — ''гъумгъумар''
* Кьибле патан табасаранвияр— ''къабгъанар''
* Къайтагъри лугьузва — ''шилан''
* Агъулри лугьузва — ''уханар''
* Рутулри лугьузва — ''табасарандашура''
* ЦӀахурри лугьузва — ''тавассаранна ''
== чкаяр ==
Вири Урусатдин [[2002 йис]]ан агьалияр сиягьдиз къачунрин нетижадин малуматрив кьурвал, табасаранрин кьадар 131 785 кас тир, абурукай 53,6 агъз. (40,7 %) шегьерра, 78,2 агъз. (59,3 %) кас хуьруьн чкайра уьмуьр гьалзавай. 2002 йисуз Дагъустанда 110 агъз. пара табасаранар авай, им Дагъустандин вири агьалидин 4,3 % пай я.
Уьмуьр гьалзавай районар:
* [[Табасаран район]] (район эгьлийрин 79,7 %)<ref>[http://president.e-dag.ru/map/37/ Табасаранский район] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120424065441/http://president.e-dag.ru/map/37/ |date=2012-04-24 }}</ref>
* [[Хив район]] (район эгьлийрин 58,5 %)<ref>[http://president.e-dag.ru/map/36/ Хивский район] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120501233333/http://president.e-dag.ru/map/36/ |date=2012-05-01 }}</ref>
* [[Дербент район]] (район эгьлийрин 10,7 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbentskiy_rayon Дербентский район]</ref>
* [[Каякент район]] (район эгьлийрин 1,7 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kayakentskiy_rayon Каяекнтский район]</ref>.
Шегьерар:
* [[Кьвевар]]<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbent Дербент]</ref> (15.4)
* [[Каспийск]] (5,2 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kaspiysk Каспийск]</ref>
* [[Дагъустандин ЦӀаяр]] (35,5 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/dagestanskie_ogni Дагестанские Огни]</ref>,
* [[Кизляр]] (2 %)
* [[Магьачкъала]] (2 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/mahachkala Махачкала]</ref>.
Урусатдин Федерациядин субъектра табасаранрин кьадар.
{| class="wikitable"
!Субъект УФ ||2002 йисан, агъз. ([http://www.perepis2002.ru/index.html?id=17 *] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111010063451/http://www.perepis2002.ru/index.html?id=17 |date=2011-10-10 }})
|-
|[[Дагъустан]]
|110,2
|-
|[[Ставрополдин край]]
|5,5
|-
|[[Ростовдин вилаят]]
|2,2
|-
|[[Краснодардин край]]
|1,3
|-
|[[Саратовсдин вилаят]]
|1,3
|-
|<small> ина табасаранар 1000 касдилай пара авай субъектар къалурнава. </small>
|}
== КӀеретӀ ==
== ЧӀал ==
== Табасаранрин хуьрер ==
== ТӀвар — ван авай ксар ==
== Баянар ==
{{Тистикьар}}
== ЭлячӀунар ==
* [http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab5.xls]
* [http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab7.xls]
* [http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/rndaghestan.html]
* [http://www.perepis2002.ru/content.html?id=11&docid=10715289081463] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091026071812/http://www.perepis2002.ru/content.html?id=11&docid=10715289081463 |date=2009-10-26 }}
* [http://president.e-dag.ru/map/36/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120501233333/http://president.e-dag.ru/map/36/ |date=2012-05-01 }}
* [http://president.e-dag.ru/map/37/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120424065441/http://president.e-dag.ru/map/37/ |date=2012-04-24 }}
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbentskiy_rayon Дербентский район]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kayakentskiy_rayon Каякентский район]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbent Дербент]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kaspiysk Каспийск]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/dagestanskie_ogni Дагестанские огни]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/mahachkala Магьачкъала]
[[Категория:Табасаранар|*]]
b215wtuxvvkletgt63cyk4433tr3rys
99964
99963
2026-11-08T18:05:10Z
~2026-59610-22
13337
99964
wikitext
text/x-wiki
{{Халкь2
|тӀвар = Табасаранар (Кьабгъанар, Гъумгъумар )
|шикил = [[Файл:Табасаранец.jpg|200px]]
|гьяркьуьвал =
|къул =
|чпин чӀалал тӀвар = Табасаранар (Кьабгъанар, Гъумгъумар)
|кьадар = 140 000 кас (2010 йис)
|гегьенш хьанвай чка = {{Урусатдин пайдах}} [[Урусат]]да — 114 000 кас.<br>
* [[Дагъустан]]: 110 240 (2010 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010">[http://www.gks.ru/free_doc/new_site/perepis2010/croc/Documents/Materials/pril2_dok2.xlsx Национальный состав населения РФ по регионам, согласно переписи населения 2010 года]</ref>
** [[Табасаран район]]: 35 224 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Дербент]]: 5 606 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Хив район]]: 1 878 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Магьачкъала]]: 11 124 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Дагъустандин ЦӀаяр]]: 9 359 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Дербент район]]: 59 229 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
** [[Каспийск]]: 4 020 (2002 йис)<ref name="Даг2002"/>
* Ставрополдин край: 6 951 (2010 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Ростовдин вилаят: 2 231 (2002 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Чечня: 1 656 (2010 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Краснодардин край: 1 331 (2002 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Саратовдин вилаят: 1 276 (2002 йис)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
* Москва: 889 (2010)<ref name="Nac_po_reg_2010"/>
{{Украинадин пайдах}} [[Украина]]: 977 (перепись 2001)<ref>{{cite web|url=http://2001.ukrcensus.gov.ua/rus/results/nationality_population/nationality_popul1/select_51?box=5.1W&rz=1_1&rz_b=2_1&k_t=00&botton=cens_db|title=Всеукраинская перепись населения 2001 года. Распределение населения по национальности и родному языку|publisher=Государственный комитет статистики Украины|archiveurl=http://www.webcitation.org/61CUK0Izp|archivedate=2011-08-25}}</ref><br>
{{Азербайжандин пайдах}} [[Азербайжан]]: 558 (къимет 1989)<ref>[http://www.joshuaproject.net/countries.php?rog3=UZ Национальный состав населения Узбекистана по оценкам Joshuaproject]</ref><br>
{{Къазахстандин пайдах}} [[Къазахстан]]: 222 (перепись 2009)<ref name=kz.per2009>[http://www.stat.kz/p_perepis/Pages/default.aspx Агентство Республики Казахстан по статистике. Перепись 2009.] ([http://www.stat.kz/p_perepis/Documents/Нац%20состав.rar Национальный состав населения].rar)</ref><br>
{{Белоруссиядин пайдах}} [[Белоруссия]]: 57 (перепись 2009)<ref>{{cite web|url=http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/vihod_tables/5.8-0.pdf|title=Перепись населения Республики Беларусь 2009 года. НАСЕЛЕНИЕ ПО НАЦИОНАЛЬНОСТИ И РОДНОМУ ЯЗЫКУ|publisher=belstat.gov.by|archiveurl=http://www.webcitation.org/65BNNIkIs|archivedate=2012-02-03}}</ref><br>
{{Латвиядин пайдах}} [[Латвия]]: 6 (перепись 2011)<ref>[http://archive.is/20121219183557/data.csb.gov.lv/Dialog/varval.asp?ma=TSG11-06a&ti=TSG11-06.+RESIDENT+POPULATION+ON+MARCH+1,+2011+BY+ETHNICITY,+SEX+AND+AGE+GROUP&path=../DATABASEEN/tautassk_11/Final%20results%20of%20the%20Population%20and%20Housing%20Census%202011/&lang=1 Final results of the Population and Housing Census 2011. RESIDENT POPULATION ON MARCH 1, 2011 BY ETHNICITY, SEX AND AGE GROUP (англ.)]</ref><br>
|терг хьана =
|архкультура =
|чӀал = [[Табасаран чӀал|Табасаран]]
|раса = Европеоид раса (къавкъасион жуьрединни каспий жуьредин акахьун)
|дин = [[ислам]], шафиит мезгьебдин суни мусурманар
|мукьва халкьар = [[агъулар]], [[арчияр]], [[будугъар]], [[къирицӀар]], [[рутулар]], [[лезгияр]], [[удияр]], [[цӀахурар]], [[хинелугъар]]
|акатзава = [[лезги юкьалар]]
|вичик ква =
|арадал атуникай = Алпанвияр
}}
'''Табасаранар''' ({{lang-tab|Табасаранар}}) — [[Лезги юкьалар|Лезги юкьал]], '''[[къабгъанар]]<nowiki/>ин''' ва '''[[гъумгъанар]]<nowiki/>ин''' юкьван т1вар. [[Дагъустан]]дин Табасаран районда 74 хуьре, Хив районда 25 хуьре амукьзвайбур я. Садбуру чпин табасаран ч1ал квадарна азербайджан ч1алал рахазва.
== ТӀварар ==
Мукьвара авай халкьари кьабгъанриз икӀ лугьузва.
* Кефер патан табасаранвияр — ''гъумгъумар''
* Кьибле патан табасаранвияр— ''къабгъанар''
* Къайтагъри лугьузва — ''шилан''
* Агъулри лугьузва — ''уханар''
* Рутулри лугьузва — ''табасарандашура''
* ЦӀахурри лугьузва — ''тавассаранна ''
== чкаяр ==
Вири Урусатдин [[2002 йис]]ан агьалияр сиягьдиз къачунрин нетижадин малуматрив кьурвал, табасаранрин кьадар 131 785 кас тир, абурукай 53,6 агъз. (40,7 %) шегьерра, 78,2 агъз. (59,3 %) кас хуьруьн чкайра уьмуьр гьалзавай. 2002 йисуз Дагъустанда 110 агъз. пара табасаранар авай, им Дагъустандин вири агьалидин 4,3 % пай я.
Уьмуьр гьалзавай районар:
* [[Табасаран район]] (район эгьлийрин 79,7 %)<ref>[http://president.e-dag.ru/map/37/ Табасаранский район] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120424065441/http://president.e-dag.ru/map/37/ |date=2012-04-24 }}</ref>
* [[Хив район]] (район эгьлийрин 58,5 %)<ref>[http://president.e-dag.ru/map/36/ Хивский район] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120501233333/http://president.e-dag.ru/map/36/ |date=2012-05-01 }}</ref>
* [[Дербент район]] (район эгьлийрин 10,7 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbentskiy_rayon Дербентский район]</ref>
* [[Каякент район]] (район эгьлийрин 1,7 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kayakentskiy_rayon Каяекнтский район]</ref>.
Шегьерар:
* [[Кьвевар]]<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbent Дербент]</ref> (15.4)
* [[Каспийск]] (5,2 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kaspiysk Каспийск]</ref>
* [[Дагъустандин ЦӀаяр]] (35,5 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/dagestanskie_ogni Дагестанские Огни]</ref>,
* [[Кизляр]] (2 %)
* [[Магьачкъала]] (2 %)<ref>[http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/mahachkala Махачкала]</ref>.
Урусатдин Федерациядин субъектра табасаранрин кьадар.
{| class="wikitable"
!Субъект УФ ||2002 йисан, агъз. ([http://www.perepis2002.ru/index.html?id=17 *] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111010063451/http://www.perepis2002.ru/index.html?id=17 |date=2011-10-10 }})
|-
|[[Дагъустан]]
|110,2
|-
|[[Ставрополдин край]]
|5,5
|-
|[[Ростовдин вилаят]]
|2,2
|-
|[[Краснодардин край]]
|1,3
|-
|[[Саратовсдин вилаят]]
|1,3
|-
|<small> ина табасаранар 1000 касдилай пара авай субъектар къалурнава. </small>
|}
== КӀеретӀ ==
== ЧӀал ==
== Табасаранрин хуьрер ==
== ТӀвар — ван авай ксар ==
== Баянар ==
{{Тистикьар}}
== ЭлячӀунар ==
* [http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab5.xls]
* [http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab7.xls]
* [http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/rndaghestan.html]
* [http://www.perepis2002.ru/content.html?id=11&docid=10715289081463] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091026071812/http://www.perepis2002.ru/content.html?id=11&docid=10715289081463 |date=2009-10-26 }}
* [http://president.e-dag.ru/map/36/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120501233333/http://president.e-dag.ru/map/36/ |date=2012-05-01 }}
* [http://president.e-dag.ru/map/37/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120424065441/http://president.e-dag.ru/map/37/ |date=2012-04-24 }}
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbentskiy_rayon Дербентский район]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kayakentskiy_rayon Каякентский район]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/derbent Дербент]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/kaspiysk Каспийск]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/dagestanskie_ogni Дагестанские огни]
* [http://www.government-rd.ru/dagestan/karta/regions/mahachkala Магьачкъала]
[[Категория:Табасаранар|*]]
0r93gqple5stf1moqv253zwf60tj2f9
Табасаран
0
8156
99957
90804
2026-11-08T17:56:01Z
~2026-59610-22
13337
99957
wikitext
text/x-wiki
'''Табасаран''' — гилан Дагъустандин [[Табасаран район]]дин ва са кӀус [[Хив район]]дин чилер къазвай, гьак1ани Къушан ккам, ц1уру лезги хуьр [[Имамкъулудхев|Имамкъулудхев(гилан Сиртич)]] ва лезгийрин Дере ккам акатзвай.
== Литература ==
* [http://books.google.ru/books?id=oF7-AgAAQBAJ&pg=PA186&dq=%D1%82%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD&hl=ru&sa=X&ei=eDE1VJjOIIb_ygOfkoHYAQ&ved=0CCwQuwUwAw#v=onepage&q=%D1%82%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD&f=false В. Г. Гаджиев. История Дагестана, Том 1 (Электронная книга Google). Рипол Классик, 2013, с.436]
== ЭлячӀунар ==
[[Категория:Дагъустандин тарихдин вилаятар]]
lda2deba39k9u0vxgzi0vbhojku22up
99958
99957
2026-11-08T17:56:14Z
~2026-59610-22
13337
99958
wikitext
text/x-wiki
'''Табасаран''' — гилан Дагъустандин [[Табасаран район]]дин ва са кӀус [[Хив район]]дин чилер къазвай, гьак1ани Къушан ккам, ц1уру лезги хуьр [[Имамкъулудхев|Имамкъулудхев(гилан Сиртич)]] ва лезгийрин [[Дере ккам]] акатзвай.
== Литература ==
* [http://books.google.ru/books?id=oF7-AgAAQBAJ&pg=PA186&dq=%D1%82%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD&hl=ru&sa=X&ei=eDE1VJjOIIb_ygOfkoHYAQ&ved=0CCwQuwUwAw#v=onepage&q=%D1%82%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD&f=false В. Г. Гаджиев. История Дагестана, Том 1 (Электронная книга Google). Рипол Классик, 2013, с.436]
== ЭлячӀунар ==
[[Категория:Дагъустандин тарихдин вилаятар]]
tds2h4naoieeyipx2k0isd9qlu9k5pr
99959
99958
2026-11-08T17:58:33Z
~2026-59610-22
13337
99959
wikitext
text/x-wiki
'''Табасаран''' — гилан Дагъустандин [[Табасаран район]]дин ва са кӀус [[Хив район]]дин чилер къазвай, гьак1ани Къушан ккам, ц1уру лезги хуьр [[Имамкъулудхуьр|Имамкъулудхуьр(гилан Сиртич)]] ва лезгийрин [[Дере ккам]] акатзвай.
== Литература ==
* [http://books.google.ru/books?id=oF7-AgAAQBAJ&pg=PA186&dq=%D1%82%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD&hl=ru&sa=X&ei=eDE1VJjOIIb_ygOfkoHYAQ&ved=0CCwQuwUwAw#v=onepage&q=%D1%82%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD&f=false В. Г. Гаджиев. История Дагестана, Том 1 (Электронная книга Google). Рипол Классик, 2013, с.436]
== ЭлячӀунар ==
[[Категория:Дагъустандин тарихдин вилаятар]]
97i8h9cs6kqlg2u9mww348h0orrb3mz
Ас-Салам (газет)
0
9601
99956
89100
2026-11-08T17:47:18Z
~2026-59610-22
13337
99956
wikitext
text/x-wiki
{{Газет
|тӀвар = Ас-Салам
|оригинал тӀвар =
|шикил = Ассалам.png
|гьяркьуьвал =
|шикилдин гьалар =
|жуьре = Диндин
|формат = А3
|иесияр =
|акъудзавай кас ва я идара =
|редактор =
|кьилин редактор = Гьамзатова Патимат (Айна)
|штат =
|бине кьунва = [[1928 йис|1928]]
|акъудунрин акъвазрун =
|политикадиз талукьвал =
|чӀал =Лезги, авар, дарги, къимицI, яхул ва урус
|периодика =
|къенен кьадар =
|къимет =
|кьилин офис = [[Магьачкъала]]
|тираж =
|ISSN =
|веб-сайт = http://www.assalam.ru/
}}
'''Ас-Салам''' — [[Дагъустан]]да акъатзавай [[Ислам]] диндин шафии мазгьабдин тасаввуф илм къалурзвай газет. [[Лезги чӀал|Лезги]], [[авар чӀал|авар]], [[Дарги чӀалар|дарги]], [[къумукъ чӀал|къимицI]], [[яхул чӀал|яхул]] ва [[Урус чӀал|урус]] чӀаларал акъатзава.
Газетдин кьиле аварви тий Гьамзатарин Айна (Патимат) къвазнва.
==Тираж==
==ЭлячӀунар==
* {{статья|заглавие=«Ассалам» или «Баракаллагьу фикх» |ссылка=http://gazeta-nv.info/content/view/6135/216/|издание=Настоящее время|год=от 27 мая 2011 |номер=20|страницы=1|ref=Настоящее время, 2011}}
* {{cite web|url=http://www.georgiatimes.info/articles/79633.html|title=Кто стреляет в дагестанских мусульман?|last=Искандерзода|first=Орхан |date=2012-08-24|publisher=GeorgiaTimes.info|accessdate=2014-12-05|ref=GeorgiaTimes, 2012}}
n1h1rk6b4s52jb59avculntra6wza22
Имамкъулудхуьр
0
17404
99960
98484
2026-11-08T18:01:25Z
~2026-59610-22
13337
99960
wikitext
text/x-wiki
{{ЯШЧ2|тӀвар=Имамкъулудхуьр|статус=Хуьр|вичин чӀалал тӀвар={{lang-ru|Имам-Кули-Кент}}|ЯШЧдин статус=|уьлкве=Урусат|lat_dir=|lat_deg=|lat_min=|lat_sec=19|lon_dir=|lon_deg=|lon_min=|lon_sec=|CoordAddon=|CoordScale=|гьукуматдин картадин алцум=|региондин картадин алцум=|райондин картадин алцум=|региондин жуьре=Федерациядин субъект|регион=Дагъустан|регион таблицада=|райондин жуьре=Муниципал район|район=Табасаран район|жемятдин жуьре=Дере ккам|жемят=Деревияр|жемят таблицада=|къенепатан паюнар=|кьилин жуьре=|кьил=|бине эцигай тарих=|статус йисалай=|кьакьанвилин жуьре=|ЯШЧдин кьакьанвал=|климат=|официал чӀал=лезги|агьалияр=|сиягьдиз къачур йис=|къалинвал=|агломерация=|миллетар=[[лезгияр]]|динар=[[сунияр|суни]] - [[мусурманар]]|чпи-чпиз гузвай тӀвар=|сятдин чӀул=+4|DST=|телефондин код=|почтунин индекс=|почтайрин индексар=|автомобилдин код=05|идентификатордин жуьре=|цифрадин идентификатор=|Commons-ра категория=|сайт=|сайтдин чӀал=}}'''Имамкъулудхуьр''' ({{lang-ru|Имам-Кули-Кент}}, гила ''Сиртич'') — чIур хьанвай са лезги хуьр. [[Дагъустан]] республикадин [[Дере ккам|Дере ккамина]] (игилан [[Табасаран район|Табасаран районда]]) виликан чIавара авай лезги хуьр тира, игила хуьр гадарнава, адан чкадал сувун хуьерай Ц1уру Сч1арай (Сиртич) табасаранар атана Ц1ийи Сиртич хуьр ктванва. Хуьруьн патал [[Имамкъулудхев]] сув гала.
== География ==
Хуьр [[Дагъустан Республика|Дагъустан Республикадин]] Дере ккамани (игилан [[Табасаран район|Табасаран районда)]] Сч1ар (Сиртич) хуьруьн чкадал, [[Имамкъулудхев]] патав гвай.
== ТIвар ==
Имамкъулудхуьр т1варциз мукьва т1вар алай хуьр [[КцӀар район|Кц1арани]] ава, амма адан т1вар [[Манкъулидхуьр]]('''Макъудхуьр''') я, урусдал Дере ккамина(игилан Табасаран район) авай лезги хуьруьз ''"Имам-Кул'''и'''-Кент"'' лугьузва, Кц1ара авай лезги хуьруьз ''"Имамкул'''у'''кент"'' лугьузва.
== Тарих ==
[[XIX виш йис|XIX виш йисуз]] лезги хуьр Имамкъулудхуьр вири Куьре округдихъ галаз [[Урусат империя|Урусат империядин]] гъилик акатзава. Империядик квай чӀавуз, хуьр [[Дагъустан вилаят|Дагъустан вилаятдин]] [[Куьре округ|Куьре округдин]] [[Кьибле - Табасарандин наибвал|Кьибле - Табасарандин наибвалдиз]] талукь тир. [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик]], КӀварчагъ ва [[Экен|ЭкъвентIил]], хуьрерихъ галаз КӀварчагърин лезги хуьруьнжемятдик квай.
1836 йисуз Имамкъулудхуьр ({{lang-ru|Имам-Кули-Кент}}) Дере ккамун (магъалдин) лезги хуьрерин юкьа ава [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик,]] [[Экен|ЭкъвентIил]], [[НуьцӀуьгъ]] ва [[КӀварчагъ|КӀварчагъдин]] патав гваз<ref>Обозрение российских владений за Кавказом в статистическом, этнографическом, топографическом и финансовом отношениях. Ч. 4. — 1836. — С. 194.</ref>.
1926 йисуз Советрин Дагъустан ({{lang-ru| Дагестанский АССР }}) хьайила, Имамкъулудхуьр санал [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик]], [[Экен|ЭкъвентIил]], ва [[КӀварчагъ]] галаз Цицик к1ват1алдин (сельсоветрин) Куьре мухъина(округ) хьана<ref>Материалы Всесоюзной переписи населения 1926 года по Дагестанской АССР. Вып. 1. Список населённых мест Дагестанской АССР. — Махач-Кала: Изд. Дагстатуправления, 1927. — С. 102.</ref>.
== Агьалияр ==
Агьалияр вири Дере ккамин [[лезгияр]] тир, [[Сунияр|суни]] - [[мусурманар]] тир. Са чӀавуз хуьр ичӀизва, ахпани табасаранар къвезва.
== Баянар ==
{{Баянар}}
== ЭлячӀунар ==
8lh567eaaz8bx0mhpfwheej6k4c04xs
99961
99960
2026-11-08T18:03:13Z
~2026-59610-22
13337
99961
wikitext
text/x-wiki
{{ЯШЧ2|тӀвар=Имамкъулудхуьр|статус=Хуьр|вичин чӀалал тӀвар={{lang-ru|Имам-Кули-Кент, Сиртич}}|ЯШЧдин статус=|уьлкве=Урусат|lat_dir=|lat_deg=|lat_min=|lat_sec=19|lon_dir=|lon_deg=|lon_min=|lon_sec=|CoordAddon=|CoordScale=|гьукуматдин картадин алцум=|региондин картадин алцум=|райондин картадин алцум=|региондин жуьре=Федерациядин субъект|регион=Дагъустан|регион таблицада=|райондин жуьре=Муниципал район|район=Табасаран район|жемятдин жуьре=Дере ккам|жемят=Деревияр|жемят таблицада=|къенепатан паюнар=|кьилин жуьре=|кьил=|бине эцигай тарих=|статус йисалай=|кьакьанвилин жуьре=|ЯШЧдин кьакьанвал=|климат=|официал чӀал=лезги|агьалияр=|сиягьдиз къачур йис=|къалинвал=|агломерация=|миллетар=[[лезгияр]]|динар=[[сунияр|суни]] - [[мусурманар]]|чпи-чпиз гузвай тӀвар=|сятдин чӀул=+4|DST=|телефондин код=|почтунин индекс=|почтайрин индексар=|автомобилдин код=05|идентификатордин жуьре=|цифрадин идентификатор=|Commons-ра категория=|сайт=|сайтдин чӀал=}}'''Имамкъулудхуьр''' ({{lang-ru|Имам-Кули-Кент}}, гила '''''Сиртич''''') — чIур хьанвай са лезги хуьр. [[Дагъустан]] республикадин [[Дере ккам|Дере ккамина]] (игилан [[Табасаран район|Табасаран районда]]) виликан чIавара авай лезги хуьр тира, игила хуьр гадарнава, адан чкадал сувун хуьерай Ц1уру Сч1арай (Сиртич) табасаранар атана Ц1ийи Сиртич хуьр ктванва. Хуьруьн патал [[Имамкъулудхев]] сув гала.
== География ==
Хуьр [[Дагъустан Республика|Дагъустан Республикадин]] Дере ккамани (игилан [[Табасаран район|Табасаран районда)]] Сч1ар (Сиртич) хуьруьн чкадал, [[Имамкъулудхев]] патав гвай.
== ТIвар ==
Имамкъулудхуьр т1варциз мукьва т1вар алай хуьр [[КцӀар район|Кц1арани]] ава, амма адан т1вар [[Манкъулидхуьр]]('''Макъудхуьр''') я, урусдал Дере ккамина(игилан Табасаран район) авай лезги хуьруьз ''"Имам-Кул'''и'''-Кент"'' лугьузва, Кц1ара авай лезги хуьруьз ''"Имамкул'''у'''кент"'' лугьузва. Гила ц1ийи хуьруьз '''Сиртич''' лугьузва.
== Тарих ==
[[XIX виш йис|XIX виш йисуз]] лезги хуьр Имамкъулудхуьр вири Куьре округдихъ галаз [[Урусат империя|Урусат империядин]] гъилик акатзава. Империядик квай чӀавуз, хуьр [[Дагъустан вилаят|Дагъустан вилаятдин]] [[Куьре округ|Куьре округдин]] [[Кьибле - Табасарандин наибвал|Кьибле - Табасарандин наибвалдиз]] талукь тир. [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик]], КӀварчагъ ва [[Экен|ЭкъвентIил]], хуьрерихъ галаз КӀварчагърин лезги хуьруьнжемятдик квай.
1836 йисуз Имамкъулудхуьр ({{lang-ru|Имам-Кули-Кент}}) Дере ккамун (магъалдин) лезги хуьрерин юкьа ава [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик,]] [[Экен|ЭкъвентIил]], [[НуьцӀуьгъ]] ва [[КӀварчагъ|КӀварчагъдин]] патав гваз<ref>Обозрение российских владений за Кавказом в статистическом, этнографическом, топографическом и финансовом отношениях. Ч. 4. — 1836. — С. 194.</ref>.
1926 йисуз Советрин Дагъустан ({{lang-ru| Дагестанский АССР }}) хьайила, Имамкъулудхуьр санал [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик]], [[Экен|ЭкъвентIил]], ва [[КӀварчагъ]] галаз Цицик к1ват1алдин (сельсоветрин) Куьре мухъина(округ) хьана<ref>Материалы Всесоюзной переписи населения 1926 года по Дагестанской АССР. Вып. 1. Список населённых мест Дагестанской АССР. — Махач-Кала: Изд. Дагстатуправления, 1927. — С. 102.</ref>.
== Агьалияр ==
Агьалияр вири Дере ккамин [[лезгияр]] тир, [[Сунияр|суни]] - [[мусурманар]] тир. Са чӀавуз хуьр ичӀизва, ахпани табасаранар къвезва.
== Баянар ==
{{Баянар}}
== ЭлячӀунар ==
t8hqv1rx5cklr9q5zisqam2w8kxt2th
99962
99961
2026-11-08T18:03:28Z
~2026-59610-22
13337
99962
wikitext
text/x-wiki
{{ЯШЧ2|тӀвар=Имамкъулудхуьр|статус=Хуьр|вичин чӀалал тӀвар={{lang-ru|Имам-Кули-Кент, Сиртич}}|ЯШЧдин статус=|уьлкве=Урусат|lat_dir=|lat_deg=|lat_min=|lat_sec=19|lon_dir=|lon_deg=|lon_min=|lon_sec=|CoordAddon=|CoordScale=|гьукуматдин картадин алцум=|региондин картадин алцум=|райондин картадин алцум=|региондин жуьре=Федерациядин субъект|регион=Дагъустан|регион таблицада=|райондин жуьре=Муниципал район|район=Табасаран район|жемятдин жуьре=Дере ккам|жемят=Деревияр|жемят таблицада=|къенепатан паюнар=|кьилин жуьре=|кьил=|бине эцигай тарих=|статус йисалай=|кьакьанвилин жуьре=|ЯШЧдин кьакьанвал=|климат=|официал чӀал=лезги|агьалияр=|сиягьдиз къачур йис=|къалинвал=|агломерация=|миллетар=[[лезгияр]]|динар=[[сунияр|суни]] - [[мусурманар]]|чпи-чпиз гузвай тӀвар=|сятдин чӀул=+4|DST=|телефондин код=|почтунин индекс=|почтайрин индексар=|автомобилдин код=05|идентификатордин жуьре=|цифрадин идентификатор=|Commons-ра категория=|сайт=|сайтдин чӀал=}}'''Имамкъулудхуьр''' ({{lang-ru|Имам-Кули-Кент}}, гила '''''Сиртич''''') — чIур хьанвай са лезги хуьр. [[Дагъустан]] республикадин [[Дере ккам|Дере ккамина]] (игилан [[Табасаран район|Табасаран районда]]) виликан чIавара авай лезги хуьр тира, игила хуьр гадарнава, адан чкадал сувун хуьерай Ц1уру Сч1арай (Сиртич) табасаранар атана '''Ц1ийи Сиртич''' хуьр ктванва. Хуьруьн патал [[Имамкъулудхев]] сув гала.
== География ==
Хуьр [[Дагъустан Республика|Дагъустан Республикадин]] Дере ккамани (игилан [[Табасаран район|Табасаран районда)]] Сч1ар (Сиртич) хуьруьн чкадал, [[Имамкъулудхев]] патав гвай.
== ТIвар ==
Имамкъулудхуьр т1варциз мукьва т1вар алай хуьр [[КцӀар район|Кц1арани]] ава, амма адан т1вар [[Манкъулидхуьр]]('''Макъудхуьр''') я, урусдал Дере ккамина(игилан Табасаран район) авай лезги хуьруьз ''"Имам-Кул'''и'''-Кент"'' лугьузва, Кц1ара авай лезги хуьруьз ''"Имамкул'''у'''кент"'' лугьузва. Гила ц1ийи хуьруьз '''Сиртич''' лугьузва.
== Тарих ==
[[XIX виш йис|XIX виш йисуз]] лезги хуьр Имамкъулудхуьр вири Куьре округдихъ галаз [[Урусат империя|Урусат империядин]] гъилик акатзава. Империядик квай чӀавуз, хуьр [[Дагъустан вилаят|Дагъустан вилаятдин]] [[Куьре округ|Куьре округдин]] [[Кьибле - Табасарандин наибвал|Кьибле - Табасарандин наибвалдиз]] талукь тир. [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик]], КӀварчагъ ва [[Экен|ЭкъвентIил]], хуьрерихъ галаз КӀварчагърин лезги хуьруьнжемятдик квай.
1836 йисуз Имамкъулудхуьр ({{lang-ru|Имам-Кули-Кент}}) Дере ккамун (магъалдин) лезги хуьрерин юкьа ава [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик,]] [[Экен|ЭкъвентIил]], [[НуьцӀуьгъ]] ва [[КӀварчагъ|КӀварчагъдин]] патав гваз<ref>Обозрение российских владений за Кавказом в статистическом, этнографическом, топографическом и финансовом отношениях. Ч. 4. — 1836. — С. 194.</ref>.
1926 йисуз Советрин Дагъустан ({{lang-ru| Дагестанский АССР }}) хьайила, Имамкъулудхуьр санал [[Зизик (СтӀал Сулейман район)|Цицик]], [[Экен|ЭкъвентIил]], ва [[КӀварчагъ]] галаз Цицик к1ват1алдин (сельсоветрин) Куьре мухъина(округ) хьана<ref>Материалы Всесоюзной переписи населения 1926 года по Дагестанской АССР. Вып. 1. Список населённых мест Дагестанской АССР. — Махач-Кала: Изд. Дагстатуправления, 1927. — С. 102.</ref>.
== Агьалияр ==
Агьалияр вири Дере ккамин [[лезгияр]] тир, [[Сунияр|суни]] - [[мусурманар]] тир. Са чӀавуз хуьр ичӀизва, ахпани табасаранар къвезва.
== Баянар ==
{{Баянар}}
== ЭлячӀунар ==
8s4ka3tr7n8rl7pvkw1wb3kextpuymz