Wikipedia lgwiki https://lg.wikipedia.org/wiki/Olupapula_Olusooka MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Media Special Talk User User talk Wikipedia Wikipedia talk File File talk MediaWiki MediaWiki talk Template Template talk Help Help talk Category Category talk TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Rwanda 0 5688 77406 76293 2026-10-24T09:10:43Z Alfrediffy 12466 removed duplicated links 77406 wikitext text/x-wiki {{Infobox Country||image_flag=Flag of Rwanda.svg}}'''Rwanda''', nga mu mateeka eyitibwa Republic of Rwanda, ggwanga eritalina mwalo guva ku nnyanja nnene mu [[buvanjuba bwa Afirika]].[a][b] Ekifo kino kisangibwa mu nsozi mu bugwanjuba n'ebisolo ne saavannah bukiikaddyo bw'obuvanjuba. Ennyanja ezisinga obunene n'okwetegerezebwa ennyo zisangibwa mu bitundu by'ebugwanjuba n'ebukiikakkono w'eggwanga, ate ensozi eziwandula omuliro ezikola olujegere lwa [[Virunga]] nga okusingira ddala ziri mu bukiikakkono bwa bugwanjuba. Embeera y'obudde etwalibwa ng'ey'ensozi, ng'erimu sizoni bbiri ez'enkuba n'endala bbiri ez'ekyeya buli mwaka. Ekibuga kyayo ekikulu era nga ky'ekibuga ekisinga obunene, ye [[Kigali]], ekiri mu masekkati g'eggwanga, ku [[mmita]] 1,567 waggulu w'obuwanvu bw'ennyanja. Rwanda esangibwa mu bukiikaddyo bwa Equator mu Great Rift Valley ey'o. Rwanda erina ensalo ne [[Uganda]] mu bukiikakkono bwayo, [[Tanzania]] mu buvanjuba, [[Burundi]] mu bukiikaddyo, ne [[Democratic Republic of Congo|Democratic Republic of the Congo]] mu bugwanjuba. Nga erina abantu abasoba mu bukadde 14 ababeera mu kitundu kya 26,338 square kilometers (10,169 sq mi), nga etaka kwe bali lirimu ebitundu by'ettaka eriweza ebitundu nga 93.7%, Rwanda y'ensi ey'omulundi ogwa 21 mu nsi yonna, erina abantu nga 578 buli square kilometers (1,500 buli square mayiro). [[Abayizin'abalonzi b'emmere y'okuttale]] baasenga mu kitundu mu biseera by'amayinja n'eby'ekyuma (Stone and Iron Ages), oluvannyuma Abantu b'olyubu lw'abantu oluyitibwa Bantu ne bagoberera. Abantu baasooka kwegatta mu [[Clans of Rwanda|bika]], ate oluvannyuma ne bafuuka obwakabaka. Mu kyasa eky'ekkuminettaano, obwakabaka obumu, wansi wa [[Kabaka Gihanga]], bwasobola okugatta ebitundu ebiriraanyeewo ebingi ne butandikawo [[Obwakabaka bwa Rwanda]]. Obwakabaka bwa Rwanda bwafuga okuva mu makkati g'ekyasa eky'ekkumi n'omunaana, nga bakabaka baayo ab'ekika kya Tutsi bawangula abalala mu by'amagye, okuteekawo obuyinza obwenkomeredde, n'okussa mu nkola enkola ez'obumu. Mu 1897, [[Girimane|Germany]] yawamba Rwanda neefuuka ekitundu kyayo mu Buvanjuba bwa Africa ekya [[German East Africa]], n'oluvannyuma ne kuddako [[Bubirigi|Belgium]], eyafuna obuyinza mu 1916 mu kiseera kya [[Ssematalo|Ssematalo I]]. Amawanga ga Bulaaya gano gombi gaafuga eggwanga lino okuyita mu kabaka wa Rwanda era ne gatambulira ku nkola y'okuwagira Abatuusi. Abantu b'e Hutu baajeemera gavumenti mu 1959, era ne Batta Abatuusi bangi era mu nkomerero ne batandikawo ekitundu ekyali kyetwala, nga kisingamu Abahutu mu 1962 nga bakulemberwa Pulezidenti [[Grégoire Kayibanda]]. Mu 1973 Kayibanda yaggyibwa mu buyinza era Juvénal Habyarimana n'atandika okufuga, era n'asigala ng'ali wamu n'Abahutu. Ekibiina kya Rwandan Patriotic Front (RPF) ekikulemberwa Tutsi kyatandika [[Rwandan Civil War|olutalo olw'omunda]] mu 1990. Habyarimana [[Assassination of Juvénal Habyarimana and Cyprien Ntaryamira|yattibwa]] mu Gwokuna 1994 ebibiina ebitaamanyibwa. Obukuubagano bw'abantu bwabalukawo mu lutalo lw'e Rwanda olwakolebwa bannalukalala ba Hutu Power eri Abatuusi. RPF yakomya okutta abantu n'obuwanguzi mu Gwomusanvu 1994. Rwanda ezze efugibwa RPF ng'eggwanga ery'ekibiina ekiri mu mateeka ekimu okuva mu 1994 ng'omukulembeze w'eggwanga [[Paul Kagame]] ye pulezidenti okuva mu 2000. Eggwanga lizzew lifugibwa gavumenti ez'obuyinza okuva mu biseera byabafuzi b'amatwal. Newankubadde nga Rwanda erina omuwendo mutono ogw'[[obuli bw'enguzi]] bw'ogugeraageranya n'amawanga ag'omuliraano, y'emu ku nsi ezisinga obutono mu kunoonyereza kw'ensi yonna okw'obwenkanya bwa gavumenti n'eddembe ly'abantu, wadde ng'ebituukiddwako gye buvuddeko wabaddewo bisituddeeggwanga lino okutuukua mu ttuluba ly'awakati ku Human Development Index. Abantu baayo bakyali bato ate nga basinga kubeera mu byalo; Rwanda y'emu ku bantu abasembayo obuto mu nsi yonna. Abantu b'omu Rwanda bava mu kibiina kimu kyokka eky'obuwangwa n'olulimi, [[Banyarwanda]]. Wabula, mu kibinja kino mulimu ebibinja bisatu: [[Aba-Hutu]], Aba-Tutsi, n'Aba-[[Twa]]. Twa babeera mu kibira mu Central Africa era batera okutwalibwa ng'abazzukulu b'abantu abaasooka mu Rwanda. Obukulistaayo ye ddiini esinga obunene mu ggwanga; olulimi olusinga okwogerwa abantu b'omu Rwanda, ng'[[Olungereza]], [[Olufalansa]], n'[[Oluswayiri]] bye bimu ku nnimi ez'obwannannyini. Ebyenfuna bya Rwanda byesigamiziddwa ku mpeereza, ebyobulimi okutunda ebweru w’eggwanga, n’amakolero. Kaawa n'amajaani bye [[birime ebikulu eby’ensimbi]] by’efulumya ebweru w’eggwanga, wadde nga bisukka mu kukola amatooke. Ekisaawe ky' [[Eby’obulambuzi]] kikula mangu era kati kye kisinga okuyingiza ssente z’ebweru mu ggwanga. Okunoonyereza okwasembyeyo mu 2024, abantu 30.5% baakosebwa [[obwavu obw’enjawulo]] nga 27.4% bali wansi w’oluoimiro lw’obwavu mu ggwanga. Eggwanga lino liri mu mukago gwa [[African Union]], [[Lisangá lya Bikólo bya Molɔ́ngɔ́|United Nations]], [[Commonwealth of Nations]] (emu ku ba mmemba abatono abatalina kakwate ka byafaayo na [[British Empire|bwakabaka bwa Bungereza]] ), [[Common Market for Eastern and Southern Africa|COMESA]], [[Organisation internationale de la Francophonie|OIF]], n'omukago gwa [[East African Community]] . == Ensibuko y’erinnya (Etymology). == Erinnya ''Rwanda'' liva mu kigambo Ku-aanda, ekitegeeza "okugaziwa" oba "okusaasaana okuva mu makkati", ekiraga okukula kw'ebyafaayo kw'[[Obwakabaka bwa Rwanda]] . <ref>{{Cite web |title=A Land of Violence, A Land of Conquest: Memory, Truth, Historical Continuity, and Imperialism in Rwanda {{!}} Journal of Public and International Affairs |url=https://jpia.princeton.edu/news/land-violence-land-conquest-memory-truth-historical-continuity-and-imperialism-rwanda |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251004114443/https://jpia.princeton.edu/news/land-violence-land-conquest-memory-truth-historical-continuity-and-imperialism-rwanda |archive-date=4 October 2025 |access-date=10 October 2025 |website=jpia.princeton.edu |language=en}}</ref> == Ebyafaayo by'alyo == Okusenga kw’abantu okw’omulembe guno mu kitundu kati ekiyitibwa Rwanda kwava, mu kiseera ekyasembayo, mu [[budde ky’omuzira ng'eggwako]], ku biseera ebibiri, ekiseera kya [[Neolithic]] nga 8,000 BC, oba mu kiseera ekiwanvu ekya [[humid]] ekyaddirira, okutuuka nga 3,000 BC. Okusima eby’edda kwazuula obujulizi nti [[abayizzi era abakunganya]] b'emmere y'okuttale tebaabeerangawo nnyo mu kiseera kya [[Stone Age]] ekyasembayo, wabula ate ekyo kyaddirirwa omuwendo omunene ogw’abasenze abaasooka mu gw'okusaanuusa ebyuma oba [[Iron Age]], abaakolanga [[ensuwa]] ezirimu ebinnya n’ebikozesebwa eby'ebyuma. Abatuuze bano abaasooka be baali bajjajja b’aba [[Twa]], abayizzi era abakunganya b'emmere y'okuttale [[abambuti]] ab’enjawulo abaasigala mu Rwanda ne leero. Olwo mu mwaka gwa 3,000 BC, abalimi n’abalunzi b’amasekkati [[ga Sudanic]] ne [[Kuliak]] baatandika okusenga mu Rwanda, ne baddirirwa abalunzi aboogera [[olulimi Olucushitic]] mu 2,000 BC.<ref>{{Cite journal |last=Schoenbrun |first=David L. |year=1993 |title=We Are What We Eat: Ancient Agriculture between the Great Lakes |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-african-history_1993_34_1/page/15 |journal=The Journal of African History |volume=34 |issue=1 |pages=15–16 |doi=10.1017/S0021853700032989 |jstor=183030 |s2cid=162660041}}</ref><ref>{{Cite book |last=Taylor |first=Christopher C. |date=13 September 2020 |title=Sacrifice as Terror: The Rwandan Genocide of 1994 |url=https://books.google.com/books?id=qHf8DwAAQBAJ |publisher=Routledge |isbn=978-1-000-18448-8 |pages=63–65 |access-date=2 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250404221104/https://books.google.com/books?id=qHf8DwAAQBAJ |archive-date=4 April 2025 |url-status=live}}</ref> Aba Twa ababeera mu bibira baafiirwa ekitundu ekinene eky’ebifo mwe baabeeranga ne basenguka ne bagenda ku nsozi. Wakati wa 800 BC ne 1500 AD, ebibinja [[by’Ababantu]] ebiwerako byasenguka ne biyingira e Rwanda, nga bitema ettaka ly’ebibira okulima. Bannabyafaayo balina endowooza eziwerako ku ngeri y’okusenguka kw’Ababantu; endowooza emu eri nti abaasooka okusenga baali [[Bahutu]], ate oluvannyuma [[Abatutsi]] ne basenguka ne bakola ekibinja ky’amawanga ag’enjawulo, nga kiyinzika okuba nga baava mu Nilo-hamitic. Endowooza endala eri nti okusenguka kwali kwa mpola era nga kunywevu, ng’ebibinja ebiyingira byegatta mu kifo ky’okuwangula abantu abaaliwo.Mu ndowooza eno, enjawulo y’Abahutu n’Abatutsi yavaayo oluvannyuma era yali njawulo ya kibiina okusinga ey’amawanga. Engeri eyasooka ey’enkwatagana y'abantu mu kitundu ekyo yali ya kika ( ''ubwoko'' ). Ebika tebyakoma ku nnyiriri z’abuzaale oba ekitundu kyokka, era ebisinga byalimu Abahutu, Abatutsi, n’Abatwa. Okuva mu kyasa eky’ekkuminettaano, ebika byatandika okwegatta ne bifuuka obwakabaka. Obwakabaka obumu, nga bufugibwa Kabaka Gihanga, bwasobola okuyingiza ebitundu ebiwerako eby’omuliraano gwabwo ogw’okumpi ne butandikawo [[Obwakabaka bwa Rwanda]]. Mu mwaka gwa 1700, obwakabaka nga bwa mirundi munaana bwe bwali bubaddewo mu Rwanda ya leero. Obumu ku buno nga bwe bwa, Obwakabaka bwa Rwanda obwali bufugibwa ekika ky’Abatutsi [[Nyiginya]], bweyongera okufuga okuva mu makkati g’ekyasa eky’ekkuminoomunaana. Obwakabaka bwatuuka ku ntikko mu kyasa eky'ekkuminoomwenda ku mulembe gwa Ssekabaka [[Kigeli Rwabugiri]] . Rwabugiri yawangula amawanga amatonotono agawerako, n’agaziya obwakabaka okidda mu Bugwanjuba n’obukiikakkono, era n’atandikawo ennongoosereza mu nfuga; mu bino {{Lang|rw|[[ubuhake]]}}, nga mu kino abawagizi b’Abatutsi baawaayo ente, n’olwekyo n’enkizo, eri bakasitoma b’Abahutu oba Abatutsi nga bawaanyisiganya obuweereza obw’ebyenfuna n’obw’obuntu, ne {{Lang|rw|uburetwa}}, enkola ya [[corvée]] ng’Abahutu bawalirizibwa okukolera abaami b’Abatutsi. Enkyukakyuka za Rwabugiri zaavaako enjawukana okweyongera wakati w’Abahutu n’Abatutsi. Aba Twa baali bulungi okusinga mu biseera nga Obwakabaka tebunnabaawo, ng’abamu bafuuka abazinyi mu lubiri lw’obwakabaka, naye omuwendo gwabwe gweyongera okukendeera. [[Olukungaana lwa Berlin|Olukungaana lw'e Berlin]] olwatuula u 1884 lwagaba ekitundu kino eri [[Obwakabaka bwa Girimaani]], obwalangirira nti kitundu kya [[Bugirimaani ey'obuvanjuba bwa Afrika]] . Mu 1894, omuvumbuzi [[Gustav Adolf von Götzen]] ye Muzungu eyasooka okutambula ekitundu kya Rwanda kyonna, nga ono yasomoka okuva ebukiikaddyo bw'obuvanjuba okutuuka ku nnyanja Kivu n’asisinkana kabaka. Mu 1897, Girimaani yatandika okubeerawo mu Rwanda bwe yakola omukago ne kabaka, n’etandika omulembe gw’amatwale.<ref>{{Cite book |last=Carney |first=J.J. |year=2013 |title=Rwanda Before the Genocide: Catholic Politics and Ethnic Discourse in the Late Colonial Era |url=https://books.google.com/books?id=lKFpAgAAQBAJ |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-998228-8 |page=24 |access-date=25 October 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230701074114/https://books.google.com/books?id=lKFpAgAAQBAJ |archive-date=1 July 2023 |url-status=live}}</ref> Abagirimaani tebaakyusa nnyo nsengeka y’embeera z’abantu mu ggwanga, wabula nga bawagira kabaka n’abakulu abaaliwo, era nga bakwasa abaami b’ebitundu obuyinza.<ref>See also Helmut Strizek, "Geschenkte Kolonien: Ruanda und Burundi unter deutscher Herrschaft", Berlin: Ch.</ref> Amagye ga [[Bubirigi|Belgium]] gaalumba Rwanda ne [[Burundi]] mu 1916, mu kiseera kya [[Ssematalo|Ssematalo I]], era oluvannyuma, mu 1922, gaatandika okufuga Rwanda ne Burundi ng’ekiragiro kya [[League of Nations]] ekyayitibwa [[Ruanda-Urundi]] era ne gatandika ekiseera eky’obufuzi bw’amatwale obutereevu. Ababirigi baayanguya era ne bassa obuyinza mu mikono gya gavumenti, ne baleeta pulojekiti ennene mu byenjigiriza, ebyobulamu, emirimu gya gavumenti, n’okulondoola eby’obulimi, omuli ebirime ebipya n’okulongoosa obukodyo bw’ebyobulimi okugezaako okukendeeza ku njala. Abagirimaani n’Ababirigi, oluvannyuma lw’obufuzi bwa [[New Imperialism]], baatumbula obukulu bw’Abatutsi, nga balowooza nti Abahutu n’Abatutsi [[ab’amawanga]] ag’enjawulo. Mu 1935, Bubirigi yaleeta enkola ya ndagamuntu, eyalaganga buli muntu kye yali oba Mututsi, Muhutu, Mutwa oba Abasenze. Wadde nga emabegako kyali kisoboka Abahutu naddala abagagga okufuuka Abatutsi ab’ekitiibwa, densite zaalemesa okwongera okutambula wakati w’amadaala. Bubirigi yagenda mu maaso n'okufuga [[Ruanda-Urundi]] (Rwanda gye yakola ekitundu eky'obukiikakkono) ng'ekitundu ky'ekibiina ky'Amawanga Amagatte eky'obwesige oluvannyuma lwa [[Ssematalo II]], ng'erina obuyinza okulabirira [[obwetwaze]] obwabanga butuuse okufunibwa. Okusika omuguwa kweyongera wakati w’Abatutsi, abaali baagala okwefuga nga bukyali, n’ekibiina ky’Abahutu eky’okuwa abantu eddembe, ekyavaamu e [[Nkyukakyuka ya Rwanda]] mu 1959 : Abahutu baatandika okutta Abatutsi n’okusaanyaawo amayumba gaabwe, ne bawaliriza abantu abasoba mu 100,000 okunoonya obubudamu mu mawanga ag’omuliraano. Mu 1961, Ababirigi abaali bawagira Abahutu mu bwangu baakola [[akalulu k’ekikungo]] eggwanga mwe lyakuba akalulu okuggyawo obwakabaka. Rwanda yayawulwa ku Burundi n’efuna obwetwaze nga 1 Ogwomusanvu 1962, olujjukirwa ng’olunaku lw’ameefuga, mu ggwanga.<ref>{{Cite news |last=Karuhanga |first=James |date=30 June 2018 |title=Independence Day: Did Rwanda really gain independence on July 1, 1962? |url=http://www.newtimes.co.rw/news/independence-day-did-rwanda-really-gain-independence-july-1-1962 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180630010535/http://www.newtimes.co.rw/news/independence-day-did-rwanda-really-gain-independence-july-1-1962 |archive-date=30 June 2018 |access-date=1 July 2018 |work=[[The New Times (Rwanda)|The New Times]]}}</ref> Okuyiwa omusaayi kweyongera nga mu buwanganguse abayeekera Abatutsi baalumba okuva mu mawanga ag’omuliraano ate gavumenti eyakulemberwa Abahutu n’eddamu okwesasuza n’okutta n’okunyigiriza abantu baabulijjo Abatutsi munda mu Rwanda. Mu 1973, [[Juvénal Habyarimana]] yakwata obuyinza nga ayita mu [[kuwamba gavumenti wamu n'amagye]]. Okusosola kw’Abahutu kwagenda mu maaso, naye waaliwo okukulaakulana okw’amaanyi mu by’enfuna era n’obutabanguko obwali bukendedde ku Batutsi. Aba Twa baasigala nga basuuliddwa ku mabbali, era mu 1990 we gwatuukira kumpi gavumenti yabawalirizibwa okuva mu bibira; bangi baafuuka basabiriza. Omuwendo gw’abantu mu Rwanda gwali gweyongedde okuva ku bantu akakadde 1.6 mu 1934 okutuuka ku bantu obukadde 7.1 mu 1989, ekyavaako okuvuganya ku ttaka. Mu 1990, ekibinja ky’abayeekera ekya [[Rwandan Patriotic Front (RPF)]], ekyalimu ababundabunda aba Tutsi, kyalumba obukiikakkono bwa Rwanda nga basinziira mu nkambi yaabwe mu Uganda, ne kitandikawo [[olutalo lw’omunda mu Rwanda]] . Ekibiina kino kyavumirira gavumenti eyali efugibwa Abahutu olw’okulemererwa okuteekawo demokulasiya n’okutunuulira ebizibu ababundabunda bano bye baalina. Tewali ludda lwonna lwasobola kufuna nkizo ya maanyi mu lutalo, naye mu 1992 lwali lunafuyizza obuyinza bwa Habyarimana; okwekalakasa kw’abantu abangi kwamuwaliriza okukola omukago n’oludda oluvuganya mu ggwanga era okukkakkana ng’atadde omukono ku [[ndagaano za Arusha]] eza 1993 ne RPF. == Ekittabantu e Rwanda == Okussa wansi eby'okulwanyisa kwaggwawo nga 6 Ogwokuna 1994 ennyonyi ya Habyarimana bwe yakubwa okumpi n’ekisaawe ky’ennyonyi e Kigali, n’afa. Okukuba ennyonyi eno amasasi kwakola ng’ekyavaako ekittabantu e Rwanda, ekyatandika mu ssaawa ntono okuva awo. Mu nnaku nga 100, wakati w’abantu 500,000 ne 1,000,000 Abatutsi n’Abahutu ab’ekigero mu byobufuzi battibwa mu bulumbaganyi obwali butegekeddwa obulungi ku biragiro bya gavumenti ey’ekiseera. Abatwa bangi nabo battibwa, wadde nga baali tebagendereddwa butereevu. Aba Tutsi mu RPF baddamu okulumba, era ne batwala obuyinza ku ggwanga mu nkola, ne bafuna obuyinza ku ggwanga lyonna mu makkati g'Ogwomusanvu. Engeri ensi yonna gye yakwatamu ekittabantu kino yali si y'amaanyi, ng’amawanga ag'amaanyi tegaayagala kwongera ggye ly'amawanga magatte amaanyi ng'ate lyali lirina maanyi agamala. RPF bwe yakwata obuyinza, Abahutu nga obukadde bubiri [[baddukira mu mawanga ag’omuliraano]], naddala [[Zaïre]], nga batya okwesasuza; okugatta ku ekyo, eggye eryakulemberwa RPF lyali lya maanyi nnyo mu [[lutalo lw'e Congo olwasooka]] n'[[olwokubiri]] . Munda mu Rwanda, ekiseera ky’okutabagana n’obwenkanya kyatandika, nga watandikibwawo [[kkooti y’ensi yonna evunaanyizibwa ku buzzi bw’emisango mu Rwanda]] (ICTR) n’okuddamu okuyingiza {{Lang|rw|[[Gacaca]]}}, enkola ya kkooti y’ebyalo ey’ennono. Okuva mu mwaka gwa 2000 ebyenfuna bya Rwanda, omuwendo gw'abalambuzi, [[n’omuwendo gw’enkulaakulana y’abantu]] byakula mangu; wakati wa 2006 ne 2011 obwavu bwakendeera okuva ku bitundu 57% okutuuka ku bitundu 45%, ate [[ng’emyaka omuntu gyasuubirwa okubeera ku nsi]] gyalinnya okuva ku myaka 46.6 mu 2000 okutuuka ku myaka 65.4 mu 2021. Mu kaweefube w’okutumbula obumu bw’eggwanga n’okutabagana, bendera empya eya Rwanda n’oluyimba lw’eggwanga byatongozebwa ku nkomerero ya 2001, ne biggyawo enjawulo ez’amawanga ez’olwatu mu ndagamuntu y’eggwanga entongole == Ebyobufuzi ne gavumenti == Rwanda [[ggwanga lya kibiina kimu]] ''[[mu butongole]]'' <ref name="Yale University Press">{{Cite book |last=Thomson |first=Susan |author-link=Susan Thomson |date=2018 |title=Rwanda: From Genocide to Precarious Peace |url=https://books.google.com/books?id=RbxODwAAQBAJ&q=one-party+state |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-300-23591-3 |page=185 |access-date=11 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231022072324/https://books.google.com/books?id=RbxODwAAQBAJ&q=one-party+state |archive-date=22 October 2023 |url-status=live}}</ref> <ref name="The Conversation">{{Cite news |last=Sebarenzi |first=Joseph |last2=Twagiramungu |first2=Noel |date=8 April 2019 |title=Rwanda's economic growth could be derailed by its autocratic regime |url=https://theconversation.com/rwandas-economic-growth-could-be-derailed-by-its-autocratic-regime-114649 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230905203956/https://theconversation.com/rwandas-economic-growth-could-be-derailed-by-its-autocratic-regime-114649 |archive-date=5 September 2023 |access-date=5 September 2023 |work=The Conversation}}</ref> <ref name="Handbook of Restorative Justice">{{Cite book |last=Waldorf |first=Lars |date=2005 |title=Handbook of Restorative Justice |publisher=Routledge |isbn=978-0-203-34682-2 |page=[https://books.google.com/books?id=jGV_AgAAQBAJ&pg=PT619?] |chapter=Rwanda's failing experiment in restorative justice}}</ref> <ref name="TWQ">{{Cite journal |last=Beswick |first=Danielle |date=2011 |title=Aiding State Building and Sacrificing Peace Building? The Rwanda–UK relationship 1994–2011 |url=https://archive.org/details/sim_third-world-quarterly_2011_32_10/page/1911 |journal=Third World Quarterly |volume=32 |issue=10 |pages=1911–1930 |doi=10.1080/01436597.2011.610593 |issn=0143-6597 |s2cid=153404360}}</ref> <ref name="University of Chicago Press">{{harvnb|Bowman|2015|page=87}}</ref> <ref name="jstor.org">{{Cite journal |last=Reyntjens |first=Filip |date=2011 |title=Behind the Façade of Rwanda's Elections |journal=Georgetown Journal of International Affairs |volume=12 |issue=2 |pages=64–69 |issn=1526-0054 |jstor=43133887}}</ref> erifugibwa ekibiina kya [[Rwanda Patriotic Front]] (RPF) n'omukulembeze waakyo [[Paul Kagame]] obutasalako okuva olutalo lw'omunda lwe lwaggwa mu 1994. <ref>{{Cite journal |last=Stroh |first=Alexander |date=2010 |title=Electoral rules of the authoritarian game: undemocratic effects of proportional representation in Rwanda |journal=Journal of Eastern African Studies |volume=4 |issue=1 |pages=1–19 |doi=10.1080/17531050903550066 |s2cid=154910536}}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Matfess |first=Hilary |date=2015 |title=Rwanda and Ethiopia: Developmental Authoritarianism and the New Politics of African Strong Men |journal=African Studies Review |volume=58 |issue=2 |pages=181–204 |doi=10.1017/asr.2015.43 |s2cid=143013060 |doi-access=free}}</ref> Wadde nga Rwanda mu linnya ya demokulasiya, okulonda kukozesebwa mu ngeri ez’enjawulo, omuli okuwera ebibiina ebivuganya gavumenti, okukwata oba okutta abavumirira, n’[[okufera mu kulonda]]. <ref>{{Cite book |last=Waldorf |first=Lars |date=2017 |title=Warlord Democrats in Africa: Ex-Military Leaders and Electoral Politics |url=http://files.webb.uu.se/uploader/1576/Warlord-Democrats-in-Africa.pdf#page=79 |publisher=Bloomsbury Academic / [[Nordic Africa Institute]] |isbn=978-1-78360-248-3 |editor-last=Themnér |editor-first=Anders |chapter=The Apotheosis of a Warlord: Paul Kagame |access-date=27 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127084243/http://files.webb.uu.se/uploader/1576/Warlord-Democrats-in-Africa.pdf#page=79 |archive-date=27 November 2023 |url-status=live}}</ref> RPF kibiina ekifugibwa [[Tutsi|Abatutsi]] kyokka nga nakyo kifuna obuwagizi okuva mu bitundu ebirala. Ssemateeka ono yayisibwa oluvannyuma lw’akalulu k’eggwanga mu 2003, n’adda mu kifo kya ssemateeka ow’enkyukakyuka eyaliwo okuva mu 1994. Ssemateeka awa obuyinza enkola y'okuba n'ebibiina ebyenjawulo, ng’ebyobufuzi byesigamiziddwa ku demokulasiya n’okulonda. Kyokka ssemateeka assaawo obukwakkulizo ku ngeri ebibiina by’obufuzi gye biyinza okukolamu. Ennyingo 54 egamba nti "ebibiina by'ebyobufuzi bikugirwa okwesigama ku mawanga g'abantu, olubu lw'eggwanga, olulimi, ekika, ekitundu, ekikula ky'omuntu, eddiini oba enjawukana endala yonna eyinza okuvaako okusosola". [[Pulezidenti wa Rwanda]] ye [[mukulembeze w’eggwanga]], era alina obuyinza obugazi omuli okutondawo enkola ng’ali wamu ne [[Kabineti ya Rwanda]], okuduumira [[eggye lya Rwanda]], okuteesa n’okukakasa endagaano, okussa omukono ku biragiro bya pulezidenti, n’okulangirira olutalo oba embeera ey’akabenje. Pulezidenti alondebwa buli luvannyuma lwa myaka etaano, era n’alonda [[ssaabaminisita]] n’ababaka abalala bonna mu kabineti. [[Palamenti]] erimu ebisenge bibiri . Ekola amateeka era ssemateeka agiwa obuyinza okulabirira emirimu gya pulezidenti ne Kabineti. Olukiiko olwa wansi lwe [[Chamber of Deputies (Rwanda)|lukiiko lw’ababaka]], olulimu bammemba 80 abakola ebisanja by’emyaka etaano. Ebifo 24 ku bino biterekebwa abakyala, nga balondebwa nga bayita mu lukiiko olw’awamu olw’abakungu ba gavumenti ez’ebitundu; ebifo ebirala bisatu biterekebwa bammemba abato n’abalema; abasigadde 53 balondebwa mu [[ddembe ly’okulonda erya bonna]] wansi w’enkola y’okukiikirira [[abantu mu kugeraageranya]]. Enkola y'amateeka mu Rwanda okusinga yeesigamiziddwa ku nkola [[Civil law (legal system)|y'amateeka g'obwannannyini]] aga [[Law of Germany|Girimaani]] ne [[Law of Belgium|Bubirigi]] [[Customary law|n'amateeka g'ennono]]. Ekitongole ekiramuzi kyetongodde ku kitongole ekifuzi, wadde nga pulezidenti ne Senate beenyigira mu kulonda abalamuzi ba kkooti ey’oku ntikko. Ekitongole kya Human Rights Watch kitenderezza gavumenti ya Rwanda olw’enkulaakulana ekoleddwa mu kuwa obwenkanya omuli n’okuggyawo ekibonerezo ky’okufa, kyokka era kirumiriza okuyingirira enkola y’ekiramuzi abakiise ba gavumenti, gamba ng’okulonda abalamuzi olw’ebyobufuzi, okukozesa obubi obuyinza bw’okuwaaba, n’okunyigiriza abalamuzi okusalawo mu ngeri ey’enjawulo. Ssemateeka alaga ebika bya kkooti bibiri: ebya bulijjo n’eby’enjawulo. Kkooti eza bulijjo ze [[Kkooti Ensukkulumu]], [[High Court of Rwanda|Kkooti Enkulu]], ne kkooti z’ebitundu, ate kkooti ez’enjawulo ze kkooti z’amagye n’enkola ya kkooti z’ebyobusuubuzi eyatondebwawo mu 2011 okwanguya emisango gy’ebyobusuubuzi. Wakati wa 2004 ne 2012, enkola ya [[Kkooti z’e Gacaca|kkooti z’e ''Gacaca'']] yali ekola. {{Lang|rw|Gacaca}} nga eno yali kkooti ey'ennono nga ekolera ku byalo, n'ebitundu yasobola okukuzibwa era n'etandika okukola ku emisango gyabaali bateeberezebwa okwenyigira mu kittabantu. KKooti yasobola okumalako n'ekyokuggyawo emisango egyali gyekuusa ku kittabantu egyali gisigadde emabega, kyokka ebibiina ebirwanirira eddembe ly’obuntu ne bivumirira nti tetuukana na mutindo gwa bwenkanya mu mateeka. Rwanda omuwendo gw'obuli bw'enguzi mutono bw’ogeraageranya n’amawanga ga Africa amalala agasinga obungi. Mu 2014, ekitongole kya [[Transparency International]] kyassa Rwanda mu kifo kyakutaano mu buyonjo mu mawanga 47 agali mu [[Sub-Saharan Africa]] ate mu kifo kya 55 mu buyonjo ku mawanga 175 mu nsi yonna. Ssemateeka eraga nti waliwo [[omuntu atalina ludda]], ng’emirimu gye mulimu okutangira n’okulwanyisa obuli bw’enguzi. Abakungu ba gavumenti (nga ne pulezidenti mw’omutwalidde) ssemateeka abeetaaza okwanjula eby'obugagga byabwe eri omuntu oyo alondebwa ssemateeka n’abantu bonna; abatagoberera mateeka bayimirizibwa ku ofiisi. Wadde nga kino kiri bwe kityo, ekitongole kya Human Rights Watch kyetegereza okunyigirizibwa okw’amaanyi omuobufuzi mu ggwanga lyonna, omuli okusibibwa mu ngeri emenya amateeka era mu ngeri etali nnambulukufu, okutiisatiisa , okubuzibwawo, okuwozesebwa olw’ebyobufuzi, n’okutta abantu baabulijjo ab'ekalakaasa mu mirembe.<ref name="Roth">{{Cite book |last=Roth |first=Kenneth |date=10 December 2019 |title=Rwanda Events of 2019 |url=https://www.hrw.org/world-report/2020/country-chapters/rwanda |publisher=Human Rights Watch |access-date=4 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220414062456/https://www.hrw.org/world-report/2020/country-chapters/rwanda |archive-date=14 April 2022 |url-status=live}}</ref> Rwanda mmemba w'ekibiina [[Lisangá lya Bikólo bya Molɔ́ngɔ́|ky'amawanga amagatte]], [[African Union|omukago gwa Africa]], [[La Francophonie|Francophonie]], [[omukago gwa East Africa]], ne [[Commonwealth of Nations]]. Okumala emyaka mingi mu kiseera ky’obufuzi bwa Habyarimana, eggwanga lino lyakuuma enkolagana ey’oku lusegere ne Bufalansa, awamu ne Bubirigi, agaali amafuzi g'amatwale. Wabula mu gavumenti ya RPF, Rwanda ebadde enoonya enkolagana ey’oku lusegere n’amawanga ag’omuliraano mu mukago gwa East African Community n’amawanga agooogera Olungereza. Enkolagana y’abakungu ne Bufalansa yayimirizibwa mu 2006 oluvannyuma lw’abakungu ba Rwanda okuvunaanibwa omulamuzi wa Bufalansa, era wadde nga nkolagana yazzibwawo mu 2010, we bwatuukira mu 2015 enkolagana wakati w’amawanga gano ekyali mu kattu. Enkolagana ne [[Democratic Republic of Congo|Democratic Republic of the Congo]] yali ya bunkenke oluvannyuma lwa Rwanda okwenyigira mu [[olutalo lwa Congo olwasooka]] n'olwokubiri; amagye ga Congo gaalumiriza Rwanda okulumba amagye gaabwe, ate Rwanda n’anenya gavumenti ya Congo olw’okulemererwa okunafuya abayeekera Abahutu mu masaza ga [[Bukiikakkono]] ne [[Bukiikaddyo bwa Kivu]]. Mu 2010, ekibiina ky’amawanga amagatte kyafulumya alipoota nga kirumiriza amagye ga Rwanda okutyoboola eddembe ly’obuntu n’ebikolobero ebityoboola eddembe ly’obuntu mu Democratic Republic of the Congo mu [[olutalo lw’e Congo olwasooka]] n’olwokubiri, emisango gavumenti ya Rwanda gye yeegaana. Enkolagana yeeyongera okukaluba mu 2012, Kinshasa bwe yalumiriza Rwanda okuwagira [[obuyeekera bwa M23]], obuyeekera mu buvanjuba bwa Congo. Mu 2015 emirembe gyali gizzeemu era enkolagana yali etereera, naye we bwatuukira mu Ogwolubereberye 2025 obuwagizi bwa Rwanda obuggya eri obujeemu bwa M23 bwaleetera DR Congo okusalako enkolagana y’abakungu oluvannyuma lw’[[okulumba Goma mu 2025]].<ref>{{Cite news |date=26 January 2025 |title=The Democratic Republic of the Congo cut off diplomatic ties with Rwanda on Sunday as the rebel group M23, believed to be backed by Kigali, closed in on the eastern city of Goma. |url=https://www.france24.com/en/africa/20250126-dr-congo-severs-ties-with-rwanda-as-m23-rebel-group-closes-in-on-goma |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250126161142/https://www.france24.com/en/africa/20250126-dr-congo-severs-ties-with-rwanda-as-m23-rebel-group-closes-in-on-goma |archive-date=26 January 2025 |access-date=29 January 2025 |work=[[France24]]}}</ref> Enkolagana ya Rwanda ne [[Uganda]] nayo yali ya bunkenke okumala ekitundu ekinene eky’emyaka gya 2000 oluvannyuma lw’okulwanagana okwaliwo mu 1999 wakati w’amagye g’amawanga gombi nga gawagira ebibinja by’abayeekera abaali bavuganya mu lutalo lw’e Congo olw’okubiri, kyokka n’etereera nnyo ku ntandikwa y’emyaka gya 2010. Mu 2019 enkolagana wakati w’amawanga gombi yeesala, Rwanda n’eggalawo ensalo zaayo eri Uganda. <ref>{{Cite news |last=Malingha |first=David |date=8 March 2019 |title=Why a Closed Border Has Uganda, Rwanda at Loggerheads |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2019-03-08/why-a-closed-border-has-uganda-rwanda-at-loggerheads-quicktake |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190420234647/https://www.bloomberg.com/news/articles/2019-03-08/why-a-closed-border-has-uganda-rwanda-at-loggerheads-quicktake |archive-date=20 April 2019 |access-date=9 March 2020 |publisher=Bloomberg}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Butera |first=Saul |last2=Ojambo |first2=Fred |date=21 February 2020 |title=Uganda, Rwanda Hold Talks On Security Concerns, Reopening Border |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2020-02-21/uganda-rwanda-hold-talks-on-security-concerns-reopening-border |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200306072656/https://www.bloomberg.com/news/articles/2020-02-21/uganda-rwanda-hold-talks-on-security-concerns-reopening-border |archive-date=6 March 2020 |access-date=9 March 2020 |publisher=Bloomberg}}</ref> Nga 25 Ogwolubereberye 2025, [[Democratic Republic of Congo|Democratic Republic of the Congo]] yakutula enkolagana y’abakungu ne Rwanda olw’ebigambibwa nti yali ewagira [[ekibinja ky’abayeekera ekya M23]] ekikolera mu ggwanga lino. <ref>{{Cite web |last=Asiimwe |first=George |date=25 January 2025 |title=DRC Recalls Diplomats from Rwanda, Orders Kigali Embassy Closure Amid M23 Conflict |url=https://chimpreports.com/drc-recalls-diplomats-from-rwanda-orders-kigali-embassy-closure-amid-m23-conflict/ |access-date=9 December 2025 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=DR Congo severs ties with Rwanda as M23 rebel group closes in on Goma |url=https://www.france24.com/en/africa/20250126-dr-congo-severs-ties-with-rwanda-as-m23-rebel-group-closes-in-on-goma |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250126161142/https://www.france24.com/en/africa/20250126-dr-congo-severs-ties-with-rwanda-as-m23-rebel-group-closes-in-on-goma |archive-date=26 January 2025 |access-date=9 December 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> == Amaje gaayo == Amagye g’eggwanga ge ga [[Rwandan Defence Force|Rwanda Defence Force]] (RDF), nga gano galimu amagye ga Rwanda ag’oku ttaka, [[eggye ly’omu bbanga erya Rwanda]], n’amatabi ag’enjawulo ag’obuweereza.<ref>{{Cite book |last=[[International Institute for Strategic Studies]] |year=2024 |title=The Military Balance 2024 |publisher=Routledge |isbn=978-1-032-78004-7 |pages=515–516}}</ref> RDF yatandikibwawo oluvannyuma lw’olutalo lw’omunda mu 1994 okuva mu nnyiriri z’eggye ly’abayeekera erya [[Rwandan Patriotic Front|Rwanda Patriotic Front]] (RPF), nga lidda mu bigere by’eyali gavumenti eya ''Forces Armées Rwandaises'' (FAR). Okwewandiisa mu RDF kwa kyeyagalire kwonna, era ku myaka egitakka wansi wa 18. Ensaasaanya y’amagye ekola ekitundu ekyeyoleka mu mbalirira y’eggwanga, nga kino kiraga ebyokwerinda by’eggwanga mu kitundu ebikola. Wadde nga Rwanda ntono nnyo, ekuuma emu ku magye agasinga okukola emirimu mu buvanjuba bwa Africa. Eggwanga lino lifuuse lye limu ku mawanga agasinga okuyamba abakozi mu bikwekweto [[by’ekibiina ky’Amawanga Amagatte eky’okukuuma emirembe]] mu nsi yonna, nga bulijjo liri mu mawanga asatu agasinga okuwaayo amagye ku mabbali ga Nepal ne Bangladesh.<ref>{{Cite web |last=United Nations Peacekeeping |date=30 April 2025 |title=Uniformed Personnel Contributing Countries by Ranking |url=https://peacekeeping.un.org/en/troop-and-police-contributors |access-date=19 June 2026 |website=un.org}}</ref> Ebibinja bya RDF n’ebitongole bya poliisi ebitondeddwawo biyiiriddwa nnyo mu mirimu gy’okutebenkeza abantu okwetoloola ssemazinga ono, okusinga wansi w’ekitongole ky’amawanga amagatte ekivunaanyizibwa ku kutebenkeza emirimu mu Central African Republic (MINUSCA) era nga emabegako kyali wansi w’ekikwekweto kya African Union-United Nations Hybrid Operation mu Darfur (UNAMID).<ref>{{Cite journal |last=Beswick |first=Danielle |date=2010 |title=Peacekeeping, dependency and sovereignty: Reflections on regional power and international intervention in Africa |journal=[[Review of African Political Economy]] |volume=37 |issue=126 |pages=437–451 |doi=10.1080/03056244.2010.530461 |doi-broken-date=12 July 2026}}</ref> Ng’oggyeeko ebiragiro by’ekibiina ky’Amawanga Amagatte eby’amawanga amangi, Rwanda etera okukozesa enkola z’amagye ez’amawanga gombi ezeetongodde okukola ku bizibu by’omu kitundu. Okuva mu July 2021, RDF ebadde ekuuma abantu bangi mu ssaza ly’e Cabo Delgado mu bukiikakkono bwa [[Mozambique]] okulwanyisa obuyeekera bw’Abasiraamu.<ref>{{Cite journal |last=Shield |first=Ralph |date=2023 |title=Rwanda's War in Mozambique: Road-Testing a 'Kigali Principles' approach to counterinsurgency? |journal=[[Small Wars & Insurgencies]] |volume=35 |issue=1 |pages=161–187 |doi=10.1080/09592318.2023.2260270 |doi-broken-date=12 July 2026}}</ref> Oluvanyuma lw’ekibiina kya Southern African Development Community Mission in Mozambique (SAMIM) okuva mu mwaka gwa 2024, emirimu gyabwe gyagaziwa nnyo.<ref>{{Cite web |last=Hill |first=Matthew |date=28 May 2024 |title=Rwanda Deploys 2,000 More Troops to Gas-Rich Mozambique Region |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-28/rwanda-deploys-2-000-more-troops-to-gas-rich-mozambique-region |access-date=19 June 2026 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> As of 2026 , ebiwandiiko ebitongole okuva mu kitongole ekivunaanyizibwa ku kusindika abayeekera byalaga nti abajaasi ba Rwanda n’abebyokwerinda abasoba mu 6,300 baali banyiikivu mu ssaza lino okunafuya obusobozi bw’abayeekera n’okukuuma ebikozesebwa.<ref>{{Cite web |date=17 June 2026 |title=Cabo Delgado: Government Says Rwandan Presence "Provides Time to Reorganise National Forces" |url=https://360mozambique.com/development/cabo-delgado-government-says-rwandan-presence-provides-time-to-reorganise-national-forces/ |access-date=19 June 2026 |website=360 Mozambique}}</ref> Mu ggwanga, RDF etegekeddwa nnyo mu pulojekiti z'enkulaakulana y'abantu baabulijjo, ng'eyiwa bayinginiya b'amagye, abakozi b'ebyobujjanjabi, n'ebitongole ebitambuza ebintu okuzimba ebizimbe bya gavumenti n'amasomero mu kampeyini y'okubunyisa amawulire buli mwaka emanyiddwa nga "RDF Citizen Production Army". == Enjawukana mu by’obufuzi == Rwanda bwe yali tennaba kufugibwa mawanga g’obugwanjuba ag'abafuzi b'amatwale, enkola ya gavumenti yalina enkola eringa ey’ebyobufuzi ebyetooloolera ku bibiina ebingi n’okugabana obuyinza. Wadde nga waaliwo ensengeka enkakali, enkola eyasooka nga abafuzi b'amatwale tebannatuuka yali ekwataganya eya "obuyinza obwa gavumenti y'awakati n'ebitundu ebirina obwetwaze ebisaasaanyiziddwa." Ku mulembe gwa bakabaka, Omutaka eyalondebwa yafuga essaza eryali lyawuddwamu disitulikiti eziwera. Abakungu abalala babiri abaalondebwa head Chief nga be bafuga disitulikiti; omukungu omu yaweebwa obuyinza ku ttaka ate omulala n’alabirira ente. [[Kabaka]] ( {{Lang|rw|mwami}} ) yafuga nga bayita mu nkola y’amasaza, disitulikiti, obusozi, n’emiriraano. Okuva mu 2003, ssemateeka yagabanya Rwanda mu [[masaza]] ( {{Lang|rw|intara}} ), [[amagombolola]] ( {{Lang|rw|uturere}} ), ebibuga, munisipaali, ebibuga, ebisaawe ( {{Lang|rw|imirenge}} ), n’ebyalo ( {{Lang|rw|imidugudu}} ); ebitundu ebinene, n’ensalo zaabyo, biteekebwawo Palamenti. Mu Gwolubereberye 2006, Rwanda yaddamu okutegekebwa era amasaza kkuminaabiri ne gagattibwa ne gakola ataano, ate disitulikiti 106 ne zigattibwa ne zifuuka amakumi asatu. <ref>{{Cite web |last=Gwillim Law |date=27 April 2010 |title=Rwanda Districts |url=http://www.statoids.com/yrw.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200821085718/http://www.statoids.com/yrw.html |archive-date=21 August 2020 |access-date=10 October 2022 |website=www.statoids.com}}</ref> Ensalo eziriwo kati ezaakubwa mu 2006 zaali zigendereddwamu okugabanya obuyinza n’okuggyawo enkolagana n’enkola enkadde n’ekittabantu. Ensengeka eyasooka ey’amasaza ekkuminaabiri agakwatagana n’ebibuga ebisinga obunene yakyusibwa n’efuulibwa amasaza ataano nga okusinga geesigamiziddwa ku nkula y’ensi. Gano mulimu [[essaza ly'obukiikakkono]], [[Essaza ly'obukikaddyo]], [[Essaza ly'obuvanjuba]], [[Essaza ly'obugwanjuba]], ne Munisipaali y'e Kigali mu makkati. Amasaza gano agataano gakola ng’abagatta gavumenti y’eggwanga ne disitulikiti ezigakola okulaba ng’enkola z’eggwanga ziteekebwa mu nkola ku mutendera gwa disitulikiti. Enkola ya Rwanda Decentralization Strategic Framework eyakolebwa Minisitule ya Gavumenti ez'ebitundu ewa amasaza obuvunaanyizibwa "okukwasaganya ensonga z'enfuga mu Ssaza, wamu n'okulondoola n'okwekenneenya". Buli ssaza likulemberwa Gavana, alondebwa pulezidenti era n’ayisibwa olukiiko lwa Senate. Disitulikiti zino zivunaanyizibwa ku kukwasaganya enkola y’emirimu gya gavumenti n’okutumbula ebyenfuna. Zaawuddwamu ebisaawe, ebivunaanyizibwa ku kutuusa empeereza ya gavumenti nga bwe ziragibwa disitulikiti. Disitulikiti n’ebisaawe birina enkiiko ezirondebwabu obutereevu, era nga ziddukanyizibwa akakiiko akafuzi akalondebwa olukiiko olwo. Obufo obutono n’ebyalo bye bitundu by’ebyobufuzi ebisinga obutono, nga bigatta abantu n’ebisaawe. Bannansi bonna abakulu abatuuze ba mmemba ku lukiiko lw’obufo obutono obw’ekitundu kyabwe, nga muno mwe balondera akakiiko akafuzi. Ekibuga [[Kigali]] kitongole ku mutendera gw’amasaza, ekikwasaganya enteekateeka y’ebibuga mu kibuga. == Enkula y’ensi == Rwanda esangibwa mu [[Buvanjuba bwa Africa]], mu kitundu ky'amasekkati g’obuvanjuba ga ssemazinga wa [[Afirika|Africa]], wakati wa 1° ne 3° S latitude ne wakati wa 29° ne 31° E longitude. Enkula yaayo emanyiddwa olw’ebifo eby’ensozi, n’ennyanja ennyingi. Ku sikweya kiromita 26,338 (sikweya mayiro 10,169), Rwanda y'ensi eye 144 mu bugazi mu nsi yonna, era ye y'okuna mu butono ku lukalu lwa Africa oluvannyuma lwa [[Gambia]], [[Eswatini]], ne [[Djibouti]] . Obunene bugeraageranyizibwa ku [[Burundi]], [[Haiti]] ne [[Albania]] . Eggwanga lyonna liri ku buwanvu bwa waggulu: ekifo ekisinga wansi gwe [[mugga Rusizi]] ku mmita 950 ( ffuuti 3,117) waggulu w’ennyanja. [[Ekitundu ky’amazzi]] wakati w’ebifo ebikulu ebikulukutiramu [[Omugga Congo]] ne [[Nile]] kiva mu bukiikakkono okutuuka mu bukiikaddyo nga kiyita mu Rwanda, nga ebitundu nga 80% ku bitundu by’eggwanga lino bikulukutirwamu Omugga Nile ate ebitundu 20% ne biyingira mu Congo nga biyita mu [[mugga Rusizi]] n’ennyanja [[Lake Tanganyika|Tanganyika]] . Omugga ogusinga obuwanvu mu ggwanga lino gwe gwa [[Nyabarongo River Wetlands|Nyabarongo]], ogusibuka mu bukiikaddyo bw'obugwanjuba, ne gukulukutira mu bukiikakkono, ebuvanjuba, n’obukiikaddyo bw'obuvanjuba nga tegunneegatta na [[Ruvubu]] okukola [[Kagera]]; olwo Kagera n’ekulukutira ddala mu bukiikakkono ku nsalo y’ebuvanjuba ne Tanzania. Nyabarongo-Kagera okukkakkana nga guyiye mu [[Nnalubaale|nnyanja Nalubaale]], era ensibuko yaayo mu kibira kya Nyungwe era gwe gumu ku byogerwako okuba [[ensibuko]] y’[[Omugga Nile]]. Rwanda erina ennyanja nnyingi, ng’esinga obunene ye [[Lake Kivu|Nnyanja Kivu]]. Ennyanja eno ekwata wansi wa [[Albertine Rift]] ku buwanvu obusinga obungi obw’ensalo ya Rwanda ey’amaserengeta, era ng’obuwanvu obusinga buba mmita 480 (ffuuti 1,575), y’emu ku nnyanja amakumi abiri ezisinga obuwanvu mu nsi yonna. Ennyanja endala ennene mulimu [[Burera]], [[Ruhondo]], Muhazi, [[Rweru]] ne [[Ihema]] ng'esembayo y'esinga obunene ku nnyanja eziddiriŋŋana mu biwonvu eby'ebuvanjuba bwa [[Akagera National Park]]. [[Category:Ensi za Afirika]] [[Category:Eddiini mu Buganda]] 7lo6vysmarvtwoh66m2863i6h4myrnt EkkyO (IQ) 0 6009 77414 59973 2026-10-24T09:21:00Z REUBESH 12444 added citition 77414 wikitext text/x-wiki [[File:Raven Matrix.svg|thumb|One kind of IQ test item, modelled after items in the Raven's Progressive Matrices test]] Gakuweebwa Charles Muwanga !!"Ekkyo" kifundiwazo kya bigambo bya Luganda bino wansi:<ref>{{Cite book |date=2026-10-21 |title=Intelligence quotient |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Intelligence_quotient&oldid=1381321557 |language=en}}</ref> (i)Ekipimo ky'Obugezi(measure of Wisdom) (ii)Ekipimo ky'Obwakalimagezi(measure of Intelligence) (iii)Ekigero ky'Obwakalimagezi(Intelligence Quotient) (iv)Ekigeranyo ky'Obugezi (Wisdom Quotient)<ref>{{Cite book |date=2026-10-21 |title=Intelligence quotient |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Intelligence_quotient&oldid=1381321557 |language=en}}</ref> "EkkyO"(IQ) epimibwa akusinziira ku mugerageranyo gwa 100(Ratio of 100). Omuntu ayinza okuba n’EkkyO eya 100 , eri wansi wa 100 , oba waggulu wa 100.EkkyO(IQ) mu njogera ey'oluganda olw'ekiyivu esonjolwa bweti:<ref>{{Cite book |date=2026-10-21 |title=Intelligence quotient |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Intelligence_quotient&oldid=1381321557 |language=en}}</ref> EkkyO Ensonjola 140 Kagezimunyu 120 - 140 Kalimagezi omusukkulumufu 110 - 120 Kalimagezi omusukkulumu 70 – 110 Kalimagezi owabulijjo 60 - 70 Kalimagezi owa kibogwe 50 - 60 Katwe wungu 50 Muwugulavu 40 Muwutta 30 Muwuttufu 20 Muwunguttufu Embeera ezifuga Ekkyo Okufaanana n’obwakalimagezi (intelligence), Ekipimo ky’Obuwakalimagezi (Ekkyo) kisinziira ku bintu ebikulu bibiri: i) Obuzaale ii) Embeera omuntu gy’abeeramu Buli buwangwa buba n’ebigambo ebyekuusiza ku “okumanya”(knowing), “okutegeera” (understanding), okusegeera(sense perception) , “okukwata”(grasping), n’amagezi”(wisdom) . Mu luganda era tuyinza okwogera ku muntu kalimagezi oba (intelligent person) n’omuntu kagezimunyu(genius) . Bino byonna mwe muva omulamwa gw’obwakalimagezi (intelligence). Obwakalimagezi kikwata ku “bugezi” bwa muntu ‘Okunoonyereza kulaga nti obusobozi obusinga obw’okukozesa obwongo okuzibuwavu ( complex reasoning) businziira ku mbeera omuntu gy’alimu. Omuntu ayinza okuba kagezimunyu mu sayansi w’ensolo naye nga mu kutabagana n’abantu abalala muwugulavu(alina ekimuwugula oba awaba). Kino kitegeeza nti ensengeka z’okumanya mu bwongo bw’abantu za njawulo. Obwakalimagezi kyeyorekera mu ngeri nnyingi omuli, okusengeka ebirowooza(logic), okutondeka ebirowooza(abstruction), okutegeera, okukwata, okuwuliziganya n’abalala, okuyiga, okumanya ebijja abantu mu mbeera, okujjukira, okuteekateeka, n’okujjawo obuzibu. Obwakalimagezi kisonjolwa nga obusobozi okuyiga, okutegeera, okwang’anga embeera empya. Obwakalimagezi’ kiraga obusobozi okutuuka ku kulowooza okuzibuwavu n’okukozesa obwongo okuzibuwavu. Obwakalimagezi businziira ku mbeera enkulu bbiri. i) Obuzaale (Heredity) ii) Embeera omuntu gy’abaamu (Environment) Entabiro (interplay) y’obuzaale n’embeera omuntu gy’abeeramu kintu kikulu nnyo okusobola okukulakulanya obusobozi bw’obuyivuwavu obw’omuntu. EkkyO(IQ) kifundiwazo oba katugambe “ekigambo ekyatulirwa mu bufunze bwakyo” (acronym). Okufaananamu n’oky’olungereza IQ (Intelligence Quostient) , EkkyO kifundiwazo ekiggwayo : “Ekipimo ky’obwakalimagezi” ekitegeeza” Measure of intelligence oba “intelligence quostient”. EkkyO Obwogi bwa Mulengera (OM) x 100 Obukulu mu myaka (BM) Mu kubaza okusingayo obwangu , ekipimo ky’obwakalimagezi kiba kyenkanankana obwogi bw’Omulengera(OM) nga ogabizzaamu obukulu mu myaka (BM) n’okubisaamu 100. Eky’okulabirako, singa omwana atandika okusoma ku myaka ebiri n’ekitundu ate nga’abasinga batandikira ku myaka mukaaga, omwana oyo aba afuna “EkkyO YA 200. Kino kipimo kya waggulu nnyo, ekitasangikasengika. Eyo EBA EkkyO ya mugerageranyo (ratio IQ). Mu ngeri endala, singa omwana akola ekintu oky’etaagisa amagezi og’omuntu ow’emyaka 20 , ono aba ne EkkyO ya 200. EkkyO epimibwa akusinziira ku kigero kya 100. Omuntu ayinza okuba n’EkkyO eya 100 , eri wansi wa 100 , oba waggulu wa 100. Okunoonyereza okukoleddwa kulaze nti amawanga agakulaakulanye mu bulaaya, Amerika ne Aziya ge galina abantu abasinga okuba ne EkkyO eziri waggulu ate agaffe aga Afrika ne gakwebera nga ekigero kya EkkyO eky’abuddugavu kiri ddala wansi nga ku 65 ng’ate agasajjakudde gali 100 n’okusingako. Mu ndowooza yange EkkyO y’abaddugavu okuba wansi kiyinza okuva ku kuddirira kwaffe mu bwakalimagezi olw’okuyigiriza abaana baffe mu nnimi engwira ne bakonziba obwongo nga bato, okwo kw’ogatta embeera endala ng’obwanvu n’obuwangwa obwesigama ennyo ku sikimanyikitye(superstitution) mu kifo ky’okukola okunonyereza ku kiri emabega w’oobutonde n’embeera enzibuwavu okutegeera. etd6w2omx7abtwmcj3gtm8d122qggoe Janet Grace Akech Okori-Moe 0 7861 77270 70014 2026-10-23T16:50:30Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated links 77270 wikitext text/x-wiki '''Janet''' '''Grace Akech Okori-Moe''' (eyazaalibwa nga 3 Ogwomenda1966) munnayuganda, musomesa ate era munnamateeka.<ref name=":0">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=40 |access-date=2021-04-04 |archive-date=2021-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210429224647/https://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=40 |url-status=dead }}</ref> Mu Gwokutaano 2020, Okori-Moe yafuuka omubaka omukyala akiikirira [[:en:Abim_District|ddisitulikiti ya Abim]] mu [[:en:List_of_members_of_the_tenth_Parliament_of_Uganda|lukiiko lw'eggwanga (Uganda) olw'ekkumi]]. Ku ludda lw'ebyobufuzi, Okori-Moe munnakibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] era nga kye yajjiramu mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kalulu ka 2016]]. <ref>https://www.ec.or.ug/sites/default/files/docs/Gazette%20List%20Elected%20MPs%202016.pdf</ref> == Okusoma kwe == Okori-Moe yatuula ebibuuzo by'ekibiina eky'omusanvu (PLE) mu 1979 ku Abim Primary School. Yasomera ku Kangole Girls Senior Secondary School n'afuna Uganda Certificate of Education (UCE) mu 1983 n'oluvannyuma n'agenda ku Moroto High School gye yafunira Uganda Advanced Certificate of Education (UACE) mu 1986. Okori-Moe era alina ddipulooma mu busomesa gye yafunira ku [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|Makerere University]] (mu1989) ne Advanced Diploma in Educational Planning and Management gye yafunira ku Kyambogo University (mu 1999).Mu 2000 yafuna ddiguli mu Social Sciences ku Makerere University n'oluvannyuma n'afuna Master of Science in Social Sector Planning and Management mu 2006. == Emirimu gy'akoze == Okori-Moe yasomesaako ku Moroto Teachers College (1992–1994) nga tannalondebwa kubeera mukiise ku kakiiko akaateekateeka ssemateeka wa Uganda (1994–1995). Yaweerezaako ng'omubaka mu lukiiko lw'eggwanga, 1996–2001 ne 2006–2011. Nga tannalondebwa mu kifo ky'aweerezaamu kaakano, yali muwabuzi wa ppulezidenti ku nsonga z'ebyenjigiriza (2013–2015). Mu lukiiko lw'eggwanga olw'ekkumi, Okori-Moe ye ssentebe w'akakiiko akakwasaganya ensonga z'ebyobulimi, <ref>https://www.parliament.go.ug/news/3753/agriculture-committee-granted-time-handle-coffee-bill</ref> ssentebe omubeezi w'akakiiko k'ensonga z'ebweru w'eggwanga mu lukiiko lw'eggwanga (Uganda) <ref>https://www.monitor.co.ug/News/National/Bobi-Wine-appointed-to-Presidential-Affairs-Committee-/688334-4011142-dy7q8z/index.html</ref> ate era nga mmemba ku Appointments Committee.<ref>https://ugandaradionetwork.com/story/nrm-cec-approves-20-names-for-parliaments-appointments-committee</ref> == Laba ne == * [[Abim (disitulikit)|Abim District]] * [[:en:List_of_members_of_the_eleventh_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw'ababaka mu lukiiko lw'eggwanga olw'ekkuminoolumu]]. == Emikutu emirala == * [https://www.parliament.go.ug/ Website of the Parliament of Uganda]. == Ebijulizo == <references /> [[Category:Bannabyabufuzi]] [[Category:Bannayuganda abasomesa]] [[Category:Abasomesa]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] kgdjen1uueq31c9hwle5o3a84bqguol 77271 77270 2026-10-23T16:51:27Z Jonathan Charvez 11988 converted links 77271 wikitext text/x-wiki '''Janet''' '''Grace Akech Okori-Moe''' (eyazaalibwa nga 3 Ogwomenda1966) munnayuganda, musomesa ate era munnamateeka.<ref name=":0">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=40 |access-date=2021-04-04 |archive-date=2021-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210429224647/https://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=40 |url-status=dead }}</ref> Mu Gwokutaano 2020, Okori-Moe yafuuka omubaka omukyala akiikirira [[:en:Abim_District|ddisitulikiti ya Abim]] mu [[:en:List_of_members_of_the_tenth_Parliament_of_Uganda|lukiiko lw'eggwanga (Uganda) olw'ekkumi]]. Ku ludda lw'ebyobufuzi, Okori-Moe munnakibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] era nga kye yajjiramu mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kalulu ka 2016]]. <ref>https://www.ec.or.ug/sites/default/files/docs/Gazette%20List%20Elected%20MPs%202016.pdf</ref> == Okusoma kwe == Okori-Moe yatuula ebibuuzo by'ekibiina eky'omusanvu (PLE) mu 1979 ku Abim Primary School. Yasomera ku Kangole Girls Senior Secondary School n'afuna Uganda Certificate of Education (UCE) mu 1983 n'oluvannyuma n'agenda ku Moroto High School gye yafunira Uganda Advanced Certificate of Education (UACE) mu 1986. Okori-Moe era alina ddipulooma mu busomesa gye yafunira ku [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|Makerere University]] (mu1989) ne Advanced Diploma in Educational Planning and Management gye yafunira ku Kyambogo University (mu 1999).Mu 2000 yafuna ddiguli mu Social Sciences ku Makerere University n'oluvannyuma n'afuna Master of Science in Social Sector Planning and Management mu 2006. == Emirimu gy'akoze == Okori-Moe yasomesaako ku Moroto Teachers College (1992–1994) nga tannalondebwa kubeera mukiise ku kakiiko akaateekateeka ssemateeka wa Uganda (1994–1995). Yaweerezaako ng'omubaka mu lukiiko lw'eggwanga, 1996–2001 ne 2006–2011. Nga tannalondebwa mu kifo ky'aweerezaamu kaakano, yali muwabuzi wa ppulezidenti ku nsonga z'ebyenjigiriza (2013–2015). Mu lukiiko lw'eggwanga olw'ekkumi, Okori-Moe ye ssentebe w'akakiiko akakwasaganya ensonga z'ebyobulimi, <ref>https://www.parliament.go.ug/news/3753/agriculture-committee-granted-time-handle-coffee-bill</ref> ssentebe omubeezi w'akakiiko k'ensonga z'ebweru w'eggwanga mu lukiiko lw'eggwanga (Uganda) <ref>{{Cite web |date=2021-01-15 |title=Bobi Wine allocated Presidential Affairs Committee in new shake-up |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/bobi-wine-allocated-presidential-affairs-committee-in-new-shake-up-1710224 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> ate era nga mmemba ku Appointments Committee.<ref>https://ugandaradionetwork.com/story/nrm-cec-approves-20-names-for-parliaments-appointments-committee</ref> == Laba ne == * [[Abim (disitulikit)|Abim District]] * [[:en:List_of_members_of_the_eleventh_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw'ababaka mu lukiiko lw'eggwanga olw'ekkuminoolumu]]. == Emikutu emirala == * [https://www.parliament.go.ug/ Website of the Parliament of Uganda]. == Ebijulizo == <references /> [[Category:Bannabyabufuzi]] [[Category:Bannayuganda abasomesa]] [[Category:Abasomesa]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] fhgw16651o521g2p3ljnp1ufob35buw 77272 77271 2026-10-23T16:52:12Z Jonathan Charvez 11988 removed link 77272 wikitext text/x-wiki '''Janet''' '''Grace Akech Okori-Moe''' (eyazaalibwa nga 3 Ogwomenda1966) munnayuganda, musomesa ate era munnamateeka.<ref name=":0">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=40 |access-date=2021-04-04 |archive-date=2021-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210429224647/https://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=40 |url-status=dead }}</ref> Mu Gwokutaano 2020, Okori-Moe yafuuka omubaka omukyala akiikirira [[:en:Abim_District|ddisitulikiti ya Abim]] mu [[:en:List_of_members_of_the_tenth_Parliament_of_Uganda|lukiiko lw'eggwanga (Uganda) olw'ekkumi]]. Ku ludda lw'ebyobufuzi, Okori-Moe munnakibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] era nga kye yajjiramu mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kalulu ka 2016]]. <ref>https://www.ec.or.ug/sites/default/files/docs/Gazette%20List%20Elected%20MPs%202016.pdf</ref> == Okusoma kwe == Okori-Moe yatuula ebibuuzo by'ekibiina eky'omusanvu (PLE) mu 1979 ku Abim Primary School. Yasomera ku Kangole Girls Senior Secondary School n'afuna Uganda Certificate of Education (UCE) mu 1983 n'oluvannyuma n'agenda ku Moroto High School gye yafunira Uganda Advanced Certificate of Education (UACE) mu 1986. Okori-Moe era alina ddipulooma mu busomesa gye yafunira ku [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|Makerere University]] (mu1989) ne Advanced Diploma in Educational Planning and Management gye yafunira ku Kyambogo University (mu 1999).Mu 2000 yafuna ddiguli mu Social Sciences ku Makerere University n'oluvannyuma n'afuna Master of Science in Social Sector Planning and Management mu 2006. == Emirimu gy'akoze == Okori-Moe yasomesaako ku Moroto Teachers College (1992–1994) nga tannalondebwa kubeera mukiise ku kakiiko akaateekateeka ssemateeka wa Uganda (1994–1995). Yaweerezaako ng'omubaka mu lukiiko lw'eggwanga, 1996–2001 ne 2006–2011. Nga tannalondebwa mu kifo ky'aweerezaamu kaakano, yali muwabuzi wa ppulezidenti ku nsonga z'ebyenjigiriza (2013–2015). Mu lukiiko lw'eggwanga olw'ekkumi, Okori-Moe ye ssentebe w'akakiiko akakwasaganya ensonga z'ebyobulimi, <ref>https://www.parliament.go.ug/news/3753/agriculture-committee-granted-time-handle-coffee-bill</ref> ssentebe omubeezi w'akakiiko k'ensonga z'ebweru w'eggwanga mu lukiiko lw'eggwanga (Uganda) <ref>{{Cite web |date=2021-01-15 |title=Bobi Wine allocated Presidential Affairs Committee in new shake-up |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/bobi-wine-allocated-presidential-affairs-committee-in-new-shake-up-1710224 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> ate era nga mmemba ku Appointments Committee.<ref>https://ugandaradionetwork.com/story/nrm-cec-approves-20-names-for-parliaments-appointments-committee</ref> == Laba ne == * [[Abim (disitulikit)|Abim District]] * [[:en:List_of_members_of_the_eleventh_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw'ababaka mu lukiiko lw'eggwanga olw'ekkuminoolumu]]. == Emikutu emirala == * Website of the Parliament of Uganda. == Ebijulizo == <references /> [[Category:Bannabyabufuzi]] [[Category:Bannayuganda abasomesa]] [[Category:Abasomesa]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] krq2urvv12lt8xeby7xzixl8fej204p Denis Zakaria 0 8167 77249 72509 2026-10-23T12:59:11Z Jonathan Charvez 11988 added a citation 77249 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Denis Lemi Zakaria Lako''' Lado (yazaalibwa nga 20 Ogwekkuminoogumu 1996) muzannyi wa mupiira gw'ebigere okuva mu ggwanga lya Switzerland azannya ng'[[:en:Defensive_midfielder|akwatirira amakkati]] mu ttiimu ya [[:en:Chelsea_F.C.|Chelsea]], ng'ali ku bwazike okuva mu ttiimu ya Juventus era azannyira ttiimu y'eggwanga ly'e eya Switzerland.<ref>{{Cite web |date=1996-11-20 |title=Denis ZAKARIA |url=https://www.asmonaco.com/en/joueurs/denis-zakaria |access-date=2026-10-23 |website=Site officiel |language=en-US}}</ref> == Olugendo lwe mu mupiira gw'ensimbi == === Servette === Oluvannyuma lw'okuzaalibwa kitaawe munnansi w'eggwanga lya South Sudan ne nnyina Omukongo mu kibuga Geneva, Switzerland, <ref>{{cite news|last1=Wuillemin|first1=Dominic|date=3 October 2015|title=Zackig|language=de|work=Berner Zeitung|url=http://www.bernerzeitung.ch/sport/fussball/zackig/story/11694896|access-date=9 June 2017}}</ref>Zakaria yasooka kuzannyira ttiimu y'omunda mu ggwanga eyitibwa Servette.<ref name=":0">{{Cite web|date=31 January 2022|title=OFFICIAL {{!}} Zakaria joins Juventus!|url=https://www.juventus.com/en/news/articles/official-zakaria-joins-juventus|access-date=31 January 2022|website=Juventus.com|language=en}}</ref> === Young Boys === Zakaria yeegatta ku ttiimu ya Young Boys mu Gwomukaaga gwa 2015 ku nsimbi ezitamanyiddwa muwendo, n'ateeka omukono ku ndagaano ya myaka ena.<ref>{{cite news|title=U19-Nationalspieler Zakaria zu den Young Boys|url=http://www.bernerzeitung.ch/sport/fussball/U19Nationalspieler-Zakaria-zu-den-Young-Boys/story/19998651|access-date=9 June 2017|work=Berner Zeitung|date=26 June 2015|language=de}}</ref> Omupiira gwe ogwasooka mu Swiss Super League yaguzannya nga 18 Ogwomusanvu 2015 nga ttiimu ye ettunka ne FC Zürich mu mupiira ogwaggweera mu maliri aga 1-1 era nga yayingira mu kifo kya Alexander Gerndt oluvannyuma lw'eddakiika 79.<ref name="soccerway2">{{cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2015/07/18/switzerland/super-league/fc-zurich/bsc-young-boys-bern/2048162/|title=FC Zürich vs. BSC Young Boys - 18 July 2015 - Soccerway|publisher=soccerway.com|access-date=29 August 2015}}</ref> === Borussia Mönchengladbach === Mu Gwomukaaga 2017, Zakaria yassa omukono ku ndagaano ya myaka etaano ku ttiimu Borussia Mönchengladbach. Yagulibwa okudda mu kifo kya Mahmoud Dahoud eyava mu ttiimu eno okweyunga ku ttiimu ya Borussia Dortmund. Kigambibwa nti obukadde €10 bwe bwaweebwa ttiimu ya Young Boys mu kugula Zakaria. <ref>{{cite news|title=Bis 2022: Zakaria unterschreibt in Gladbach|url=http://www.kicker.de/news/fussball/bundesliga/startseite/679686/artikel_bis-2022_zakaria-unterschreibt-in-gladbach.html|access-date=9 June 2017|work=kicker Online|date=9 June 2017|language=de}}</ref> Zakaria yateeba omugatte gwa ggoolo 11 mu mipiira 125 gye yazannyira ttiimu ya Borussia Mönchengladbach. === Juventus === Nga 31 Ogwolubereberye 2022, olwo ng'endagaano ye esigaddeko emyezi mukaaga, Zakaria yeeyunga ku ttiimu eguzannyira mu liigi ya Serie A emanyiddwa nga Juventus ku ndagaano ya myaka ena n'ekitundu <ref name=":0"/><ref>{{cite press release|publisher=[[Borussia Mönchengladbach]]|url=https://www.borussia.de/en/news/news/2022-01-31-denis-zakaria-moves-to-juventus|title=DENIS ZAKARIA MOVES TO JUVENTUS|date=31 January 2022|access-date=31 January 2022}}</ref>, ku bukadde €4.5. Nga 6 Ogwokubiri, Zakaria yateeba ggoolo mu mupiira gwe ogusooka mu ddakiika 61, n'ayamba ttiimu ye okukuba Hellas Verona 2-0.<ref>{{Cite web|title=Vlahovic and Zakaria score on Juventus debuts in Verona win|url=https://www.channelnewsasia.com/sport/vlahovic-and-zakaria-score-juventus-debuts-verona-win-2483021|access-date=2022-02-06|website=CNA|language=en|archive-date=2022-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920171605/https://www.channelnewsasia.com/sport/vlahovic-and-zakaria-score-juventus-debuts-verona-win-2483021|url-status=dead}}</ref> ==== Obweyazike ku ttiimu ya Chelsea ==== Nga 1 Ogwomwenda 2022, Zakaria yaweerezebwa ku ttiimu ya Chelsea eguzannyira mu liigi ya Bungereza eya babinywera okutuuka ku nkomerero ya sizoni ya 2022-23 ng'asobola nga mulimu akawaayiro akasobozesa Chelsea okumugulira ddala ku nkomerero ya sizoni.<ref>{{Cite web|title=Zakaria goes on loan to Chelsea from Juventus|url=https://www.chelseafc.com/en/news/article/blues-bring-in-zakaria-on-loan}}</ref> == Olugendo lwe ku ttiimu y'eggwanga == Zakaria yazannyira ttiimu z'eggwanga lya Switzerland ez'abavubuka ez'enjawulo. Yali asobola okukiikirira Switzerland, South Sudan oba Congo ku ddaala erya waggulu olw'ensonga nti yazaalibwa mu ggwanga lya Switzerland nga kitaawe munnansi wa South Sudan ate nga nnyina Mukongo.<ref>{{Cite news|url=https://www.bernerzeitung.ch/sport/fussball/zackig/story/11694896|title=Zackig|newspaper=Berner Zeitung}}</ref> Zakaria yasooka okuzannyira ttiimu y'eggwanga lya Switzerland mu mupiira gw'omukwano nga bakubwa ttiimu ya Belgium ku ggoolo 2-1 nga 28 Ogwokutaano 2016.<ref name="ntdebut">{{cite news|title=Switzerland include three teenagers in final squad for Euro 2016|url=http://www.espnfc.com/switzerland/story/2883266/switzerland-include-three-teenagers-in-final-squad-for-euro-2016|access-date=9 June 2017|work=ESPN FC|date=30 May 2016}}</ref> Yali ku lukalala lw'abazannyi abeetaba mu mpaka z'ekikopo ky'amawanga ga Bulaaya eky'omwaka gwa 2016.<ref name="ntdebut" /> Zakaria yali ku lukalala lw'abazannyi 23 abaalondebwa okuzannyira ttiimu yaabwe mu mpaka z'Ekikopo ky'Ensi Yonna mu mwaka gwa 2018. Mu Gwokutaano 2019, Zakaria yazannya mu mpaka ez'akamalirizo z'ekikopo ky'amawanga ga Bulaaya ez'omwaka gwa 2019, ttiimu ye eryoke emalire mu kifo eky'okuna.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/48191915|title=Pickford the hero in England shootout win|work=BBC Sport}}</ref> Yalondebwa mu lukalala lw'abazannyi 26 abagenda okukiikirira eggwanga lya Switzerland mu mpaka z'ekikopo ky'amawanga ga Bulaaya.<ref>{{cite web|author=The Athletic Staff|title=Switzerland's full 26-man Euro 2020 squad|url=https://theathletic.com/news/switzerland-euro-2020-squad-full-26-man-team-ahead-of-2021-tournament-30-06-21/ZXLo5x2se7Xm|access-date=2 July 2021|website=The Athletic|archive-date=30 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210630124211/https://theathletic.com/news/switzerland-euro-2020-squad-full-26-man-team-ahead-of-2021-tournament-30-06-21/ZXLo5x2se7Xm|url-status=dead}}</ref> Nga 2 Ogwomusanvu 2021, yeeteeba ggoolo mu mupiira gwa Switzerland ogw'oluzannya oluddirira oluddirira olw'akamalirizo nga bazannya eggwanga lya Spain, gwe baamaliriza nga bakubiddwa mu bunnya.<ref>{{cite web|title=Watch video: Zakaria's own goal gifts Spain early lead in Euro 2020 QF against Switzerland|url=https://www.freepressjournal.in/sports/watch-video-zakarias-own-goal-gifts-spain-early-lead-in-euro-2020-qf-against-switzerland|access-date=2 July 2021|website=Free Press Journal}}</ref> == Enzannya ye == Enneeyisa ye n'enzannya ye ereetedde Zakaria ageraageranyizibwa ku Patrick Vieira eyaliko omuzannyi w'eggwanga lya Bufransa awamu ne Paul Pogba.<ref>{{cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/denis-zakaria-xhaka-pogba-vieira-gladbach-midfield-heartbeat-458266.jsp|title=Denis Xhaka-ria the new heartbeat of the Borussia Mönchengladbach midfield|publisher=bundesliga.com|access-date=5 September 2022|archive-date=5 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220905174516/https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/denis-zakaria-xhaka-pogba-vieira-gladbach-midfield-heartbeat-458266.jsp|url-status=dead}}</ref> Zakaria ayogerwako ng'omuzannyi omulungi ennyo mu kunyweza amakkati olw'obwangu, amaanyi, emisinde n'enzannya ekeeyereza bazannyi banne.<ref>{{cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/denis-zakaria-borussia-monchengladbach-midfielder-switzerland-monster-510260.jsp|title=Denis Zakaria: Borussia Mönchengladbach's midfield monster|publisher=bundesliga.com|access-date=5 September 2022|archive-date=5 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220905174517/https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/denis-zakaria-borussia-monchengladbach-midfielder-switzerland-monster-510260.jsp|url-status=dead}}</ref> Mu ngeri endala era amanyiddwa olw'okuba omugabi w'omupiira omukkakkamu era n'okukola ennumba z'omu maaso okva mu makkati.<ref>{{cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/denis-zakaria-who-is-borussia-monchengladbach-and-switzerland-s-midfield-marvel-7905|title=Denis Zakaria: Who is Borussia Mönchengladbach and Switzerland's midfield marvel?|publisher=bundesliga.com|access-date=5 September 2022}}</ref> Newankubadde nga mukubi wa makkati ayamba ku bazibizi okusinga, asobola n'okuzannya ng'omuwuwuttanyi ow'omu makkati, ng'akwatirira omupiira, oba okuzannya ng'alumba ate n'akomawo okuzibira, ate era nga yali azannyeeko ng'omuzibizi owa wakati.<ref>{{cite web|url=https://www.chelseafc.com/en/news/article/denis-zakaria-the-biography|title=Denis Zakaria - the biography|work=chelseafc.com|date=2 September 2022|access-date=2 September 2022}}</ref> == Ebikwata ku lugendo lwe == === Ttiimu === {{updated|match played 27 August 2022}}<ref>{{cite web|url=https://www.sofascore.com/player/denis-zakaria/770677|title=Denis Zakaria|website=SofaScore|access-date=10 October 2019}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Emipiira ne ggoolo z'ateebye mu ttiimu, sizoni n'ekikopo ! rowspan="2" |Ttiimu ! rowspan="2" |Sizoni ! colspan="3" |Liigi ! colspan="2" |National cup ! colspan="2" |Continental ! colspan="2" |Ebirala ! colspan="2" |Omugatte |- !Division !Emipiira !Ggoolo !Emipiira !Ggoolo !Emipiira !Ggoolo !Emipiira !Ggoolo !Emipiira !Ggoolo |- |Servette |2014-15 |Swiss Challenge League |6 |2 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |6 |2 |- | rowspan="3" |Young Boys |201516 |Swiss Super League |27 |1 |3 |0 |3 |0 | colspan="2" |— |33 |1 |- |201617 |Swiss Super League |23 |1 |4 |0 |7 |0 | colspan="2" |— |34 |1 |- ! colspan="2" |Omugatte !50 !2 !7 !0 !10 !0 ! colspan="2" |— !67 !2 |- | rowspan="6" |Borussia Mönchengladbach |2017 18 |Bundesliga |30 |2 |3 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |33 |2 |- |201819 |Bundesliga |31 |4 |1 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |32 |4 |- |201920 |Bundesliga |23 |2 |2 |0 |6 |0 | colspan="2" |— |31 |2 |- |2020 21 |Bundesliga |25 |1 |2 |0 |5 |0 | colspan="2" |— |32 |1 |- |2021 22 |Bundesliga |16 |2 |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |18 |2 |- ! colspan="2" |Omugatte !125 !11 !10 !0 !11 !0 ! colspan="2" |— !146 !11 |- | rowspan="3" |Juventus |2021 22 |Serie A |9 |1 |3 |0 |1 |0 | colspan="2" |— |13 |1 |- |202223 |Serie A |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |2 |0 |- ! colspan="2" |Omugatte !11 !1 !3 !0 !1 !0 ! colspan="2" |— !15 !1 |- ! colspan="3" |Omugatte ogw'awamu !191 !16 !20 !0 !22 !0 !0 !0 !234 !16 |} === Ttiimu y'eggwanga === {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Emipiira ne ggoolo z'ateebye ku ttiimu y'eggwanga n'omwaka !Ttiimu y'eggwanga !Omwaka !Emipiira !Ggoolo |- | rowspan="6" |[[:en:Switzerland_national_football_team|Switzerland]] |2016 |3 |0 |- |2017 |6 |0 |- |2018 |9 |1 |- |2019 |10 |2 |- |2020 |0 |0 |- |2021 |12 |0 |- ! colspan="2" |Omugatte !40 !3 |} : ''Olukalala lusooka ne lulaga amagoolo g'ateebedde Switzerland, ne kuddako okulaga obubonero obujja oluvannyuma lwa ggoolo ya Zakaria.'' {| class="wikitable sortable" |+Olukalala lwa ggoolo Denis Zakaria z'ateebedde ttiimu y'eggwanga ! scope="col" |No. ! scope="col" |Ennaku z'omwezi ! scope="col" |Ekifo ! scope="col" |Cap ! scope="col" |Omulabe ! scope="col" |Ebyavaamu ! scope="col" |Ekivuddemu ! scope="col" |Empaka ! class="unsortable" scope="col" |Ref. |- | align="center" |1 |8 Ogwomwenda 2018 |Kybunpark, St. Gallen, Switzerland | align="center" |13 | Iceland | align="center" |2-0 | align="center" |6-0 |2018-19 UEFA Nations League A | |- | align="center" |2 |23 Ogwokusatu 2019 |Boris Paichadze Dinamo Arena, Tbilisi, Georgia | align="center" |19 | Georgia | align="center" |2-0 | align="center" |2-0 | rowspan="2" |UEFA Euro 2020 qualification | |- | align="center" |3 |8 Ogwomwenda 2019 |Ekisaawe kya Tourbillon, Sion, Switzerland | align="center" |24 | Gibraltar | align="center" |1-0 | align="center" |4-0 | |} == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Obulandira obulala == * Denis Zakaria ku National-Football-Teams.com * Denis Zakaria ku Soccerway [[Category:Omupiira mu Uganda]] iqvynpwldn31wd93dbv6nu6bnbycax2 Tereza Mbire 0 8193 77421 54254 2026-10-24T09:50:43Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77421 wikitext text/x-wiki '''Tereza Mbire''' (amanyiddwa nga Maama Mbire, yazaalibwa 25,Ogwekkunebiri 1934) .[[Yuganda|MunnaUganda]] musuubuzi, omuwabuzi ku pulezidenti era omuwolereza. <ref name=":0"/> Ye omu ku baatandikawo ekitongole kya Uganda Women's Finance and Credit Trust era nga ye yatandikawo ekibiina kya Uganda Women Entrepreneurs' Association Ltd. <ref name=":0" /> <ref name=":1">{{Cite web |title=Mama Mbire, seven more for World of Difference Awards |url=https://www.newvision.co.ug/articledetails/1001897 |access-date=2022-04-03 |website=New Vision |language=en}}</ref> <ref name=":2">{{Cite web |date=2021-02-14 |title=Pope Francis knights Mama Mbire, Emmanuel Katongole, 6 others for exemplary service |url=https://www.pmldaily.com/news/2021/02/pope-francis-knights-mama-mbire-emmanuel-katongole-6-others-for-exemplary-service.html |access-date=2022-04-03 |website=PML Daily |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2012-01-20 |title=Tereza Mbire Interview UWEAL Uganda |url=https://podcast.youmewe.ca/tereza-mbire/ |access-date=2022-04-04 |website=YouMeWe Amplified Podcast |language=en-US}}</ref> <ref name=":3">{{Cite journal |last=McLymont |first=Rosalind |date=March 2006 |title=Women Leaders of Africa; The sky is only the beginning |journal=Network Journal |volume=13 |issue=4 |pages=50 |id={{ProQuest|222648723}}}}<templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles></ref> == Ebyafaayo ku bulamu bwe == Mbire yatandika okusoma kwe mu Butare Primary School, n'agenda mu Rushoroza Girls' School okusoma siniya. Oluvannyuma yatendekebwa obusomesa mu ttendekero lya Kinyamasika Teachers college. <ref name=":0"/> <ref name=":4"/> <ref name=":3"/> Mbire yatandika bizinensi ye eyasooka ku myaka 19 ng’omusomesa wa pulayimale mu [[Kabale (disitulikit)|Disitulikiti y’e Kabale]], ng’akola engoye ng’avudde ku ssomero okutundibwa. <ref name=":5">{{Cite web |last=Mwesigye |first=Shifa |date=26 March 2013 |title=Women's business secrets |url=https://observer.ug/business/79-businesstopstories/24417-womens-business-secrets |access-date=2022-04-03 |website=The Observer - Uganda |language=en-gb}}</ref> Yalekulira omulimu gwe ogw’obusomesa, okweyambisa sikaala Yisirayiri gye yali ewa abantu abatendekebwa mu by’okuddukanya wooteeri. Yamala emyaka 2 mu Yisirayiri, n’afuna Dipulooma mu by’okuddukanya wooteeri n’obulambuzi okuva mu wooteeri ya Tadmora eya Tel Aviv . <ref name=":4"/> <ref name=":0">{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Maama Mbire: The mother of business |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/maama-mbire-the-mother-of-business-1519084 |access-date=2022-04-03 |website=Monitor |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20220402041930/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/maama-mbire-the-mother-of-business-1519084 |archive-date=2022-04-02 |url-status=dead}}</ref>​ <ref name=":3"/>[[Kampala|​]] <ref name=":0" /> <ref name=":4" />.Oluvannyuma lw’okudda okuva mu '''Isiraeri''', Mbire yafuuka omukyala Omufirika asooka okuba executive housekeeper ku '''Apollo Hotel''' (kati emanyiddwa nga '''Sheraton Hotel e Kampala'''), gye yakolera okutuuka mu 1973.[1][2] Oluvannyuma yagenda okukolera '''Uganda Hotels''', era n’afuuka omutendesi w’eggwanga lyonna okumala emyaka esatu. Mbire alina ekitiibwa kya pulofeesa okuva mu United Graduate and Seminar of America era nga era yafuna Diguli y’obusawo ey’ekitiibwa okuva mu Yunivasite y’e Nkumba mu 2008. <ref name=":1"/> Okwongeleza kwe'byo, yatandikawo edduuka ly’ebimuli, omusuubuzi w’ebimuli mu Kampala, n’afuuka omusuubuzi w’ebimuli asoose era yekka mu Uganda okumala emyaka kumpi 15. <ref name=":0"/> <ref name=":5"/> <ref name=":4">{{Cite web |title=Mama Mbire: 71 and still thinking big |url=https://www.newvision.co.ug/articledetails/1155301 |access-date=2022-04-03 |website=New Vision |language=en}}</ref> Oluvannyuma yaggulawo amakolero g'engoye agayitibwa Pop-in industry, ekkolero eryatunga engoye z'abakyala, <ref name=":4"/> <ref name=":5"/> naye y'awalirizibwa okukyusa bizinensi oluvannyuma lw'abaserikale [[Idi Amin|ba Idi Amin]] okunyaga ebyuma ebitunga engoye 100 ne bafuula abakozi 200 ne Mbire obutaba na mirimu. <ref name=":0"/> Mbire yatandikawo "Home pride", edduuka ly'emigaati eryasooka okuleeta emigaati egyasaliddwa mu Uganda. <ref name=":5"/> <ref name=":4"/> Oluvannyuma yagenda mu kukola dizayini zomunda ne "Habitat interiors" ng'akozesa obumanyirivu bwe mu kutegeka ebisenge mu Sheraton Hotel. <ref name=":0"/> <ref name=":4"/> Mbire ng’ali wamu ne Mukyaala Ida Wanendeya, Justice Mary Maitun, ne Mukyaala Mary Mulumba, be baatandikawo ekitongole kya Uganda Women’s Finance and credit Trust nga balina omulimu gw’okuwa abantu abafuna ssente entono looni ezitali za musingo n’okusingira ddala abakyala abatalina musingi. <ref name=":0"/> Mbire yafunye engule y’okusiimibwa mu nsi yonna olw’abakyala abakulembedde mu basuubuzi mu nsi yonna okuva mu kibiina ky’emmunyeenye ekya America era nga yafuna engule ya World of Difference Award mu lukiiko lw’ensi yonna olwa International Global Alliance of Women Global Forum e Washington DC. <ref name=":1"/> Era Paapa Francis yamuwa ekitiibwa kya knight mu 2021 olw'emirimu gye yakola mu Klezia Katolika . <ref>{{Cite web |title=Pope knights Katongole, Mama Mbire for exemplary service |url=https://www.bukedde.co.ug/articledetails/90659 |access-date=2022-04-03 |website=Bukedde |language=en |archive-date=2022-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220924141130/https://www.bukedde.co.ug/articledetails/90659 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2021-02-17 |title=Pope Francis knights mama Mbire for exemplary service |url=https://ugnews24.info/politics/pope-francis-knights-mama-mbire-for-exemplary-service-ugnews24-2/ |access-date=2022-04-03 |website=UGNEWS24 |language=en-US |archive-date=2022-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220924141126/https://ugnews24.info/politics/pope-francis-knights-mama-mbire-for-exemplary-service-ugnews24-2/ |url-status=dead }}</ref> <ref name=":2"/> == Obulamu bw’omuntu ku bubwe == Tereza Mbire yali mufumbo ne Possiano Mbire gwe yazaala naye abaana 6 n’abazzukulu 10. <ref name=":4"/> <ref name=":5"/> <ref name=":1"/> Bba yafa mu 1985. <ref name=":4" /> Oluyimba "Maama Mbire" olwa [[Bobi Wine]] ne [[Juliana Kanyomozi]] lwali lwa mutabani we [[Charles Mbire]] okujaguza amazaalibwa ge ag'emyaka 70 mu 2004. <ref name=":0"/> <ref name=":4"/> == Ebijuliziddwa == 1.{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Maama Mbire: The mother of business |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/maama-mbire-the-mother-of-business-1519084 |access-date=2022-04-03 |website=Monitor |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20220402041930/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/maama-mbire-the-mother-of-business-1519084 |archive-date=2022-04-02 |url-status=dead}} 2.{{Cite web |title=Mama Mbire, seven more for World of Difference Awards |url=https://www.newvision.co.ug/articledetails/1001897 |access-date=2022-04-03 |website=New Vision |language=en}} 3.{{Cite web |date=2021-02-14 |title=Pope Francis knights Mama Mbire, Emmanuel Katongole, 6 others for exemplary service |url=https://www.pmldaily.com/news/2021/02/pope-francis-knights-mama-mbire-emmanuel-katongole-6-others-for-exemplary-service.html |access-date=2022-04-03 |website=PML Daily |language=en-US}} 4{{Cite web |date=2012-01-20 |title=Tereza Mbire Interview UWEAL Uganda |url=https://podcast.youmewe.ca/tereza-mbire/ |access-date=2022-04-04 |website=YouMeWe Amplified Podcast |language=en-US}} 5.{{cite journal |last1=McLymont |first1=Rosalind |date=March 2006 |title=Women Leaders of Africa; The sky is only the beginning |journal=Network Journal |volume=13 |issue=4 |pages=50 |id={{ProQuest|222648723}}}} 6.{{Cite web |title=Mama Mbire: 71 and still thinking big |url=https://www.newvision.co.ug/articledetails/1155301 |access-date=2022-04-03 |website=New Vision |language=en}} 7.{{Cite web |last=Mwesigye |first=Shifa |date=26 March 2013 |title=Women's business secrets |url=https://observer.ug/business/79-businesstopstories/24417-womens-business-secrets |access-date=2022-04-03 |website=The Observer - Uganda |language=en-gb}} 8.{{Cite web |title=Pope knights Katongole, Mama Mbire for exemplary service |url=https://www.bukedde.co.ug/articledetails/90659 |access-date=2022-04-03 |website=Bukedde |language=en |archive-date=2022-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220924141130/https://www.bukedde.co.ug/articledetails/90659 |url-status=dead }} 9.{{Cite web |date=2021-02-17 |title=Pope Francis knights mama Mbire for exemplary service |url=https://ugnews24.info/politics/pope-francis-knights-mama-mbire-for-exemplary-service-ugnews24-2/ |access-date=2022-04-03 |website=UGNEWS24 |language=en-US |archive-date=2022-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220924141126/https://ugnews24.info/politics/pope-francis-knights-mama-mbire-for-exemplary-service-ugnews24-2/ |url-status=dead }}{{Reflist}} [[Category:Pages with unreviewed translations]] 0cqh6moxbgu0sqfycmm8zs1shr001d6 Shatsi Musherure Kutesa 0 8209 77405 70559 2026-10-24T09:09:47Z REUBESH 12444 converted the reference 77405 wikitext text/x-wiki [[File:Musherure Shartsi Nayebare Kutesa.jpg|thumb|Musherure Shartsi Nayebare Kutesa]]   [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] '''Shatsi Namatovu Musherure Kutesa''' gwebasinga okamannya nga Shatsi Kuteesa [[:en:Lawyer|munamateeka]] [[:en:Uganda|omunayuganda]], [[:en:Politician|munabyabufuzi]] ng'era akola n'amateeka. Y'akiikirira konsitituwensi ya [[:en:Mawogola_County|Mawogola County]] North mu disitulikiti y'e Sembabule mu [[:en:Parliament_of_Uganda|palamenti ya Uganda]].<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2021-05-19 |title=News: 🎥 WATCH: Shartis Musherure Kutesa sworn in as Mawogola North MP |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/watch-shartis-musherure-kutesa-sworn-in-as-ma-NV_103119_102026 |access-date=2026-10-24 |website=New Vision}}</ref> == Obuvo n'eby'enjigiri == Shatsi muwala w'eyaliko minista w'ensonga z'ebweru w'eggwanga [[:en:Sam_Kutesa|Sam Kuteesa]] era nga mulongo ne Charlotte Kainerugaba mukyala wa mutabai wa pulezidenti [[:en:Museveni|Museveni's]] [[:en:Muhoozi_Kainerugaba|Muhoozi Kainerugaba]].<ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-17 |title=I won’t be absent like my father - Kutesa’s daughter |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/i-won-t-be-absent-like-my-father-kutesa-s-daughter-3147516 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/i-won-t-be-absent-like-my-father-kutesa-s-daughter-3147516</ref><ref>https://observer.ug/news/headlines/62969-daughter-minister-kutesa-wants-change</ref> Yadira kitaawe mu bigere ng'omukiise mu palamenti ku lwa [[:en:Mawogola_County|Mawogola county]] oluvannyuma lw'okulonda okwalimu okuvuganya okw'amaanyi.<ref name=":0"/> Mu kusooka mu kusunsula kw'ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM) okwali kubatwala mu kulonda kwa 2021, Shatsi yali awanguddwa muganda wa pulezidenti Museveni omuto, Godfrey Aine Kaguta gwebamannyi nga "Sodo". Okuwangula kwa Sodo teyakukiriza era n'asaba abadukanya okulonda mu kibiina kya NRM okuleka bano bombi abaali beesimbyewo okuyimirira nga tewali alina kibiina kyagiddemu.<ref>https://www.independent.co.ug/aine-kaguta-kawooya-win-nrm-residual-primaries-in-sembabule/</ref><ref name=":1">{{Cite web |url=https://kampalapost.com/content/why-sodo-kaguta-quit-mawogola-north-mp-race |title=Archive copy |access-date=2022-09-29 |archive-date=2022-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220929102733/https://kampalapost.com/content/why-sodo-kaguta-quit-mawogola-north-mp-race |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.watchdoguganda.com/news/20201201/105315/muwala-wa-minisita-kuteesa-musherure-ebintu-byongedde-okumwononekera-e-mawogola-north-abawagizi-bamwabulidde.html</ref><ref name=":2">https://web.archive.org/web/20220929102729/https://dailymedia.co.ug/2021/01/20/museveni-forced-me-out-of-mawogola-north-race-sodo/</ref><ref>https://observer.ug/news/headlines/67006-museveni-s-brother-kutesa-s-daughter-to-battle-for-mawogola-north-seat-again</ref><ref>http://nilepost.co.ug/2020/10/17/sodo-kutesas-daughter-to-face-off-again-as-both-are-nominated-for-mawogola-north/</ref> Ng'ebula olunaku lumu okulonda kwa Uganda okwa 2021 kutuuke, Famire ya Sodo yamuwa amagezi ne [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] okuva mulwokaano luno aleke Shatsi. Shatsi oluvannyuma yawangula okulonda kuno.<ref>https://chimpreports.com/shartis-kutesas-election-victory-challenged-in-court/</ref><ref>https://ugandaradionetwork.net/story/loser-of-mawogola-north-parliamentary-election-disputes-shartsi-kutesas-victory-</ref><ref>{{Cite web |url=https://blizz.co.ug/5054/Aine-Godfrey-Kaguta-Sodo-Steps-Down-from-Mawogola-Race-Leaves-Race-for-Kuteesas-Daughter |title=Archive copy |access-date=2022-09-29 |archive-date=2022-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220929102725/https://blizz.co.ug/5054/Aine-Godfrey-Kaguta-Sodo-Steps-Down-from-Mawogola-Race-Leaves-Race-for-Kuteesas-Daughter |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.pmldaily.com/news/politics/2020/09/breaking-kaguta-sodo-takes-commanding-lead-in-ssembabule-nrm-polls-defeats-kutesas-daughter-at-her-own-polling-station.html</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.matookerepublic.com/2021/01/13/how-museveni-salim-saleh-lured-their-brother-sodo-into-quitting-mawogola-north-mp-race-a-day-to-polls/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-29 |archive-date=2022-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220929102725/https://www.matookerepublic.com/2021/01/13/how-museveni-salim-saleh-lured-their-brother-sodo-into-quitting-mawogola-north-mp-race-a-day-to-polls/ |url-status=dead }}</ref> Shatsi alina diguli biri mu [[:en:Lawyer|by'amateeka]].<ref>{{Cite web |url=https://www.kampalapost.com/content/gen-kainerugaba-commends-sister-laws-attributes-she-launches-goberera |title=Archive copy |access-date=2022-09-29 |archive-date=2022-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220929102733/https://www.kampalapost.com/content/gen-kainerugaba-commends-sister-laws-attributes-she-launches-goberera |url-status=dead }}</ref> == Emirimu == Shatsi ye mubaka wa palamenti akiikirira Mawogola north county mu palamenti ya Uganda, ng'akola ne kukakiiko k'amateeka akavunaanyizibwa kunsonga za palamenti.<ref>https://parliamentwatch.ug/committees/committee-on-legal-and-parliamentary-affairs/</ref> <references responsive="" /> q6kf65lfxokfdnbl48f83ofxayzaf7f Samson Kisekka 0 8257 77399 77037 2026-10-24T08:32:38Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77399 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|name=Samson Babi Mululu Kisekka|image=|imagesize=|smallimage=|caption=|order=5th [[Prime Minister of Uganda]]|term_start=30 January 1986|term_end=22 January 1991|vicepresident=|viceprimeminister=|deputy=|president=|primeminister=|predecessor=[[Abraham Waligo]]|successor=[[George Cosmas Adyebo]]|order2=5th [[Vice President of Uganda]]|term_start2=22 January 1991|term_end2=November 1994|president2=[[Yoweri Museveni]]|predecessor2=[[Paulo Muwanga]]|successor2=[[Specioza Kazibwe]]|birth_date=23 June 1912|birth_place=Mengo, [[Kampala]], [[Uganda Protectorate]]|death_date={{death date and age|1999|10|25|1912|6|23|df=y}}|death_place=[[London]], [[UK]]|constituency=|party=[[National Resistance Movement]]|spouse=|profession=[[physician]]|religion=|signature=|footnotes=}}{{Seventh-day Adventism}} '''Samson Babi Mululu Kisekka''' (23 Ogwomukaaga 1912 – 25 Ogwekkumi 1999) yali munnabyabufuzi [[:en:Uganda|Omunnayuganda]] era nga ye [[:en:Prime_Minister_of_Uganda|Ssabaminisita wa Uganda]] okuva mu 1986 okutuuka mu 1991 era nga ye [[:en:Vice_President_of_Uganda|mumyuka wa Pulezidenti wa Uganda]] ow'okutaano okuva mu 1991 okutuuka mu 1994. Yaweerezaako ng'[[:en:Physician|omusawo]] era [[:en:Diplomat|omubaka wa Gavumenti]] . Yali akolagana nnyo ne [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] .<ref>{{Cite web |title=Kisekka, Samson Mululu (1912–1999) |url=https://encyclopedia.adventist.org/article?id=8JO8 |access-date=2026-09-26 |website=encyclopedia.adventist.org |archive-url=https://web.archive.org/web/20250401014927/https://encyclopedia.adventist.org/article?id=8JO8 |archive-date=2025-04-01 |url-status=dead}}</ref> == Ebikwata ku bulamu bwe == Ku myaka mwenda gyokka, Samson yatwalibwa mu masomero ga Kira ne Ngogwe Central Schools nga gano gaali wala okuva n'ewaabwe e Nakifuma. Oluvannyuma lw’emyaka etaano, ng'ayolesa omutindo gwe ogw’ekitalo, yaweebwa sikaala okumala emyaka esatu ng'asomera ku King’s College Buddo. Oluvannyuma lwa Buddo, yafuna sikaala endala, ku mulundi guno yamala emyaka mukaaga ng’asoma obusawo mu [[:en:Makerere_University|bbanguliro ly’obusawo erya Makerere University]] era n’afuuka omusawo ow’ekitiibwa. Yali omu kubagezi, omukulembeze, era munnabyamizannyo omukuukutivu kuba yali omu ku bazannyi ba ttiimu "ekkumi n'emu abasooka" (ab'azannya mu mupiira gwa Uganda Vs Kenya) nga yawangula ekirabo kya ky'omuzannyi asukkulumye ku balala mu yunivasite y'e Makerere mu Gwekkuminebiri 1935.<ref>{{Cite web |title=Kisekka, Samson Mululu (1912–1999) |url=https://encyclopedia.adventist.org/article?id=8JO8 |access-date=2026-10-19 |website=encyclopedia.adventist.org |archive-url=https://web.archive.org/web/20250401014927/https://encyclopedia.adventist.org/article?id=8JO8 |archive-date=2025-04-01 |url-status=dead}}</ref> [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Bannabyabufuzi]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Omupiira mu Uganda]] lgddds6kgc50eefsc2lh0xtuutsclji Felix Chemonges 0 8262 77309 56071 2026-10-23T19:03:56Z Jonathan Charvez 11988 concerted reference 77309 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[File:Stephen Kiprotich Olympic Champion.jpg|thumb|Stephen kiprotich ]]   '''Felix Chemonges''' (yazaalibwa nga 10 Ogwekkumi 1995)<ref name="world_athletics_profile">{{Cite web |title=Filex Malewa CHEMONGESI {{!}} Profile {{!}} World Athletics |url=https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235 |access-date=2026-10-23 |website=worldathletics.org}}</ref><ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf</ref> munnayuganda omuddusi w'[[:en:Long-distance_running|embiro empanvu]]. Mu 2018, yavuganya mu mbiro z'abasajja ez'amubuna byalo eza [[:en:2018_IAAF_World_Half_Marathon_Championships|2018 IAAF World Half Marathon Championships]] ezaali mu kibuga Valencia ekya Spain.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf "Men's Results"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''2018 IAAF World Half Marathon Championships''. [https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 9 January 2020<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">28 June</span> 2020</span>.</cite></ref> Yamalira mu kifo kya 26.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018" /> Mu Gwekkuminogumu, Felix yakola ekyafaayo kye ekyasooka bw'emalira mu ky'okubirir mu ssaawa 2:11:57 mu misinde gya mubuna byalo egya [[:en:Beirut_Marathon|Beirut Marathon]]. Mu 2019, Chemonges yali w'akubiri mu misinde gya Borealis Linz Donau Marathon egyali mu [[:en:Austria|Austria]] mu budde bwa saawa 2:09:19.  Mu misinde gye egyaddako mu [[:en:Toronto_Waterfront_Marathon|Toronto Waterfront Marathon]] Chemonges yayongera okukola obulungi nga kino ky'amuteekesa mu likodi ya Uganda ng'omuddusi ow'okusatu mu ssaawa 2:05:12.  Mu 2020, Chemonges yavuganya mu mbiro za [[:en:Lake_Biwa_Mainichi_Marathon|Lake Biwa Mainichi Marathon]] ez'omulundi ogwa 76 nga yamalira mu kifo kya mwenda ne ssawa 2:10:08.  Mu mwaka gwa 2021, Chemonges yetaba mu misinde mubunabyalo egya NN Mission Marathon mu [[:en:Enschede,_Netherlands|Enschede, Netherlands]], gyeyamalira mu kifo kya 8th mu ssaawa 2:09:59.<ref>https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235</ref> Olw'okaano lw'awangulwa munnakenya [[:en:Eliud_Kipchoge|Eliud Kipchoge]]. era Chemonges yalondebwa okwegata ku baddusi banne [[:en:Stephen_Kiprotich|Stephen Kiprotich]] ne [[:en:Fred_Musobo|Fred Musobo]] ku ttiimu ya Uganda ey'abasajja abaddusi b'emisinde mubunabyalo mu mizannyo gya [[:en:2020_Tokyo_Olympic_Games|2020 Tokyo Olympic Games]]. <ref>https://www.independent.co.ug/olympics-stephen-kiprotich-picked-for-uganda-marathon-team/</ref> == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == Felix Chemonges mu misinde gy'ensi yonna [https://www.olympedia.org/athletes/146995 Felix Chemonges] mu misinge gya Olympedia{{Authority control}} s75r6vwuwstxzcog8bnuwj9p8ichxy7 77310 77309 2026-10-23T19:04:44Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77310 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[File:Stephen Kiprotich Olympic Champion.jpg|thumb|Stephen kiprotich ]]   '''Felix Chemonges''' (yazaalibwa nga 10 Ogwekkumi 1995)<ref name="world_athletics_profile">{{Cite web |title=Filex Malewa CHEMONGESI {{!}} Profile {{!}} World Athletics |url=https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235 |access-date=2026-10-23 |website=worldathletics.org}}</ref><ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf</ref> munnayuganda omuddusi w'[[:en:Long-distance_running|embiro empanvu]]. Mu 2018, yavuganya mu mbiro z'abasajja ez'amubuna byalo eza [[:en:2018_IAAF_World_Half_Marathon_Championships|2018 IAAF World Half Marathon Championships]] ezaali mu kibuga Valencia ekya Spain.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf "Men's Results"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''2018 IAAF World Half Marathon Championships''. [https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 9 January 2020<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">28 June</span> 2020</span>.</cite></ref> Yamalira mu kifo kya 26.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018" /> Mu Gwekkuminogumu, Felix yakola ekyafaayo kye ekyasooka bw'emalira mu ky'okubirir mu ssaawa 2:11:57 mu misinde gya mubuna byalo egya [[:en:Beirut_Marathon|Beirut Marathon]]. Mu 2019, Chemonges yali w'akubiri mu misinde gya Borealis Linz Donau Marathon egyali mu [[:en:Austria|Austria]] mu budde bwa saawa 2:09:19.  Mu misinde gye egyaddako mu [[:en:Toronto_Waterfront_Marathon|Toronto Waterfront Marathon]] Chemonges yayongera okukola obulungi nga kino ky'amuteekesa mu likodi ya Uganda ng'omuddusi ow'okusatu mu ssaawa 2:05:12.  Mu 2020, Chemonges yavuganya mu mbiro za [[:en:Lake_Biwa_Mainichi_Marathon|Lake Biwa Mainichi Marathon]] ez'omulundi ogwa 76 nga yamalira mu kifo kya mwenda ne ssawa 2:10:08.  Mu mwaka gwa 2021, Chemonges yetaba mu misinde mubunabyalo egya NN Mission Marathon mu [[:en:Enschede,_Netherlands|Enschede, Netherlands]], gyeyamalira mu kifo kya 8th mu ssaawa 2:09:59.<ref>{{Cite web |title=Filex Malewa CHEMONGESI {{!}} Profile {{!}} World Athletics |url=https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235 |access-date=2026-10-23 |website=worldathletics.org}}</ref> Olw'okaano lw'awangulwa munnakenya [[:en:Eliud_Kipchoge|Eliud Kipchoge]]. era Chemonges yalondebwa okwegata ku baddusi banne [[:en:Stephen_Kiprotich|Stephen Kiprotich]] ne [[:en:Fred_Musobo|Fred Musobo]] ku ttiimu ya Uganda ey'abasajja abaddusi b'emisinde mubunabyalo mu mizannyo gya [[:en:2020_Tokyo_Olympic_Games|2020 Tokyo Olympic Games]]. <ref>https://www.independent.co.ug/olympics-stephen-kiprotich-picked-for-uganda-marathon-team/</ref> == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == Felix Chemonges mu misinde gy'ensi yonna [https://www.olympedia.org/athletes/146995 Felix Chemonges] mu misinge gya Olympedia{{Authority control}} 52ly7upbwahm4p2t272xfoen06h80lx 77311 77310 2026-10-23T19:08:15Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77311 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[File:Stephen Kiprotich Olympic Champion.jpg|thumb|Stephen kiprotich ]]   '''Felix Chemonges''' (yazaalibwa nga 10 Ogwekkumi 1995)<ref name="world_athletics_profile">{{Cite web |title=Filex Malewa CHEMONGESI {{!}} Profile {{!}} World Athletics |url=https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235 |access-date=2026-10-23 |website=worldathletics.org}}</ref><ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf</ref> munnayuganda omuddusi w'[[:en:Long-distance_running|embiro empanvu]]. Mu 2018, yavuganya mu mbiro z'abasajja ez'amubuna byalo eza [[:en:2018_IAAF_World_Half_Marathon_Championships|2018 IAAF World Half Marathon Championships]] ezaali mu kibuga Valencia ekya Spain.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf "Men's Results"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''2018 IAAF World Half Marathon Championships''. [https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 9 January 2020<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">28 June</span> 2020</span>.</cite></ref> Yamalira mu kifo kya 26.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018" /> Mu Gwekkuminogumu, Felix yakola ekyafaayo kye ekyasooka bw'emalira mu ky'okubirir mu ssaawa 2:11:57 mu misinde gya mubuna byalo egya [[:en:Beirut_Marathon|Beirut Marathon]]. Mu 2019, Chemonges yali w'akubiri mu misinde gya Borealis Linz Donau Marathon egyali mu [[:en:Austria|Austria]] mu budde bwa saawa 2:09:19.  Mu misinde gye egyaddako mu [[:en:Toronto_Waterfront_Marathon|Toronto Waterfront Marathon]] Chemonges yayongera okukola obulungi nga kino ky'amuteekesa mu likodi ya Uganda ng'omuddusi ow'okusatu mu ssaawa 2:05:12.  Mu 2020, Chemonges yavuganya mu mbiro za [[:en:Lake_Biwa_Mainichi_Marathon|Lake Biwa Mainichi Marathon]] ez'omulundi ogwa 76 nga yamalira mu kifo kya mwenda ne ssawa 2:10:08.  Mu mwaka gwa 2021, Chemonges yetaba mu misinde mubunabyalo egya NN Mission Marathon mu [[:en:Enschede,_Netherlands|Enschede, Netherlands]], gyeyamalira mu kifo kya 8th mu ssaawa 2:09:59.<ref>{{Cite web |title=Filex Malewa CHEMONGESI {{!}} Profile {{!}} World Athletics |url=https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235 |access-date=2026-10-23 |website=worldathletics.org}}</ref> Olw'okaano lw'awangulwa munnakenya [[:en:Eliud_Kipchoge|Eliud Kipchoge]]. era Chemonges yalondebwa okwegata ku baddusi banne [[:en:Stephen_Kiprotich|Stephen Kiprotich]] ne [[:en:Fred_Musobo|Fred Musobo]] ku ttiimu ya Uganda ey'abasajja abaddusi b'emisinde mubunabyalo mu mizannyo gya [[:en:2020_Tokyo_Olympic_Games|2020 Tokyo Olympic Games]]. <ref>https://www.independent.co.ug/olympics-stephen-kiprotich-picked-for-uganda-marathon-team/</ref> == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == Felix Chemonges mu misinde gy'ensi yonna Felix Chemonges mu misinge gya Olympedia{{Authority control}} r90ld6gepndbhuusrcbu4hcarawbkkp 77312 77311 2026-10-23T19:09:05Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77312 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[File:Stephen Kiprotich Olympic Champion.jpg|thumb|Stephen kiprotich ]]   '''Felix Chemonges''' (yazaalibwa nga 10 Ogwekkumi 1995)<ref name="world_athletics_profile">{{Cite web |title=Filex Malewa CHEMONGESI {{!}} Profile {{!}} World Athletics |url=https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235 |access-date=2026-10-23 |website=worldathletics.org}}</ref><ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf</ref> munnayuganda omuddusi w'[[:en:Long-distance_running|embiro empanvu]]. Mu 2018, yavuganya mu mbiro z'abasajja ez'amubuna byalo eza [[:en:2018_IAAF_World_Half_Marathon_Championships|2018 IAAF World Half Marathon Championships]] ezaali mu kibuga Valencia ekya Spain.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf "Men's Results"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''2018 IAAF World Half Marathon Championships''. [https://web.archive.org/web/20200109183644/https://media.aws.iaaf.org/competitiondocuments/pdf/6023/AT-HMAR-M-f----.RS6.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 9 January 2020<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">28 June</span> 2020</span>.</cite></ref> Yamalira mu kifo kya 26.<ref name="men_results_iaaf_world_half_marathon_2018" /> Mu Gwekkuminogumu, Felix yakola ekyafaayo kye ekyasooka bw'emalira mu ky'okubirir mu ssaawa 2:11:57 mu misinde gya mubuna byalo egya [[:en:Beirut_Marathon|Beirut Marathon]]. Mu 2019, Chemonges yali w'akubiri mu misinde gya Borealis Linz Donau Marathon egyali mu [[:en:Austria|Austria]] mu budde bwa saawa 2:09:19.  Mu misinde gye egyaddako mu [[:en:Toronto_Waterfront_Marathon|Toronto Waterfront Marathon]] Chemonges yayongera okukola obulungi nga kino ky'amuteekesa mu likodi ya Uganda ng'omuddusi ow'okusatu mu ssaawa 2:05:12.  Mu 2020, Chemonges yavuganya mu mbiro za [[:en:Lake_Biwa_Mainichi_Marathon|Lake Biwa Mainichi Marathon]] ez'omulundi ogwa 76 nga yamalira mu kifo kya mwenda ne ssawa 2:10:08.  Mu mwaka gwa 2021, Chemonges yetaba mu misinde mubunabyalo egya NN Mission Marathon mu [[:en:Enschede,_Netherlands|Enschede, Netherlands]], gyeyamalira mu kifo kya 8th mu ssaawa 2:09:59.<ref>{{Cite web |title=Filex Malewa CHEMONGESI {{!}} Profile {{!}} World Athletics |url=https://worldathletics.org/athletes/uganda/felix-chemonges-14732235 |access-date=2026-10-23 |website=worldathletics.org}}</ref> Olw'okaano lw'awangulwa munnakenya [[:en:Eliud_Kipchoge|Eliud Kipchoge]]. era Chemonges yalondebwa okwegata ku baddusi banne [[:en:Stephen_Kiprotich|Stephen Kiprotich]] ne [[:en:Fred_Musobo|Fred Musobo]] ku ttiimu ya Uganda ey'abasajja abaddusi b'emisinde mubunabyalo mu mizannyo gya [[:en:2020_Tokyo_Olympic_Games|2020 Tokyo Olympic Games]]. <ref>{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2021-05-03 |title=OLYMPICS: Kiprotich picked for Uganda marathon team |url=https://www.independent.co.ug/olympics-stephen-kiprotich-picked-for-uganda-marathon-team/ |access-date=2026-10-23 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == Felix Chemonges mu misinde gy'ensi yonna Felix Chemonges mu misinge gya Olympedia{{Authority control}} mzyfnwwdpmn7t4bw81kwmanlcg62ulw Rachael Kungu 0 8274 77375 74393 2026-10-23T20:34:01Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77375 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Rachael Ray Kungu''', akozesa erinya lya '''DJ Rachael''' ku siteegi (yazaalibwa 1978) Munnayuganda [[Disc jockey|muyimbi]], [[Businesswoman|omusuubuzi]] ate akwata n<nowiki>'ennyimba, ng'emirimu gye gimazze emyaka 25. Yeeyatandikawo situdiyo y'obwa nannyini ekwata ennyimba gyebayita ''</nowiki>''Femme Electronic'' and proprietor of ''Scraych Rekords<nowiki>''</nowiki>''.<ref name="1R"/> Mu Gwomukaaga mu 2017, Akatabo ka [[Vice (magazine)|Vice Magazine]] kayita Rachael Kungu, okubeera omukazi akyasinze okukuba muziki mu bifo ebisanyukirwa mu buvanjuba bwa Afrika ".<ref name="2R">{{Cite web |last=McCool |first=Alice |date=2017-06-02 |title=DJ Rachael Wants to See More Women in Ugandan Dance Music |url=https://www.vice.com/en/article/dj-rachael-uganda-dance-music-women/ |access-date=2026-09-08 |website=VICE |language=en-US}}</ref> == Ebumukwatako n'obulamu bwe == Rachael Kungu yazaalibwa mu Uganda mu 1978, n'akulira mu mulirwano lwa [[Muyenga]], iensagi zino gyebayita munisipaali y'e [[Makindye Division|Makindye]], wakati mu kibuga kya Uganda ekya [[Kampala]].<ref name="1R"/> u myaka gya 1990, Hotel International Muyenga yali emannyikiddwa ku ku bubaga bwayo obwali ng'obwemisana nga bwali businga kuberamu bavubuka. Rachael yali omu kubavubuka abaali basinga okubeera mu kungaana zino ez'agata ng'abavubuka abadigize. Yafuuka omu ku kibiina kya Muyenga Youth Club. Rachael bweyalina emyaka 13 egy'obukulu, yalaba vidiyo eyitibwa [[Deidra Muriel Roper]] ([[DJ Spinderella]]), eyali okusunsunzi w'emiziki omumerika n'eyakuba ng'ennyimba z'okufubutuka ebigambo (rapper) ekyamukwata omubairo. Omuyimbi ono omumerika yalika kyeyakyusa ku bavubuka bano abato. Mu kifo ekisanyukirwamu, Rachael yayajulwa mu bantu abamannya okwetoloola ensi yonna okwali [[Salt-N-Pepa|Salt-n-Pepa]], [[Roxanne Shante]], [[MC Lyte]], [[Run-DMC]] wamu ne [[Kid 'n Play|Kid N Play.]] Yatandika okugeegeenya engeri abantu bano abamannyi okwetoloola ensi yonna gyebaali bakolamu ebintu byabwe wamu n'okuyimba, nga kuno kweyateeka n'okuteeka mu bwongo engeri gyebaali bafututuka ebigambo nga bayimba ekyamufunyisa ekifo ky'okubeera omusunsuzi wa muziki mu kabuga.<ref name="1R">{{Cite web |date=2021-01-09 |title=DJ Rachael: Queen of the turntables |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/life/dj-rachael-queen-of-the-turntables-1639502 |access-date=2026-09-08 |website=Monitor |language=en}}</ref> Engeri gyeyali akyali omuvubuka omuto, kojja we yamuwerekera ngako okugenda mu kifo ekisanyukirwamu kyebaali bayita Club Pulsations, ng'eno eyali omusunsuzi wa muziki DJ Wasswa Junior yeeyamuyigiriza engeri y'okukyusaamu emiziki wamu n'okugitabula. Era anokolayo DJ Alex Ndawula olw'okumusomesa n'okumuyigiriza obukodyo obumu.Abaamuyigiriza abalala kuliko omugenze DJ Berry.<ref name="1R"/> == Emirimu gye == DJ Rachael yatandika emirimu gye ng'omusunsuzi w'emiziki mu 1995, nga bweyali asobola okuyimirira ku bigere bye yekka, bannyini bifo bisanyukirwamu baatandika okwagala okumuwa emirimu okukolera mu bifo byabwe nga amabaala. Yalekulira Club Pulsations n'agenda okwegata ku Club Silk, ng'eno yakolerayo okumala emyaka munaana ng'omusunsuzi w'emiziki omutonge era omukugu.<ref>{{Cite web |last=Miya |first=Astone |date=2015-05-25 |title=Meet DJ Rachael East Africa’s first female DJ - This is Uganda |url=https://www.thisisuganda.org/meet-dj-rachael-east-africas-first-female-dj/ |access-date=2026-09-08 |language=en-US}}</ref> Ng'ali eyo, yalina akaseera k'okukwasaganya endagaano ku bubaga obwaliko ngako abantu abangi, wamu n'obwa nnanyini.<ref name="1R"/> Yayongera okumannyikwa ekyamuvirako okufuna endagaano y'okukolera ku Club Sombreros mu [[Jinja, Uganda|Jinja]] ekyauleetera okuyitibwa aba Club Florida mu 2000 ne Club Carnival, nga zombi zisinganibwa mu [[Nairobi]] ne Stone Club mu [[Mwanza]].<ref name="1R"/> Pulogulaamu ya <nowiki>''Saturday Night Mix'' ey'okumukutu gwa leediyo ya Ugandan radio yalaga obulungi bwa DJ Rachael mu muziki wa Uganda ow'</nowiki>okumikutu.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://snmslive.com/electronic-music-kampalas-best-kept-secret/ |access-date=2022-11-18 |archive-date=2019-06-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190601060347/http://snmslive.com/electronic-music-kampalas-best-kept-secret/ |url-status=dead }}</ref> Yasanyusa abadigize abaali u bikujuko bya Nyege Nyege Festival mu 2017.<ref>{{Cite web |date=2024-03-18 |title=Nyege Nyege Festival review: The irresistible urge to dance |url=https://www.the-independent.com/arts-entertainment/music/reviews/nyege-nyege-festival-review-moxie-ea-wave-irresistible-urge-to-dance-a7967086.html |access-date=2026-09-08 |website=The Independent |language=en}}</ref> Mu 2015, omukutu gwa leediyo ya [[BBC Radio 1Xtra]] gwalonda DJ Rachael ng'omu kubasinga okusunsula muziki ku semazinga wa Afrika era omuyimbi, nebamuyita okuwayaamu ku bikwatagana ne muziki wa Uganda.<ref>{{Cite news |title=Global Beats - DJ Rachael, Uganda |url=https://www.bbc.com/news/av/world-africa-30832361 |access-date=2026-09-08 |work=BBC News |language=en-GB}}</ref> Nga yeeyongedde okumannyikwa, DJ Rachael ayitiddwa okwetaba mu mirimu egy'enjawulo mu mawanga g'ebweru okwali n'emu bikujuko bya [[WOMEX|2016 ebya WOMEX World Music Expo]] mu Spain, mu kugulawo ekifo kya Impact Hub, eky'abayimbi mu [[Florence, Italy|Florence]], Yitale mu 2017 ne mu bukujuko bya DAPHNE series ebya [[The Black Madonna|Marea Stamper,]] mu [[Chicago]], Illinois, Amerika mu Gwolubereberye mu 2017.<ref name="2R"/><ref>{{Cite web |title=DJ Rachael - WOMEX |url=https://www.womex.com/virtual/santuri_east_africa/dj_rachael |access-date=2026-09-08 |website=www.womex.com}}</ref> Kungu yavaayo n'atandika okwenyigira mu kukola n'okufulumya ennyimba, ng'atendeka wamu n'okuyigiriza abalala okwongera ku bukugu bwabwe. Okuva mu 2016, abadde ategeka emisomo egya buli mwezi omubadde mwetabibwamu abakazi 25. Ekibiina kye, Femme Electronic, kyatongoza mubutongole mu 2016 okuyambako abakazi abasunsuzi ba muziki n'abafulumya miziki nga [[Electronic dance music|bakozesa ebyuma bukali magezi]].<ref>{{Cite web |date=2017-06-09 |title=Goethe-Institut Nairobi to host female DJ workshop |url=https://musicinafrica.net/magazine/goethe-institut-nairobi-host-female-dj-workshop/ |access-date=2026-09-08 |language=en-US}}</ref> Mu mwaka ogwo, yategeka omusomo n'aba [[Goethe-Institut]] ne Santuri East Africa. Mu 2017, [[Dazed]] yakiriza DJ Rachael bweyagamba nti y'omu ku bayimbi abataano abasinga mu buvanjuba bwa Afrika beweetaaga okumannya nga [[DJ Mag]] yawandiika ku mirimu gye okukyusa ekifaananyi kya muziki w'ebyuma bikali magezi.<ref>{{Cite web |last=Dazed |date=2017-09-11 |title=5 East African musicians you need to know |url=https://www.dazeddigital.com/music/article/37325/1/5-east-african-musicians-you-need-to-know |access-date=2026-09-08 |website=Dazed |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-03-08 |title=THE BLACK MADONNA AND UGANDA'S DJ RACHAEL ARE EQUALIZING MUSIC |url=https://djmag.com/news/black-madonna-and-ugandas-dj-rachael-are-equalizing-dance-music |access-date=2026-09-08 |website=DJ Mag |language=en}}</ref> Mu 2018, [[OkayAfrica]] yamuteeka kulukalala ng'omu kubayimbi abasinga 10 mu Kenya ne Uganda, ng'aba [[Electronic Beats]] bakyasanguza kungeri DJ Rachael gyeyali akyusa abantu n'ebitundu gyebabeera ng'ayita mu muziki.<ref>{{Cite web |last=Farida |first=Lizzie |date=2018-05-10 |title=10 Kenyan & Ugandan House Musicians You Should Check Out |url=https://www.okayafrica.com/10-kenyan-ugandan-house-musicians-you-should-check-out/131962 |access-date=2026-09-08 |website=okayafrica |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.electronicbeats.net/the-feed/these-female-djs-changing-ugandan-society-through-music-heres-how/ |access-date=2022-11-18 |archive-date=2022-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221118125908/https://www.electronicbeats.net/the-feed/these-female-djs-changing-ugandan-society-through-music-heres-how/ |url-status=dead }}</ref> == Ebirala by'atekako essira == Rachael Kungu mulwanirizi wa ddembe lw'abakazi, n'eddembe ly'abali [[LGBT+|b'ebisiyaga]].<ref name="3R">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://aliciapatterson.org/stories/gay-ugandans-take-law-their-hands |access-date=2022-11-18 |archive-date=2022-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221118125912/https://aliciapatterson.org/stories/gay-ugandans-take-law-their-hands |url-status=dead }}</ref><ref name="4R">{{Cite news |title=The feminist DJs in Uganda taking back the night |url=https://www.kimt.com/content/national/488968561.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20191020055839/https://www.kimt.com/content/national/488968561.html |archive-date=2019-10-20 |access-date=2026-09-08 |work=KIMT News |language=en |url-status=dead }}</ref> == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ewalala w'oyinza okubigya == * Omukutu omutongole * Jinja Night Girls, Venomous, Lethal Nga 1 Ogwokuna mu 2013. * [https://www.musicinafrica.net/magazine/dj-rachael-queen-turntables DJ Rachael: Queen of the turntables] Nga 8 Ogwokubiri mu 2016. [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Abayimbi]] luvm9dzx6nd4qxg3rnpcixfmq84vusj 77376 77375 2026-10-23T20:34:58Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77376 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Rachael Ray Kungu''', akozesa erinya lya '''DJ Rachael''' ku siteegi (yazaalibwa 1978) Munnayuganda [[Disc jockey|muyimbi]], [[Businesswoman|omusuubuzi]] ate akwata n<nowiki>'ennyimba, ng'emirimu gye gimazze emyaka 25. Yeeyatandikawo situdiyo y'obwa nannyini ekwata ennyimba gyebayita ''</nowiki>''Femme Electronic'' and proprietor of ''Scraych Rekords<nowiki>''</nowiki>''.<ref name="1R"/> Mu Gwomukaaga mu 2017, Akatabo ka [[Vice (magazine)|Vice Magazine]] kayita Rachael Kungu, okubeera omukazi akyasinze okukuba muziki mu bifo ebisanyukirwa mu buvanjuba bwa Afrika ".<ref name="2R">{{Cite web |last=McCool |first=Alice |date=2017-06-02 |title=DJ Rachael Wants to See More Women in Ugandan Dance Music |url=https://www.vice.com/en/article/dj-rachael-uganda-dance-music-women/ |access-date=2026-09-08 |website=VICE |language=en-US}}</ref> == Ebumukwatako n'obulamu bwe == Rachael Kungu yazaalibwa mu Uganda mu 1978, n'akulira mu mulirwano lwa [[Muyenga]], iensagi zino gyebayita munisipaali y'e [[Makindye Division|Makindye]], wakati mu kibuga kya Uganda ekya [[Kampala]].<ref name="1R"/> u myaka gya 1990, Hotel International Muyenga yali emannyikiddwa ku ku bubaga bwayo obwali ng'obwemisana nga bwali businga kuberamu bavubuka. Rachael yali omu kubavubuka abaali basinga okubeera mu kungaana zino ez'agata ng'abavubuka abadigize. Yafuuka omu ku kibiina kya Muyenga Youth Club. Rachael bweyalina emyaka 13 egy'obukulu, yalaba vidiyo eyitibwa [[Deidra Muriel Roper]] ([[DJ Spinderella]]), eyali okusunsunzi w'emiziki omumerika n'eyakuba ng'ennyimba z'okufubutuka ebigambo (rapper) ekyamukwata omubairo. Omuyimbi ono omumerika yalika kyeyakyusa ku bavubuka bano abato. Mu kifo ekisanyukirwamu, Rachael yayajulwa mu bantu abamannya okwetoloola ensi yonna okwali [[Salt-N-Pepa|Salt-n-Pepa]], [[Roxanne Shante]], [[MC Lyte]], [[Run-DMC]] wamu ne [[Kid 'n Play|Kid N Play.]] Yatandika okugeegeenya engeri abantu bano abamannyi okwetoloola ensi yonna gyebaali bakolamu ebintu byabwe wamu n'okuyimba, nga kuno kweyateeka n'okuteeka mu bwongo engeri gyebaali bafututuka ebigambo nga bayimba ekyamufunyisa ekifo ky'okubeera omusunsuzi wa muziki mu kabuga.<ref name="1R">{{Cite web |date=2021-01-09 |title=DJ Rachael: Queen of the turntables |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/life/dj-rachael-queen-of-the-turntables-1639502 |access-date=2026-09-08 |website=Monitor |language=en}}</ref> Engeri gyeyali akyali omuvubuka omuto, kojja we yamuwerekera ngako okugenda mu kifo ekisanyukirwamu kyebaali bayita Club Pulsations, ng'eno eyali omusunsuzi wa muziki DJ Wasswa Junior yeeyamuyigiriza engeri y'okukyusaamu emiziki wamu n'okugitabula. Era anokolayo DJ Alex Ndawula olw'okumusomesa n'okumuyigiriza obukodyo obumu.Abaamuyigiriza abalala kuliko omugenze DJ Berry.<ref name="1R"/> == Emirimu gye == DJ Rachael yatandika emirimu gye ng'omusunsuzi w'emiziki mu 1995, nga bweyali asobola okuyimirira ku bigere bye yekka, bannyini bifo bisanyukirwamu baatandika okwagala okumuwa emirimu okukolera mu bifo byabwe nga amabaala. Yalekulira Club Pulsations n'agenda okwegata ku Club Silk, ng'eno yakolerayo okumala emyaka munaana ng'omusunsuzi w'emiziki omutonge era omukugu.<ref>{{Cite web |last=Miya |first=Astone |date=2015-05-25 |title=Meet DJ Rachael East Africa’s first female DJ - This is Uganda |url=https://www.thisisuganda.org/meet-dj-rachael-east-africas-first-female-dj/ |access-date=2026-09-08 |language=en-US}}</ref> Ng'ali eyo, yalina akaseera k'okukwasaganya endagaano ku bubaga obwaliko ngako abantu abangi, wamu n'obwa nnanyini.<ref name="1R"/> Yayongera okumannyikwa ekyamuvirako okufuna endagaano y'okukolera ku Club Sombreros mu [[Jinja, Uganda|Jinja]] ekyauleetera okuyitibwa aba Club Florida mu 2000 ne Club Carnival, nga zombi zisinganibwa mu [[Nairobi]] ne Stone Club mu [[Mwanza]].<ref name="1R"/> Pulogulaamu ya <nowiki>''Saturday Night Mix'' ey'okumukutu gwa leediyo ya Ugandan radio yalaga obulungi bwa DJ Rachael mu muziki wa Uganda ow'</nowiki>okumikutu.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://snmslive.com/electronic-music-kampalas-best-kept-secret/ |access-date=2022-11-18 |archive-date=2019-06-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190601060347/http://snmslive.com/electronic-music-kampalas-best-kept-secret/ |url-status=dead }}</ref> Yasanyusa abadigize abaali u bikujuko bya Nyege Nyege Festival mu 2017.<ref>{{Cite web |date=2024-03-18 |title=Nyege Nyege Festival review: The irresistible urge to dance |url=https://www.the-independent.com/arts-entertainment/music/reviews/nyege-nyege-festival-review-moxie-ea-wave-irresistible-urge-to-dance-a7967086.html |access-date=2026-09-08 |website=The Independent |language=en}}</ref> Mu 2015, omukutu gwa leediyo ya [[BBC Radio 1Xtra]] gwalonda DJ Rachael ng'omu kubasinga okusunsula muziki ku semazinga wa Afrika era omuyimbi, nebamuyita okuwayaamu ku bikwatagana ne muziki wa Uganda.<ref>{{Cite news |title=Global Beats - DJ Rachael, Uganda |url=https://www.bbc.com/news/av/world-africa-30832361 |access-date=2026-09-08 |work=BBC News |language=en-GB}}</ref> Nga yeeyongedde okumannyikwa, DJ Rachael ayitiddwa okwetaba mu mirimu egy'enjawulo mu mawanga g'ebweru okwali n'emu bikujuko bya [[WOMEX|2016 ebya WOMEX World Music Expo]] mu Spain, mu kugulawo ekifo kya Impact Hub, eky'abayimbi mu [[Florence, Italy|Florence]], Yitale mu 2017 ne mu bukujuko bya DAPHNE series ebya [[The Black Madonna|Marea Stamper,]] mu [[Chicago]], Illinois, Amerika mu Gwolubereberye mu 2017.<ref name="2R"/><ref>{{Cite web |title=DJ Rachael - WOMEX |url=https://www.womex.com/virtual/santuri_east_africa/dj_rachael |access-date=2026-09-08 |website=www.womex.com}}</ref> Kungu yavaayo n'atandika okwenyigira mu kukola n'okufulumya ennyimba, ng'atendeka wamu n'okuyigiriza abalala okwongera ku bukugu bwabwe. Okuva mu 2016, abadde ategeka emisomo egya buli mwezi omubadde mwetabibwamu abakazi 25. Ekibiina kye, Femme Electronic, kyatongoza mubutongole mu 2016 okuyambako abakazi abasunsuzi ba muziki n'abafulumya miziki nga [[Electronic dance music|bakozesa ebyuma bukali magezi]].<ref>{{Cite web |date=2017-06-09 |title=Goethe-Institut Nairobi to host female DJ workshop |url=https://musicinafrica.net/magazine/goethe-institut-nairobi-host-female-dj-workshop/ |access-date=2026-09-08 |language=en-US}}</ref> Mu mwaka ogwo, yategeka omusomo n'aba [[Goethe-Institut]] ne Santuri East Africa. Mu 2017, [[Dazed]] yakiriza DJ Rachael bweyagamba nti y'omu ku bayimbi abataano abasinga mu buvanjuba bwa Afrika beweetaaga okumannya nga [[DJ Mag]] yawandiika ku mirimu gye okukyusa ekifaananyi kya muziki w'ebyuma bikali magezi.<ref>{{Cite web |last=Dazed |date=2017-09-11 |title=5 East African musicians you need to know |url=https://www.dazeddigital.com/music/article/37325/1/5-east-african-musicians-you-need-to-know |access-date=2026-09-08 |website=Dazed |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-03-08 |title=THE BLACK MADONNA AND UGANDA'S DJ RACHAEL ARE EQUALIZING MUSIC |url=https://djmag.com/news/black-madonna-and-ugandas-dj-rachael-are-equalizing-dance-music |access-date=2026-09-08 |website=DJ Mag |language=en}}</ref> Mu 2018, [[OkayAfrica]] yamuteeka kulukalala ng'omu kubayimbi abasinga 10 mu Kenya ne Uganda, ng'aba [[Electronic Beats]] bakyasanguza kungeri DJ Rachael gyeyali akyusa abantu n'ebitundu gyebabeera ng'ayita mu muziki.<ref>{{Cite web |last=Farida |first=Lizzie |date=2018-05-10 |title=10 Kenyan & Ugandan House Musicians You Should Check Out |url=https://www.okayafrica.com/10-kenyan-ugandan-house-musicians-you-should-check-out/131962 |access-date=2026-09-08 |website=okayafrica |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.electronicbeats.net/the-feed/these-female-djs-changing-ugandan-society-through-music-heres-how/ |access-date=2022-11-18 |archive-date=2022-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221118125908/https://www.electronicbeats.net/the-feed/these-female-djs-changing-ugandan-society-through-music-heres-how/ |url-status=dead }}</ref> == Ebirala by'atekako essira == Rachael Kungu mulwanirizi wa ddembe lw'abakazi, n'eddembe ly'abali [[LGBT+|b'ebisiyaga]].<ref name="3R">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://aliciapatterson.org/stories/gay-ugandans-take-law-their-hands |access-date=2022-11-18 |archive-date=2022-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221118125912/https://aliciapatterson.org/stories/gay-ugandans-take-law-their-hands |url-status=dead }}</ref><ref name="4R">{{Cite news |title=The feminist DJs in Uganda taking back the night |url=https://www.kimt.com/content/national/488968561.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20191020055839/https://www.kimt.com/content/national/488968561.html |archive-date=2019-10-20 |access-date=2026-09-08 |work=KIMT News |language=en |url-status=dead }}</ref> == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ewalala w'oyinza okubigya == * Omukutu omutongole * Jinja Night Girls, Venomous, Lethal Nga 1 Ogwokuna mu 2013. * DJ Rachael: Queen of the turntables Nga 8 Ogwokubiri mu 2016. [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Abayimbi]] exgsq30511h4uz22bv91a76hsoeil4r Lutikko ya Rubaga 0 8331 77266 72408 2026-10-23T16:44:00Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77266 wikitext text/x-wiki   [[File:Cath_Cathedral_of_Kampala.jpg|thumb|Side view of Rubaga cathedral]] '''Saint Mary's Cathedral Rubaga''', asinga okuyitibwa '''Rubaga Cathedral''', ye Lutikko enkulu ey'Essaza [[:en:Roman_Catholic_Archdiocese_of_Kampala|Ekkulu erya Eklezia Katolika erya Kampala ( Roman Catholic Archdiocese of Kampala)]], era essaza erisinga obukulu mu [[Yuganda|Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |access-date=2022-11-26 |archive-date=2023-05-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230516201730/http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |url-status=dead }}</ref> Kino era kye kigo ekikulu ekya Ssaabasumba w'essaza Ekkulu ery'e[[Kampala]]. == W'esangibwa == Lutikko eno eri ku [[:en:Lubaga|Kasozi Lubaga]], mu [[:en:Lubaga_Division|Ggombolola y'eLubaga]], mu Bugwanjuba bw'[[:en:Capital_city|ekibuga kya Uganda ekikulu]] era ekisinga obunene, [[Kampala]]. Lubaga kisangibwa kkirommita nga 3 (ye mailo 1.9), ng'odda mu bugwanjuba bw'e[[:en:Central_business_district|kibuga ky'ebyobusuubuzi]], Kampala.<ref>{{Cite web |title=Distance between Kampala () and Rubaga (Western Province) (Uganda) |url=https://distancecalculator.globefeed.com/Uganda_Distance_Result.asp?fromplace=Kampala%20()&toplace=Rubaga%20(Western%20Province)&fromlat=0.3155556&tolat=0.3&fromlng=32.5655556&tolng=32.55 |access-date=2026-10-23 |website=distancecalculator.globefeed.com}}</ref> Endagiriro kw'oyinza okunoonyeza Lutikko ya Rubaga eri:0°18'09.0"N, 32°33'08.0"E (Latitude:0.302500; Longitude:32.552222).<ref>https://www.google.com/maps/place/0%C2%B018'09.0%22N+32%C2%B033'08.0%22E/@0.3023846,32.551363,18z/data=!4m2!3m1!1s0x0:0x0</ref> == Ebyafaayo == [[Muteesa I of Buganda|Kabaka Mutesa I Mukaabya Walugembe]], eyali [[Kabaka wa Buganda]] owa 30, nga yafuga okuva mu 1856 okutuuka mu 1884, yalinako Olubiri lwe ku [[:en:Lubaga|kasozi Lubaga]]. Omuliro bwe gwakwata olubiri lwe, Muteesa yasalawo okuva ku kasozi kano n'agenda ku [[:en:Mengo,_Uganda|lusozi]] [[:en:Mengo,_Uganda|Mengo]]. Mu 1889, mutabani we, [[:en:Mwanga_II_of_Buganda|Kabaka Mwanga II]], yagaba ettaka ly'e Lubaga n'aliwa [[:en:White_Fathers|Abaminsane Abakatoliki okuva e Bufalansa aba White Fathers]] abaali mu kaweefube w'okutandikawo [[:en:Catholic_church|Eklezia Katolika mu Uganda]], mu budde obwo. Mu 1914, Abaminsane baatandika okuzimba Klezia kati eyafuuka Lutikko ya Rubaga. Okuzimba kwaggwa mu 1925 n'etuumibwa '''St. Mary's Cathedral Rubaga''' nga 31 Ogwekkumineebiri 1925.<ref>https://web.archive.org/web/20140714111932/http://www.newvision.co.ug/D/8/26/719481</ref> == Ebirala == Omubiri gw'omugenzi [[:en:Joseph_Kiwanuka|Ssaabasumba Joseph Kiwanka]] (Eyazaalibwa mu Gwomukaaga 25, 1899 — n'afa mu Gwokubiri 22, 1966), nga ye yali Omusumba wa Ekereziya Katolika [[:en:Ethnic_groups_of_Africa|Omufrika]] era ye yali Ssaabasumba Omufirika eyasooka okuba Ssaabasumba w'Essaza Ekkulu erya Kampala, gwaziikibwa mu Lutikko eno.<ref>https://web.archive.org/web/20140408224715/http://home.catholicweb.com/lubagaparish/index.cfm</ref> Ne Ssaabasumba Cyprian Kizito Lwanga yaziikibwa mu Lutikko y'emu mu 2021.<ref>https://www.newvision.co.ug/category/news/archbishop-lwanga-to-be-buried-on-thursday-97199</ref> == Laba na bino ==   == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ebijuliziddwa ebye bweru == * [https://web.archive.org/web/20140408221216/http://www.thecatholicsnetwork.com/2013/04/the-awesomeness-of-rubaga-cathedral-the-seat-of-the-catholic-church-in-uganda/ Rubaga Cathedral, The Seat of the Catholic Church In Uganda] [[Category:Buganda]] [[Category:Eddiini mu Buganda]] 1nimu0vd2ee009kcf2t35vxfhcfr89d 77267 77266 2026-10-23T16:44:35Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77267 wikitext text/x-wiki   [[File:Cath_Cathedral_of_Kampala.jpg|thumb|Side view of Rubaga cathedral]] '''Saint Mary's Cathedral Rubaga''', asinga okuyitibwa '''Rubaga Cathedral''', ye Lutikko enkulu ey'Essaza [[:en:Roman_Catholic_Archdiocese_of_Kampala|Ekkulu erya Eklezia Katolika erya Kampala ( Roman Catholic Archdiocese of Kampala)]], era essaza erisinga obukulu mu [[Yuganda|Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |access-date=2022-11-26 |archive-date=2023-05-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230516201730/http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |url-status=dead }}</ref> Kino era kye kigo ekikulu ekya Ssaabasumba w'essaza Ekkulu ery'e[[Kampala]]. == W'esangibwa == Lutikko eno eri ku [[:en:Lubaga|Kasozi Lubaga]], mu [[:en:Lubaga_Division|Ggombolola y'eLubaga]], mu Bugwanjuba bw'[[:en:Capital_city|ekibuga kya Uganda ekikulu]] era ekisinga obunene, [[Kampala]]. Lubaga kisangibwa kkirommita nga 3 (ye mailo 1.9), ng'odda mu bugwanjuba bw'e[[:en:Central_business_district|kibuga ky'ebyobusuubuzi]], Kampala.<ref>{{Cite web |title=Distance between Kampala () and Rubaga (Western Province) (Uganda) |url=https://distancecalculator.globefeed.com/Uganda_Distance_Result.asp?fromplace=Kampala%20()&toplace=Rubaga%20(Western%20Province)&fromlat=0.3155556&tolat=0.3&fromlng=32.5655556&tolng=32.55 |access-date=2026-10-23 |website=distancecalculator.globefeed.com}}</ref> Endagiriro kw'oyinza okunoonyeza Lutikko ya Rubaga eri:0°18'09.0"N, 32°33'08.0"E (Latitude:0.302500; Longitude:32.552222).<ref>{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/place/0%C2%B018%2709.0%22N+32%C2%B033%2708.0%22E/@0.3023846,32.551363,18z/data=!4m2!3m1!1s0x0:0x0?hl=en |access-date=2026-10-23 |website=Google Maps |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == [[Muteesa I of Buganda|Kabaka Mutesa I Mukaabya Walugembe]], eyali [[Kabaka wa Buganda]] owa 30, nga yafuga okuva mu 1856 okutuuka mu 1884, yalinako Olubiri lwe ku [[:en:Lubaga|kasozi Lubaga]]. Omuliro bwe gwakwata olubiri lwe, Muteesa yasalawo okuva ku kasozi kano n'agenda ku [[:en:Mengo,_Uganda|lusozi]] [[:en:Mengo,_Uganda|Mengo]]. Mu 1889, mutabani we, [[:en:Mwanga_II_of_Buganda|Kabaka Mwanga II]], yagaba ettaka ly'e Lubaga n'aliwa [[:en:White_Fathers|Abaminsane Abakatoliki okuva e Bufalansa aba White Fathers]] abaali mu kaweefube w'okutandikawo [[:en:Catholic_church|Eklezia Katolika mu Uganda]], mu budde obwo. Mu 1914, Abaminsane baatandika okuzimba Klezia kati eyafuuka Lutikko ya Rubaga. Okuzimba kwaggwa mu 1925 n'etuumibwa '''St. Mary's Cathedral Rubaga''' nga 31 Ogwekkumineebiri 1925.<ref>https://web.archive.org/web/20140714111932/http://www.newvision.co.ug/D/8/26/719481</ref> == Ebirala == Omubiri gw'omugenzi [[:en:Joseph_Kiwanuka|Ssaabasumba Joseph Kiwanka]] (Eyazaalibwa mu Gwomukaaga 25, 1899 — n'afa mu Gwokubiri 22, 1966), nga ye yali Omusumba wa Ekereziya Katolika [[:en:Ethnic_groups_of_Africa|Omufrika]] era ye yali Ssaabasumba Omufirika eyasooka okuba Ssaabasumba w'Essaza Ekkulu erya Kampala, gwaziikibwa mu Lutikko eno.<ref>https://web.archive.org/web/20140408224715/http://home.catholicweb.com/lubagaparish/index.cfm</ref> Ne Ssaabasumba Cyprian Kizito Lwanga yaziikibwa mu Lutikko y'emu mu 2021.<ref>https://www.newvision.co.ug/category/news/archbishop-lwanga-to-be-buried-on-thursday-97199</ref> == Laba na bino ==   == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ebijuliziddwa ebye bweru == * [https://web.archive.org/web/20140408221216/http://www.thecatholicsnetwork.com/2013/04/the-awesomeness-of-rubaga-cathedral-the-seat-of-the-catholic-church-in-uganda/ Rubaga Cathedral, The Seat of the Catholic Church In Uganda] [[Category:Buganda]] [[Category:Eddiini mu Buganda]] fg1bfguat26fj9firxdax4dezzr4c8f 77268 77267 2026-10-23T16:45:51Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77268 wikitext text/x-wiki   [[File:Cath_Cathedral_of_Kampala.jpg|thumb|Side view of Rubaga cathedral]] '''Saint Mary's Cathedral Rubaga''', asinga okuyitibwa '''Rubaga Cathedral''', ye Lutikko enkulu ey'Essaza [[:en:Roman_Catholic_Archdiocese_of_Kampala|Ekkulu erya Eklezia Katolika erya Kampala ( Roman Catholic Archdiocese of Kampala)]], era essaza erisinga obukulu mu [[Yuganda|Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |access-date=2022-11-26 |archive-date=2023-05-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230516201730/http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |url-status=dead }}</ref> Kino era kye kigo ekikulu ekya Ssaabasumba w'essaza Ekkulu ery'e[[Kampala]]. == W'esangibwa == Lutikko eno eri ku [[:en:Lubaga|Kasozi Lubaga]], mu [[:en:Lubaga_Division|Ggombolola y'eLubaga]], mu Bugwanjuba bw'[[:en:Capital_city|ekibuga kya Uganda ekikulu]] era ekisinga obunene, [[Kampala]]. Lubaga kisangibwa kkirommita nga 3 (ye mailo 1.9), ng'odda mu bugwanjuba bw'e[[:en:Central_business_district|kibuga ky'ebyobusuubuzi]], Kampala.<ref>{{Cite web |title=Distance between Kampala () and Rubaga (Western Province) (Uganda) |url=https://distancecalculator.globefeed.com/Uganda_Distance_Result.asp?fromplace=Kampala%20()&toplace=Rubaga%20(Western%20Province)&fromlat=0.3155556&tolat=0.3&fromlng=32.5655556&tolng=32.55 |access-date=2026-10-23 |website=distancecalculator.globefeed.com}}</ref> Endagiriro kw'oyinza okunoonyeza Lutikko ya Rubaga eri:0°18'09.0"N, 32°33'08.0"E (Latitude:0.302500; Longitude:32.552222).<ref>{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/place/0%C2%B018%2709.0%22N+32%C2%B033%2708.0%22E/@0.3023846,32.551363,18z/data=!4m2!3m1!1s0x0:0x0?hl=en |access-date=2026-10-23 |website=Google Maps |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == [[Muteesa I of Buganda|Kabaka Mutesa I Mukaabya Walugembe]], eyali [[Kabaka wa Buganda]] owa 30, nga yafuga okuva mu 1856 okutuuka mu 1884, yalinako Olubiri lwe ku [[:en:Lubaga|kasozi Lubaga]]. Omuliro bwe gwakwata olubiri lwe, Muteesa yasalawo okuva ku kasozi kano n'agenda ku [[:en:Mengo,_Uganda|lusozi]] [[:en:Mengo,_Uganda|Mengo]]. Mu 1889, mutabani we, [[:en:Mwanga_II_of_Buganda|Kabaka Mwanga II]], yagaba ettaka ly'e Lubaga n'aliwa [[:en:White_Fathers|Abaminsane Abakatoliki okuva e Bufalansa aba White Fathers]] abaali mu kaweefube w'okutandikawo [[:en:Catholic_church|Eklezia Katolika mu Uganda]], mu budde obwo. Mu 1914, Abaminsane baatandika okuzimba Klezia kati eyafuuka Lutikko ya Rubaga. Okuzimba kwaggwa mu 1925 n'etuumibwa '''St. Mary's Cathedral Rubaga''' nga 31 Ogwekkumineebiri 1925.<ref>https://web.archive.org/web/20140714111932/http://www.newvision.co.ug/D/8/26/719481</ref> == Ebirala == Omubiri gw'omugenzi [[:en:Joseph_Kiwanuka|Ssaabasumba Joseph Kiwanka]] (Eyazaalibwa mu Gwomukaaga 25, 1899 — n'afa mu Gwokubiri 22, 1966), nga ye yali Omusumba wa Ekereziya Katolika [[:en:Ethnic_groups_of_Africa|Omufrika]] era ye yali Ssaabasumba Omufirika eyasooka okuba Ssaabasumba w'Essaza Ekkulu erya Kampala, gwaziikibwa mu Lutikko eno.<ref>https://web.archive.org/web/20140408224715/http://home.catholicweb.com/lubagaparish/index.cfm</ref> Ne Ssaabasumba Cyprian Kizito Lwanga yaziikibwa mu Lutikko y'emu mu 2021.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2021-04-04 |title=News: Archbishop Lwanga to be buried on Thursday |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/archbishop-lwanga-to-be-buried-on-thursday-NV_97199_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Laba na bino ==   == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ebijuliziddwa ebye bweru == * [https://web.archive.org/web/20140408221216/http://www.thecatholicsnetwork.com/2013/04/the-awesomeness-of-rubaga-cathedral-the-seat-of-the-catholic-church-in-uganda/ Rubaga Cathedral, The Seat of the Catholic Church In Uganda] [[Category:Buganda]] [[Category:Eddiini mu Buganda]] 5ftz6be1ap18j6strkhu2r4us8df2we 77269 77268 2026-10-23T16:46:31Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77269 wikitext text/x-wiki   [[File:Cath_Cathedral_of_Kampala.jpg|thumb|Side view of Rubaga cathedral]] '''Saint Mary's Cathedral Rubaga''', asinga okuyitibwa '''Rubaga Cathedral''', ye Lutikko enkulu ey'Essaza [[:en:Roman_Catholic_Archdiocese_of_Kampala|Ekkulu erya Eklezia Katolika erya Kampala ( Roman Catholic Archdiocese of Kampala)]], era essaza erisinga obukulu mu [[Yuganda|Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |access-date=2022-11-26 |archive-date=2023-05-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230516201730/http://www.ugandatravelguide.com/rubaga-hill.html |url-status=dead }}</ref> Kino era kye kigo ekikulu ekya Ssaabasumba w'essaza Ekkulu ery'e[[Kampala]]. == W'esangibwa == Lutikko eno eri ku [[:en:Lubaga|Kasozi Lubaga]], mu [[:en:Lubaga_Division|Ggombolola y'eLubaga]], mu Bugwanjuba bw'[[:en:Capital_city|ekibuga kya Uganda ekikulu]] era ekisinga obunene, [[Kampala]]. Lubaga kisangibwa kkirommita nga 3 (ye mailo 1.9), ng'odda mu bugwanjuba bw'e[[:en:Central_business_district|kibuga ky'ebyobusuubuzi]], Kampala.<ref>{{Cite web |title=Distance between Kampala () and Rubaga (Western Province) (Uganda) |url=https://distancecalculator.globefeed.com/Uganda_Distance_Result.asp?fromplace=Kampala%20()&toplace=Rubaga%20(Western%20Province)&fromlat=0.3155556&tolat=0.3&fromlng=32.5655556&tolng=32.55 |access-date=2026-10-23 |website=distancecalculator.globefeed.com}}</ref> Endagiriro kw'oyinza okunoonyeza Lutikko ya Rubaga eri:0°18'09.0"N, 32°33'08.0"E (Latitude:0.302500; Longitude:32.552222).<ref>{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/place/0%C2%B018%2709.0%22N+32%C2%B033%2708.0%22E/@0.3023846,32.551363,18z/data=!4m2!3m1!1s0x0:0x0?hl=en |access-date=2026-10-23 |website=Google Maps |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == [[Muteesa I of Buganda|Kabaka Mutesa I Mukaabya Walugembe]], eyali [[Kabaka wa Buganda]] owa 30, nga yafuga okuva mu 1856 okutuuka mu 1884, yalinako Olubiri lwe ku [[:en:Lubaga|kasozi Lubaga]]. Omuliro bwe gwakwata olubiri lwe, Muteesa yasalawo okuva ku kasozi kano n'agenda ku [[:en:Mengo,_Uganda|lusozi]] [[:en:Mengo,_Uganda|Mengo]]. Mu 1889, mutabani we, [[:en:Mwanga_II_of_Buganda|Kabaka Mwanga II]], yagaba ettaka ly'e Lubaga n'aliwa [[:en:White_Fathers|Abaminsane Abakatoliki okuva e Bufalansa aba White Fathers]] abaali mu kaweefube w'okutandikawo [[:en:Catholic_church|Eklezia Katolika mu Uganda]], mu budde obwo. Mu 1914, Abaminsane baatandika okuzimba Klezia kati eyafuuka Lutikko ya Rubaga. Okuzimba kwaggwa mu 1925 n'etuumibwa '''St. Mary's Cathedral Rubaga''' nga 31 Ogwekkumineebiri 1925.<ref>https://web.archive.org/web/20140714111932/http://www.newvision.co.ug/D/8/26/719481</ref> == Ebirala == Omubiri gw'omugenzi [[:en:Joseph_Kiwanuka|Ssaabasumba Joseph Kiwanka]] (Eyazaalibwa mu Gwomukaaga 25, 1899 — n'afa mu Gwokubiri 22, 1966), nga ye yali Omusumba wa Ekereziya Katolika [[:en:Ethnic_groups_of_Africa|Omufrika]] era ye yali Ssaabasumba Omufirika eyasooka okuba Ssaabasumba w'Essaza Ekkulu erya Kampala, gwaziikibwa mu Lutikko eno.<ref>https://web.archive.org/web/20140408224715/http://home.catholicweb.com/lubagaparish/index.cfm</ref> Ne Ssaabasumba Cyprian Kizito Lwanga yaziikibwa mu Lutikko y'emu mu 2021.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2021-04-04 |title=News: Archbishop Lwanga to be buried on Thursday |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/archbishop-lwanga-to-be-buried-on-thursday-NV_97199_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Laba na bino ==   == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ebijuliziddwa ebye bweru == * Rubaga Cathedral, The Seat of the Catholic Church In Uganda [[Category:Buganda]] [[Category:Eddiini mu Buganda]] p3lypen5z4dc53ymv219b2h40b1sr10 Philly Bongole Lutaaya 0 8336 77403 75069 2026-10-24T09:06:59Z Lauryncrysta 12450 removed external links 77403 wikitext text/x-wiki [[File:Philly_Lutaaya.jpg|right|thumb|276x276px|Philly Lutaaya]] [[File:Philly_Bongoley_Lutaaya.jpg|right|thumb|264x264px|Philly Lutaaya]] '''Philly Bongole Lutaaya''' (19 Ogwekkumi 1951 – 15 Ogwekkumineebiri 1989) yali [[:en:Ugandan|Munnayuganda]] omuyimbi era ow'amanyi eyasooka okwerangirira nti yalina Mukenenya akayitibwa [[:en:HIV|HIV]]/[[:en:AIDS|AIDS.]] yafuuka omuzira mu ggwanga olw'okuba nga ye Munnayuganda eyasooka okuvaayo naalangirira nti yalina obulwadde buno. Gwali mwaka gwa 1988, mu kiseera nga abalina obulwadde buno bakyasosolebwa.<ref>{{Cite web |title=Book sources - Wikipedia |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9789970447008 |access-date=2026-09-19 |website=en.wikipedia.org |language=en}}</ref> Nga tannaba kufa, yamala ebbanga ly'obulamu bwe obwali busigaddeyo,nga awandiika ennyimba ezikwata ku lutalo lweyalwana ne Mukenenya, olutambi lwe olwasembayo luyitibwa ''Alone and Frightened'',omwali n'oluyimbalwe olwali luyitibwa "Alone", nga luva mu luyimba lw'abayimbi ba [[:en:Roxette|Roxette]] oluyitibwa ''[[:en:It_Must_Have_Been_Love|It Must Have Been Love]]'', yatalaaga amasinzizo naamasomero okwetoloola Yuganda okutambuza obubaka obukwata ku kwetangira awamu n'okuba ne ssuubi. Lutaaya yali mwatiikirivu mu Yuganda mu myaka gya 1960,mu myaka gya 1970 yatambula mu nsi ezenjawulo omwali [[Democratic Republic of Congo|Democratic Republic of the Congo]], [[Kenya]], ne [[Japan]]. Wakati w'emyaka gya 1980, yabeeranga mu [[:en:Stockholm,_Sweden|Stockholm, Sweden]] gyeyakolera olutambi lwe olwayatiikirira ennyo oluyitibwa ''[[:en:Born_in_Africa_(compilation_album)|Born in Africa]]'', olukyali olwatiikirivu okutuusa kati mu Yuganda. Olutambi lwa Lutaaya olwa Ssekukkulu olwafulumizibwa nga, mu 1986,<ref>{{Cite web |title=allAfrica.com: Uganda: Philly Lutaaya's Music Suffers Generation Gap |url=http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20121019235208/http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-date=2012-10-19 |access-date=2026-09-19 |website=allafrica.com |language=en |url-status=live }}</ref> lwelukyali olutambi lwe olusinga obuganzi. Olutambi kuliko ennyimba eziri mu [[:en:Luganda|luganda]], nga zeezisinga okuzannyibwa mu biseera bya Ssekukkulu mu Uganda. Mulimu ennyimba nga, "Merry Christmas, Zuukuka, Tumusinze, Ssekukkulu, Gloria, Anindiridde ne Katujaguze. Okutuusa kati, Philly Lutaaya asigadde omu ku bayimbi abasinga mu Uganda. Ennyimba za Lutaaya, agattamu enkuba ey'abazungu, kino kirabikira mu nnyimba ze okuli: "Anifa sembera, Gloria, I have a dream, the voice is crying out, sirimba, sekukkulu<nowiki>''</nowiki> nendala nnyingi. == Ebirabo by'awangudde == Mu 2004, yawangula ekirabo ky'obulamu bwe bwonna bweyawangula mu mpaka za [[:en:Pearl_of_Africa_Music_Awards|Pearl of Africa Music Awards]] (PAM Awards)<ref>{{Cite web |title=allAfrica.com: Uganda: Philly Lutaaya's Music Suffers Generation Gap |url=http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20121019235208/http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-date=2012-10-19 |access-date=2026-09-19 |website=allafrica.com |language=en |url-status=live }}</ref> Oluvannyuma, mu 2007 abayimbi abenjawulo mu Yuganda baddamu ennyiba ze ezimu ezaasinga okw'atiikirira. [[:en:Bebe_Cool|Bebe Cool]] yaddamu oluyimba oluyitibwa "Born in Africa", [[Juliana Kanyomozi]] yaddamu "Diana". [[:en:Iryn_Namubiru|Iryn Namubiru]] ne Nubian Li a Fire Base Crew baddamu "Empisazo". == Omukululo gweyaleka == Nga amaze okufa ku myaka 38, Ekibiina kya Philly Lutaaya ekiyitibwa Initiative Association kyatandikibwa ekibinja ky'abantu abalwadde naabakoseddwa olw'obulwadde buno, okubayamba okumanya obubi obubulimu. Nga bayambibwako ekitongole kya [[:en:UNICEF|UNICEF]], ekibiina kino, kiddukanya emisomo mu masomero/amatendekero ne mu bitundu ebyenjawulo okwetoloola eggwanga nga batangaaza ku nsonga eno eri abo abalina obulwadde bwa Mukenenya. Mu Yuganda,ennaku z'omwezi 17 Ogwekkumi lwe lunaku olwateekebwawo ekitongo;e ekirwanyisa Mukenenya ekya Uganda Aids Commission, okujjukira Philly Bongole Lutaaya. Mu 2014, muwala we ayitibwa Tezra Lutaaya yatandika ekitongole mu Yuganda okukuuma omukululo gwa kitaawe. Ekitongole kino kijja okutumbula embeera z'abamulekwa ne bannamwandu ezaabulijjo n'ebyenfuna byabwe nga bayita mu ttendekero Philly Lutaaya Vocational Centre mu Kanoni, Gomba. Eno Lutaaya gye yazaalibwa. Ebikwata ku bulamu bwe biteekebwateekebwa omuwandiisi wa firimu ayitibwa [[Usama Mukwaya]].<ref>{{Cite web |title=Untitled 'Philly Lutaaya' Biopic - IMDb |url=https://www.imdb.com/title/tt16607756/?ref_=pro_tt_visitcons |archive-url=https://web.archive.org/web/20221203142714/https://www.imdb.com/title/tt16607756/?ref_=pro_tt_visitcons |archive-date=2022-12-03 |access-date=2026-09-19 |language=en-US |url-status=live }}</ref> == Ennyimba ze == === Entambi === * ''Merry Christmas'' (1987, remastered and re-released 11 December 2015)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-10-05 |title=Philly Lutaaya Signs - Africori |url=http://africori.com/blog/2015/10/05/philly-lutaaya-signs/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20151124160227/http://africori.com/blog/2015/10/05/philly-lutaaya-signs/ |archive-date=2015-11-24 |access-date=2026-09-19 |work=Africori |language=en-US}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |url=https://blog.afripeans.com/news/a-legend-never-dies-philly-bongoley-lutaaya |title=Archive copy |access-date=2022-12-03 |archive-date=2015-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151118125415/https://blog.afripeans.com/news/a-legend-never-dies-philly-bongoley-lutaaya/ |url-status=dead }}</ref> * ''Alone'' (1988, remaster<ref name=":1" />ed and re-released 11 December 2015)<ref name=":0" /> * ''Alone'' ''II The legacy'' (1988, remastered and re-released 11 December 2015)<ref name=":0" /><ref name=":1" /> * ''Tumusinze'' (1988) * ''Born in Africa'' (1986) == Laba ne bino == * [[:en:HIV/AIDS_in_Uganda|HIV/AIDs in Uganda]] == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == External links == * Philly Lutaaya * Philly Lutaaya, " I am HIV positive". * PLC Candlelight 2014 {{Authority control}} qfwr7pyzqnkfua85zq7glz1ho47bvup 77409 77403 2026-10-24T09:14:09Z Lauryncrysta 12450 added citations 77409 wikitext text/x-wiki [[File:Philly_Lutaaya.jpg|right|thumb|276x276px|Philly Lutaaya]] [[File:Philly_Bongoley_Lutaaya.jpg|right|thumb|264x264px|Philly Lutaaya]] '''Philly Bongole Lutaaya''' (19 Ogwekkumi 1951 – 15 Ogwekkumineebiri 1989) yali [[:en:Ugandan|Munnayuganda]] omuyimbi era ow'amanyi eyasooka okwerangirira nti yalina Mukenenya akayitibwa [[:en:HIV|HIV]]/[[:en:AIDS|AIDS.]] yafuuka omuzira mu ggwanga olw'okuba nga ye Munnayuganda eyasooka okuvaayo naalangirira nti yalina obulwadde buno. Gwali mwaka gwa 1988, mu kiseera nga abalina obulwadde buno bakyasosolebwa.<ref>{{Cite web |title=Book sources - Wikipedia |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9789970447008 |access-date=2026-09-19 |website=en.wikipedia.org |language=en}}</ref> Nga tannaba kufa, yamala ebbanga ly'obulamu bwe obwali busigaddeyo,nga awandiika ennyimba ezikwata ku lutalo lweyalwana ne Mukenenya, olutambi lwe olwasembayo luyitibwa ''Alone and Frightened'',omwali n'oluyimbalwe olwali luyitibwa "Alone", nga luva mu luyimba lw'abayimbi ba [[:en:Roxette|Roxette]] oluyitibwa ''[[:en:It_Must_Have_Been_Love|It Must Have Been Love]]'', yatalaaga amasinzizo naamasomero okwetoloola Yuganda okutambuza obubaka obukwata ku kwetangira awamu n'okuba ne ssuubi. Lutaaya yali mwatiikirivu mu Yuganda mu myaka gya 1960,mu myaka gya 1970 yatambula mu nsi ezenjawulo omwali [[Democratic Republic of Congo|Democratic Republic of the Congo]], [[Kenya]], ne [[Japan]]. Wakati w'emyaka gya 1980, yabeeranga mu [[:en:Stockholm,_Sweden|Stockholm, Sweden]] gyeyakolera olutambi lwe olwayatiikirira ennyo oluyitibwa ''[[:en:Born_in_Africa_(compilation_album)|Born in Africa]]'', olukyali olwatiikirivu okutuusa kati mu Yuganda. Olutambi lwa Lutaaya olwa Ssekukkulu olwafulumizibwa nga, mu 1986,<ref>{{Cite web |title=allAfrica.com: Uganda: Philly Lutaaya's Music Suffers Generation Gap |url=http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20121019235208/http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-date=2012-10-19 |access-date=2026-09-19 |website=allafrica.com |language=en |url-status=live }}</ref> lwelukyali olutambi lwe olusinga obuganzi. Olutambi kuliko ennyimba eziri mu [[:en:Luganda|luganda]], nga zeezisinga okuzannyibwa mu biseera bya Ssekukkulu mu Uganda. Mulimu ennyimba nga, "Merry Christmas, Zuukuka, Tumusinze, Ssekukkulu, Gloria, Anindiridde ne Katujaguze. Okutuusa kati, Philly Lutaaya asigadde omu ku bayimbi abasinga mu Uganda. Ennyimba za Lutaaya, agattamu enkuba ey'abazungu, kino kirabikira mu nnyimba ze okuli: "Anifa sembera, Gloria, I have a dream, the voice is crying out, sirimba, sekukkulu<nowiki>''</nowiki> nendala nnyingi. == Ebirabo by'awangudde == Mu 2004, yawangula ekirabo ky'obulamu bwe bwonna bweyawangula mu mpaka za [[:en:Pearl_of_Africa_Music_Awards|Pearl of Africa Music Awards]] (PAM Awards)<ref>{{Cite web |title=allAfrica.com: Uganda: Philly Lutaaya's Music Suffers Generation Gap |url=http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20121019235208/http://allafrica.com/stories/201012240531.html |archive-date=2012-10-19 |access-date=2026-09-19 |website=allafrica.com |language=en |url-status=live }}</ref> Oluvannyuma, mu 2007 abayimbi abenjawulo mu Yuganda baddamu ennyiba ze ezimu ezaasinga okw'atiikirira. [[:en:Bebe_Cool|Bebe Cool]] yaddamu oluyimba oluyitibwa "Born in Africa", [[Juliana Kanyomozi]] yaddamu "Diana". [[:en:Iryn_Namubiru|Iryn Namubiru]] ne Nubian Li a Fire Base Crew baddamu "Empisazo".<ref>{{Cite web |title=Philly Lutaaya 'resurrects' |url=https://www.newvision.co.ug/articledetails/1215708 |access-date=20 February 2023 |website=New Vision |language=en}}</ref> == Omukululo gweyaleka == Nga amaze okufa ku myaka 38, Ekibiina kya Philly Lutaaya ekiyitibwa Initiative Association kyatandikibwa ekibinja ky'abantu abalwadde naabakoseddwa olw'obulwadde buno, okubayamba okumanya obubi obubulimu. Nga bayambibwako ekitongole kya [[:en:UNICEF|UNICEF]], ekibiina kino, kiddukanya emisomo mu masomero/amatendekero ne mu bitundu ebyenjawulo okwetoloola eggwanga nga batangaaza ku nsonga eno eri abo abalina obulwadde bwa Mukenenya. Mu Yuganda,ennaku z'omwezi 17 Ogwekkumi lwe lunaku olwateekebwawo ekitongo;e ekirwanyisa Mukenenya ekya Uganda Aids Commission, okujjukira Philly Bongole Lutaaya. Mu 2014, muwala we ayitibwa Tezra Lutaaya yatandika ekitongole mu Yuganda okukuuma omukululo gwa kitaawe. Ekitongole kino kijja okutumbula embeera z'abamulekwa ne bannamwandu ezaabulijjo n'ebyenfuna byabwe nga bayita mu ttendekero Philly Lutaaya Vocational Centre mu Kanoni, Gomba. Eno Lutaaya gye yazaalibwa.<ref>{{Cite web |date=2026-09-16 |title=legacy |url=https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/legacy |access-date=2026-09-26 |website=dictionary.cambridge.org |language=en}}</ref> Ebikwata ku bulamu bwe biteekebwateekebwa omuwandiisi wa firimu ayitibwa [[Usama Mukwaya]].<ref>{{Cite web |title=Untitled 'Philly Lutaaya' Biopic - IMDb |url=https://www.imdb.com/title/tt16607756/?ref_=pro_tt_visitcons |archive-url=https://web.archive.org/web/20221203142714/https://www.imdb.com/title/tt16607756/?ref_=pro_tt_visitcons |archive-date=2022-12-03 |access-date=2026-09-19 |language=en-US |url-status=live }}</ref> == Ennyimba ze == === Entambi === * ''Merry Christmas'' (1987, remastered and re-released 11 December 2015)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-10-05 |title=Philly Lutaaya Signs - Africori |url=http://africori.com/blog/2015/10/05/philly-lutaaya-signs/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20151124160227/http://africori.com/blog/2015/10/05/philly-lutaaya-signs/ |archive-date=2015-11-24 |access-date=2026-09-19 |work=Africori |language=en-US}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |url=https://blog.afripeans.com/news/a-legend-never-dies-philly-bongoley-lutaaya |title=Archive copy |access-date=2022-12-03 |archive-date=2015-11-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151118125415/https://blog.afripeans.com/news/a-legend-never-dies-philly-bongoley-lutaaya/ |url-status=dead }}</ref> * ''Alone'' (1988, remaster<ref name=":1" />ed and re-released 11 December 2015)<ref name=":0" /> * ''Alone'' ''II The legacy'' (1988, remastered and re-released 11 December 2015)<ref name=":0" /><ref name=":1" /> * ''Tumusinze'' (1988) * ''Born in Africa'' (1986) == Laba ne bino == * [[:en:HIV/AIDS_in_Uganda|HIV/AIDs in Uganda]] == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == External links == * Philly Lutaaya * Philly Lutaaya, " I am HIV positive". * PLC Candlelight 2014 {{Authority control}} fkofss93p6iibqryzy8tjlzwcqq7nue Brian Majwega 0 8522 77285 54401 2026-10-23T18:16:17Z Brenda Namulinda 9846 77285 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Brian Majwega''' munnayuganda omuzannyi w'omupiira gw'ebigere azannya ng'omukubi w'amakkati ku ttiimu ya [[Kampala Capital City Authority FC|KCCA FC]].<ref>{{Cite web |title=2014 CHAN - Star Players |url=http://www.mtnfootball.com/africa/african-tournaments/chan/team-profiles/2014/uganda.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20140222144719/http://www.mtnfootball.com/africa/african-tournaments/chan/team-profiles/2014/uganda.html |archive-date=2014-02-22 |access-date=2026-10-23 |website=MTNfootball}}</ref> == Ttiimu y'eggwanga == Mu Gwolubereberye 2014, omutendesi Milutin Sedrojevic, yamuyita okubeera ku ttiimu ya Uganda ey'eggwanga mu mapaka za African Nations Championship eza 2014. Ttiimu yamalira mu kifo kyakusatu mu bibinja oluvannyuma lw'okukuba [[Burkina Faso]], okulemagana ne [[Zimbabwe]] kw'ossa okuwangulwa [[Morocco]]. == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} c21975eod06j5s5fhx7yqmdfeicg0al Miria Matembe 0 8528 77392 70061 2026-10-24T05:23:48Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77392 wikitext text/x-wiki '''Miria Rukoza Koburunga Matembe''', LL.D ''(honoris causa)'' (yazaalibwa nga 28 Ogwomunaana 1953) yaliko omukiise wa [[Uganda]] mu [[:en:Pan-African_Parliament|Paalamenti etaba amawanga ga Afirika]] (Pan-African Parliament).<ref>{{Cite web |url=http://www.africa-union.org/organs/pan%20african%20parliament/List%20of%20Members%20pap.pdf |title=Archive copy |access-date=2022-12-12 |archive-date=2006-02-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060220032009/http://www.africa-union.org/organs/pan%20african%20parliament/List%20of%20Members%20pap.pdf |url-status=dead }}</ref> Bwe yali ng'akyali mu buweereza buno, ye yali ssentebe w'akakiiko k'amateeka, emiganyulo n'enneeyisa y'ababaka ng'akakiiko kano ka nkalakkalira mu Paalamenti eno. Mu Gwomukaaga gwa 2006, yawangula engule ya [[:en:Reagan-Fascell_Democracy_Fellow|Reagan-Fascell Democracy Fellow]] olw'okwetaba ennyo kulwanirira demokulasiya..<ref>https://www.ned.org/docs/Reagan-FascellDemocracyFellowsProgramTenthAnniversaryTribute.pdf</ref> Matembe ye ssentebe w'ekibiina ekirwanirira obwenkanya mu kiseera ky'okulonda ekya Citizen coalition on electoral democracy in Uganda (CCEDU).<ref>https://www.ned.org/docs/Reagan-FascellDemocracyFellowsProgramTenthAnniversaryTribute.pdf</ref><ref>https://www.independent.co.ug/ccedu-coordinator-crispin-kaheru-welcomes-miria-matembe-then-resigns/</ref> == Obuvo bwe == Matembe yazaalibwa mu kitundu ekiyitibwa Bwizi Bwera, Kashari, mu Mbarara, nga yazaalibwa Samuel ne Eseza Rukooza nga bano baali balimi. Matembe ye wmana owookuna (4) mu baana mwenda (9), nga bano bali abalenzi bataano (5) n'abawala bana(4).<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/matembe-retires-in-two-minds-3226096</ref> == Okusoma kwe == Matembe yasomera ku Rutooma Primary School, gye yava okwegatta ku Bweranyangi Girls gye yasomera okutuuka lwe yafuna ebbaluwa ya Siniya ey'okuna. Oluvannyuma, yeeyongerayo lya Namasagali College gye yatuulira Siniya ey'omukaaga.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://whoinafrica.com/person/10 |access-date=2024-04-05 |archive-date=2024-06-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240621114404/https://whoinafrica.com/person/10 |url-status=dead }}</ref> Yafuna diguli ye esooka mu mateeka okuva ku ssettendekero ya [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|Makerere University]] nga era alina diguli eyookubiri mu mateeka okuva ku ssettendekero ya University of Warwick.<ref>{{Cite web |url=https://www.salzburgglobal.org/people?userID=2510&eventID=768 |title=Archive copy |access-date=2022-12-12 |archive-date=2024-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241212110225/https://www.salzburgglobal.org/people?userID=2510&eventID=768 |url-status=dead }}</ref> == Emirimu gye == Matembe yatandika emirimu gye nga munnamateeka eyali avunaanyizibwa ku nsonga z'abaana mu kitongole kya ssaabawolereza wa gavumenti (Department of DPP) mu minisitule y'ensonga z'obwenkanya ne ssemateeka. Oluvannyuma yagenda okusomesa ku ssettendekero ya Makerere University Business School(MUBS) nga mu kaseera kano yali eyitibwa Uganda College of Commerce. Oluvannyuma lw'emyaka etaano, yagenda okukola mu bbanka ya Uganda enkulu.(Central Bank of Uganda,Bank of Uganda).<ref>{{Cite web |url=https://www.salzburgglobal.org/people?userID=2510&eventID=768 |title=Archive copy |access-date=2022-12-12 |archive-date=2024-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241212110225/https://www.salzburgglobal.org/people?userID=2510&eventID=768 |url-status=dead }}</ref> Yali mubaka omukyala owa distulikiti y'e [[Mbarara (disitulikit)|Mbarara]] mu lukiiko lw'eggwanga olukulu okuva mu mwaka gwa 2001 okutuuka mu mwaka gwa 2006. Oluvannyuma yawangulwa Peggy Waako ow'ekibiinakya NRM mu mwaka gwa 2021 mu kulonda omubaka w'abakadde mwe yali ayagala okukiikirira abakadde mu paalamenti ya Uganda eyekkumi n'emu.Elderly MP elections where she was seeking to represent older persons in the 11th Parliament.<ref>https://dailyexpress.co.ug/2021/01/22/miria-matembe-loses-to-nrms-waako-in-elderly-mp-elections/</ref> == Okulwanirira eddembe ly'abakyala. == Miria Matembe abadde wa nkizo nnyo mu kulwanirira eddembe ly'abakyala mu Uganda. Okumala emyaka amakumi abiri (20) okuva ku ntandikwa y'omwaka gwa 1989, yali mukiise mu paalamenti ya Uganda. Yakolako mu gavumenti ya Uganda nga minisita w'obwenkanya n'obuntubulamu okuva mu mwaka gwa 1998 okutuuka mu mwaka gwa 2003, era oluvannyuma lw'okubeera mu kifo ekyo yafuuka omukiise mu paalamenti ya East Africa ng'akiikirira Uganda. Mu 1995, yali mmemba ku kakiiko akaalondebwa okubaga ssemateeka wa Uganda era nga kano ke kaatondawo ssemateeka wa Uganda era nga yali omu ku bakugu okuva mu Uganda ne [[Kenya]] abeekenneenya wamu n'okukola ebbago lya ssemateeka wa Tanzania era ebyazuulibwa ne babyanjulira akakiiko ka Warioba Committee mu mwaka gwa 2015, akaali wansi w'obukulembeze bwa Kituo cha Katiba.<ref>https://tanzaniaelectionswatch.org/2020/09/23/hon-dr-miria-matembe/</ref> Yaliko ssentebe w'omukago ogutaba abakyala n'okulafuubana okulaba nti abakyala bakulaakulana ogwa (Action for Development), ekitongole ekyali kikulemberamu okulaba nti abakyala bafuna eddembe lyabwe, nga yali ku bantu abaatandikawo ekibiina kino.<ref>{{Cite web |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/miria-matembe-speaking-out-loudly-for-justice-and-fairness-1520052 |title=Archive copy |access-date=2022-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221020183938/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/miria-matembe-speaking-out-loudly-for-justice-and-fairness-1520052 |archive-date=2022-10-20 |url-status=dead}}</ref> Mu mwaka gwa 1990, ye yali amyuka ssenkaggale w'ekibiina kya Pan-African Congress ekyali kituula mu [[Kampala]]. Abadde musomesa w'amateeka n'Olungereza ku ssettendekero ya Chartered Institute of Bankers, wamu ne mu Kampala. Munnamateeka omukuukuutivu era omukugu. Matembe era muwandiisi w'emiko egiwerako wamu n'ebitabo okuli:, ''Miria Matembe: Gender, Politics, ne Constitution Making in Uganda'', on women in politics. Mu Gwekkumi gwa 2006, Matembe yakulemberamu omusomo ogwatuumibwa "Abakyala, entalo, emirembe: Ebyobufuzi mu kutondawo emirembe" (Women, War, Peace: Politics in Peacebuilding) ku ssettendekero ya University of San Diego's Joan B. Kroc Institute for Peace & Justice Distinguished Lecture Series.<ref>https://digital.sandiego.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1005&context=lecture_series</ref> Mu mwaka gwa 2011, yayogera ebigambo eby'enkizo mu musomo gw'okujjukira Sarah Ntiro ogw'ekkumi n'ogumu (The 11th Sarah Ntiro Lecture) era n'aweebwa engule ku mukolo ogwali ku wooteri ya Grand Imperial Hotel, mu Kampala -Uganda eri abakyala abakola ng'eky'okulabirako eri abaana abato oba abayambyeko omwana ow'obuwala okusobola okusoma ku mukolo ogwategekebwa ekitongole kya Forum for African Women Educationalists (Fawe) ogwategekebwa, eri abaana abawala abataliiko mwasirizi. Ebiirabo bino byajjira mu mitendera ebiri okwala; "Abakyala abasukkulumye" (Woman of Distinction) engule eyaweebwa omukyala eyali akoze emirimu egy'enkizo okusobola okuyambako omwana owoobuwala okusobola okusoma, n'engule y'omukyala eyali atunuulirwa abaana abawala ng'asinze okuyitimuka olwo abawala abato basobole okumutwala ng'ekyokulabirako.<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/full-woman/awarded-for-helping-the-girl-child-1489530</ref> Matembe yali omu kw'abo abaasiimibwa era ne baweebwa engule olw'okubeera nnamuziga w'okulaba nti omwana owoobuwala agenda ku ssomero eya yeebaza katonda olw'okufuna engule eno. Yategeeza nti obutamanya n'ebbulwa ly'ebikozesebwa ze zimu ku nsonga ezikyalemesezza omwana omuwala okugenda ku ssomero. == Ebitabo by'awandiise == * The Struggle for Freedom and Democracy Betrayed.<ref>https://www.amazon.com/Struggle-Freedom-Democracy-Betrayed-Government-ebook/dp/B084F7PWT6</ref> * Woman in the eyes of God : reclaiming a lost identity.<ref>https://www.worldcat.org/title/woman-in-the-eyes-of-god-reclaiming-a-lost-identity/oclc/501315188</ref> * Miria Matembe: Gender Politics and Constitution Making in Uganda<ref>https://go.gale.com/ps/anonymous?id=GALE%7CA100200393&sid=googleScholar&v=2.1&it=r&linkaccess=abs&issn=02554070&p=AONE&sw=w</ref> == Engule zaawangudde == * Honorary Doctor of Laws (LL.D) from University of Victoria, 2007 == Amaka ge == Mukyala mufumbo era yafumbirwa Nekemia Matembe nga balina abaana bana abalenzi okuli Godwin, Gilbert, Gideon, and Grace. == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> [[Category:Bannabyabufuzi]] [[Category:Bannayuganda abasomesa]] [[Category:Abasomesa]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] gr5ofq2xwpfq0kpbdd0k51oz4lk0q1w Moses Oloya 0 8543 77250 44125 2026-10-23T13:06:45Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77250 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;" |+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Moses Oloya ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebimukwatako ng'omutu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enaku z'omwezi zebaamuzaaliramu | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Nga 22, Ogwekumi mu 1992, ng;alina emyaka 30 |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo gyebaamuzaalira | colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Mu Kampala, Uganda |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Obuwanvu bwe | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | 1.83&nbsp;m (6&nbsp;ft 0&nbsp;in)<ref name="NFT">https://www.national-football-teams.com/player/45177.html</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo ky'azannya ku kissawe | colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Muwuwuttanyi |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebikwata ku ttiimu z'azannyidde |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ttiimu gy'alimumkati | colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enamba y'omujoozi | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | 8 |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ng'asambidde omupiira gw'ekikulu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Emyaka | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |Ttiimu | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Emipiira gy'abasambidde | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Ggoolo z'ateebye |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2010</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Kampala Capital City Authority FC|Kampala Capital City Authority]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2013</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Xuan Thanh Sai Gon F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 36 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (5) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2014–2016</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Becamex Binh Duong F.C.|Becamex Bình Dương]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 52 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (8) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[FC Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodar]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 12 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (1) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2017–2021</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Hà Nội F.C.|Hà Nội]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 78 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (2) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 23 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Kumutendera gw'ensi yonna |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Uganda national football team|Uganda]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 47 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- | colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |Emipiira gy'azannyidde kiraabu mu liigi y'ewaka ne ggoolo z'ateeby, byakunganyizibwa ku saawa 12 ne dakiika 52 nga 26 Ogwokubiri mu 2022 Emipiira gy'akubidde ttiimu y'eggwanga ne ggoolo z'abateebedde, byakungaanyizibwa nga 23 Ogwokusatu mu 2018 |} '''Moses Oloya''' yazaalibwa nga 22 mu Gwekumi mu 1992 nga munayuganda [[:en:Association_football|azannya omupiira]] gwe ogw'ensiimbi [[:en:Midfielder|ng'omuwuwuttanyi]] mu kiraabu y'e Vietnam eya [[:en:Haiphong_FC|Hải Phòng]]. == Obulamu bwe n'ebimukwatako == Oloya muganda wa [[:en:Jimmy_Kidega|Jimmy Kidega]], azannya omupiira gw'ensi mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2016-10-21 |title=FUFA mourns the passing on of Justine Okeny, father of Uganda Cranes player Moses Oloya |url=https://fufa.co.ug/fufa-mourns-the-passing-on-of-justine-okeny-father-of-uganda-cranes-player-moses-oloya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Kiraabu z'azannyidde == Oloya azannye omupiira mu kiraabu za Uganda, Vietnam neRussia okuli; [[:en:Kampala_Capital_City_Authority_FC|Kampala Capital City Authority,]] [[:en:Xuan_Thanh_Sai_Gon_F.C.|Xuan Thanh Sai Gon]], [[:en:Becamex_Binh_Duong_F.C.|Becamex Binh Duong]], [[:en:FC_Kuban_Krasnodar|Kuban]] [[Krasnodar]] ne [[:en:Hanoi_FC|Hanoi FC.]]<ref name="NFT"/><ref>https://www.national-football-teams.com/player/45177.html</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170202001015/http://binhduongfc.org/tien-ve-oloya-moses-gia-nhap-kuban-krasnodar/</ref><ref>http://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html</ref> Yateeka omukono kundagaano eyamuweebwa kiraabu ya Haiphong okubazannyira sizoni ya 2022.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |access-date=2023-07-14 |archive-date=2023-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111853/https://swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |url-status=dead }}</ref> == Ku ttiimu y'eggwanga == Yazannya omupiira gwe ogwasooka ne [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda]] mu 2011,<ref name="NFT" /> nga yalabikako mu mipiira gy'okusunsula abaali bagenda mu kikopo ky'ensi yonna ekitegekebwa FIFA .<ref>https://www.national-football-teams.com/player/45177.html</ref> Yali omu kubaali ku ttiimu ya Uganda eyagenda [[:en:2017_Africa_Cup_of_Nations|mu mpaka ezeetabibwamu amawanga g'okulukalo lwa Afrika mu 2017]].<ref>https://observer.ug/sports/50489-afcon-2017-moses-oloya-boost</ref> === Ebibalo bye ku ttiimu y'eggwanga === {{updated|23 March 2018}}<ref name = "NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |Ttiimu y'eggwanga lya Uganda |- !Omwaka !Emirundi gy'abazannyidde !Ggoolo z'ateebye |- |2011 |8 |0 |- |2012 |11 |0 |- |2013 |4 |0 |- |2014 |10 |0 |- |2015 |2 |0 |- |2016 |8 |0 |- |2017 |4 |0 |- !Total !47 !0 |} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} dsgsc9zsg3d2rwx0ar95a7yclpehvg2 77251 77250 2026-10-23T13:07:59Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77251 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;" |+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Moses Oloya ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebimukwatako ng'omutu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enaku z'omwezi zebaamuzaaliramu | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Nga 22, Ogwekumi mu 1992, ng;alina emyaka 30 |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo gyebaamuzaalira | colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Mu Kampala, Uganda |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Obuwanvu bwe | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | 1.83&nbsp;m (6&nbsp;ft 0&nbsp;in)<ref name="NFT">{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo ky'azannya ku kissawe | colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Muwuwuttanyi |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebikwata ku ttiimu z'azannyidde |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ttiimu gy'alimumkati | colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enamba y'omujoozi | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | 8 |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ng'asambidde omupiira gw'ekikulu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Emyaka | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |Ttiimu | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Emipiira gy'abasambidde | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Ggoolo z'ateebye |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2010</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Kampala Capital City Authority FC|Kampala Capital City Authority]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2013</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Xuan Thanh Sai Gon F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 36 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (5) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2014–2016</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Becamex Binh Duong F.C.|Becamex Bình Dương]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 52 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (8) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[FC Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodar]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 12 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (1) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2017–2021</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Hà Nội F.C.|Hà Nội]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 78 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (2) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 23 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Kumutendera gw'ensi yonna |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Uganda national football team|Uganda]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 47 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- | colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |Emipiira gy'azannyidde kiraabu mu liigi y'ewaka ne ggoolo z'ateeby, byakunganyizibwa ku saawa 12 ne dakiika 52 nga 26 Ogwokubiri mu 2022 Emipiira gy'akubidde ttiimu y'eggwanga ne ggoolo z'abateebedde, byakungaanyizibwa nga 23 Ogwokusatu mu 2018 |} '''Moses Oloya''' yazaalibwa nga 22 mu Gwekumi mu 1992 nga munayuganda [[:en:Association_football|azannya omupiira]] gwe ogw'ensiimbi [[:en:Midfielder|ng'omuwuwuttanyi]] mu kiraabu y'e Vietnam eya [[:en:Haiphong_FC|Hải Phòng]]. == Obulamu bwe n'ebimukwatako == Oloya muganda wa [[:en:Jimmy_Kidega|Jimmy Kidega]], azannya omupiira gw'ensi mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2016-10-21 |title=FUFA mourns the passing on of Justine Okeny, father of Uganda Cranes player Moses Oloya |url=https://fufa.co.ug/fufa-mourns-the-passing-on-of-justine-okeny-father-of-uganda-cranes-player-moses-oloya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Kiraabu z'azannyidde == Oloya azannye omupiira mu kiraabu za Uganda, Vietnam neRussia okuli; [[:en:Kampala_Capital_City_Authority_FC|Kampala Capital City Authority,]] [[:en:Xuan_Thanh_Sai_Gon_F.C.|Xuan Thanh Sai Gon]], [[:en:Becamex_Binh_Duong_F.C.|Becamex Binh Duong]], [[:en:FC_Kuban_Krasnodar|Kuban]] [[Krasnodar]] ne [[:en:Hanoi_FC|Hanoi FC.]]<ref name="NFT"/><ref>https://www.national-football-teams.com/player/45177.html</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170202001015/http://binhduongfc.org/tien-ve-oloya-moses-gia-nhap-kuban-krasnodar/</ref><ref>http://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html</ref> Yateeka omukono kundagaano eyamuweebwa kiraabu ya Haiphong okubazannyira sizoni ya 2022.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |access-date=2023-07-14 |archive-date=2023-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111853/https://swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |url-status=dead }}</ref> == Ku ttiimu y'eggwanga == Yazannya omupiira gwe ogwasooka ne [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda]] mu 2011,<ref name="NFT" /> nga yalabikako mu mipiira gy'okusunsula abaali bagenda mu kikopo ky'ensi yonna ekitegekebwa FIFA .<ref>https://www.national-football-teams.com/player/45177.html</ref> Yali omu kubaali ku ttiimu ya Uganda eyagenda [[:en:2017_Africa_Cup_of_Nations|mu mpaka ezeetabibwamu amawanga g'okulukalo lwa Afrika mu 2017]].<ref>https://observer.ug/sports/50489-afcon-2017-moses-oloya-boost</ref> === Ebibalo bye ku ttiimu y'eggwanga === {{updated|23 March 2018}}<ref name = "NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |Ttiimu y'eggwanga lya Uganda |- !Omwaka !Emirundi gy'abazannyidde !Ggoolo z'ateebye |- |2011 |8 |0 |- |2012 |11 |0 |- |2013 |4 |0 |- |2014 |10 |0 |- |2015 |2 |0 |- |2016 |8 |0 |- |2017 |4 |0 |- !Total !47 !0 |} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} 2ucto8xwn3x9z1tz2g5uh9v7pko4fk0 77252 77251 2026-10-23T13:09:30Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77252 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;" |+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Moses Oloya ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebimukwatako ng'omutu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enaku z'omwezi zebaamuzaaliramu | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Nga 22, Ogwekumi mu 1992, ng;alina emyaka 30 |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo gyebaamuzaalira | colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Mu Kampala, Uganda |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Obuwanvu bwe | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | 1.83&nbsp;m (6&nbsp;ft 0&nbsp;in)<ref name="NFT">{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo ky'azannya ku kissawe | colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Muwuwuttanyi |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebikwata ku ttiimu z'azannyidde |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ttiimu gy'alimumkati | colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enamba y'omujoozi | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | 8 |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ng'asambidde omupiira gw'ekikulu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Emyaka | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |Ttiimu | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Emipiira gy'abasambidde | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Ggoolo z'ateebye |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2010</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Kampala Capital City Authority FC|Kampala Capital City Authority]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2013</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Xuan Thanh Sai Gon F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 36 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (5) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2014–2016</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Becamex Binh Duong F.C.|Becamex Bình Dương]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 52 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (8) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[FC Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodar]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 12 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (1) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2017–2021</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Hà Nội F.C.|Hà Nội]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 78 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (2) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 23 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Kumutendera gw'ensi yonna |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Uganda national football team|Uganda]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 47 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- | colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |Emipiira gy'azannyidde kiraabu mu liigi y'ewaka ne ggoolo z'ateeby, byakunganyizibwa ku saawa 12 ne dakiika 52 nga 26 Ogwokubiri mu 2022 Emipiira gy'akubidde ttiimu y'eggwanga ne ggoolo z'abateebedde, byakungaanyizibwa nga 23 Ogwokusatu mu 2018 |} '''Moses Oloya''' yazaalibwa nga 22 mu Gwekumi mu 1992 nga munayuganda [[:en:Association_football|azannya omupiira]] gwe ogw'ensiimbi [[:en:Midfielder|ng'omuwuwuttanyi]] mu kiraabu y'e Vietnam eya [[:en:Haiphong_FC|Hải Phòng]]. == Obulamu bwe n'ebimukwatako == Oloya muganda wa [[:en:Jimmy_Kidega|Jimmy Kidega]], azannya omupiira gw'ensi mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2016-10-21 |title=FUFA mourns the passing on of Justine Okeny, father of Uganda Cranes player Moses Oloya |url=https://fufa.co.ug/fufa-mourns-the-passing-on-of-justine-okeny-father-of-uganda-cranes-player-moses-oloya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Kiraabu z'azannyidde == Oloya azannye omupiira mu kiraabu za Uganda, Vietnam neRussia okuli; [[:en:Kampala_Capital_City_Authority_FC|Kampala Capital City Authority,]] [[:en:Xuan_Thanh_Sai_Gon_F.C.|Xuan Thanh Sai Gon]], [[:en:Becamex_Binh_Duong_F.C.|Becamex Binh Duong]], [[:en:FC_Kuban_Krasnodar|Kuban]] [[Krasnodar]] ne [[:en:Hanoi_FC|Hanoi FC.]]<ref name="NFT"/><ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170202001015/http://binhduongfc.org/tien-ve-oloya-moses-gia-nhap-kuban-krasnodar/</ref><ref>http://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html</ref> Yateeka omukono kundagaano eyamuweebwa kiraabu ya Haiphong okubazannyira sizoni ya 2022.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |access-date=2023-07-14 |archive-date=2023-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111853/https://swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |url-status=dead }}</ref> == Ku ttiimu y'eggwanga == Yazannya omupiira gwe ogwasooka ne [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda]] mu 2011,<ref name="NFT" /> nga yalabikako mu mipiira gy'okusunsula abaali bagenda mu kikopo ky'ensi yonna ekitegekebwa FIFA .<ref>https://www.national-football-teams.com/player/45177.html</ref> Yali omu kubaali ku ttiimu ya Uganda eyagenda [[:en:2017_Africa_Cup_of_Nations|mu mpaka ezeetabibwamu amawanga g'okulukalo lwa Afrika mu 2017]].<ref>https://observer.ug/sports/50489-afcon-2017-moses-oloya-boost</ref> === Ebibalo bye ku ttiimu y'eggwanga === {{updated|23 March 2018}}<ref name = "NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |Ttiimu y'eggwanga lya Uganda |- !Omwaka !Emirundi gy'abazannyidde !Ggoolo z'ateebye |- |2011 |8 |0 |- |2012 |11 |0 |- |2013 |4 |0 |- |2014 |10 |0 |- |2015 |2 |0 |- |2016 |8 |0 |- |2017 |4 |0 |- !Total !47 !0 |} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} j6vbilwr622b7qiuapu6tb39kaqk3eg 77253 77252 2026-10-23T13:11:56Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77253 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;" |+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Moses Oloya ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebimukwatako ng'omutu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enaku z'omwezi zebaamuzaaliramu | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Nga 22, Ogwekumi mu 1992, ng;alina emyaka 30 |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo gyebaamuzaalira | colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Mu Kampala, Uganda |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Obuwanvu bwe | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | 1.83&nbsp;m (6&nbsp;ft 0&nbsp;in)<ref name="NFT">{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo ky'azannya ku kissawe | colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Muwuwuttanyi |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebikwata ku ttiimu z'azannyidde |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ttiimu gy'alimumkati | colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enamba y'omujoozi | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | 8 |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ng'asambidde omupiira gw'ekikulu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Emyaka | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |Ttiimu | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Emipiira gy'abasambidde | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Ggoolo z'ateebye |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2010</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Kampala Capital City Authority FC|Kampala Capital City Authority]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2013</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Xuan Thanh Sai Gon F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 36 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (5) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2014–2016</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Becamex Binh Duong F.C.|Becamex Bình Dương]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 52 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (8) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[FC Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodar]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 12 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (1) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2017–2021</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Hà Nội F.C.|Hà Nội]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 78 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (2) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 23 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Kumutendera gw'ensi yonna |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Uganda national football team|Uganda]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 47 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- | colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |Emipiira gy'azannyidde kiraabu mu liigi y'ewaka ne ggoolo z'ateeby, byakunganyizibwa ku saawa 12 ne dakiika 52 nga 26 Ogwokubiri mu 2022 Emipiira gy'akubidde ttiimu y'eggwanga ne ggoolo z'abateebedde, byakungaanyizibwa nga 23 Ogwokusatu mu 2018 |} '''Moses Oloya''' yazaalibwa nga 22 mu Gwekumi mu 1992 nga munayuganda [[:en:Association_football|azannya omupiira]] gwe ogw'ensiimbi [[:en:Midfielder|ng'omuwuwuttanyi]] mu kiraabu y'e Vietnam eya [[:en:Haiphong_FC|Hải Phòng]]. == Obulamu bwe n'ebimukwatako == Oloya muganda wa [[:en:Jimmy_Kidega|Jimmy Kidega]], azannya omupiira gw'ensi mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2016-10-21 |title=FUFA mourns the passing on of Justine Okeny, father of Uganda Cranes player Moses Oloya |url=https://fufa.co.ug/fufa-mourns-the-passing-on-of-justine-okeny-father-of-uganda-cranes-player-moses-oloya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Kiraabu z'azannyidde == Oloya azannye omupiira mu kiraabu za Uganda, Vietnam neRussia okuli; [[:en:Kampala_Capital_City_Authority_FC|Kampala Capital City Authority,]] [[:en:Xuan_Thanh_Sai_Gon_F.C.|Xuan Thanh Sai Gon]], [[:en:Becamex_Binh_Duong_F.C.|Becamex Binh Duong]], [[:en:FC_Kuban_Krasnodar|Kuban]] [[Krasnodar]] ne [[:en:Hanoi_FC|Hanoi FC.]]<ref name="NFT"/><ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170202001015/http://binhduongfc.org/tien-ve-oloya-moses-gia-nhap-kuban-krasnodar/</ref><ref>{{Cite news |last=Đá |first=Bóng |date=2016-12-01 |title=Moses Oloya trở lại V-League nhưng khoác áo Hà Nội T&T {{!}} Bóng Đá |url=https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-url=http://web.archive.org/web/20230714111900/https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-date=2023-07-14 |access-date=2026-10-23 |language=vi}}</ref> Yateeka omukono kundagaano eyamuweebwa kiraabu ya Haiphong okubazannyira sizoni ya 2022.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |access-date=2023-07-14 |archive-date=2023-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111853/https://swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |url-status=dead }}</ref> == Ku ttiimu y'eggwanga == Yazannya omupiira gwe ogwasooka ne [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda]] mu 2011,<ref name="NFT" /> nga yalabikako mu mipiira gy'okusunsula abaali bagenda mu kikopo ky'ensi yonna ekitegekebwa FIFA .<ref>https://www.national-football-teams.com/player/45177.html</ref> Yali omu kubaali ku ttiimu ya Uganda eyagenda [[:en:2017_Africa_Cup_of_Nations|mu mpaka ezeetabibwamu amawanga g'okulukalo lwa Afrika mu 2017]].<ref>https://observer.ug/sports/50489-afcon-2017-moses-oloya-boost</ref> === Ebibalo bye ku ttiimu y'eggwanga === {{updated|23 March 2018}}<ref name = "NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |Ttiimu y'eggwanga lya Uganda |- !Omwaka !Emirundi gy'abazannyidde !Ggoolo z'ateebye |- |2011 |8 |0 |- |2012 |11 |0 |- |2013 |4 |0 |- |2014 |10 |0 |- |2015 |2 |0 |- |2016 |8 |0 |- |2017 |4 |0 |- !Total !47 !0 |} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} do8pwmb28hrlytak5aweuaslmjj4qnr 77254 77253 2026-10-23T13:13:43Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77254 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;" |+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Moses Oloya ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebimukwatako ng'omutu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enaku z'omwezi zebaamuzaaliramu | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Nga 22, Ogwekumi mu 1992, ng;alina emyaka 30 |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo gyebaamuzaalira | colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Mu Kampala, Uganda |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Obuwanvu bwe | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | 1.83&nbsp;m (6&nbsp;ft 0&nbsp;in)<ref name="NFT">{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo ky'azannya ku kissawe | colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Muwuwuttanyi |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebikwata ku ttiimu z'azannyidde |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ttiimu gy'alimumkati | colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enamba y'omujoozi | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | 8 |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ng'asambidde omupiira gw'ekikulu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Emyaka | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |Ttiimu | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Emipiira gy'abasambidde | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Ggoolo z'ateebye |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2010</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Kampala Capital City Authority FC|Kampala Capital City Authority]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2013</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Xuan Thanh Sai Gon F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 36 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (5) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2014–2016</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Becamex Binh Duong F.C.|Becamex Bình Dương]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 52 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (8) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[FC Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodar]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 12 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (1) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2017–2021</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Hà Nội F.C.|Hà Nội]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 78 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (2) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 23 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Kumutendera gw'ensi yonna |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Uganda national football team|Uganda]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 47 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- | colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |Emipiira gy'azannyidde kiraabu mu liigi y'ewaka ne ggoolo z'ateeby, byakunganyizibwa ku saawa 12 ne dakiika 52 nga 26 Ogwokubiri mu 2022 Emipiira gy'akubidde ttiimu y'eggwanga ne ggoolo z'abateebedde, byakungaanyizibwa nga 23 Ogwokusatu mu 2018 |} '''Moses Oloya''' yazaalibwa nga 22 mu Gwekumi mu 1992 nga munayuganda [[:en:Association_football|azannya omupiira]] gwe ogw'ensiimbi [[:en:Midfielder|ng'omuwuwuttanyi]] mu kiraabu y'e Vietnam eya [[:en:Haiphong_FC|Hải Phòng]]. == Obulamu bwe n'ebimukwatako == Oloya muganda wa [[:en:Jimmy_Kidega|Jimmy Kidega]], azannya omupiira gw'ensi mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2016-10-21 |title=FUFA mourns the passing on of Justine Okeny, father of Uganda Cranes player Moses Oloya |url=https://fufa.co.ug/fufa-mourns-the-passing-on-of-justine-okeny-father-of-uganda-cranes-player-moses-oloya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Kiraabu z'azannyidde == Oloya azannye omupiira mu kiraabu za Uganda, Vietnam neRussia okuli; [[:en:Kampala_Capital_City_Authority_FC|Kampala Capital City Authority,]] [[:en:Xuan_Thanh_Sai_Gon_F.C.|Xuan Thanh Sai Gon]], [[:en:Becamex_Binh_Duong_F.C.|Becamex Binh Duong]], [[:en:FC_Kuban_Krasnodar|Kuban]] [[Krasnodar]] ne [[:en:Hanoi_FC|Hanoi FC.]]<ref name="NFT"/><ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170202001015/http://binhduongfc.org/tien-ve-oloya-moses-gia-nhap-kuban-krasnodar/</ref><ref>{{Cite news |last=Đá |first=Bóng |date=2016-12-01 |title=Moses Oloya trở lại V-League nhưng khoác áo Hà Nội T&T {{!}} Bóng Đá |url=https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-url=http://web.archive.org/web/20230714111900/https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-date=2023-07-14 |access-date=2026-10-23 |language=vi}}</ref> Yateeka omukono kundagaano eyamuweebwa kiraabu ya Haiphong okubazannyira sizoni ya 2022.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |access-date=2023-07-14 |archive-date=2023-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111853/https://swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |url-status=dead }}</ref> == Ku ttiimu y'eggwanga == Yazannya omupiira gwe ogwasooka ne [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda]] mu 2011,<ref name="NFT" /> nga yalabikako mu mipiira gy'okusunsula abaali bagenda mu kikopo ky'ensi yonna ekitegekebwa FIFA .<ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> Yali omu kubaali ku ttiimu ya Uganda eyagenda [[:en:2017_Africa_Cup_of_Nations|mu mpaka ezeetabibwamu amawanga g'okulukalo lwa Afrika mu 2017]].<ref>https://observer.ug/sports/50489-afcon-2017-moses-oloya-boost</ref> === Ebibalo bye ku ttiimu y'eggwanga === {{updated|23 March 2018}}<ref name = "NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |Ttiimu y'eggwanga lya Uganda |- !Omwaka !Emirundi gy'abazannyidde !Ggoolo z'ateebye |- |2011 |8 |0 |- |2012 |11 |0 |- |2013 |4 |0 |- |2014 |10 |0 |- |2015 |2 |0 |- |2016 |8 |0 |- |2017 |4 |0 |- !Total !47 !0 |} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} jhrc4q26tlwi4ef2kp6q2dko9teb2xx 77255 77254 2026-10-23T13:15:10Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77255 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;" |+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Moses Oloya ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebimukwatako ng'omutu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enaku z'omwezi zebaamuzaaliramu | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Nga 22, Ogwekumi mu 1992, ng;alina emyaka 30 |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo gyebaamuzaalira | colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Mu Kampala, Uganda |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Obuwanvu bwe | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | 1.83&nbsp;m (6&nbsp;ft 0&nbsp;in)<ref name="NFT">{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo ky'azannya ku kissawe | colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Muwuwuttanyi |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebikwata ku ttiimu z'azannyidde |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ttiimu gy'alimumkati | colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enamba y'omujoozi | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | 8 |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ng'asambidde omupiira gw'ekikulu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Emyaka | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |Ttiimu | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Emipiira gy'abasambidde | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Ggoolo z'ateebye |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2010</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Kampala Capital City Authority FC|Kampala Capital City Authority]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2013</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Xuan Thanh Sai Gon F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 36 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (5) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2014–2016</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Becamex Binh Duong F.C.|Becamex Bình Dương]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 52 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (8) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[FC Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodar]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 12 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (1) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2017–2021</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Hà Nội F.C.|Hà Nội]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 78 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (2) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 23 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Kumutendera gw'ensi yonna |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Uganda national football team|Uganda]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 47 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- | colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |Emipiira gy'azannyidde kiraabu mu liigi y'ewaka ne ggoolo z'ateeby, byakunganyizibwa ku saawa 12 ne dakiika 52 nga 26 Ogwokubiri mu 2022 Emipiira gy'akubidde ttiimu y'eggwanga ne ggoolo z'abateebedde, byakungaanyizibwa nga 23 Ogwokusatu mu 2018 |} '''Moses Oloya''' yazaalibwa nga 22 mu Gwekumi mu 1992 nga munayuganda [[:en:Association_football|azannya omupiira]] gwe ogw'ensiimbi [[:en:Midfielder|ng'omuwuwuttanyi]] mu kiraabu y'e Vietnam eya [[:en:Haiphong_FC|Hải Phòng]]. == Obulamu bwe n'ebimukwatako == Oloya muganda wa [[:en:Jimmy_Kidega|Jimmy Kidega]], azannya omupiira gw'ensi mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2016-10-21 |title=FUFA mourns the passing on of Justine Okeny, father of Uganda Cranes player Moses Oloya |url=https://fufa.co.ug/fufa-mourns-the-passing-on-of-justine-okeny-father-of-uganda-cranes-player-moses-oloya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Kiraabu z'azannyidde == Oloya azannye omupiira mu kiraabu za Uganda, Vietnam neRussia okuli; [[:en:Kampala_Capital_City_Authority_FC|Kampala Capital City Authority,]] [[:en:Xuan_Thanh_Sai_Gon_F.C.|Xuan Thanh Sai Gon]], [[:en:Becamex_Binh_Duong_F.C.|Becamex Binh Duong]], [[:en:FC_Kuban_Krasnodar|Kuban]] [[Krasnodar]] ne [[:en:Hanoi_FC|Hanoi FC.]]<ref name="NFT"/><ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170202001015/http://binhduongfc.org/tien-ve-oloya-moses-gia-nhap-kuban-krasnodar/</ref><ref>{{Cite news |last=Đá |first=Bóng |date=2016-12-01 |title=Moses Oloya trở lại V-League nhưng khoác áo Hà Nội T&T {{!}} Bóng Đá |url=https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-url=http://web.archive.org/web/20230714111900/https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-date=2023-07-14 |access-date=2026-10-23 |language=vi}}</ref> Yateeka omukono kundagaano eyamuweebwa kiraabu ya Haiphong okubazannyira sizoni ya 2022.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |access-date=2023-07-14 |archive-date=2023-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111853/https://swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |url-status=dead }}</ref> == Ku ttiimu y'eggwanga == Yazannya omupiira gwe ogwasooka ne [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda]] mu 2011,<ref name="NFT" /> nga yalabikako mu mipiira gy'okusunsula abaali bagenda mu kikopo ky'ensi yonna ekitegekebwa FIFA .<ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> Yali omu kubaali ku ttiimu ya Uganda eyagenda [[:en:2017_Africa_Cup_of_Nations|mu mpaka ezeetabibwamu amawanga g'okulukalo lwa Afrika mu 2017]].<ref>{{Cite web |last=Nsimbe |first=John Vianney |date=2016-12-28 |title=Afcon 2017: Moses Oloya boost |url=https://observer.ug/sports/afcon-2017-moses-oloya-boost/ |access-date=2026-10-23 |website=The Observer Media Ltd |language=en-US}}</ref> === Ebibalo bye ku ttiimu y'eggwanga === {{updated|23 March 2018}}<ref name = "NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |Ttiimu y'eggwanga lya Uganda |- !Omwaka !Emirundi gy'abazannyidde !Ggoolo z'ateebye |- |2011 |8 |0 |- |2012 |11 |0 |- |2013 |4 |0 |- |2014 |10 |0 |- |2015 |2 |0 |- |2016 |8 |0 |- |2017 |4 |0 |- !Total !47 !0 |} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} r57qt561m19s9afbwoc65lv7pp6xiq3 77393 77255 2026-10-24T05:33:20Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77393 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;" |+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Moses Oloya ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebimukwatako ng'omutu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enaku z'omwezi zebaamuzaaliramu | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Nga 22, Ogwekumi mu 1992, ng;alina emyaka 30 |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo gyebaamuzaalira | colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Mu Kampala, Uganda |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Obuwanvu bwe | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | 1.83&nbsp;m (6&nbsp;ft 0&nbsp;in)<ref name="NFT">{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ekifo ky'azannya ku kissawe | colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |Muwuwuttanyi |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ebikwata ku ttiimu z'azannyidde |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Ttiimu gy'alimumkati | colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Enamba y'omujoozi | colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | 8 |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Ng'asambidde omupiira gw'ekikulu |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Emyaka | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |Ttiimu | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Emipiira gy'abasambidde | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |Ggoolo z'ateebye |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2010</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Kampala Capital City Authority FC|Kampala Capital City Authority]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2013</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Xuan Thanh Sai Gon F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 36 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (5) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2014–2016</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Becamex Binh Duong F.C.|Becamex Bình Dương]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 52 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (8) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[FC Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodar]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 12 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (1) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2017–2021</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Hà Nội F.C.|Hà Nội]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 78 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (2) |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Haiphong FC|Hải Phòng]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 23 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- ! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color: #b0c4de; line-height: 1.5em" |Kumutendera gw'ensi yonna |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2011–2017</span> | class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" | [[Uganda national football team|Uganda]] | class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | 47 | class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" | (0) |- | colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |Emipiira gy'azannyidde kiraabu mu liigi y'ewaka ne ggoolo z'ateeby, byakunganyizibwa ku saawa 12 ne dakiika 52 nga 26 Ogwokubiri mu 2022 Emipiira gy'akubidde ttiimu y'eggwanga ne ggoolo z'abateebedde, byakungaanyizibwa nga 23 Ogwokusatu mu 2018 |} '''Moses Oloya''' yazaalibwa nga 22 mu Gwekumi mu 1992 nga munayuganda [[:en:Association_football|azannya omupiira]] gwe ogw'ensiimbi [[:en:Midfielder|ng'omuwuwuttanyi]] mu kiraabu y'e Vietnam eya [[:en:Haiphong_FC|Hải Phòng]]. == Obulamu bwe n'ebimukwatako == Oloya muganda wa [[:en:Jimmy_Kidega|Jimmy Kidega]], azannya omupiira gw'ensi mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2016-10-21 |title=FUFA mourns the passing on of Justine Okeny, father of Uganda Cranes player Moses Oloya |url=https://fufa.co.ug/fufa-mourns-the-passing-on-of-justine-okeny-father-of-uganda-cranes-player-moses-oloya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Kiraabu z'azannyidde == Oloya azannye omupiira mu kiraabu za Uganda, Vietnam neRussia okuli; [[:en:Kampala_Capital_City_Authority_FC|Kampala Capital City Authority,]] [[:en:Xuan_Thanh_Sai_Gon_F.C.|Xuan Thanh Sai Gon]], [[:en:Becamex_Binh_Duong_F.C.|Becamex Binh Duong]], [[:en:FC_Kuban_Krasnodar|Kuban]] [[Krasnodar]] ne [[:en:Hanoi_FC|Hanoi FC.]]<ref name="NFT"/><ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170202001015/http://binhduongfc.org/tien-ve-oloya-moses-gia-nhap-kuban-krasnodar/</ref><ref>{{Cite news |last=Đá |first=Bóng |date=2016-12-01 |title=Moses Oloya trở lại V-League nhưng khoác áo Hà Nội T&T {{!}} Bóng Đá |url=https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111900/https://www.bongda.com.vn/moses-oloya-tro-lai-v-league-nhung-khoac-ao-ha-noi-tt-d370248.html |archive-date=2023-07-14 |access-date=2026-10-23 |language=vi |url-status=live}}</ref> Yateeka omukono kundagaano eyamuweebwa kiraabu ya Haiphong okubazannyira sizoni ya 2022.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |access-date=2023-07-14 |archive-date=2023-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714111853/https://swiftsportsug.com/blog/oloya-joins-mpande-at-hai-phong/ |url-status=dead }}</ref> == Ku ttiimu y'eggwanga == Yazannya omupiira gwe ogwasooka ne [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda]] mu 2011,<ref name="NFT" /> nga yalabikako mu mipiira gy'okusunsula abaali bagenda mu kikopo ky'ensi yonna ekitegekebwa FIFA .<ref>{{Cite web |last=Strack-Zimmermann |first=Benjamin |title=Moses Oloya (Player) |url=https://www.national-football-teams.com/player/45177/Moses_Oloya.html |access-date=2026-10-23 |website=www.national-football-teams.com |language=en}}</ref> Yali omu kubaali ku ttiimu ya Uganda eyagenda [[:en:2017_Africa_Cup_of_Nations|mu mpaka ezeetabibwamu amawanga g'okulukalo lwa Afrika mu 2017]].<ref>{{Cite web |last=Nsimbe |first=John Vianney |date=2016-12-28 |title=Afcon 2017: Moses Oloya boost |url=https://observer.ug/sports/afcon-2017-moses-oloya-boost/ |access-date=2026-10-23 |website=The Observer Media Ltd |language=en-US}}</ref> === Ebibalo bye ku ttiimu y'eggwanga === {{updated|23 March 2018}}<ref name = "NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |Ttiimu y'eggwanga lya Uganda |- !Omwaka !Emirundi gy'abazannyidde !Ggoolo z'ateebye |- |2011 |8 |0 |- |2012 |11 |0 |- |2013 |4 |0 |- |2014 |10 |0 |- |2015 |2 |0 |- |2016 |8 |0 |- |2017 |4 |0 |- !Total !47 !0 |} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} idhgaiq1i1n9n3m65n597tt2cmeyv4d Alengot Oromait 0 9638 77313 70538 2026-10-23T19:10:42Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77313 wikitext text/x-wiki  {{Databox}} '''Proscovia Alengot Oromait''' yazaalibwa mu gwoluberyeberye nga 1 1993 [[Yuganda|Munnayuganda]], muyizi mu Yunivasite era munnabyabufuzi. Yaweereza ng'omubaka wa [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti]] (MP) ow'e Ssaza lya Usuk, mu [[:en:Katakwi_District|Disitulikiti y'e Katakwi]] okuva mu 2011 okutuuka mu 2016. Ng'aweza emyaka 19, ye yali omubaka asinga obuto mu Paalamenti ya Uganda<ref>{{Cite web |date=2021-01-23 |title=MP at 19: Alengot writes history |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/mp-at-19-alengot-writes-history-1525548 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> ne ku Ssemazinga wa Afirika.<ref>https://web.archive.org/web/20140519064810/http://www.newvision.co.ug/news/635260-oromait-is-youngest-mp-in-africa.html</ref> == Ebimukwatako == Yazaalibwa mu Disitulikiti y'e Katakwi nga 1 Ogwoluberyeberye 1993. Kitaawe, Michael Oromait, yaweereza ng'omubaka wa Paalamenti ku kifo kye kimu nga tannafa nga 21 Ogwoluberyeberye 2012.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065027/http://www.newvision.co.ug/news/633217-michael-oromait-mp-katakwi-passes-on.html</ref> == Okusoma kwe == Yamaliriza emisomo gye egya siniya ey'omukaaga ku St. Kalemba Senior Secondary School mu [[Kayunga (disitulikit)|Disitulikiti y'e Kayunga]] mu gwokumunebiri 2011.<ref>http://www.newvision.co.ug/news/635524-alengot-s-victory-excites-teachers-at-former-school.htm</ref> Yaweebwa ekifo mu [[Uganda Christian University]] e [[Mukono (disitulikit)|Mukono]], okutandika mu gwomunaana 2012.<ref>https://www.voanews.com/a/in-uganda-mixed-reactions-to-africas-youngest-mp/1512624.html</ref> == Obumanyirivu mu mirimu == Oluvannyuma lw'okufa kwa Kitaawe, Alengot Oromait yasalawo okuvuganya mu kulonda kwa [[National Resistance Movement]] okudda mu kifo kya kitaawe, eyali aweereza nga talina kibiina. Yawangula empaka z'okusunsulwamu era mu kulonda okw'awamu mu gwomwenda 2012, yaziwangula n'ebitundu 54.2% eby'okulonda. Asuubirwa okukwasaganya okusoma kwe okw'omutendera n'emirimu gye egy'obukiise mu lukiiko lw'eggwanga okumala emyaka esatu egiddako.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065414/http://www.newvision.co.ug/news/650419-mp-alengot-on-forbes-list-of-most-powerful-women.html</ref> == Ebimukwatako eby'omunda == Alengot Oromait ssi mufumbo era ali mu kibiina kya National Resistance Movement, ekibiina ky'eby'obufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda. Akola ku nsonga nga ez'obutonde bw'ensi, [[Eby’Enjigiriza|eby'enjigiriza]], enkola z'ebyobulamu n'ensonga z'ekikula ky'abantu. Omu ku basomesa be ye [[Jessica Alupo]], eyali Minisita ow'ebyenjigiriza era nga mubaka wa Paalamenti (MP) akiikirira abakyala aba Disitulikiti y'e Katakwi.<ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> <ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> == Laba na bino == * [[:en:Yvonne_Khamati|Kabineeti ya Uganda]] * [[:en:Yvonne_Khamati|Yvone Khamati]] * [[Katakwi (disitulikit)|Disitulikiti ya Katakwi]] * [[:en:List_of_members_of_the_ninth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw'abakiise b'olukiiko lw'eggwanga olw'omwenda]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * [http://www.parliament.go.ug Omukutu gwa webusayiti gwa Palamenti ya Uganda] * [http://allafrica.com/stories/201207240126.html Palamenti ya Uganda Ewa ekitiibwa omubaka wa palamenti eyafa Michael Oromait] [[Category:Abantu abakyali abalamu]] [[Category:Abantu abava mu disitulikiti y'e Katakwi]] [[Category:Abamanyi abasomerako ku uganda Christian University]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu buvanjuba bwa Uganda]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu kibiina kya National Resistance Movement]] [[Category:Abantu abava mu kitundu ky'e Teso]] [[Category:Ababaka ba palamenti abakyala]] [[Category:Abateeso]] [[Category:Abantu abazalibwa mu 1993]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] tsikq2vkeszf9jzczqm4cf9x5lkamyq 77314 77313 2026-10-23T19:13:16Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77314 wikitext text/x-wiki  {{Databox}} '''Proscovia Alengot Oromait''' yazaalibwa mu gwoluberyeberye nga 1 1993 [[Yuganda|Munnayuganda]], muyizi mu Yunivasite era munnabyabufuzi. Yaweereza ng'omubaka wa [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti]] (MP) ow'e Ssaza lya Usuk, mu [[:en:Katakwi_District|Disitulikiti y'e Katakwi]] okuva mu 2011 okutuuka mu 2016. Ng'aweza emyaka 19, ye yali omubaka asinga obuto mu Paalamenti ya Uganda<ref>{{Cite web |date=2021-01-23 |title=MP at 19: Alengot writes history |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/mp-at-19-alengot-writes-history-1525548 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> ne ku Ssemazinga wa Afirika.<ref>https://web.archive.org/web/20140519064810/http://www.newvision.co.ug/news/635260-oromait-is-youngest-mp-in-africa.html</ref> == Ebimukwatako == Yazaalibwa mu Disitulikiti y'e Katakwi nga 1 Ogwoluberyeberye 1993. Kitaawe, Michael Oromait, yaweereza ng'omubaka wa Paalamenti ku kifo kye kimu nga tannafa nga 21 Ogwoluberyeberye 2012.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065027/http://www.newvision.co.ug/news/633217-michael-oromait-mp-katakwi-passes-on.html</ref> == Okusoma kwe == Yamaliriza emisomo gye egya siniya ey'omukaaga ku St. Kalemba Senior Secondary School mu [[Kayunga (disitulikit)|Disitulikiti y'e Kayunga]] mu gwokumunebiri 2011.<ref>http://www.newvision.co.ug/news/635524-alengot-s-victory-excites-teachers-at-former-school.htm</ref> Yaweebwa ekifo mu [[Uganda Christian University]] e [[Mukono (disitulikit)|Mukono]], okutandika mu gwomunaana 2012.<ref>{{Cite web |last=Heuler |first=Hilary |date=2012-09-21 |title=In Uganda, Mixed Reactions to Africa’s Youngest MP |url=https://www.voanews.com/a/in-uganda-mixed-reactions-to-africas-youngest-mp/1512624.html |access-date=2026-10-23 |website=Voice of America |language=en}}</ref> == Obumanyirivu mu mirimu == Oluvannyuma lw'okufa kwa Kitaawe, Alengot Oromait yasalawo okuvuganya mu kulonda kwa [[National Resistance Movement]] okudda mu kifo kya kitaawe, eyali aweereza nga talina kibiina. Yawangula empaka z'okusunsulwamu era mu kulonda okw'awamu mu gwomwenda 2012, yaziwangula n'ebitundu 54.2% eby'okulonda. Asuubirwa okukwasaganya okusoma kwe okw'omutendera n'emirimu gye egy'obukiise mu lukiiko lw'eggwanga okumala emyaka esatu egiddako.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065414/http://www.newvision.co.ug/news/650419-mp-alengot-on-forbes-list-of-most-powerful-women.html</ref> == Ebimukwatako eby'omunda == Alengot Oromait ssi mufumbo era ali mu kibiina kya National Resistance Movement, ekibiina ky'eby'obufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda. Akola ku nsonga nga ez'obutonde bw'ensi, [[Eby’Enjigiriza|eby'enjigiriza]], enkola z'ebyobulamu n'ensonga z'ekikula ky'abantu. Omu ku basomesa be ye [[Jessica Alupo]], eyali Minisita ow'ebyenjigiriza era nga mubaka wa Paalamenti (MP) akiikirira abakyala aba Disitulikiti y'e Katakwi.<ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> <ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> == Laba na bino == * [[:en:Yvonne_Khamati|Kabineeti ya Uganda]] * [[:en:Yvonne_Khamati|Yvone Khamati]] * [[Katakwi (disitulikit)|Disitulikiti ya Katakwi]] * [[:en:List_of_members_of_the_ninth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw'abakiise b'olukiiko lw'eggwanga olw'omwenda]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * [http://www.parliament.go.ug Omukutu gwa webusayiti gwa Palamenti ya Uganda] * [http://allafrica.com/stories/201207240126.html Palamenti ya Uganda Ewa ekitiibwa omubaka wa palamenti eyafa Michael Oromait] [[Category:Abantu abakyali abalamu]] [[Category:Abantu abava mu disitulikiti y'e Katakwi]] [[Category:Abamanyi abasomerako ku uganda Christian University]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu buvanjuba bwa Uganda]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu kibiina kya National Resistance Movement]] [[Category:Abantu abava mu kitundu ky'e Teso]] [[Category:Ababaka ba palamenti abakyala]] [[Category:Abateeso]] [[Category:Abantu abazalibwa mu 1993]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] ihi5cff7w7006effr9himvqzhte25em 77316 77314 2026-10-23T19:14:58Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77316 wikitext text/x-wiki  {{Databox}} '''Proscovia Alengot Oromait''' yazaalibwa mu gwoluberyeberye nga 1 1993 [[Yuganda|Munnayuganda]], muyizi mu Yunivasite era munnabyabufuzi. Yaweereza ng'omubaka wa [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti]] (MP) ow'e Ssaza lya Usuk, mu [[:en:Katakwi_District|Disitulikiti y'e Katakwi]] okuva mu 2011 okutuuka mu 2016. Ng'aweza emyaka 19, ye yali omubaka asinga obuto mu Paalamenti ya Uganda<ref>{{Cite web |date=2021-01-23 |title=MP at 19: Alengot writes history |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/mp-at-19-alengot-writes-history-1525548 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> ne ku Ssemazinga wa Afirika.<ref>https://web.archive.org/web/20140519064810/http://www.newvision.co.ug/news/635260-oromait-is-youngest-mp-in-africa.html</ref> == Ebimukwatako == Yazaalibwa mu Disitulikiti y'e Katakwi nga 1 Ogwoluberyeberye 1993. Kitaawe, Michael Oromait, yaweereza ng'omubaka wa Paalamenti ku kifo kye kimu nga tannafa nga 21 Ogwoluberyeberye 2012.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065027/http://www.newvision.co.ug/news/633217-michael-oromait-mp-katakwi-passes-on.html</ref> == Okusoma kwe == Yamaliriza emisomo gye egya siniya ey'omukaaga ku St. Kalemba Senior Secondary School mu [[Kayunga (disitulikit)|Disitulikiti y'e Kayunga]] mu gwokumunebiri 2011.<ref>http://www.newvision.co.ug/news/635524-alengot-s-victory-excites-teachers-at-former-school.htm</ref> Yaweebwa ekifo mu [[Uganda Christian University]] e [[Mukono (disitulikit)|Mukono]], okutandika mu gwomunaana 2012.<ref>{{Cite web |last=Heuler |first=Hilary |date=2012-09-21 |title=In Uganda, Mixed Reactions to Africa’s Youngest MP |url=https://www.voanews.com/a/in-uganda-mixed-reactions-to-africas-youngest-mp/1512624.html |access-date=2026-10-23 |website=Voice of America |language=en}}</ref> == Obumanyirivu mu mirimu == Oluvannyuma lw'okufa kwa Kitaawe, Alengot Oromait yasalawo okuvuganya mu kulonda kwa [[National Resistance Movement]] okudda mu kifo kya kitaawe, eyali aweereza nga talina kibiina. Yawangula empaka z'okusunsulwamu era mu kulonda okw'awamu mu gwomwenda 2012, yaziwangula n'ebitundu 54.2% eby'okulonda. Asuubirwa okukwasaganya okusoma kwe okw'omutendera n'emirimu gye egy'obukiise mu lukiiko lw'eggwanga okumala emyaka esatu egiddako.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065414/http://www.newvision.co.ug/news/650419-mp-alengot-on-forbes-list-of-most-powerful-women.html</ref> == Ebimukwatako eby'omunda == Alengot Oromait ssi mufumbo era ali mu kibiina kya National Resistance Movement, ekibiina ky'eby'obufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda. Akola ku nsonga nga ez'obutonde bw'ensi, [[Eby’Enjigiriza|eby'enjigiriza]], enkola z'ebyobulamu n'ensonga z'ekikula ky'abantu. Omu ku basomesa be ye [[Jessica Alupo]], eyali Minisita ow'ebyenjigiriza era nga mubaka wa Paalamenti (MP) akiikirira abakyala aba Disitulikiti y'e Katakwi.<ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> <ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> == Laba na bino == * [[:en:Yvonne_Khamati|Kabineeti ya Uganda]] * [[:en:Yvonne_Khamati|Yvone Khamati]] * [[Katakwi (disitulikit)|Disitulikiti ya Katakwi]] * [[:en:List_of_members_of_the_ninth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw'abakiise b'olukiiko lw'eggwanga olw'omwenda]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * Omukutu gwa webusayiti gwa Palamenti ya Uganda * [http://allafrica.com/stories/201207240126.html Palamenti ya Uganda Ewa ekitiibwa omubaka wa palamenti eyafa Michael Oromait] [[Category:Abantu abakyali abalamu]] [[Category:Abantu abava mu disitulikiti y'e Katakwi]] [[Category:Abamanyi abasomerako ku uganda Christian University]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu buvanjuba bwa Uganda]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu kibiina kya National Resistance Movement]] [[Category:Abantu abava mu kitundu ky'e Teso]] [[Category:Ababaka ba palamenti abakyala]] [[Category:Abateeso]] [[Category:Abantu abazalibwa mu 1993]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] jgz7vmnqw0k3yucpawo72um411mxg3o 77318 77316 2026-10-23T19:16:22Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77318 wikitext text/x-wiki  {{Databox}} '''Proscovia Alengot Oromait''' yazaalibwa mu gwoluberyeberye nga 1 1993 [[Yuganda|Munnayuganda]], muyizi mu Yunivasite era munnabyabufuzi. Yaweereza ng'omubaka wa [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti]] (MP) ow'e Ssaza lya Usuk, mu [[:en:Katakwi_District|Disitulikiti y'e Katakwi]] okuva mu 2011 okutuuka mu 2016. Ng'aweza emyaka 19, ye yali omubaka asinga obuto mu Paalamenti ya Uganda<ref>{{Cite web |date=2021-01-23 |title=MP at 19: Alengot writes history |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/mp-at-19-alengot-writes-history-1525548 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> ne ku Ssemazinga wa Afirika.<ref>https://web.archive.org/web/20140519064810/http://www.newvision.co.ug/news/635260-oromait-is-youngest-mp-in-africa.html</ref> == Ebimukwatako == Yazaalibwa mu Disitulikiti y'e Katakwi nga 1 Ogwoluberyeberye 1993. Kitaawe, Michael Oromait, yaweereza ng'omubaka wa Paalamenti ku kifo kye kimu nga tannafa nga 21 Ogwoluberyeberye 2012.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065027/http://www.newvision.co.ug/news/633217-michael-oromait-mp-katakwi-passes-on.html</ref> == Okusoma kwe == Yamaliriza emisomo gye egya siniya ey'omukaaga ku St. Kalemba Senior Secondary School mu [[Kayunga (disitulikit)|Disitulikiti y'e Kayunga]] mu gwokumunebiri 2011.<ref>http://www.newvision.co.ug/news/635524-alengot-s-victory-excites-teachers-at-former-school.htm</ref> Yaweebwa ekifo mu [[Uganda Christian University]] e [[Mukono (disitulikit)|Mukono]], okutandika mu gwomunaana 2012.<ref>{{Cite web |last=Heuler |first=Hilary |date=2012-09-21 |title=In Uganda, Mixed Reactions to Africa’s Youngest MP |url=https://www.voanews.com/a/in-uganda-mixed-reactions-to-africas-youngest-mp/1512624.html |access-date=2026-10-23 |website=Voice of America |language=en}}</ref> == Obumanyirivu mu mirimu == Oluvannyuma lw'okufa kwa Kitaawe, Alengot Oromait yasalawo okuvuganya mu kulonda kwa [[National Resistance Movement]] okudda mu kifo kya kitaawe, eyali aweereza nga talina kibiina. Yawangula empaka z'okusunsulwamu era mu kulonda okw'awamu mu gwomwenda 2012, yaziwangula n'ebitundu 54.2% eby'okulonda. Asuubirwa okukwasaganya okusoma kwe okw'omutendera n'emirimu gye egy'obukiise mu lukiiko lw'eggwanga okumala emyaka esatu egiddako.<ref>https://web.archive.org/web/20140519065414/http://www.newvision.co.ug/news/650419-mp-alengot-on-forbes-list-of-most-powerful-women.html</ref> == Ebimukwatako eby'omunda == Alengot Oromait ssi mufumbo era ali mu kibiina kya National Resistance Movement, ekibiina ky'eby'obufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda. Akola ku nsonga nga ez'obutonde bw'ensi, [[Eby’Enjigiriza|eby'enjigiriza]], enkola z'ebyobulamu n'ensonga z'ekikula ky'abantu. Omu ku basomesa be ye [[Jessica Alupo]], eyali Minisita ow'ebyenjigiriza era nga mubaka wa Paalamenti (MP) akiikirira abakyala aba Disitulikiti y'e Katakwi.<ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> <ref>{{cite web |last1=Wandera |first1=Dennis |last2=Namusimni |first2=Esther |date=2 October 2012 |title=Alengot, 19 Year Old MP Joins UCU |url=http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519074125/http://www.ucu.ac.ug/thestandard/news/1858-alengot-19-year-old-mp-joins-ucu.html |archivedate=19 May 2014 |accessdate=18 May 2014 |publisher=[[Uganda Christian University|The Standard]] (Uganda Christian University)}}</ref> == Laba na bino == * [[:en:Yvonne_Khamati|Kabineeti ya Uganda]] * [[:en:Yvonne_Khamati|Yvone Khamati]] * [[Katakwi (disitulikit)|Disitulikiti ya Katakwi]] * [[:en:List_of_members_of_the_ninth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw'abakiise b'olukiiko lw'eggwanga olw'omwenda]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * Omukutu gwa webusayiti gwa Palamenti ya Uganda * Palamenti ya Uganda Ewa ekitiibwa omubaka wa palamenti eyafa Michael Oromait [[Category:Abantu abakyali abalamu]] [[Category:Abantu abava mu disitulikiti y'e Katakwi]] [[Category:Abamanyi abasomerako ku uganda Christian University]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu buvanjuba bwa Uganda]] [[Category:Bannabyabufuzi okuva mu kibiina kya National Resistance Movement]] [[Category:Abantu abava mu kitundu ky'e Teso]] [[Category:Ababaka ba palamenti abakyala]] [[Category:Abateeso]] [[Category:Abantu abazalibwa mu 1993]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] 1fzk1d9qyugxt688c2uokvyfba3c9us Daisy Nakaziro 0 9657 77315 54970 2026-10-23T19:14:29Z Brenda Namulinda 9846 77315 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Daisy Nakaziro''' (yazaalibwa nga 22 Ogwomwenda 1997) Munnayuganda [[:en:Association_football|musambi w'amupiira]] ng'azanya nga [[:en:Goalkeeper_(association_football)|omukwasi wa goolo]] mu liigi y'abakyala ey'ababinwera eya [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] mu tiimu ya [[:en:Uganda_Martyrs_WFC|Uganda Martyrs WFC]] ne ku [[:en:Uganda_women's_national_football_team|Ttimu y'eggwanga ey'abakyala]]. == Emirimu gye mu Kilaabu == Nakaziro azanyidde kilaabu ya [[:en:Lady_Doves_FC|Lady Doves]] mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2022-01-25 |title=FUFA: Federation of Uganda Football Associations Coach Lutalo names Crested Cranes provisional squad ahead of AWCON Qualifiers against Kenya |url=https://fufa.co.ug/coach-lutalo-names-crested-cranes-provisional-squad-ahead-of-awcon-qualifiers-against-kenya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Emirimu gye egy'ebulaaya == Nakaziro yawanika Uganda mu mpaka za [[:en:2021_COSAFA_Women's_Championship|2021 COSAFA Women's Championship]]. == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * Daisy Nakaziro ku mukutu gwa Facebook {{Uganda squad 2022 Africa Women Cup of Nations}} {{DEFAULTSORT:Nakaziro, Daisy}} gpqltte74ghb0b5gl6stfg8tslfw0z6 77317 77315 2026-10-23T19:15:46Z Brenda Namulinda 9846 77317 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Daisy Nakaziro''' (yazaalibwa nga 22 Ogwomwenda 1997) Munnayuganda [[:en:Association_football|musambi w'amupiira]] ng'azanya nga [[:en:Goalkeeper_(association_football)|omukwasi wa goolo]] mu liigi y'abakyala ey'ababinwera eya [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] mu tiimu ya [[:en:Uganda_Martyrs_WFC|Uganda Martyrs WFC]] ne ku [[:en:Uganda_women's_national_football_team|Ttimu y'eggwanga ey'abakyala]].<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2022-01-25 |title=FUFA: Federation of Uganda Football Associations Coach Lutalo names Crested Cranes provisional squad ahead of AWCON Qualifiers against Kenya |url=https://fufa.co.ug/coach-lutalo-names-crested-cranes-provisional-squad-ahead-of-awcon-qualifiers-against-kenya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Emirimu gye mu Kilaabu == Nakaziro azanyidde kilaabu ya [[:en:Lady_Doves_FC|Lady Doves]] mu Uganda.<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2022-01-25 |title=FUFA: Federation of Uganda Football Associations Coach Lutalo names Crested Cranes provisional squad ahead of AWCON Qualifiers against Kenya |url=https://fufa.co.ug/coach-lutalo-names-crested-cranes-provisional-squad-ahead-of-awcon-qualifiers-against-kenya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Emirimu gye egy'ebulaaya == Nakaziro yawanika Uganda mu mpaka za [[:en:2021_COSAFA_Women's_Championship|2021 COSAFA Women's Championship]]. == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * Daisy Nakaziro ku mukutu gwa Facebook {{Uganda squad 2022 Africa Women Cup of Nations}} {{DEFAULTSORT:Nakaziro, Daisy}} l3rxysujxsyxqwy6l9q00d2xkat2o27 77319 77317 2026-10-23T19:16:33Z Brenda Namulinda 9846 77319 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Daisy Nakaziro''' (yazaalibwa nga 22 Ogwomwenda 1997) Munnayuganda [[:en:Association_football|musambi w'amupiira]] ng'azanya nga [[:en:Goalkeeper_(association_football)|omukwasi wa goolo]] mu liigi y'abakyala ey'ababinwera eya [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] mu tiimu ya [[:en:Uganda_Martyrs_WFC|Uganda Martyrs WFC]] ne ku [[:en:Uganda_women's_national_football_team|Ttimu y'eggwanga ey'abakyala]].<ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2022-01-25 |title=FUFA: Federation of Uganda Football Associations Coach Lutalo names Crested Cranes provisional squad ahead of AWCON Qualifiers against Kenya |url=https://fufa.co.ug/coach-lutalo-names-crested-cranes-provisional-squad-ahead-of-awcon-qualifiers-against-kenya/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Emirimu gye mu Kilaabu == Nakaziro azanyidde kilaabu ya [[:en:Lady_Doves_FC|Lady Doves]] mu Uganda.<ref>{{Cite web |title=Daisy Nakaziro - Soccer Stats, Profile & Career Info {{!}} Global Sports Archive |url=https://globalsportsarchive.com/en/soccer/athlete/daisy-nakaziro/518149 |access-date=2026-10-23 |website=GSA Website |language=en}}</ref> == Emirimu gye egy'ebulaaya == Nakaziro yawanika Uganda mu mpaka za [[:en:2021_COSAFA_Women's_Championship|2021 COSAFA Women's Championship]]. == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * Daisy Nakaziro ku mukutu gwa Facebook {{Uganda squad 2022 Africa Women Cup of Nations}} {{DEFAULTSORT:Nakaziro, Daisy}} 34nh57matbrzyn9ieg6hy59e5bey74z Doris Akol 0 9683 77343 70601 2026-10-23T19:45:37Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77343 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] '''Doris Akol''' Munnayuganda, [[:en:Lawyer|Munnamateeka]] era [[:en:Administrator_(business)|mukulu w'essomero]].<ref>{{Cite web |date=2020-03-29 |title=EXCLUSIVE! Museveni earmarks Akol for position of Judge |url=https://pmldaily.com/news/2020/03/exclusive-museveni-earmarks-akol-for-position-of-judge.html |access-date=2026-10-23 |website=PML Daily |language=en-US}}</ref> Mu Gwekkuminebiri 2021, yalondebwa ng'omuwabuzi mu [[:en:International_Monetary_Fund|International Monetary Fund]], mu [[:en:Washington,_DC|Washington, DC]], Amerika.<ref>''Sam Wasswa (21 December 2021).''</ref><ref>''Samuel Muhimba (21 December 2021).''</ref> Ng'ebyo tebinnabaawo, yali akolagana n'aba offiisi ya [[:en:Dentons|Dentons]]' mu Kampala.<ref>''Kyamutetera, Muhereza (2020-07-10).''</ref><ref>''Ategeka, Johnson (2020-07-10).''</ref> Yaliko [[:en:Director-general|Omukulembeze]] w'ekitongole ekiwooza ky'emisolo ekya [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] (URA).<ref>''independent, The (2019-11-01).''</ref><ref>''Businge, Julius (2020-01-27).''</ref><ref>''Independent, The (2020-01-14).''</ref><ref>https://www.monitor.co.ug/News/National/URA-wants-to-shift-tax-data-decries-increased-evasion-OTT/688334-5417762-31rrdbz/index.html</ref> Yalondebwa mu kifo ekyo [[:en:Maria_Kiwanuka|Maria Kiwanuka]], eyali [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisita ow'ebyensimbi, okuteekateeka n'ebyenkulakulana]], Ku Bbalaza nga, 27 Ogwekkumi 2014.<ref>''Daily Monitor (27 October 2014).''</ref> Yadda mu bigere bya [[:en:Allen_Kagina|Allen Kagina]], eyali yawummula oluvannyuma lw'ebisanja bibi eby'emyaka etaano eby'omuddiringaana mu URA.<ref>''Yasiin Mugerwa and Ismail Musa Ladu (24 July 2014).''</ref> == Emisomo gye == Doris Akol yasomera ku Nakasero Primary School. Mu misomo gye egya O-Levo, yasomera ku [[:en:Mount_Saint_Mary's_College_Namagunga|Mount Saint Mary's College Namagunga]]. Oluvanyuma yegatta ku [[:en:Nabisunsa_Girls_Secondary_School|Nabisunsa Girls Secondary School]], mu misomo gye egya A-Levo. Alina Diguli mu mateeka eya [[:en:Bachelor_of_Laws|Bachelor of Laws]] (LLB), gye yafuna mu 1993, okuva mu [[:en:Makerere_University|Yunivasite y'e Makerere]], [[:en:Public_university|Yunivasite ya Gavumenti]] esinga obukulu n'obugazi mu Uganda. Era yayongerako Dipuloma mu mateeka eya postgraduate [[:en:Law_practice|Diploma in Law Practice]] (Dip.Law.Pract.), gyeyafuna okuva ku ssomero ly'amateeka erya [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Centre]], mu Kampala. Dipuloma ye eya [[:en:Finance|Diploma in Financial Management]] (Dip.Fin.Mngmt.), yafunibwa okuva mu ttendekero lya [[:en:Uganda_Management_Institute|Uganda Management Institute]]. Alina Diguli ey'okusatu mu mateeka eya degree of [[:en:Master_of_Laws|Master of Laws]] (LLM), gye yafuna okuva mu Yunivasite y' Makerere. Diguli ye y'okusatu endala yagiifunira mu Yunivasite ya [[:en:McGill_University|McGill University]] mu Canada mu 2001. Mmemba w'abakulira ettendekero lya [[:en:Institute_of_Chartered_Secretaries_and_Administrators|Institute of Chartered Secretaries and Administrators]] (ICSA).<ref>''Vision Reporter (27 October 2014).''</ref> == Emirimu gye == Oluvanyuma lw'okutikkirwa okuva mu ssomero ly'a mateeka erya Law Development Centre mu 1994, yamala omwaka gumu mu offiisi za [[:en:PricewaterhouseCoopers|PricewaterhouseCoopers]], ez'omu [[:en:Kampala|Kampala]]. Mu 1995, yegatta ku kitongole kya URA, nga munnamateeka waabwe. Okuva mu 2012 okutuuka mu 2014, Doris Akol yali Kaminsona w'ebyamateeka n'ensonga ezikwasaganya ekitongole kya Uganda Revenue Authority. Mu kifo ekyo, era yakolako munamateeka wa Kampuni. Mu Gwekkumi 2014, yalondebwa okukulembera ekitongole kya URA.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Kampala</ref> Ofiisi eno yagifuna nga 30 Ogwekkumi 2014.<ref>''Ismail Musa Ladu (31 October 2014).''</ref> Nga 29 Ogwokusatu 2020, Akol yagibwako obuvunanyizibwa buno era John Musinguzi Rujoki ye yadda mu kifo kye.<ref>''SoftPower (29 March 2020).''</ref><ref>https://www.monitor.co.ug/Magazines/Full-Woman/Doris-Akol-legacy-commissioner-general-URA-Musinguzi-Rujoki/689842-5520100-57unt2z/index.html</ref><ref>''Javira Ssebwami (2 April 2020).''</ref><ref>''Henry Sekanjako (29 March 2020).''</ref> == Awaadi ze yafuna == Mu Gwomwenda 2018, Doris Akol yafuna awaadi ya ''African Women in Leadership'' Award, okuva mu kitongole ky'abakyala ekya the African Virtuous Women Awards Organisation, ku mukolo ogwategekebwa ku Women Development Centre, Abuja, ekibuga ekikulu ekya Nigeria, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze obulungi.<ref name="7R">''Asiimwe, Brian (6 September 2018).''</ref><ref name="8R">''Manishimwe, Wilson (3 September 2018).''</ref> Mu Gwokusatu March 2018, Akol yawangula awaadi ya ''2018 Person of the Year Public Excellence Award'', okuva eri aba katabo ka African Leadership Magazine, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze n'okuwaayo mu kwongera ku by'enkulakulana. == Laba na bino == * [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] * [[:en:Economy_of_Uganda|Eby'enfuna bya Uganda]] * [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisitule y'ebyensimbi, enteeketeka n'enkulakulana (Uganda)]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * [https://www.imf.org/en/Home/ Omukutu gwa Webusayiti ogwa International Monetary Fund (IMF)] 9h0h2hsnxhvts0hvkqvmjztmnn4npgl 77344 77343 2026-10-23T19:46:12Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77344 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] '''Doris Akol''' Munnayuganda, [[:en:Lawyer|Munnamateeka]] era [[:en:Administrator_(business)|mukulu w'essomero]].<ref>{{Cite web |date=2020-03-29 |title=EXCLUSIVE! Museveni earmarks Akol for position of Judge |url=https://pmldaily.com/news/2020/03/exclusive-museveni-earmarks-akol-for-position-of-judge.html |access-date=2026-10-23 |website=PML Daily |language=en-US}}</ref> Mu Gwekkuminebiri 2021, yalondebwa ng'omuwabuzi mu [[:en:International_Monetary_Fund|International Monetary Fund]], mu [[:en:Washington,_DC|Washington, DC]], Amerika.<ref>''Sam Wasswa (21 December 2021).''</ref><ref>''Samuel Muhimba (21 December 2021).''</ref> Ng'ebyo tebinnabaawo, yali akolagana n'aba offiisi ya [[:en:Dentons|Dentons]]' mu Kampala.<ref>''Kyamutetera, Muhereza (2020-07-10).''</ref><ref>''Ategeka, Johnson (2020-07-10).''</ref> Yaliko [[:en:Director-general|Omukulembeze]] w'ekitongole ekiwooza ky'emisolo ekya [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] (URA).<ref>''independent, The (2019-11-01).''</ref><ref>''Businge, Julius (2020-01-27).''</ref><ref>''Independent, The (2020-01-14).''</ref><ref>{{Cite web |date=2020-07-19 |title=URA wants to shift tax to data, decries increased evasion of OTT |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/ura-wants-to-shift-tax-to-data-decries-increased-evasion-of-ott-1869616 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa mu kifo ekyo [[:en:Maria_Kiwanuka|Maria Kiwanuka]], eyali [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisita ow'ebyensimbi, okuteekateeka n'ebyenkulakulana]], Ku Bbalaza nga, 27 Ogwekkumi 2014.<ref>''Daily Monitor (27 October 2014).''</ref> Yadda mu bigere bya [[:en:Allen_Kagina|Allen Kagina]], eyali yawummula oluvannyuma lw'ebisanja bibi eby'emyaka etaano eby'omuddiringaana mu URA.<ref>''Yasiin Mugerwa and Ismail Musa Ladu (24 July 2014).''</ref> == Emisomo gye == Doris Akol yasomera ku Nakasero Primary School. Mu misomo gye egya O-Levo, yasomera ku [[:en:Mount_Saint_Mary's_College_Namagunga|Mount Saint Mary's College Namagunga]]. Oluvanyuma yegatta ku [[:en:Nabisunsa_Girls_Secondary_School|Nabisunsa Girls Secondary School]], mu misomo gye egya A-Levo. Alina Diguli mu mateeka eya [[:en:Bachelor_of_Laws|Bachelor of Laws]] (LLB), gye yafuna mu 1993, okuva mu [[:en:Makerere_University|Yunivasite y'e Makerere]], [[:en:Public_university|Yunivasite ya Gavumenti]] esinga obukulu n'obugazi mu Uganda. Era yayongerako Dipuloma mu mateeka eya postgraduate [[:en:Law_practice|Diploma in Law Practice]] (Dip.Law.Pract.), gyeyafuna okuva ku ssomero ly'amateeka erya [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Centre]], mu Kampala. Dipuloma ye eya [[:en:Finance|Diploma in Financial Management]] (Dip.Fin.Mngmt.), yafunibwa okuva mu ttendekero lya [[:en:Uganda_Management_Institute|Uganda Management Institute]]. Alina Diguli ey'okusatu mu mateeka eya degree of [[:en:Master_of_Laws|Master of Laws]] (LLM), gye yafuna okuva mu Yunivasite y' Makerere. Diguli ye y'okusatu endala yagiifunira mu Yunivasite ya [[:en:McGill_University|McGill University]] mu Canada mu 2001. Mmemba w'abakulira ettendekero lya [[:en:Institute_of_Chartered_Secretaries_and_Administrators|Institute of Chartered Secretaries and Administrators]] (ICSA).<ref>''Vision Reporter (27 October 2014).''</ref> == Emirimu gye == Oluvanyuma lw'okutikkirwa okuva mu ssomero ly'a mateeka erya Law Development Centre mu 1994, yamala omwaka gumu mu offiisi za [[:en:PricewaterhouseCoopers|PricewaterhouseCoopers]], ez'omu [[:en:Kampala|Kampala]]. Mu 1995, yegatta ku kitongole kya URA, nga munnamateeka waabwe. Okuva mu 2012 okutuuka mu 2014, Doris Akol yali Kaminsona w'ebyamateeka n'ensonga ezikwasaganya ekitongole kya Uganda Revenue Authority. Mu kifo ekyo, era yakolako munamateeka wa Kampuni. Mu Gwekkumi 2014, yalondebwa okukulembera ekitongole kya URA.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Kampala</ref> Ofiisi eno yagifuna nga 30 Ogwekkumi 2014.<ref>''Ismail Musa Ladu (31 October 2014).''</ref> Nga 29 Ogwokusatu 2020, Akol yagibwako obuvunanyizibwa buno era John Musinguzi Rujoki ye yadda mu kifo kye.<ref>''SoftPower (29 March 2020).''</ref><ref>https://www.monitor.co.ug/Magazines/Full-Woman/Doris-Akol-legacy-commissioner-general-URA-Musinguzi-Rujoki/689842-5520100-57unt2z/index.html</ref><ref>''Javira Ssebwami (2 April 2020).''</ref><ref>''Henry Sekanjako (29 March 2020).''</ref> == Awaadi ze yafuna == Mu Gwomwenda 2018, Doris Akol yafuna awaadi ya ''African Women in Leadership'' Award, okuva mu kitongole ky'abakyala ekya the African Virtuous Women Awards Organisation, ku mukolo ogwategekebwa ku Women Development Centre, Abuja, ekibuga ekikulu ekya Nigeria, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze obulungi.<ref name="7R">''Asiimwe, Brian (6 September 2018).''</ref><ref name="8R">''Manishimwe, Wilson (3 September 2018).''</ref> Mu Gwokusatu March 2018, Akol yawangula awaadi ya ''2018 Person of the Year Public Excellence Award'', okuva eri aba katabo ka African Leadership Magazine, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze n'okuwaayo mu kwongera ku by'enkulakulana. == Laba na bino == * [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] * [[:en:Economy_of_Uganda|Eby'enfuna bya Uganda]] * [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisitule y'ebyensimbi, enteeketeka n'enkulakulana (Uganda)]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * [https://www.imf.org/en/Home/ Omukutu gwa Webusayiti ogwa International Monetary Fund (IMF)] 7a1sr0opi2t3frbs7k2vpqy5l2fnwlf 77345 77344 2026-10-23T19:46:48Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77345 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] '''Doris Akol''' Munnayuganda, [[:en:Lawyer|Munnamateeka]] era [[:en:Administrator_(business)|mukulu w'essomero]].<ref>{{Cite web |date=2020-03-29 |title=EXCLUSIVE! Museveni earmarks Akol for position of Judge |url=https://pmldaily.com/news/2020/03/exclusive-museveni-earmarks-akol-for-position-of-judge.html |access-date=2026-10-23 |website=PML Daily |language=en-US}}</ref> Mu Gwekkuminebiri 2021, yalondebwa ng'omuwabuzi mu [[:en:International_Monetary_Fund|International Monetary Fund]], mu [[:en:Washington,_DC|Washington, DC]], Amerika.<ref>''Sam Wasswa (21 December 2021).''</ref><ref>''Samuel Muhimba (21 December 2021).''</ref> Ng'ebyo tebinnabaawo, yali akolagana n'aba offiisi ya [[:en:Dentons|Dentons]]' mu Kampala.<ref>''Kyamutetera, Muhereza (2020-07-10).''</ref><ref>''Ategeka, Johnson (2020-07-10).''</ref> Yaliko [[:en:Director-general|Omukulembeze]] w'ekitongole ekiwooza ky'emisolo ekya [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] (URA).<ref>''independent, The (2019-11-01).''</ref><ref>''Businge, Julius (2020-01-27).''</ref><ref>''Independent, The (2020-01-14).''</ref><ref>{{Cite web |date=2020-07-19 |title=URA wants to shift tax to data, decries increased evasion of OTT |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/ura-wants-to-shift-tax-to-data-decries-increased-evasion-of-ott-1869616 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa mu kifo ekyo [[:en:Maria_Kiwanuka|Maria Kiwanuka]], eyali [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisita ow'ebyensimbi, okuteekateeka n'ebyenkulakulana]], Ku Bbalaza nga, 27 Ogwekkumi 2014.<ref>''Daily Monitor (27 October 2014).''</ref> Yadda mu bigere bya [[:en:Allen_Kagina|Allen Kagina]], eyali yawummula oluvannyuma lw'ebisanja bibi eby'emyaka etaano eby'omuddiringaana mu URA.<ref>''Yasiin Mugerwa and Ismail Musa Ladu (24 July 2014).''</ref> == Emisomo gye == Doris Akol yasomera ku Nakasero Primary School. Mu misomo gye egya O-Levo, yasomera ku [[:en:Mount_Saint_Mary's_College_Namagunga|Mount Saint Mary's College Namagunga]]. Oluvanyuma yegatta ku [[:en:Nabisunsa_Girls_Secondary_School|Nabisunsa Girls Secondary School]], mu misomo gye egya A-Levo. Alina Diguli mu mateeka eya [[:en:Bachelor_of_Laws|Bachelor of Laws]] (LLB), gye yafuna mu 1993, okuva mu [[:en:Makerere_University|Yunivasite y'e Makerere]], [[:en:Public_university|Yunivasite ya Gavumenti]] esinga obukulu n'obugazi mu Uganda. Era yayongerako Dipuloma mu mateeka eya postgraduate [[:en:Law_practice|Diploma in Law Practice]] (Dip.Law.Pract.), gyeyafuna okuva ku ssomero ly'amateeka erya [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Centre]], mu Kampala. Dipuloma ye eya [[:en:Finance|Diploma in Financial Management]] (Dip.Fin.Mngmt.), yafunibwa okuva mu ttendekero lya [[:en:Uganda_Management_Institute|Uganda Management Institute]]. Alina Diguli ey'okusatu mu mateeka eya degree of [[:en:Master_of_Laws|Master of Laws]] (LLM), gye yafuna okuva mu Yunivasite y' Makerere. Diguli ye y'okusatu endala yagiifunira mu Yunivasite ya [[:en:McGill_University|McGill University]] mu Canada mu 2001. Mmemba w'abakulira ettendekero lya [[:en:Institute_of_Chartered_Secretaries_and_Administrators|Institute of Chartered Secretaries and Administrators]] (ICSA).<ref>''Vision Reporter (27 October 2014).''</ref> == Emirimu gye == Oluvanyuma lw'okutikkirwa okuva mu ssomero ly'a mateeka erya Law Development Centre mu 1994, yamala omwaka gumu mu offiisi za [[:en:PricewaterhouseCoopers|PricewaterhouseCoopers]], ez'omu [[:en:Kampala|Kampala]]. Mu 1995, yegatta ku kitongole kya URA, nga munnamateeka waabwe. Okuva mu 2012 okutuuka mu 2014, Doris Akol yali Kaminsona w'ebyamateeka n'ensonga ezikwasaganya ekitongole kya Uganda Revenue Authority. Mu kifo ekyo, era yakolako munamateeka wa Kampuni. Mu Gwekkumi 2014, yalondebwa okukulembera ekitongole kya URA.<ref>{{Cite book |date=2026-10-08 |title=Kampala |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kampala&oldid=1379266629 |language=en}}</ref> Ofiisi eno yagifuna nga 30 Ogwekkumi 2014.<ref>''Ismail Musa Ladu (31 October 2014).''</ref> Nga 29 Ogwokusatu 2020, Akol yagibwako obuvunanyizibwa buno era John Musinguzi Rujoki ye yadda mu kifo kye.<ref>''SoftPower (29 March 2020).''</ref><ref>https://www.monitor.co.ug/Magazines/Full-Woman/Doris-Akol-legacy-commissioner-general-URA-Musinguzi-Rujoki/689842-5520100-57unt2z/index.html</ref><ref>''Javira Ssebwami (2 April 2020).''</ref><ref>''Henry Sekanjako (29 March 2020).''</ref> == Awaadi ze yafuna == Mu Gwomwenda 2018, Doris Akol yafuna awaadi ya ''African Women in Leadership'' Award, okuva mu kitongole ky'abakyala ekya the African Virtuous Women Awards Organisation, ku mukolo ogwategekebwa ku Women Development Centre, Abuja, ekibuga ekikulu ekya Nigeria, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze obulungi.<ref name="7R">''Asiimwe, Brian (6 September 2018).''</ref><ref name="8R">''Manishimwe, Wilson (3 September 2018).''</ref> Mu Gwokusatu March 2018, Akol yawangula awaadi ya ''2018 Person of the Year Public Excellence Award'', okuva eri aba katabo ka African Leadership Magazine, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze n'okuwaayo mu kwongera ku by'enkulakulana. == Laba na bino == * [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] * [[:en:Economy_of_Uganda|Eby'enfuna bya Uganda]] * [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisitule y'ebyensimbi, enteeketeka n'enkulakulana (Uganda)]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * [https://www.imf.org/en/Home/ Omukutu gwa Webusayiti ogwa International Monetary Fund (IMF)] 5gl06niybcnbfeqlgepgpfd0tjbr10j 77346 77345 2026-10-23T19:47:21Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77346 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] '''Doris Akol''' Munnayuganda, [[:en:Lawyer|Munnamateeka]] era [[:en:Administrator_(business)|mukulu w'essomero]].<ref>{{Cite web |date=2020-03-29 |title=EXCLUSIVE! Museveni earmarks Akol for position of Judge |url=https://pmldaily.com/news/2020/03/exclusive-museveni-earmarks-akol-for-position-of-judge.html |access-date=2026-10-23 |website=PML Daily |language=en-US}}</ref> Mu Gwekkuminebiri 2021, yalondebwa ng'omuwabuzi mu [[:en:International_Monetary_Fund|International Monetary Fund]], mu [[:en:Washington,_DC|Washington, DC]], Amerika.<ref>''Sam Wasswa (21 December 2021).''</ref><ref>''Samuel Muhimba (21 December 2021).''</ref> Ng'ebyo tebinnabaawo, yali akolagana n'aba offiisi ya [[:en:Dentons|Dentons]]' mu Kampala.<ref>''Kyamutetera, Muhereza (2020-07-10).''</ref><ref>''Ategeka, Johnson (2020-07-10).''</ref> Yaliko [[:en:Director-general|Omukulembeze]] w'ekitongole ekiwooza ky'emisolo ekya [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] (URA).<ref>''independent, The (2019-11-01).''</ref><ref>''Businge, Julius (2020-01-27).''</ref><ref>''Independent, The (2020-01-14).''</ref><ref>{{Cite web |date=2020-07-19 |title=URA wants to shift tax to data, decries increased evasion of OTT |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/ura-wants-to-shift-tax-to-data-decries-increased-evasion-of-ott-1869616 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa mu kifo ekyo [[:en:Maria_Kiwanuka|Maria Kiwanuka]], eyali [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisita ow'ebyensimbi, okuteekateeka n'ebyenkulakulana]], Ku Bbalaza nga, 27 Ogwekkumi 2014.<ref>''Daily Monitor (27 October 2014).''</ref> Yadda mu bigere bya [[:en:Allen_Kagina|Allen Kagina]], eyali yawummula oluvannyuma lw'ebisanja bibi eby'emyaka etaano eby'omuddiringaana mu URA.<ref>''Yasiin Mugerwa and Ismail Musa Ladu (24 July 2014).''</ref> == Emisomo gye == Doris Akol yasomera ku Nakasero Primary School. Mu misomo gye egya O-Levo, yasomera ku [[:en:Mount_Saint_Mary's_College_Namagunga|Mount Saint Mary's College Namagunga]]. Oluvanyuma yegatta ku [[:en:Nabisunsa_Girls_Secondary_School|Nabisunsa Girls Secondary School]], mu misomo gye egya A-Levo. Alina Diguli mu mateeka eya [[:en:Bachelor_of_Laws|Bachelor of Laws]] (LLB), gye yafuna mu 1993, okuva mu [[:en:Makerere_University|Yunivasite y'e Makerere]], [[:en:Public_university|Yunivasite ya Gavumenti]] esinga obukulu n'obugazi mu Uganda. Era yayongerako Dipuloma mu mateeka eya postgraduate [[:en:Law_practice|Diploma in Law Practice]] (Dip.Law.Pract.), gyeyafuna okuva ku ssomero ly'amateeka erya [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Centre]], mu Kampala. Dipuloma ye eya [[:en:Finance|Diploma in Financial Management]] (Dip.Fin.Mngmt.), yafunibwa okuva mu ttendekero lya [[:en:Uganda_Management_Institute|Uganda Management Institute]]. Alina Diguli ey'okusatu mu mateeka eya degree of [[:en:Master_of_Laws|Master of Laws]] (LLM), gye yafuna okuva mu Yunivasite y' Makerere. Diguli ye y'okusatu endala yagiifunira mu Yunivasite ya [[:en:McGill_University|McGill University]] mu Canada mu 2001. Mmemba w'abakulira ettendekero lya [[:en:Institute_of_Chartered_Secretaries_and_Administrators|Institute of Chartered Secretaries and Administrators]] (ICSA).<ref>''Vision Reporter (27 October 2014).''</ref> == Emirimu gye == Oluvanyuma lw'okutikkirwa okuva mu ssomero ly'a mateeka erya Law Development Centre mu 1994, yamala omwaka gumu mu offiisi za [[:en:PricewaterhouseCoopers|PricewaterhouseCoopers]], ez'omu [[:en:Kampala|Kampala]]. Mu 1995, yegatta ku kitongole kya URA, nga munnamateeka waabwe. Okuva mu 2012 okutuuka mu 2014, Doris Akol yali Kaminsona w'ebyamateeka n'ensonga ezikwasaganya ekitongole kya Uganda Revenue Authority. Mu kifo ekyo, era yakolako munamateeka wa Kampuni. Mu Gwekkumi 2014, yalondebwa okukulembera ekitongole kya URA.<ref>{{Cite book |date=2026-10-08 |title=Kampala |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kampala&oldid=1379266629 |language=en}}</ref> Ofiisi eno yagifuna nga 30 Ogwekkumi 2014.<ref>''Ismail Musa Ladu (31 October 2014).''</ref> Nga 29 Ogwokusatu 2020, Akol yagibwako obuvunanyizibwa buno era John Musinguzi Rujoki ye yadda mu kifo kye.<ref>''SoftPower (29 March 2020).''</ref><ref>{{Cite web |date=2020-07-19 |title=What legacy does Doris Akol leave behind? |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/full-woman/what-legacy-does-doris-akol-leave-behind--1884706 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>''Javira Ssebwami (2 April 2020).''</ref><ref>''Henry Sekanjako (29 March 2020).''</ref> == Awaadi ze yafuna == Mu Gwomwenda 2018, Doris Akol yafuna awaadi ya ''African Women in Leadership'' Award, okuva mu kitongole ky'abakyala ekya the African Virtuous Women Awards Organisation, ku mukolo ogwategekebwa ku Women Development Centre, Abuja, ekibuga ekikulu ekya Nigeria, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze obulungi.<ref name="7R">''Asiimwe, Brian (6 September 2018).''</ref><ref name="8R">''Manishimwe, Wilson (3 September 2018).''</ref> Mu Gwokusatu March 2018, Akol yawangula awaadi ya ''2018 Person of the Year Public Excellence Award'', okuva eri aba katabo ka African Leadership Magazine, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze n'okuwaayo mu kwongera ku by'enkulakulana. == Laba na bino == * [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] * [[:en:Economy_of_Uganda|Eby'enfuna bya Uganda]] * [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisitule y'ebyensimbi, enteeketeka n'enkulakulana (Uganda)]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * [https://www.imf.org/en/Home/ Omukutu gwa Webusayiti ogwa International Monetary Fund (IMF)] lepj0wp6bqfjut1guly30z5q1vwufs0 77347 77346 2026-10-23T19:47:59Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated link 77347 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] '''Doris Akol''' Munnayuganda, [[:en:Lawyer|Munnamateeka]] era [[:en:Administrator_(business)|mukulu w'essomero]].<ref>{{Cite web |date=2020-03-29 |title=EXCLUSIVE! Museveni earmarks Akol for position of Judge |url=https://pmldaily.com/news/2020/03/exclusive-museveni-earmarks-akol-for-position-of-judge.html |access-date=2026-10-23 |website=PML Daily |language=en-US}}</ref> Mu Gwekkuminebiri 2021, yalondebwa ng'omuwabuzi mu [[:en:International_Monetary_Fund|International Monetary Fund]], mu [[:en:Washington,_DC|Washington, DC]], Amerika.<ref>''Sam Wasswa (21 December 2021).''</ref><ref>''Samuel Muhimba (21 December 2021).''</ref> Ng'ebyo tebinnabaawo, yali akolagana n'aba offiisi ya [[:en:Dentons|Dentons]]' mu Kampala.<ref>''Kyamutetera, Muhereza (2020-07-10).''</ref><ref>''Ategeka, Johnson (2020-07-10).''</ref> Yaliko [[:en:Director-general|Omukulembeze]] w'ekitongole ekiwooza ky'emisolo ekya [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] (URA).<ref>''independent, The (2019-11-01).''</ref><ref>''Businge, Julius (2020-01-27).''</ref><ref>''Independent, The (2020-01-14).''</ref><ref>{{Cite web |date=2020-07-19 |title=URA wants to shift tax to data, decries increased evasion of OTT |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/ura-wants-to-shift-tax-to-data-decries-increased-evasion-of-ott-1869616 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa mu kifo ekyo [[:en:Maria_Kiwanuka|Maria Kiwanuka]], eyali [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisita ow'ebyensimbi, okuteekateeka n'ebyenkulakulana]], Ku Bbalaza nga, 27 Ogwekkumi 2014.<ref>''Daily Monitor (27 October 2014).''</ref> Yadda mu bigere bya [[:en:Allen_Kagina|Allen Kagina]], eyali yawummula oluvannyuma lw'ebisanja bibi eby'emyaka etaano eby'omuddiringaana mu URA.<ref>''Yasiin Mugerwa and Ismail Musa Ladu (24 July 2014).''</ref> == Emisomo gye == Doris Akol yasomera ku Nakasero Primary School. Mu misomo gye egya O-Levo, yasomera ku [[:en:Mount_Saint_Mary's_College_Namagunga|Mount Saint Mary's College Namagunga]]. Oluvanyuma yegatta ku [[:en:Nabisunsa_Girls_Secondary_School|Nabisunsa Girls Secondary School]], mu misomo gye egya A-Levo. Alina Diguli mu mateeka eya [[:en:Bachelor_of_Laws|Bachelor of Laws]] (LLB), gye yafuna mu 1993, okuva mu [[:en:Makerere_University|Yunivasite y'e Makerere]], [[:en:Public_university|Yunivasite ya Gavumenti]] esinga obukulu n'obugazi mu Uganda. Era yayongerako Dipuloma mu mateeka eya postgraduate [[:en:Law_practice|Diploma in Law Practice]] (Dip.Law.Pract.), gyeyafuna okuva ku ssomero ly'amateeka erya [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Centre]], mu Kampala. Dipuloma ye eya [[:en:Finance|Diploma in Financial Management]] (Dip.Fin.Mngmt.), yafunibwa okuva mu ttendekero lya [[:en:Uganda_Management_Institute|Uganda Management Institute]]. Alina Diguli ey'okusatu mu mateeka eya degree of [[:en:Master_of_Laws|Master of Laws]] (LLM), gye yafuna okuva mu Yunivasite y' Makerere. Diguli ye y'okusatu endala yagiifunira mu Yunivasite ya [[:en:McGill_University|McGill University]] mu Canada mu 2001. Mmemba w'abakulira ettendekero lya [[:en:Institute_of_Chartered_Secretaries_and_Administrators|Institute of Chartered Secretaries and Administrators]] (ICSA).<ref>''Vision Reporter (27 October 2014).''</ref> == Emirimu gye == Oluvanyuma lw'okutikkirwa okuva mu ssomero ly'a mateeka erya Law Development Centre mu 1994, yamala omwaka gumu mu offiisi za [[:en:PricewaterhouseCoopers|PricewaterhouseCoopers]], ez'omu [[:en:Kampala|Kampala]]. Mu 1995, yegatta ku kitongole kya URA, nga munnamateeka waabwe. Okuva mu 2012 okutuuka mu 2014, Doris Akol yali Kaminsona w'ebyamateeka n'ensonga ezikwasaganya ekitongole kya Uganda Revenue Authority. Mu kifo ekyo, era yakolako munamateeka wa Kampuni. Mu Gwekkumi 2014, yalondebwa okukulembera ekitongole kya URA.<ref>{{Cite book |date=2026-10-08 |title=Kampala |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kampala&oldid=1379266629 |language=en}}</ref> Ofiisi eno yagifuna nga 30 Ogwekkumi 2014.<ref>''Ismail Musa Ladu (31 October 2014).''</ref> Nga 29 Ogwokusatu 2020, Akol yagibwako obuvunanyizibwa buno era John Musinguzi Rujoki ye yadda mu kifo kye.<ref>''SoftPower (29 March 2020).''</ref><ref>{{Cite web |date=2020-07-19 |title=What legacy does Doris Akol leave behind? |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/full-woman/what-legacy-does-doris-akol-leave-behind--1884706 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>''Javira Ssebwami (2 April 2020).''</ref><ref>''Henry Sekanjako (29 March 2020).''</ref> == Awaadi ze yafuna == Mu Gwomwenda 2018, Doris Akol yafuna awaadi ya ''African Women in Leadership'' Award, okuva mu kitongole ky'abakyala ekya the African Virtuous Women Awards Organisation, ku mukolo ogwategekebwa ku Women Development Centre, Abuja, ekibuga ekikulu ekya Nigeria, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze obulungi.<ref name="7R">''Asiimwe, Brian (6 September 2018).''</ref><ref name="8R">''Manishimwe, Wilson (3 September 2018).''</ref> Mu Gwokusatu March 2018, Akol yawangula awaadi ya ''2018 Person of the Year Public Excellence Award'', okuva eri aba katabo ka African Leadership Magazine, mu kwagala okumusiima olw'obukulembeze n'okuwaayo mu kwongera ku by'enkulakulana. == Laba na bino == * [[:en:Uganda_Revenue_Authority|Uganda Revenue Authority]] * [[:en:Economy_of_Uganda|Eby'enfuna bya Uganda]] * [[:en:Ministry_of_Finance,_Planning_and_Economic_Development_(Uganda)|Minisitule y'ebyensimbi, enteeketeka n'enkulakulana (Uganda)]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * Omukutu gwa Webusayiti ogwa International Monetary Fund (IMF) ff7dftyn9wxr3vkyi94a3dxe77t7vj4 Sylvia Nagginda 0 9685 77420 76906 2026-10-24T09:40:09Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77420 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Sylvia Nagginda Luswata''' yazaalibwa 9 Ogwekuminoogumu 1962 nga ye Nnaabagereka wa [[:en:Buganda|Buganda]], Obwakaba obw'ebyafaayo mu Masekkati ga Uganda.<ref name="About">{{Cite book |date=2026-09-24 |title=Daily Monitor |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Daily_Monitor&oldid=1376445749 |language=en}}</ref> == Ebimukwatako == Nagginda yazaalibwa mu Bungereza mu 1962 nga John Mulumba Luswata yeeyali kitaawe okuba e [[:en:Entebbe|Nkumba, Entebbe]] , ate maama we ye Rebecca Nakintu Musoke<ref name="About" /> nga yakomawo mu Uganda oluvannyuma n'akuzibwa bajjajja bbe ab'ekika ky'Omusu. Ye muzukulu wa George William Musoke ne Nora Musoke ab'e Nnazigo mu ssaza ly'e Kyaggwe, n'Omutaka Nelson Nkalubo Sebugwawo ne Catherine Sebugwawo ab'e Nkumba. Alina bannyina basatu nebaganda bbe basatu .<ref name="About" /><ref>https://web.archive.org/web/20230129231726/https://www.buganda.or.ug/nnabagereka</ref> == Emisomo gye == Sylvia yasomera ku Lake Victoria Primary School erisinganibwa Entebbe, Gayaza Junior School, ne [[:en:Wanyange_Girls_School|Wanyange Girls School]]. Oluvannyuma lw'okumaliriza [[:en:Secondary_school|okusoma siniya]], yagenda mu ggwanga lya Amerika okweyongerayo n'emisomo gye. Yafuna diguli ye eyasooka nga kuliko ebitiibwa okuva mu setendekero lya [[:en:City_University_of_New_York|City University of New York]], diguli ya 'Arts' okuva mu setendekero lya [[:en:New_York_University|New York University]], ne [[:en:Master_of_Arts|diguli ey'okubiri mu Arts]] mu by'amawulire okuva mutendekero lya [[:en:New_York_Institute_of_Technology|New York Institute of Technology]]. == Obukugu bwe mu by'okukola == Sylvia yagenda okukola mu ofiisi eyali efulumya obubaka eri abantu n'okukola okunoonyereza mu kitebe ky'ekitongole [[:en:United_Nations|ky'amawanga amagate]] ekikulu mu New York, ng'eyali awandiika enteeka teeka ezinaagobererwa ngali ne ne [[:en:Maximus_Inc.|Maximus Inc.]], ate ng'akola yekka mu by'okwebuzibwako ku bikwatagana ku bantu n'okukulakulanya bizineensi ne kampuni ez'enjawulo. Akozesezza obukugu bwe mu bintu eby'enjawulo [[:en:Public_information|ng'okutuusa obubaka eri abantu]], okunoonyereza ku by'enfuna eby'ebulamu bw'abantu n'okutuusa obuyambi eri abantu n'okukola ebintu ebitakomyawo magoba munsi yonna. Y'omu kubaatandikawo ekibiina ekiyitibwa [[:en:African_Queens_and_Women_Cultural_Leaders_Network|African Queens and Women Cultural Leaders Network]], ekiteeka esira kukukulakulanya obulamu bw'abakyala n'abaana ku semazinga wa Afrika". Ekikwatagana n'ebitongole okuli ekya [[:en:African_Union|African Union]], [[:en:United_Nations|eky'amawanga amagatte]] wamu ne gavumenti za Afrika.<ref>{{Cite web |title=New Vision |url=https://www.newvision.co.ug/news/646812-buganda-s-nnaabagereka-is-africa-s-gift.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250222012203/https://www.newvision.co.ug/news/646812-buganda-s-nnaabagereka-is-africa-s-gift.html |archive-date=2025-02-22 |access-date=2026-09-09 |website=www.newvision.co.ug |language=en |url-status=live }}</ref> Nnaabagereka ayambako ku Kabaka's Education Fund okusobola okufuul eby'enjigiriza okubeera nga bituuka eri abaana abataliiko ayamba nga bayita mukubawa basale oba okusomera obweereere. Alwanirira okulaba nga wabeerawo eby'enjigiriza eby'amaanyi ng'ate birungi ng bituuka eri buli mwana ng'ate bitukana n'ebyetaago by'ekitundu.<ref name="Heart">{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Sylvia Nagginda: A queen touching the nation’s very soul |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/sylvia-nagginda-a-queen-touching-the-nation-s-very-soul-1525134 |access-date=2026-09-09 |website=Monitor |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20250512123459/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/sylvia-nagginda-a-queen-touching-the-nation-s-very-soul-1525134 |archive-date=2025-05-12 |url-status=dead}}</ref> Nnabagereka ateeka esira erisinga ku by'okusomesa omwana ow'obuwala, nga wekyeyoleka ng'ayita mu mirimu gye egy'okubeera omubakja wa [[:en:UNFPA|UNFPA]], alwanirira eby'okusoma kw'omwaka ow'obuwala; Yali ne mu kibiina ekirwanirira okulaba ng'omukayala afuna okusomesebwa ekya 'Forum for African Women Educationalists' ng'era kino kitongole ekirwana okulaba ng'ekitonde ekika kifuna okwenyigira mu by'okusoma n'okuteekawo olutindo wakati mu by'emisomo eby'enjawulo. Nnabagereka mwegendereza nnyo eri eby'omuwangwa ne nono ebileetera omukyala okubeera maama omulungi oba omukazi mu Buganda, naye ng'ategeeza nti bino birima okukwatibwako mungeri emu nti omuwala talemesebwa kakisa kkono kakugenda kusomero n'asoma.<ref>{{Cite web |title=allAfrica.com: Uganda: Nagginda Plea Excites Kenyans |url=http://allafrica.com/stories/200309260060.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20040704194605/http://allafrica.com/stories/200309260060.html |archive-date=2004-07-04 |access-date=2026-09-09 |website=allafrica.com |url-status=live }}</ref> Nga nnaabagereka oba kwiini, Sylvia akoze okumannyisa obulungi obuli mu kusomesa omwana ow'obuwala. Abulira nnyo ku by'okwesonyiwa obw'okwegadanga nga y'engeri yokka eyiza okulwanyisa [[:en:HIV|akawuka]] [[:en:AIDS|kasiriimu]] n<nowiki>'okugezaako okukendeeza obuteeyagala mu bantu abawangaala n'obulwadde buno. Nnaabagereka ye muyima w'ebitongole eby'enjawulo, ng'ate y'akulira n'ekya ''Nnaabagereka Development Trust Foundation''. Akulembeddemu ne kawefube w'</nowiki>okugema [[:en:Measles|olukusense]], [[:en:Polio|polio]], [[:en:Tetanus|tetenaansi]] n'enddwadde endala. Yeeyatamdikawo n'esomero eriyigiriza amazina erya 'Kampala Ballet and Modern Dance School eryasookera ddala mu Uganda.<ref name="Heart" /> Ng'ayita mu kibiina kye ekya Nabagereka Foundation, Ekisakaate kya kwiini Nagginda's ekibeerawo mu luwumula lwa taamu ey'okusatu ng'eno bakubirayo enkambi, kibangudde abavubuka abasoba mu 30,000 mu Uganda okuviira ddala mu mwaka gwa 2008. Enkambi eno ebeerawo buli mwezi ogusooka mu mwaka ng'era ebeeramu abavubuka abali wakati w'emyaka 13 ne 18. "Ekisakaate kya Nabagereka" kitegeeza enkambi ya kwiini, ng'esira basinga kuliteeka ku buwangwa bwa [[:en:Buganda|Buganda]]. Abavubuka bayigirizibwa okubeera abakugu mu kuwaata [[:en:East_African_Highland_bananas|amatooke]], engeri y'okubuuzaamu mu buwangwa bwa Buganda, engeri y'okuzinamu amazina amaganda n'emirimu emirala mingi. Abayigiriza era babategeeza okukubiriza abavubuka bano okubeenyumiririzaamu . [[:en:Jennifer_Musisi|Jennifer Musisi]], [[:en:Robert_Kyagulanyi_Ssentamu|Robert Kyaglanyi Ssentamu]] , [[:en:Juliana_Kanyomozi|Juliana Kanyomozi]] beebamu ku bayigiriza abaali babaddeko munkambi y'e ekisakaate mu myaka egiyise . == Obulamu bwe == [[File:Kabaka Ronald Muwenda Mutebi II (cropped).png|thumb]] Oluvannyuma lw'okubeera mu ggwanga lya Amerika okumala emyaka 18, Sylvia yakomawo mu Uganda. Mu mwaka gwa 1998 yagwa mukwano ne [[:en:Muwenda_Mutebi_II_of_Buganda|Muwenda Mutebi II owa Buganda]] gwebaali bamazze ebanga ng'amwegwanyiza. [[:en:Engagement|Okugatibwa]] kwabwe kwalangirirwa ng'enaku z'omwezi 14 mu mwezi ogw'okubiri mu mwaka gwa 1999. Ng'enaku z'omwezi 27 mu mwezi ogw'omunaana mu mwaka ogwo gwennyini, yafumbirwa kabaka mu kanisa ya St. Paul's Cathedral ku [[:en:Namirembe_hill|kasozi k'e Namirembe]], ekyamufuula kwiini wa Buganda eyali asooka mu Buganda mu myaka 50.<ref>{{Cite news |last=MUGAGGA |first=ROBERT |title=15 years ago, this wedding shattered Ugandan records |url=https://observer.ug/entertainment-news/33508--15-years-ago-this-wedding-shattered-ugandan-records |archive-url=https://web.archive.org/web/20230320194544/https://observer.ug/entertainment-news/33508--15-years-ago-this-wedding-shattered-ugandan-records |archive-date=2023-03-20 |access-date=2026-09-09 |work=The Observer - Uganda |language=en-gb}}</ref> Ng'enakuz 'omweiz 4 mu mwezi ogw'omusanvu mu mwaka gwa 2001 mu kibuga London, nnaabagereka yazaala omwana we eyali asooka, omumbejja Katrina Sarah Ssangalyambogo, ekitegeeza ejjembe ly'embogo "buffalo's horn". Ye mukuza w'abaana ba kabaka abalala.<ref>{{Cite web |date=2021-01-05 |title=60 years in the life of a Kabaka |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/reviews-profiles/60-years-in-the-life-of-a-kabaka-1607166 |access-date=2026-09-09 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Laba ne == * [[:en:Kingdom_of_Buganda|Kingdom of Buganda]] * [[:en:Kabaka_of_Buganda|Kabaka of Buganda]] * [[Muwenda Mutebi II, Kabaka wa Bugandahttps://en.wikipedia.org/wiki/Ronald Muwenda Mutebi II|Mutebi II of Buganda]] [[Category:Buganda]] 7wta4xdeeuryvx1d2puzbnnebd0vhzf Beatrice Atim Anywar 0 9740 77404 70639 2026-10-24T09:07:26Z Anonymous daughter 12445 removed unnecessary bold formatting 77404 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Beatrice Atim Anywar''' oluusi ayitibwa '''Beatrice Atim''', oba '''Betty Anywar''', yazaalibwa 9 Ogwolubeereberye,1964 [[:en:Politician|munabyabufuzi]] [[:en:Uganda|Munnayuganda]] eyaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa palamenti]] akiikirira abantu ba [[:en:Kitgum|munisipaali y'e Kitgum]] mu palamenti ya Uganda eye 10 (2016- 2021).<ref name="Data">https://web.archive.org/web/20180321100915/http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=262</ref> Nga 14, Ogwekkumineebiri,2019, yalondebwa okuba [[:en:Ministry_of_Water_and_Environment_(Uganda)|minisita omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bw'ensi]] mu kabineti ya Uganda era nga yasikira Dr. [[:en:Mary_Goretti_Kitutu|Mary Goretti Kitutu]], eyatwalibwa mu [[:en:Ministry_of_Energy_and_Mineral_Development_(Uganda)|minisitule y'ebyobugagga obwensibo n'amasanyalaze]].<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/anywar-s-long-walk-to-museveni-s-cabinet-1864948#google_vignette</ref><ref name="AppR">https://www.monitor.co.ug/News/National/Museveni-shuffles-Cabinet-drops-Muloni-Nadduli-Ssekandi/688334-5386130-139sq4lz/index.html</ref> [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] == Ensibuko n'obuyigirize == Yazaalibwa mu [[:en:Kitgum_District|disitulikiti y'e Kitgum]] mu [[:en:Acholi_sub-region|Acholi]] mu bukiika kkono bwa [[:en:Uganda|Uganda]] nga 9, Ogwoluberebeerye,1964. Mu 1991, Yatikirwa [[:en:Marketing|dipulooma mu bwa kituunzi]] okuva ku ttendekero [[:en:Makerere_University_Business_School|Makerere]] [[:en:Makerere_University_Business_School|University Business School]]. Yeeyongera okusoma era mu 2004, yatikkirwa diguli mu nzirukanya y'emirimu okuva ku [[:en:Islamic_University_in_Uganda|Islamic University in Uganda]]. Diguli ye ey'okubiri mu by'okudukanya emirimu eya [[:en:Master_of_Public_Administration|Master of Public Administration and management]] yajisomera ku [[:en:Makerere_University|yunivasite e]] [[:en:Makerere_University|Makerere]]. Alina ne satifikeeti mu demokulasiya n'eby'obufuzi, gyeyafunira kutendekero [[:en:Marquette_University|Marquette University]], mu ggwanga lya [[Amerika]].<ref name="Data"/> == Emirimu gye == ==== Nga tannayingira byabufuzi ==== Wakati wa 1991 ne 1993, Beatrice Anywar yeeyali avunaanyizibwa ku kifo awatukira ebyamaguzi mu kkampuni ya UFEL Uganda. Mu 1994 okutuusa 1995, yeyaali kituunzi omukulu mu kampuni enkozi y'emifaliso eya V''itafoam Uganda Limited'' bweyava awo yeegatta ku kitongole kya gavumenti ekivunaanyizibwa ku mazzi n'emidumu gya kazambi eya [[:en:National_Water_and_Sewerage_Corporation|National Water and Sewerage Corporation]] nga avunaanyizibwa ku nsonga za bakasitoma era wano yakolawo emyaka 8 okuva mu 1996 okutuuka mu 2004.<ref name="Data" /> == Ng'atandise eby'obufuzi == ; Mu kibiina ky'eby'obufuzi ki FDC Anywar yayingira eby'obufuzi ebyakalulu mu mwaka 2006 era navuganya ku kifo ky'omubaka akiikirira munisipaali y'e Kitgum. Akalulu yakawangula oluvannyuma lw'okumegga Santa Okote mu biro ebyo eyali agidde ku kaadi y'ekibiina ki [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]]. Mu kisanja kye ekyasooka mu paalamenti yalondebwa nga minista ow'ekisikirize ku ludda oluvuganya eyali avunaanyizibwa ku by'obutonde bw'ensi. Kino kyava ku kuba nga yali alwanirira eddembe ly'obutonde.<ref name="One">https://web.archive.org/web/20190321035416/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1290476/suspended-legislators-strangers-controversy</ref> Anywar era ajjukirwa nnyo olw'obuvunaanyizibwa bwe mu kutaasa [[:en:Mabira_Forest|ekibira Mabira]] mu Uganda. Kino kyajjawo oluvannyuma lwa Pulezidenti [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] ne gavumenti ye okusalawo okutunda ekibira kino eri kampuni enkozi ya sukaali eya [[:en:Sugar_Corporation_of_Uganda_Limited|Sugar Corporation of Uganda Limited]] (SCOUL) esaanyeewo ekibira kino wekiri lifuuke essamba ly<nowiki>'ebikajjo. Anywae nga ayambibwako ebibiina ebirala ebitakabanira obutonde bw'ensi nga ekya ''</nowiki>''National Association of Professional Environmentalists<nowiki>''</nowiki>'' baawakanya nnyo okusalawo kuno era nebatisatiisa n'okukuunga abantu okuzira eby'amaguzi bya SCOUL n'ekigendererwa eky'okusanyalaza emirimu gyayo.<ref name="Pri">https://en.wikipedia.org/wiki/The_Independent_(Uganda)</ref> Mu 2007, bannayuganda abasoba mu 100,000 beegugunga mu mwekalaakaasa okwamanyibwa nga "Save Mabira Crusade" n'ekigendererwa okutaasa ekibira kya Mabira. Abantu basatu baafa, ate abalala nebalumizibwa. Oluvannyuma Amaka ga Atim Anywar gaasalibwako amagye ne poliisi naye kennyini n'akwatibwa era nasibwa nga avunaanibwa emisango egyekuusa ku butujju.<ref name="Pri"/><ref>https://www.iied.org/forest-protest-ends-teargas-death-green-governance-movement-starts-emerge-uganda</ref><ref>https://web.archive.org/web/20190321035417/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1158157/save-mabira-crusaders-renew-debate</ref> ; Nga munnabyabufuzi atalina kibiina [[File:Beatrice Anywa.jpg|left|thumb]] Mukulonda kwa palamenti mu 2016, Betty Anywar yawangulwa mu kusunsulamu eyali anaakwatira ekibiina ki [[:en:Forum_for_Democratic_Change|Forum for Democratic Change]] bbendera.<ref name="Lost">https://web.archive.org/web/20171231211926/http://mobile.monitor.co.ug/specialreports/elections/Anywar-loses-Kitgum-Municipality-MP-FDC-flag/2471424-2977538-format-xhtml-2n5r74/index.html</ref> Anywar yeesimbawo kubwannamuninga atalina kibiina.<ref>http://www.monitor.co.ug/News/National/Anywar-pleads-with-FDC-leaders-for-Kitgum-municipality-flag/-/688334/2978950/-/op6ssyz/-/index.html</ref> Ebyava mu kalulu byalaga nga Anywar bweyali amezze bonna abaali bamwesimbyeeko era bwatyo naayingira paalamenti ey'ekkumi nga nnamunigina.<ref>https://ugandaradionetwork.net/story/i-will-cooperate-with-fdc-in-parlaiement-anywar-?districtId=505</ref><ref>https://ugandaradionetwork.com/story/anywar-wins-kitgum-municipality-seat-</ref> Mu mwezi Ogwekkumineebiri mu 2017, Anywar yeewunyisa bangi bweyalonda nga awagira ekiteeso ekyali kingenderera okukola ennongoosereza mu ssemateeka wa Uganda okusobozesa omuntu asussiza emyaka 75 okuvuganya kubwa Pulezidenti bwa Uganda.<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/commentary/mp-anywar-uganda-s-political-slay-queen-on-politics-of-transition--1732962</ref><ref>http://www.monitor.co.ug/OpEd/Commentary/MP-Anywar-needs-urgent-protection-media/689364-4245630-8myeocz/index.html</ref><ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/how-mps-have-voted-on-lifting-age-limit-1732018</ref> Nga 14 Ogwekumineebiri 2019, yalondebebwa nga nga minista omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bwensi muUganda nga yalondebwa Gen. [[:en:Yoweri_Kaguta_Museveni|Yoweri Kaguta Museveni]].<ref name="AppR"/> Oluvannyuma Anywar yeegatta ku kibiina ki NRM era naayabulira oludda oluvuganya<ref>https://www.newvision.co.ug/news/1500095/meet-opposition-politicians-defected-nrm</ref><ref>{{Cite web |url=https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |title=Archive copy |access-date=2025-10-24 |archive-date=2021-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210725052152/https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[:en:Margaret_Lamwaka_Odwar|Margaret Lamwaka Odwar]] * [[:en:Winnie_Kiiza|Winnie Kiiza]] * [[:en:Cabinet_of_Uganda|Kabineti ya Uganda]] * [[:en:Cabinet_of_Rwanda|Kabineti ya Rwanda]] == Ebijuliziddwa == 5qb0ckfjxcni3tkfkuzv6skhijeok2k 77408 77404 2026-10-24T09:11:26Z Anonymous daughter 12445 adjusted heading level 77408 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Beatrice Atim Anywar''' oluusi ayitibwa '''Beatrice Atim''', oba '''Betty Anywar''', yazaalibwa 9 Ogwolubeereberye,1964 [[:en:Politician|munabyabufuzi]] [[:en:Uganda|Munnayuganda]] eyaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa palamenti]] akiikirira abantu ba [[:en:Kitgum|munisipaali y'e Kitgum]] mu palamenti ya Uganda eye 10 (2016- 2021).<ref name="Data">https://web.archive.org/web/20180321100915/http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=262</ref> Nga 14, Ogwekkumineebiri,2019, yalondebwa okuba [[:en:Ministry_of_Water_and_Environment_(Uganda)|minisita omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bw'ensi]] mu kabineti ya Uganda era nga yasikira Dr. [[:en:Mary_Goretti_Kitutu|Mary Goretti Kitutu]], eyatwalibwa mu [[:en:Ministry_of_Energy_and_Mineral_Development_(Uganda)|minisitule y'ebyobugagga obwensibo n'amasanyalaze]].<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/anywar-s-long-walk-to-museveni-s-cabinet-1864948#google_vignette</ref><ref name="AppR">https://www.monitor.co.ug/News/National/Museveni-shuffles-Cabinet-drops-Muloni-Nadduli-Ssekandi/688334-5386130-139sq4lz/index.html</ref> [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] == Ensibuko n'obuyigirize == Yazaalibwa mu [[:en:Kitgum_District|disitulikiti y'e Kitgum]] mu [[:en:Acholi_sub-region|Acholi]] mu bukiika kkono bwa [[:en:Uganda|Uganda]] nga 9, Ogwoluberebeerye,1964. Mu 1991, Yatikirwa [[:en:Marketing|dipulooma mu bwa kituunzi]] okuva ku ttendekero [[:en:Makerere_University_Business_School|Makerere]] [[:en:Makerere_University_Business_School|University Business School]]. Yeeyongera okusoma era mu 2004, yatikkirwa diguli mu nzirukanya y'emirimu okuva ku [[:en:Islamic_University_in_Uganda|Islamic University in Uganda]]. Diguli ye ey'okubiri mu by'okudukanya emirimu eya [[:en:Master_of_Public_Administration|Master of Public Administration and management]] yajisomera ku [[:en:Makerere_University|yunivasite e]] [[:en:Makerere_University|Makerere]]. Alina ne satifikeeti mu demokulasiya n'eby'obufuzi, gyeyafunira kutendekero [[:en:Marquette_University|Marquette University]], mu ggwanga lya [[Amerika]].<ref name="Data"/> == Emirimu gye == === Nga tannayingira byabufuzi === Wakati wa 1991 ne 1993, Beatrice Anywar yeeyali avunaanyizibwa ku kifo awatukira ebyamaguzi mu kkampuni ya UFEL Uganda. Mu 1994 okutuusa 1995, yeyaali kituunzi omukulu mu kampuni enkozi y'emifaliso eya V''itafoam Uganda Limited'' bweyava awo yeegatta ku kitongole kya gavumenti ekivunaanyizibwa ku mazzi n'emidumu gya kazambi eya [[:en:National_Water_and_Sewerage_Corporation|National Water and Sewerage Corporation]] nga avunaanyizibwa ku nsonga za bakasitoma era wano yakolawo emyaka 8 okuva mu 1996 okutuuka mu 2004.<ref name="Data" /> == Ng'atandise eby'obufuzi == ; Mu kibiina ky'eby'obufuzi ki FDC Anywar yayingira eby'obufuzi ebyakalulu mu mwaka 2006 era navuganya ku kifo ky'omubaka akiikirira munisipaali y'e Kitgum. Akalulu yakawangula oluvannyuma lw'okumegga Santa Okote mu biro ebyo eyali agidde ku kaadi y'ekibiina ki [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]]. Mu kisanja kye ekyasooka mu paalamenti yalondebwa nga minista ow'ekisikirize ku ludda oluvuganya eyali avunaanyizibwa ku by'obutonde bw'ensi. Kino kyava ku kuba nga yali alwanirira eddembe ly'obutonde.<ref name="One">https://web.archive.org/web/20190321035416/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1290476/suspended-legislators-strangers-controversy</ref> Anywar era ajjukirwa nnyo olw'obuvunaanyizibwa bwe mu kutaasa [[:en:Mabira_Forest|ekibira Mabira]] mu Uganda. Kino kyajjawo oluvannyuma lwa Pulezidenti [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] ne gavumenti ye okusalawo okutunda ekibira kino eri kampuni enkozi ya sukaali eya [[:en:Sugar_Corporation_of_Uganda_Limited|Sugar Corporation of Uganda Limited]] (SCOUL) esaanyeewo ekibira kino wekiri lifuuke essamba ly<nowiki>'ebikajjo. Anywae nga ayambibwako ebibiina ebirala ebitakabanira obutonde bw'ensi nga ekya ''</nowiki>''National Association of Professional Environmentalists<nowiki>''</nowiki>'' baawakanya nnyo okusalawo kuno era nebatisatiisa n'okukuunga abantu okuzira eby'amaguzi bya SCOUL n'ekigendererwa eky'okusanyalaza emirimu gyayo.<ref name="Pri">https://en.wikipedia.org/wiki/The_Independent_(Uganda)</ref> Mu 2007, bannayuganda abasoba mu 100,000 beegugunga mu mwekalaakaasa okwamanyibwa nga "Save Mabira Crusade" n'ekigendererwa okutaasa ekibira kya Mabira. Abantu basatu baafa, ate abalala nebalumizibwa. Oluvannyuma Amaka ga Atim Anywar gaasalibwako amagye ne poliisi naye kennyini n'akwatibwa era nasibwa nga avunaanibwa emisango egyekuusa ku butujju.<ref name="Pri"/><ref>https://www.iied.org/forest-protest-ends-teargas-death-green-governance-movement-starts-emerge-uganda</ref><ref>https://web.archive.org/web/20190321035417/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1158157/save-mabira-crusaders-renew-debate</ref> ; Nga munnabyabufuzi atalina kibiina [[File:Beatrice Anywa.jpg|left|thumb]] Mukulonda kwa palamenti mu 2016, Betty Anywar yawangulwa mu kusunsulamu eyali anaakwatira ekibiina ki [[:en:Forum_for_Democratic_Change|Forum for Democratic Change]] bbendera.<ref name="Lost">https://web.archive.org/web/20171231211926/http://mobile.monitor.co.ug/specialreports/elections/Anywar-loses-Kitgum-Municipality-MP-FDC-flag/2471424-2977538-format-xhtml-2n5r74/index.html</ref> Anywar yeesimbawo kubwannamuninga atalina kibiina.<ref>http://www.monitor.co.ug/News/National/Anywar-pleads-with-FDC-leaders-for-Kitgum-municipality-flag/-/688334/2978950/-/op6ssyz/-/index.html</ref> Ebyava mu kalulu byalaga nga Anywar bweyali amezze bonna abaali bamwesimbyeeko era bwatyo naayingira paalamenti ey'ekkumi nga nnamunigina.<ref>https://ugandaradionetwork.net/story/i-will-cooperate-with-fdc-in-parlaiement-anywar-?districtId=505</ref><ref>https://ugandaradionetwork.com/story/anywar-wins-kitgum-municipality-seat-</ref> Mu mwezi Ogwekkumineebiri mu 2017, Anywar yeewunyisa bangi bweyalonda nga awagira ekiteeso ekyali kingenderera okukola ennongoosereza mu ssemateeka wa Uganda okusobozesa omuntu asussiza emyaka 75 okuvuganya kubwa Pulezidenti bwa Uganda.<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/commentary/mp-anywar-uganda-s-political-slay-queen-on-politics-of-transition--1732962</ref><ref>http://www.monitor.co.ug/OpEd/Commentary/MP-Anywar-needs-urgent-protection-media/689364-4245630-8myeocz/index.html</ref><ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/how-mps-have-voted-on-lifting-age-limit-1732018</ref> Nga 14 Ogwekumineebiri 2019, yalondebebwa nga nga minista omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bwensi muUganda nga yalondebwa Gen. [[:en:Yoweri_Kaguta_Museveni|Yoweri Kaguta Museveni]].<ref name="AppR"/> Oluvannyuma Anywar yeegatta ku kibiina ki NRM era naayabulira oludda oluvuganya<ref>https://www.newvision.co.ug/news/1500095/meet-opposition-politicians-defected-nrm</ref><ref>{{Cite web |url=https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |title=Archive copy |access-date=2025-10-24 |archive-date=2021-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210725052152/https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[:en:Margaret_Lamwaka_Odwar|Margaret Lamwaka Odwar]] * [[:en:Winnie_Kiiza|Winnie Kiiza]] * [[:en:Cabinet_of_Uganda|Kabineti ya Uganda]] * [[:en:Cabinet_of_Rwanda|Kabineti ya Rwanda]] == Ebijuliziddwa == 6l7ib1k2urddfa22dixjrrzwfakip07 77415 77408 2026-10-24T09:22:08Z Anonymous daughter 12445 converted reference 77415 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Beatrice Atim Anywar''' oluusi ayitibwa '''Beatrice Atim''', oba '''Betty Anywar''', yazaalibwa 9 Ogwolubeereberye,1964 [[:en:Politician|munabyabufuzi]] [[:en:Uganda|Munnayuganda]] eyaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa palamenti]] akiikirira abantu ba [[:en:Kitgum|munisipaali y'e Kitgum]] mu palamenti ya Uganda eye 10 (2016- 2021).<ref name="Data">{{Cite web |title=Parliament OF Uganda |url=http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=262 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180321100915/http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=262 |archive-date=2018-03-21 |access-date=2026-10-24 |website=www.parliament.go.ug}}</ref> Nga 14, Ogwekkumineebiri,2019, yalondebwa okuba [[:en:Ministry_of_Water_and_Environment_(Uganda)|minisita omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bw'ensi]] mu kabineti ya Uganda era nga yasikira Dr. [[:en:Mary_Goretti_Kitutu|Mary Goretti Kitutu]], eyatwalibwa mu [[:en:Ministry_of_Energy_and_Mineral_Development_(Uganda)|minisitule y'ebyobugagga obwensibo n'amasanyalaze]].<ref>{{Cite web |date=2020-09-10 |title=Anywar’s long walk to Museveni’s Cabinet |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/anywar-s-long-walk-to-museveni-s-cabinet-1864948 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref name="AppR">{{Cite web |date=2020-09-10 |title=Museveni shuffles Cabinet, drops Muloni, appoints Magyezi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-shuffles-cabinet-drops-muloni-appoints-magyezi-1864850 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref> [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] == Ensibuko n'obuyigirize == Yazaalibwa mu [[:en:Kitgum_District|disitulikiti y'e Kitgum]] mu [[:en:Acholi_sub-region|Acholi]] mu bukiika kkono bwa [[:en:Uganda|Uganda]] nga 9, Ogwoluberebeerye,1964. Mu 1991, Yatikirwa [[:en:Marketing|dipulooma mu bwa kituunzi]] okuva ku ttendekero [[:en:Makerere_University_Business_School|Makerere]] [[:en:Makerere_University_Business_School|University Business School]]. Yeeyongera okusoma era mu 2004, yatikkirwa diguli mu nzirukanya y'emirimu okuva ku [[:en:Islamic_University_in_Uganda|Islamic University in Uganda]]. Diguli ye ey'okubiri mu by'okudukanya emirimu eya [[:en:Master_of_Public_Administration|Master of Public Administration and management]] yajisomera ku [[:en:Makerere_University|yunivasite e]] [[:en:Makerere_University|Makerere]]. Alina ne satifikeeti mu demokulasiya n'eby'obufuzi, gyeyafunira kutendekero [[:en:Marquette_University|Marquette University]], mu ggwanga lya [[Amerika]].<ref name="Data"/> == Emirimu gye == === Nga tannayingira byabufuzi === Wakati wa 1991 ne 1993, Beatrice Anywar yeeyali avunaanyizibwa ku kifo awatukira ebyamaguzi mu kkampuni ya UFEL Uganda. Mu 1994 okutuusa 1995, yeyaali kituunzi omukulu mu kampuni enkozi y'emifaliso eya V''itafoam Uganda Limited'' bweyava awo yeegatta ku kitongole kya gavumenti ekivunaanyizibwa ku mazzi n'emidumu gya kazambi eya [[:en:National_Water_and_Sewerage_Corporation|National Water and Sewerage Corporation]] nga avunaanyizibwa ku nsonga za bakasitoma era wano yakolawo emyaka 8 okuva mu 1996 okutuuka mu 2004.<ref name="Data" /> == Ng'atandise eby'obufuzi == ; Mu kibiina ky'eby'obufuzi ki FDC Anywar yayingira eby'obufuzi ebyakalulu mu mwaka 2006 era navuganya ku kifo ky'omubaka akiikirira munisipaali y'e Kitgum. Akalulu yakawangula oluvannyuma lw'okumegga Santa Okote mu biro ebyo eyali agidde ku kaadi y'ekibiina ki [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]]. Mu kisanja kye ekyasooka mu paalamenti yalondebwa nga minista ow'ekisikirize ku ludda oluvuganya eyali avunaanyizibwa ku by'obutonde bw'ensi. Kino kyava ku kuba nga yali alwanirira eddembe ly'obutonde.<ref name="One">{{Cite news |title=Suspended legislators no strangers to controversy |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1290476/suspended-legislators-strangers-controversy |archive-url=https://web.archive.org/web/20190321035416/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1290476/suspended-legislators-strangers-controversy |archive-date=2019-03-21 |access-date=2026-10-24 |work=www.newvision.co.ug}}</ref> Anywar era ajjukirwa nnyo olw'obuvunaanyizibwa bwe mu kutaasa [[:en:Mabira_Forest|ekibira Mabira]] mu Uganda. Kino kyajjawo oluvannyuma lwa Pulezidenti [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] ne gavumenti ye okusalawo okutunda ekibira kino eri kampuni enkozi ya sukaali eya [[:en:Sugar_Corporation_of_Uganda_Limited|Sugar Corporation of Uganda Limited]] (SCOUL) esaanyeewo ekibira kino wekiri lifuuke essamba ly<nowiki>'ebikajjo. Anywae nga ayambibwako ebibiina ebirala ebitakabanira obutonde bw'ensi nga ekya ''</nowiki>''National Association of Professional Environmentalists<nowiki>''</nowiki>'' baawakanya nnyo okusalawo kuno era nebatisatiisa n'okukuunga abantu okuzira eby'amaguzi bya SCOUL n'ekigendererwa eky'okusanyalaza emirimu gyayo.<ref name="Pri">{{Cite book |date=2026-09-27 |title=The Independent (Uganda) |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=The_Independent_(Uganda)&oldid=1376979004 |language=en}}</ref> Mu 2007, bannayuganda abasoba mu 100,000 beegugunga mu mwekalaakaasa okwamanyibwa nga "Save Mabira Crusade" n'ekigendererwa okutaasa ekibira kya Mabira. Abantu basatu baafa, ate abalala nebalumizibwa. Oluvannyuma Amaka ga Atim Anywar gaasalibwako amagye ne poliisi naye kennyini n'akwatibwa era nasibwa nga avunaanibwa emisango egyekuusa ku butujju.<ref name="Pri"/><ref>{{Cite web |last=Mayers |first=James |title=Forest protest ends in teargas and death - but a green governance movement starts to emerge in Uganda |url=https://www.iied.org/forest-protest-ends-teargas-death-green-governance-movement-starts-emerge-uganda |access-date=2026-10-24 |website=www.iied.org |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Save Mabira crusaders renew debate |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1158157/save-mabira-crusaders-renew-debate |archive-url=https://web.archive.org/web/20190321035417/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1158157/save-mabira-crusaders-renew-debate |archive-date=2019-03-21 |access-date=2026-10-24 |work=www.newvision.co.ug}}</ref> ; Nga munnabyabufuzi atalina kibiina [[File:Beatrice Anywa.jpg|left|thumb]] Mukulonda kwa palamenti mu 2016, Betty Anywar yawangulwa mu kusunsulamu eyali anaakwatira ekibiina ki [[:en:Forum_for_Democratic_Change|Forum for Democratic Change]] bbendera.<ref name="Lost">https://web.archive.org/web/20171231211926/http://mobile.monitor.co.ug/specialreports/elections/Anywar-loses-Kitgum-Municipality-MP-FDC-flag/2471424-2977538-format-xhtml-2n5r74/index.html</ref> Anywar yeesimbawo kubwannamuninga atalina kibiina.<ref>{{Cite web |date=2021-01-20 |title=Anywar pleads with FDC leaders for Kitgum municipality flag |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/anywar-pleads-with-fdc-leaders-for-kitgum-municipality-flag-1632618 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ebyava mu kalulu byalaga nga Anywar bweyali amezze bonna abaali bamwesimbyeeko era bwatyo naayingira paalamenti ey'ekkumi nga nnamunigina.<ref>{{Cite web |title=I Will Work With FDC in Parliament - Anywar. : |url=https://ugandaradionetwork.net/story/i-will-cooperate-with-fdc-in-parlaiement-anywar- |access-date=2026-10-24 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref>https://ugandaradionetwork.com/story/anywar-wins-kitgum-municipality-seat-</ref> Mu mwezi Ogwekkumineebiri mu 2017, Anywar yeewunyisa bangi bweyalonda nga awagira ekiteeso ekyali kingenderera okukola ennongoosereza mu ssemateeka wa Uganda okusobozesa omuntu asussiza emyaka 75 okuvuganya kubwa Pulezidenti bwa Uganda.<ref>{{Cite web |date=2021-01-30 |title=MP Anywar: Uganda’s political slay queen on politics of transition |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/commentary/mp-anywar-uganda-s-political-slay-queen-on-politics-of-transition--1732962 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-30 |title=MP Anywar needs urgent protection from the media |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/commentary/mp-anywar-needs-urgent-protection-from-the-media-1733176 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-14 |title=How MPs have voted on lifting age limit |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/how-mps-have-voted-on-lifting-age-limit-1732018 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref> Nga 14 Ogwekumineebiri 2019, yalondebebwa nga nga minista omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bwensi muUganda nga yalondebwa Gen. [[:en:Yoweri_Kaguta_Museveni|Yoweri Kaguta Museveni]].<ref name="AppR"/> Oluvannyuma Anywar yeegatta ku kibiina ki NRM era naayabulira oludda oluvuganya<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Meet the Opposition politicians who defected to NRM |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-10-24 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |title=Archive copy |access-date=2025-10-24 |archive-date=2021-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210725052152/https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[:en:Margaret_Lamwaka_Odwar|Margaret Lamwaka Odwar]] * [[:en:Winnie_Kiiza|Winnie Kiiza]] * [[:en:Cabinet_of_Uganda|Kabineti ya Uganda]] * [[:en:Cabinet_of_Rwanda|Kabineti ya Rwanda]] == Ebijuliziddwa == 4vbbdy98mhvoay3jnk1u929q24y1p7n 77416 77415 2026-10-24T09:23:00Z Anonymous daughter 12445 added image caption 77416 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Beatrice Atim Anywar''' oluusi ayitibwa '''Beatrice Atim''', oba '''Betty Anywar''', yazaalibwa 9 Ogwolubeereberye,1964 [[:en:Politician|munabyabufuzi]] [[:en:Uganda|Munnayuganda]] eyaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa palamenti]] akiikirira abantu ba [[:en:Kitgum|munisipaali y'e Kitgum]] mu palamenti ya Uganda eye 10 (2016- 2021).<ref name="Data">{{Cite web |title=Parliament OF Uganda |url=http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=262 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180321100915/http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=262 |archive-date=2018-03-21 |access-date=2026-10-24 |website=www.parliament.go.ug}}</ref> Nga 14, Ogwekkumineebiri,2019, yalondebwa okuba [[:en:Ministry_of_Water_and_Environment_(Uganda)|minisita omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bw'ensi]] mu kabineti ya Uganda era nga yasikira Dr. [[:en:Mary_Goretti_Kitutu|Mary Goretti Kitutu]], eyatwalibwa mu [[:en:Ministry_of_Energy_and_Mineral_Development_(Uganda)|minisitule y'ebyobugagga obwensibo n'amasanyalaze]].<ref>{{Cite web |date=2020-09-10 |title=Anywar’s long walk to Museveni’s Cabinet |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/anywar-s-long-walk-to-museveni-s-cabinet-1864948 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref name="AppR">{{Cite web |date=2020-09-10 |title=Museveni shuffles Cabinet, drops Muloni, appoints Magyezi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-shuffles-cabinet-drops-muloni-appoints-magyezi-1864850 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref> [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] == Ensibuko n'obuyigirize == Yazaalibwa mu [[:en:Kitgum_District|disitulikiti y'e Kitgum]] mu [[:en:Acholi_sub-region|Acholi]] mu bukiika kkono bwa [[:en:Uganda|Uganda]] nga 9, Ogwoluberebeerye,1964. Mu 1991, Yatikirwa [[:en:Marketing|dipulooma mu bwa kituunzi]] okuva ku ttendekero [[:en:Makerere_University_Business_School|Makerere]] [[:en:Makerere_University_Business_School|University Business School]]. Yeeyongera okusoma era mu 2004, yatikkirwa diguli mu nzirukanya y'emirimu okuva ku [[:en:Islamic_University_in_Uganda|Islamic University in Uganda]]. Diguli ye ey'okubiri mu by'okudukanya emirimu eya [[:en:Master_of_Public_Administration|Master of Public Administration and management]] yajisomera ku [[:en:Makerere_University|yunivasite e]] [[:en:Makerere_University|Makerere]]. Alina ne satifikeeti mu demokulasiya n'eby'obufuzi, gyeyafunira kutendekero [[:en:Marquette_University|Marquette University]], mu ggwanga lya [[Amerika]].<ref name="Data"/> == Emirimu gye == === Nga tannayingira byabufuzi === Wakati wa 1991 ne 1993, Beatrice Anywar yeeyali avunaanyizibwa ku kifo awatukira ebyamaguzi mu kkampuni ya UFEL Uganda. Mu 1994 okutuusa 1995, yeyaali kituunzi omukulu mu kampuni enkozi y'emifaliso eya V''itafoam Uganda Limited'' bweyava awo yeegatta ku kitongole kya gavumenti ekivunaanyizibwa ku mazzi n'emidumu gya kazambi eya [[:en:National_Water_and_Sewerage_Corporation|National Water and Sewerage Corporation]] nga avunaanyizibwa ku nsonga za bakasitoma era wano yakolawo emyaka 8 okuva mu 1996 okutuuka mu 2004.<ref name="Data" /> == Ng'atandise eby'obufuzi == ; Mu kibiina ky'eby'obufuzi ki FDC Anywar yayingira eby'obufuzi ebyakalulu mu mwaka 2006 era navuganya ku kifo ky'omubaka akiikirira munisipaali y'e Kitgum. Akalulu yakawangula oluvannyuma lw'okumegga Santa Okote mu biro ebyo eyali agidde ku kaadi y'ekibiina ki [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]]. Mu kisanja kye ekyasooka mu paalamenti yalondebwa nga minista ow'ekisikirize ku ludda oluvuganya eyali avunaanyizibwa ku by'obutonde bw'ensi. Kino kyava ku kuba nga yali alwanirira eddembe ly'obutonde.<ref name="One">{{Cite news |title=Suspended legislators no strangers to controversy |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1290476/suspended-legislators-strangers-controversy |archive-url=https://web.archive.org/web/20190321035416/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1290476/suspended-legislators-strangers-controversy |archive-date=2019-03-21 |access-date=2026-10-24 |work=www.newvision.co.ug}}</ref> Anywar era ajjukirwa nnyo olw'obuvunaanyizibwa bwe mu kutaasa [[:en:Mabira_Forest|ekibira Mabira]] mu Uganda. Kino kyajjawo oluvannyuma lwa Pulezidenti [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] ne gavumenti ye okusalawo okutunda ekibira kino eri kampuni enkozi ya sukaali eya [[:en:Sugar_Corporation_of_Uganda_Limited|Sugar Corporation of Uganda Limited]] (SCOUL) esaanyeewo ekibira kino wekiri lifuuke essamba ly<nowiki>'ebikajjo. Anywae nga ayambibwako ebibiina ebirala ebitakabanira obutonde bw'ensi nga ekya ''</nowiki>''National Association of Professional Environmentalists<nowiki>''</nowiki>'' baawakanya nnyo okusalawo kuno era nebatisatiisa n'okukuunga abantu okuzira eby'amaguzi bya SCOUL n'ekigendererwa eky'okusanyalaza emirimu gyayo.<ref name="Pri">{{Cite book |date=2026-09-27 |title=The Independent (Uganda) |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=The_Independent_(Uganda)&oldid=1376979004 |language=en}}</ref> Mu 2007, bannayuganda abasoba mu 100,000 beegugunga mu mwekalaakaasa okwamanyibwa nga "Save Mabira Crusade" n'ekigendererwa okutaasa ekibira kya Mabira. Abantu basatu baafa, ate abalala nebalumizibwa. Oluvannyuma Amaka ga Atim Anywar gaasalibwako amagye ne poliisi naye kennyini n'akwatibwa era nasibwa nga avunaanibwa emisango egyekuusa ku butujju.<ref name="Pri"/><ref>{{Cite web |last=Mayers |first=James |title=Forest protest ends in teargas and death - but a green governance movement starts to emerge in Uganda |url=https://www.iied.org/forest-protest-ends-teargas-death-green-governance-movement-starts-emerge-uganda |access-date=2026-10-24 |website=www.iied.org |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Save Mabira crusaders renew debate |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1158157/save-mabira-crusaders-renew-debate |archive-url=https://web.archive.org/web/20190321035417/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1158157/save-mabira-crusaders-renew-debate |archive-date=2019-03-21 |access-date=2026-10-24 |work=www.newvision.co.ug}}</ref> ; Nga munnabyabufuzi atalina kibiina [[File:Beatrice Anywa.jpg|left|thumb|Beatrice Anywa]] Mukulonda kwa palamenti mu 2016, Betty Anywar yawangulwa mu kusunsulamu eyali anaakwatira ekibiina ki [[:en:Forum_for_Democratic_Change|Forum for Democratic Change]] bbendera.<ref name="Lost">https://web.archive.org/web/20171231211926/http://mobile.monitor.co.ug/specialreports/elections/Anywar-loses-Kitgum-Municipality-MP-FDC-flag/2471424-2977538-format-xhtml-2n5r74/index.html</ref> Anywar yeesimbawo kubwannamuninga atalina kibiina.<ref>{{Cite web |date=2021-01-20 |title=Anywar pleads with FDC leaders for Kitgum municipality flag |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/anywar-pleads-with-fdc-leaders-for-kitgum-municipality-flag-1632618 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ebyava mu kalulu byalaga nga Anywar bweyali amezze bonna abaali bamwesimbyeeko era bwatyo naayingira paalamenti ey'ekkumi nga nnamunigina.<ref>{{Cite web |title=I Will Work With FDC in Parliament - Anywar. : |url=https://ugandaradionetwork.net/story/i-will-cooperate-with-fdc-in-parlaiement-anywar- |access-date=2026-10-24 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref>https://ugandaradionetwork.com/story/anywar-wins-kitgum-municipality-seat-</ref> Mu mwezi Ogwekkumineebiri mu 2017, Anywar yeewunyisa bangi bweyalonda nga awagira ekiteeso ekyali kingenderera okukola ennongoosereza mu ssemateeka wa Uganda okusobozesa omuntu asussiza emyaka 75 okuvuganya kubwa Pulezidenti bwa Uganda.<ref>{{Cite web |date=2021-01-30 |title=MP Anywar: Uganda’s political slay queen on politics of transition |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/commentary/mp-anywar-uganda-s-political-slay-queen-on-politics-of-transition--1732962 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-30 |title=MP Anywar needs urgent protection from the media |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/commentary/mp-anywar-needs-urgent-protection-from-the-media-1733176 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-14 |title=How MPs have voted on lifting age limit |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/how-mps-have-voted-on-lifting-age-limit-1732018 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref> Nga 14 Ogwekumineebiri 2019, yalondebebwa nga nga minista omubeezi avunaanyizibwa ku butonde bwensi muUganda nga yalondebwa Gen. [[:en:Yoweri_Kaguta_Museveni|Yoweri Kaguta Museveni]].<ref name="AppR"/> Oluvannyuma Anywar yeegatta ku kibiina ki NRM era naayabulira oludda oluvuganya<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Meet the Opposition politicians who defected to NRM |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-10-24 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |title=Archive copy |access-date=2025-10-24 |archive-date=2021-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210725052152/https://theinsider.ug/index.php/2018/03/31/anywar-finally-swallowed-officially-joins-nrm/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[:en:Margaret_Lamwaka_Odwar|Margaret Lamwaka Odwar]] * [[:en:Winnie_Kiiza|Winnie Kiiza]] * [[:en:Cabinet_of_Uganda|Kabineti ya Uganda]] * [[:en:Cabinet_of_Rwanda|Kabineti ya Rwanda]] == Ebijuliziddwa == bz5wog64v48yjiq9hst9atxwhea4pqx Grace Tubwita 0 9768 77377 76174 2026-10-23T20:36:57Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77377 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] '''Grace Tubwita Bagaya Bukenya''' (née Grace Tubwita), nga amanyikiddwa nga '''Grace Tubwita''', mukayala munnayuganda, [[:en:Urban_planner|mukubi wa pulaani]] era munnabyabufuzi. Ye ssentebe w'ettendekero ly'abakubi ba pulaani erya ''Uganda Institute of Physical Planners''.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.bukedde.co.ug/bukedde/kasalabecca/1454817/-minisita-tereera-nkufuneko-kkopi |access-date=2023-03-24 |archive-date=2019-05-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190503095924/https://www.bukedde.co.ug/bukedde/kasalabecca/1454817/-minisita-tereera-nkufuneko-kkopi |url-status=dead }}</ref> == Obuto bwe n'emisomo gye == Grace Tubwita yazaalibwa mu [[:en:Nakasongola_District|Disitulikiti y'e Nakasongola]] era ayogera olulimi olumanyikiddwa nga (Ruluuli). Yakiikirira Disitulikiti ye mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ebisanja bibiri eby'omuddiriŋŋanwa mu Paalamenti 7 (2001 - 2006) n'eyo 8 (2006 - 2011), ku kaadi y'ekibiina kyebyobufuzi ekya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM). Yagibwa mu kifo kino mu kalulu k'ekibiina era nga yawangulwa [[:en:Margaret_Komuhangi|Margaret Komuhangi]], gwe yali yawangula,<ref>{{Cite book |date=2026-08-31 |title=Margaret Komuhangi |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Margaret_Komuhangi&oldid=1372439471 |language=en}}</ref> emirundi ebiri mu 2003 ne 2015.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Nakasongola Woman MP Tubwita loses in NRM primaries |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-10-08 |website=New Vision}}</ref> == Ebirala ebikulu == Tubwita atuula ku bukiiko obukulembera Kkampuni ez'enjawulo omuli [[:en:Uganda_National_Oil_Company|Uganda National Oil Company]], ne national oil [[:en:Parastatal|ekitongole ky'amafuta ekiweereza eggwanga]].<ref>{{Cite book |date=2026-10-03 |title=State-owned enterprise |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=State-owned_enterprise&oldid=1378224202 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Uganda National Oil Company seeks to recruit top executives |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-10-08 |website=New Vision}}</ref> Era mmemba ku kakiiko akakwasaganya ebibira aka National Forestry Authority (NFA), nga nakyo kitongole kya Gavumenti nga bwekyalangirirwa eyali Minisita w'ebyamawulire n'okuluŋŋamya eggwanga, [[:en:Rose_Namayanja|Rose Namayanja]], nga 17 Ogwomusanvu 2014.<ref>https://ugandaradionetwork.com/story/national-forestry-authority-gets-new-members-to-the-board-of-directors</ref> Mu Gwomwenda 2016, Tubwita Grace Bagaya Bukenya yaweebwa Awaadi ya "Parliamentary Medal of Honor" mu kwagala okusiima obuweerezabwe mu Paalamenti ya Uganda.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://eagle.co.ug/2016/09/22/besigye-byanyimas-generals-oyite-ojok-rwigyema-parliament-medal-list.html |access-date=2023-03-24 |archive-date=2023-03-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230322080540/https://eagle.co.ug/2016/09/22/besigye-byanyimas-generals-oyite-ojok-rwigyema-parliament-medal-list.html |url-status=dead }}</ref> == Laba na bino == * [[:en:Ingrid_Turinawe|Ingrid Turinawe]] * [[:en:Pauline_Irene_Batebe|Pauline Irene Batebe]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru Wakipedya == * Omukutu gwa Website ogwa Paalamenti ya Uganda {{DEFAULTSORT:Tubwita, Grace}} 63egphaicq4tjx5t3d8jicrbnjlpc9p Annette Nkalubo 0 10180 77292 72914 2026-10-23T18:37:58Z Jonathan Charvez 11988 removed external links 77292 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Colonel]] '''Annette Nkalubo''', munayuganda musirikale mukungu wa magye ga Uganda omukulu.Ye mukyala omujaasi ali ku ddaala ery'okubiri mu ggye lya Uganda People's Defence Forces (UPDF).<ref name="Top">{{cite web |last=Kaasira |first=Risdel |date=1 January 2013 |title=90 UPDF soldiers get promotion |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/90-UPDF-soldiers-get-promotion/688334-1654982-jdkrahz/index.html |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala |archive-date=7 November 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171107020942/http://www.monitor.co.ug/News/National/90-UPDF-soldiers-get-promotion/688334-1654982-jdkrahz/index.html |url-status=dead }}</ref> == Okusoma == Nkalubo alina Ddiguli esooka mu mateeka okuva mu yunivasite y'e Makerere, era alina ne Dipulooma mu mateeka okuva mu [[Law Development Centre]], mu Kampala.<ref name="Her">{{cite web |last=Anne Mugisa |first=and Hillary Kiirya |date=16 June 2005 |title=New army MP elected |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1123128/army-mp-elected |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Vision Group]] |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]] |location=Kampala}}</ref> == Omulimu gwe == Nkalubo, ng'ali ku mutendera ogwa [[lieutenant]], yaweerezako ng'omubaka wa [[Palamenti ya Uganda|paalamenti]], akiikirira UPDF mu paalamenti ey'omukaaga (1996 okutuuka mu 2001).<ref>{{cite web|date=9 October 1998|accessdate=1 November 2017|title=Workshop Wants Talks With Rebels|url=http://archives.visiongroup.co.ug/national-news/131-uganda-workshop-wants-talks-with-rebels-talks|newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]]|format=Archived from the original|first=Josephine|last=Maseruka|location=Kampala|publisher=[[Vision Group]]|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107014510/http://archives.visiongroup.co.ug/national-news/131-uganda-workshop-wants-talks-with-rebels-talks|url-status=dead}}</ref> Yakuzibwa okuva ku ddaala lya meja n'afuuka luteenanti colonel  mu Gwekkumi  2008.<ref>{{cite web |author=Vision Reporter |date=28 October 2008 |title=UPDF needs more female officers |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1178109/updf-female-officers |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Vision Group]] |location=Kampala |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]]}}</ref> Mu 2010, nga ali ku ddaala lya lieutenant colonel,yaweereza okumala ekiseera mu [[kitongole ky'Amawanga amagatte]] (United Nations).<ref>{{cite web |last=Emmanuel Gyezaho |first=and Evelyn Lirri |date=9 March 2010 |title=Gender imbalance still plagues government |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/875764/-/item/1/-/6sg7wyz/-/index.html |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala |archive-date=7 November 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171107024502/http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/875764/-/item/1/-/6sg7wyz/-/index.html |url-status=dead }}</ref> Mu Ogw'Okusatu 2011, Annette Nkalubo, ng'ali ku kifo ekya lieutenant colonel, yaweerezako nga dayirekita w'ensonga z'abakyala mu [[UPD]]F. <ref name="Move">{{cite web |author=Monitor Staff |date=8 March 2011 |title=Today's Uganda top fifty women movers |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/688334-1120990-ap66lmz/index.html |accessdate=24 October 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala}}</ref>Mu Gwoluberyeberye 2013,yalinnyisibwa eddaala okuva ku lya lieutenant colonel okutuuka ku colonel, ekyamufuula omukyala ow'okubiri mu magye okuba n'eddaala erisingayo obunene, ng'ali emabega wa [[Major General]] [[Proscovia Nalweyiso]]. == Ebirala eby'okulowoozaako == Mu Gwokusatu 2011, y'omu kubalondebwa ku "Bakyala ba Uganda atano abakoleredde ennyo e ggwanga ", mu kiseera ekyo. == Laba ne == * [[Proscovia Nalweyiso]] * [[:en:Flavia_Byekwaso|Flavia Byekwaso]] * [[:en:Edith_Nakalema|Edith Nakalema]] * [[:en:Rebecca_Mpagi|Rebecca Mpagi]] * [[:en:Christine_Nyangoma|Christine Nyangoma]] * [[:en:Naomi_Karungi|Naomi Karungi]] == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Abakyala ab'obuvumu mu Somalia * [http://allafrica.com/stories/201610311208.html Uganda: UPDF yannyonnyola nti abakazi batono nnyo abaayingizibwa mu magye] * [http://www.monitor.co.ug/News/National/Army-Spokesman-Ankunda-dropped-Nalweyiso-Major-General/688334-3515976-trb16bz/index.html Kulayigye, Ankunda yaggyibwawo nga Nalweyiso afuuka Major General] [[Category:Abakyala abaganda]] [[Category:Bannayuganda abakyala ab'ekyasa ky'amakumi abiri mu kimu]] [[Category:Abantu Abaganda]] [[Category:Abantu abava mu kitundu kya masekkati ga Uganda.]] [[Category:Abajaasi ba Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannayuganda bannamagye]] 7w3uggxfcboskvxoqcpdalu909u2u72 77293 77292 2026-10-23T18:39:54Z Jonathan Charvez 11988 removed external links 77293 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Colonel]] '''Annette Nkalubo''', munayuganda musirikale mukungu wa magye ga Uganda omukulu.Ye mukyala omujaasi ali ku ddaala ery'okubiri mu ggye lya Uganda People's Defence Forces (UPDF).<ref name="Top">{{cite web |last=Kaasira |first=Risdel |date=1 January 2013 |title=90 UPDF soldiers get promotion |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/90-UPDF-soldiers-get-promotion/688334-1654982-jdkrahz/index.html |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala |archive-date=7 November 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171107020942/http://www.monitor.co.ug/News/National/90-UPDF-soldiers-get-promotion/688334-1654982-jdkrahz/index.html |url-status=dead }}</ref> == Okusoma == Nkalubo alina Ddiguli esooka mu mateeka okuva mu yunivasite y'e Makerere, era alina ne Dipulooma mu mateeka okuva mu [[Law Development Centre]], mu Kampala.<ref name="Her">{{cite web |last=Anne Mugisa |first=and Hillary Kiirya |date=16 June 2005 |title=New army MP elected |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1123128/army-mp-elected |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Vision Group]] |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]] |location=Kampala}}</ref> == Omulimu gwe == Nkalubo, ng'ali ku mutendera ogwa [[lieutenant]], yaweerezako ng'omubaka wa [[Palamenti ya Uganda|paalamenti]], akiikirira UPDF mu paalamenti ey'omukaaga (1996 okutuuka mu 2001).<ref>{{cite web|date=9 October 1998|accessdate=1 November 2017|title=Workshop Wants Talks With Rebels|url=http://archives.visiongroup.co.ug/national-news/131-uganda-workshop-wants-talks-with-rebels-talks|newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]]|format=Archived from the original|first=Josephine|last=Maseruka|location=Kampala|publisher=[[Vision Group]]|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107014510/http://archives.visiongroup.co.ug/national-news/131-uganda-workshop-wants-talks-with-rebels-talks|url-status=dead}}</ref> Yakuzibwa okuva ku ddaala lya meja n'afuuka luteenanti colonel  mu Gwekkumi  2008.<ref>{{cite web |author=Vision Reporter |date=28 October 2008 |title=UPDF needs more female officers |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1178109/updf-female-officers |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Vision Group]] |location=Kampala |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]]}}</ref> Mu 2010, nga ali ku ddaala lya lieutenant colonel,yaweereza okumala ekiseera mu [[kitongole ky'Amawanga amagatte]] (United Nations).<ref>{{cite web |last=Emmanuel Gyezaho |first=and Evelyn Lirri |date=9 March 2010 |title=Gender imbalance still plagues government |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/875764/-/item/1/-/6sg7wyz/-/index.html |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala |archive-date=7 November 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171107024502/http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/875764/-/item/1/-/6sg7wyz/-/index.html |url-status=dead }}</ref> Mu Ogw'Okusatu 2011, Annette Nkalubo, ng'ali ku kifo ekya lieutenant colonel, yaweerezako nga dayirekita w'ensonga z'abakyala mu [[UPD]]F. <ref name="Move">{{cite web |author=Monitor Staff |date=8 March 2011 |title=Today's Uganda top fifty women movers |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/688334-1120990-ap66lmz/index.html |accessdate=24 October 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala}}</ref>Mu Gwoluberyeberye 2013,yalinnyisibwa eddaala okuva ku lya lieutenant colonel okutuuka ku colonel, ekyamufuula omukyala ow'okubiri mu magye okuba n'eddaala erisingayo obunene, ng'ali emabega wa [[Major General]] [[Proscovia Nalweyiso]]. == Ebirala eby'okulowoozaako == Mu Gwokusatu 2011, y'omu kubalondebwa ku "Bakyala ba Uganda atano abakoleredde ennyo e ggwanga ", mu kiseera ekyo. == Laba ne == * [[Proscovia Nalweyiso]] * [[:en:Flavia_Byekwaso|Flavia Byekwaso]] * [[:en:Edith_Nakalema|Edith Nakalema]] * [[:en:Rebecca_Mpagi|Rebecca Mpagi]] * [[:en:Christine_Nyangoma|Christine Nyangoma]] * [[:en:Naomi_Karungi|Naomi Karungi]] == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Abakyala ab'obuvumu mu Somalia * Uganda: UPDF yannyonnyola nti abakazi batono nnyo abaayingizibwa mu magye * [http://www.monitor.co.ug/News/National/Army-Spokesman-Ankunda-dropped-Nalweyiso-Major-General/688334-3515976-trb16bz/index.html Kulayigye, Ankunda yaggyibwawo nga Nalweyiso afuuka Major General] [[Category:Abakyala abaganda]] [[Category:Bannayuganda abakyala ab'ekyasa ky'amakumi abiri mu kimu]] [[Category:Abantu Abaganda]] [[Category:Abantu abava mu kitundu kya masekkati ga Uganda.]] [[Category:Abajaasi ba Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannayuganda bannamagye]] fe8wnus6byo2g78cl0bh3wmrfc60v10 77294 77293 2026-10-23T18:42:45Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77294 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Colonel]] '''Annette Nkalubo''', munayuganda musirikale mukungu wa magye ga Uganda omukulu.Ye mukyala omujaasi ali ku ddaala ery'okubiri mu ggye lya Uganda People's Defence Forces (UPDF).<ref name="Top">{{cite web |last=Kaasira |first=Risdel |date=1 January 2013 |title=90 UPDF soldiers get promotion |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/90-UPDF-soldiers-get-promotion/688334-1654982-jdkrahz/index.html |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala |archive-date=7 November 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171107020942/http://www.monitor.co.ug/News/National/90-UPDF-soldiers-get-promotion/688334-1654982-jdkrahz/index.html |url-status=dead }}</ref> == Okusoma == Nkalubo alina Ddiguli esooka mu mateeka okuva mu yunivasite y'e Makerere, era alina ne Dipulooma mu mateeka okuva mu [[Law Development Centre]], mu Kampala.<ref name="Her">{{cite web |last=Anne Mugisa |first=and Hillary Kiirya |date=16 June 2005 |title=New army MP elected |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1123128/army-mp-elected |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Vision Group]] |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]] |location=Kampala}}</ref> == Omulimu gwe == Nkalubo, ng'ali ku mutendera ogwa [[lieutenant]], yaweerezako ng'omubaka wa [[Palamenti ya Uganda|paalamenti]], akiikirira UPDF mu paalamenti ey'omukaaga (1996 okutuuka mu 2001).<ref>{{cite web|date=9 October 1998|accessdate=1 November 2017|title=Workshop Wants Talks With Rebels|url=http://archives.visiongroup.co.ug/national-news/131-uganda-workshop-wants-talks-with-rebels-talks|newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]]|format=Archived from the original|first=Josephine|last=Maseruka|location=Kampala|publisher=[[Vision Group]]|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107014510/http://archives.visiongroup.co.ug/national-news/131-uganda-workshop-wants-talks-with-rebels-talks|url-status=dead}}</ref> Yakuzibwa okuva ku ddaala lya meja n'afuuka luteenanti colonel  mu Gwekkumi  2008.<ref>{{cite web |author=Vision Reporter |date=28 October 2008 |title=UPDF needs more female officers |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1178109/updf-female-officers |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Vision Group]] |location=Kampala |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]]}}</ref> Mu 2010, nga ali ku ddaala lya lieutenant colonel,yaweereza okumala ekiseera mu [[kitongole ky'Amawanga amagatte]] (United Nations).<ref>{{cite web |last=Emmanuel Gyezaho |first=and Evelyn Lirri |date=9 March 2010 |title=Gender imbalance still plagues government |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/875764/-/item/1/-/6sg7wyz/-/index.html |accessdate=1 November 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala |archive-date=7 November 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171107024502/http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/875764/-/item/1/-/6sg7wyz/-/index.html |url-status=dead }}</ref> Mu Ogw'Okusatu 2011, Annette Nkalubo, ng'ali ku kifo ekya lieutenant colonel, yaweerezako nga dayirekita w'ensonga z'abakyala mu [[UPD]]F. <ref name="Move">{{cite web |author=Monitor Staff |date=8 March 2011 |title=Today's Uganda top fifty women movers |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/688334-1120990-ap66lmz/index.html |accessdate=24 October 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala}}</ref>Mu Gwoluberyeberye 2013,yalinnyisibwa eddaala okuva ku lya lieutenant colonel okutuuka ku colonel, ekyamufuula omukyala ow'okubiri mu magye okuba n'eddaala erisingayo obunene, ng'ali emabega wa [[Major General]] [[Proscovia Nalweyiso]]. == Ebirala eby'okulowoozaako == Mu Gwokusatu 2011, y'omu kubalondebwa ku "Bakyala ba Uganda atano abakoleredde ennyo e ggwanga ", mu kiseera ekyo. == Laba ne == * [[Proscovia Nalweyiso]] * [[:en:Flavia_Byekwaso|Flavia Byekwaso]] * [[:en:Edith_Nakalema|Edith Nakalema]] * [[:en:Rebecca_Mpagi|Rebecca Mpagi]] * [[:en:Christine_Nyangoma|Christine Nyangoma]] * [[:en:Naomi_Karungi|Naomi Karungi]] == Ebijuliziddwa == <references responsive="1"></references> == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Abakyala ab'obuvumu mu Somalia * Uganda: UPDF yannyonnyola nti abakazi batono nnyo abaayingizibwa mu magye * Kulayigye, Ankunda yaggyibwawo nga Nalweyiso afuuka Major General [[Category:Abakyala abaganda]] [[Category:Bannayuganda abakyala ab'ekyasa ky'amakumi abiri mu kimu]] [[Category:Abantu Abaganda]] [[Category:Abantu abava mu kitundu kya masekkati ga Uganda.]] [[Category:Abajaasi ba Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannayuganda bannamagye]] f37mi70wy3ruiicevs9fx2ecnbgj8wk Minisitule y'amazzi n'obutonde bw'ensi (Uganda) 0 10225 77340 70183 2026-10-23T19:42:38Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77340 wikitext text/x-wiki   '''Minisitule y'amazzi n'obutonde bw'ensi''' ('''MWE'''), ye Minisitule ya Uganda evunaanyizibwa ku kuddukanya amazzi mu ggwanga lyonna, obutonde bw'ensi, entobazi, ebibira n'ensonga z'embeera y'obudde n'amateeka agakwata ku buyonjo. [[:en:Cabinet_of_Uganda|Minisitule ya Uganda ekulemberwa ba minisita]]. Omulimu gwayo omukulu kwekukakasa nti ensonga z'amazzi zikwatiibwako n'obutonde bw'ensi okubukuuma ku lw'enkulakulana mu [[:en:Uganda|Uganda]]".<ref name="Adm">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=24:administration-and-management&catid=11&Itemid=176 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2024-04-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240417144744/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=24:administration-and-management&catid=11&Itemid=176 |url-status=dead }}</ref> Emirimu gyayo emikulu mulimu, okubunyisa amazzi n'obuyonjo, okukuuma entobazi, pulogulaamu eziyamabako mu kyukakyuka y'embeera y'obudde, okuddukkanya ebibira, pulogulaamu z'okufukirira ebirime n'okukuuma obutonde bw'ensi. Ebitongole ebirala ebikolera wansi wakyo kuliko; Ekitongole ekivunaanyizibwa ku kubunyisa amazzi n'okutambuza kazambi ekya National Water and Sewerage Corporation (NWSC), ekitongole ekivunaanyizibwa ku kukuuma obutonde bw'ensi (NEMA). Minisitule eno ekulemberwa Minisita [[:en:Sam_Cheptoris|Sam Cheptoris]].<ref>http://allafrica.com/stories/201606290702.html</ref> == Endagiriro w'ekisangibwa == Ekitebe ekikulu ekya minisitule eno kisangibwa ku luguudo lwa Port Bell, okuliraana [[:en:Luzira|Luzira]], mu [[:en:Nakawa_Division|Divizoni y'e Nakawa]] mu [[:en:Kampala|Kampala]], ekibuga kya Uganda ekikulu era ekisinga obugazi.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=7&Itemid=101 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2023-04-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230402092604/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=7&Itemid=101 |url-status=dead }}</ref> Ebibalo by'ekitebe kya Minisitule biri 0°17'56.0"N, 32°38'56.0"E (Obukiika:0.298889; Obusimba:32.648889).<ref>{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/place/0%C2%B017%2756.0%22N+32%C2%B038%2756.0%22E/@0.2988944,32.6467057,445m/data=!3m2!1e3!4b1!4m5!3m4!1s0x0:0x0!8m2!3d0.298889!4d32.648889?hl=en |access-date=2026-10-23 |website=Google Maps |language=en}}</ref> == Minisitule ezikolera wansi w'ekitongole kino == Minisita ayambibwako ba minisita ababeezi babiri. * Minisita omubeezi ow'amazzi: Hon. Aisha Sekindi<ref name=":0">https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-unveils-new-cabinet-retains-nabbanja-alupo-and-janet-in-key-reshuffle-5474810</ref> * Minisita omubeezi ow'obutonde bw'ensi: Hon. Beatrice Anywar Atim<ref name=":0" /> == Obukulembeze bw'akyo == Mu ngeri y'obukulembeze, Minisitule y'agabanyizibwamu obukiiko bw'aba Dayilekita busatu: * Ofiisi ekwasaganya amazzi n'obugagga ebw'omuttaka * Ofiisi evunaanyizibwa ku nkulakulana y'amazzi * Ofiis ekwasaganya ensonga z'obutonde bw'ensi == Ebitongole eby'etongodde == Minisitule eno ekolera wamu n'ebitongole eby'etengeredde n'ekigendererwa eky'okutuukiriza ebigendererwa byaabwe.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=category&id=12&Itemid=168 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2025-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221125517/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=category&id=12&Itemid=168 |url-status=dead }}</ref> * Ekitongole ekikwasaganya ebibira * Dipaatimenti ekwasaganya enkyukakyuka y'ebeera y'obudde mu kitundu * Ekitongole ekikwasaganya obutonde bw'ensi * Ekitongole ekibunyisa amazzi mu Ggwanga ekya [[:en:National_Water_and_Sewerage_Corporation|National Water and Sewerage Corporation]] == Olukalala lw'aba Minisita == * [[:en:Sam_Cheptoris|Sam Cheptoris]] (6 Ogwomukaaga 2016 - okutuusa kaakano)<ref>{{Cite web |url=https://www.africanews.com/2016/06/07/museveni-appoints-his-wife-to-key-ministry-in-new-cabinet// |title=Archive copy |access-date=2023-06-13 |archive-date=2025-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221143431/https://www.africanews.com/2016/06/07/museveni-appoints-his-wife-to-key-ministry-in-new-cabinet// |url-status=dead }}</ref> * [[:en:Ephraim_Kamuntu|Ephraim Kamuntu]] (15 Ogwomunaana 2012 - 6 Ogwomukaaga 2016)<ref>https://web.archive.org/web/20120816235713/https://www.newvision.co.ug/news/634161-president-yoweri-museveni-reshuffles-cabinet.html</ref> * [[:en:Maria_Mutagamba|Maria Mutagamba]] (1 Ogwomukaaga 2006 - 15 Ogwomunaana 2012)<ref>https://web.archive.org/web/20141211112501/http://www.newvision.co.ug/D/8/12/501695</ref> * [[:en:Kahinda_Otafiire|Kahinda Otafiire]] (2003 - 1 Ogwomukaaaga 2006)<ref>https://web.archive.org/web/20151023124619/https://www.parliament.go.ug/mpdata/mps.hei?p=f&n=t&details=t&j=234&const=Ruhindi++County&dist_id=106&distname=Mitooma</ref> == Laba na bino == * [[:en:Politics_of_Uganda|Eby'obufuzi bya Uganda]] * [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu w'abweru wa Wikipediya == * Omukutu omutongole ogwa website {{Ministries of Uganda}}{{Coord|00|17|56|N|32|38|56|E}}{{authority control}} [[Category:Baminisita ba Uganda]] 8lw7y2757fcn9vs6u4gum9aedupsli1 77341 77340 2026-10-23T19:43:12Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77341 wikitext text/x-wiki   '''Minisitule y'amazzi n'obutonde bw'ensi''' ('''MWE'''), ye Minisitule ya Uganda evunaanyizibwa ku kuddukanya amazzi mu ggwanga lyonna, obutonde bw'ensi, entobazi, ebibira n'ensonga z'embeera y'obudde n'amateeka agakwata ku buyonjo. [[:en:Cabinet_of_Uganda|Minisitule ya Uganda ekulemberwa ba minisita]]. Omulimu gwayo omukulu kwekukakasa nti ensonga z'amazzi zikwatiibwako n'obutonde bw'ensi okubukuuma ku lw'enkulakulana mu [[:en:Uganda|Uganda]]".<ref name="Adm">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=24:administration-and-management&catid=11&Itemid=176 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2024-04-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240417144744/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=24:administration-and-management&catid=11&Itemid=176 |url-status=dead }}</ref> Emirimu gyayo emikulu mulimu, okubunyisa amazzi n'obuyonjo, okukuuma entobazi, pulogulaamu eziyamabako mu kyukakyuka y'embeera y'obudde, okuddukkanya ebibira, pulogulaamu z'okufukirira ebirime n'okukuuma obutonde bw'ensi. Ebitongole ebirala ebikolera wansi wakyo kuliko; Ekitongole ekivunaanyizibwa ku kubunyisa amazzi n'okutambuza kazambi ekya National Water and Sewerage Corporation (NWSC), ekitongole ekivunaanyizibwa ku kukuuma obutonde bw'ensi (NEMA). Minisitule eno ekulemberwa Minisita [[:en:Sam_Cheptoris|Sam Cheptoris]].<ref>http://allafrica.com/stories/201606290702.html</ref> == Endagiriro w'ekisangibwa == Ekitebe ekikulu ekya minisitule eno kisangibwa ku luguudo lwa Port Bell, okuliraana [[:en:Luzira|Luzira]], mu [[:en:Nakawa_Division|Divizoni y'e Nakawa]] mu [[:en:Kampala|Kampala]], ekibuga kya Uganda ekikulu era ekisinga obugazi.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=7&Itemid=101 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2023-04-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230402092604/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=7&Itemid=101 |url-status=dead }}</ref> Ebibalo by'ekitebe kya Minisitule biri 0°17'56.0"N, 32°38'56.0"E (Obukiika:0.298889; Obusimba:32.648889).<ref>{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/place/0%C2%B017%2756.0%22N+32%C2%B038%2756.0%22E/@0.2988944,32.6467057,445m/data=!3m2!1e3!4b1!4m5!3m4!1s0x0:0x0!8m2!3d0.298889!4d32.648889?hl=en |access-date=2026-10-23 |website=Google Maps |language=en}}</ref> == Minisitule ezikolera wansi w'ekitongole kino == Minisita ayambibwako ba minisita ababeezi babiri. * Minisita omubeezi ow'amazzi: Hon. Aisha Sekindi<ref name=":0">{{Cite web |date=2026-05-26 |title=Museveni unveils new Cabinet, retains Nabbanja, Alupo and Janet in key reshuffle |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-unveils-new-cabinet-retains-nabbanja-alupo-and-janet-in-key-reshuffle-5474810 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> * Minisita omubeezi ow'obutonde bw'ensi: Hon. Beatrice Anywar Atim<ref name=":0" /> == Obukulembeze bw'akyo == Mu ngeri y'obukulembeze, Minisitule y'agabanyizibwamu obukiiko bw'aba Dayilekita busatu: * Ofiisi ekwasaganya amazzi n'obugagga ebw'omuttaka * Ofiisi evunaanyizibwa ku nkulakulana y'amazzi * Ofiis ekwasaganya ensonga z'obutonde bw'ensi == Ebitongole eby'etongodde == Minisitule eno ekolera wamu n'ebitongole eby'etengeredde n'ekigendererwa eky'okutuukiriza ebigendererwa byaabwe.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=category&id=12&Itemid=168 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2025-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221125517/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=category&id=12&Itemid=168 |url-status=dead }}</ref> * Ekitongole ekikwasaganya ebibira * Dipaatimenti ekwasaganya enkyukakyuka y'ebeera y'obudde mu kitundu * Ekitongole ekikwasaganya obutonde bw'ensi * Ekitongole ekibunyisa amazzi mu Ggwanga ekya [[:en:National_Water_and_Sewerage_Corporation|National Water and Sewerage Corporation]] == Olukalala lw'aba Minisita == * [[:en:Sam_Cheptoris|Sam Cheptoris]] (6 Ogwomukaaga 2016 - okutuusa kaakano)<ref>{{Cite web |url=https://www.africanews.com/2016/06/07/museveni-appoints-his-wife-to-key-ministry-in-new-cabinet// |title=Archive copy |access-date=2023-06-13 |archive-date=2025-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221143431/https://www.africanews.com/2016/06/07/museveni-appoints-his-wife-to-key-ministry-in-new-cabinet// |url-status=dead }}</ref> * [[:en:Ephraim_Kamuntu|Ephraim Kamuntu]] (15 Ogwomunaana 2012 - 6 Ogwomukaaga 2016)<ref>https://web.archive.org/web/20120816235713/https://www.newvision.co.ug/news/634161-president-yoweri-museveni-reshuffles-cabinet.html</ref> * [[:en:Maria_Mutagamba|Maria Mutagamba]] (1 Ogwomukaaga 2006 - 15 Ogwomunaana 2012)<ref>https://web.archive.org/web/20141211112501/http://www.newvision.co.ug/D/8/12/501695</ref> * [[:en:Kahinda_Otafiire|Kahinda Otafiire]] (2003 - 1 Ogwomukaaaga 2006)<ref>https://web.archive.org/web/20151023124619/https://www.parliament.go.ug/mpdata/mps.hei?p=f&n=t&details=t&j=234&const=Ruhindi++County&dist_id=106&distname=Mitooma</ref> == Laba na bino == * [[:en:Politics_of_Uganda|Eby'obufuzi bya Uganda]] * [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu w'abweru wa Wikipediya == * Omukutu omutongole ogwa website {{Ministries of Uganda}}{{Coord|00|17|56|N|32|38|56|E}}{{authority control}} [[Category:Baminisita ba Uganda]] 4qqi564be51lc9rsdan6azhyw0ps9q1 77342 77341 2026-10-23T19:43:58Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77342 wikitext text/x-wiki   '''Minisitule y'amazzi n'obutonde bw'ensi''' ('''MWE'''), ye Minisitule ya Uganda evunaanyizibwa ku kuddukanya amazzi mu ggwanga lyonna, obutonde bw'ensi, entobazi, ebibira n'ensonga z'embeera y'obudde n'amateeka agakwata ku buyonjo. [[:en:Cabinet_of_Uganda|Minisitule ya Uganda ekulemberwa ba minisita]]. Omulimu gwayo omukulu kwekukakasa nti ensonga z'amazzi zikwatiibwako n'obutonde bw'ensi okubukuuma ku lw'enkulakulana mu [[:en:Uganda|Uganda]]".<ref name="Adm">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=24:administration-and-management&catid=11&Itemid=176 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2024-04-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240417144744/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=24:administration-and-management&catid=11&Itemid=176 |url-status=dead }}</ref> Emirimu gyayo emikulu mulimu, okubunyisa amazzi n'obuyonjo, okukuuma entobazi, pulogulaamu eziyamabako mu kyukakyuka y'embeera y'obudde, okuddukkanya ebibira, pulogulaamu z'okufukirira ebirime n'okukuuma obutonde bw'ensi. Ebitongole ebirala ebikolera wansi wakyo kuliko; Ekitongole ekivunaanyizibwa ku kubunyisa amazzi n'okutambuza kazambi ekya National Water and Sewerage Corporation (NWSC), ekitongole ekivunaanyizibwa ku kukuuma obutonde bw'ensi (NEMA). Minisitule eno ekulemberwa Minisita [[:en:Sam_Cheptoris|Sam Cheptoris]].<ref>http://allafrica.com/stories/201606290702.html</ref> == Endagiriro w'ekisangibwa == Ekitebe ekikulu ekya minisitule eno kisangibwa ku luguudo lwa Port Bell, okuliraana [[:en:Luzira|Luzira]], mu [[:en:Nakawa_Division|Divizoni y'e Nakawa]] mu [[:en:Kampala|Kampala]], ekibuga kya Uganda ekikulu era ekisinga obugazi.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=7&Itemid=101 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2023-04-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230402092604/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=7&Itemid=101 |url-status=dead }}</ref> Ebibalo by'ekitebe kya Minisitule biri 0°17'56.0"N, 32°38'56.0"E (Obukiika:0.298889; Obusimba:32.648889).<ref>{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/place/0%C2%B017%2756.0%22N+32%C2%B038%2756.0%22E/@0.2988944,32.6467057,445m/data=!3m2!1e3!4b1!4m5!3m4!1s0x0:0x0!8m2!3d0.298889!4d32.648889?hl=en |access-date=2026-10-23 |website=Google Maps |language=en}}</ref> == Minisitule ezikolera wansi w'ekitongole kino == Minisita ayambibwako ba minisita ababeezi babiri. * Minisita omubeezi ow'amazzi: Hon. Aisha Sekindi<ref name=":0">{{Cite web |date=2026-05-26 |title=Museveni unveils new Cabinet, retains Nabbanja, Alupo and Janet in key reshuffle |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-unveils-new-cabinet-retains-nabbanja-alupo-and-janet-in-key-reshuffle-5474810 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> * Minisita omubeezi ow'obutonde bw'ensi: Hon. Beatrice Anywar Atim<ref name=":0" /> == Obukulembeze bw'akyo == Mu ngeri y'obukulembeze, Minisitule y'agabanyizibwamu obukiiko bw'aba Dayilekita busatu: * Ofiisi ekwasaganya amazzi n'obugagga ebw'omuttaka * Ofiisi evunaanyizibwa ku nkulakulana y'amazzi * Ofiis ekwasaganya ensonga z'obutonde bw'ensi == Ebitongole eby'etongodde == Minisitule eno ekolera wamu n'ebitongole eby'etengeredde n'ekigendererwa eky'okutuukiriza ebigendererwa byaabwe.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=category&id=12&Itemid=168 |access-date=2023-06-13 |archive-date=2025-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221125517/https://www.mwe.go.ug/index.php?option=com_content&view=category&id=12&Itemid=168 |url-status=dead }}</ref> * Ekitongole ekikwasaganya ebibira * Dipaatimenti ekwasaganya enkyukakyuka y'ebeera y'obudde mu kitundu * Ekitongole ekikwasaganya obutonde bw'ensi * Ekitongole ekibunyisa amazzi mu Ggwanga ekya [[:en:National_Water_and_Sewerage_Corporation|National Water and Sewerage Corporation]] == Olukalala lw'aba Minisita == * [[:en:Sam_Cheptoris|Sam Cheptoris]] (6 Ogwomukaaga 2016 - okutuusa kaakano)<ref>{{Cite web |url=https://www.africanews.com/2016/06/07/museveni-appoints-his-wife-to-key-ministry-in-new-cabinet// |title=Archive copy |access-date=2023-06-13 |archive-date=2025-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221143431/https://www.africanews.com/2016/06/07/museveni-appoints-his-wife-to-key-ministry-in-new-cabinet// |url-status=dead }}</ref> * [[:en:Ephraim_Kamuntu|Ephraim Kamuntu]] (15 Ogwomunaana 2012 - 6 Ogwomukaaga 2016)<ref>https://web.archive.org/web/20120816235713/https://www.newvision.co.ug/news/634161-president-yoweri-museveni-reshuffles-cabinet.html</ref> * [[:en:Maria_Mutagamba|Maria Mutagamba]] (1 Ogwomukaaga 2006 - 15 Ogwomunaana 2012)<ref>{{Cite web |title=Ministries allocated |url=http://www.newvision.co.ug/D/8/12/501695 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141211112501/http://www.newvision.co.ug/D/8/12/501695 |archive-date=2014-12-11 |access-date=2026-10-23 |website=www.newvision.co.ug}}</ref> * [[:en:Kahinda_Otafiire|Kahinda Otafiire]] (2003 - 1 Ogwomukaaaga 2006)<ref>https://web.archive.org/web/20151023124619/https://www.parliament.go.ug/mpdata/mps.hei?p=f&n=t&details=t&j=234&const=Ruhindi++County&dist_id=106&distname=Mitooma</ref> == Laba na bino == * [[:en:Politics_of_Uganda|Eby'obufuzi bya Uganda]] * [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu w'abweru wa Wikipediya == * Omukutu omutongole ogwa website {{Ministries of Uganda}}{{Coord|00|17|56|N|32|38|56|E}}{{authority control}} [[Category:Baminisita ba Uganda]] 3zg764znz07171x3z25aob352bpsz4x Ekibiina ky'abakyala ekya Uganda Media 0 10244 77247 72868 2026-10-23T12:53:13Z Jonathan Charvez 11988 removed external links 77247 wikitext text/x-wiki Uganda Media Women's Association (UMWA) - [[:en:Nonprofit_organization|kibiina ky'obwanakyeewa]] ekisangibwa mu [[Kampala]], [[:en:Uganda|Uganda]] nga essira liteekebwa ku kulwanirira eddembe ly'obuntu [[:en:Women's_rights|n'eddembe ly'abakyala]] . == Ebyafaayo == Ekibiina kya Uganda Media Women's Association (UMWA) kyatandikibwawo mu 1983 bannamawulire abakyala nga ekibiina ekigatta bammemba okuleeta emikutu gy'amawulire egy'okwenkanankana kw'ekikula ky'abantu n'obwenkanya mu bantu. Bannamawulire bano abakyala beewaayo okuleeta ensonga z’abakyala ku mwanjo nga bayita mu kuweereza ku mpewo (radiyo, TV n’emikutu gy’amawulire) ku nsonga ezitali zimu, omuli okufuna embuto nga bakyali bato, [[:en:Violence_against_women|okutulugunya abakyala]], n’ensonga endala. == Pulogulaamu n’Emirimu == UMWA erina omukutu gw'amawulire, Mama FM nga leediyo eno essira eriteeka ku kukulaakulanya abantu ng’ekolera mu [[Kampala]] ne mu bitundu ebinene mu [[:en:Central_Region,_Uganda|masekkati ga Uganda]]. Leediyo eno efulumya pulogulaamu za ezokusanyusa nga bweziyigiriza, emboozi empanvu, okukubaganya ebirowoozo, enyimba n'amawulire. Mama FM yatandikibwawo mu 2001 nga leediyo y’abakyala eyasooka okuweereza abakyala n’abantu abatafibwako. Ekibiina ekigatta abakyala b’amawulire ekya Uganda Media Women’s Association kibadde ku mwanjo nyo mu kutegeka engule za Gender Media Awards nga muno bannamawulire n’emikutu gy’amawulire abasukulumye mu kuwa amawulire agakwata ku kikula ky’abantu. UMWA egenderera okusitula embeera y’abakyala ba Uganda naddala abali mu byalo, basobole okwenyigira mu ddembe era basobole okwenyigira mu nteekateeka z’enkulaakulana ezitegekebwa obutakoma ku kuziganyulwamu wabula n’eggwanga okutwaliza awamu. UMWA ekolagana n’ekibiina ky’ensi yonna ekivunaanyizibwa ku mpuliziganya y’Abakristaayo ekya World Association for Christian Communication (WACC), [[:en:Code_for_Africa|Code for Africa]] ne [[:en:UN_Women|UN Women]] ku [https://whomakesthenews.org/wp-content/uploads/2021/12/Uganda-GMMP-Report.pdf pulojekiti y’okulondoola emikutu gy’amawulire mu nsi yonna eya Global Media Monitoring Project (GMMP)] nga eno okunoonyereza okusinga okumala ebbanga eddene mu nsi yonna era naddala ku kikula ky’abantu mu mikutu gy’amawulire. UMWA yeetabye mu kufulumya empapula n’ebiwandiiko ebiggyayo ensonga z’abakyala. Emu ku mpapula zino kwe kunoonyereza ku mikutu gy’amawulire egyakwata ku [[:en:Elections_in_Uganda|kulonda kwa bonna]] okwa 2021 mwe kyazuulibwa nti ebiwandiiko by’okulonda byali bikyuse nnyo ku bakyala (abeesimbyewo, abalonzi, abakungu mu by’okulonda) okuganyula abasajja mu ngeri y’okulabika, okulaga n’okukiikirira. UMWA ebadde ku mwanjo mu kulwanirira eddembe lya bannamawulire abakyala. Eky'okulabirako gw'emusango minisita owa guno naguli Abraham Byandala eyali anoonyezebwa abonerezebwe oluvannyuma lw’okukwatibwa ku kamera nga 23 Ogw'okusatu 2016 ng’akuba Judith Naluggwa ebikonde mu lubuto olwa wansi nga bw’amukuba ebifaananyi mu kkooti erwanyisa enguzi n'abakenuzi Mw Byandala yali alabiseeko mu kkooti ng'avunaanyizibwa okwetaba mu mivuyo gy’oluguudo oluva e Mukono okudda e Katosi nga lwali lwa buwumbi 24. == Obukulembeze == Waggulu wa UMWA ye [[Margaret Sentamu Masagazi|Muky Margaret B. Sentamu]] abadde akulira ekibiina kino okuva mu 1994. Olukiiko olufuzi olulimu bammemba musanvu lulondebwa okuva mu lukiiko olukulu. Olukiiko luwa omulimu gw’okulondoola okussa mu nkola n’okutuukiriza enkola, okusonda ssente, okuwandiika abakozi abakulu, okuyisa enteekateeka n’embalirira z’omwaka, n’okuwabula Obwassaabawandiisi nga bwe kyetaagisa. {| class="wikitable" |+<big>Abali ku lukiiko olufuzi olwa UMWA mu kiseera kino</big> ! ! Erinnya ! Ekifo ! Okunnyonnyola |- | 1. 1. | Dr. Patricia Litho . | Ssentebe wa ssentebe | Musomesa mu yunivasite y’e Makerere era akola nga Head Communication for Community Outreach Rural Electrification Agency |- | 2. 2. | Omusawo Emily Maratho (omusawo wa PhD) . | Omumyuka wa Ssentebe | Omusomesa w'ebyamawulire n'okusoma emikutu gy'amawulire mu Uganda Christian University . |- | 3. 3. | Catherine Ageno, omuwandiisi w’ebitabo | Omuwandiisi omukulu | Omuwandiisi w’amawulire mu kkampuni ya Monitor Publications Limited. |- | 4. 4. | Dorothy Nanyonga | Omuwanika | Omukugu mu by'empuliziganya mu minisitule y'ebyenjigiriza n'emizannyo (Uganda) . |- | 5. 5. | Omuyimbi Beatrice Birungi | Memba | Munnamawulire eyeetongodde / Emikutu gy'amawulire n'empuliziganya |- | 6. 6. | Sylivia Nalukwago | Memba | |} == Awaadi == UMWA efunye awaadie eziwerako nga muno mulimu n’ekirabo olw’omulimu ogw’amaanyi gwe yakola mu kukulaakulanya emikutu gy’amawulire n’okutondawo omukutu bannamawulire abakyala we bayinza okukulaakulana mu [[:en:World_Press_Freedom_Day|lunaku lw’eddembe ly’abannamawulire olw'ensi yonna]], 2022 == Ebijuliziddwa == <references /> [[Category:Baminisita ba Uganda]] [[Category:Omuzannyo gw'Ebikonde mu Uganda]] gujzr5gvqclvvi501fgaa4vyq4wggtu 77248 77247 2026-10-23T12:54:06Z Jonathan Charvez 11988 removed external links 77248 wikitext text/x-wiki Uganda Media Women's Association (UMWA) - [[:en:Nonprofit_organization|kibiina ky'obwanakyeewa]] ekisangibwa mu [[Kampala]], [[:en:Uganda|Uganda]] nga essira liteekebwa ku kulwanirira eddembe ly'obuntu [[:en:Women's_rights|n'eddembe ly'abakyala]] . == Ebyafaayo == Ekibiina kya Uganda Media Women's Association (UMWA) kyatandikibwawo mu 1983 bannamawulire abakyala nga ekibiina ekigatta bammemba okuleeta emikutu gy'amawulire egy'okwenkanankana kw'ekikula ky'abantu n'obwenkanya mu bantu. Bannamawulire bano abakyala beewaayo okuleeta ensonga z’abakyala ku mwanjo nga bayita mu kuweereza ku mpewo (radiyo, TV n’emikutu gy’amawulire) ku nsonga ezitali zimu, omuli okufuna embuto nga bakyali bato, [[:en:Violence_against_women|okutulugunya abakyala]], n’ensonga endala. == Pulogulaamu n’Emirimu == UMWA erina omukutu gw'amawulire, Mama FM nga leediyo eno essira eriteeka ku kukulaakulanya abantu ng’ekolera mu [[Kampala]] ne mu bitundu ebinene mu [[:en:Central_Region,_Uganda|masekkati ga Uganda]]. Leediyo eno efulumya pulogulaamu za ezokusanyusa nga bweziyigiriza, emboozi empanvu, okukubaganya ebirowoozo, enyimba n'amawulire. Mama FM yatandikibwawo mu 2001 nga leediyo y’abakyala eyasooka okuweereza abakyala n’abantu abatafibwako. Ekibiina ekigatta abakyala b’amawulire ekya Uganda Media Women’s Association kibadde ku mwanjo nyo mu kutegeka engule za Gender Media Awards nga muno bannamawulire n’emikutu gy’amawulire abasukulumye mu kuwa amawulire agakwata ku kikula ky’abantu. UMWA egenderera okusitula embeera y’abakyala ba Uganda naddala abali mu byalo, basobole okwenyigira mu ddembe era basobole okwenyigira mu nteekateeka z’enkulaakulana ezitegekebwa obutakoma ku kuziganyulwamu wabula n’eggwanga okutwaliza awamu. UMWA ekolagana n’ekibiina ky’ensi yonna ekivunaanyizibwa ku mpuliziganya y’Abakristaayo ekya World Association for Christian Communication (WACC), [[:en:Code_for_Africa|Code for Africa]] ne [[:en:UN_Women|UN Women]] ku pulojekiti y’okulondoola emikutu gy’amawulire mu nsi yonna eya Global Media Monitoring Project (GMMP) nga eno okunoonyereza okusinga okumala ebbanga eddene mu nsi yonna era naddala ku kikula ky’abantu mu mikutu gy’amawulire. UMWA yeetabye mu kufulumya empapula n’ebiwandiiko ebiggyayo ensonga z’abakyala. Emu ku mpapula zino kwe kunoonyereza ku mikutu gy’amawulire egyakwata ku [[:en:Elections_in_Uganda|kulonda kwa bonna]] okwa 2021 mwe kyazuulibwa nti ebiwandiiko by’okulonda byali bikyuse nnyo ku bakyala (abeesimbyewo, abalonzi, abakungu mu by’okulonda) okuganyula abasajja mu ngeri y’okulabika, okulaga n’okukiikirira. UMWA ebadde ku mwanjo mu kulwanirira eddembe lya bannamawulire abakyala. Eky'okulabirako gw'emusango minisita owa guno naguli Abraham Byandala eyali anoonyezebwa abonerezebwe oluvannyuma lw’okukwatibwa ku kamera nga 23 Ogw'okusatu 2016 ng’akuba Judith Naluggwa ebikonde mu lubuto olwa wansi nga bw’amukuba ebifaananyi mu kkooti erwanyisa enguzi n'abakenuzi Mw Byandala yali alabiseeko mu kkooti ng'avunaanyizibwa okwetaba mu mivuyo gy’oluguudo oluva e Mukono okudda e Katosi nga lwali lwa buwumbi 24. == Obukulembeze == Waggulu wa UMWA ye [[Margaret Sentamu Masagazi|Muky Margaret B. Sentamu]] abadde akulira ekibiina kino okuva mu 1994. Olukiiko olufuzi olulimu bammemba musanvu lulondebwa okuva mu lukiiko olukulu. Olukiiko luwa omulimu gw’okulondoola okussa mu nkola n’okutuukiriza enkola, okusonda ssente, okuwandiika abakozi abakulu, okuyisa enteekateeka n’embalirira z’omwaka, n’okuwabula Obwassaabawandiisi nga bwe kyetaagisa. {| class="wikitable" |+<big>Abali ku lukiiko olufuzi olwa UMWA mu kiseera kino</big> ! ! Erinnya ! Ekifo ! Okunnyonnyola |- | 1. 1. | Dr. Patricia Litho . | Ssentebe wa ssentebe | Musomesa mu yunivasite y’e Makerere era akola nga Head Communication for Community Outreach Rural Electrification Agency |- | 2. 2. | Omusawo Emily Maratho (omusawo wa PhD) . | Omumyuka wa Ssentebe | Omusomesa w'ebyamawulire n'okusoma emikutu gy'amawulire mu Uganda Christian University . |- | 3. 3. | Catherine Ageno, omuwandiisi w’ebitabo | Omuwandiisi omukulu | Omuwandiisi w’amawulire mu kkampuni ya Monitor Publications Limited. |- | 4. 4. | Dorothy Nanyonga | Omuwanika | Omukugu mu by'empuliziganya mu minisitule y'ebyenjigiriza n'emizannyo (Uganda) . |- | 5. 5. | Omuyimbi Beatrice Birungi | Memba | Munnamawulire eyeetongodde / Emikutu gy'amawulire n'empuliziganya |- | 6. 6. | Sylivia Nalukwago | Memba | |} == Awaadi == UMWA efunye awaadie eziwerako nga muno mulimu n’ekirabo olw’omulimu ogw’amaanyi gwe yakola mu kukulaakulanya emikutu gy’amawulire n’okutondawo omukutu bannamawulire abakyala we bayinza okukulaakulana mu [[:en:World_Press_Freedom_Day|lunaku lw’eddembe ly’abannamawulire olw'ensi yonna]], 2022 == Ebijuliziddwa == <references /> [[Category:Baminisita ba Uganda]] [[Category:Omuzannyo gw'Ebikonde mu Uganda]] dd29uihegdpfsjixtjtrozh80h85n4s Mariam Fauzat Wangadya 0 10580 77245 76438 2026-10-23T12:48:45Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77245 wikitext text/x-wiki {| class="infobox biography vcard" ! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn" style="display:inline-block">Mariam Fauzat Wangadya</div> |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="font-size:125%;" |Mariam Mutonyi Wangadya |- ! class="infobox-label" scope="row" |Yazalibwa | class="infobox-data" |<div class="birthplace" style="display:inline">[[:en:Bulambuli_District|Disitulikiti y'e Bulambuli]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Eggwanga | class="infobox-data category" |Munnayuganda |- ! class="infobox-label" scope="row" |Amannya ge amalala | class="infobox-data nickname" |Mariam Mutonyi Wangadya |- ! class="infobox-label" scope="row" |Emisomo gye | class="infobox-data" |O levo ku [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]],<br /><br /> Emisomo gye egya Alevo yagisomera ku [[:en:Kibuli_Secondary_School|Kibuli Secondary School]],<br /><br /> Diguli ye mu mateeka ku [[:en:Makerere_University|Makerere Yunivasite]],<br /><br /> Dipuloma mu kukola amateeka ku [[:en:Law_Development_Center|Law Development Center]],<br /><br /> Diguli ey'okubiri eya public administration and management |- ! class="infobox-label" scope="row" |Emirimu gye | class="infobox-data role" |Munnamateeka, ssentebe w'akakiiko ka k'[[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|eddembe ly'obuntu mu Uganda]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Amukozesa | class="infobox-data org" |[[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Ebijmufudde omumanyifu | class="infobox-data" |Okulwanirira abaana, eddembe ly'ebyobufuzi mu kibuga |- ! class="infobox-label" scope="row" |Abaana | class="infobox-data" |1 |} '''Mariam Fauzat Wangadya''' amanyikiddwa nga '''Mariam Mutonyi Wangadya''' Munnayuganda, [[:en:Lawyer|Munnamateeka]] era [[:en:Advocate|mulwanirizi w'eddembe]]. Mulwanirizi w'eddembe ly'ebyobufuzi mu kibuga n'enddembe lya'abaana,<ref name=":3">{{Cite journal |last=Acellam |first=Benard |date=2024 |title=Greening Urban Transport in Secondary Cities in Uganda: Challenges and New Strategies for Adoption |url=https://doi.org/10.4236/cus.2024.123016 |journal=Current Urban Studies |volume=12 |issue=03 |pages=316–328 |doi=10.4236/cus.2024.123016 |issn=2328-4900}}</ref> Wangadya ye ssentebe w'akakiiko akalwanira eddembe ly'obuntu aka [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]].<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-06-20 |title=News: UHRC condemns attack on Kasese school |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/uhrc-condemns-attack-on-kasese-school-NV_163177_102026 |access-date=2026-10-10 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-04-12 |title=Karamoja MPs vow to seek justice for ‘starved’ suspects |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/karamoja-mps-vow-to-seek-justice-for-starved-suspects-4195996 |access-date=2026-10-10 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |title=Bot Verification |url=https://theinspector.co.ug/uhrc-boss-mariam-wangadya-exposes-shocking-rot-in-uganda-police-force-in-latest-uhrc-report-to-parliament/ |access-date=2026-10-10 |website=theinspector.co.ug}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://uhrc.ug/chairperson-to-the-commission/ |access-date=2024-04-10 |archive-date=2024-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240316121446/https://uhrc.ug/chairperson-to-the-commission/ |url-status=dead }}</ref> Wangadya mmemba mu bibiina by'abannamateeka omuli [[:en:East_Africa_Law_Society|East African Law Society]], [[:en:Uganda_Law_Society|Uganda Law Society]], [[:en:International_Bar_Association|International Bar Association]] n'ekitongole ekiwolereza abakyala mu Uganda ekya Uganda Women Lawyers Association (FIDA Uganda). == Ebimukwatako == === Obuto bwe n'emisomo gye === Wangadya yazaalibwa abasomesa babiri abawummula mu [[Bulambuli (disitulikit)|Disitulikiti y'e Bulambuli]]. Alina baganda be bataano. Wangadya emisomo gye egya [[:en:Ordinary_Level|Ordinary Level]] yagimaliliriza ku [[:en:Ngora_High_School|Ngora High school]] ne [[:en:Advanced_Level|Advanced Level]] nagimaliliriza ku [[:en:Kibuli_Secondary_School|Kibuli Secondary school]]. Yatikkirwa ne Diguli me mateeka okuva ku [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]], Dipuloma mu kukola amateeka yagifunira ku [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Center]]. Yafuna Satifikeeti emukkiriza okwegatta ku [[:en:High_Court_of_Uganda|Kkooti ya Uganda enkulu]] nga munnamateeka. Alina Diguli mu Public Administration and Management mu Uganda.<ref name=":0"/> === Emirimu gye === Emirimu gye yagitandikira mu kitongole ky'abannamateeka ekya Dagira and company advocates ekisangibwa ku luguudo lwa republic street mu [[:en:Mbale_District|Disitulikiti y'e Mbale]] nga mu kitongole ky'ekimu y'afunamu emigabo. Era yasalawo okuyamba nga munnamateeka w'ekitongole ekieolereza abakyala ekya Uganda Women Lawyers Association (FIDA Uganda). Mu 1996, Wangadya yalondebwa ng'omu ku bammemba abatandiisi b'ekitongole ekirwanirira eddembe ly'obuntu ekya [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]] (UHRC) nga kitandikibwawo. Yaweereza ne Sekaggya ne Med Sozi Kaggwa.<ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/undefined</ref><ref name=":2">https://www.newvision.co.ug/articledetails/undefined</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/undefined</ref><ref name=":3"/><ref name=":5">{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2021-08-25 |title=New UHRC chairperson, commissioners pledge swift investigations |url=https://www.independent.co.ug/new-uhrc-chairperson-commissioners-pledge-swift-investigations/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> Mu 2013, Wangadya yalekulira ekitongole ekirwanirizi ky'eddembe ly'abantu ekya [[Akakiiko k’eddembe ly’obuntu mu Uganda|Uganda Human Rights Commission]] okutandiika omulimu gwe omugya nga Omumyuka w'akaliisoliiso wa Gavumenti, ekifo kye yaweerezaamu okutuusa mu 2021 nga amyuka Kaliisoliiso wa Gavumenti.<ref>https://actvuganda.org/download/UHRC-Annual-Reports/UHRC-16th-Annual-Report.pdf</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.igg.go.ug/media/files/publications/MAIN_REPORT_1.pdf |access-date=2024-04-10 |archive-date=2022-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220617105029/https://igg.go.ug/media/files/publications/MAIN_REPORT_1.pdf |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Uganda |first=UNDP |date=2018-04-16 |title=Combating cross border corruption — UNDP Uganda partners with national and local authorities to… |url=https://medium.com/@UNDPUganda/combating-cross-border-corruption-undp-uganda-partners-with-national-and-local-authorities-to-b69de71a6ee9 |access-date=2026-10-10 |website=Medium |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2021-03-12 |title=IGG asks MPs exiting parliament to declare wealth |url=https://www.independent.co.ug/igg-asks-mps-exiting-parliament-to-declare-wealth/ |access-date=2026-10-10 |work=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Independent |date=2020-12-10 |title=Development partners demand immediate appointment of IGG |url=https://www.independent.co.ug/development-partners-demand-immediate-appointment-of-igg/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> Mu Gwomusanvu 2021, yalondebwa nga Ssentebe w'akakiiko akalwanirizi k'eddembe ly'abantu aka [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]] nga yalondebwa [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] era nga yasunsulwa akakiiko ka Paalamenti akasunsula ababeera balondeddwa mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]].<ref>{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2022-09-22 |title=It is hard to stop human rights abuses: UHRC boss |url=https://www.independent.co.ug/it-is-hard-to-stop-human-rights-abuses-uhrc-boss/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> Yafuna offiisi ye mu butongole nga 29 Ogwomwenda 2021, oluvanyuma lw'okulayizibwa Omulamuzi [[:en:Alfonse_Owiny-Dollo|Alfonso Owiny-Dollo]].<ref name=":2" /><ref name=":0" /> Mu 2023, Wangadya ku lwa UHRC y'assa omukono ku kiwandiiko kya National Fellowship of Born-Again Pentecostal churches of Uganda (NFBPCU) ekyalina okukugira okutyobolwa kw'eddembe ly'amakanisa g'Abalokole n'okubalemesa.<ref name=":4">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-10-25 |title=News: UHRC moves to eliminate rights violations in Born-Again churches |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/uhrc-moves-to-eliminate-rights-violations-in-NV_173429_102026 |access-date=2026-10-10 |website=New Vision}}</ref> Ekiwandiiko kino kisigala kikola okutuusa mu 2028 wabula bwe wabeerawo enzikiliziganya etuukiddwako kisobola okukyusibwa.<ref name=":4" /> Mu 2023, Wangadya ng'aweereza nga Ssentebe w'ekitongole kya UHRC yavunaana omukulembeze w'ekitongole kya [[:en:National_Unity_Platform|National Unity Platform (NUP)]] olw'okutambula n'ebyobulwanisa olw'ebigendererwa bye mu by'obufuzi.<ref name=":6">{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2023-01-19 |title=UHRC accuses NUP of using abductions for political gains |url=https://www.independent.co.ug/uhrc-accuses-nup-of-using-abductions-for-political-gains/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Muyingo |first=Fahim |date=2024-01-08 |title=Wangadya attacks NUP for providing "false list" of missing persons |url=https://charmarnews.com/wangadya-attacks-nup-for-providing-a-false-list-of-missing-persons/ |access-date=2026-10-10 |website=Charmar |language=en-US}}</ref> Omukulembeze wa NUP yali agamba nti eb'ekitongole ekikuuma ddembe baali bawamba n'okutulugunya abawagizi ba NUP okuva mu 2020.<ref name=":6" /> UHRC yakizuula nti ddala abamu ku balabikira ku lukalala baalli bakwatibwa era bateebwa mu Gwekkuminebiri 2022.<ref name=":6" /><ref name=":7" /><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://mulengeranews.com/uhrc-rebukes-nup-for-playing-politics-of-victimhood/ |access-date=2024-04-10 |archive-date=2024-03-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240330174920/https://mulengeranews.com/uhrc-rebukes-nup-for-playing-politics-of-victimhood/ |url-status=dead }}</ref> Mu 2024, Wangadya yayanjula alipoota y'ekitongole ekirwanirira eddembe ly'abantu ekya [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission (UHRC)]] eri [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]], nga yalimu ebikwata mbeera n'ebikwekweto bya Polisi ya Uganda ([[:en:Uganda_Police_Force|Uganda Police Force]] (UPF). Alipoota yalimu embeera abasirikale gy'ebawangalira, abasirikale abatalina by'akulwanyisa, okukozesa emiguwa ng'empingu, enkola y'okubakyusa mu bitundu etali y'abwenkanya saako n'okyusa abasirikale olw'okulya enguzi. == Ebimukwatako eby'omunda == Wangadya maama era alina omutabani == Laba na bino == * [[:en:Bart_Magunda_Katureebe|Bart Magunda Katureebe]] * [[:en:Alfonse_Owiny-Dollo|Alfonse Owiny-Dollo]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'bweru wa Wikipediya == * Emboozi ey'afubo eya Mariam Fauzat Wangadya n'aba Civic Space * [https://web.archive.org/web/20240330162323/https://fidauganda.or.ug/women-rights Omukutu gwa Webusayiti ogwa Uganda Women Lawyers Association (FIDA Uganda)] {{DEFAULTSORT:Wangadya, Mariam Fauzat}} [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] 51kx2qrj972gbd52dhoa9vrj0lq4jls 77246 77245 2026-10-23T12:49:52Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77246 wikitext text/x-wiki {| class="infobox biography vcard" ! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn" style="display:inline-block">Mariam Fauzat Wangadya</div> |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="font-size:125%;" |Mariam Mutonyi Wangadya |- ! class="infobox-label" scope="row" |Yazalibwa | class="infobox-data" |<div class="birthplace" style="display:inline">[[:en:Bulambuli_District|Disitulikiti y'e Bulambuli]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Eggwanga | class="infobox-data category" |Munnayuganda |- ! class="infobox-label" scope="row" |Amannya ge amalala | class="infobox-data nickname" |Mariam Mutonyi Wangadya |- ! class="infobox-label" scope="row" |Emisomo gye | class="infobox-data" |O levo ku [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]],<br /><br /> Emisomo gye egya Alevo yagisomera ku [[:en:Kibuli_Secondary_School|Kibuli Secondary School]],<br /><br /> Diguli ye mu mateeka ku [[:en:Makerere_University|Makerere Yunivasite]],<br /><br /> Dipuloma mu kukola amateeka ku [[:en:Law_Development_Center|Law Development Center]],<br /><br /> Diguli ey'okubiri eya public administration and management |- ! class="infobox-label" scope="row" |Emirimu gye | class="infobox-data role" |Munnamateeka, ssentebe w'akakiiko ka k'[[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|eddembe ly'obuntu mu Uganda]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Amukozesa | class="infobox-data org" |[[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Ebijmufudde omumanyifu | class="infobox-data" |Okulwanirira abaana, eddembe ly'ebyobufuzi mu kibuga |- ! class="infobox-label" scope="row" |Abaana | class="infobox-data" |1 |} '''Mariam Fauzat Wangadya''' amanyikiddwa nga '''Mariam Mutonyi Wangadya''' Munnayuganda, [[:en:Lawyer|Munnamateeka]] era [[:en:Advocate|mulwanirizi w'eddembe]]. Mulwanirizi w'eddembe ly'ebyobufuzi mu kibuga n'enddembe lya'abaana,<ref name=":3">{{Cite journal |last=Acellam |first=Benard |date=2024 |title=Greening Urban Transport in Secondary Cities in Uganda: Challenges and New Strategies for Adoption |url=https://doi.org/10.4236/cus.2024.123016 |journal=Current Urban Studies |volume=12 |issue=03 |pages=316–328 |doi=10.4236/cus.2024.123016 |issn=2328-4900}}</ref> Wangadya ye ssentebe w'akakiiko akalwanira eddembe ly'obuntu aka [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]].<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-06-20 |title=News: UHRC condemns attack on Kasese school |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/uhrc-condemns-attack-on-kasese-school-NV_163177_102026 |access-date=2026-10-10 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-04-12 |title=Karamoja MPs vow to seek justice for ‘starved’ suspects |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/karamoja-mps-vow-to-seek-justice-for-starved-suspects-4195996 |access-date=2026-10-10 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |title=Bot Verification |url=https://theinspector.co.ug/uhrc-boss-mariam-wangadya-exposes-shocking-rot-in-uganda-police-force-in-latest-uhrc-report-to-parliament/ |access-date=2026-10-10 |website=theinspector.co.ug}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://uhrc.ug/chairperson-to-the-commission/ |access-date=2024-04-10 |archive-date=2024-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240316121446/https://uhrc.ug/chairperson-to-the-commission/ |url-status=dead }}</ref> Wangadya mmemba mu bibiina by'abannamateeka omuli [[:en:East_Africa_Law_Society|East African Law Society]], [[:en:Uganda_Law_Society|Uganda Law Society]], [[:en:International_Bar_Association|International Bar Association]] n'ekitongole ekiwolereza abakyala mu Uganda ekya Uganda Women Lawyers Association (FIDA Uganda). == Ebimukwatako == === Obuto bwe n'emisomo gye === Wangadya yazaalibwa abasomesa babiri abawummula mu [[Bulambuli (disitulikit)|Disitulikiti y'e Bulambuli]]. Alina baganda be bataano. Wangadya emisomo gye egya [[:en:Ordinary_Level|Ordinary Level]] yagimaliliriza ku [[:en:Ngora_High_School|Ngora High school]] ne [[:en:Advanced_Level|Advanced Level]] nagimaliliriza ku [[:en:Kibuli_Secondary_School|Kibuli Secondary school]]. Yatikkirwa ne Diguli me mateeka okuva ku [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]], Dipuloma mu kukola amateeka yagifunira ku [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Center]]. Yafuna Satifikeeti emukkiriza okwegatta ku [[:en:High_Court_of_Uganda|Kkooti ya Uganda enkulu]] nga munnamateeka. Alina Diguli mu Public Administration and Management mu Uganda.<ref name=":0"/> === Emirimu gye === Emirimu gye yagitandikira mu kitongole ky'abannamateeka ekya Dagira and company advocates ekisangibwa ku luguudo lwa republic street mu [[:en:Mbale_District|Disitulikiti y'e Mbale]] nga mu kitongole ky'ekimu y'afunamu emigabo. Era yasalawo okuyamba nga munnamateeka w'ekitongole ekieolereza abakyala ekya Uganda Women Lawyers Association (FIDA Uganda). Mu 1996, Wangadya yalondebwa ng'omu ku bammemba abatandiisi b'ekitongole ekirwanirira eddembe ly'obuntu ekya [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]] (UHRC) nga kitandikibwawo. Yaweereza ne Sekaggya ne Med Sozi Kaggwa.<ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/undefined</ref><ref name=":2">https://www.newvision.co.ug/articledetails/undefined</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/undefined</ref><ref name=":3"/><ref name=":5">{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2021-08-25 |title=New UHRC chairperson, commissioners pledge swift investigations |url=https://www.independent.co.ug/new-uhrc-chairperson-commissioners-pledge-swift-investigations/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> Mu 2013, Wangadya yalekulira ekitongole ekirwanirizi ky'eddembe ly'abantu ekya [[Akakiiko k’eddembe ly’obuntu mu Uganda|Uganda Human Rights Commission]] okutandiika omulimu gwe omugya nga Omumyuka w'akaliisoliiso wa Gavumenti, ekifo kye yaweerezaamu okutuusa mu 2021 nga amyuka Kaliisoliiso wa Gavumenti.<ref>https://actvuganda.org/download/UHRC-Annual-Reports/UHRC-16th-Annual-Report.pdf</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.igg.go.ug/media/files/publications/MAIN_REPORT_1.pdf |access-date=2024-04-10 |archive-date=2022-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220617105029/https://igg.go.ug/media/files/publications/MAIN_REPORT_1.pdf |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Uganda |first=UNDP |date=2018-04-16 |title=Combating cross border corruption — UNDP Uganda partners with national and local authorities to… |url=https://medium.com/@UNDPUganda/combating-cross-border-corruption-undp-uganda-partners-with-national-and-local-authorities-to-b69de71a6ee9 |access-date=2026-10-10 |website=Medium |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2021-03-12 |title=IGG asks MPs exiting parliament to declare wealth |url=https://www.independent.co.ug/igg-asks-mps-exiting-parliament-to-declare-wealth/ |access-date=2026-10-10 |work=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Independent |date=2020-12-10 |title=Development partners demand immediate appointment of IGG |url=https://www.independent.co.ug/development-partners-demand-immediate-appointment-of-igg/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> Mu Gwomusanvu 2021, yalondebwa nga Ssentebe w'akakiiko akalwanirizi k'eddembe ly'abantu aka [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission]] nga yalondebwa [[:en:Yoweri_Museveni|Yoweri Museveni]] era nga yasunsulwa akakiiko ka Paalamenti akasunsula ababeera balondeddwa mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]].<ref>{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2022-09-22 |title=It is hard to stop human rights abuses: UHRC boss |url=https://www.independent.co.ug/it-is-hard-to-stop-human-rights-abuses-uhrc-boss/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> Yafuna offiisi ye mu butongole nga 29 Ogwomwenda 2021, oluvanyuma lw'okulayizibwa Omulamuzi [[:en:Alfonse_Owiny-Dollo|Alfonso Owiny-Dollo]].<ref name=":2" /><ref name=":0" /> Mu 2023, Wangadya ku lwa UHRC y'assa omukono ku kiwandiiko kya National Fellowship of Born-Again Pentecostal churches of Uganda (NFBPCU) ekyalina okukugira okutyobolwa kw'eddembe ly'amakanisa g'Abalokole n'okubalemesa.<ref name=":4">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-10-25 |title=News: UHRC moves to eliminate rights violations in Born-Again churches |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/uhrc-moves-to-eliminate-rights-violations-in-NV_173429_102026 |access-date=2026-10-10 |website=New Vision}}</ref> Ekiwandiiko kino kisigala kikola okutuusa mu 2028 wabula bwe wabeerawo enzikiliziganya etuukiddwako kisobola okukyusibwa.<ref name=":4" /> Mu 2023, Wangadya ng'aweereza nga Ssentebe w'ekitongole kya UHRC yavunaana omukulembeze w'ekitongole kya [[:en:National_Unity_Platform|National Unity Platform (NUP)]] olw'okutambula n'ebyobulwanisa olw'ebigendererwa bye mu by'obufuzi.<ref name=":6">{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2023-01-19 |title=UHRC accuses NUP of using abductions for political gains |url=https://www.independent.co.ug/uhrc-accuses-nup-of-using-abductions-for-political-gains/ |access-date=2026-10-10 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Muyingo |first=Fahim |date=2024-01-08 |title=Wangadya attacks NUP for providing "false list" of missing persons |url=https://charmarnews.com/wangadya-attacks-nup-for-providing-a-false-list-of-missing-persons/ |access-date=2026-10-10 |website=Charmar |language=en-US}}</ref> Omukulembeze wa NUP yali agamba nti eb'ekitongole ekikuuma ddembe baali bawamba n'okutulugunya abawagizi ba NUP okuva mu 2020.<ref name=":6" /> UHRC yakizuula nti ddala abamu ku balabikira ku lukalala baalli bakwatibwa era bateebwa mu Gwekkuminebiri 2022.<ref name=":6" /><ref name=":7" /><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://mulengeranews.com/uhrc-rebukes-nup-for-playing-politics-of-victimhood/ |access-date=2024-04-10 |archive-date=2024-03-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240330174920/https://mulengeranews.com/uhrc-rebukes-nup-for-playing-politics-of-victimhood/ |url-status=dead }}</ref> Mu 2024, Wangadya yayanjula alipoota y'ekitongole ekirwanirira eddembe ly'abantu ekya [[:en:Uganda_Human_Rights_Commission|Uganda Human Rights Commission (UHRC)]] eri [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]], nga yalimu ebikwata mbeera n'ebikwekweto bya Polisi ya Uganda ([[:en:Uganda_Police_Force|Uganda Police Force]] (UPF). Alipoota yalimu embeera abasirikale gy'ebawangalira, abasirikale abatalina by'akulwanyisa, okukozesa emiguwa ng'empingu, enkola y'okubakyusa mu bitundu etali y'abwenkanya saako n'okyusa abasirikale olw'okulya enguzi. == Ebimukwatako eby'omunda == Wangadya maama era alina omutabani == Laba na bino == * [[:en:Bart_Magunda_Katureebe|Bart Magunda Katureebe]] * [[:en:Alfonse_Owiny-Dollo|Alfonse Owiny-Dollo]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'bweru wa Wikipediya == * Emboozi ey'afubo eya Mariam Fauzat Wangadya n'aba Civic Space * Omukutu gwa Webusayiti ogwa Uganda Women Lawyers Association (FIDA Uganda) {{DEFAULTSORT:Wangadya, Mariam Fauzat}} [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] aisi7pa7dh8pf03y0ae68uvsqmnok30 Justine Khainza 0 10620 77413 76933 2026-10-24T09:18:48Z Salim Abbah 12456 removed external link 77413 wikitext text/x-wiki [[File:Khainza, Justine.jpg|thumb|Khainza, Justine.jpg]]  '''Justine Khainza''' era amanyikiddwa nga '''Khainza Justine''' (yazaalibwa nga 30 Ogwomukaaga mu mwaka gwa 1982) Munnayuganda ow'ebyobufuzi era social worker.<ref name=":0">https://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=215</ref> Ye mubaka omukyaala akiikirira [[:en:Bududa_District|Disitulikitii ya Bududa]] mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]]. ey'omwenda n'ekumi<ref name=":0" /><ref>https://reliefweb.int/report/uganda/aid-relief-comes-budududa-after-disastrous-landslides</ref><ref>https://nilepost.co.ug/2020/05/19/mps-concerned-about-delayed-electrification-project/</ref> Mmemba w'ekibiina eky'ebyobufuzi ekya [./<nowiki>Https://en.wikipedia.org/wiki/National_Resistance_Movement</nowiki> National Resistance Movement] political party.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://nrm.co.ug/staff/khainza-justine/ |access-date=2024-04-14 |archive-date=2021-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210803110603/https://nrm.co.ug/staff/khainza-justine/ |url-status=dead }}</ref> Mu kwa Pulezidentti n'ababaka ba Paalamentti aka 2021, yawangulwa [[:en:Agnes_Nandutu|Agnes Nandutu]] kati omubaka omukyala akiikirira [[:en:Bududa_District|Disitulikitti y'e Bududa]] mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamentti ya Uganda]] ey'ekumineemu.<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/elections/two-kicked-out-of-bududa-woman-mp-2021-race-3217538</ref><ref>https://www.independent.co.ug/tag/justine-khainza/</ref><ref>https://www.pmldaily.com/news/politics/2020/08/race-to-2021-polls-journalist-tests-the-political-waters-as-the-women-seat-goes-to-the-wire.html</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.ugandadecides.com/aspirant.php?profile=1905 |access-date=2024-04-14 |archive-date=2022-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220221131328/https://www.ugandadecides.com/aspirant.php?profile=1905 |url-status=dead }}</ref> == Emisomo == Mu mwaka gwa 1996, yatuula ebibuuzo bye ebikomekereza Pulayimale ebya Primary Leaving Examinations okuva mu [[Buckley High School, Uganda|Buckley High School]].<ref name=":0" /> Yafuna [[:en:Uganda_Certificate_of_Education|Uganda Certificate of Education]] okuva mu [[:en:Tororo_Girls_School|Tororo Girls School]] mu mwaka gwa 2000.<ref name=":0" /> Mu mwaka gwa 2002, yafuna [[:en:Uganda_Advanced_Certificate_of_Education|Uganda Advanced Certificate of Education]] okuva mu somero lya Ndejje S.S. Mu mwaka gwa 2004, Yafuna satifikeetti mu bukulembeze okuva mu [[Miracle Bible College]]. Yattikibwa ne diguli mu Development Studies mu mwaka gwa 2006 okuva mu [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|Yunivasitte y'e Makerere]]. Mu mwaka gwa 2007, yafuna satifikeetti mu Administrative Officers Law Course okuva mu [[:en:Law_Development_Centre|Law Development Centre]], Kampala. Diguli ye eya Masters mu Public Health Leadership yamuweebwa [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]], Mukono mu mwaka gwa 2014.<ref name=":0" /> == Emirimu nga taneegatta mu by'obufuzi == Mu mwaka gwa 2009, yakola nga atendekebwa mu kitongole ky'ebyenyonyi ekya [[:en:Civil_Aviation_Authority_of_Uganda|Civil Aviation Authority of Uganda]]. Wakati wa 2006 ne 2008, yaweereza nga Coordinator wa [[Mt Elgon Christian Fellowship Association,]] [[:en:Bududa|Bududa]].<ref name=":0" /> == Eby'obufuzi == Okuva mu mwaka gwa 2011 okutuusa 2021, yaweereza nga [[:en:Member_of_parliament|Mmemba wa Paalamentti]] mu[[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamentti ya Uganda]] ey'omwenda n'eyekumi.<ref name=":0"/> Mu mwaka gwa 2020, yakakasibwa mu kulonda kwa[./<nowiki>Https://en.wikipedia.org/wiki/National_Resistance_Movement</nowiki> National Resistance Movement] nga amaliriza okuwangula mu kulonda okusooka.<ref>https://chimpreports.com/bududa-nrm-election-tribunal-validates-justine-khainzas-victory/</ref> == Obuvunaanyizibwa obulala == Yaweereza ku Kakiiko k'Ebyembalirira<ref>https://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-budget/</ref> ne ku kakiiko k'ebyobulimi n'okulunda mu Paalamentti ya Uganda.<ref name=":0"/><ref>https://www.mpscanug.com/profile/khainzajustine/</ref> == Obulamu bwe == Mufumbo.<ref name=":0"/> Ebikolwa bye eby'eddembe bya kusoma, mizannyo n'okulambula. Alina okwagala okwenjawulo mu campaign z'ebyobulamu mu bantu, okukunga abakyaala n'abavubuka mu kubazaamu amaanyi mu nsonga z'ebyenfuna, n'okututumula eby'emizannyo mu bavubuka.<ref name=":0" /> == Laba na bino == * [[:en:List_of_members_of_the_tenth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lwa ba mmemba ba Paalamentti ya Uganda ey'ekumi]] * [[:en:List_of_members_of_the_ninth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lwa ba mmemba ba Paalamentti ya Uganda ey'omwenda]] * [[National Resistance Movement]] * [[:en:Agnes_Nandutu|Agnes Nandutu]] * [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamentti ya Uganda]] * [[:en:Member_of_parliament|Mmemba wa Paalamentti]] * [[:en:Bududa_District|Disitulikitti y'e Bududa]] == Ebijuliziddwa wa bweru wa wikipediya == * Website ya Paalamentti ya Uganda * Khainza Justine ku Facebook == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'omwenda]] 4krjsb8xesi9i5pi164rg0w6pu6jr6j Juliane Okot Bitek 0 10722 77390 76412 2026-10-24T03:12:52Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77390 wikitext text/x-wiki [[File:Juliane Okot Bitek at the Frankfurt Book Fair 2026-6794.jpg|thumb|Juliane Okot Bitek]] '''Juliane Okot Bitek''' (yazaalibwa 1966), era amanyikiddwa nga '''Otoniya J. Okot Bitek''', nzaalwa ya Kenya nga yakulira mu [[:en:Uganda|Uganda]], muwandiisi era musomesa ng'abeera, asomesa era akolera mu [[:en:Vancouver|Vancouver]], [[:en:British_Columbia|British Columbia]], Canada. Amanyikiddwa olw'ekitabo ky'ebitontome kyeyawandiika ekya ''100 Days'', ebiraga olutalo olwamala ennaku 100 mu 1994 olwalimu [[:en:Rwanda_genocide|okutta abantu mu kirindi e Rwanda]], mu kutebereza nti [[Tutsi|Abatutsi]] 800,000 ne [[:en:Hutu|Abahutu]] be battibwa.<ref name="Two">https://www.theeastafrican.co.ke/magazine/Juliane-Okot-Bitek-In-her-father-footsteps-/434746-4299066-83i0li/index.html</ref> Abadde omu kubawandiisi abawandiika mu bitabo by'ebitontome omuli mu 2019 ''[[:en:Daughters_of_Africa#New_Daughters_of_Africa|New Daughters of Africa: An International Anthology of Writing by Women of African Descent]]'', ekyasunsulwa [[:en:Margaret_Busby|Margaret Busby]].<ref>https://www.nation.co.ke/lifestyle/weekend/New-Daughters-of-Africa-a-must-read-for-women-writers/1220-5422114-s2c04fz/index.html</ref> == Ebimukwatako == Otoniya Juliane Okot Bitek yazaalibwa mu [[:en:Kenya|Kenya]] mu 1966 nga bazadde be baali basenga mu Uganda.<ref name=":0">https://www.festivaldepoesiademedellin.org/en/Revista/ultimas_ediciones/81_82/okot.html</ref><ref name=":1">{{Cite web |url=https://www.poetryinvoice.com/poems/poets/juliane-okot-bitek |title=Archive copy |access-date=2024-04-30 |archive-date=2022-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220630002732/https://www.poetryinvoice.com/poems/poets/juliane-okot-bitek |url-status=dead }}</ref> Kitaawe yali omugenzi [[:en:Okot_p'Bitek|Okot p'Bitek]], [[:en:Poet|Omutontomi]] [[:en:Acholi_people|Omucholi]] era nga [[:en:Scholar|Omukenkufu]]. Ng'akula, Okot Bitek yali ayagala nnyo okusoma era yakubirizibwa bazadde be okuwandiika.<ref>https://makewana.org/2015/06/interview-with-juliane-okot-pbitek/</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://shortstorydayafrica.org/news/art-beyond-the-artist-is-created-in-the-moment-of-interaction-an-interview-with-juliane-okot-bitek |access-date=2024-04-30 |archive-date=2024-04-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240430205953/http://shortstorydayafrica.org/news/art-beyond-the-artist-is-created-in-the-moment-of-interaction-an-interview-with-juliane-okot-bitek |url-status=dead }}</ref> Omulundi gwe ogwasooka okufulumya ekkitontome kya yalina emyaka 11.<ref name=":0" /> Mu 1990, yasenguka okuva mu Uganda n'asenga ku ttaka lya [[:en:Musqueam|Musqueam]], [[:en:Squamish_people|Squamish]], n'abantu ba [[:en:Tsleil-Waututh_First_Nation|Tsleil Waututh]].<ref name=":3">https://thecapilanoreview.com/author/julianeokotbitek/</ref> Alina Diguli mu kusiiga ebifaananyi eya [[:en:Bachelor_of_Fine_Arts|Bachelor of Fine Arts]] ne [[:en:Creative_writing|mukuwandiika ebiyiiye]] (1995), Diguli ey'okubiri eya [[:en:Master_of_Arts|Master of Arts]]<nowiki/>degree mu [[:en:English_language|Lungereza]] okuva ku [[:en:University_of_British_Columbia|University of British Columbia]]. Mu Gwokutaano 2020, yamaliriza [[:en:Doctor_of_Philosophy|PhD]] mu Interdisciplinary Studies okuva ku UBC's [[:en:Liu_Institute_for_Global_Issues|Liu Institute for Global Issues]] .<ref name="&quot;Two&quot;">https://open.library.ubc.ca/cIRcle/collections/ubctheses/24/items/1.0385981</ref> Okot Bitek era mwagazi nnyo ow'enyimba za [[:en:Leonard_Cohen|Leonard Cohen]]. Alina abaana babiri.<ref name=":6">https://zocalopoets.com/2014/05/01/the-rwanda-genocide-twenty-years-later-100-days-of-photographs-poems-by-wangechi-mutu-and-juliane-okot-bitek/</ref> == Emirimu gye == Okot Bitek Musiizi w'abifaananyi Nnakinku, mutontomi, muwandiisi, mukenkufu, era musomesa ow'akaseera ku [[:en:Emily_Carr_University_of_Art_and_Design|Emily Carr University of Art and Design]] mu ssomero lya Faculty of Culture + Community.<ref>{{Cite web |url=https://www.connect.ecuad.ca/people/profile/343908 |title=Archive copy |access-date=2024-04-30 |archive-date=2024-04-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240430205938/https://www.connect.ecuad.ca/people/profile/343908 |url-status=dead }}</ref> Emirimu gye mulimu emiramwa gy'obuwanganguse, amaka, obuvo n'abo [[:en:Diaspora|abali ku mawanga]]. Okot Bitek awandiise ebitontome bingi nnyo ebifulumiziddwa mu ngeri ez'enjawulo omuli obutabo bwa magaziini ne mu mpapula z'amawulire nga ''[[:en:ARC_Magazine|ARC]]'', ''Whetstone'', ''[[:en:Fugue_(magazine)|Fugue]],'' ne ''Room of One’s Own.'' <ref name=":4">https://solopress.org/news/2017-12-31-African_Poetry_Prize/</ref> Mu 2017, ekitontome kya ekya "Trees Line the Street" kyafulumizibwa mu kitabo kya ''Transition, Issue 124: Writing Black Canadas.'' <ref>https://en.wikipedia.org/wiki/JSTOR_(identifier)</ref> Mu Gwokusatu 2021, awandiise mu ''[[:en:The_Capilano_Review|The Capilano Review]]'' mu mikolo etaano, wakati wa 2017 ne 2019. Ekitabo kye yasooka okufulumya ky'ali kituumiddwa ''Words in Black Cinnamon: A collection of Poetry'' era kyafulumizibwa mu 1998.<ref>http://www.warscapes.com/blog/rwanda-1994-100-days</ref> Mu 2018, omulimu gwe ogwa "Sentry" kyatekeebwa mu [[:en:Anthology|kungaanyizo ly'ebiwandiiko]] erya ''Love Me True,'' ebiwandiiko ebyogera ku kusomoozebwa, essanyu, ebibeerawo mu nkolagana ey'ebbanga eddene.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://caitlin-press.com/our-books/love-me-true-writers-reflect-ins-outs-ups-downs-marriage/ |access-date=2024-04-30 |archive-date=2022-10-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221004064434/http://caitlin-press.com/our-books/love-me-true-writers-reflect-ins-outs-ups-downs-marriage/ |url-status=dead }}</ref> Emirimu gye gifuulumiziddwa mu biwandiko nga ''Great Black North: Contemporary African Canadian Poetry'' (2012), ne ''Revolving City: 51 Poems and the Stories Behind Them'' (2015),<ref>https://www.anvilpress.com/books/the-revolving-city-51-poems-and-the-stories-behind-them</ref> ne ''[[:en:Daughters_of_Africa#New_Daughters_of_Africa|New Daughters of Africa: An International Anthology of Writing by Women of African Descent]]'' (2019).<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.ocadu.ca/event/cecily-nicholson-and-juliane-okot-bitek-lillian-allenforgetting-remembering |access-date=2024-04-30 |archive-date=2024-04-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240430205938/https://www.ocadu.ca/event/cecily-nicholson-and-juliane-okot-bitek-lillian-allenforgetting-remembering |url-status=dead }}</ref> Ekitabo kye ekya ''[https://www.uap.ualberta.ca/titles/806-9781772121216-100-days 100 Days]'' kyawandiikibwa okusinziira ku "nkolagana" eyali wakati wa omusiizi w'ebifaananyi ava e Kenya ng'awangalira mu America, [[:en:Wangechi_Mutu|Wangechi Mutu]].<ref name=":5">https://prismmagazine.ca/2016/03/18/who-wants-to-forget-and-who-wants-to-remember-an-interview-with-juliane-okot-bitek/</ref> Nga 6 Ogwokuna 2014, Mutu yatandiika okuwanika ebifaananyi ku mutimbagano ng'abala okuva ku 100 okudda wansi. Okot Bitek bwe yalaba ebifaananyi, yakimanyilawo mu bwangu nti kwali kubala okwoleka okujaguza emyaka 20 oluvanyuma [[:en:Rwandan_genocide|lw'okutta bantu mu kirindi okwali e Rwanda]], era yali ayagala "ng'abalira wamu naye."<ref>http://www.warscapes.com/corona-notebooks/juliane-okot-bitek-uganda-and-canada</ref> Okot Bitek yatuulirira Mutu okumukkirizisa okukolagana era nga Okot Bitek yakozesanga bubaka b'wokussimu okwanukula ebufaananyi bya Mutu. Gyebyagweera ng'ebijaguzo bisemberedde, ye ne Mutu baali bawanika ekitontome kimu ku buli kifaananyi buli lunaku okusobla okuteekawo embeera ey'okulaga okunyorwa n'okulumirirwa eri abakosebwa mu 1994.<ref name=":6" /><ref name=":5" /> Pulojekiti eno y'avaamu akatabo akafulumizibwa nga kayita mu [[:en:The_University_of_Alberta_Press|the University of Alberta Press]], ng'ebitontome 100 ku bbyo ebyali ekitundu ku pulojekiti eno bikyaliwo okusomebwako ku mukutu gwa [https://julianeokotbitek.com/tag/100-days/ Okot Bitek's website.]<ref name=":5" /> Okot Bitek era abadde kitundu ku bikujjuko by'ensi yonna eby'okutontoma ebiwerako nga Fraser Valley Literary Festival (2020),<ref name=":7">{{Cite web |url=https://the-peak.ca/2020/09/looking-forward-to-fall-with-sfus-newest-writer-in-residence-juliane-okot-bitek/ |title=Archive copy |access-date=2024-04-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240430205938/https://the-peak.ca/2020/09/looking-forward-to-fall-with-sfus-newest-writer-in-residence-juliane-okot-bitek/ |archive-date=2024-04-30 |url-status=dead}}</ref> n'ebikujjuko bya Internacional de Poesía de Granada mu [[:en:Nicaragua|Nicaragua]] (2009),<ref>https://vianica.com/sp/headline/300</ref> ne the Medellín International Poetry Festival mu [[:en:Colombia|Colombia]] (2008). Mu kaseera kano ye muwandiisi wa 2020/21 Ellen and Warren Tallman Writer in Residence ku [[:en:Simon_Fraser_University|Simon Fraser University]],<ref>https://www.sfu.ca/english/writer-in-residence.html</ref> era abadde Ambasada w'okutontoma mu kibuga kye Vancouver, ng'akola ne Vancouver [[:en:Poet_laureate|Poet Laureate]] Rachel Rose. == bye yawangula == Mu 2004, emboozi ya Okot Bitek ennyimpi eya "Going Home" yawangula empaka za 2004 [[:en:Commonwealth_Short_Story_Contest|Commonwealth Short Story Contest]]. yali emu ku zalabikira mu [[:en:British_Broadcasting_Corporation|British Broadcasting Corporation]] ne [[:en:Canadian_Broadcasting_Corporation|Canadian Broadcasting Corporation]]. Olugero lwe olwa "War No More" lwawangula mu mpaka za StopWar post-secondary essay competition mu 2005. Ekiwandiiko mu [[:en:Iris_Chang|Iris Chang]]'s ''[[:en:The_Rape_of_Nanking_(book)|The Rape of Nanking]]'' n'akyo kyawandiika mu 2006 era kyateekebwa mu kitabo ekikunganyizibwamu ebiwandiiko olw'eokuwangula ekiwandiiko ky'omwaka. Mu 2007, Okot Bitek yawangula mu [[:en:Canada_Council|Canada Council]], abamuwangira mu kuwandiika emirimu emirala emiyiiye. Okot Bitek's ''100 Days,'' kye kimu ku bitabo bye ebyayitimuka ennyo mu mirimu gye. Mu 2017, kyafuna Awaadi ez'enjawulo omuli Glenna Luschei size for African Poetry,<ref>https://www.straight.com/arts/1011151/vancouver-poet-juliane-okot-bitek-wins-2017-glenna-luschei-prize-african-poetry</ref> the INDIEFAB Book of the Year Awards (Poetry), [[:en:American_Association_of_University_Professors|AAUP]] Book, Jacket & Journal Show, Book (Poetry and Literature, Jackets & Covers), era kavuganya mu mpaka endala nyingi.<ref>https://www.straight.com/arts/1011151/vancouver-poet-juliane-okot-bitek-wins-2017-glenna-luschei-prize-african-poetry</ref> John Keene, omu ku balamuzi b'empaka za 2017 Glenna Luschei award, yawandiika nti: "ekitontome kya In 100 Days, Juliane Okot Bitek kyeyaawandiika kyategeeza abantu ku biki eby'aliwo mu kutemulwa kw'abantu e Rwanda naye ennaku n'okubonabona ebyalimu, ebitontome bino byoleka okutulugunyizibwa omwali okutemulwa kwa famile ye n'abantu abalala bangi ebyaliwo ku mulembe gwa Idi Amin’s regime mu Uganda. The lyric beauty, intertextual depth, and metonymic power of Okot Bitek's poetry underscores the capacities of art and language to cast light into the darkest corners of our human experience, and bridge the gulfs that lie between us.2<ref>https://sppga.ubc.ca/news/juliane-okot-bitek-awarded-2017-glenna-luschei-prize-100-days/</ref><ref name=":4" /> Ebitontome bye ''A Is for Acholi'' byavuganya mu mpaka za 2023 [[:en:Pat_Lowther_Award|Pat Lowther Award]].<ref>https://quillandquire.com/omni/league-of-canadian-poets-announces-2023-book-awards-shortlists/</ref> == Emirimu gye == * [https://web.archive.org/web/20220629004933/https://www.poetryinvoice.com/poems/day-62 "Day 62" poem from ''100 Days.''] * [https://prismmagazine.ca/2016/03/18/who-wants-to-forget-and-who-wants-to-remember-an-interview-with-juliane-okot-bitek/ "Day 91" poem from ''100 Days''] * ''[https://julianeokotbitek.com/tag/100-days/ 100 Days]'' * [https://www.african-writing.com/eleven/bitek.htm "My Son is a Story"] * [https://www.jstor.org/stable/10.2979/transition.124.1.24?refreqid=excelsior%3A59528adc1fd0848e004684bc99017874&seq=1 "Trees Line the Street"] * ''[https://julianeokotbitek.com/2014/09/ The Mundane, Sublime and Fantastical: 165 New Poems (26-30)]'' * ''[https://books.google.com/books?id=MhHMswEACAAJ Love Me Tender],'' ekyasunsulwa Jane Silcott ne Fiona Tinwei Lam * ''[https://www.frontenachouse.com/product/the-great-black-north-contemporary-african-canadian-poetry/ The Great Black North: Contemporary African Canadian Poetry],''ekyasunsulibwa Valerie Mason-John ne Kevan Anthony Cameron. * ''[https://www.anvilpress.com/books/the-revolving-city-51-poems-and-the-stories-behind-them Revolving City: 51 Poems and the Stories Behind Them],'' ekyasunsulibwa Wayne Compton ne Renée Sarojini Saklikar. == Laba na bino == * [[:en:Harriet_Anena|Harriet Arnena]] * [[:en:Beatrice_Lamwaka|Beatrice Lamwaka]] * [[:en:Monica_Arac_de_Nyeko|Monica Arac de Nyeko]] * [[:en:Angela_Atim_Lakor|Angela Atim Lakor]] * [[:en:Khalila_Mbowe|Khalila Mbowe]] * [[:en:Yolande_Mukagasana|Yolande Mukagasna]] * [[:en:Toni_Morrison|Toni Morrison]] * [[:en:Yvonne_Adhiambo_Owuor|Yvonne Adhiambo Owuor]] * [[:en:Maya_Angelou|Maya Angelou]] * [[:en:Ngũgĩ_wa_Thiong'o|Ngūgī wa Thiong'o]] * [[:en:Chinua_Achebe|Chinua Achebe]] * [[:en:Dionne_Brand|Dionne Brand]] * [[:en:Jesmyn_Ward|Jessmyn Ward]] * [[:en:Phoebe_Boswell|Phoebe Boswell]] * [[:en:Jennifer_Nansubuga_Makumbi|Jennifer Nansubuga Makumbi]] == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu eby'ebweru wa Wikipediya == * [https://julianeokotbitek.com Official website] * [https://twitter.com/jobitek Twitter] {{Authority control}}{{DEFAULTSORT:Okot Bitek, Juliane}} [[Category:Bannayuganda abasomesa]] [[Category:Abasomesa]] 6rma9fqvp7subea0c90gdmruvwx8xfj Ennyanja Nyamusingire 0 10749 77385 32715 2026-10-24T00:00:35Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77385 wikitext text/x-wiki [[File:Uganda_relief_map.svg|alt=Map of Uganda|thumb|Map of Uganda]] '''Ennyanja Nyamusingire''' era emanyikiddwa nga '''Ennyanja Nyamisigeri''' y'emu ku nnyanja za [[:en:Uganda|Uganda]] ezisangibwa ku lusozi ng'eno eri mu [[:en:Western_Region,_Uganda|Buggwanjuba bwa Uganda,]] [[:en:Rubirizi_District|Disitulikiti y'e Rubirizi]]. Enyanja eno y'ebunguluddwa ebimera saako n'ebimuli n'ebisolo eby'enjawulo ebikola ng'ebyobulambuzi mu Ggwanga.<ref>{{Cite web |url=https://www.gorillasugandasafaris.com/africa-adventure-safaris/crater-lakes-of-queen-elizabeth-national-park/ |title=Archive copy |access-date=2024-06-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240620101016/https://www.gorillasugandasafaris.com/africa-adventure-safaris/crater-lakes-of-queen-elizabeth-national-park/ |archive-date=2024-06-20 |url-status=dead}}</ref><ref>https://www.insidequeenelizabethnationalpark.com/lake-nyamusingire.html</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.gorillasugandasafaris.com/africa-adventure-safaris/crater-lakes-of-queen-elizabeth-national-park/ |title=Archive copy |access-date=2024-06-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240620101016/https://www.gorillasugandasafaris.com/africa-adventure-safaris/crater-lakes-of-queen-elizabeth-national-park/ |archive-date=2024-06-20 |url-status=dead}}</ref><ref>http://www.geonames.org/227386/lake-nyamusingire.html</ref> == Endagiriro enyanja eno w'esangibwa == Enyanja eno esangibwa mu buwanvu bwa mita 1010 okuva ku bipimo by'ensi mu [[:en:Latitude|Latitude]] '''0°17'17"N''' ne [[:en:Longitude|Longitude]] '''30°1'31"E'''.<ref>https://ug.geoview.info/lake_nyamusingire,227386</ref><ref>https://wikimapia.org/14506094/Lake-Nyamusingire</ref> == Laba na bino == * [[:en:Lake_Nyaguo|Enyanja Nyaguo]] * [[:en:Lake_Edward|Enyanja Edward]] * [[:en:Lake_Bujuku|Enyanja Bujuku]] == Ebijuliziddwamu == <references /> 8tbxyf19rzgk5tv4qwoo5exv0vp8ryi Omusajja w’emmwanyi 0 10853 77273 35735 2026-10-23T16:54:28Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated link 77273 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">http://www.sqoop.co.ug/201202/features-profiles/paddyman-one-fine-producer.html</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya [[Bobi Wine|Bobiwine]], kiwani ya [[Bobi Wine|Bobiwine]], Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,Pam%20Awards%202011%22.%20UgandaOnline.%20Retrieved%2029%20November%202017.,-Issues</ref><ref>[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17.]</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == rxrhtwphmg9rtr3czlxwzsbjm74dokz 77274 77273 2026-10-23T16:55:29Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77274 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya [[Bobi Wine|Bobiwine]], kiwani ya [[Bobi Wine|Bobiwine]], Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,Pam%20Awards%202011%22.%20UgandaOnline.%20Retrieved%2029%20November%202017.,-Issues</ref><ref>[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17.]</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == 2jnpnltj1behndvfjzh3wt02m3e4fsf 77275 77274 2026-10-23T16:56:00Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated links 77275 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya Bobiwine, kiwani ya [[Bobi Wine|Bobiwine]], Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,Pam%20Awards%202011%22.%20UgandaOnline.%20Retrieved%2029%20November%202017.,-Issues</ref><ref>[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17.]</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == r8nikw0zq3xjbjskajvdx8mfjm6wyxk 77276 77275 2026-10-23T16:56:43Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated links 77276 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya Bobiwine, kiwani ya Bobiwine, Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,Pam%20Awards%202011%22.%20UgandaOnline.%20Retrieved%2029%20November%202017.,-Issues</ref><ref>[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17.]</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == 6gsiwfcph8p5vlbi20cqiyv8l3doc11 77277 77276 2026-10-23T16:57:12Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated links 77277 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya Bobiwine, kiwani ya Bobiwine, Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya Bobiwine . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,Pam%20Awards%202011%22.%20UgandaOnline.%20Retrieved%2029%20November%202017.,-Issues</ref><ref>[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17.]</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == 2z0wx56c8y3z8bbfy2u9acsb2mhahvq 77278 77277 2026-10-23T16:57:55Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77278 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya Bobiwine, kiwani ya Bobiwine, Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya Bobiwine . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=89418b0328c0f71c6bb3ee32fc813ebf&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref><ref>[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference,01%2D17.]</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == 6pedueo8vig04hwbmbwip9dv46sk5c5 77279 77278 2026-10-23T16:58:32Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77279 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya Bobiwine, kiwani ya Bobiwine, Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya Bobiwine . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=89418b0328c0f71c6bb3ee32fc813ebf&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref><ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=b1de19242887da6213c5c1682213bcc8&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == q6ugikfgrz5myfpm4w89r0uk137kvny 77280 77279 2026-10-23T16:59:13Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77280 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya Bobiwine, kiwani ya Bobiwine, Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya Bobiwine . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=89418b0328c0f71c6bb3ee32fc813ebf&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref><ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=b1de19242887da6213c5c1682213bcc8&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>{{Cite web |date=2021-01-04 |title=Big artistes snubbed in VIGA awards: little known artistes win big |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=View-,%22Audio1%20Records%20%E2%80%93%20The%20Music%20Zone%22.%20Retrieved%202023%2D01%2D17.,-Issues</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == hplvpd5i9dqphx6274kfct4r6ano184 77281 77280 2026-10-23T16:59:56Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77281 wikitext text/x-wiki '''Paddy Kayiwa Mukasa''' aka '''Paddyman''' [[:en:Uganda|muyimbi munnayuganda]] akoze ennyimba kumpi eza bulimuyimbi owookuntiko mu Uganda.<ref name="Sqoop">{{Cite web |last=sqoopadmin |date=2012-02-24 |title=Paddyman: One fine producer - Sqoop - Get Uganda entertainment news, celebrity gossip, videos and photos |url=https://www.sqoop.co.ug/201202/features/paddyman-one-fine-producer.html |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Akoze ku nyimba nnyiongi ezifuuse ezamaanyi == Ebikola ebikolebwa == Ye pulodyusa emabega w’ennyimba ezitaggwaawo nga Valu Valu eya [[Jose Chameleone|DR Jose Chameleone]], Banyabo eya [[Rema Namakula]], Birowoozo eya [[Iryn Namubiru]], Wanimba eya [[Eddy Kenzo]], Survivor eya [[Judith Babirye]], Pressure Ya Love eya Chosen blood ne Walden, Bamuyita YESU eya [[Wilson Bugembe|Pr wilson bugembe]], agenze ya [[Bebe Cool|Bebecool]], trouble ya Bebecool, maama mbile ya [[Bobi Wine|Bobiwine]] ne [[Juliana Kanyomozi|juliana]], Bada ya Bobiwine, kiwani ya Bobiwine, Bibuuzo, time bomb, ayagala mulasi ya Bobiwine . Abakyala bazira, sooka osabe by Jamal. Bilowooza, Nabulo, Kabi Kii, Tebiba bin, kawoowo by [[Iryn Namubiru]], . Olugendo [[Judith Babirye|lwa Judith Babirye]], yeggwe Kabaka, n'abalala bangi Eddagala eriweweeza ku bulumi erya [[Aziz Azion]] Omukwano gunyuma bya muyimbi [[Samalie Matovu|samali matovu]] Dilema bya [[Cindy Sanyu|cindy]] mr.g ne [[Bobi Wine|bobiwine]] Valu Valu, Badilisha, Basima Ongeze bya [[Jose Chameleone|chameleon]] era ennyimba zino zonna n'endala nnyingi zagenda mu maaso n'okuwangula engule <ref name=":0">https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/[https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-. https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&campaign=undefined&page=Paddyman&targettitle=Omusajja+w%E2%80%99emmwanyi#:~:text=Reference-,View,This%20reference%20is%20used%20twice%20on%20this%20page,-.]</ref> == Engule == Omuwandiisi we nnyimba Paddyman muwanguzi w'engule Yawangula engule y'okuwandiika ennyimba zo'mwaka" mu mpaka za 2011 PAM awards.<ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=89418b0328c0f71c6bb3ee32fc813ebf&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref><ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=b1de19242887da6213c5c1682213bcc8&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref><ref name=":0">{{Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.hipipo.com/pam-awards-2011-winners-iryn-namubiru-takes-artist-of-the-year-2/ "Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year | HiPipo"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-01-17</span></span>.</cite></ref> VIGA award omukubi wa filimu asinga mu mwaka 2014<ref>{{Cite web |date=2021-01-04 |title=Big artistes snubbed in VIGA awards: little known artistes win big |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/big-artistes-snubbed-in-viga-awards-little-known-artistes-win-big-1580886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == SITUDIYO/KAMPUNI == Omuyimbi ate nga muwandiisi wa nyimba paddyman ye muwandiisi we nnyimba omukulu mu audio1 records Audio1 Records ye situdiyo erina ebyuma eby’omulembe ebikwata ennyimba nga ekuguse mu kukola emiziki naye era ng'ekola n’empeereza endala ez’enjawulo <ref>{{Cite web |title=Yingira - Wikipedia |url=https://auth.wikimedia.org/lgwiki/wiki/Special:UserLogin?centralauthLoginToken=c2e3861a0efe819580d15ed2c6cd7253&returnto=Special%3AContentTranslation&returntoquery=campaign%3Dundefined%26from%3Den%26page%3DPaddyman%26targettitle%3DOmusajja%2Bw%25E2%2580%2599emmwanyi%26to%3Dlg&useformat=desktop&usesul3=1&warning=exception-nologin-text |access-date=2026-10-23 |website=auth.wikimedia.org |language=lg}}</ref> == OMUZIKI GWA PADDDYMAN<ref>https://blizz.co.ug/artist/266/paddyman</ref> == paddyman Simuwandiisi wa nnyimba kyekyokka wabula muyimbi owamaanyi era nga munyimba ze mulimu * Vva mukkubo lyange * christmas featuring [[:en:Bobi_Wine|Bobi wine]] * ebilooto * milelembe * nsabira ungada * nze naguzza * ekimala kimala * be humble == Ebijuliziddwa == lrsmmt0w4lmfzb7u0zhyjjgld9x7yc2 Lady Doves FC 0 10914 77256 40394 2026-10-23T13:18:21Z Jonathan Charvez 11988 converted refernce 77256 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/</ref><ref>https://nbssport.co.ug/2024/06/16/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership/</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/</ref> <ref>https://www.fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/</ref> <ref>https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812</ref> <ref>https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>https://www.fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == mojfyd0sfojcjyjbzlqf566ygda7x9j 77257 77256 2026-10-23T13:18:59Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77257 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>{{Cite web |date=2024-06-18 |title=Kitara enters a partnership with Lady Doves |url=https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref><ref>https://nbssport.co.ug/2024/06/16/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership/</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/</ref> <ref>https://www.fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/</ref> <ref>https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812</ref> <ref>https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>https://www.fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == gnlct79cb58eonxwlzswsycu4s9hqem 77258 77257 2026-10-23T13:19:40Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77258 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>{{Cite web |date=2024-06-18 |title=Kitara enters a partnership with Lady Doves |url=https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kitara and Lady Doves Forge Strategic Partnership |url=https://nbssport.co.ug/article/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership |access-date=2026-10-23 |website=NBS Sport |language=en}}</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/</ref> <ref>https://www.fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/</ref> <ref>https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812</ref> <ref>https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>https://www.fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == telck1e3qjzbjyaa9rn82chbhembwuf 77259 77258 2026-10-23T13:20:27Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77259 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>{{Cite web |date=2024-06-18 |title=Kitara enters a partnership with Lady Doves |url=https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kitara and Lady Doves Forge Strategic Partnership |url=https://nbssport.co.ug/article/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership |access-date=2026-10-23 |website=NBS Sport |language=en}}</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>{{Cite web |title=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |url=https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/ |access-date=2026-10-23 |website=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |language=en-GB}}</ref> <ref>https://www.fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/</ref> <ref>https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812</ref> <ref>https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>https://www.fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == o8dhcx0m1311vx4xl1ubs0yosjg7yf7 77260 77259 2026-10-23T13:21:10Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77260 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>{{Cite web |date=2024-06-18 |title=Kitara enters a partnership with Lady Doves |url=https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kitara and Lady Doves Forge Strategic Partnership |url=https://nbssport.co.ug/article/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership |access-date=2026-10-23 |website=NBS Sport |language=en}}</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>{{Cite web |title=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |url=https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/ |access-date=2026-10-23 |website=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2021-09-10 |title=Lady Doves wins $10,000 for finishing 3rd at CAF Women Champions League |url=https://fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> <ref>https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812</ref> <ref>https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>https://www.fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == 34vpdfi39j4y65sxvguc7fn59tyttds 77261 77260 2026-10-23T13:22:25Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77261 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>{{Cite web |date=2024-06-18 |title=Kitara enters a partnership with Lady Doves |url=https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kitara and Lady Doves Forge Strategic Partnership |url=https://nbssport.co.ug/article/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership |access-date=2026-10-23 |website=NBS Sport |language=en}}</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>{{Cite web |title=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |url=https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/ |access-date=2026-10-23 |website=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2021-09-10 |title=Lady Doves wins $10,000 for finishing 3rd at CAF Women Champions League |url=https://fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Omusunsuzi |first=Bukedde |date=2021-09-03 |title=Ebyemizannyo: Lady Doves FC yeesozze 'semi' za CECAFA e Kenya |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> <ref>https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>https://www.fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == tbvpe3z9bg117ya9w6iymxycz420rb1 77262 77261 2026-10-23T13:23:10Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77262 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>{{Cite web |date=2024-06-18 |title=Kitara enters a partnership with Lady Doves |url=https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kitara and Lady Doves Forge Strategic Partnership |url=https://nbssport.co.ug/article/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership |access-date=2026-10-23 |website=NBS Sport |language=en}}</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>{{Cite web |title=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |url=https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/ |access-date=2026-10-23 |website=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2021-09-10 |title=Lady Doves wins $10,000 for finishing 3rd at CAF Women Champions League |url=https://fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Omusunsuzi |first=Bukedde |date=2021-09-03 |title=Ebyemizannyo: Lady Doves FC yeesozze 'semi' za CECAFA e Kenya |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2021-08-31 |title=Lady Doves ready for stern test against Simba Queens |url=https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>https://www.fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == 0311t7rvvgavmscctc4idxwxa3z4gmj 77263 77262 2026-10-23T13:23:53Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77263 wikitext text/x-wiki '''Lady Doves FC''' kiraabu yabakyala ebazannya [[Omupiira ogw'ebigere|omupiira]] mu ggwanga Uganda. Kiraabu eno ezannyira mu kibinja ekyokuntiko ekiyitibwa [[:en:FUFA_Women_Super_League|FUFA Women Super League]] era nga eno esibuka mu kibuga [[:en:Masindi|Masindi]] mu bugwanjuba bwa Uganda. <ref>{{Cite web |date=2021-01-10 |title=Dove FC: Something special is brewing in Masindi |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/score/dove-fc-something-special-is-brewing-in-masindi-1745648 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebyafaayo == Lady Doves FC erina enkolagana mu ngeri [[:en:Partnership|ey'omukago]] ne kiraabu ezannyira mu kibinja ekyokuntikko ki [[:en:Uganda_Premier_League|Uganda Premier League]] eya [[Kitara FC]] . [[:en:Memorandum_of_understanding|Endagaano eyasaawo enkolagana]] wakati wa kiraabu zino yatekeebwako emikono abakungu okwali pulezidenti wa Kitara FC Deo Kasozi ne Nsingwire Godfrey, owa Lady Doves FC ku mukolo ogwali ku wooteri ya Golden Castle mu kibuga [[Hoima]] . <ref>{{Cite web |url=https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-07 |archive-date=2024-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719210539/https://kitarafc.co.ug/kitara-fc-and-lady-doves-fc-enter-partnership/ |url-status=dead }}</ref> Oluvannyuma lw'endagano eno Lady Doves yafuuka kiraabu ey'abakyala eya Kitara FC okusobozesa Kitara okutuukiiriza ebisaanyizo bya '''CAF''' ekibiina ekitaba ebibiina by'omupiira ku lukalu lwa [[Afirika]]<ref>{{Cite web |date=2024-06-18 |title=Kitara enters a partnership with Lady Doves |url=https://sports.mtn.co.ug/2024/06/18/kitara-enters-a-partnership-with-lady-doves/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kitara and Lady Doves Forge Strategic Partnership |url=https://nbssport.co.ug/article/kitara-and-lady-doves-forge-strategic-partnership |access-date=2026-10-23 |website=NBS Sport |language=en}}</ref> Lady Doves FC yakwata ekifo kyakusatu era bwetyo neewangula kavu wa mutwalo gwa doola za Amerika mulamba ($10000) n'omudaali [[:en:Bronze_medal|ogw’ekikomo]] mu mpaka z'okusunsula kiraabu ez'okwetaba mu mpaka za kiraabu empanguzi ku lukalu lwa Afirika ezabakyala eziyitibwa [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women’s Champions League]] empaka zino zaayindira [[Kenya]] mu kibuga [[:en:Nairobi|Nairobi]] .<ref>{{Cite web |title=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |url=https://www.cafonline.com/caf-womens-champions-league/news/caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set/ |access-date=2026-10-23 |website=caf-women-s-champions-league-cecafa-qualifiers-semis-set |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2021-09-10 |title=Lady Doves wins $10,000 for finishing 3rd at CAF Women Champions League |url=https://fufa.co.ug/lady-doves-wins-10000-for-finishing-3rd-at-caf-women-champions-league/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Omusunsuzi |first=Bukedde |date=2021-09-03 |title=Ebyemizannyo: Lady Doves FC yeesozze 'semi' za CECAFA e Kenya |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/lady-doves-fc-yeesozze-semi-za-cecafa-e-kenya-BUK_106812_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2021-08-31 |title=Lady Doves ready for stern test against Simba Queens |url=https://kawowo.com/2021/08/31/lady-doves-ready-for-stern-test-against-simba-queens/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref> Mu 2022, Lady Doves FC yakuba kiraabu ya '''She Corporates''' ggoolo 5:0 ku kisaawe kya Katusabe stadium mu kibuga Masindi bwetyo n'ekomekerezza olugendo lwa Corporates lweyaliko nga tekubwa <ref>{{Cite web |last=Marsha |first=Ahmed |date=2022-05-04 |title=FUFA Women Super League: Lady Doves end She Corporate unbeaten run as Kampala Queens earn point off Uganda Martyrs to go joint top |url=https://fufa.co.ug/fufa-women-super-league-lady-doves-end-she-corporate-unbeaten-run-as-kampala-queens-earn-point-off-uganda-martyrs-to-go-joint-top/ |access-date=2026-10-23 |website=FUFA: Federation of Uganda Football Associations |language=en-US}}</ref> == Obuwanguzi == {| class="wikitable plainrowheaders" style="font-size:95%; text-align:center;" ! style="width:5" |Omutendera ! style="width:5" | Empaka ! style="width:5" | Ekifo ! style="width:5" | Sizoni |- | rowspan="2" | '''CAF''' ! scope="col" | [[:en:CAF_Women's_Champions_League|CAF Women's Champions League]] | '''kifo kya kusatu''' | align="left" | 2021 |- |} == Ebiwandiiko ebijuliziddwa == cpgac6ravd5yq6efloxnvqawdlj0lkw Eddwaliro lya St. Charles Lwanga Buikwe 0 10946 77382 76682 2026-10-23T23:26:26Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77382 wikitext text/x-wiki {{Reflist}} '''Eddwaaliro lya St. Charles Lwanga Buikwe''', era ne '''Czech–Slovak–Ugandan Hospital''', ddwaaliro lya bantu bonna mu [[:en:Central_Region,_Uganda|Central Region]] of [[:en:Uganda|Uganda]] . Likwatagana n’ekitongole ky’abasawo abakatoliki ekya Uganda Catholic Medical Bureau. <ref name="1R">{{Cite web |last=dorothy |date=2019-12-09 |title=St. Charles Lwanga Buikwe Hospital – UGANDA CATHOLIC MEDICAL BUREAU |url=https://www.ucmb.co.ug/hospital/st-charles-lwanga-buikwe-hospital/ |access-date=2026-10-15 |language=en-US}}</ref> == Ekifo werisangibwa == Eddwaliro lino lisangibwa mu tawuni [[:en:Buikwe|y'e Buikwe]], mu [[:en:Buikwe_District|Disitulikiti y’e Buikwe]], kilometres 32 (20 mi) mu bukiikaddyo bw’amaserengeta [[:en:Jinja_Regional_Referral_Hospital|g’eddwaliro ly’e Jinja Regional Referral Hospital]], mu kibuga [[:en:Jinja,_Uganda|kye Jinja]] . <ref name="2R">{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/dir/St.+Charles+Lwanga+Buikwe+Hospital,+Buikwe/Jinja+Regional+Referral+Hospital,+Rotary+Rd,+Jinja/@0.3787348,33.0486895,12z/data=!3m1!4b1!4m14!4m13!1m5!1m1!1s0x177dd902ec3451b9:0x196dbbf0d863339e!2m2!1d33.0321926!2d0.3392898!1m5!1m1!1s0x177e7b9ad9e6532b:0x168afcf76f804f0a!2m2!1d33.2053335!2d0.4301143!3e0?hl=en |access-date=2026-10-15 |website=Google Maps |language=en}}</ref> nga Kino kikunukiriza kilometres 78.5 (49 mi) ebuvanjuba bwa [[:en:Mulago_National_Referral_Hospital|Mulago National Referral Hospital]], mu kibuga [[:en:Kampala|Kampala]], ekibuga ekikulu ekya Uganda. <ref name="3R">{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/dir/St.+Charles+Lwanga+Buikwe+Hospital,+Buikwe/Mulago+Hospital,+Kampala/@0.3696353,32.5332992,10z/data=!3m1!4b1!4m14!4m13!1m5!1m1!1s0x177dd902ec3451b9:0x196dbbf0d863339e!2m2!1d33.0321926!2d0.3392898!1m5!1m1!1s0x177dbb0f51509de1:0xea12334542674d8c!2m2!1d32.5761312!2d0.3380637!3e0?hl=en |access-date=2026-10-15 |website=Google Maps |language=en}}</ref> Endagiriro ku maapu eri: 0°20'21.0"N, 33°01'56.0"E (Latitude:0.339170; Longitude:33.032229). <ref name="4R">{{Cite web |title=Google Maps |url=https://www.google.com/maps/place/0%C2%B020%2721.0%22N+33%C2%B001%2756.0%22E/@0.339277,33.0325857,165m/data=!3m1!1e3!4m5!3m4!1s0x0:0x0!8m2!3d0.3391667!4d33.0322222?hl=en |access-date=2026-10-15 |website=Google Maps |language=en}}</ref> == Okulambika okutwalira awamu == Eddwaliro lino liddukanyizibwa wamu [[:en:Roman_Catholic_Archdiocese_of_Prague|essaza ly'ekkeleziya Prague]] mu [[:en:Czech_Republic|Czech Republic]] n'essaza [[:en:Roman_Catholic_Diocese_of_Lugazi|ly'ekeleziya erye Lugazi]] mu [[:en:Uganda|Uganda]] . <ref name="5R">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://hhu.org.uk/hospitals/uganda/buikwe/ |access-date=2024-09-09 |archive-date=2022-03-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220328111631/https://hhu.org.uk/hospitals/uganda/buikwe/ |url-status=dead }}</ref> Eddwaaliro lino lyaggulwawo mu February wa 2007, oluvanyuma lwemyaka ebiri nga lizimbibwa. Eddwaliro lirina ebitongole ebyenjawulo ebiwerako omuli eby’abaana, okulongoosa, eby’omunda, abakyala n’okuzaala. Ensimbi ezisinga ziweebwayo ng'obuyambi okuva mu nsi ya Czech Republic. <ref name="6R">{{Cite web |date=2008-07-21 |title=Jitka Škovránková, the head of a Czech hospital in Uganda |url=https://english.radio.cz/jitka-skovrankova-head-a-czech-hospital-uganda-8593900 |access-date=2026-10-15 |website=Radio Prague International |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20261015235128/https://english.radio.cz/jitka-skovrankova-head-a-czech-hospital-uganda-8593900 |archive-date=2026-10-15 |url-status=dead}}</ref> <ref name="7R">{{Cite web |date=2008-07-21 |title=Jitka Škovránková, the head of a Czech hospital in Uganda |url=https://english.radio.cz/jitka-skovrankova-head-a-czech-hospital-uganda-8593900 |access-date=2026-10-15 |website=Radio Prague International |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20261015235128/https://english.radio.cz/jitka-skovrankova-head-a-czech-hospital-uganda-8593900 |archive-date=2026-10-15 |url-status=dead}}</ref> Eddwaaliro lino era likola ng'eddwaliro erisomesa eri ekitongole kya ''Johnass International College of Health Sciences'' ekisangibwa mu kmtawuni ye [[:en:Njeru|Njeru]] . <ref name="8R">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.johnassichs.ac/index.php/activities-news-and-events/news-at-johnass-ichs/item/35-students-go-for-practicum-at-st-charles-lwanga-buikwe-hospital |access-date=2024-09-09 |archive-date=2024-09-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240909155159/http://www.johnassichs.ac/index.php/activities-news-and-events/news-at-johnass-ichs/item/35-students-go-for-practicum-at-st-charles-lwanga-buikwe-hospital |url-status=dead }}</ref> == Emirimu gy’eddwaliro == We twatukira mu December wa 2019, eddwaaliro lino lyali lyakajjanjaba abalwadde abatali kubitanda abawerera ddala 19,491 buli mwaka ku kigero. Abaali ku bitanda baali bawerera ddala 5,579 buli mwaka, ku kigero, ng’omugerageranyo gw’abantu abaali ku bitanda gwali ebitundu 80 ku buli 100. Eddwaaliro lya St. Charles Lwanga Buikwe lyali liweza omuwendo gwa bamaama abazaala 804 buli mwaka nga abaloongose Bali ebitundu 20.7 ku buli 100. Mu kiseera ekyo, ssente z’abakozesa za abalwadde zaali ziwerera ddala ebitundu 11.5 ku buli 100 ku nsimbi zonna eziyingira mu ddwaaliro, ku kigero. <ref name="1R"/> == Laba ne bino == * [[:en:List_of_hospitals_in_Uganda|Olukalala lw'amalwaliro mu Uganda]] == Ebiwandiiko ebikozesebwa == {{Reflist}} c25uhly2fayllnhqjfwdgkp1560ojon Charles Barugahare 0 10975 77379 77089 2026-10-23T22:01:51Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77379 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Charles Barugahare''' (yazaalibwa Ogwomwenda 13, 1972) Munnayuganda muwi wa magezi ku by'ensimbi, omubalirizi w'ebitabo era muwandiisi. <ref>{{Cite web |title=Charles Barugahare |url=https://financelip.org/team/charles-barugahare/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> Yaliko omuwandiisi wa ssetendekero [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|Makerere University,]] Yunivasite esinga obukadde mu Uganda. Mu kiseera kino, ye Dayirekita wa Retirement Life Hub <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://retirementlifehub.org/ |access-date=2024-09-12 |archive-date=2024-06-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240603132030/https://retirementlifehub.org/ |url-status=dead }}</ref> emanyiddwa olw’okusoomoozebwa okw’ennaku 30 okw’okutumbula ebyensimbi by’omuntu. <ref>{{Cite web |title=Home |url=https://financelip.org/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> Era akola nga mmemba ku lukiiko olufuzi olwa Kiira Motors Corporation, <ref>{{Cite web |title=Minister Inaugurates New Kiira Motors Board of Directors {{!}} The Kampala Post |url=https://www.kampalapost.com/content/minister-inaugurates-new-kiira-motors-board-directors |archive-url=https://web.archive.org/web/20260203211654/https://www.kampalapost.com/content/minister-inaugurates-new-kiira-motors-board-directors |archive-date=2026-02-03 |access-date=2026-10-19 |website=kampalapost.com |language=en |url-status=live}}</ref> ekitongole kya gavumenti ekigenderera okutunda pulojekiti y’emmotoka ez’amasannyalaze eya Kiira. == Okusoma == Charles Barugahare yagenda mu [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|ssetendekero y’e Makerere university]] gye yasomera diguli mu by’obusuubuzi (Accounting) n’oluvannyuma Eastern &amp;amp; Southern African Management Institute (ESAMI) n’afuna Master of Business Administration nga tannagenda mu Atlantic International University n’afuna Doctor of Business Administration . == Omulimu gw’ekikugu == Charles Barugahare abaddeko mu bibiina eby’enjawulo nga Care International mu Uganda, The Aids Support Organization (TASO) ne [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|Makerere University]] gye yaweereza nga Omuwandiisi wa Yunivasite, <ref>{{Cite web |date=2020-09-17 |title=URA to collect tuition for all government universities |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/ura-to-collect-tuition-for-all-government-universities-1822890 |access-date=2026-10-19 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2020-07-19 |title=Court blocks sacking of Mak University secretary |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/court-blocks-sacking-of-mak-university-secretary-1898450 |access-date=2026-10-19 |website=Monitor |language=en}}</ref> Omubalilizi webitabo wa yunivasite, <ref>{{Cite web |last=independent |first=The |date=2019-07-16 |title=Makerere suspends staff promotions amid financial crisis |url=https://www.independent.co.ug/makerere-suspends-staff-promotions-amid-financial-crisis/ |access-date=2026-10-19 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> Omukuumi wa Yunivasite Seal, era nga ye yali atwala ebyamaguzi byona ebya yunivasite gye yasikizibwa omwami Yusuf Kiranda. <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://new.mak.ac.ug/about/university-governance/university-management/university-secretarys-office#:~:text=Yusuf%20Kiranda%20holds%20a%20Master's,in%20Education%20from%20Makerere%20University. |access-date=2024-09-12 |archive-date=2024-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240111105023/https://new.mak.ac.ug/about/university-governance/university-management/university-secretarys-office#:~:text=Yusuf%20Kiranda%20holds%20a%20Master's,in%20Education%20from%20Makerere%20University. |url-status=dead }}</ref> Olw’obuweereza obwewaddeyo n’okuyamba [[Makerere y'akubiri ku ssemazinga|ssetendekero y’e Makerere]] n’eggwanga, [[Yoweri Museveni|Yoweri Kaguta Museveni]], Pulezidenti wa [[Yuganda|Uganda]] yawa Charles Barugahare omudaali gwa Golden Jubilee nga 1 Ogwokutaano2018. <ref>{{Cite web |last=Wamai |first=Mark |date=2018-05-02 |title=Vice Chancellor Congratulates Golden Jubilee Award Medal Recipients |url=https://news.mak.ac.ug/2018/05/vice-chancellor-congratulates-golden-jubilee-award-medal-recipients/ |access-date=2026-10-19 |website=Makerere University News |language=en-US}}</ref> == Okusoomoozebwa kw’okutumbula ebyensimbi ku bubwe okumala ennaku 30 == Wansi w’enteekateeka y’okutumbula okusoma n’okuwandiika mu by’ensimbi, <ref>{{Cite web |title=About Us |url=https://financelip.org/about-us/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> Charles yakulembera ttiimu mu kukola okusoomoozebwa okw’ennaku 30 okw’okulongoosa mu by’ensimbi <ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2024-04-16 |title=Business: A 30-day guide to financial improvement |url=https://www.newvision.co.ug/category/business/a-30-day-guide-to-financial-improvement-NV_186033_102026 |access-date=2026-10-19 |website=New Vision}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Know More |url=https://financelip.org/know-more/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> okunateebwa mu kitabo byombi <ref>{{Cite web |title=Navigating the Financial Path - The 30-Day Personal Finance Challenge (Hard Copy) |url=https://financelip.org/product/navigating-the-financial-path-the-30-day-personal-finance-challenge-hard-copy/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> ne mu ngeri y’Omusomo ogw’oku mitimbagano <ref>{{Cite web |date=2025-01-30 |title=The 30-Day Personal Finance Improvement Challenge Course |url=https://financelip.org/courses/the-30-day-personal-finance-improvement-challenge-course/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> ekyo kirina ebyokulabirako ebikwata ku nsonga eno mu bujjuvu. Ekitabo kino kyekenneenyezebwa Owek. Robert Wagwa Nsibirwa omumyuka wa Ssaabaminisita era omuwanika w[[Buganda|'Obwakabaka bwa Buganda .]] Ekitabo kino kyatongozeddwa mu lukungaana lwa Rotary olwa Disitulikiti olw'omulundi ogwa 99 olwatuula nga 24 Ogwokunna 2024 okutuuka nga 27th Ogwokunna 2024 ku Speke Resort Munyonyo . <ref>{{Cite web |last=Admin |date=2024-04-18 |title=“Navigating the Financial Path” Book Available Ahead of the Launch |url=https://financelip.org/navigating-the-financial-path-book-available-ahead-of-the-launch/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://vinas.tech/a-great-financial-literacy-resource-you-shouldnt-miss/ |access-date=2024-09-12 |archive-date=2024-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240915070554/https://vinas.tech/a-great-financial-literacy-resource-you-shouldnt-miss/ |url-status=dead }}</ref> == Ebitabo Ebirondeddwamu == * Okutambulira mu kkubo ly’ebyensimbi: Okusoomoozebwa kw’okulongoosa mu by’ensimbi by’omuntu ku nnaku 30 (2024)  . <ref>{{Cite web |title=Navigating the Financial Path - The 30-Day Personal Finance Challenge (Hard Copy) |url=https://financelip.org/product/navigating-the-financial-path-the-30-day-personal-finance-challenge-hard-copy/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> * Empagi 9 ez'okukozesa Obusobozi bwo (2023)  . <ref>{{Cite web |title=9 Pillars to Exploit your Potential (ebook) |url=https://financelip.org/product/9-pillars-to-exploit-your-potential-ebook/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> * Ensaasaanya y'okuwummulamu - Okulinnya okusinga Enyingiza (2024)  . <ref>{{Cite web |date=2024-12-11 |title=Break Expenses - Rising to Outpace Income (Audio) |url=https://financelip.org/product/break-expenses-rising-to-outpace-income-audio/ |access-date=2026-10-19 |website=FinanceLIP |language=en-US}}</ref> == Laba nabino == * Barnaba Nawangwe * John Ddumba Ssentamu == Ebijuliziddwa == [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Buganda]] qej9d1xsxmfm80197a4hbnmhb6i4zw7 Omutukuvu Nelly-Sade 0 10989 77328 72125 2026-10-23T19:30:39Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77328 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">http://www.monitor.co.ug/artsculture/Entertainment/LaBa-Arts-Festival-brings-art-to-the-streets/-/812796/2347488/-/148n3rkz/-/index.html</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">http://www.reverbnation.com/nellysade</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">http://www.africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">http://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=30765:-ntale-tops-buzz-teens-nominees&catid=42:sizzling-entertainment&Itemid=74</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] sxoiargebcp9p2oljs37b8f1ekunw0h 77329 77328 2026-10-23T19:31:24Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77329 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">http://www.monitor.co.ug/artsculture/Entertainment/LaBa-Arts-Festival-brings-art-to-the-streets/-/812796/2347488/-/148n3rkz/-/index.html</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">http://www.reverbnation.com/nellysade</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">http://www.africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">http://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=30765:-ntale-tops-buzz-teens-nominees&catid=42:sizzling-entertainment&Itemid=74</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] 7f0rk8pkpff58odfiroeadr7n8s4819 77330 77329 2026-10-23T19:32:17Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77330 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">http://www.reverbnation.com/nellysade</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">http://www.africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">http://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=30765:-ntale-tops-buzz-teens-nominees&catid=42:sizzling-entertainment&Itemid=74</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] l5krmrr8nmk90dq87c63auvh0l0gwnl 77331 77330 2026-10-23T19:32:54Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77331 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">{{Cite web |last=Ltd |first=BandLab Singapore Pte |title=St. Nelly-sade {{!}} Hip Hop from Kampala, UG |url=http://legacy.reverbnation.com/nellysade |access-date=2026-10-23 |website=ReverbNation |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">http://www.africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">http://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=30765:-ntale-tops-buzz-teens-nominees&catid=42:sizzling-entertainment&Itemid=74</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] c5i21xfo2mb5vzvtk8ul1hzacf2pntg 77332 77331 2026-10-23T19:33:33Z Jonathan Charvez 11988 concerted reference 77332 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">{{Cite web |last=Ltd |first=BandLab Singapore Pte |title=St. Nelly-sade {{!}} Hip Hop from Kampala, UG |url=http://legacy.reverbnation.com/nellysade |access-date=2026-10-23 |website=ReverbNation |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">{{Cite web |url=http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/ |access-date=2026-10-23 |website=sashajustice.com}}</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">http://www.africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">http://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=30765:-ntale-tops-buzz-teens-nominees&catid=42:sizzling-entertainment&Itemid=74</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] 4clqoc7ov9o8saxgcciuow5w5uwvh97 77333 77332 2026-10-23T19:34:09Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77333 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">{{Cite web |last=Ltd |first=BandLab Singapore Pte |title=St. Nelly-sade {{!}} Hip Hop from Kampala, UG |url=http://legacy.reverbnation.com/nellysade |access-date=2026-10-23 |website=ReverbNation |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">{{Cite web |url=http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/ |access-date=2026-10-23 |website=sashajustice.com}}</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">{{Cite web |last=Africa 3.0 |first=Your Army On The March {{!}} |date=2012-08-30 |title=Luga Flow Army - Ejje lyo - Africanhiphop.com |url=https://africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">http://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=30765:-ntale-tops-buzz-teens-nominees&catid=42:sizzling-entertainment&Itemid=74</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] 23w94s9uearkfrbithkpvsnf52solb1 77334 77333 2026-10-23T19:34:44Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77334 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">{{Cite web |last=Ltd |first=BandLab Singapore Pte |title=St. Nelly-sade {{!}} Hip Hop from Kampala, UG |url=http://legacy.reverbnation.com/nellysade |access-date=2026-10-23 |website=ReverbNation |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">{{Cite web |url=http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/ |access-date=2026-10-23 |website=sashajustice.com}}</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">{{Cite web |last=Africa 3.0 |first=Your Army On The March {{!}} |date=2012-08-30 |title=Luga Flow Army - Ejje lyo - Africanhiphop.com |url=https://africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">{{Cite web |last=BigEyeAdmin |date=2014-08-08 |title=Music Review: Nva Ntinda By St. Nelly Sade |url=https://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/ |access-date=2026-10-23 |website=BigEye.UG |language=en-US}}</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=30765:-ntale-tops-buzz-teens-nominees&catid=42:sizzling-entertainment&Itemid=74</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] klbpt5dksu7cxjxuze4dhhshb9szobp 77335 77334 2026-10-23T19:35:32Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77335 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">{{Cite web |last=Ltd |first=BandLab Singapore Pte |title=St. Nelly-sade {{!}} Hip Hop from Kampala, UG |url=http://legacy.reverbnation.com/nellysade |access-date=2026-10-23 |website=ReverbNation |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">{{Cite web |url=http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/ |access-date=2026-10-23 |website=sashajustice.com}}</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">{{Cite web |last=Africa 3.0 |first=Your Army On The March {{!}} |date=2012-08-30 |title=Luga Flow Army - Ejje lyo - Africanhiphop.com |url=https://africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">{{Cite web |last=BigEyeAdmin |date=2014-08-08 |title=Music Review: Nva Ntinda By St. Nelly Sade |url=https://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/ |access-date=2026-10-23 |website=BigEye.UG |language=en-US}}</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">{{Cite web |date=2026-10-22 |title=Uganda Observer - News, comment, sports, business, lifestyle and entertainment from Uganda |url=https://observer.ug/ |access-date=2026-10-23 |website=The Observer Media Ltd |language=en-US}}</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * [https://web.archive.org/web/20150402093234/http://www.newvision.co.ug/mobile/Detail.aspx?NewsID=652538&CatID=384 "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu"] [[Category:Buganda]] 2ho9j2wndzdnc3uq0p34cabsmztdd2y 77336 77335 2026-10-23T19:36:07Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77336 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">{{Cite web |last=Ltd |first=BandLab Singapore Pte |title=St. Nelly-sade {{!}} Hip Hop from Kampala, UG |url=http://legacy.reverbnation.com/nellysade |access-date=2026-10-23 |website=ReverbNation |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">{{Cite web |url=http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/ |access-date=2026-10-23 |website=sashajustice.com}}</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">{{Cite web |last=Africa 3.0 |first=Your Army On The March {{!}} |date=2012-08-30 |title=Luga Flow Army - Ejje lyo - Africanhiphop.com |url=https://africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">{{Cite web |last=BigEyeAdmin |date=2014-08-08 |title=Music Review: Nva Ntinda By St. Nelly Sade |url=https://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/ |access-date=2026-10-23 |website=BigEye.UG |language=en-US}}</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">{{Cite web |date=2026-10-22 |title=Uganda Observer - News, comment, sports, business, lifestyle and entertainment from Uganda |url=https://observer.ug/ |access-date=2026-10-23 |website=The Observer Media Ltd |language=en-US}}</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">http://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu" [[Category:Buganda]] 40ebtuhtzpxn84z92yxcna18kdsb0qg 77337 77336 2026-10-23T19:36:48Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77337 wikitext text/x-wiki '''St. Nelly-Sade''', amannya gwe amazaale ye '''Nsubuga Nelson''', Munnayuganda Omuyimbi wa Lugaflow.<ref name="urbanhype">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303234810/http://urbanhype.net/st-nelly-sade-details-sophomore-album-end-weak-ambassadorial-role/ |url-status=dead }}</ref><ref name="startjournal">{{Cite web |date=2013-03-31 |title=St. Nelly-sade: Luga-flo lyricist, emcee, poet and thinker |url=https://startjournal.org/2013/03/st-nelly-sade-luga-flo-lyricist-emcee-poet-and-thinker/ |access-date=2026-10-23 |website=Start Journal |language=en-US}}</ref> Ayimbiddeko ku siteegi za wano n'ezeebweru omuli Bayimba International Festival of the Arts,<ref name="urbanhype2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |access-date=2024-09-14 |archive-date=2016-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160421210105/http://urbanhype.net/maddox-ssematimba-wraps-7th-annual-bayimba-festival/ |url-status=dead }}</ref><ref name="papashabani">{{Cite web |title=Private Site |url=https://papashabani.wordpress.com/2014/10/01/some-shots-from-the-7th-bayimba-international-festival-of-the-arts/ |access-date=2026-10-23 |website=papashabani.wordpress.com}}</ref> LaBa! Arts Festival,<ref name="monitor">{{Cite web |date=2021-01-04 |title=LaBa Arts Festival brings art to the streets |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/entertainment/laba-arts-festival-brings-art-to-the-streets-1574766 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Uganda Hip Hop Summit, nendala ezaali mu South Sudan, Arusha, Tanzania n'ebifo ebirala bingi okwetoloola Obuvanjuba bwa Africa. Nelly-Sade akoze puloojekiti nnyingi omuli olutambi lwa The Hip Hop Canvas mu 2009 ne 2010, Voices Initiative Uganda, WAPI, Open Mic Night Kampala, End of the Weak Uganda, Spoken Truth and Mic Stand Hip Hop night, nga zino yazitandika mu 2011. Ye yali Omukwanaganya w'ekkivvulu kya End of the Weak International Hip Hop Festival ekyategekebwa Kampala mu 2014.<ref name="reverbnation">{{Cite web |last=Ltd |first=BandLab Singapore Pte |title=St. Nelly-sade {{!}} Hip Hop from Kampala, UG |url=http://legacy.reverbnation.com/nellysade |access-date=2026-10-23 |website=ReverbNation |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == St. Nelly-Sade yazaalibwa nga ye Nsubuga Nelson mu 1988 mu [[:en:Kampala|Kampala]], nga yazaalibwa Lule Edward ne Nantongo Jane. Yasomerako ku Buganda Road Primary School ne St. Joseph Primary school Nazigo ku ddaala lya ppulayimale, ne Old Kampala Secondary School ne Yale High School ku ddaala lya ssekondale. Yadda ku "Do it Virtual Institute" nga eno yasomerayo Dipulooma mu bya project planning and management.<ref name="uganda">{{Cite web |url=http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914125359/http://uganda.spla.pro/es/ficha.persona.nelly-sade-st-nelly-sade.43577.html |url-status=dead }}</ref> <sup class="noprint Inline-Template " style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (March 2023)">failed verification</span></nowiki>''&#x5D;</sup> == Okuyimba kwe == Nelly-Sade yatandika okuyimba 2007.<ref name="startjournal" /> yakola ekibinja kye eky'abayimbi, kye yayita ''The Hip Hop Gangstarz'' nga yakikola ne mikwano gye mu 2004. Oluvannyuma ekibinja kyasaanawo nga balemeddwa okuwangula. Nelly-Sade yagenda mu maaso n'okuyimba kwe mu luzungu naye abantu nga obuwagizi butono. Mu 2008, Yakola luyimba lwe olwasooka olwa ''My Lover'' nga yaluyimba ne A.B Khale, nga luno lwa yatiikirira ku ma leediyo mu Kitundu Ky'obuvanjuba bwa Uganda. Yeetaba mu kubbinkana mu kuyimba okwenjawulo okwa Hip Hop nga kuno kwali nga kutegekeddwa "Hot 100" ne "Hip Hop Canvas", "End of the Weak Mic Challenge Uganda", era nga okumu kwategekebwa mu bifo eby'enjawulo mu Kampala. Yali ayimba raapu ze mu [[:en:Luganda|Luganda]].<ref name="sashajustice">{{Cite web |url=http://sashajustice.com/ugandas-st-nelly-sade-inspires-innovation-and-creativity-in-national-hip-hop-scene/ |access-date=2026-10-23 |website=sashajustice.com}}</ref> Mu 2010, yeegatta ku kibinja kya "Bavubuka All Starz". Nga ali wamu naabamu ku mikwano gye, beegattira mu kitongole okukola omusingi ogunaabayamba ok<ref name="africanhiphop">{{Cite web |last=Africa 3.0 |first=Your Army On The March {{!}} |date=2012-08-30 |title=Luga Flow Army - Ejje lyo - Africanhiphop.com |url=https://africanhiphop.com/luga-flow-army-ejje-lyo/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref>uwangula mu maaso nga ekibinja kya Luga Flow Army. Akubye ennyimba nnyinji ezaatiikiridde nga "Tubaale", "Nina Plan", "Nzijukira", "Kakubiddewa", "Love story" ne"Nva Ntinda" "Neighbour (kankuwaneko)". Ayimbyeko n'abayimbi nga [[:en:A_Pass|A Pass]], [[:en:Keko_(Guyanese_rapper)|Keko]], [[:en:The_Mith|The Mith]], Nutty Neithan, [[:en:Ruyonga|Ruyonga]], [[:en:Enygma|Enygma]] ne [[:en:Annet_Nandujja|Annet Nandujja]]. Alina n'okuyimba n'omuyimbi [[:en:Peter_Miles_(musician)|Peter Miles]] mu maaso. [[:en:Willy_Mukaabya|Willy Mukaabya]], [[:en:Navio|Navio]] ne [[:en:Navio|Bana Mutibwa]].<ref name="bigeye">{{Cite web |last=BigEyeAdmin |date=2014-08-08 |title=Music Review: Nva Ntinda By St. Nelly Sade |url=https://bigeye.ug/music-review-nva-ntinda-st-nelly-sade/ |access-date=2026-10-23 |website=BigEye.UG |language=en-US}}</ref> Yata olutambi lwe olwasooka olwayitibwa "The translation (Okutaputa)" mu 2013.<ref name="news">http://news.ugo.co.ug/rapper-saint-nellysades-debut-album-sells-out-2/</ref> == Ennyimba ze == * The translation (Okutaputa), 2013 * Omulondo N'engero (Stories of elevation), 2015 * Suicide note * Nzijukira * Nva ntinda * Cant put me down * Bonga nange * Get ya hustle on * Tubaale * Amazigga ga namuddu * love lead * == Ebirabo byafunye n'okusiimibwa == * Omuwanguzi w'olutambi lw'omwaka mu UG HipHop Awards 2017<ref>{{Cite web |url=https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |title=Archive copy |access-date=2024-09-14 |archive-date=2024-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911232748/https://www.nuveylive.org/2017-ug-hip-hop-awards-winners-full-list/ |url-status=dead }}</ref> * Omuwanguzi w'omuwandiisi w'ennyimba ow'omwaka mu za MTN UG HipHop Awards 2019 * Yalondebwa okwetaba mu Teeniez Hottest Hip hop song mu Buzz Teens awards, 2014.<ref name="observer">{{Cite web |date=2026-10-22 |title=Uganda Observer - News, comment, sports, business, lifestyle and entertainment from Uganda |url=https://observer.ug/ |access-date=2026-10-23 |website=The Observer Media Ltd |language=en-US}}</ref> * Yalondebwa okwetaba mu Ky'omuyimbi wa Luga flow asinze mu Bayimbi abato mu za Rising Star awards.<ref name="bigeye2">{{Cite web |last=BigEyeAdmin |date=2014-07-30 |title=RISING STAR AWARDS (RSA) NOMINEES ANNOUNCED. |url=https://bigeye.ug/rising-star-awards-rsa-nominees-announced/ |access-date=2026-10-23 |website=BigEye.UG |language=en-US}}</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebiyungo eby'ebweru == * "Abayimbi abasinga okuyimba raapu ku ppulojekiti emu" [[Category:Buganda]] ostwmga97y6x685lj7amp5wzs4xxhx6 National Enterprise Corporation FC 0 11020 77354 64318 2026-10-23T20:12:22Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77354 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">http://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_171459</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/BUK_140848</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">https://necfcuganda.com/history/</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155060</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_154895</ref><ref>https://bulfc.co.ug/club/nec-fc</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] fvwn74cswxud9uo5y5iazcb3j2f6ky1 77355 77354 2026-10-23T20:13:26Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77355 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_171459</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/BUK_140848</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">https://necfcuganda.com/history/</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155060</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_154895</ref><ref>https://bulfc.co.ug/club/nec-fc</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] edhtmdc0slzeqaneevsppf8hlblblv7 77356 77355 2026-10-23T20:14:09Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77356 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/BUK_140848</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">https://necfcuganda.com/history/</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155060</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_154895</ref><ref>https://bulfc.co.ug/club/nec-fc</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] 1z91th07p9melvybsz1e6lixqfd8ag5 77357 77356 2026-10-23T20:15:33Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77357 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">https://necfcuganda.com/history/</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155060</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_154895</ref><ref>https://bulfc.co.ug/club/nec-fc</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] 121yoijjox2zu675tv4uy641u0d9k6b 77358 77357 2026-10-23T20:16:56Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77358 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155060</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_154895</ref><ref>https://bulfc.co.ug/club/nec-fc</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] pgyd147wwl9h2yfbqvs2zrd23qwfkn4 77359 77358 2026-10-23T20:17:45Z Jonathan Charvez 11988 converted refernce 77359 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_154895</ref><ref>https://bulfc.co.ug/club/nec-fc</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] p764i344z51qz25hqmfokif4x31hcai 77360 77359 2026-10-23T20:18:24Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77360 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>https://bulfc.co.ug/club/nec-fc</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] ggqp0yx5e4ve8s662kzx10lxokonkqz 77362 77360 2026-10-23T20:19:36Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77362 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] k591m0b4elryaemvs6nz5qk3melzqhi 77363 77362 2026-10-23T20:20:13Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77363 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-05-18 |title=NEC gains promotion to Uganda Premier League |url=https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] jpzeuhw1zoesfq4ljfgsy70pxm5etre 77364 77363 2026-10-23T20:21:15Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77364 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-05-18 |title=NEC gains promotion to Uganda Premier League |url=https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>{{Cite web |date=2023-09-05 |title=SEASON PREVIEW - Mbalangu seeks to keep Nec afloat |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">https://www.newvision.co.ug/articledetails/NV_155580</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] 2n1t7zic6ip9339e3ttyrkaroqb26wo 77365 77364 2026-10-23T20:21:59Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77365 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-05-18 |title=NEC gains promotion to Uganda Premier League |url=https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>{{Cite web |date=2023-09-05 |title=SEASON PREVIEW - Mbalangu seeks to keep Nec afloat |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: PICTORIAL: Kitara beat NEC to move into top spot |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/pictorial-kitara-beat-nec-to-move-into-top-sp-NV_155580_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>https://necfcuganda.com/players/</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] gwd96ivmrjwg6ybv0bve7b1i47j4sfd 77366 77365 2026-10-23T20:22:52Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77366 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-05-18 |title=NEC gains promotion to Uganda Premier League |url=https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>{{Cite web |date=2023-09-05 |title=SEASON PREVIEW - Mbalangu seeks to keep Nec afloat |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: PICTORIAL: Kitara beat NEC to move into top spot |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/pictorial-kitara-beat-nec-to-move-into-top-sp-NV_155580_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>{{Cite web |date=2023-06-04 |title=PLAYERS - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/players/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] 79zafmjq6geqononglt2afjg257lvyi 77367 77366 2026-10-23T20:23:38Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77367 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-05-18 |title=NEC gains promotion to Uganda Premier League |url=https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>{{Cite web |date=2023-09-05 |title=SEASON PREVIEW - Mbalangu seeks to keep Nec afloat |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: PICTORIAL: Kitara beat NEC to move into top spot |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/pictorial-kitara-beat-nec-to-move-into-top-sp-NV_155580_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>{{Cite web |date=2023-06-04 |title=PLAYERS - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/players/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>{{Cite web |last=Abdusalam |first=Kigozi |date=2023-01-24 |title=Uganda Cup: Police FC Draws Apuutun on Round of 64 |url=https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/ |access-date=2026-10-23 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref><ref name=":1">https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] 1ffvba5at83i3mpob96a5s7hpe6dmop 77368 77367 2026-10-23T20:24:44Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77368 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-05-18 |title=NEC gains promotion to Uganda Premier League |url=https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>{{Cite web |date=2023-09-05 |title=SEASON PREVIEW - Mbalangu seeks to keep Nec afloat |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: PICTORIAL: Kitara beat NEC to move into top spot |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/pictorial-kitara-beat-nec-to-move-into-top-sp-NV_155580_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>{{Cite web |date=2023-06-04 |title=PLAYERS - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/players/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>{{Cite web |last=Abdusalam |first=Kigozi |date=2023-01-24 |title=Uganda Cup: Police FC Draws Apuutun on Round of 64 |url=https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/ |access-date=2026-10-23 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Abdusalam |first=Kigozi |date=2023-01-30 |title=Uganda Cup: Kitara Propels to Round of 32, NEC FC, Northern Gateway Bow Out |url=https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/ |access-date=2026-10-23 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] iugozvylcq2niisyqo9ne7y4fah70y6 77369 77368 2026-10-23T20:26:16Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77369 wikitext text/x-wiki '''National Enterprise Corporation FC''' ng'era emannyikiddwa nga '''NEC FC,''' [[:en:Football_team|kiraabu y'omupiira]] eya [[:en:Uganda|Uganda]] eyatandikibwaawo mu 2017 mu Bugolobi mu Kampala.<ref name=":5">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: Big League: NEC, Kitara meet in crunch clash |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/big-league-nec-kitara-meet-in-crunch-clash-NV_155531_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Muyita |first=Joel |date=2023-05-18 |title=NEC secure final promotion slot to Uganda Premier League |url=https://kawowo.com/2023/05/18/nec-secure-final-promotion-slot-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124006/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-set-to-snap-wakiso-giants-coach-ayala-2023052914534246746 |url-status=dead }}</ref> Ezannyira mu kibinja kya Uganda eyababinyweera.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2024-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240808201116/https://www.ntv.co.ug/ug/news/sports/uganda-premier-league-nec-joins-bul-fc-and-kitara-as-day-one-winners-4370488 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-09-30 |title=Sports: SC Villa beat NEC to register first win of the campaign |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/sc-villa-beat-nec-to-register-first-win-of-th-NV_171459_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mulangwa |first=Ismail |date=2023-09-19 |title=Ebyemizannyo: NEC ewonyezza eyali owa URA akatebe |url=https://www.newvision.co.ug/category/ebyemizannyo/nec-ewonyezza-eyali-owa-ura-akatebe-BUK_140848_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> == Ebigikwatako == NEC FC baagitandikawo mu 2017 era nebagisumuusa okugenda mu kikya FUFA ekya liigi ey'okutaano mu 2018 wansi w'ekibiina ekitwala omupiira e Nakawa.<ref name=":6">{{Cite web |date=2023-06-04 |title=HISTORY - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/history/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> Mu 2019, NEC FC yasumusibwa okugenda mu kibinja kya Kampala ekya ligyonolo okuva mu kibinja eky'okuna, oluvannyuma n'genda mu kibinja kya Uganda eky'okutaano ekiyitibwa FUFA Big League mu 2022, ng'eno gyeybakwatira ekifo eky'okusatu ku kimeesa kya liigi ekyabavirako okubeera nga baasumusibwa okuyingira [[:en:Uganda_Premier_League|ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]].<ref name=":6" /> NEC FC yasumisibwa okugenda mu kibinja kya Uganda ekyababinyweera mu sizoni ya 2023/24, omulundi ogwaali gusookera ddala oluvannyuma lw'okumalirizi mu kifo eky'okusatu ku kimeeza mu mpala z'Ekibinja Kya Uganda ey'okubiri nga bakungaanyiza obubonbero 57 okuva mu mipiira 30 egyazannyirwa,<ref>{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124010/https://www.pulsesports.ug/football/story/nec-to-conduct-open-trials-mbalangu-confirms-2023070316033343224 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-03 |title=Sports: FUFA BIg League: NEC hold Mbarara City as Kitara go top |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/fufa-big-league-nec-hold-mbarara-city-as-kita-NV_155060_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-01 |title=Sports: Mbarara City FC take on FUFA Big League leaders NEC |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mbarara-city-fc-take-on-fufa-big-league-leade-NV_154895_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Remmy |first=Kintu |date=2025-08-04 |title=NEC FC - BulFC |url=https://bulfc.co.ug/team/nec-fc/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-05-18 |title=NEC gains promotion to Uganda Premier League |url=https://sports.mtn.co.ug/2023/05/18/nec-gains-promotion-to-uganda-premier-league/ |access-date=2026-10-23 |website=MTN Sports |language=en-US}}</ref> Julius Walugembeyateeba ggoolo bbiri ng'ali wamu ne Marvin Kavuma ne Tonny Kiberu abaateeba ggoolo emu buli omu nezibeera nnya ekyabawa obuwanguzi wamu n'okusumuzibwa.<ref name=":2" /> '''Ebikwata ku kiraabu''' ''Mu Gwokutaano, 2024.''<ref>{{Cite web |date=2023-09-05 |title=SEASON PREVIEW - Mbalangu seeks to keep Nec afloat |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/season-preview-mbalangu-seeks-to-keep-nec-afloat-4358886 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Ssentebe - Brian Muhanda Akulira eby'emirimu - Ahmed Rajab Sakali Kapiteeni - Marvin Kavuma Omutendesi-Hussein Mbalangu Webakyaliza -Philip Omondi stadium, e Lugogo == Ekisaawe == NEC FC yali ekozesa kisaawe kya Coffee, ekisingaanibwa e Bugolobi nga webaali bakyaliza mu biseera webaali mu [[:en:FUFA_Big_League|kibinja kya Uganda eky'okubiri]] mu sizoni ya 2022/2023.<ref name=":5" /><ref name=":4">{{Cite web |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |title=Archive copy |access-date=2024-09-19 |archive-date=2023-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016124009/https://www.pulsesports.ug/football/story/newly-promoted-nec-fc-secure-new-home-ground-for-next-season-2023060109323441605 |url-status=dead }}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-09 |title=Sports: PICTORIAL: Kitara beat NEC to move into top spot |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/pictorial-kitara-beat-nec-to-move-into-top-sp-NV_155580_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Webaasumusibwa okuyingira mu [[:en:Uganda_Premier_League|kibinja kya Uganda ekyababinyweera]], NEC FC ekozesa ekisaawe kya MTN Omondi Stadium nga amaka gaabwe webakyaliza.<ref name=":7" /> == Abazannyi == ''Okuva mu Gwokutaano, 2023''<ref>{{Cite web |date=2023-06-04 |title=PLAYERS - NEC FC |url=https://necfcuganda.com/players/ |access-date=2026-10-23 |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" |+Abamu ku bazannyi ba NEC FC !Enamba eri ku mujoozi gw'ayambala !Ekifo !Eggwanga !Abazannyi |- |35 |GK |[[Yuganda|UG]] |Okiria Micheal |- |06 |DF |UG |Sulaiman SSesaazi |- |07 |MF |UG |Tevin Kevin Kyeyune |- |08 |MF |UG |Marvin Kavuma |- |09 |FW |UG |Geoffrey SSerunkuuma |- |11 |FW |UG |Farouq Sekaayi |- |12 |MF |UG |Ivan Kamoga |- |13 |MD |UG |Shamir Kimwero |- |15 |DF |UG |Angello Ssempijja |- |16 |DF |UG |Innocent Assimwe Ramos |} == Byebawangudde == {| class="wikitable" |+NEC FC byebwangudde !Byebatuseeko !Emyaka |- |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |2023–24 |- |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |2022–23 |- |Ekibinja eky'okuna ekidukanyizibwa FUFA |2019–20 |- |Ekibinja eky'okutaano ekidukanyizibwa FUFA |2018–19 |} == Likodi zaabwe == === Empaka === NEC FC yayitamu okugenda ku mwetoloolo ogwa ttiimu 64 ogw'okuna ogw'empaka za 2022–23 eza Stanbic Uganda Cup, ng'eno gyebazaanyira Pajule Lions mu maka gaabwe mu Pader , abaali bakyazizza nebawangula 1-0.<ref>{{Cite web |last=Abdusalam |first=Kigozi |date=2023-01-24 |title=Uganda Cup: Police FC Draws Apuutun on Round of 64 |url=https://chimpreports.com/uganda-cup-police-fc-draws-apuutun-on-round-of-64/ |access-date=2026-10-23 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Abdusalam |first=Kigozi |date=2023-01-30 |title=Uganda Cup: Kitara Propels to Round of 32, NEC FC, Northern Gateway Bow Out |url=https://chimpreports.com/uganda-cup-kitara-propels-to-round-of-32-nec-fc-northern-gateway-bow-out/ |access-date=2026-10-23 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" |+Ebyaava mu gimu ku mipiira NEC FC gyebaazannya mu liigi ez'enjawulo !Gwebaali bazannya !Liigi !Ggoolo ezaalimu !Ekisaawe !Ebijuliziddwamu |- |Mbarara City FC Vs NEC FC |Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera |0–1 |Kakyeka Stadium |<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Mbarara 0–1 NEC FC (Sep 15, 2023) Final Score|url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/685918|access-date=2023-10-14|website=ESPN|language=en}}</ref> |- |Pajule Lions FC Vs NEC FC |Empaka za Stanbic Uganda Cup |1–0 |Pajule P/S – Pader |<ref name=":1" /><ref>{{Cite web|date=2023-02-10|title=Uganda Cup Round of 32 Draws Held|url=https://chimpreports.com/uganda-cup-round-of-32-draws-held-2/|access-date=2023-10-14|website=ChimpReports|language=en-US}}</ref> |- |NEC FC Vs Jinja North United |Ekibinja kya Uganda eky'okubiri |0–0 | |<ref>{{Cite web |last=Abdusalam |first=Kigozi |date=2022-12-31 |title=FBL: Police FC Subdues Kaaro Karungi, NEC Held |url=https://chimpreports.com/fbl-police-fc-subdues-kaaro-karungi-nec-held/ |access-date=2026-10-23 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref> |} == Laba bino == # [[:en:List_of_football_clubs_in_Uganda|Olukalala lwa kiraabu z'omupiira mu Uganda]] # [[:en:Uganda_Premier_League|Ekibinja kya Uganda ekyababinyweera]] # [[:en:Mbarara_City_FC|Mbarara City FC]] # [[:en:Express_FC|Express FC]] == Ebijuliziddwaamu == <references /> == Ewalala w'oyinza okubigya == * [[Template:Official website|Omukutu omutongole]] rmhej97khzi4bx3zw5x19pklzya9z66 Kibuuka (omusambwa) . 0 11126 77321 36862 2026-10-23T19:19:42Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77321 wikitext text/x-wiki Kibuuka, era amanyiddwa nga Kibuka omu ku balubaale oba ekibinja kya bakantonda munzikiriza y'Abaganda, abawangaalira mu [[Yuganda|Uganda]]. alowozebwa okuba [[:en:List_of_war_deities|katonda w'entalo.]]<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://books.google.com/books?id=uMv0CAAAQBAJ&q=encyclopedia+of+african+religion</ref> == Okulabikirwa == Kibuuka atera okuwa amagezi eri [[:en:Kabaka_of_Buganda|bakabaka ba Baganda]] mu kiseera ky'entalo, endwadde wamu n'ebintu ebirala eby'akatyaba n'okufa kw'abantu abangi. Okusinziira ku bigambibwa ebimu, Kibuuka, okufaananako mukulu we Mukasa, yali [[:en:Human|afa]] naye yayambuka mu bwakatonda.<ref>https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ</ref><ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> == Ekika == Kibuuka ye muto wa Mukasa, katonda w'ennyenja n'amayanja, [[:en:Prosperity|okukulakulana]], [[:en:Fertility|okuzaala]], [[:en:Harvest|okukungula]].<ref>https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ</ref> Bombi batabani ba Wanema, era bazzukulu ba Musisi, alagibwa nga omubiri gwa musisi == Enfumo == === Okufa kwa Kiuuka === Okusinziira ku lufumo olumu, Kibuuka yasindikibwa kitaawe Wanema, okuyamba omu ku bakabaka b'Abaganda, [[:en:Nakibinge_of_Buganda|Nakibinge]], eyali wakati mu lutalo [[:en:Bunyoro|n'abantu ba Bunyoro]]. Kibuuka yayambako okuyiiya enteekateeka y'okubawangula, era omulimu gwe gwali gwa kukuba bajaasi ba Bunyoro nga asinziira mu [[:en:Cloud|bire]]. Eggye lya Baganda lyali linateera okutuuka kubuwangunzi. Olunaku lumu, amagye gaaleeta abasibe mu nkambi zaabwe - wadde nga Wanema ne Kibuuka baali babalabudde obutakikola. Omu kubawambe yali mukyala eyatoloka oluvanyuma era nanyuma bye yalaba mu nkambi ya Baganda, eri amagye ga Bunyoro omuli ekifo kya Kibuuka mu kiseera ky'okulumba. Enkeera, eggye lya Bunyoro lyetaba mulutalo olulala n'eggye lya Baganda, era n'okubeera n'okumanya ku kifo kya Kibuuka we kiri, omu kubakubi bobusaale yasumulula akasaale akalumya Kibuuka mu kifuba.<ref>https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC</ref><ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> Waliwo enkyusa eziwelako ku kyaddako. Emu kunkyusa, Kibuuka yeeta n'agwa ku muti ku lusozi Mbale, Mpigi n'afiira eyo, n'afuuka katonda. Mu nkyusa endala, engabo ye yatwalibwa eggye lya Bunyoro era gye bwaggweera nga bakolimiddwa n'endwadde. Nolwekyo, amagye gazzaayo engabo eri Kabaka Nakibinge, eyaziika omulambo gwa Kibuuka n'ebintu bye era nayimirizaawo essabo mu kitiibwa kye, era okuva olwo n'afuuka katonda w'olutwlo.<ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> mu nkyusa endala omulambo gwa Kibuuka tegwazuulibwako. == Ebiwandiiko ebikozesebwa == 35r4sok0laj3kczml6ng4ykrbogcsk6 77322 77321 2026-10-23T19:21:24Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77322 wikitext text/x-wiki Kibuuka, era amanyiddwa nga Kibuka omu ku balubaale oba ekibinja kya bakantonda munzikiriza y'Abaganda, abawangaalira mu [[Yuganda|Uganda]]. alowozebwa okuba [[:en:List_of_war_deities|katonda w'entalo.]]<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://books.google.com/books?id=uMv0CAAAQBAJ&q=encyclopedia+of+african+religion</ref> == Okulabikirwa == Kibuuka atera okuwa amagezi eri [[:en:Kabaka_of_Buganda|bakabaka ba Baganda]] mu kiseera ky'entalo, endwadde wamu n'ebintu ebirala eby'akatyaba n'okufa kw'abantu abangi. Okusinziira ku bigambibwa ebimu, Kibuuka, okufaananako mukulu we Mukasa, yali [[:en:Human|afa]] naye yayambuka mu bwakatonda.<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref><ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> == Ekika == Kibuuka ye muto wa Mukasa, katonda w'ennyenja n'amayanja, [[:en:Prosperity|okukulakulana]], [[:en:Fertility|okuzaala]], [[:en:Harvest|okukungula]].<ref>https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ</ref> Bombi batabani ba Wanema, era bazzukulu ba Musisi, alagibwa nga omubiri gwa musisi == Enfumo == === Okufa kwa Kiuuka === Okusinziira ku lufumo olumu, Kibuuka yasindikibwa kitaawe Wanema, okuyamba omu ku bakabaka b'Abaganda, [[:en:Nakibinge_of_Buganda|Nakibinge]], eyali wakati mu lutalo [[:en:Bunyoro|n'abantu ba Bunyoro]]. Kibuuka yayambako okuyiiya enteekateeka y'okubawangula, era omulimu gwe gwali gwa kukuba bajaasi ba Bunyoro nga asinziira mu [[:en:Cloud|bire]]. Eggye lya Baganda lyali linateera okutuuka kubuwangunzi. Olunaku lumu, amagye gaaleeta abasibe mu nkambi zaabwe - wadde nga Wanema ne Kibuuka baali babalabudde obutakikola. Omu kubawambe yali mukyala eyatoloka oluvanyuma era nanyuma bye yalaba mu nkambi ya Baganda, eri amagye ga Bunyoro omuli ekifo kya Kibuuka mu kiseera ky'okulumba. Enkeera, eggye lya Bunyoro lyetaba mulutalo olulala n'eggye lya Baganda, era n'okubeera n'okumanya ku kifo kya Kibuuka we kiri, omu kubakubi bobusaale yasumulula akasaale akalumya Kibuuka mu kifuba.<ref>https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC</ref><ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> Waliwo enkyusa eziwelako ku kyaddako. Emu kunkyusa, Kibuuka yeeta n'agwa ku muti ku lusozi Mbale, Mpigi n'afiira eyo, n'afuuka katonda. Mu nkyusa endala, engabo ye yatwalibwa eggye lya Bunyoro era gye bwaggweera nga bakolimiddwa n'endwadde. Nolwekyo, amagye gazzaayo engabo eri Kabaka Nakibinge, eyaziika omulambo gwa Kibuuka n'ebintu bye era nayimirizaawo essabo mu kitiibwa kye, era okuva olwo n'afuuka katonda w'olutwlo.<ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> mu nkyusa endala omulambo gwa Kibuuka tegwazuulibwako. == Ebiwandiiko ebikozesebwa == bvqw4cn9rnilz9vsljejyu29u4xl2xr 77323 77322 2026-10-23T19:23:08Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77323 wikitext text/x-wiki Kibuuka, era amanyiddwa nga Kibuka omu ku balubaale oba ekibinja kya bakantonda munzikiriza y'Abaganda, abawangaalira mu [[Yuganda|Uganda]]. alowozebwa okuba [[:en:List_of_war_deities|katonda w'entalo.]]<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://books.google.com/books?id=uMv0CAAAQBAJ&q=encyclopedia+of+african+religion</ref> == Okulabikirwa == Kibuuka atera okuwa amagezi eri [[:en:Kabaka_of_Buganda|bakabaka ba Baganda]] mu kiseera ky'entalo, endwadde wamu n'ebintu ebirala eby'akatyaba n'okufa kw'abantu abangi. Okusinziira ku bigambibwa ebimu, Kibuuka, okufaananako mukulu we Mukasa, yali [[:en:Human|afa]] naye yayambuka mu bwakatonda.<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> == Ekika == Kibuuka ye muto wa Mukasa, katonda w'ennyenja n'amayanja, [[:en:Prosperity|okukulakulana]], [[:en:Fertility|okuzaala]], [[:en:Harvest|okukungula]].<ref>https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ</ref> Bombi batabani ba Wanema, era bazzukulu ba Musisi, alagibwa nga omubiri gwa musisi == Enfumo == === Okufa kwa Kiuuka === Okusinziira ku lufumo olumu, Kibuuka yasindikibwa kitaawe Wanema, okuyamba omu ku bakabaka b'Abaganda, [[:en:Nakibinge_of_Buganda|Nakibinge]], eyali wakati mu lutalo [[:en:Bunyoro|n'abantu ba Bunyoro]]. Kibuuka yayambako okuyiiya enteekateeka y'okubawangula, era omulimu gwe gwali gwa kukuba bajaasi ba Bunyoro nga asinziira mu [[:en:Cloud|bire]]. Eggye lya Baganda lyali linateera okutuuka kubuwangunzi. Olunaku lumu, amagye gaaleeta abasibe mu nkambi zaabwe - wadde nga Wanema ne Kibuuka baali babalabudde obutakikola. Omu kubawambe yali mukyala eyatoloka oluvanyuma era nanyuma bye yalaba mu nkambi ya Baganda, eri amagye ga Bunyoro omuli ekifo kya Kibuuka mu kiseera ky'okulumba. Enkeera, eggye lya Bunyoro lyetaba mulutalo olulala n'eggye lya Baganda, era n'okubeera n'okumanya ku kifo kya Kibuuka we kiri, omu kubakubi bobusaale yasumulula akasaale akalumya Kibuuka mu kifuba.<ref>https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC</ref><ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> Waliwo enkyusa eziwelako ku kyaddako. Emu kunkyusa, Kibuuka yeeta n'agwa ku muti ku lusozi Mbale, Mpigi n'afiira eyo, n'afuuka katonda. Mu nkyusa endala, engabo ye yatwalibwa eggye lya Bunyoro era gye bwaggweera nga bakolimiddwa n'endwadde. Nolwekyo, amagye gazzaayo engabo eri Kabaka Nakibinge, eyaziika omulambo gwa Kibuuka n'ebintu bye era nayimirizaawo essabo mu kitiibwa kye, era okuva olwo n'afuuka katonda w'olutwlo.<ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> mu nkyusa endala omulambo gwa Kibuuka tegwazuulibwako. == Ebiwandiiko ebikozesebwa == m1qp3gpgg40iltsl7j6k3i3mgd01x4t 77324 77323 2026-10-23T19:24:02Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77324 wikitext text/x-wiki Kibuuka, era amanyiddwa nga Kibuka omu ku balubaale oba ekibinja kya bakantonda munzikiriza y'Abaganda, abawangaalira mu [[Yuganda|Uganda]]. alowozebwa okuba [[:en:List_of_war_deities|katonda w'entalo.]]<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://books.google.com/books?id=uMv0CAAAQBAJ&q=encyclopedia+of+african+religion</ref> == Okulabikirwa == Kibuuka atera okuwa amagezi eri [[:en:Kabaka_of_Buganda|bakabaka ba Baganda]] mu kiseera ky'entalo, endwadde wamu n'ebintu ebirala eby'akatyaba n'okufa kw'abantu abangi. Okusinziira ku bigambibwa ebimu, Kibuuka, okufaananako mukulu we Mukasa, yali [[:en:Human|afa]] naye yayambuka mu bwakatonda.<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> == Ekika == Kibuuka ye muto wa Mukasa, katonda w'ennyenja n'amayanja, [[:en:Prosperity|okukulakulana]], [[:en:Fertility|okuzaala]], [[:en:Harvest|okukungula]].<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref> Bombi batabani ba Wanema, era bazzukulu ba Musisi, alagibwa nga omubiri gwa musisi == Enfumo == === Okufa kwa Kiuuka === Okusinziira ku lufumo olumu, Kibuuka yasindikibwa kitaawe Wanema, okuyamba omu ku bakabaka b'Abaganda, [[:en:Nakibinge_of_Buganda|Nakibinge]], eyali wakati mu lutalo [[:en:Bunyoro|n'abantu ba Bunyoro]]. Kibuuka yayambako okuyiiya enteekateeka y'okubawangula, era omulimu gwe gwali gwa kukuba bajaasi ba Bunyoro nga asinziira mu [[:en:Cloud|bire]]. Eggye lya Baganda lyali linateera okutuuka kubuwangunzi. Olunaku lumu, amagye gaaleeta abasibe mu nkambi zaabwe - wadde nga Wanema ne Kibuuka baali babalabudde obutakikola. Omu kubawambe yali mukyala eyatoloka oluvanyuma era nanyuma bye yalaba mu nkambi ya Baganda, eri amagye ga Bunyoro omuli ekifo kya Kibuuka mu kiseera ky'okulumba. Enkeera, eggye lya Bunyoro lyetaba mulutalo olulala n'eggye lya Baganda, era n'okubeera n'okumanya ku kifo kya Kibuuka we kiri, omu kubakubi bobusaale yasumulula akasaale akalumya Kibuuka mu kifuba.<ref>https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC</ref><ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> Waliwo enkyusa eziwelako ku kyaddako. Emu kunkyusa, Kibuuka yeeta n'agwa ku muti ku lusozi Mbale, Mpigi n'afiira eyo, n'afuuka katonda. Mu nkyusa endala, engabo ye yatwalibwa eggye lya Bunyoro era gye bwaggweera nga bakolimiddwa n'endwadde. Nolwekyo, amagye gazzaayo engabo eri Kabaka Nakibinge, eyaziika omulambo gwa Kibuuka n'ebintu bye era nayimirizaawo essabo mu kitiibwa kye, era okuva olwo n'afuuka katonda w'olutwlo.<ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> mu nkyusa endala omulambo gwa Kibuuka tegwazuulibwako. == Ebiwandiiko ebikozesebwa == sf96ysa2t4odl0tdz522zd0qbv5994z 77325 77324 2026-10-23T19:24:46Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77325 wikitext text/x-wiki Kibuuka, era amanyiddwa nga Kibuka omu ku balubaale oba ekibinja kya bakantonda munzikiriza y'Abaganda, abawangaalira mu [[Yuganda|Uganda]]. alowozebwa okuba [[:en:List_of_war_deities|katonda w'entalo.]]<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://books.google.com/books?id=uMv0CAAAQBAJ&q=encyclopedia+of+african+religion</ref> == Okulabikirwa == Kibuuka atera okuwa amagezi eri [[:en:Kabaka_of_Buganda|bakabaka ba Baganda]] mu kiseera ky'entalo, endwadde wamu n'ebintu ebirala eby'akatyaba n'okufa kw'abantu abangi. Okusinziira ku bigambibwa ebimu, Kibuuka, okufaananako mukulu we Mukasa, yali [[:en:Human|afa]] naye yayambuka mu bwakatonda.<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> == Ekika == Kibuuka ye muto wa Mukasa, katonda w'ennyenja n'amayanja, [[:en:Prosperity|okukulakulana]], [[:en:Fertility|okuzaala]], [[:en:Harvest|okukungula]].<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref> Bombi batabani ba Wanema, era bazzukulu ba Musisi, alagibwa nga omubiri gwa musisi == Enfumo == === Okufa kwa Kiuuka === Okusinziira ku lufumo olumu, Kibuuka yasindikibwa kitaawe Wanema, okuyamba omu ku bakabaka b'Abaganda, [[:en:Nakibinge_of_Buganda|Nakibinge]], eyali wakati mu lutalo [[:en:Bunyoro|n'abantu ba Bunyoro]]. Kibuuka yayambako okuyiiya enteekateeka y'okubawangula, era omulimu gwe gwali gwa kukuba bajaasi ba Bunyoro nga asinziira mu [[:en:Cloud|bire]]. Eggye lya Baganda lyali linateera okutuuka kubuwangunzi. Olunaku lumu, amagye gaaleeta abasibe mu nkambi zaabwe - wadde nga Wanema ne Kibuuka baali babalabudde obutakikola. Omu kubawambe yali mukyala eyatoloka oluvanyuma era nanyuma bye yalaba mu nkambi ya Baganda, eri amagye ga Bunyoro omuli ekifo kya Kibuuka mu kiseera ky'okulumba. Enkeera, eggye lya Bunyoro lyetaba mulutalo olulala n'eggye lya Baganda, era n'okubeera n'okumanya ku kifo kya Kibuuka we kiri, omu kubakubi bobusaale yasumulula akasaale akalumya Kibuuka mu kifuba.<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> Waliwo enkyusa eziwelako ku kyaddako. Emu kunkyusa, Kibuuka yeeta n'agwa ku muti ku lusozi Mbale, Mpigi n'afiira eyo, n'afuuka katonda. Mu nkyusa endala, engabo ye yatwalibwa eggye lya Bunyoro era gye bwaggweera nga bakolimiddwa n'endwadde. Nolwekyo, amagye gazzaayo engabo eri Kabaka Nakibinge, eyaziika omulambo gwa Kibuuka n'ebintu bye era nayimirizaawo essabo mu kitiibwa kye, era okuva olwo n'afuuka katonda w'olutwlo.<ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> mu nkyusa endala omulambo gwa Kibuuka tegwazuulibwako. == Ebiwandiiko ebikozesebwa == e8pdsbm39xm27s8xwinl8vabnh97gyg 77326 77325 2026-10-23T19:25:20Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77326 wikitext text/x-wiki Kibuuka, era amanyiddwa nga Kibuka omu ku balubaale oba ekibinja kya bakantonda munzikiriza y'Abaganda, abawangaalira mu [[Yuganda|Uganda]]. alowozebwa okuba [[:en:List_of_war_deities|katonda w'entalo.]]<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://books.google.com/books?id=uMv0CAAAQBAJ&q=encyclopedia+of+african+religion</ref> == Okulabikirwa == Kibuuka atera okuwa amagezi eri [[:en:Kabaka_of_Buganda|bakabaka ba Baganda]] mu kiseera ky'entalo, endwadde wamu n'ebintu ebirala eby'akatyaba n'okufa kw'abantu abangi. Okusinziira ku bigambibwa ebimu, Kibuuka, okufaananako mukulu we Mukasa, yali [[:en:Human|afa]] naye yayambuka mu bwakatonda.<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> == Ekika == Kibuuka ye muto wa Mukasa, katonda w'ennyenja n'amayanja, [[:en:Prosperity|okukulakulana]], [[:en:Fertility|okuzaala]], [[:en:Harvest|okukungula]].<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref> Bombi batabani ba Wanema, era bazzukulu ba Musisi, alagibwa nga omubiri gwa musisi == Enfumo == === Okufa kwa Kiuuka === Okusinziira ku lufumo olumu, Kibuuka yasindikibwa kitaawe Wanema, okuyamba omu ku bakabaka b'Abaganda, [[:en:Nakibinge_of_Buganda|Nakibinge]], eyali wakati mu lutalo [[:en:Bunyoro|n'abantu ba Bunyoro]]. Kibuuka yayambako okuyiiya enteekateeka y'okubawangula, era omulimu gwe gwali gwa kukuba bajaasi ba Bunyoro nga asinziira mu [[:en:Cloud|bire]]. Eggye lya Baganda lyali linateera okutuuka kubuwangunzi. Olunaku lumu, amagye gaaleeta abasibe mu nkambi zaabwe - wadde nga Wanema ne Kibuuka baali babalabudde obutakikola. Omu kubawambe yali mukyala eyatoloka oluvanyuma era nanyuma bye yalaba mu nkambi ya Baganda, eri amagye ga Bunyoro omuli ekifo kya Kibuuka mu kiseera ky'okulumba. Enkeera, eggye lya Bunyoro lyetaba mulutalo olulala n'eggye lya Baganda, era n'okubeera n'okumanya ku kifo kya Kibuuka we kiri, omu kubakubi bobusaale yasumulula akasaale akalumya Kibuuka mu kifuba.<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> Waliwo enkyusa eziwelako ku kyaddako. Emu kunkyusa, Kibuuka yeeta n'agwa ku muti ku lusozi Mbale, Mpigi n'afiira eyo, n'afuuka katonda. Mu nkyusa endala, engabo ye yatwalibwa eggye lya Bunyoro era gye bwaggweera nga bakolimiddwa n'endwadde. Nolwekyo, amagye gazzaayo engabo eri Kabaka Nakibinge, eyaziika omulambo gwa Kibuuka n'ebintu bye era nayimirizaawo essabo mu kitiibwa kye, era okuva olwo n'afuuka katonda w'olutwlo.<ref>https://www.jstor.org/stable/2788113</ref> mu nkyusa endala omulambo gwa Kibuuka tegwazuulibwako. == Ebiwandiiko ebikozesebwa == 69t49g614gpiuowllejt5p3swuvms2s 77327 77326 2026-10-23T19:25:58Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77327 wikitext text/x-wiki Kibuuka, era amanyiddwa nga Kibuka omu ku balubaale oba ekibinja kya bakantonda munzikiriza y'Abaganda, abawangaalira mu [[Yuganda|Uganda]]. alowozebwa okuba [[:en:List_of_war_deities|katonda w'entalo.]]<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>https://books.google.com/books?id=uMv0CAAAQBAJ&q=encyclopedia+of+african+religion</ref> == Okulabikirwa == Kibuuka atera okuwa amagezi eri [[:en:Kabaka_of_Buganda|bakabaka ba Baganda]] mu kiseera ky'entalo, endwadde wamu n'ebintu ebirala eby'akatyaba n'okufa kw'abantu abangi. Okusinziira ku bigambibwa ebimu, Kibuuka, okufaananako mukulu we Mukasa, yali [[:en:Human|afa]] naye yayambuka mu bwakatonda.<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> == Ekika == Kibuuka ye muto wa Mukasa, katonda w'ennyenja n'amayanja, [[:en:Prosperity|okukulakulana]], [[:en:Fertility|okuzaala]], [[:en:Harvest|okukungula]].<ref>{{Cite book |last=Kagwa |first=Sir Apolo |date=1934 |title=The Customs of the Baganda |url=https://books.google.com/books?id=qq7ZwwEACAAJ |publisher=Columbia University Press |isbn=978-0-231-93278-3 |language=en}}</ref> Bombi batabani ba Wanema, era bazzukulu ba Musisi, alagibwa nga omubiri gwa musisi == Enfumo == === Okufa kwa Kiuuka === Okusinziira ku lufumo olumu, Kibuuka yasindikibwa kitaawe Wanema, okuyamba omu ku bakabaka b'Abaganda, [[:en:Nakibinge_of_Buganda|Nakibinge]], eyali wakati mu lutalo [[:en:Bunyoro|n'abantu ba Bunyoro]]. Kibuuka yayambako okuyiiya enteekateeka y'okubawangula, era omulimu gwe gwali gwa kukuba bajaasi ba Bunyoro nga asinziira mu [[:en:Cloud|bire]]. Eggye lya Baganda lyali linateera okutuuka kubuwangunzi. Olunaku lumu, amagye gaaleeta abasibe mu nkambi zaabwe - wadde nga Wanema ne Kibuuka baali babalabudde obutakikola. Omu kubawambe yali mukyala eyatoloka oluvanyuma era nanyuma bye yalaba mu nkambi ya Baganda, eri amagye ga Bunyoro omuli ekifo kya Kibuuka mu kiseera ky'okulumba. Enkeera, eggye lya Bunyoro lyetaba mulutalo olulala n'eggye lya Baganda, era n'okubeera n'okumanya ku kifo kya Kibuuka we kiri, omu kubakubi bobusaale yasumulula akasaale akalumya Kibuuka mu kifuba.<ref>{{Cite book |last=Lynch |first=Patricia Ann |date=2010 |title=African Mythology, A to Z |url=https://books.google.com/books?id=4Qiq4ps_wDIC |last2=Roberts |first2=Jeremy |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-3133-7 |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> Waliwo enkyusa eziwelako ku kyaddako. Emu kunkyusa, Kibuuka yeeta n'agwa ku muti ku lusozi Mbale, Mpigi n'afiira eyo, n'afuuka katonda. Mu nkyusa endala, engabo ye yatwalibwa eggye lya Bunyoro era gye bwaggweera nga bakolimiddwa n'endwadde. Nolwekyo, amagye gazzaayo engabo eri Kabaka Nakibinge, eyaziika omulambo gwa Kibuuka n'ebintu bye era nayimirizaawo essabo mu kitiibwa kye, era okuva olwo n'afuuka katonda w'olutwlo.<ref>{{Cite journal |last=Roscoe |first=J. |date=1907 |title=95. Kibuka, the War God of the Baganda |url=https://www.jstor.org/stable/2788113 |journal=Man |publisher=[Wiley, Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland] |volume=7 |pages=161–166 |doi=10.2307/2788113 |issn=0025-1496}}</ref> mu nkyusa endala omulambo gwa Kibuuka tegwazuulibwako. == Ebiwandiiko ebikozesebwa == taaetss1elewrh77kj651sx2fto7zy4 Natasha Nyonyozi, omusajja omulala 0 11187 77394 37455 2026-10-24T05:54:35Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77394 wikitext text/x-wiki {{Reflist}} '''Natasha Nyonyozi''' munayuganda nga mukugu mu kubala ebitabo. <ref name=":0">{{Cite web|title=📷 Natasha Nyonyozi crowned Miss Uganda 2024/25|url=https://www.newvision.co.ug/category/entertainment/natasha-nyonyozi-crowned-miss-uganda-202425-NV_193371|access-date=2025-03-23|website=New Vision|language=en}}</ref>Natasha yatikirwa engule ya Miss Uganda 2024/2025 nga 4th ogwa muwakanya 2024 ku [[Sheraton Kampala Hotel|Kampala Sheraton hotel]] mu bavuganya 26. <ref>{{Cite web|title=Natasha Nyonyozi Miss Uganda, Biography, Age, Wikipedia, Parents & Biography|url=https://hamariweb.com/profiles/natasha-nyonyozi_17846|access-date=2025-03-22|website=Hamariweb.com Profiles|language=en|archive-date=2025-03-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20250322141011/https://hamariweb.com/profiles/natasha-nyonyozi_17846|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Natasha Nyonyozi|url=https://natashanyonyozi.com/|access-date=2025-03-22|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20250322141013/https://natashanyonyozi.com/|archive-date=2025-03-22|url-status=dead}}</ref> <ref name=":1">{{Cite web|title=Natasha Nyonyozi Crowned Miss Uganda 2024 – Uganda Today|url=https://ugandatoday.co.ug/natasha-nyonyozi-crowned-miss-uganda-2024/#:~:text=In%20a%20dazzling%20ceremony%20held%20on%20August%204,,remember,%20filled%20with%20glamour,%20excitement,%20and%20inspiring%20performances.|access-date=2025-03-23|website=ugandatoday.co.ug}}</ref> <ref name=":0" /> == Ensibuko n’obuyigirize == Natasha Nyonyozi alina diguli mu kubala ebitabo n'eby'ensimbi okuva e Bungereza mu Coventry University. <ref name=":2">{{Cite web|last=Matovu|first=Muhamadi|date=2024-08-04|title=Natasha Nyonyozi crowned Miss Uganda 2024-2025|url=https://nilepost.co.ug/news/210382/natasha-nyonyozi-crowned-miss-uganda-2024-2025|access-date=2025-03-23|website=Nilepost News|language=en}}</ref> == Omulimu == Natasha mukugu mu kubala ebitabo era musuubuzi Munnayuganda mutandisi w'emirimu ng'addukanya "girl hive" ekifo ky'eby'okwewunda, ekisangibwa ku cube kisementi, shop B20, yatikirwa engule ya [[Miss Uganda]] 2024/2025 ku mukolo ogw'ekitibwa ku Lw'omukaaga nga 3 ogwamuwakanya ku [[Sheraton Kampala Hotel|Kampala Sheraton hotel.]] <ref>{{Cite web|title=Natasha Nyonyozi Miss Uganda, Biography, Age, Wikipedia, Parents & Biography|url=https://hamariweb.com/profiles/natasha-nyonyozi_17846|access-date=2025-03-23|website=Hamariweb.com Profiles|language=en|archive-date=2025-03-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20250322141011/https://hamariweb.com/profiles/natasha-nyonyozi_17846|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2024-08-05|title=Uganda: Who Is Natasha Nyonyozi, Miss Uganda 2024/25?|url=https://allafrica.com/stories/202408050032.html|access-date=2025-03-23|work=The New Times|language=en}}</ref> == Obulamu bw’omuntu ku bubwe == Natasha muwoleleza w’abaana abalina obulemu nadala ab'obulwadde bwa autism. <ref name=":2"/> == Engule n’okusunsulwa == Natasha yasukuluma mu mpaka 26 era n'atikkirwa engule ya Miss Uganda 2024/2025 ku Kampala Sheraton hotel nga 4 ogwa muwakanya 2024. <ref name=":1"/> Yaddirirwa Sureya Umeimah nga muyiizi avuga nyoonyi e Jinja mu kifo ekisooka ate Nabatanzi Joan okuva e Butambala n’akwata eky'okubiri. <ref name=":1" /> Mu mpaka za Miss Uganda 2024/2025 mwalimu akasera k'okwekenenya ebibuzo n'ebidibwamu, Natasha yawangula ekirabo ssemalabo eky'engule n'emmotoka ya Toyota Wish. == Laba ne == [[Miss Uganda]] [[Sheraton Kampala Hotel|Wooteeri ya Kampala Sheraton]] Coventry University Toyota Wish == Ebiwandiiko ebikozesebwa == 6fe5h4p3zpe1b1d5kgy07vpo3dxy2k0 Nicholas Omonuk 0 11207 77417 70116 2026-10-24T09:26:56Z Aclaire26 12467 converted references 77417 wikitext text/x-wiki '''Nicholas Omonuk''' (yazaalibwa c. 1999)<ref>{{Cite web |date=2024-12-17 |title=Park Platz |url=https://www.park-platz.org/de/agenda/lokal-aber-global-vernetzt-gemeinsam-gegen-die-klimakrise |access-date=2026-10-24 |website=www.park-platz.org |language=de-DE}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Christian climate campaigners target insurance firms |url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2024/1-november/news/uk/christian-climate-campaigners-target-insurance-firms |access-date=2026-10-24 |website=www.churchtimes.co.uk}}</ref> <ref name=":5">{{Cite web |last=ANA |title=COP29: African Youth Activists Demand Increased Adaptation Finance for the Global South – AfricaNewsAnalysis |url=https://www.africanewsanalysis.com/cop29-african-youth-activists-demand-increased-adaptation-finance-for-the-global-south/14/08/55/38/11/2024/ |access-date=2026-10-24 |language=en-US}}</ref> [[Yuganda|munnayuganda]] mulwanirizi w’obwenkanya mu mbeera y’obudde <ref name=":0">{{Cite web |last=Matovu |first=Muhamadi |date=2024-07-10 |title=Omonuk determined to get global voice for climate justice |url=https://nilepost.co.ug/climate-change/206997/omonuk-determined-to-get-global-voice-for-climate-justice |access-date=2026-10-24 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> <ref name=":7">{{Cite book |last=Hermann |first=Cyrill |date=2025-04-07 |title=What do we want?: Der Klimastreik – von Systemwandel bis Klimagerechtigkeit |url=https://books.google.de/books?id=M0kEEQAAQBAJ&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22Cyrill+Hermann%22&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&source=gb_mobile_search&ovdme=1&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false |publisher=Rotpunktverlag |isbn=978-3-03973-047-6 |language=de}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Nicholas Omonuk, Author at African Arguments |url=https://africanarguments.org/author/nicholas-omonuk/ |access-date=2026-10-24 |website=African Arguments |language=en-GB}}</ref> era omutandisi w’ekibiina kya End Fossil Occupy Uganda, ekibiina ekiwagira okukomya okukozesa amafuta ag'omu ttaka n’enkyukakyuka ey’obwenkanya (enkola ey’okukyusa ebyenfuna n’ebitundu okutuuka ku buwangaazi ate nga bakakasa obwenkanya n’obwenkanya eri... bonna naddala abo abasinga okukosebwa enkyukakyuka) mu Afrika. <ref name=":3">{{Cite web |last=Times |first=Uganda |date=2024-07-10 |title=Uganda's Fight for Climate Justice Spearheaded by Nicholas Omonuk |url=https://ugandatimes.ug/2024/07/10/ugandas-fight-for-climate-justice-spearheaded-by-nicholas-omonuk/ |access-date=2026-10-24 |website=Uganda Times |language=en-US}}</ref> <ref name=":1">{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-04-29 |title=Agric. & Environment: Govts asked to invest in renewable energies to mitigate climate change |url=https://www.newvision.co.ug/category/agriculture/govts-asked-to-invest-in-renewable-energies-t-NV_159249_102026 |access-date=2026-10-24 |website=New Vision}}</ref> Alina Diguli mu Land Economics (Ebyenfuna by'Ettaka) okuva mu Yunivasite y’e Kyambogo, yetabye mu kakuyege ow'awaka n'ow'amawanga g'ebweru okulwanyisa amafuta ag'omu ttaka <ref name=":7" /> Yetabye mu nkiiko z'ensi yonna ez'embeera y'obudde nga European Forum Alpbach, n'enkiiko za buli mwaka eza UNFCCC.<ref>{{Cite web |date=2024-06-04 |title=Nicholas Omonuk Okoit, YOUNGO - UNFCCC SB60 - 4Jun24 - photo {{!}} IISD Earth Negotiations Bulletin |url=https://enb.iisd.org/media/nicholas-omonuk-okoit-youngo-unfccc-sb60-4jun24-photo |access-date=2026-10-24 |website=enb.iisd.org |language=en}}</ref> == Obulamu bwe obwasoka n’okusoma == Omonuk yakulira mu maka g'abalunzi b'ebisolo e [[Pallisa]] mu buvanjuba bwa [[Yuganda|Uganda]] . Ava mu kabila ya'Abateso, omuli buli mwana w'alina emirimu gy'awaka gy'avunaanyizibwako. Yamala ebiseera by'obuto bwe bungi ng'alwana n'okufiirwa obutebenkevu mu by'enfuna olw'embeera z'obutonde nga ekyeeya.<ref name=":2">{{Cite web |title=Nicholas Omonuk: Grassroots to Global |url=https://imaginize.world/nicholas-omonuk-grassroots-to-global/ |access-date=2026-10-24 |language=en-US}}</ref> <ref name=":6">{{Cite web |title=INTERVIEW Reality Check: Why deregulation fuels climate injustice with Nick Omonuk |url=https://corporatejustice.org/news/interview-reality-check-why-deregulation-fuels-climate-injustice-with-nick-omonuk/ |access-date=2026-10-24 |website=ECCJ |language=en-US}}</ref> Omonuk alina diguli ya ssaayansi mu by’enfuna by’ettaka, okwekenneenya ettaka n’ebintu (Surveying) okuva mu yunivasite y’e Kyambogo . <ref>{{Cite web |last=douglas |title=Giving young people a public voice: a conversation with Ugandan climate/biodiversity activist Nicholas Omonuk |url=https://georgianbayearthdays.org/2024/05/giving-young-people-a-public-voice-a-conversation-with-ugandan-climate-biodiversity-activist-nicholas-omonuk/ |access-date=2026-10-24 |language=en-US}}</ref> == Ebikolwa by'embeera y'obudde == Omonuk yatandikawo ekibiina kya End Fossil Occupy Uganda,<ref>{{Cite web |title=Kutas-Green-Foundation |url=https://www.kutas.org/fossils/ |access-date=2026-10-24 |website=www.kutas.org}}</ref> ekibiina ky’embeera y’obudde mu kitundu nga kiwagira okukomya okukozesa amafuta ag'omu ttaka n'enkyukakyuka ey'obwenkanya mu Afirika. Abadde mu kampeyini z’embeera y’obudde okusaba gavumenti n’emikwano gy’enkulaakulana okukomya okusonda ssente z’amasannyalaze g’amafuta g’ebintu ebikadde mu nsi yonna, kisobozese okuba n'ebiseera eby'omu maaso eby'obuwangaazi eri buli muntu. <ref name=":1" /> <ref>{{Cite web |title=Hundreds of Students Launch May of Occupations to End Fossil Fuels {{!}} Common Dreams |url=https://www.commondreams.org/news/students-occupy-to-end-fossil-fuels |access-date=2026-10-24 |website=www.commondreams.org |language=en}}</ref> Mu lukungaana lwa European Forum Alpbach mu Austria, yawagira akeediimo k’embeera y’obudde mu kifo kino era ng’anyumya ng’ayita mu podcast engeri enkyukakyuka y’obudde gy’ewaliriza abantu abatabalika okuva mu nsi ye okutunda ebintu byabwe ne baddukira mu mawanga amalala. <ref>{{Cite web |last=Wallner |first=von Eva Winroither und Anna |date=2023-08-25 |title=#4: Ein Streit übers Fliegen und ein Afrikaner, der den... |url=https://www.diepresse.com/14429728/4-ein-streit-uebers-fliegen-und-ein-afrikaner-der-den-klimawandel-am-eigenen-leib-erlebt |access-date=2026-10-24 |website=Die Presse |language=de}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Keine Bühne für fossile Geldgeber am Forum Alpbach |url=http://oekonews.at/keine-buehne-fuer-fossile-geldgeber-am-forum-alpbach+2400+1183527 |access-date=2026-10-24 |website=oekonews.at |language=de}}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://montreet.net/de-de/blogs/news/klimawandel-genderfacts |title=Archive copy |access-date=2025-06-13 |archive-date=2025-06-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250613122651/https://montreet.net/de-de/blogs/news/klimawandel-genderfacts |url-status=dead }}</ref> Yawagira ekikolwa ky’okuwuga ku mbeera y’obudde mu Dreirosenbrücke e Basel [[Switzerland|mu Switzerland]] ekyagenderera okulaga akakwate akaliwo wakati w’okufulumya amafuta n’okusenguka kwa'abantu. <ref>{{Cite web |last=Jacobi |first=Mona Martin,Maria-Elisa Schrade,Maximilian |date=2023-08-11 |title=Klima-Protest bei Basler Dreirosenbrücke stoppte den Schiffsverkehr |url=https://www.bzbasel.ch/basel/basel-stadt/gegen-erdoeltransport-niemand-haengt-mehr-in-den-seilen-klima-aktion-an-der-dreirosenbruecke-beendet-polizei-kontrolliert-anwesende-ld.2497590 |access-date=2026-10-24 |website=bz Basel |language=de}}</ref> <ref>https://rdl.de/beitrag/400-am-samstag-bei-abschlussdemo-basel-beim-nobroder-klimacamp</ref> Omonuk yakiikirira abantu n’ebitundu ebisinga okukosebwa olw’enkyukakyuka y’obudde mu COP27 ne COP28, ng'alwanirira okukomya amafuta ag'omu ttaka n'okutongoza Ekitongole ky'Obuyambi olw'Okufiirwa n'Okwononebwa (Loss and Damage Fund). Mu Desemba wa 2023, yetaba mu Lukiiko lwa COP28 olw'Eby'embeera y'obudde e Dubai (UAE). Olukungaana lw’amawanga amagatte olw’enkyukakyuka y’obudde oba Olukungaana lw’ebibiina by’ekibiina kya UNFCCC, olusinga okuyitibwa COP, lwali lukiiko lwa 28 olwa Kibiina ky'Amawanga Amagatte olw'Eby'embeera y'obudde olubeerawo buli mwaka okumala ssabbiiti bbiri.<ref>{{Cite web |last=Development |first=The Norwegian Forum for |last2=gate 19 |first2=Environment Hausmanns |last3=Orgnr: 971 274 646 |first3=0182 Oslo |title=The loss and damage fund |url=https://forumfor.no/en/news/2023/the-loss-and-damage-fund-the-fund-has-to-be-in-the-billions |access-date=2026-10-24 |website=Forum for utvikling og miljø |language=nb-NO}}</ref> Mu 2024, yomu ku bategeka Agape Earth Coalition,<ref>{{Cite web |url=https://agapeearthcoalition.org/ |title=Archive copy |access-date=2025-06-13 |archive-date=2025-06-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250613095609/https://agapeearthcoalition.org/ |url-status=dead }}</ref> ekitongole ekigatta abavubuka abalwanirira embeera y’obudde, ebibiina by’obwannakyewa, n’ebibiina by’enteekateeka z’abantu aba wansi nga bammemba. === Okukomelera amafuta g'omu ttaka === Pulojekiti z’amafuta ag'omu ttaka nga Omudumu gw'Amafuta Amabisi ogwa Buvanjuba bwa Afirika (EACOP) mu Uganda, zitwalibwa ng'ezisobola okuleetawo enkulaakulana mu by'enfuna n'okwongera ku kufuna amasannyalaze, <ref>https://www.pau.go.ug/the-east-african-crude-oil-pipeline-eacop-project/</ref> wadde nga zireese okweraliikirira ku butonde bw’ensi era nga ziwakanyizibwa abalwanirizi b’obutonde bw’ensi omuli ne Omonuk.<ref name=":7" /> Omonuk avumiridde okwetaba kwa kkampuni ennene mu pulojekiti z'amafuta ag'omu ttaka ezirina obukuubagano ku mutendera gw'awaka n'ogw'ensi yonna. <ref>{{Cite web |last=Glösel |first=Kathrin |date=2023-10-19 |title=Französischer Konzern baut Mega-Pipeline in Uganda und zerstört Lebensgrundlage tausender Familien |url=https://kontrast.at/uganda-pipeline/ |access-date=2026-10-24 |website=Kontrast.at |language=de}}</ref> <ref>{{Cite web |title=EU podjetja pod lupo: prisluhnimo ugandskim aktivistom {{!}} Focus na najdi.si novicah |url=https://novice.najdi.si/novica/6a91f09ad5ceb426b9a44ef4c51b323e/focus/eu-podjetja-pod-lupo-prisluhnimo-ugandskim-aktivistom |access-date=2026-10-24 |website=novice.najdi.si}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2023-10-26 |title=Ustrahovanje in pritiski na aktiviste |url=https://www.si21.com/Svet/ustrahovanje-in-pritiski-na-aktiviste/ |access-date=2026-10-24 |website=Si21 |language=sl}}</ref> Yawakanya pulojekiti z'amafuta ag'omu ttaka olw'ebizibu bye ga'yinza okuleetera abantu b'omu bitundu.<ref>{{Cite web |last=Gopal |first=By Keerti |date=2024-11-30 |title=To End the Fossil Fuel Era, Activists in London Target the Insurance Industry |url=https://insideclimatenews.org/news/30112024/london-activists-target-insurance-industry-fossil-fuels/ |access-date=2026-10-24 |website=Inside Climate News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Darley |first=James |date=2024-10-30 |title=London Insurance Firms and the Pressure for Oil Divestment |url=https://sustainabilitymag.com/articles/insuring-oil-why-top-london-firms-are-the-target-of-protest |access-date=2026-10-24 |website=sustainabilitymag.com |language=en}}</ref> '''EU CSDDD''' Mu October wa 2023, Omonuk ng’ali wamu ne munnamateeka w’eddembe ly’obuntu Maxwell Atuhura yayita ababaka ba EU okuwagira ekiragiro kya Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD). <ref name=":4">{{Cite web |last=Rapporteur |date=2026-10-20 |title=Ugandan activists call on EU to move forward on due diligence law |url=https://www.rapporteur.com/news/ugandan-activists-call-on-eu-to-move-forward-on-due-diligence-law/ |access-date=2026-10-24 |website=Rapporteur |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Silk |first=Ruby |date=2024-10-29 |title=Justice is Everybody's Business: How campaigners took on corporate giants - and won |url=https://meta.eeb.org/2024/10/29/justice-is-everybodys-business-how-campaigners-took-on-corporate-giants-and-won/ |access-date=2026-10-24 |website=New Leaf |language=en-US}}</ref> Yategeeza nti ekiragiro kino kiyinza okuteekawo enkola z’obuvunaanyizibwa, okusobozesa okugonjoola okutyoboola obutonde bw’ensi n’eddembe ly’obuntu okwekuusa ku Kampuni z’Abazungu mu Uganda, <ref>{{Cite web |date=2024-04-01 |title=Why EU corporate sustainability due diligence directive is important |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/letters/why-eu-corporate-sustainability-due-diligence-directive-is-important-4575212 |access-date=2026-10-24 |website=Monitor |language=en}}</ref> okuddukira mu mateeka o'kutono. <ref name=":4" /> <ref>{{Cite web |title=The story of campaigners who took on corporate giants - and won |url=https://friendsoftheearth.eu/publication/the-story-of-the-csddd/ |access-date=2026-10-24 |website=Friends of the Earth Europe |language=en-US}}</ref> <ref>https://friendsoftheearth.eu/wp-content/uploads/2024/10/JIEB-Document_Oct17.pdf</ref> Wabula ekiragiro kino kiwakanyizibwa ebibiina ebimu ebikwatibwako n’amawanga agali mu mukago gwa EU agalina endowooza nti kijja kuteekawo emigugu gy'amateeka egisusse, okwongeza ku bbeeyi y'okugondera amateeka ate n'okukosa obusobozi bw'okuvuganya, naddala eri amakampuni amatanono n'agawakati. <ref>{{Cite web |last=Nuttall |first=Philippa |title=French banks lead opposition to finance sector’s inclusion in EU CSDDD |url=https://www.sustainableviews.com/french-banks-lead-opposition-to-finance-sectors-inclusion-in-eu-csddd-bcfd8395/ |access-date=2026-10-24 |website=www.sustainableviews.com |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Controversial Corporate Sustainability Due Diligence Directive approved in the EU {{!}} Ministry of Justice and Digital Affairs |url=https://www.justdigi.ee/en/news/controversial-corporate-sustainability-due-diligence-directive-approved-eu |access-date=2026-10-24 |website=www.justdigi.ee |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2025-12-15 |title=The EU’s Corporate Sustainability Due Diligence Directive is flawed. But it is an opportunity too {{!}} Chatham House – International Affairs Think Tank |url=https://www.chathamhouse.org/2024/03/eus-corporate-sustainability-due-diligence-directive-flawed-it-opportunity-too |access-date=2026-10-24 |website=www.chathamhouse.org |language=en}}</ref> == Ebiwandiiko ebikozesebwa == {{Reflist}} [[Category:Bannamateeka ba Uganda]] 1lk4uuvstmn1glqsva88ed02bi2pv5u Ssemakookiro of Buganda 0 11292 77352 71696 2026-10-23T20:07:53Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77352 wikitext text/x-wiki '''Semakookiro''', era awandiikibwa nga '''Ssemakookiro''', ng’amannya ge mu bujjuvu ye '''Semakookiro Wasajja Nabbunga''', yali [[:en:Kabaka_of_Buganda|Kabaka]] w’[[:en:Buganda|Obwakabaka bwa Buganda,]] okuva mu 1797 okutuuka mu 1814. Yali Kabaka wa Buganda ow’amakumi abirimwomusanvu (27). == Okulinnya kwe ku nnamulondo == Yali mutabani wa [[:en:Kyabaggu_of_Buganda|Kabaka Kyabaggu Kabinuli]], eyali Kabaka wa Buganda, eyafuga wakati wa 1750 ne 1780. Maama we yeeyali Nanteza, ow’ekkuminomusanvu ku [[:en:Wives|bakyala]] ba kitaawe amakumi abiri. Yalinnya ku ntebe oluvannyuma lw’okufa kwa muganda we, [[:en:Jjunju_of_Buganda|Kabaka Jjunju Sendegeya]], Semakookiro gwe yawangula n’amutta mu [[Battle of Kiwawu|lutalo lw’e Kiwawu]] mu 1797. Yatandikawo [[:en:Capital_(political)|ekibuga kye ekikulu]] e [[:en:Kasangati|Kasangati]]. <ref name="The Customs of the Baganda">{{Cite web |title=Translate page - Wikipedia |url=https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&page=Semakookiro+of+Buganda&revision=1294015673&to=lg |access-date=2026-10-23 |website=lg.wikipedia.org |language=lg}}</ref> == Obulamu bwe obw'obufumbo == Awandiikiddwako nti yawasa abakyala kkuminabataano (15): <ref name="The Customs of the Baganda" /> # Naabakyaala Nansikombi Ndwadd'ewazibwa, Kaddulubaale, muwala wa Luyombo, ow'ekika kya Nsenene (Enzige). # Balambi muwala wa Sembuzi ow'ekika ky'e Ndiga # Bawedde muwala wa Nakato, ow’ekika kya Mbogo # Bwaayita muwala wa Jjumba, ow'ekika ky'e Nkima # Guluma muwala wa Lusinga ow'ekika kya Ntalaganya # Gwowoleza muwala wa Luzige ow'ekika ky'e Ndiga # Jajjaw'abaana, muwala wa Serusa, ow'ekika kya Ndiga # Naabakyaala Kikubula, Nassaza, muwala wa Luzige, ow'ekika ky'e Ndiga # Nabisunsa muwala wa Mukusu ow'ekika ky'e Mpindi # Namamata muwala wa Malunda ow'ekika ky'e Ndiga # Seb'andabawa muwala wa Nkali ow'ekika ky'e Ngeye # Naabakyaala Sirisa, Kabejja, muwala wa Sekiwedde, ow’ekika kya Mamba # Sikyayinza muwala wa Jjumba ow'ekika kya Nkima # Naabakyaala Namisango, Naabagereka, muwala wa Luyombo, ow'ekika kya Nsenene (Enzige). # Naabakyaala Nasuzewabi muwala wa Bunnya ow'ekika ky'e Nsenene == Ensonga == Abaana ba Kabaka Semakookiro mwabaddemu bano: # Omulangira Kanaakulya Mukasa, eyasikira kitaawe nga [[:en:Kamaanya_of_Buganda|Kabaka Kamaanya Kadduwamala]], Kabaka wa Buganda, nga nnyina yali Ndwadd'ewazibwa # Omumbejja Ndagire, nga nnyina yali Ndwadd'ewazibwa # Omulangira Luyenje, nga nnyina yali Bawedde # Omulangira Tebattagwaabwe, nga nnyina yali Bwayita # Omulangira Nyiningabo. Yattibwa ayokebwa nga mulamu e Benga, lwa kujeemera kitaawe. # Omulangira Kafunende. Yattibwa ayokebwa nga mulamu e Benga, lwa kujeemera kitaawe. # Omulangira Kiyimba, nga nnyina yali Seb'andabawa # Omulangira Kakirebwe, nga nnyina yali Sirisa # Omulangira Kakungulu, nga nnyina yali Sikyayinza. Omulangira Kakungulu yazaala abalongo, abazaalibwa nga 1814 tannatuuka # Omulangira Mutebi I, nga nnyina yali Gwowoleza. Yattibwa asuulibwa mu mazzi e [[:en:Busoga|Busoga]] lwa kujeemera kitaawe # Omulangira Mutebi II, nga nnyina yali Jajjaw'abaana). Yavuganya n’okusikira muganda we mu 1814, kyokka n’awangulwa n’addukira e Bukoba, e Kyaggwe. # Omulangira Zzimbe, nga nnyina yali Namamata # Omumbejja Nakuyita, nga nnyina yali Balambi # Omumbejja Nabisalo, nga nnyina yali Guluma # Omumbejja Nagaddya, nga nnyina yali Nabisunsa # Omumbejja Nabinaka Yayongera okukula kw'emiti gy'eMituba ( [[:en:Ficus_natalensis|Ficus natalensis]] ) n'okukola [[:en:Barkcloth|Embugo]] mu [[:en:Buganda|Buganda]] . == Emyaka gye egyasembayo == Kabaka Semakookiro yafiira mu [[:en:Disease|kubonaabona]], mu bukadde bwe mu Lubiri lwa Jjunju e [[:en:Kasangati|Kasangati]], mu ssaza ly'eKyaddondo. Yasooka kuziikibwa Kasangati. Mu 1869, ebisigalira bye byasimibwa ne biddamu okuziikibwa e Kisimbiri mu ssaza ly'eBusiro. <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.buganda.com/kings.htm |access-date=2025-07-28 |archive-date=2013-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130615070042/http://www.buganda.com/kings.htm |url-status=dead }}</ref> == Ebigambo ebiva mu muntu == ''"Naye yategeera emyaka gye nti mikulu era mizibu. Era yali ategedde abantu. Baali bali ba nkwe. Ebikolwa eby'okwegendereza bye yali akoze okukuuma entebe ye, byamusobozesa okubeera kabaka eyasooka mu kyasa ekisukka mu kimu okufa yekka nga tatemuddwa. Bwe kiba nga bakabaka ba Buganda ab'omu kyasa eky'ekkumi n'omwenda baalina obuyinza obw'ekibogwe obw'amaanyi nga ddala bwe baakola, ekitundu ku kitiibwa kiteekwa okuba." eweereddwa Semakokiro."'' * MM Semakula Kiwanuka, ''Ebyafaayo bya Buganda'', 1971 <ref>https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Semakookiro+of+Buganda&revision=1294015673#:~:text=View-,Kiwanuka%2C%20MM%20Semakula%2C%20A%20History%20of%20Buganda%3A%20From%20the%20foundation%20of%20the%20Kingdom%20to%201900.%20London%3A%20Longman%2C%201971,-Issues</ref> == Obusika nga bwe bwali == {{s-start}} {{succession box|title=[[King of Buganda]]|before=[[Jjunju of Buganda|Jjunju Sendegeya]]|after=[[Kamaanya of Buganda|Kamaanya Kadduwamamala]]|years=c.1797-c.1814}} {{s-end}} == Laba ne == * [[:en:Kabaka_of_Buganda|Kabaka wa Buganda]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * [https://web.archive.org/web/20130615070042/http://www.buganda.com/kings.htm Olukalala lwa Bassekabaka ba Buganda] [[Category:Bassekabaka ba Buganda]] [[Category:Buganda]] pw5u2td13vdcsr3dttcbnn0slcibq7o 77353 77352 2026-10-23T20:08:28Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77353 wikitext text/x-wiki '''Semakookiro''', era awandiikibwa nga '''Ssemakookiro''', ng’amannya ge mu bujjuvu ye '''Semakookiro Wasajja Nabbunga''', yali [[:en:Kabaka_of_Buganda|Kabaka]] w’[[:en:Buganda|Obwakabaka bwa Buganda,]] okuva mu 1797 okutuuka mu 1814. Yali Kabaka wa Buganda ow’amakumi abirimwomusanvu (27). == Okulinnya kwe ku nnamulondo == Yali mutabani wa [[:en:Kyabaggu_of_Buganda|Kabaka Kyabaggu Kabinuli]], eyali Kabaka wa Buganda, eyafuga wakati wa 1750 ne 1780. Maama we yeeyali Nanteza, ow’ekkuminomusanvu ku [[:en:Wives|bakyala]] ba kitaawe amakumi abiri. Yalinnya ku ntebe oluvannyuma lw’okufa kwa muganda we, [[:en:Jjunju_of_Buganda|Kabaka Jjunju Sendegeya]], Semakookiro gwe yawangula n’amutta mu [[Battle of Kiwawu|lutalo lw’e Kiwawu]] mu 1797. Yatandikawo [[:en:Capital_(political)|ekibuga kye ekikulu]] e [[:en:Kasangati|Kasangati]]. <ref name="The Customs of the Baganda">{{Cite web |title=Translate page - Wikipedia |url=https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&page=Semakookiro+of+Buganda&revision=1294015673&to=lg |access-date=2026-10-23 |website=lg.wikipedia.org |language=lg}}</ref> == Obulamu bwe obw'obufumbo == Awandiikiddwako nti yawasa abakyala kkuminabataano (15): <ref name="The Customs of the Baganda" /> # Naabakyaala Nansikombi Ndwadd'ewazibwa, Kaddulubaale, muwala wa Luyombo, ow'ekika kya Nsenene (Enzige). # Balambi muwala wa Sembuzi ow'ekika ky'e Ndiga # Bawedde muwala wa Nakato, ow’ekika kya Mbogo # Bwaayita muwala wa Jjumba, ow'ekika ky'e Nkima # Guluma muwala wa Lusinga ow'ekika kya Ntalaganya # Gwowoleza muwala wa Luzige ow'ekika ky'e Ndiga # Jajjaw'abaana, muwala wa Serusa, ow'ekika kya Ndiga # Naabakyaala Kikubula, Nassaza, muwala wa Luzige, ow'ekika ky'e Ndiga # Nabisunsa muwala wa Mukusu ow'ekika ky'e Mpindi # Namamata muwala wa Malunda ow'ekika ky'e Ndiga # Seb'andabawa muwala wa Nkali ow'ekika ky'e Ngeye # Naabakyaala Sirisa, Kabejja, muwala wa Sekiwedde, ow’ekika kya Mamba # Sikyayinza muwala wa Jjumba ow'ekika kya Nkima # Naabakyaala Namisango, Naabagereka, muwala wa Luyombo, ow'ekika kya Nsenene (Enzige). # Naabakyaala Nasuzewabi muwala wa Bunnya ow'ekika ky'e Nsenene == Ensonga == Abaana ba Kabaka Semakookiro mwabaddemu bano: # Omulangira Kanaakulya Mukasa, eyasikira kitaawe nga [[:en:Kamaanya_of_Buganda|Kabaka Kamaanya Kadduwamala]], Kabaka wa Buganda, nga nnyina yali Ndwadd'ewazibwa # Omumbejja Ndagire, nga nnyina yali Ndwadd'ewazibwa # Omulangira Luyenje, nga nnyina yali Bawedde # Omulangira Tebattagwaabwe, nga nnyina yali Bwayita # Omulangira Nyiningabo. Yattibwa ayokebwa nga mulamu e Benga, lwa kujeemera kitaawe. # Omulangira Kafunende. Yattibwa ayokebwa nga mulamu e Benga, lwa kujeemera kitaawe. # Omulangira Kiyimba, nga nnyina yali Seb'andabawa # Omulangira Kakirebwe, nga nnyina yali Sirisa # Omulangira Kakungulu, nga nnyina yali Sikyayinza. Omulangira Kakungulu yazaala abalongo, abazaalibwa nga 1814 tannatuuka # Omulangira Mutebi I, nga nnyina yali Gwowoleza. Yattibwa asuulibwa mu mazzi e [[:en:Busoga|Busoga]] lwa kujeemera kitaawe # Omulangira Mutebi II, nga nnyina yali Jajjaw'abaana). Yavuganya n’okusikira muganda we mu 1814, kyokka n’awangulwa n’addukira e Bukoba, e Kyaggwe. # Omulangira Zzimbe, nga nnyina yali Namamata # Omumbejja Nakuyita, nga nnyina yali Balambi # Omumbejja Nabisalo, nga nnyina yali Guluma # Omumbejja Nagaddya, nga nnyina yali Nabisunsa # Omumbejja Nabinaka Yayongera okukula kw'emiti gy'eMituba ( [[:en:Ficus_natalensis|Ficus natalensis]] ) n'okukola [[:en:Barkcloth|Embugo]] mu [[:en:Buganda|Buganda]] . == Emyaka gye egyasembayo == Kabaka Semakookiro yafiira mu [[:en:Disease|kubonaabona]], mu bukadde bwe mu Lubiri lwa Jjunju e [[:en:Kasangati|Kasangati]], mu ssaza ly'eKyaddondo. Yasooka kuziikibwa Kasangati. Mu 1869, ebisigalira bye byasimibwa ne biddamu okuziikibwa e Kisimbiri mu ssaza ly'eBusiro. <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.buganda.com/kings.htm |access-date=2025-07-28 |archive-date=2013-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130615070042/http://www.buganda.com/kings.htm |url-status=dead }}</ref> == Ebigambo ebiva mu muntu == ''"Naye yategeera emyaka gye nti mikulu era mizibu. Era yali ategedde abantu. Baali bali ba nkwe. Ebikolwa eby'okwegendereza bye yali akoze okukuuma entebe ye, byamusobozesa okubeera kabaka eyasooka mu kyasa ekisukka mu kimu okufa yekka nga tatemuddwa. Bwe kiba nga bakabaka ba Buganda ab'omu kyasa eky'ekkumi n'omwenda baalina obuyinza obw'ekibogwe obw'amaanyi nga ddala bwe baakola, ekitundu ku kitiibwa kiteekwa okuba." eweereddwa Semakokiro."'' * MM Semakula Kiwanuka, ''Ebyafaayo bya Buganda'', 1971 <ref>{{Cite web |title=Translate page - Wikipedia |url=https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&page=Semakookiro+of+Buganda&revision=1294015673&to=lg |access-date=2026-10-23 |website=lg.wikipedia.org |language=lg}}</ref> == Obusika nga bwe bwali == {{s-start}} {{succession box|title=[[King of Buganda]]|before=[[Jjunju of Buganda|Jjunju Sendegeya]]|after=[[Kamaanya of Buganda|Kamaanya Kadduwamamala]]|years=c.1797-c.1814}} {{s-end}} == Laba ne == * [[:en:Kabaka_of_Buganda|Kabaka wa Buganda]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * [https://web.archive.org/web/20130615070042/http://www.buganda.com/kings.htm Olukalala lwa Bassekabaka ba Buganda] [[Category:Bassekabaka ba Buganda]] [[Category:Buganda]] fad8mr540vjaagkb8tuaw8561zp28wm Semei Kakungulu 0 11406 77400 75532 2026-10-24T08:47:15Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77400 wikitext text/x-wiki '''Semei Kakungulu''' (1869 – 24 Ogwekkuminogumu 1928) yali Mukooki General era nga munnabyabufuzi [[:en:Uganda|wa Uganda]] eyatandikawo ekibiina [[:en:Luganda|ky’Abayudaya]] ( [[:en:Luganda|Luganda]] : ''Jews'' ) <ref name="Ben Abraham">{{Cite web |title=The Abayudaya, The Jews of Uganda {{!}} Israel News, Information, Zionism, and Aliyah |url=http://www.kcholmim.com/abayudaya |archive-url=https://web.archive.org/web/20110810035748/http://www.kcholmim.com/abayudaya |archive-date=2011-08-10 |access-date=2026-09-26 |website=www.kcholmim.com |language=en}}</ref> mu Uganda mu 1917. Yasoma era n’afumiitiriza ku [[:en:Hebrew_Bible|Tanakh]], yewaayo okukuuma ebiragiro bya Musa byonna ekkumi, omuli [[:en:Circumcision|okukomolebwa]], era n’awa abagoberezi be bonna amagezi okubikuuma. Abayudaya bakyuse ne badda mu ddiini y’Ekiyudaaya ng’okusinga bayita mu bibiina by'okukuuma eddembe, ate abamu ne bakyusibwa mu ddiini y’Abasodokisi. Abayudaya tebagamba nti baali bazzukulu [[:en:Israelite|ba Isirayiri]] ab’edda. <ref>{{Cite web |url=https://kulanu.org/communities/uganda/semei-kakungulu-jewish-warrior/ |title=Archive copy |access-date=2025-08-05 |archive-date=2020-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200804140918/https://kulanu.org/communities/uganda/semei-kakungulu-jewish-warrior/ |url-status=dead }}</ref> Era yalondebwa okubeera pulezidenti wa [[:en:Lukiiko_(Busoga)|Lukiiko wa Busoga]] [[:en:British_colonization_of_Africa|abafuzi b’amatwale Abangereza,]] era mu butuufu, yafuuka ‘Kabaka’ wa Busoga eyasooka, wadde ng[[:en:United_Kingdom|’Abangereza]] baagaana okumuwa ekitiibwa ekyo. Kyokka enkaayana wakati [[:en:Tribal_chief|w’abaami n’ebika]] eby’enjawulo zaagenda mu maaso, era Abasoga abasinga baali bakyasigazza enkolagana n’omukulu waabwe, [[:en:Clan|ekika]] oba [[:en:Dialect|olulimi lwe baali bakozesa .]] Ekizimbe kya Lukiiko kyagwa, Kakungulu n’agobwa Abazungu. <ref>{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Kakungulu: The making of a colonial mercenary |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/kakungulu-the-making-of-a-colonial-mercenary-1516042 |access-date=2026-09-26 |website=Monitor |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20240717071421/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/kakungulu-the-making-of-a-colonial-mercenary-1516042 |archive-date=2024-07-17 |url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2021-01-09 |title=Kakungulu: Migrant who became British collaborator |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/people-power/kakungulu-migrant-who-became-british-collaborator-1612786 |access-date=2026-09-26 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Twaddle |first=Michael |date=1985 |title=The Nine Lives of Semei Kakungulu |url=https://www.jstor.org/stable/3171726 |journal=History in Africa |publisher=Cambridge University Press |volume=12 |pages=325–333 |doi=10.2307/3171726 |issn=0361-5413}}</ref> == Obulamu bw'obuto == Kakungulu yali mulwanyi era munnabyabufuzi w’Obwakabaka bwa Baganda obw’amaanyi. Mu myaka gya 1880 yakyusibwa n’afuuka Omukristaayo omuminsani Omupolotesitante eyamuyigiriza okusoma Baibuli mu Luswayiri. Olw’okuba yaduumira abalwanyi bangi, olw’enkolagana ye n’ekkooti ya Buganda era olw’okuba yali Mupolotesitante, Abazungu baasaba obuwagizi bwa Kakungulu mu kuteeka obufuzi obw’obwakabaka bwabwe mu buvanjuba bwa Uganda. Yaddamu ng’awamba n’okussa wansi obuyinza bwa Bungereza ebitundu bibiri ebweru w’Obwakabaka bwa Buganda, [[:en:Bukedi|Bukedi]] ne [[:en:Busoga|Busoga]] . Ebitundu bino byali wakati w’ensibuko y’omugga Nile mu nnyanja Victoria n’olusozi Elgon ku nsalo ya Kenya. <ref>{{Cite book |date=2026-09-23 |title=Semei Kakungulu |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Semei_Kakungulu&oldid=1376389186 |language=en}}</ref> Kakungulu yali alowooza nti Abangereza bajja kumukkiriza okufuuka kabaka wa Bukedi ne Busoga, kyokka Abangereza baayagala nnyo okufuga ebitundu bino nga bayita mu bakozi ba gavumenti bebasasula omusaala era nga beebabafuga. Abazungu bassa Kakungulu ku kkomo lya kitundu kya mayiro 20 (kiromita 52) mu kitundu n’ebitundu ebiriraanyewo kati ekifuuse [[:en:Busoga|Mbale]], Uganda. Abantu abaali babeera mu kitundu kino baali ba kika kya Bagisu abatakolagana na Baganda. Wadde kyali kityo, Kakungulu ng’ayambibwako abagoberezi be Abaganda, wadde nga omuwendo gwakendeera nnyo, yasobola okukuuma obuyinza kasita yafuna obuwagizi bw’Abangereza. <ref>{{Cite book |date=2026-09-23 |title=Semei Kakungulu |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Semei_Kakungulu&oldid=1376389186 |language=en}}</ref> Okutandika nga mu mwaka gwa 1900, okuggwaamu essuubi eri buli emu kwagenda kubaawo mpola wakati wa Kakungulu n’Abangereza. Mu 1913, Kakungulu yafuuka Omukristaayo [[:en:Malakite|Omumalaki]] . Ekibiina kino Abangereza baakyogerako nga "cult" ekyali "Okutabula eddiini y'Ekiyudaaya, Obukristaayo ne Sayansi w'Ekikristaayo." Bangi abeegatta ku ddiini y’e Malaki Kakungulu gye yali afuga baali Baganda. <ref>{{Cite web |title=A History of the Abuyudaya Jews of Uganda |url=https://jewishvirtuallibrary.org/a-history-of-the-abuyudaya-jews-of-uganda |access-date=2026-09-26 |website=Jewish Virtual Library}}</ref> Kakungulu bwe yali akyali Mumalaki, yasalawo nti abaminsani Abakristaayo baali tebasoma bulungi Bayibuli. Yalaga nti Abazungu tebaafaayo ku Ssabbiiti entuufu, olwaali Olwamukaaga so si Ssande. Ng’obukakafu, yawaayo eky’okuba nti Yesu yaziikibwa ku Lwokutaano nga Ssabbiiti tennatuuka, era nti nnyina n’abayigirizwa be tebaakyalira ntaana ku lunaku olwaddako kubanga lwali Ssabbiiti, wabula baalinda okutuusa ku Ssande. <ref>{{Cite web |title=A History of the Abuyudaya Jews of Uganda |url=https://jewishvirtuallibrary.org/a-history-of-the-abuyudaya-jews-of-uganda |access-date=2026-09-26 |website=Jewish Virtual Library}}</ref> <ref>Delcor Amone, Charlce (2000). ''Understanding the history of Africa''.</ref> == Eddiini y’Ekiyudaaya == Olw’okunyigirizibwa kw’Abangereza abaali baagala okussa ekkomo ku by'obugagga bwe, mu 1917, Kakungulu yasengula amaka ge amakulu okumpimpi okuva e Mbale n’agenda mu maserengeta g’obusozi bw’olusozi Elgon mu kifo ekiyitibwa Gangama. Eyo gye yatandikira ekiwayi ekyeyawula ekyasooka okumanyibwa nga Kibiina Kya Bayudaya Abesiga Katonda (Ekibiina ky’Abayudaaya abeesiga Katonda Omuyinza wa byonna). Okuyingiza abantu mu kibiina kino ekya Bayudaya kumpi kwava mu bagoberezi ba Kakungulu Baganda abaali basigaddewo. <ref>{{Cite book |date=2026-09-23 |title=Semei Kakungulu |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Semei_Kakungulu&oldid=1376389186 |language=en}}</ref> Bayibuli, olw’enjigiriza z’abaminsani, yassibwamu nnyo ekitiibwa mu Bakristaayo b’omu Uganda. Abaminsani baali baggumizza amazima ga Baibuli nga balangirira nti teyava mu Bazungu wabula yava mu ggwanga eddala, Abayudaaya. Ekigendererwa ky’abaminsani kyali kya kulaga Bafirika nti n’Abazungu baali bafunye amazima okuva mu ggwanga ery’amawanga amalala. Naye olw’okussa essira kuno, obulombolombo n’empisa z’Abayudaaya byafuuka bya njawulo nnyo eri abagoberezi ba Kakungulu. <ref>Henige, David (1984). ''History of Africa''. p.&nbsp;325.</ref> Mu 1922, e Gangama, Kakungulu yafulumya ekitabo ky’amateeka n’okusaba eky’emiko 90 ng’okulungamya eri ekitundu kye eky’Abayudaaya. Ekitabo kino kyalaga amateeka n’enkola z’Abayudaaya nga Kakungulu bwe yabisanga mu ndagaano enkadde, wadde nga kyalimu ennyiriri nnyingi n’ebitundu okuva mu ndagaano empya. Wadde nga waliwo okwagala kuno eri enkola z’Abayudaaya, kirabika tewaaliwo nkolagana yonna butereevu wakati wa Kakungulu n’Abayudaaya nga 1925 tannatuuka. <ref>{{Cite web |url=http://makir.mak.ac.ug/handle/10570/8100?show=full |title=Archive copy |access-date=2025-08-05 |archive-date=2023-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120100918/http://makir.mak.ac.ug/handle/10570/8100?show=full |url-status=dead }}</ref> Okutandikira nga mu 1925, Abayudaaya Abazungu abawerako abaali bakozesebwa abangereza nga bamakanika ne bayinginiya beegatta mu butanwa ku kibiina ky’Abakristaayo n’Abayudaaya okumpi n’e Mbale. Abayudaaya nga bano, mu kiseera ekirabika ng’eky’okusisinkana mu butanwa, baategeeza Kakungulu ku ddiini y’Ekiyudaaya ey’Obusodokisi. N’ekyavaamu, obulombolombo obw’Ekikristaayo bungi obwali busigaddewo bwaggyibwawo, okuli okubatizibwa. Mu nsisinkano zino, ekitundu kyayiga okukuuma [[:en:Shabbat|Sabiiti,]] okusoma essaala n’emikisa egy’Olwebbulaniya, okusala ebisolo olw’ennyama mu ngeri ya Kosher, era n’okwogera n’Olwebbulaniya olumu. <ref>Landing E, James (2002). ''Black Judaism: Story of an American Movement''. Carolina Academic Press. pp.&nbsp;164–165.</ref> <ref>{{Cite web |last=samgreat |date=2020-06-13 |title=The jewish community of Uganda near Mbale — Abayudaya — Mt. Elgon |url=https://www.greatadventuresafaris.com/the-jewish-community-of-uganda-near-mbale/ |access-date=2026-09-26 |website=Great Adventures Safaris |language=en-US}}</ref> == Okufa == [[File:Grave_of_Semei_Kakungulu_at_Gangama_hill_-_Mbale_city.jpg|thumb|400x400px|'''Entaana ya Semei Kakungulu ku lusozi Gangama - ekibuga Mbale''']] Kakungulu yafa nga 24 Ogwekkuminogumu 1928 obulwadde bwa tetanus. <ref name="Ben Abraham">{{Cite web}}</ref> Oluvannyuma lw’okufa kwe, ekibiina ky’Abayudaya kyayawukana mu abo abaagala okusigala mu Bukristaayo n’abo abaagala okumenyerawo ddala enkolagana ezo. Abayudaya "baasigala nga batabuddwamu Obukristaayo n'Ebuyudaaya, ng'okukkiriza mu Kristo kusigala nga kwa maanyi mu nzikiriza za Kakungulu." <ref>{{Cite web |title=A History of the Abuyudaya Jews of Uganda |url=https://jewishvirtuallibrary.org/a-history-of-the-abuyudaya-jews-of-uganda |access-date=2026-09-26 |website=Jewish Virtual Library}}</ref> <ref>{{Cite book |date=2026-09-23 |title=Semei Kakungulu |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Semei_Kakungulu&oldid=1376389186 |language=en}}</ref> Ekitabo ky'entaana kiraga nti Kakungulu aziikibwa okumpi n'ekkuŋŋaaniro eddene erya Abayudaya emabega w’amaka mwe yabeeranga mu myaka egyasembayo egy’obulamu bwe. <ref>{{Cite web |title=A History of the Abuyudaya Jews of Uganda |url=https://jewishvirtuallibrary.org/a-history-of-the-abuyudaya-jews-of-uganda |access-date=2026-09-26 |website=Jewish Virtual Library}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Kakungulu: King who died without a throne |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/kakungulu-king-who-died-without-a-throne-1516112 |access-date=2026-09-26 |website=Monitor |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20210526093658/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/kakungulu-king-who-died-without-a-throne-1516112 |archive-date=2021-05-26 |url-status=dead}}</ref><blockquote>“SEMEI WAKIRENZI KAKUNGULU, Genero Omuwanguzi era...Sewava mu BugandaOmuddukanya w'essaza ly’obuvanjuba 1899–1905Pulezidenti wa Busoga 1906–1913Yafa nga 24th 11 1928”</blockquote> [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Buganda]] [[Category:Eddiini mu Buganda]] qv1hgxzz2jqhkdshm166cem3nx19oan Lepono Ndhlovu 0 11421 77410 72805 2026-10-24T09:15:06Z Aclaire26 12467 removed duplicate and external link 77410 wikitext text/x-wiki {{Databox}}   '''Lepono Ndhlovu''' (yazaalibwa nga 25 Ogwokubiri 1986), era amanyiddwa nga '''Abram Mutyagaba''', [[:category:Abantu ba Uganda|Munnayuganda]] eyali omuzannyi wa cricket.<ref name="bio">{{Cite web |title=Lepono Ndhlovu |url=http://www.espncricinfo.com/ci/content/player/221453.html |access-date=25 March 2014 |website=ESPN Cricinfo}}</ref> Omuteebi ow’omukono ogwa ddyo ate ng’omukwasi wa wicket oluusi. Ndhlovu yakiikirira ttiimu ya [[Uganda]] ey’eggwanga eya cricket, omuli n’empaka za ICC Cricket World Cup Qualifier eza 2014 . Ng’oggyeeko okuzannya ku ddaala ly'ensi yonna, yazannya cricket mu mpaka za first-class ne List A mu [[South Africa|South Afrika]] okumala emyaka kkumi, n’azannya emipiira egisukka mu 120 mu mpaka z’awaka wakati wa 2005 ne 2015.<ref name="bio" /><ref name=":1">{{Cite web |title=Ugandan Designations |url=https://www.cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES8/articles/000028/002831.shtml |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220201133819/https://www.cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES8/articles/000028/002831.shtml |archive-date=1 February 2022 |access-date=1 February 2022 |website=Cricket Europe}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Ugandan Designations |url=https://cricketeuropearchive.com/DATABASE/ARTICLES8/articles/000028/002831.shtml?utm |access-date=2025-12-18 |website=cricketeuropearchive.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lepono Ndhlovu Overview {{!}} Batting Bowling Stats - Cricket.com |url=https://www.cricket.com/ |access-date=2025-12-18 |website=www.cricket.com |language=en |archive-date=2024-04-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240417192955/https://www.cricket.com/ |url-status=dead }}</ref> == Obuto bwe n’ebyafaayo == Ndhlovu yazaalibwa nga 25 Ogwokubiri 1986 mu kibuga [[Jinja]] ,[[Uganda]] . Amanyiddwa mu likodi za cricket mu mannya gombi_ Lepono Ndhlovu ne Abram Mutyagaba _ olw’engeri likodi z’amazaalibwa ge n’okuzannya gye zaawandiikibwa mu mawanga ag’enjawulo ne mu database.<ref name=":0" /> == Okuzannyira ewaka ne South Afrika == Lepono Ndhlovu omulimu gwe ogw’okuzannya cricket yagukulaakulanyiza mu [[South Africa]], gye yatandikira okuzannya cricket na b'emyaka gye mu Notherns, ttiimu y’essaza mu mpaka z’awaka. Nga wayiseewo akaseera katono, yasooka okuzannya mu bakulu mu 2005 ku myaka 19, ne y'enyweza ng’omuzannyi owa bulijjo mu sizoni eziwerako ezaddirira. Mu kiseera kye yamala e South Afrika yalabikira mu nzannya zonna, omuli empaka za first-class, List A, n'emizannyo gya domestic T20, ku ttiimu nga Northerns, Titans, Pretoria University, n’oluvannyuma KwaZula-Natal Inland.<ref name=":0" /> Ebyava mu Cricket Archive n’emikutu gy’okulondoola abazannyi biraga nti Ndhlovu yazannya emipiira egisoba mu 120 mu mpaka za [[South Africa]] ne z’awaka wakati wa 2005 ne 2015, ng’alabikira mu mizannyo gya first-class n’egya List A. == Okuzannyira ku ddaala ly’ensi yonna == Ndhlovu yasooka okuzannyira ku ddaala ly'ensi yonna mu [[Uganda]] oluvannyuma lw’okuzannya ebbanga, ng’akiikirira eggwanga lye enzaalwa mu mpaka ennene eza ICC . Yali ku ttiimu ya Uganda mu mpaka za ICC Cricket World Cup Qualifier eza 2014 ezaategekebwa mu New Zealand, empaka ezirimu amawanga agakolagana nga gavuganya okuyitamu okugenda mu mpaka za Cricket World Cup 2015. Mu mpaka ezo yalabikira mu mipiira mingi, omuli n’okuteeba emipiira 16 ku [[Nepal]] mu mupiira gw’ekibinja. Wadde [[Uganda]] teyayitamu kuzannya World Cup ya 2015, Ndhlovu okuyingizibwa mu ttiimu n’okwetaba mu mpaka z’okusunsulamu biraga nti y’omu ku bazannyi ba Cricket mu [[:category:Abantu ba Uganda|Uganda]] abakulembedde mu mulembe gwe. == Omusono gw’okuzannya == Ndhlovu yasiimibwa ng’omuteebi ow’omukono ogwa ddyo asobola okuddukira mu makkati era ng’omuzannyi akyukakyuka ng’alina obumanyirivu mu kukuba n’okukuuma wiiketi oluusi mu myaka gy'eyazannyira awaka mu South Afrika. Olukalala lwa ggoolo okuva mu mizannyo gya [[:category:Abantu ba Uganda|Uganda]], gamba nga World Cup Qualifier za 2014 - zimulaga nga yateebera [[Uganda]] mu mpaka za ‘associate-level one-day cricket'.<ref name="bio" /> == Omukululo == Enzannya ya Lepono Ndhlovu eraga ekyokulabirako ky’ekkubo ly’omuzannyi wa cricket ow’eggwanga eyazimba obukugu bwe mu kuzannyira awaka ([[South Africa]]) nga tannakiikirira ggwanga lye ku mutendera gw’ensi yonna. Obutuuze bwe obw’emirundi ebiri mu likodi, nga Lepono Ndhlovu mu South Afrika ne Abram Mutyagaba mu Uganda, nsonga ya njawulo mu bifo ebitereka amawulire agakwata ku cricket era kireese obuzibu bw’okulondoola abazannyi mu nkola z’ensi yonna n’ez’omunda mu ggwanga.<ref name=":1" /> == Laba ne == * [[Raymond Otim]] * [[Joel Olwenyi]] * [[Robinson Obuya]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa Wikipedia == * Omuzannyi wa Cricket Uganda * Play Cricket [[Category:Bannayuganda abazanyi ba cricket]] [[Category:Abantu Abalamu]] [[Category:Abantu abasibuka mu Disitulikiti y'e Jinja]] [[Category:Bannabyamizannyo ab'ekyasa kya 21]] [[Category:Bannayuganda bannabyamizannyo abasibuka mu buvanjuba bwa Uganda]] [[Category:Omupiira mu Uganda]] e5zxwv3k2peg7df0f46qrbx63o5rz6w Henry Luke Orombi 0 11432 77338 72362 2026-10-23T19:39:11Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated link 77338 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Henry Luke Orombi,''' yazaalibwa 11 Ogwekumi mu 1949 mu [[Disitulikiti y’e Pakwach|Pakwach]], mu Bukiika ddyo bwa Gugwanjuba bwa [[Yuganda|Uganda]], <ref>{{Cite book |last=Orombi |first=Henry Luke |year=2012 |title=Memoirs of an Archbishop's Words |publisher=H.L Orombi Publication Archives |isbn=9789970403035 |location=Kampala |pages=10}}</ref> mulabirizi wa Uganda [[:en:Anglican|ddiini y'aba kulisitaayo]] . Yaweereza nga [[:en:Archbishop_of_Uganda|Ssaabalabirizi wa Uganda era Omulabirizi wa Kampala]] okuva mu 2004 okutuusa lwe yawummula mu Gwekumineebiri mu 2012, emyaka ebir nga bukyali okusinziira bwekyali kisuubibrwa. <ref>{{Cite web |last=Orombi |first=Henry Luke |date=11 January 2012 |title=Archbishop's Press Statement On His Retirement |url=http://churchofuganda.org/news/archbishops-press-statement-on-his-retirement |access-date=13 March 2015 |publisher=[[Church of Uganda]] |archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402131837/http://churchofuganda.org/news/archbishops-press-statement-on-his-retirement |url-status=dead }}</ref> Yadirwa Ssaabalabirizi [[Stanley Ntagali]] mu bigere, eyatukuzibwa mu Gwekumineebiri mu 2012. <ref>{{Cite web |last=Kasozi |first=Ephraim |last2=Tumwebaze |first2=Sarah |date=23 June 2012 |title=Ntagali Is New Church of Uganda Archbishop |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Ntagali+is+new+Church+of+Uganda+archbishop/-/688334/1433188/-/13c1b8i/-/index.html |access-date=13 March 2015}}</ref> Orombi yaweereza nga Ssaabalabirizi w'essaza lya [[Kampala]], nga lino lye [[:en:Episcopal_see|ssaza ly'obulabirizi]] obutakyukakyuka obwa Ssaabalabirizi, naye obutafaananako n'obulabirizi obulala bungi obutebenkedde mu bibuga ebinene, ali mu ntebe tamanyiddwa mu butongole nga "Omulabirizi wa Kampala", wabula alina ekitiibwa ekiwanvu ekigatta "Ssaabalabirizi wa Uganda era Omulabirizi wa Kampala". == Ebimukwatako == Orombi yasomera kutendekero lya Bishop Tucker Theological College, nga leero limannyikiddwa nga [[Uganda Christian University]] e [[Mukono Town|Mukono]] mu Uganda ng'eno gyeyagunira Dipulooma mu by'Ediini era ne ku [[:en:St_John's_College,_Nottingham|St John's College, Nottingham]] mu [[:en:England|Bungereza]], ng'eno gyeyagya [[:en:Bachelor_of_Divinity|Diguli mu bikwatagana ku By'eddiini]]. Nga tanafuuka Ssaabalabirizi yeeyali akulira abavubuka mu [[:en:Diocese|ssaza]] lya [[:en:Moyo_District|Disitulikiti y'e Moyo]] ne mu [[:en:Adjumani_District|Disitulikiti y'e Adjumani]] mu [[:en:West_Nile_sub-region|bitundu bya West Nile]] okuva mu 1979 okutuusa mu 1986. Era yawereza ngfa Ssaabalabirizi w'e [[Goli]] mu Disitulikiti y'e [[Nebbi (disitulikit)|Nebbi]] okuva mu 1987 okutuusa mu 1993.Okuva mu 1993 okutuusa mu 2003, yawereza nga Ssaabalabirizi w'Essaza ly'e Nebbi. == Okutwalira awamu == Afuuse omukulembezze ow'amaanyi mu [[:en:Global_South_(Anglican)|Global South]] mu kuteesa okwaliwo emabegako mu [[:en:Anglican_Communion|lukungaana lw'abakulisitaayo]]. <ref>Wikipedia:Citation needed</ref> Ng’ali wamu n’ennyumba y’Abalabirizi b’Ekanisa ya Uganda, Ssaabalabirizi Orombi yatukuuza omubuulizi Omumerika ng’omulabirizi okusobola okuwa obulabirizi bw’ekanisa eri olukungaana ;w'ab’Abamerika wansi w’Ekanisa ya Uganda. <ref>{{Cite web |last=Baguma |first=Raymond |date=2 September 2007 |title=Gay Row: Uganda Consecrates American Bishop |url=http://www.newvision.co.ug/D/8/12/584595 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402151358/http://www.newvision.co.ug/D/8/12/584595 |archive-date=2 April 2015 |access-date=13 March 2015}}</ref> Ekanisa ya Uganda yakyusa bannaddiini baayo bonna ab’Amerika n’abakungaana ne babatwaala mu [[:en:Anglican_Church_in_North_America|kkanisa y’Abangereza mu North America]] mu Gwomukaaga mu 2009. Orombi, Ekanisa ya Uganda, n’abatuukirivu ab’Amerika n’abakungaana baawakanya okusalawo okwakolebwa ebitongole ebifuga [[:en:Episcopal_Church_(United_States)|Ekanisa ya Episcopal]] . <ref>{{Cite web |last=Higgins |first=Andrew |date=20 September 2007 |title=Episcopal Church Dissidents Seek Authority Overseas |url=https://www.wsj.com/articles/SB119023295621032668 |access-date=13 March 2015}}</ref> == Ebirabibwa == ; Abakulisitaayo nga abyingira Eklezia y'Abakatuliki Abalooma Mu Gwekumi mu 2009, yayanukula ekiteeso kya Vatican eky’okutondawo [[:en:Personal_ordinariate|ebifo eby’obuntu ab;enjawulo mu klezia y'abakatuliki]] ab’ennono abatali basanyufu ng’agamba nti ensengeka za [[:en:GAFCON|GAFCON]] eziriwo kati zituukiriza dda eby'etaago eby’omwoyo n’eby’obusumba eby’Abakulisitaayo abawagira ennono mu Afrika. <ref>{{Cite web |last=Mulondo |first=Moses |date=22 October 2009 |title=Pope's Offer Not Vital for Africa - Orombi |url=http://www.newvision.co.ug/D/8/13/698748 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402143114/http://www.newvision.co.ug/D/8/13/698748 |archive-date=2 April 2015 |access-date=13 March 2015}}</ref> == Ebisiyaga mu Afrika == Ekanisa ya Uganda ewakanyizza ekiteeso [[:en:The_Anti-Homosexuality_Act,_2014|ky’eteeka erirwanyisa ebisiyaga]] olw’ekibonerezo ky’okufa. Ekanisa ya Uganda yawagira ebbago eryaddirira erya eryali liwakanya Ebisiyaga eryalina liriina okusiba obulamu bwo bwonna ng’ekibonerezo. <ref>{{Cite web |last=Sarmiento |first=Simon |date=11 February 2010 |title=Church of Uganda statement on anti homosexuality bill |url=http://www.thinkinganglicans.org.uk/archives/004233.html |website=Thinking Anglicans}}</ref> Ssaabalabirizi Orombi n'Enyumba y'Abalabirizi baasalawo mu Gwomunaana mu 2008, nti "Ekanisa ya Uganda neetegefu ku mitendera gyonna okuwa abantu abalina obuzibu bw'ebisiyaga okubudaabudibwa, okuwonya n'okusabira, abantu abalina obuzibu bw'okulya ebisiyaga nadala mu masomero n'amatendekero agakola ku by'enjigiriza. Eklezia kifo kya mirember eri abantu sekinoomu, abasobeddwa ku by'okwegata byabwe oba abalwanagana n'okumenyeka mu by'okwegata, okufuna obuyambi." n'okuwonyezebwa." <ref>{{Cite web |date=2008 |title=Anglicans Say No To Gays Bill |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/858926/-/view/printVersion/-/j8i3qkz/-/index.html |access-date=13 March 2015 |archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402131959/http://www.monitor.co.ug/News/National/-/688334/858926/-/view/printVersion/-/j8i3qkz/-/index.html |url-status=dead }}</ref> == Ebijuliziddwaamu == {{Reflist}} == Ewalala w'oyinza okubigya == [[Category:Eddiini mu Buganda]] n7rjen4779filb87hmbx9a0yoczd7s9 Elizabeth Kyazike 0 11457 77264 68991 2026-10-23T13:25:40Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77264 wikitext text/x-wiki '''Elizabeth Kyazike''' Munnayuganda omukugu mu by’edda era omunoonyereza ku by’obuwangwa. Ono pulofeesa ayambako mu kitongole ky’ebyafaayo,eby'edda n’eby’obusika mu [[:en:Kyambogo_University|yunivasite y’e Kyambogo]] era y'akulira ekitongole ky’eby'emikono n’eby’obuntubulamu.<ref name=":0">{{Cite book |date=2026-07-31 |title=Kyambogo University |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kyambogo_University&oldid=1367070506 |language=en}}</ref> == Ebimukwatako == Kyazike yafuna diguli ye ey’obusawo mu by’okunoonyereza ku by’edda n’okunoonyereza ku by’obusika okuva mu [[:en:University_of_Dar_es_Salaam|yunivasite y’e Dar es Salaam]] e Tanzania, ng’akuguse mu by’okunoonyereza ku by’edda. <ref name=":1">https://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Dar_es_Salaam</ref> Okunoonyereza kwe kubadde kwesigamye okusinga ku bikolwa bya Kansyore ekibinja ky’abayizzi-okukung’aanya abalwawo okudda. <ref name=":1" /> Ono ye munoonyereza omukulu mu pulojekiti ewandiika ebijjukizo by’obuddu n’okusuubula abaddu e [[:en:Fort_Patiko|Fort Patiko]] mu Uganda, eyali emu ku [[:en:Slave_market|butale bw’abaddu]] obukulu abantu mwe baaggyibwa mu Afrika mu ngeri ey’amaanyi. == Omukugu mu kukola ku by'ensoma == Mu 2020, Kyazike yali mu kibiina ku yunivasite y’e Kyambogo, nga kyayambibwako ensimbi okuva mu kitongole kya [[:en:UNESCO|UNESCO]] n’ekitongole kya Cross-Cultural Foundation of Uganda, ekyakola ensoma ya yunivasite ekwata ku by’obuwangwa bya Afrika egenda okusomesebwa mu yunivasite za Uganda eziwerako. Kyazike bwe yali alangirira pulojekiti eno, yategeeza nti abanoonyereza abaawandiika diguli esooka ey'emyaka esatu bakwatagana ne yunivasite endala ssatu okuli [[:en:Islamic_University_in_Uganda|Yunivaasite eya Islamic University mu Uganda]], [[:en:Kabale_University|Kabale University]] ne [[:en:Uganda_Martyrs_University|Uganda Martyrs University Nkozi]] okusobola okutongoza enteekateeka eno. Pulojekiti eno etegekeddwa okubeera nga efunibwa amatendekero amalala agaandyagadde okugaba ensoma eno. Abayizi abaasooka okwewandiisa mu musomo guno mu 2020. Enteekateeka eno etegekeddwa okusomesa eby’obuwangwa eri abayizi abalina emisomo mu byafaayo, eby’okuzannya, empisa, ebyenfuna by’obusika n’okukebera ebikosa eby’obuwangwa. <ref name=":3" /> Ku [[Islamic University in Uganda|Islamic University mu Uganda]], abayizi bayitibwa okuwa ebiteeso ebigenda okugatta emisomo mu pulojekiti ekwata ku buwangwa bw’Obusiraamu olwo enteekateeka eno esobole okuyamba okukyusa embeera z’Abasiraamu. == Ebitabo ebirondeddwamu == * Kyazike, & Mehari A. G (2022) nga bano. Eby’okukuula eby’edda mu Academy n’ebweru waakyo, Fountain Publishers, Kampala. * Ssemulende, R., Kyazike, E., ne Lejju, J. B. (2022) nga bano. Okuddamu okukola ekintu ekiyitibwa Sangoan Stone Age Techno-Complex mu nsengeka y’amannya g’omulembe gw’amayinja e Sango Bay, Southern Uganda. ''Okunoonyereza mu biseera eby’emabega mu Afirika'', ''15'' (1-34). * Kyazike, E. (2022) nga bano. “Omuyizzi n’Omukung’aanya, Enkolagana y’abalimi mu Uganda.” Mu Oxford Research Encyclopedia y’eby’obutonde. Ed. Shadreck Chirikure, omuwandiisi w’ebitabo. New York: Ekitongole ky’amawulire ekya Yunivasite ya Oxford . * Kyazike, E. (2022) nga bano. Oluvannyuma Okubeera awamu mu mulembe gw’amayinja n’ekyuma mu kifo kya Nsongezi Open-Air Site, Western Uganda. ''Okuddamu okwetegereza Afrika'', ''14'' (1), 1-23. * Kyazike, Elizabeth, omuwandiisi w’ebitabo. "Ekifo ky'ebifaananyi eby'amayinja ebya Nyero mu Uganda: ekifo eky'obusika oba eky'emikolo?" ''IFÈ EKITABO KYA'' (2019): 5. == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Abaasomera ku Kyambogo University]] 763aanegnp3uudsfb896pkcx0jodvek 77265 77264 2026-10-23T13:26:17Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77265 wikitext text/x-wiki '''Elizabeth Kyazike''' Munnayuganda omukugu mu by’edda era omunoonyereza ku by’obuwangwa. Ono pulofeesa ayambako mu kitongole ky’ebyafaayo,eby'edda n’eby’obusika mu [[:en:Kyambogo_University|yunivasite y’e Kyambogo]] era y'akulira ekitongole ky’eby'emikono n’eby’obuntubulamu.<ref name=":0">{{Cite book |date=2026-07-31 |title=Kyambogo University |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kyambogo_University&oldid=1367070506 |language=en}}</ref> == Ebimukwatako == Kyazike yafuna diguli ye ey’obusawo mu by’okunoonyereza ku by’edda n’okunoonyereza ku by’obusika okuva mu [[:en:University_of_Dar_es_Salaam|yunivasite y’e Dar es Salaam]] e Tanzania, ng’akuguse mu by’okunoonyereza ku by’edda. <ref name=":1">{{Cite book |date=2026-09-20 |title=University of Dar es Salaam |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=University_of_Dar_es_Salaam&oldid=1375798426 |language=en}}</ref> Okunoonyereza kwe kubadde kwesigamye okusinga ku bikolwa bya Kansyore ekibinja ky’abayizzi-okukung’aanya abalwawo okudda. <ref name=":1" /> Ono ye munoonyereza omukulu mu pulojekiti ewandiika ebijjukizo by’obuddu n’okusuubula abaddu e [[:en:Fort_Patiko|Fort Patiko]] mu Uganda, eyali emu ku [[:en:Slave_market|butale bw’abaddu]] obukulu abantu mwe baaggyibwa mu Afrika mu ngeri ey’amaanyi. == Omukugu mu kukola ku by'ensoma == Mu 2020, Kyazike yali mu kibiina ku yunivasite y’e Kyambogo, nga kyayambibwako ensimbi okuva mu kitongole kya [[:en:UNESCO|UNESCO]] n’ekitongole kya Cross-Cultural Foundation of Uganda, ekyakola ensoma ya yunivasite ekwata ku by’obuwangwa bya Afrika egenda okusomesebwa mu yunivasite za Uganda eziwerako. Kyazike bwe yali alangirira pulojekiti eno, yategeeza nti abanoonyereza abaawandiika diguli esooka ey'emyaka esatu bakwatagana ne yunivasite endala ssatu okuli [[:en:Islamic_University_in_Uganda|Yunivaasite eya Islamic University mu Uganda]], [[:en:Kabale_University|Kabale University]] ne [[:en:Uganda_Martyrs_University|Uganda Martyrs University Nkozi]] okusobola okutongoza enteekateeka eno. Pulojekiti eno etegekeddwa okubeera nga efunibwa amatendekero amalala agaandyagadde okugaba ensoma eno. Abayizi abaasooka okwewandiisa mu musomo guno mu 2020. Enteekateeka eno etegekeddwa okusomesa eby’obuwangwa eri abayizi abalina emisomo mu byafaayo, eby’okuzannya, empisa, ebyenfuna by’obusika n’okukebera ebikosa eby’obuwangwa. <ref name=":3" /> Ku [[Islamic University in Uganda|Islamic University mu Uganda]], abayizi bayitibwa okuwa ebiteeso ebigenda okugatta emisomo mu pulojekiti ekwata ku buwangwa bw’Obusiraamu olwo enteekateeka eno esobole okuyamba okukyusa embeera z’Abasiraamu. == Ebitabo ebirondeddwamu == * Kyazike, & Mehari A. G (2022) nga bano. Eby’okukuula eby’edda mu Academy n’ebweru waakyo, Fountain Publishers, Kampala. * Ssemulende, R., Kyazike, E., ne Lejju, J. B. (2022) nga bano. Okuddamu okukola ekintu ekiyitibwa Sangoan Stone Age Techno-Complex mu nsengeka y’amannya g’omulembe gw’amayinja e Sango Bay, Southern Uganda. ''Okunoonyereza mu biseera eby’emabega mu Afirika'', ''15'' (1-34). * Kyazike, E. (2022) nga bano. “Omuyizzi n’Omukung’aanya, Enkolagana y’abalimi mu Uganda.” Mu Oxford Research Encyclopedia y’eby’obutonde. Ed. Shadreck Chirikure, omuwandiisi w’ebitabo. New York: Ekitongole ky’amawulire ekya Yunivasite ya Oxford . * Kyazike, E. (2022) nga bano. Oluvannyuma Okubeera awamu mu mulembe gw’amayinja n’ekyuma mu kifo kya Nsongezi Open-Air Site, Western Uganda. ''Okuddamu okwetegereza Afrika'', ''14'' (1), 1-23. * Kyazike, Elizabeth, omuwandiisi w’ebitabo. "Ekifo ky'ebifaananyi eby'amayinja ebya Nyero mu Uganda: ekifo eky'obusika oba eky'emikolo?" ''IFÈ EKITABO KYA'' (2019): 5. == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Abaasomera ku Kyambogo University]] fiije3r3l0h1p5zig1su2k6itag3614 Raska Lukwiya 0 11482 77297 39302 2026-10-23T18:55:41Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77297 wikitext text/x-wiki   '''Raska Lukwiya''' (yafa 12 Ogwomunaana 2006) ye yali omukulembeze ow'okusatu mu ddaala ery'oku ntikko mu ggye ly'abayeekera erya [[:en:Lord's_Resistance_Army|Lord's Resistance Army]] eryatandikibwawo mu Bukiikakkono bwa [[:en:Uganda|Uganda]] . Lukwiya alowoozebwa okuba enzaalwa y’omu [[:en:Gulu_District|Disitulikiti y’e Gulu]] mu Bukiikakkono bwa Uganda, Lukwiya yaweereza mu lunyiriri nga Brigade General, omumyuka w’omuduumizi w’amagye n’omuduumizi w’amagye mu LRA, ng’eyasembyeyo mu ddaala lya LRA erisinga obunene oluvannyuma lw’eryo eryali mu mikono gya [[:en:Joseph_Kony|Joseph Kony]] ne [[:en:Vincent_Otti|Vincent Otti]] . Yali omu ku bakulembeze ba LRA bataano [[:en:International_Criminal_Court|kkooti y’ensi yonna]] be yasookerako okuwa ebiragiro eby'okukwatibwa mu Gwomukaaga 2005 era y’avunaanibwa emisango esatu: ogumu ogw'[[:en:Slavery|okufuula abantu abaddu]] ogufuula [[:en:Crime_against_humanity|omusango ogw'okutta abantu]] ate omusango gumu buli gumu ogw’okuyisa obukambwe n’okulumba abantu baabulijjo ekifuula [[:en:War_crime|ebikolobero by’olutalo]] . <ref>https://web.archive.org/web/20051016115514/http://www.icc-cpi.int/library/cases/ICC-02-04-01-05-55_English.pdf</ref> Yattibwa <ref>https://web.archive.org/web/20121019013014/http://www.icc-cpi.int/NR/exeres/CB66D4E0-8D19-48CF-B09F-4595651F3F3B.htm</ref> mu kulwanagana n'eggye lya gavumenti erya [[:en:Uganda_People's_Defence_Force|Uganda People's Defence Force]] nga enteeseganya z'emirembe ezaatabaganyizibwa gavumenti ya [[:en:South_Sudan|Southern Sudan]] zaali zikyagenda mu maaso. <ref>{{Cite news |date=2006-08-14 |title=Uganda rebels drop truce demand |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/4790049.stm |access-date=2026-10-23 |language=en-GB}}</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}}{{ICC indictees (NavBox)}}{{DEFAULTSORT:Lukwiya, Raska}} 6cz5q2roz86ycgza1pinmseoo8kgh0g The Uganda Scouts Association 0 11666 77295 40582 2026-10-23T18:46:25Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated link 77295 wikitext text/x-wiki '''Ekibiina kya Uganda Scouts Association''' kye kibiina [[:en:Scouting|ky'abasikawutu]] mu [[Yuganda|Uganda]] . Ekibiina kino kyafuna obwamemba bw’ekibiina ky'ensi yonna ekya [[:en:World_Organization_of_the_Scout_Movement|World Organization of the Scout Movement]] mu 1964. Kiweereza bamemba ba Scout abawera obukadde 3 (okuva mu 2022). <ref name="Census_2021">{{Cite web |title=Triennial review: Census as at 1 December 2010 |url=http://scout.org/en/content/download/22261/199900/file/Census.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120508035838/http://www.scout.org/en/content/download/22261/199900/file/Census.pdf |archive-date=8 May 2012 |access-date=2011-01-13 |publisher=World Organization of the Scout Movement}}</ref> == Ekikwatako == [[:en:Scouting|Obusikawutu]] bwatandikibwawo mu kitundu kya Bungereza ekyaali kukuuma [[Yuganda|Uganda]] mu 1915. [[:en:Missionary|Omuminsani]] w'ekanisa Rev. Canon [[:en:H.M._Grace|HM Grace]] yasindikibwa mu Ankole mu bugwanjuba bwa Uganda okutandika [[Mbarara High School|esomero lya Mbarara High School]] . Era yatandika n’eggye eyasooka mu Uganda. Ekibiina kino kyatwala ekiseera okusaasaana mu ggwanga lino mu kiseera kya [[:en:World_War_I|Sematalo eyasooka]], ng’abantu balowooza nti Obusikawutu bwali bwa magye nnyo. Mu 1918, Rev. Grace yakyusibwa n’atwalibwa e [[:en:Namirembe|Namirembe]], gye yatandikira eggye ery’okubiri erya Basikawutu. Mu kiseera kya [[:en:World_War_II|Sematalo o'wokubiri]], Abasikawutu baaweereza ng'ebitundu byabwe nga bali mu [[:en:Post_office|ofiisi ewatukira ebitereko n'ebaluwa]] wamu n'okusunsula amabaluwa, nga [[:en:Traffic|balagirira entambula]] y'ebiduka n’emirimu emirala egy’amakulu. Okutuusa mu 1971, obusikawutu bwagenda bwakula nebumannyikwa nnyo mu Uganda era obwammemba ne butuuka n'okubuna eggwanga lyonna. Bino byonna byatuuka nebiyimiriramu wakati wa 1971 ne 1981, olw’embeera y’eby'obufuzi mu Uganda. Obusikawutu bwaddamu okubonaabona mu 1985 olw’entalo n’obutali butebenkevu mu ggwanga. Mu 1986, obusikawutu bwaddamu okulabikako, era [[Ebyenjigiriza mu Uganda|Minisitule y’Eby'enjigiriza]] n’efuuka omulabirizi wabwo mu butongole w’ekibiina '''ekigatta abasikawutu mu Uganda''' . Wadde nga ng'obusikawutu kibiina ekitadukanyizibwa gavumenti, gavumenti ya Uganda efunye nnyo okwagala kw'ekibiina kino. Okwawukanako n’amawanga amalala, gavumenti ya Uganda etaddewo omukozi omujjuvu mu buli disitulikiti, ng'amannyikiddwa ng'akulira eby'emirimu mu buli disitulikiti, okukwasaganya emirimu gy’Abasikawutu, ng’esiima omulimu omunene ennyo ekibiina kino kye gukola era kyegusobola okukola mu kusomesa eby'enjigiriza by’abavubuka ebweru w’ekibiina. Nga wayise emyaka mitono, ndowooza ga kiva ku puleesa ey'eby'enfuna, Gavumenti yalekeraawo okuteekayo ssente ezaali zisasula eri abakulira Emirimu mu Disitulikiti, era nebifuuka bifo byabwanakyeewa . Ekibiina kya UK Uganda Network ekyatandikibwawo mu 1994 ekyasooka okuyitibwa UNITE Network kyavaamu enkolagana ey’okulusegere wakati w’Abasikawutu mu Bungereza n’abo abaali mu Uganda. Kino kyavaamu pulojekiti ez'awamu nnyingi n’okukyalira ngana <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''<span title="This claim needs references to reliable sources. (September 2016)">[[Wikipedia:Citation needed|okujuliza kwetaagisa]]</span>'' &#x5D;</sup> == Omubala == Omubala gwa Cub Scout guli "kola ky'osobola" ("do your best"). Omubala gw'abasikawutu abato guli " Beera Mwetegefu<nowiki>''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Be Prepared"); omubala gwa Venture Scout guli "Tunula n'enkaliriza<nowiki>''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Look wide<nowiki>''</nowiki>), era Omubala gwa Rover Scout gwe "Buwereza<nowiki>''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Service"). [[:en:Scout_Motto|Omubala gw'Abasikawutu]] guli ''Uwe Tayari mu Luswayiri'', naye nga kiri Beera Mwetegefu, (Be Prepared) ''Weetegeke'' mu [[:en:Swahili_language|Luswayiri]] . == Akabonero == Akabonero k'abasikawutu ak'ekibiina ekyegatibwaamu abasikawutu mu Uganda kaliko [[:en:Grey_crowned_crane|engaali erina engule eyakikuusikuusi,]] akabonero akakozeseddwa okuva Uganda bwe yali etabi [[:en:The_Scout_Association|ly'abasikawutu b'e Bungereza]] ery'amatwale . == UK Uganda Scout Network == UK Uganda Scout Network nsisinkano y'abamemba b’ekibiina kya [[:en:The_Scout_Association|The Scout Association]] abagala okutumbula obusikawutu mu nsi yonna n’okusingira ddala abalina obwagazi obw’enjawulo okuzimba emikwano n’abantu ba Uganda. Ekigendererwa kyakyo kwe kugata bamemba b’ekibiina ekigata abasikawutu abalina obwagazi mu Afrika okusingira ddala Uganda, abaagala okufuna amagezi n'okumanya , okuwanyisiganya ebirowoozo n’okugabana bye bayitamu. Ekibiina kya UK Uganda Scout Network kiwa omukisa gw'okugaziya obusikawutu mu nsi yonna nga bamanyisa abantu n’okutumbula emirimu egy’okuwagira ebirowoozo ne pulojekiti mu Bungereza eri bammemba b’ekibiina ekigatta abasikawutu mu Uganda n’ebitundu byabwe. N’okutuusa kati, Abasikawutu bazimbye ekifo ekipya eky’okutendekebwaamu nga webasinziira mu ggwanga ekya National Campsite ekisinganibwa e [[:en:Kaazi|Kaazi]]. Aba Venture Scouts bakoze pulojekiti ey’emyaka kkumi okukulaakulanya poloti y'e ttaka e [[Buwenda]], nga bazimba ekifo eky’okutendekebwaamu n’ewebasinziira, ekimanyiddwa nga [[:en:Robert_Baden-Powell,_1st_Baron_Baden-Powell|Baden-Powell]] Training Center and Campsite, Buwenda, okuliraana [[Jinja]] . Abasikawutu b’e Bungereza beetanira esomero mu bitundu by’omugoteko mu [[Kampala]] e Bwaise, nga barizimbira ebibiina eby'enkalakalira n'okusasulira eby'enjigiriza by'abaana. Abasikawutu baakung'aanya ne batambuza konteyina ejjudde ebikozesebwa mu kusomesa ekyasobozesa okuteekebwawo eterekero ly'ebitabo mu somero erimu e [[Iganga]] . Ekibinja ky’Abasikawutu aba abalambula okuva e [[:en:Leicestershire|Leicestershire]] baazimba, nga bakolagana n’Abasikawutu b’omu kitundu, ensulo bbiri ezikuumibwa mu disitulikiti y’e Busia, okuddiŋŋana kw'okukyala okw’engeri eno kutegekeddwa. == Laba nebino ==   * [[:en:The_Uganda_Girl_Guides_Association|Ekibiina kya Uganda Girl Guides Association]] == Ebijulizidwaamu == {{Reflist}} == Ewalala w'oyinza okubigya == * [http://ugandanetwork.org.uk/index3.htm UK Uganda Network] 7k3u560fxf7ndftxaqw1lad9rxhmxer 77296 77295 2026-10-23T18:47:33Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77296 wikitext text/x-wiki '''Ekibiina kya Uganda Scouts Association''' kye kibiina [[:en:Scouting|ky'abasikawutu]] mu [[Yuganda|Uganda]] . Ekibiina kino kyafuna obwamemba bw’ekibiina ky'ensi yonna ekya [[:en:World_Organization_of_the_Scout_Movement|World Organization of the Scout Movement]] mu 1964. Kiweereza bamemba ba Scout abawera obukadde 3 (okuva mu 2022). <ref name="Census_2021">{{Cite web |title=Triennial review: Census as at 1 December 2010 |url=http://scout.org/en/content/download/22261/199900/file/Census.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120508035838/http://www.scout.org/en/content/download/22261/199900/file/Census.pdf |archive-date=8 May 2012 |access-date=2011-01-13 |publisher=World Organization of the Scout Movement}}</ref> == Ekikwatako == [[:en:Scouting|Obusikawutu]] bwatandikibwawo mu kitundu kya Bungereza ekyaali kukuuma [[Yuganda|Uganda]] mu 1915. [[:en:Missionary|Omuminsani]] w'ekanisa Rev. Canon [[:en:H.M._Grace|HM Grace]] yasindikibwa mu Ankole mu bugwanjuba bwa Uganda okutandika [[Mbarara High School|esomero lya Mbarara High School]] . Era yatandika n’eggye eyasooka mu Uganda. Ekibiina kino kyatwala ekiseera okusaasaana mu ggwanga lino mu kiseera kya [[:en:World_War_I|Sematalo eyasooka]], ng’abantu balowooza nti Obusikawutu bwali bwa magye nnyo. Mu 1918, Rev. Grace yakyusibwa n’atwalibwa e [[:en:Namirembe|Namirembe]], gye yatandikira eggye ery’okubiri erya Basikawutu. Mu kiseera kya [[:en:World_War_II|Sematalo o'wokubiri]], Abasikawutu baaweereza ng'ebitundu byabwe nga bali mu [[:en:Post_office|ofiisi ewatukira ebitereko n'ebaluwa]] wamu n'okusunsula amabaluwa, nga [[:en:Traffic|balagirira entambula]] y'ebiduka n’emirimu emirala egy’amakulu. Okutuusa mu 1971, obusikawutu bwagenda bwakula nebumannyikwa nnyo mu Uganda era obwammemba ne butuuka n'okubuna eggwanga lyonna. Bino byonna byatuuka nebiyimiriramu wakati wa 1971 ne 1981, olw’embeera y’eby'obufuzi mu Uganda. Obusikawutu bwaddamu okubonaabona mu 1985 olw’entalo n’obutali butebenkevu mu ggwanga. Mu 1986, obusikawutu bwaddamu okulabikako, era [[Ebyenjigiriza mu Uganda|Minisitule y’Eby'enjigiriza]] n’efuuka omulabirizi wabwo mu butongole w’ekibiina '''ekigatta abasikawutu mu Uganda''' . Wadde nga ng'obusikawutu kibiina ekitadukanyizibwa gavumenti, gavumenti ya Uganda efunye nnyo okwagala kw'ekibiina kino. Okwawukanako n’amawanga amalala, gavumenti ya Uganda etaddewo omukozi omujjuvu mu buli disitulikiti, ng'amannyikiddwa ng'akulira eby'emirimu mu buli disitulikiti, okukwasaganya emirimu gy’Abasikawutu, ng’esiima omulimu omunene ennyo ekibiina kino kye gukola era kyegusobola okukola mu kusomesa eby'enjigiriza by’abavubuka ebweru w’ekibiina. Nga wayise emyaka mitono, ndowooza ga kiva ku puleesa ey'eby'enfuna, Gavumenti yalekeraawo okuteekayo ssente ezaali zisasula eri abakulira Emirimu mu Disitulikiti, era nebifuuka bifo byabwanakyeewa . Ekibiina kya UK Uganda Network ekyatandikibwawo mu 1994 ekyasooka okuyitibwa UNITE Network kyavaamu enkolagana ey’okulusegere wakati w’Abasikawutu mu Bungereza n’abo abaali mu Uganda. Kino kyavaamu pulojekiti ez'awamu nnyingi n’okukyalira ngana <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''<span title="This claim needs references to reliable sources. (September 2016)">[[Wikipedia:Citation needed|okujuliza kwetaagisa]]</span>'' &#x5D;</sup> == Omubala == Omubala gwa Cub Scout guli "kola ky'osobola" ("do your best"). Omubala gw'abasikawutu abato guli " Beera Mwetegefu<nowiki>''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Be Prepared"); omubala gwa Venture Scout guli "Tunula n'enkaliriza<nowiki>''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Look wide<nowiki>''</nowiki>), era Omubala gwa Rover Scout gwe "Buwereza<nowiki>''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Service"). [[:en:Scout_Motto|Omubala gw'Abasikawutu]] guli ''Uwe Tayari mu Luswayiri'', naye nga kiri Beera Mwetegefu, (Be Prepared) ''Weetegeke'' mu [[:en:Swahili_language|Luswayiri]] . == Akabonero == Akabonero k'abasikawutu ak'ekibiina ekyegatibwaamu abasikawutu mu Uganda kaliko [[:en:Grey_crowned_crane|engaali erina engule eyakikuusikuusi,]] akabonero akakozeseddwa okuva Uganda bwe yali etabi [[:en:The_Scout_Association|ly'abasikawutu b'e Bungereza]] ery'amatwale . == UK Uganda Scout Network == UK Uganda Scout Network nsisinkano y'abamemba b’ekibiina kya [[:en:The_Scout_Association|The Scout Association]] abagala okutumbula obusikawutu mu nsi yonna n’okusingira ddala abalina obwagazi obw’enjawulo okuzimba emikwano n’abantu ba Uganda. Ekigendererwa kyakyo kwe kugata bamemba b’ekibiina ekigata abasikawutu abalina obwagazi mu Afrika okusingira ddala Uganda, abaagala okufuna amagezi n'okumanya , okuwanyisiganya ebirowoozo n’okugabana bye bayitamu. Ekibiina kya UK Uganda Scout Network kiwa omukisa gw'okugaziya obusikawutu mu nsi yonna nga bamanyisa abantu n’okutumbula emirimu egy’okuwagira ebirowoozo ne pulojekiti mu Bungereza eri bammemba b’ekibiina ekigatta abasikawutu mu Uganda n’ebitundu byabwe. N’okutuusa kati, Abasikawutu bazimbye ekifo ekipya eky’okutendekebwaamu nga webasinziira mu ggwanga ekya National Campsite ekisinganibwa e [[:en:Kaazi|Kaazi]]. Aba Venture Scouts bakoze pulojekiti ey’emyaka kkumi okukulaakulanya poloti y'e ttaka e [[Buwenda]], nga bazimba ekifo eky’okutendekebwaamu n’ewebasinziira, ekimanyiddwa nga [[:en:Robert_Baden-Powell,_1st_Baron_Baden-Powell|Baden-Powell]] Training Center and Campsite, Buwenda, okuliraana [[Jinja]] . Abasikawutu b’e Bungereza beetanira esomero mu bitundu by’omugoteko mu [[Kampala]] e Bwaise, nga barizimbira ebibiina eby'enkalakalira n'okusasulira eby'enjigiriza by'abaana. Abasikawutu baakung'aanya ne batambuza konteyina ejjudde ebikozesebwa mu kusomesa ekyasobozesa okuteekebwawo eterekero ly'ebitabo mu somero erimu e [[Iganga]] . Ekibinja ky’Abasikawutu aba abalambula okuva e [[:en:Leicestershire|Leicestershire]] baazimba, nga bakolagana n’Abasikawutu b’omu kitundu, ensulo bbiri ezikuumibwa mu disitulikiti y’e Busia, okuddiŋŋana kw'okukyala okw’engeri eno kutegekeddwa. == Laba nebino ==   * [[:en:The_Uganda_Girl_Guides_Association|Ekibiina kya Uganda Girl Guides Association]] == Ebijulizidwaamu == {{Reflist}} == Ewalala w'oyinza okubigya == * UK Uganda Network 34e4eruzgd420jz2syx4ztutdzmrhf4 Chosen Becky 0 11735 77380 77234 2026-10-23T22:11:39Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77380 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Rebecca Kukiriza''', amanyiddwa ennyo nga '''Chosen Becky''', [[Munnayuganda]], muyimbi<ref name="auto4">{{Cite web |title=Hanson Baliruno collaborates with Chosen Becky |url=https://www.sqoop.co.ug/202012/four-one-one/hanson-baliruno-collaborates-with-chosen-becky.html}}</ref> era [[Songwriter|omuwandiisi w'ennyimba]].<ref name="auto2">{{Cite web |last=Lyatuu |first=Justus |title=Chosen Becky now aims to overcome Bankuza shadow |url=https://observer.ug/lifestyle/60000-chosen-becky-now-aims-to-overcome-bankuza-shadow |website=The Observer – Uganda}}</ref><ref name="auto3">{{Cite web |date=9 March 2021 |title=Chosen Becky: I got pregnant at school after my boyfriend promised me chips |url=https://www.matookerepublic.com/2021/03/09/chosen-becky-i-got-pregnant-at-school-after-my-boyfriend-promised-me-chips/ |access-date=1 September 2025 |archive-date=2 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220202142229/https://www.matookerepublic.com/2021/03/09/chosen-becky-i-got-pregnant-at-school-after-my-boyfriend-promised-me-chips/ |url-status=dead }}</ref><ref name="auto">{{Cite web |last=Rafiki |first=Sunrise |title=Chosen Becky denied rights to perform her songs – Sunrise |url=http://www.sunrise.ug/gossip/201811/chosen-becky-denied-rights-to-perform-her-songs.html}}</ref><ref name="allafrica.com">{{Cite news |title=Uganda: A Year in Entertainment |url=https://allafrica.com/stories/202101050041.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20220203033047/https://allafrica.com/stories/202101050041.html |archive-date=2022-02-03 |access-date=2026-10-22 |work=allAfrica.com |language=en |url-status=live}}</ref>.Era musanyusa, [[Comedian|muzannyi wa katemba]], [[Wife|mukyala mufumbo]] era [[Mother|maama]]. == Ebikwata ku bulamu bwe == Becky yazaalibwa [[Masaka]] mu Central Region of [[Yuganda|Uganda]].<ref name="Jjingo">{{Cite web |last=Jjingo |first=Ernest |last2=Atiluk |first2=Nathan |date=5 January 2021 |title=Uganda: A Year in Entertainment |url=https://allafrica.com/stories/202101050041.html |website=allAfrica.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ruby |first=Josh |date=24 December 2018 |title=Top 10 Most Booked Singers this Festive Season |url=https://mbu.ug/2018/12/24/top-10-most-booked-singers-this-festive-season/}}</ref> Ye christi eyazaalibwa omulundi ogw’okubiri == Omulimu gw’okuyimba == Chosen Becky yazuulibbwa akulira kkampuni ya Nick Products Joseph Kilangwa eri ensi yonna oluvannyuma lw’okumusanyusa mu mpaka z’okuyimba e [[Masaka]], Uganda.<ref name="auto"/><ref name="Jjingo"/><ref name="auto1">{{Cite web |last=Mabz |first=Chris |date=16 March 2021 |title=Baby Chosen Becky Screams Out loud, Rolls On The Floor As She Thanks Zari For Posting Her Song On Instagram Stories |url=https://www.galaxyfm.co.ug/2021/03/16/baby-chosen-becky-screams-out-loud-rolls-on-the-floor-as-she-thanks-zari-for-posting-her-song-on-instagram-stories/}}</ref> == Discography == {| class="wikitable" |+songs !song Title !Year |- |Aliba Ani<ref name="auto3"/> |2018 |- |Bya Bangi |2018 |- |Kyosaba<ref>{{Cite web|url=http://www.ghafla.com/music/chosen-becky-bankuza/|title=Chosen Becky – Bankuza|first=Ghafla|last=Writer|date=18 October 2018|access-date=1 September 2025|archive-date=15 February 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230215001005/http://www.ghafla.com/music/chosen-becky-bankuza/|url-status=dead}}</ref> |2019 |- |Bankuzza<ref name="auto3"/> |2019 |- |Ebisembayo<ref name="auto4"/> |2019 |- |Telemundo<ref>{{Cite web|url=https://mbu.ug/2019/12/11/chosen-becky-and-voltage-music-express-telemundo-love-video-alert/|title=Chosen Becky and Voltage Music express 'Telemundo' love &#124; VIDEO|date=11 December 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://mbu.ug/2019/10/27/kent-and-flosso-feature-chosen-becky-on-telemundo-audio-alert/|title=Kent and Flosso feature Chosen Becky on 'Telemundo' &#124; AUDIO ALERT|date=27 October 2019}}</ref> |2019 |- |Bankuzza<ref name="auto1"/> |2019 |- |Kansubire |2019 |} Nga 16th December 2025, omuyimbi Chosen Becky yafumbirwa '''Abdul Ssekajja''' amanyiddwa ennyo nga Professor Ssekajja ku mukolo ogw’okugattibwa mu kkootii. Omukolo guno ogw’omukwano gwetabbwaako mikwano gya bafumbo bano egy’oku lusegere ku lubalama lw’ennyanja. Embaga yali ku mwalo gw’e Ovacado resort e Kawuku mu [[Wakiso (disitulikit)|Disitulikiti y’e Wakiso]].<ref name="Jjingo"/> Okusalawo kw’abafumbo bano okukola embaga y'omukooti kyavva ku nsonga yokuba nti enzikiliza zaabwe zanjyawulo bw’obwannannyini kyakwatibwako eddiini yaabwe ey’enjawulo. Abamu ku bayimbi okuli [[Lydia Jazmine|Lydia Jasmine]] baasanyusa abagenyi baabwe nga bali ku reception Okwajula kwa Chosen Becky (Kwanjula) eri omwagalwae we, Ssekajja Abdul, kwaliyo ku Lwokubiri nga December 9, 2025, e Masaka, omukolo ogwanyuma ennyo ne guleetera n'eyali muganzi we Mutebi Amir amanyiddwa ennyo nga '''Dictatator Amir''' okumusindikira obubaka nga amuyozayoza. Omukolo gwaliko abayimbi abawerako era abasanyusa n'abagenyi okwaali; [[Rema Namakula]], [[Spice Diana]], [[Winnie Nwagi]], Omumbejja Amiirah n'omusumba [[Wilson Bugembe]].<ref>{{Cite web |last=BigEyeAdmin |date=2025-12-10 |title=Photos: Inside Chosen Becky’s Glamorous Introduction Ceremony |url=https://bigeye.ug/photos-inside-chosen-beckys-glamorous-introduction-ceremony/ |access-date=2026-10-22 |website=BigEye.UG |language=en-US}}</ref> Maama w’abaana 4 okuli n’omwana omuwala gwe bayita Amber Grace Mirembe Mutebi eyazaalibwa nga September 12, 2024.<ref name="allafrica.com"/> == Enkaayana eziriwo == Mu Gwekkuminoogumu 2021, Kyayogebbwako nti Chosen yali akomezebwaawo okuva mu [[South Africa]] eyo gyeyali ategesse okuyimbira kubanga yali atuuse mu gwanga ku visa y'abalambuzzi so ssi ey'emirimu nga bwekyeetagibwa.<ref name="allafrica.com"/> == Ebijulizzidwa == <references /> [[Category:Abazaalwa mu 2000]] [[Category:Abayimbi bannayuganda ab'omu kyaasa kya 21]] [[Category:Bannayuganda abayimbi-abawandiidi b'enyimba]] [[Category:Abantu abava mu Disitulikiti y'e Kampala]] [[Category:Abantu b'omu kampala]] [[Category:Abantu abalamu]] [[Category:Abantu abava mu Disitulikiti y'e Masaka]] [[Category:Pages using infobox musical artist with associated acts]] [[Category:Articles with hCards]] [[Category:Short description is different from Wikidata]] [[Category:Articles with short description]] [[Category:Abayimbi]] [[Category:Abakyala Abaganda]] [[Category:Eddiini mu Buganda]] pttp41inavtj5z94gq9cmk1q9kdhqjn Jean-Marc Mwema, omusajja omulala 0 11789 77418 76251 2026-10-24T09:30:01Z Lauryncrysta 12450 added a citation 77418 wikitext text/x-wiki '''Jean-Marc Mwema''' (yazaalibwa 5 Ogw'ekkumin'ebiri 1989) muzannyi wa [[:en:Basketball|nsero]] ez'ekikugu okuva mu Bubirigi era yasemba okuzannyira [[:en:Telenet_Giants_Antwerp|Telenet Giants Antwerp]] eya [[:en:BNXT_League|BNXT League]]. Era akiikirira [[:en:Belgium_national_basketball_team|ttiimu y'eggwanga ey'ensero eya Bubirigi]] .<ref>{{Cite news |url=http://www.court-side.com/jm/player_print/?id=750|title=Jean-Marc Mwema|work=Court-side.com|accessdate=2014-06-13|archive-date=2014-07-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20140714133704/http://www.court-side.com/jm/player_print/?id=750|url-status=dead}}</ref> == Omulimu gw’ekikugu == Mwema yazannyira [[:en:Antwerp_Giants|Antwerp Giants]] ebbanga ddene, nga bwe yazannyira mu Antwerp okuva mu 2009 okutuuka mu 2016. Mu sizoni ya 2011–12, Mwema yalondebwa [[:en:Ethias_League_Most_Promising_Player_of_the_Year|ng'omuzannyi asinga okusuubiza mu BLB]] .<ref>{{Cite news |url=http://www.court-side.com/jm/player_print/?id=750|title=Jean-Marc Mwema|work=Court-side.com|accessdate=2014-06-13|archive-date=2014-07-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20140714133704/http://www.court-side.com/jm/player_print/?id=750|url-status=dead}}</ref> Mu December wa 2016, Mwema yakola endagaano ne [[:en:B.C._Oostende|Telenet Oostende]] . Nga 19 Ogw'okubiri 2017, gwe gwali omulundi ogwasooka Mwema okuwangula engule ne ttiimu ye bwe yawangula [[:en:Belgian_Basketball_Cup|ekikopo kya Bubirigi]] . <ref>{{Cite web |title=Basketbalclub Oostende steekt 18e beker op zak |url=http://sporza.be/cm/sporza/matchcenter/mc_zaalsporten/cat_basketbal/comp_beker_van_belgie_finale/1.2885830 |access-date=2025-09-05 |archive-date=2017-06-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170628090125/http://sporza.be/cm/sporza/matchcenter/mc_zaalsporten/cat_basketbal/comp_beker_van_belgie_finale/1.2885830 |url-status=dead }}</ref> Mwema yakola endagaano y'okwongezaayo omwaka gumu mu ttiimu eno nga 28 July 2020. Mu sizoni ttaano ze yamala ne Oostende, yawangula [[:en:Pro_Basketball_League|liigi ya Pro Basketball League]] (PBL) emirundi etaano egy'omuddiring'anwa. Nga 5 Ogw'omunaana 2021, Mwema yaddayo mu Antwerp Giants omulundi ogwokubiri, n’akola endagaano ya sizoni ssatu. Nga 12 Ogw'okusatu 2023, Mwema ne Giants baawangula [[:en:Belgian_Basketball_Cup|ekikopo kya Bubirigi]] oluvannyuma lw'okukuba [[:en:BC_Oostende|BC Oostende]] ku fayinolo. <ref>{{Cite web |date=2023-03-12 |title=Antwerp Giants kloppen favoriet Oostende in spannende bekerfinale |url=https://sporza.be/nl/matches/basketbal/2023-03/antwerp-giants-kloppen-favoriet-oostende-in-spannende-bekerfinale~1678088592789/ |access-date=2023-03-12 |website=sporza.be |language=nl}}</ref> == Omulimu gw’ensi yonna == Yakiikiridde Bubirigi mu [[:en:EuroBasket_2015|mpaka za EuroBasket 2015]], ttiimu eno gye yavudde mu lawundi ya 16 oluvannyuma lw'okukubwa [[:en:Greece_national_basketball_team|Buyonaani]] ggoolo 75-54.<ref>{{Cite book |date=2026-09-13 |title=Greece men's national basketball team |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Greece_men%27s_national_basketball_team&oldid=1374599761 |language=en}}</ref> == Obulamu bw’omuntu ku bubwe == Mwema yazaalibwa mu Bubirigi, munsi wa Congo era munnayuganda.<ref>{{Cite web |date=September 7, 2015 |title=Eurobasket: ces joueurs qui auraient pu disputer l'Afrobasket |url=https://www.rfi.fr/fr/sports/20150907-basketball-eurobasket-2015-treize-joueurs-auraient-pu-disputer-afrobasket-2015 |website=RFI}}</ref><ref>{{Cite web |title=African Basketball News, Scores, Stats, Analysis, Standings |url=https://www.afrobasket.com/Uganda/news/588903/Oostende-keeps-Mwema-for-another-season |website=www.afrobasket.com}}</ref> == Ebitiibwa == ; Oostende * Liigi ya Pro Basketball<ref>{{Cite book |date=2026-06-14 |title=Pro Basketball League |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Pro_Basketball_League&oldid=1359245045 |language=en}}</ref> : Omuntu w'eggwanga * Ekikopo kya Bubirigi : 2017, 2018, 2021 42kwtwuukcaxhelb2wansw06cd0a1gn Pen-Mogi Nyeko 0 11882 77282 75386 2026-10-23T18:06:51Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77282 wikitext text/x-wiki   '''Jack H. Pen-Mogi Nyeko''' Munnayuganda omusawo w'ebisolo , munnabyanjigiriza, era omuddukanya w'ebyenjigiriza. Ye omumyuka w'omukulu w'ettendekero lya [[:en:Gulu_University|Gulu University]], yunivaasite ya gavumenti mu bukiikakkono bwa Uganda.<ref name="Background">https://en.wikipedia.org/wiki/Gulu_University</ref><ref>{{Cite book |last=tones |first=,, |date=2026-07-29 |title=Gulu University |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gulu_University&oldid=1366620824 |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == Yazaalibwa mu [[:en:Northern_Region,_Uganda|ttundutundu ly'obukiikakkono]] bwa Uganda nga 12 Ogwokutaano, 1948. Yava mu [[:en:Makerere_University|Makerere University]] mu 1975 ng'alina diguli esooka eya [[:en:Bachelor_of_Veterinary_Medicine|Bachelor of Veterinary Medicine]]. Mu 1981, yamaliriza emisomo gye mu [[:en:University_of_Nairobi|University of Nairobi]] ne diguli eyookubiri eya [[:en:Master_of_Science|Master of Science]]. [[:en:Doctor_of_Philosophy|Diguli ye eyookusatu]] yagifuna okuva mu Makerere University mu 1988. Ekitundu kye eky'obumanyirivu kyekya molecular [[:en:Parasitology|parasitology]].<ref name="Profile">[https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx '''https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx''']</ref> == Omulimu gwe == Omulimu gwe yagutandika mu 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, nga eno yakolerayo okutuuka mu 1991. Okuva mu 1993 okutuuka mu 1996, yakola nga Omusomesa omukulu ow'etendekero ly'awaggulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]]. Mu 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda okufuuka omubaka w’[[:en:Constituent_Assembly|olukiiko olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda owa 1995. Okuva mu 1996 okutuuka mu 2001, yali mubaka wa palamenti, ng’akiikirira ''Kilak County'', mu [[:en:Gulu_District|Disitulikiti y'e Gulu]] . <ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> Mu 2001 ekitongole kya Technical Task Force kyalondebwa okuteekawo Yunivasite y'e Gulu. Profesa Nyeko yalondebwa okubeera ssentebe w'ekibinja ekyo eky'abantu abana. Yunivasite bwe yaggulawo mu 2002, yafuuka omumyuka w'omukulembeze w'ettendekero eryo; yunivasite y'eggwanga ey'okusatu okutandikibwawo mu ggwanga.<ref name="Background">https://en.wikipedia.org/wiki/Gulu_University</ref> == Obuvunaanyizibwa bwe obulala == Pen-Mogi Nyeko abadde akola mu bifo bino wammanga: <ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> * Ssentebe w'ekitongole kya Uganda National Environment Management Authority okuva mu 2013.<ref>https://web.archive.org/web/20150209225158/http://www.nema-ug.org/NEMA_board.php</ref> * Ssentebe w'[[:en:Uganda_National_Council_for_Higher_Education|akakiiko k'eggwanga ak'ebyenjigiriza eby'awaggulu]] ak'abantu 18 okuva mu 2012.<ref>{{Cite book |date=2026-08-09 |title=Uganda National Council for Higher Education |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Uganda_National_Council_for_Higher_Education&oldid=1368550147 |language=en}}</ref> * Mmemba w'Ekitongole Ekitegeka Ebigezo ekya [[:en:Uganda_National_Examinations_Board|Uganda National Examinations Board]] okuva mu 2002. == Obulamu bwe obw'obuntu == Nyeko mufumbo era alina abaana abakulu bataano.<ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> Y'omu ku e ba mmemba mu kitongole kya [[:en:Uganda_National_Academy_of_Sciences|Uganda National Academy of Sciences]].<ref>https://web.archive.org/web/20150302002902/http://ugandanationalacademy.org/fellow_profile.php</ref> == Background and education == Peni-Mogi Nyeko yazaalibwa mu kitundu kyomumambuka ga Uganda ennaku z'omwezi nga kkuminabbiri omwezi ogwokuttano mu mwaka gwa 1948. Yatikkirwa mu [[:en:Makerere_University|yunivasite y’e Makerere]] mu mwaka gwa 1975 n’afuna diguli [[:en:Bachelor_of_Veterinary_Medicine|ya Bachelor of Veterinary Medicine]] . Mu 1981, yatikkirwa diguli [[:en:Univerhttps://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Nairobisity_of_Nairobi|eyookubiri mu ssaayansi mu yunivasite y’e Nairob]]<nowiki/>i . [[:en:Doctor_of_Philosophy|Dokita ye mu by’obufirosoofo]] yafuna okuva mu yunivasite y’e Makerere mu 1988. Omulimu gwe akuguse ye molecular . <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> == Background and education == Peni-Mogi Nyeko yazaalibwa mu kitundu kyomumambuka ga Uganda ennaku z'omwezi nga kkuminabbiri omwezi ogwokuttano mu mwaka gwa 1948. Yatikkirwa mu [[:en:Makerere_University|yunivasite y’e Makerere]] mu mwaka gwa 1975 n’afuna diguli yobusaawo bw'ebisolo . Mu mwaka gwa1981, yatikkirwa diguli [[:en:Univerhttps://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Nairobisity_of_Nairobi|eyookubiri mu ssaayansi mu yunivasite y’e Nairob]]<nowiki/>i . [[:en:Doctor_of_Philosophy|Dokita ye mu by’obufirosoofo]] yafuna okuva mu yunivasite y’e Makerere mu mwaka gwa 1988. Omulimu gwakugusemu guyitibwa molecular . <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> == Career == Omulimu guno yagutandika mu mwaka gwa 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, n’akolerayo okutuusa mu mwaka gwa 1991. Okuva mu mwaka gwa 1993 okutuuka mu mwaka gwa 1996, yakola nga omusomesa omukulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Makerere yunivasity]] . Mu mwaka gwa 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda nafuuka omubaka w’olukiik[[:en:Constituent_Assembly|o olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda eya 1995. Okuva mu mwaka gwa 1996 okutuuka mu mwaka gwa 2001, yali mubaka wa paliyamenti ng’akiikirira ''Kilak County'', [[:en:Gulu_District|Gulu District .]] <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> Mu 2001 akakiiko akakola ku by’ekikugu kaalondebwa okutandikawo Yunivasite y’e Gulu. Professor Nyeko yalondebwa okuba ssentebe w’ekibiina ekyo eky’abantu bana. Yunivasite eno bwe yaggulwawo mu 2002, yafuuka omumyuka wa chancellor eyatandikawo ekitongole kino; yunivasite ya gavumenti eyokusatu okutandikibwawo mu ggwanga. <ref name="Background">{{Cite web |last=GU |date=2012 |title=Background Information About Gulu University |url=http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209230439/http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |archive-date=9 February 2015 |access-date=9 February 2015 |publisher=[[Gulu University]] (GU)}}</ref> == Omulimu == Omulimu guno yagutandika mu mwaka gwa 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, n’akolerayo okutuusa mu mwaka gwa 1991. Okuva mu mwaka gwa 1993 okutuuka mu mwaka gwa 1996, yakola nga omusomesa omukulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Makerere yunivasity]] . Mu mwaka gwa 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda nafuuka omubaka w’olukiik[[:en:Constituent_Assembly|o olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda eya 1995. Okuva mu mwaka gwa 1996 okutuuka mu mwaka gwa 2001, yali mubaka wa paliyamenti ng’akiikirira ''Kilak County'', [[:en:Gulu_District|Gulu District .]] <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> Mu mwaka gwa 2001 akakiiko akakola ku by’ekikugu kaalondebwa okutandikawo Yunivasite y’e Gulu. Pulofeesa Nyeko yalondebwa okuba ssentebe w’ekibiina ekyo eky’abantu abana. Yunivasite eno bwe yaggulwawo mu mwaka gwa 2002, yafuuka omumyuka wa Kansala eyatandikawo ekitongole kino; yunivasite ya gavumenti eyokusatu okutandikibwawo mu ggwanga. <ref name="Background">{{Cite web |last=GU |date=2012 |title=Background Information About Gulu University |url=http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209230439/http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |archive-date=9 February 2015 |access-date=9 February 2015 |publisher=[[Gulu University]] (GU)}}</ref> == Laba ne == * [[:en:List_of_university_leaders_in_Uganda|Olukalala lw'abakulembeze ba yunivasite mu Uganda]] == Olukalala lw'abamyuka b'omukulembeze w'ettendekero lya Gulu University == {{s-start}} {{succession box|title=Vice Chancellor of Gulu University|before=None|after=[[George Openjuru]] [[Incumbent]]|years='''2002–2018'''}} {{s-end}} == Ebijulizidwa == == Ebujiluziddwa wabweru wa wikipedia == * [http://www.gu.ac.ug/ Omukutu gwa Gulu University] * [http://ugandaradionetwork.com/a/story.php?s=46790 Abakulembeze b'e Gulu boogera mu Palamenti ku Yunivasite y'e Gulu - 25 Ogwekkumi, 2012] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] krcvf1d6b3ny3kf9yxtk9b49jsg540f 77283 77282 2026-10-23T18:08:47Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77283 wikitext text/x-wiki   '''Jack H. Pen-Mogi Nyeko''' Munnayuganda omusawo w'ebisolo , munnabyanjigiriza, era omuddukanya w'ebyenjigiriza. Ye omumyuka w'omukulu w'ettendekero lya [[:en:Gulu_University|Gulu University]], yunivaasite ya gavumenti mu bukiikakkono bwa Uganda.<ref name="Background">https://en.wikipedia.org/wiki/Gulu_University</ref><ref>{{Cite book |last=tones |first=,, |date=2026-07-29 |title=Gulu University |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gulu_University&oldid=1366620824 |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == Yazaalibwa mu [[:en:Northern_Region,_Uganda|ttundutundu ly'obukiikakkono]] bwa Uganda nga 12 Ogwokutaano, 1948. Yava mu [[:en:Makerere_University|Makerere University]] mu 1975 ng'alina diguli esooka eya [[:en:Bachelor_of_Veterinary_Medicine|Bachelor of Veterinary Medicine]]. Mu 1981, yamaliriza emisomo gye mu [[:en:University_of_Nairobi|University of Nairobi]] ne diguli eyookubiri eya [[:en:Master_of_Science|Master of Science]]. [[:en:Doctor_of_Philosophy|Diguli ye eyookusatu]] yagifuna okuva mu Makerere University mu 1988. Ekitundu kye eky'obumanyirivu kyekya molecular [[:en:Parasitology|parasitology]].<ref name="Profile">[https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx '''https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx''']</ref> == Omulimu gwe == Omulimu gwe yagutandika mu 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, nga eno yakolerayo okutuuka mu 1991. Okuva mu 1993 okutuuka mu 1996, yakola nga Omusomesa omukulu ow'etendekero ly'awaggulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]]. Mu 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda okufuuka omubaka w’[[:en:Constituent_Assembly|olukiiko olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda owa 1995. Okuva mu 1996 okutuuka mu 2001, yali mubaka wa palamenti, ng’akiikirira ''Kilak County'', mu [[:en:Gulu_District|Disitulikiti y'e Gulu]] . <ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> Mu 2001 ekitongole kya Technical Task Force kyalondebwa okuteekawo Yunivasite y'e Gulu. Profesa Nyeko yalondebwa okubeera ssentebe w'ekibinja ekyo eky'abantu abana. Yunivasite bwe yaggulawo mu 2002, yafuuka omumyuka w'omukulembeze w'ettendekero eryo; yunivasite y'eggwanga ey'okusatu okutandikibwawo mu ggwanga.<ref name="Background">https://en.wikipedia.org/wiki/Gulu_University</ref> == Obuvunaanyizibwa bwe obulala == Pen-Mogi Nyeko abadde akola mu bifo bino wammanga: <ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> * Ssentebe w'ekitongole kya Uganda National Environment Management Authority okuva mu 2013.<ref>{{Cite web |title=:: National Environment Management Authority :: |url=http://www.nema-ug.org/NEMA_board.php |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209225158/http://www.nema-ug.org/NEMA_board.php |archive-date=2015-02-09 |access-date=2026-10-23 |website=www.nema-ug.org}}</ref> * Ssentebe w'[[:en:Uganda_National_Council_for_Higher_Education|akakiiko k'eggwanga ak'ebyenjigiriza eby'awaggulu]] ak'abantu 18 okuva mu 2012.<ref>{{Cite book |date=2026-08-09 |title=Uganda National Council for Higher Education |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Uganda_National_Council_for_Higher_Education&oldid=1368550147 |language=en}}</ref> * Mmemba w'Ekitongole Ekitegeka Ebigezo ekya [[:en:Uganda_National_Examinations_Board|Uganda National Examinations Board]] okuva mu 2002. == Obulamu bwe obw'obuntu == Nyeko mufumbo era alina abaana abakulu bataano.<ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> Y'omu ku e ba mmemba mu kitongole kya [[:en:Uganda_National_Academy_of_Sciences|Uganda National Academy of Sciences]].<ref>https://web.archive.org/web/20150302002902/http://ugandanationalacademy.org/fellow_profile.php</ref> == Background and education == Peni-Mogi Nyeko yazaalibwa mu kitundu kyomumambuka ga Uganda ennaku z'omwezi nga kkuminabbiri omwezi ogwokuttano mu mwaka gwa 1948. Yatikkirwa mu [[:en:Makerere_University|yunivasite y’e Makerere]] mu mwaka gwa 1975 n’afuna diguli [[:en:Bachelor_of_Veterinary_Medicine|ya Bachelor of Veterinary Medicine]] . Mu 1981, yatikkirwa diguli [[:en:Univerhttps://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Nairobisity_of_Nairobi|eyookubiri mu ssaayansi mu yunivasite y’e Nairob]]<nowiki/>i . [[:en:Doctor_of_Philosophy|Dokita ye mu by’obufirosoofo]] yafuna okuva mu yunivasite y’e Makerere mu 1988. Omulimu gwe akuguse ye molecular . <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> == Background and education == Peni-Mogi Nyeko yazaalibwa mu kitundu kyomumambuka ga Uganda ennaku z'omwezi nga kkuminabbiri omwezi ogwokuttano mu mwaka gwa 1948. Yatikkirwa mu [[:en:Makerere_University|yunivasite y’e Makerere]] mu mwaka gwa 1975 n’afuna diguli yobusaawo bw'ebisolo . Mu mwaka gwa1981, yatikkirwa diguli [[:en:Univerhttps://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Nairobisity_of_Nairobi|eyookubiri mu ssaayansi mu yunivasite y’e Nairob]]<nowiki/>i . [[:en:Doctor_of_Philosophy|Dokita ye mu by’obufirosoofo]] yafuna okuva mu yunivasite y’e Makerere mu mwaka gwa 1988. Omulimu gwakugusemu guyitibwa molecular . <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> == Career == Omulimu guno yagutandika mu mwaka gwa 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, n’akolerayo okutuusa mu mwaka gwa 1991. Okuva mu mwaka gwa 1993 okutuuka mu mwaka gwa 1996, yakola nga omusomesa omukulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Makerere yunivasity]] . Mu mwaka gwa 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda nafuuka omubaka w’olukiik[[:en:Constituent_Assembly|o olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda eya 1995. Okuva mu mwaka gwa 1996 okutuuka mu mwaka gwa 2001, yali mubaka wa paliyamenti ng’akiikirira ''Kilak County'', [[:en:Gulu_District|Gulu District .]] <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> Mu 2001 akakiiko akakola ku by’ekikugu kaalondebwa okutandikawo Yunivasite y’e Gulu. Professor Nyeko yalondebwa okuba ssentebe w’ekibiina ekyo eky’abantu bana. Yunivasite eno bwe yaggulwawo mu 2002, yafuuka omumyuka wa chancellor eyatandikawo ekitongole kino; yunivasite ya gavumenti eyokusatu okutandikibwawo mu ggwanga. <ref name="Background">{{Cite web |last=GU |date=2012 |title=Background Information About Gulu University |url=http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209230439/http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |archive-date=9 February 2015 |access-date=9 February 2015 |publisher=[[Gulu University]] (GU)}}</ref> == Omulimu == Omulimu guno yagutandika mu mwaka gwa 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, n’akolerayo okutuusa mu mwaka gwa 1991. Okuva mu mwaka gwa 1993 okutuuka mu mwaka gwa 1996, yakola nga omusomesa omukulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Makerere yunivasity]] . Mu mwaka gwa 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda nafuuka omubaka w’olukiik[[:en:Constituent_Assembly|o olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda eya 1995. Okuva mu mwaka gwa 1996 okutuuka mu mwaka gwa 2001, yali mubaka wa paliyamenti ng’akiikirira ''Kilak County'', [[:en:Gulu_District|Gulu District .]] <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> Mu mwaka gwa 2001 akakiiko akakola ku by’ekikugu kaalondebwa okutandikawo Yunivasite y’e Gulu. Pulofeesa Nyeko yalondebwa okuba ssentebe w’ekibiina ekyo eky’abantu abana. Yunivasite eno bwe yaggulwawo mu mwaka gwa 2002, yafuuka omumyuka wa Kansala eyatandikawo ekitongole kino; yunivasite ya gavumenti eyokusatu okutandikibwawo mu ggwanga. <ref name="Background">{{Cite web |last=GU |date=2012 |title=Background Information About Gulu University |url=http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209230439/http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |archive-date=9 February 2015 |access-date=9 February 2015 |publisher=[[Gulu University]] (GU)}}</ref> == Laba ne == * [[:en:List_of_university_leaders_in_Uganda|Olukalala lw'abakulembeze ba yunivasite mu Uganda]] == Olukalala lw'abamyuka b'omukulembeze w'ettendekero lya Gulu University == {{s-start}} {{succession box|title=Vice Chancellor of Gulu University|before=None|after=[[George Openjuru]] [[Incumbent]]|years='''2002–2018'''}} {{s-end}} == Ebijulizidwa == == Ebujiluziddwa wabweru wa wikipedia == * [http://www.gu.ac.ug/ Omukutu gwa Gulu University] * [http://ugandaradionetwork.com/a/story.php?s=46790 Abakulembeze b'e Gulu boogera mu Palamenti ku Yunivasite y'e Gulu - 25 Ogwekkumi, 2012] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] djcz1qevchp48bg8lrggbplr1dysclv 77284 77283 2026-10-23T18:12:09Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77284 wikitext text/x-wiki   '''Jack H. Pen-Mogi Nyeko''' Munnayuganda omusawo w'ebisolo , munnabyanjigiriza, era omuddukanya w'ebyenjigiriza. Ye omumyuka w'omukulu w'ettendekero lya [[:en:Gulu_University|Gulu University]], yunivaasite ya gavumenti mu bukiikakkono bwa Uganda.<ref name="Background">{{Cite book |date=2026-10-12 |title=Gulu University |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gulu_University&oldid=1379857491 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=tones |first=,, |date=2026-07-29 |title=Gulu University |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gulu_University&oldid=1366620824 |language=en}}</ref> == Obuto bwe n'okusoma kwe == Yazaalibwa mu [[:en:Northern_Region,_Uganda|ttundutundu ly'obukiikakkono]] bwa Uganda nga 12 Ogwokutaano, 1948. Yava mu [[:en:Makerere_University|Makerere University]] mu 1975 ng'alina diguli esooka eya [[:en:Bachelor_of_Veterinary_Medicine|Bachelor of Veterinary Medicine]]. Mu 1981, yamaliriza emisomo gye mu [[:en:University_of_Nairobi|University of Nairobi]] ne diguli eyookubiri eya [[:en:Master_of_Science|Master of Science]]. [[:en:Doctor_of_Philosophy|Diguli ye eyookusatu]] yagifuna okuva mu Makerere University mu 1988. Ekitundu kye eky'obumanyirivu kyekya molecular [[:en:Parasitology|parasitology]].<ref name="Profile">[https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx '''https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx''']</ref> == Omulimu gwe == Omulimu gwe yagutandika mu 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, nga eno yakolerayo okutuuka mu 1991. Okuva mu 1993 okutuuka mu 1996, yakola nga Omusomesa omukulu ow'etendekero ly'awaggulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]]. Mu 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda okufuuka omubaka w’[[:en:Constituent_Assembly|olukiiko olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda owa 1995. Okuva mu 1996 okutuuka mu 2001, yali mubaka wa palamenti, ng’akiikirira ''Kilak County'', mu [[:en:Gulu_District|Disitulikiti y'e Gulu]] . <ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> Mu 2001 ekitongole kya Technical Task Force kyalondebwa okuteekawo Yunivasite y'e Gulu. Profesa Nyeko yalondebwa okubeera ssentebe w'ekibinja ekyo eky'abantu abana. Yunivasite bwe yaggulawo mu 2002, yafuuka omumyuka w'omukulembeze w'ettendekero eryo; yunivasite y'eggwanga ey'okusatu okutandikibwawo mu ggwanga.<ref name="Background">https://en.wikipedia.org/wiki/Gulu_University</ref> == Obuvunaanyizibwa bwe obulala == Pen-Mogi Nyeko abadde akola mu bifo bino wammanga: <ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> * Ssentebe w'ekitongole kya Uganda National Environment Management Authority okuva mu 2013.<ref>{{Cite web |title=:: National Environment Management Authority :: |url=http://www.nema-ug.org/NEMA_board.php |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209225158/http://www.nema-ug.org/NEMA_board.php |archive-date=2015-02-09 |access-date=2026-10-23 |website=www.nema-ug.org}}</ref> * Ssentebe w'[[:en:Uganda_National_Council_for_Higher_Education|akakiiko k'eggwanga ak'ebyenjigiriza eby'awaggulu]] ak'abantu 18 okuva mu 2012.<ref>{{Cite book |date=2026-08-09 |title=Uganda National Council for Higher Education |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Uganda_National_Council_for_Higher_Education&oldid=1368550147 |language=en}}</ref> * Mmemba w'Ekitongole Ekitegeka Ebigezo ekya [[:en:Uganda_National_Examinations_Board|Uganda National Examinations Board]] okuva mu 2002. == Obulamu bwe obw'obuntu == Nyeko mufumbo era alina abaana abakulu bataano.<ref name="Profile">https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx</ref> Y'omu ku e ba mmemba mu kitongole kya [[:en:Uganda_National_Academy_of_Sciences|Uganda National Academy of Sciences]].<ref>https://web.archive.org/web/20150302002902/http://ugandanationalacademy.org/fellow_profile.php</ref> == Background and education == Peni-Mogi Nyeko yazaalibwa mu kitundu kyomumambuka ga Uganda ennaku z'omwezi nga kkuminabbiri omwezi ogwokuttano mu mwaka gwa 1948. Yatikkirwa mu [[:en:Makerere_University|yunivasite y’e Makerere]] mu mwaka gwa 1975 n’afuna diguli [[:en:Bachelor_of_Veterinary_Medicine|ya Bachelor of Veterinary Medicine]] . Mu 1981, yatikkirwa diguli [[:en:Univerhttps://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Nairobisity_of_Nairobi|eyookubiri mu ssaayansi mu yunivasite y’e Nairob]]<nowiki/>i . [[:en:Doctor_of_Philosophy|Dokita ye mu by’obufirosoofo]] yafuna okuva mu yunivasite y’e Makerere mu 1988. Omulimu gwe akuguse ye molecular . <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> == Background and education == Peni-Mogi Nyeko yazaalibwa mu kitundu kyomumambuka ga Uganda ennaku z'omwezi nga kkuminabbiri omwezi ogwokuttano mu mwaka gwa 1948. Yatikkirwa mu [[:en:Makerere_University|yunivasite y’e Makerere]] mu mwaka gwa 1975 n’afuna diguli yobusaawo bw'ebisolo . Mu mwaka gwa1981, yatikkirwa diguli [[:en:Univerhttps://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Nairobisity_of_Nairobi|eyookubiri mu ssaayansi mu yunivasite y’e Nairob]]<nowiki/>i . [[:en:Doctor_of_Philosophy|Dokita ye mu by’obufirosoofo]] yafuna okuva mu yunivasite y’e Makerere mu mwaka gwa 1988. Omulimu gwakugusemu guyitibwa molecular . <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> == Career == Omulimu guno yagutandika mu mwaka gwa 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, n’akolerayo okutuusa mu mwaka gwa 1991. Okuva mu mwaka gwa 1993 okutuuka mu mwaka gwa 1996, yakola nga omusomesa omukulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Makerere yunivasity]] . Mu mwaka gwa 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda nafuuka omubaka w’olukiik[[:en:Constituent_Assembly|o olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda eya 1995. Okuva mu mwaka gwa 1996 okutuuka mu mwaka gwa 2001, yali mubaka wa paliyamenti ng’akiikirira ''Kilak County'', [[:en:Gulu_District|Gulu District .]] <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> Mu 2001 akakiiko akakola ku by’ekikugu kaalondebwa okutandikawo Yunivasite y’e Gulu. Professor Nyeko yalondebwa okuba ssentebe w’ekibiina ekyo eky’abantu bana. Yunivasite eno bwe yaggulwawo mu 2002, yafuuka omumyuka wa chancellor eyatandikawo ekitongole kino; yunivasite ya gavumenti eyokusatu okutandikibwawo mu ggwanga. <ref name="Background">{{Cite web |last=GU |date=2012 |title=Background Information About Gulu University |url=http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209230439/http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |archive-date=9 February 2015 |access-date=9 February 2015 |publisher=[[Gulu University]] (GU)}}</ref> == Omulimu == Omulimu guno yagutandika mu mwaka gwa 1987, nga [[:en:Entomology|Principal Research Entomologist]], mu kitongole kya Uganda Tsetse Control Department, n’akolerayo okutuusa mu mwaka gwa 1991. Okuva mu mwaka gwa 1993 okutuuka mu mwaka gwa 1996, yakola nga omusomesa omukulu mu Faculty of Veterinary Medicine, Department of Veterinary Parasitology, mu [[:en:Makerere_University|Makerere yunivasity]] . Mu mwaka gwa 1994, yalondebwa Pulezidenti wa Uganda nafuuka omubaka w’olukiik[[:en:Constituent_Assembly|o olufuzi olwa Ssemateeka]], olwawandiika n’okukakasa Ssemateeka wa Uganda eya 1995. Okuva mu mwaka gwa 1996 okutuuka mu mwaka gwa 2001, yali mubaka wa paliyamenti ng’akiikirira ''Kilak County'', [[:en:Gulu_District|Gulu District .]] <ref name="Profile">{{Cite web |last=Nyeko |first=Pen-Mogi |date=2014 |title=Resume of Professor Pen-Mogi Nyeko |url=http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%2520CV%2520Nyeko_20141122081825.docx |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123211914/http://www.africa-brazil.org/app/public/upload/resume/Brief%20CV%20Nyeko_20141122081825.docx |archive-date=January 23, 2025 |access-date=9 February 2015 |publisher=Africa-Brazil.org}}</ref> Mu mwaka gwa 2001 akakiiko akakola ku by’ekikugu kaalondebwa okutandikawo Yunivasite y’e Gulu. Pulofeesa Nyeko yalondebwa okuba ssentebe w’ekibiina ekyo eky’abantu abana. Yunivasite eno bwe yaggulwawo mu mwaka gwa 2002, yafuuka omumyuka wa Kansala eyatandikawo ekitongole kino; yunivasite ya gavumenti eyokusatu okutandikibwawo mu ggwanga. <ref name="Background">{{Cite web |last=GU |date=2012 |title=Background Information About Gulu University |url=http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209230439/http://www.gu.ac.ug/gu/about-us |archive-date=9 February 2015 |access-date=9 February 2015 |publisher=[[Gulu University]] (GU)}}</ref> == Laba ne == * [[:en:List_of_university_leaders_in_Uganda|Olukalala lw'abakulembeze ba yunivasite mu Uganda]] == Olukalala lw'abamyuka b'omukulembeze w'ettendekero lya Gulu University == {{s-start}} {{succession box|title=Vice Chancellor of Gulu University|before=None|after=[[George Openjuru]] [[Incumbent]]|years='''2002–2018'''}} {{s-end}} == Ebijulizidwa == == Ebujiluziddwa wabweru wa wikipedia == * [http://www.gu.ac.ug/ Omukutu gwa Gulu University] * [http://ugandaradionetwork.com/a/story.php?s=46790 Abakulembeze b'e Gulu boogera mu Palamenti ku Yunivasite y'e Gulu - 25 Ogwekkumi, 2012] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] pwv3cgagrtksx7kju0uyqcd8no62lhc Felix Ogong 0 11907 77386 76954 2026-10-24T00:27:42Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77386 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Felix Okot Ogong''' yazaalibwa 22 Ogusooka 1965) Munnayuganda omukugu mu by'enfuna, munnabyabufuzi era mmemba wa Paalamenti okuva mu Ssaza ly'e [[Dokolo]] ey'e Buggwanjuba nga mu kiseera kino atuula ku Paalamenti ya Pan Africa, Ababaka ba African Union ekisanja eky'okubiri nga yasindikibwa mu Paalamenti eyo mu kiseera kya Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi. <ref>{{Cite web |last=independent |first=The |date=2019-10-30 |title=Former bus driver accuses MP Ogong of breaching NSSF Act |url=https://www.independent.co.ug/former-bus-driver-accuses-mp-ogong-of-breaching-nssf-act/ |access-date=2026-10-19 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Independent |first=The |date=2021-05-27 |title=Uganda MPs swear-in at Pan African Parliament |url=https://www.independent.co.ug/uganda-mps-swear-in-at-pan-african-parliament/ |access-date=2026-10-19 |website=The Independent Uganda: |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Ogong Felix Okot |url=https://theyworkforyou.github.io/uganda-parliament-watch/mp/c880b8df-4596-4962-8872-94da5e52b635/ |access-date=2026-10-19 |website=theyworkforyou.github.io}}</ref> Yali Minisita omubeezi ow'ensonga z'abavubuka n'abaana[[National Resistance Movement|.]] <ref>{{Cite news |last=Wacha |first=Joe |title=Gang Attacks Minister Felix Okot Ogong |url=https://ugandaradionetwork.com/story/gang-attacks-minister-felix-okot-ogong |archive-url=https://web.archive.org/web/20210913220544/https://ugandaradionetwork.com/story/gang-attacks-minister-felix-okot-ogong |archive-date=2021-09-13 |access-date=2026-10-19 |work=Uganda Radio Network |language=en |url-status=live}}</ref> era mmemba w'ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM) ky'eyaweererezaamu mu Paalamenti okuva mu 1996. Ogong ye mutandisi era maneja omukulu owa Feilistar bus services ne Voice of Lango Fm esangibwa mu kibuga ky'e Lira.<ref>{{Cite web |date=2018-09-14 |title=Museveni attack on Voice of Lango FM angers MP |url=https://pmldaily.com/news/2018/09/museveni-attack-on-voice-of-lango-fm-angers-mp.html |access-date=2026-10-19 |website=PML Daily |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Our |date=2021-05-27 |title=Ugandan MPs Sworn in to Pan African Parliament |url=https://softpower.ug/ugandan-mps-sworn-in-to-pan-african-parliament/ |access-date=2026-10-19 |website=SoftPower News |language=en-US}}</ref> == Obuto bwe n'emisomo gye == Ogong Mukristaayo era mmemba w’eddiini y’Abapolotesitanti. Yafuna diguli mu by'enfuna n'eby'ettaka okuva mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]] . <ref>{{Cite web |url=https://tndnewsug.com/2020/04/22/mp-okot-ogong-im-not-a-dog-to-refuse-shs20m-covid-19-fund/ |title=Archive copy |access-date=2025-09-20 |archive-date=2021-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210929021357/https://tndnewsug.com/2020/04/22/mp-okot-ogong-im-not-a-dog-to-refuse-shs20m-covid-19-fund/ |url-status=dead }}</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}}{{DEFAULTSORT:Ogong, Felix}} [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] gmnzoxum54cxhu1ifhkwkqv97f4a75l Emmanuel Karooro 0 11986 77339 69001 2026-10-23T19:40:48Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77339 wikitext text/x-wiki   Pulofeesa '''Emmanuel Karooro''' (yazaalibwa mu 1945) munnayuganda munnabyanjigiriza mu Uganda, omuddukanya eby’ensoma n’ebyenjigiriza, aweereza ng’[[omumyuka wa ccansala]] wa [[yunivasite y'e Ibanda]] , ettendekero ery'obwannannyini erisomeseza awamu n'amatendekero amalala aga waggulu mu [[ttundutundu ly'obugwanjuba]] bwa Uganda. <ref name="Prof">{{Cite web |last=Katwine |first=Anna |date=6 July 2017 |title=Background of Ibanda University |url=https://www.linkedin.com/pulse/ibandauniversity-back-ground-ibanda-university-mr-vybs/ |access-date=15 October 2017 |publisher=[[LinkedIn]]}}</ref> == Obuvo bwe n’okusoma kwe == Yazaalibwa mu ''kyalo Katungu'', ggombolola y'e Bumbaire, [[Bushenyi (disitulikit)|mu disitulikiti y'e Bushenyi]], awo nga mu mwaka gwa 1945. <ref name="Bio">{{Cite web |last=Muhwezi |first=Wilber |date=9 January 2011 |title=Dr Karooro wants education system changed |url=http://www.observer.ug/component/content/article?id=11649:dr-karooro-wants-education-system-changed |access-date=16 October 2017 |archive-date=16 October 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171016122844/http://www.observer.ug/component/content/article?id=11649:dr-karooro-wants-education-system-changed |url-status=dead }}</ref> Karooro yasooka kusomera ku ssomero lya pulayimale erya Kashenyi Primary School, n’akyusa n’agenda mu Kyamuhunga Primary School ku misomo gye egy'omutendera gwa wansi , n’amaliriza pulayimale ey'omukaaga mu 1957. Ku misomo gye egy'omutendera ogwa wakati, yasomera mu somereo lya siniya erya Mbarara Junior Secondary School (leero eriyitibwa [[Mbarara High School]] ). E Mbarara, yali mu kibiina kyekimu ne [[Yoweri Museveni]], pulezidenti wa Uganda okuva mu 1986, era n’omugenzi [[Eriya Kategaya]] (4 Omwezi ogwomusanvu 1945 – 2 Omwezi ogwokusatu 2013) eyali omumyuka wa Ssaabaminisita asooka era Minisita w’ensonga z’omukago gwa East Africa mu Uganda. <ref name="Bio"/> <ref>{{Cite web |last=Moses Walubiri |first=and Anne Mugisa |date=4 March 2013 |title=Uganda mourns Eriya Kategaya |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1315042/uganda-mourns-eriya-kategaya |access-date=16 October 2017}}</ref> Yakyuka n'agenda mu ssomero lya siniya erya Fardez Secondary School, essomero ery’obwannannyini mu [[Mbarara]], naye n'avaayo oluvannyuma lw'okumaliriza siniya eyokusatu (S.3.) <ref name="Bio" /> Kyambogo National Teachers’ CollegeYafuuka omusomesa aweereddwa olukusa ku ssomero lya St. John Fisher School, mu Ibanda. Olwo yava ku by'okusomesa naakola nga kkalaani wa kkooti ku Courthouse mu [[Munisipaali y'e Bushenyi]], okumala emyaka emitono. Oluvannyumma ,mu 1969, yeegatta ku ku ssomero lya sinioya erya [[Ntare School]], okumaliriza siniya eyokuna (S.4), ng'omuyizi eyeewerera. Ng'amaliriza siniya eyokuna (S4) , yeegatta ku ttendekero ly'e Kyambaogo ery'eggwanga ery'abasomesa li Kyambogo National Teachers’ College (nga leero [[Yunivasite y'e Kyambogo|Kyambogo University]]), gye yatikkirwa ne [[dipulooma mu busomesa bwa siniya]] , in 1972.<ref name="Bio"/> Mu 1977, yaddayo e Ntare neyeewandiia okusoma omutendera gwa siniya eyokutaano n'eyomukaaga (A-Level) .Oluvannyuma lw’ekyo, yaweebwa ekifo ku [[Makerere University, Uganda|yunivasite y’e Makerere]], gye yasomera obusomesa, n’atikkirwa ne [[ddiguli esooka mu busomesa]] mu 1981. Oluvannyuma, mu 1986, yaweebwa [[ddiguli eyokubiri ey'obusomesa]] okuva mu yunivasite yemu. Era oluvannyuma, mu 2004, Yunivasite y’e Makerere yamuwa [[ddiguli eyokusatu mu nzirukanya y'ebyenjigiriza]] (PhD-[[:en:Doctor_of_Philosophy|Doctor of Philosophy in Education]]) . <ref name="Bio"/> == Emirimu gye == Ebbanga lye eggwanvu ly’amaze mu kisaawe kya Uganda eky’ebyenjigiriza mulimu obuweereza ng’omumyuka w'akulira ettendekero ly’eggwanga ery'abasomesa erya Kabale National Teachers’ College, era ng'omukulu w’ettendekero ly’eggwanga ery'abasomesa erya Kakoba National Teachers’ College (nga leero ye Bishop Stuart University). N'era yaweerezaako ng'omumyuka wa ccansala wa yunivasite ya,[[Kampala International University]]<nowiki/>ettabi ery'ebugwanjuba . <ref name="Bio"/> Mu 2013, yeeyali omukulu ku ttendekero lya Ankole Western Institute of Science and Technology, (AWIST), bweryali terinafuulibwa [[yunivasite ya Ankole Western University]] (AWU). <ref>{{Cite web |last=Alfred Tumushabe |first=and Zadock Amanyisa |date=8 January 2015 |title=West Ankole Diocese at a crossroads over location of university project |url=http://mobile.monitor.co.ug/News/West-Ankole-Diocese-at-a-crossroads-over-location-of-university/2466686-2581394-format-xhtml-pbxhk5/index.html |access-date=16 October 2017 |archive-date=16 October 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171016122715/http://mobile.monitor.co.ug/News/West-Ankole-Diocese-at-a-crossroads-over-location-of-university/2466686-2581394-format-xhtml-pbxhk5/index.html |url-status=dead }}</ref> Emabegako, mu 2004, Karooro yaweerezaako ng'omubeezi w'omumyuka wa ccansala wa [[Bishop Stuart University|yunivasite ya Bishop Stuart University]] . <ref>{{Cite web |last=Muhanga |first=Kyomuhendo |date=10 May 2004 |title=Bishop quells Mbarara student strike |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1100937/bishop-quells-mbarara-student-strike |access-date=16 October 2017}}</ref> Mu mboozi ey’akafubo n’olupapula lw’amawulire olwa Uganda, [[The Observer ( Uganda]] ) Dr. Karooro yasinga kwenyumiriza mu bituukiddwaako bisatu, Omwezi ogusooka 2011 wegwatuukira: (a) okutondawo ennaambika bisomwa (Syllabus )ya [[dipulooma mu by'enjigiriza oba mu busomesa bwa pulayimale]] , (b) okukyusa ettendekero ly'abasomesa erya Kakoba okufuuka yunivasite ya [[Bishop Stuart University]], olugendo lweyeyigiramu ennyo (c) n'okutondawo ennaambika bisomwa (syllabus) ya [[dipulooma mu luswayiri]] . <ref name="Bio"/> Mu Mwezi ogwomunaana 2017, Pulofeesa Emmanuel Karooro yalondebwa okuba omumyuka wa ccansala wa yunivasite y’e Ibanda. <ref>{{Cite web |last=Karenzi |first=Elly |date=5 October 2017 |title=Prof Baryamureeba appointed Ibanda University chancellor |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Prof-Baryamureeba-appointed-Ibanda-University-chancellor/688334-4126464-format-xhtml-11osq9dz/index.html |access-date=16 October 2017}}</ref> == Laba ne == * [[Olukalala lwa yunivasite mu Uganda]] * [[Olukalala lw'abakulira Yunivaasite mu Uganda|Olukalala lw'abakulembeze ba yunivasite mu Uganda]] * [[Ebyenjigiriza mu Uganda]] == Ebijuliziddwa == # {{cite web |last=Katwine |first=Anna |date=6 July 2017 |title=Background of Ibanda University |url=https://www.linkedin.com/pulse/ibandauniversity-back-ground-ibanda-university-mr-vybs/ |accessdate=15 October 2017 |publisher=[[LinkedIn]]}} # {{cite web |last=Muhwezi |first=Wilber |date=9 January 2011 |title=Dr Karooro wants education system changed |url=http://www.observer.ug/component/content/article?id=11649:dr-karooro-wants-education-system-changed |accessdate=16 October 2017 |location=Kampala |newspaper=[[The Observer (Uganda)]] |archive-date=16 October 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171016122844/http://www.observer.ug/component/content/article?id=11649:dr-karooro-wants-education-system-changed |url-status=dead }} # {{cite web |last=Moses Walubiri |first=and Anne Mugisa |date=4 March 2013 |title=Uganda mourns Eriya Kategaya |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1315042/uganda-mourns-eriya-kategaya |accessdate=16 October 2017 |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]] |location=Kampala}} # {{cite web |last=Alfred Tumushabe |first=and Zadock Amanyisa |date=8 January 2015 |title=West Ankole Diocese at a crossroads over location of university project |url=http://mobile.monitor.co.ug/News/West-Ankole-Diocese-at-a-crossroads-over-location-of-university/2466686-2581394-format-xhtml-pbxhk5/index.html |accessdate=16 October 2017 |location=Kampala |newspaper=[[Daily Monitor|Daily Monitor Mobile]] |archive-date=16 October 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171016122715/http://mobile.monitor.co.ug/News/West-Ankole-Diocese-at-a-crossroads-over-location-of-university/2466686-2581394-format-xhtml-pbxhk5/index.html |url-status=dead }} # {{cite web |last=Muhanga |first=Kyomuhendo |date=10 May 2004 |title=Bishop quells Mbarara student strike |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1100937/bishop-quells-mbarara-student-strike |accessdate=16 October 2017 |newspaper=[[New Vision (newspaper)|New Vision]] |location=Kampala}} # {{cite web |last=Karenzi |first=Elly |date=5 October 2017 |title=Prof Baryamureeba appointed Ibanda University chancellor |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Prof-Baryamureeba-appointed-Ibanda-University-chancellor/688334-4126464-format-xhtml-11osq9dz/index.html |accessdate=16 October 2017 |newspaper=[[Daily Monitor]] |location=Kampala}}{{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa Wikipedia == * KIU don ayise ebigezo bya Senior One nga tebannayingira Archived [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Abaasomera ku Kyambogo University]] q7xf0tyemeqmnloaw4dalguw1733819 Calvin Kabuya 0 12056 77298 72598 2026-10-23T18:56:37Z Brenda Namulinda 9846 77298 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]] . <ref>https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>https://www.aikfotboll.se/nyheter/calvin-kabuye-lamnar-aik-fotboll-2023-12-06</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]] . <ref>https://www.gd.se/2024-12-17/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] prbac6otkzk8dbm4r0q5jbjuxwdbzzb 77299 77298 2026-10-23T18:59:59Z Brenda Namulinda 9846 77299 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]] . <ref>https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>https://www.aikfotboll.se/nyheter/calvin-kabuye-lamnar-aik-fotboll-2023-12-06</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>https://www.gd.se/2024-12-17/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.[6][7] == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] 3i4reo9db1uw6j245zyv0ltumkgaorz 77300 77299 2026-10-23T19:00:34Z Brenda Namulinda 9846 77300 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]] . <ref>https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>https://www.aikfotboll.se/nyheter/calvin-kabuye-lamnar-aik-fotboll-2023-12-06</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>https://www.gd.se/2024-12-17/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] snsitn2j8bvncghh1nmx2g7t1jdglf6 77301 77300 2026-10-23T19:01:00Z Brenda Namulinda 9846 77301 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]] . <ref>https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>https://www.aikfotboll.se/nyheter/calvin-kabuye-lamnar-aik-fotboll-2023-12-06</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>https://www.gd.se/2024-12-17/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-12 |title=Champions League Qualifiers Underway as Teams Fight for League Phase Spots |url=https://www.pulsesports.ug/story/champions-league-qualifiers-underway-as-teams-fight-for-league-phase-spots-2026081208233322953 |access-date=2026-10-23 |website=Pulse Sports Uganda |language=en}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] kjsgzso2sb8bbf4mnocc8t3zbngi2zb 77302 77301 2026-10-23T19:01:32Z Brenda Namulinda 9846 77302 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>{{Cite web |date=2022-03-18 |title=A-lagskontrakt för Calvin Kabuye |url=https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154 |access-date=2026-10-23 |website=News Powered by Cision |language=sv}}</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]] . <ref>https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>https://www.aikfotboll.se/nyheter/calvin-kabuye-lamnar-aik-fotboll-2023-12-06</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>https://www.gd.se/2024-12-17/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-12 |title=Champions League Qualifiers Underway as Teams Fight for League Phase Spots |url=https://www.pulsesports.ug/story/champions-league-qualifiers-underway-as-teams-fight-for-league-phase-spots-2026081208233322953 |access-date=2026-10-23 |website=Pulse Sports Uganda |language=en}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] 8nk808ivz249xytdw1awdd32w1asaex 77303 77302 2026-10-23T19:01:56Z Brenda Namulinda 9846 77303 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>{{Cite web |date=2022-03-18 |title=A-lagskontrakt för Calvin Kabuye |url=https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154 |access-date=2026-10-23 |website=News Powered by Cision |language=sv}}</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye ut på lån under 2023 - allaaktier.se |url=https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881 |access-date=2026-10-23 |website=Alla Aktier |language=sv}}</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>https://www.aikfotboll.se/nyheter/calvin-kabuye-lamnar-aik-fotboll-2023-12-06</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>https://www.gd.se/2024-12-17/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-12 |title=Champions League Qualifiers Underway as Teams Fight for League Phase Spots |url=https://www.pulsesports.ug/story/champions-league-qualifiers-underway-as-teams-fight-for-league-phase-spots-2026081208233322953 |access-date=2026-10-23 |website=Pulse Sports Uganda |language=en}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] kpecibzvyi2p3bwq47edzjalwzhs3d5 77304 77303 2026-10-23T19:02:13Z Brenda Namulinda 9846 77304 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>{{Cite web |date=2022-03-18 |title=A-lagskontrakt för Calvin Kabuye |url=https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154 |access-date=2026-10-23 |website=News Powered by Cision |language=sv}}</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye ut på lån under 2023 - allaaktier.se |url=https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881 |access-date=2026-10-23 |website=Alla Aktier |language=sv}}</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>{{Cite web |title=Artiklar och nyheter |url=https://www.aikfotboll.se//artiklar-och-nyheter |access-date=2026-10-23 |website=AIK |language=sv}}</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>https://www.gd.se/2024-12-17/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-12 |title=Champions League Qualifiers Underway as Teams Fight for League Phase Spots |url=https://www.pulsesports.ug/story/champions-league-qualifiers-underway-as-teams-fight-for-league-phase-spots-2026081208233322953 |access-date=2026-10-23 |website=Pulse Sports Uganda |language=en}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] 1wdxul39ghbqhifcua6yohnee472hsg 77306 77304 2026-10-23T19:02:25Z Brenda Namulinda 9846 77306 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>{{Cite web |date=2022-03-18 |title=A-lagskontrakt för Calvin Kabuye |url=https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154 |access-date=2026-10-23 |website=News Powered by Cision |language=sv}}</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye ut på lån under 2023 - allaaktier.se |url=https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881 |access-date=2026-10-23 |website=Alla Aktier |language=sv}}</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>{{Cite web |title=Artiklar och nyheter |url=https://www.aikfotboll.se//artiklar-och-nyheter |access-date=2026-10-23 |website=AIK |language=sv}}</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>{{Cite web |last=Åberg |first=Christer ÅbergTextChrister |date=2024-12-17 |title=Rekordaffär för SIF när Kabuye lämnar för allsvenskan |url=https://www.gd.se/sport/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/ |access-date=2026-10-23 |website=Gefle Dagblad |language=sv}}</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-12 |title=Champions League Qualifiers Underway as Teams Fight for League Phase Spots |url=https://www.pulsesports.ug/story/champions-league-qualifiers-underway-as-teams-fight-for-league-phase-spots-2026081208233322953 |access-date=2026-10-23 |website=Pulse Sports Uganda |language=en}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>https://www.arbetarbladet.se/2024-11-20/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] pvhrfoxav0m5p9sc9w6o88b59s7921g 77307 77306 2026-10-23T19:02:38Z Brenda Namulinda 9846 77307 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>{{Cite web |date=2022-03-18 |title=A-lagskontrakt för Calvin Kabuye |url=https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154 |access-date=2026-10-23 |website=News Powered by Cision |language=sv}}</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye ut på lån under 2023 - allaaktier.se |url=https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881 |access-date=2026-10-23 |website=Alla Aktier |language=sv}}</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>{{Cite web |title=Artiklar och nyheter |url=https://www.aikfotboll.se//artiklar-och-nyheter |access-date=2026-10-23 |website=AIK |language=sv}}</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>{{Cite web |last=Åberg |first=Christer ÅbergTextChrister |date=2024-12-17 |title=Rekordaffär för SIF när Kabuye lämnar för allsvenskan |url=https://www.gd.se/sport/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/ |access-date=2026-10-23 |website=Gefle Dagblad |language=sv}}</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-12 |title=Champions League Qualifiers Underway as Teams Fight for League Phase Spots |url=https://www.pulsesports.ug/story/champions-league-qualifiers-underway-as-teams-fight-for-league-phase-spots-2026081208233322953 |access-date=2026-10-23 |website=Pulse Sports Uganda |language=en}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>{{Cite web |last=Bäckström |first=Joel BäckströmTextJoel |date=2024-11-20 |title=Landslagsdebut för SIF-anfallaren |url=https://www.arbetarbladet.se/sport/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/ |access-date=2026-10-23 |website=Arbetarbladet |language=sv}}</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] 2n07ga0lp33oktp737lmavgjazyjdm7 77308 77307 2026-10-23T19:02:52Z Brenda Namulinda 9846 77308 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Hope Calvin Ddamulira Kabuye''' (yazaalibwa 28 Ogwokusatu, 2003) muzannyi wa mupiira omukugu era azannyira mu kifo ky'a[[:en:Winger_(association_football)|muwuwuttanyi]] mu ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]], ku bbanja nga yatundibwa kuva mu ttiimu ya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]]. Yazaalibwa Sweden, naye azannyira [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y’eggwanga ey’omupiira eya Uganda]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye - Player profile 2026 |url=https://www.transfermarkt.com/calvin-kabuye/profil/spieler/950405 |access-date=2026-10-23 |website=www.transfermarkt.com |language=en}}</ref> == Omulimu gwe == Kabuye yatandika okuzannya omupiira ku myaka 5 mu ttiimu y’abavubuka eya IF Olimpia nga tannagenda mu Sköndals IK, oluvannyuma n’amaliriza okufuna enkulaakulana ye mu ttendekero lya [[:en:AIK_Fotboll|AIK]] mu 2015. Oluvannyuma lw’okukola ekkubo lye nga ayita mu tiimu zaabwe ez’abavubuka, yatandika okutendekebwa ne ttiimu yaabwe enkulu mu 2021. Nga 18 Ogwokusatu 2022, yakola endagaano ya ttiimu eyasooka ne AIK okutuusa muGwekkumineebiri gwa 2024, era ku lunaku olwo yawolebwa [[:en:Vasalunds_IF|Vasalunds IF]] mu [[:en:Ettan_Fotboll|Ettan]] ku bbanja lya sizoni emu.<ref>{{Cite web |date=2022-03-18 |title=A-lagskontrakt för Calvin Kabuye |url=https://news.cision.com/se/aik-fotboll/r/a-lagskontrakt-for-calvin-kabuye,c3528154 |access-date=2026-10-23 |website=News Powered by Cision |language=sv}}</ref> Yaddayo mu AIK mu kiseera nga sizoni tannatandika mu Gwolubereberye gwa 2023, era n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu tiimu y'abakulu mu mupiira ttiimu ya [[:en:Svenska_Cupen|Svenska Cupen]] mwe yakubira ttiimu ya [[:en:Varbergs_BoIS|Varbergs BoIS]] ggoolo 3-0 nga 6 Ogwokusatu, 2023. Nga 29 Ogwokusatu 2023, yeegatta ku ttiimu ya [[:en:Östersunds_FK|Östersunds FK]] ku bbanja lya sizoni yonna mu [[:en:Superettan|Superettan]].<ref>{{Cite web |title=Calvin Kabuye ut på lån under 2023 - allaaktier.se |url=https://allaaktier.se/aik-fotboll/nyheter/calvin-kabuye-ut-pa-lan-under-2023/1881 |access-date=2026-10-23 |website=Alla Aktier |language=sv}}</ref> Nga 6 Ogwekkumineebiri 2023, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu ya [[:en:Sandvikens_IF|Sandvicens IF]] ku ndagaano ya myaka 3. <ref>{{Cite web |title=Artiklar och nyheter |url=https://www.aikfotboll.se//artiklar-och-nyheter |access-date=2026-10-23 |website=AIK |language=sv}}</ref> Nga 14 Ogwekkumineebiri 2024, yakyusibwa n'agenda mu ttiimu [[:en:Allsvenskan|ya Allsvenskan]] eya [[:en:Mjällby_AIF|Mjällby AIF]].<ref>{{Cite web |last=Åberg |first=Christer ÅbergTextChrister |date=2024-12-17 |title=Rekordaffär för SIF när Kabuye lämnar för allsvenskan |url=https://www.gd.se/sport/rekordaffar-for-sif-nar-kabuye-lamnar-for-allsvenskan/ |access-date=2026-10-23 |website=Gefle Dagblad |language=sv}}</ref> Nga 7 Ogwokubiri 2026, Kabuye yalangirirwa ku KuPS.<ref>{{Cite web |date=2026-02-07 |title=Calvin Kabuye lämnar Mjällby AIF – Mjällby AIF |url=https://maif.se/2026/02/07/calvin-kabuye-lamnar-mjallby-aif/ |access-date=2026-10-23 |language=sv-SE}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-12 |title=Champions League Qualifiers Underway as Teams Fight for League Phase Spots |url=https://www.pulsesports.ug/story/champions-league-qualifiers-underway-as-teams-fight-for-league-phase-spots-2026081208233322953 |access-date=2026-10-23 |website=Pulse Sports Uganda |language=en}}</ref> == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == Kabuye yazaalibwa Sweden, naye obuvo bwe buli Uganda. Mu Gwekkuminoogumu gwa 2023, yayitibwa mu mpaka [[:en:Sweden_national_under-20_football_team|za Sweden eza U20]] mu mipiira egy’omukwano. <ref>{{Cite web |date=2023-11-19 |title=Sent avgörande för Sverige |url=https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2023/11/p20-den-swe-19-nov/ |access-date=2026-10-23 |website=www.svenskfotboll.se |language=sv}}</ref> Yayitibwa mu [[:en:Uganda_national_football_team|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira eya Uganda]] mu mipiira [[:en:2025_Africa_Cup_of_Nations_qualification|egy'okusunsulamu mu mpaka za Afrika eza 2025]] mu Gwekkuminoogumu, 2024. <ref>{{Cite web |last=Bäckström |first=Joel BäckströmTextJoel |date=2024-11-20 |title=Landslagsdebut för SIF-anfallaren |url=https://www.arbetarbladet.se/sport/landslagsdebut-for-sif-anfallaren/ |access-date=2026-10-23 |website=Arbetarbladet |language=sv}}</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * Calvin Kabuye at Soccerway * Calvin Kabuye at National-Football-Teams.com * [https://www.svenskfotboll.se/spelarfakta/calvin-kabuye/b710ed52-cb0c-4473-bb8f-5fc2a2e69fdb/ Svensk Fotboll profile] [[Category:Omupiira mu Uganda]] dqnt0hxmzhqgs3deyhztyllsrnpf71m Sura Yekka 0 12081 77419 73026 2026-10-24T09:31:12Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77419 wikitext text/x-wiki {{Reflist}} '''Sura Bayoru Yekka''' (yazaalibwa nga 4 Ogwolubeberye, 1997) Mukanada omuzannyi w'o[[:en:Association_football|mupiira]] omukugu, nga azannya [[:en:Right_back|ng'omuzibizi ow'olugoba olwa ddyo]] mu kiraabu ya [[:en:Damallsvenskan|Damallsvenskan]] [[:en:Djurgårdens_IF_Fotboll_(women)|Djurgårdens IF]] ne [[:en:Canada_women's_national_soccer_team|ttiimu y'eggwanga eya Canada]] . == Obuto bwe == Yazaalibwa Toronto mu Canada nga bazadde be Bannayuganda, Yekka yatandika okuzannya omupiira ku myaka mukaaga nga yali azannyira mu [[:en:North_Mississauga_SC|North Mississauga SC]] . <ref name="canada">{{Cite web |title=Sura Yekka |url=https://canadasoccer.com/profile/12423/sura-yekka/ |access-date=2026-08-27 |website=Canada Soccer |language=en-CA}}</ref> oluvannyuma n’azannyira ne mu Brams United. <ref>{{Cite web |last=Guardian |first=Iain Colpitts Brampton |date=2021-11-27 |title=Brampton soccer players help take Canadian teams to new heights |url=https://www.bramptonguardian.com/news/brampton-soccer-players-help-take-canadian-teams-to-new-heights/article_0444cb34-397c-5d23-84bc-045d5270f749.html |access-date=2026-08-27 |website=Brampton Guardian |language=en}}</ref> Yazannyirako Team Ontario mu mizannyo gya [[:en:2013_Canada_Summer_Games|Canada Summer Games mu 2013]], gye yalondebwa okuba emmunyeenye mu mpaka zonna. <ref name="future">{{Cite web |last=News |first=Iain Colpitts Mississauga |date=2014-01-09 |title=Future looks bright for soccer star Sura Yekka |url=https://www.mississauga.com/life/future-looks-bright-for-soccer-star-sura-yekka/article_2fa64578-e661-5bb9-8243-f886ca60978f.html |access-date=2026-08-27 |website=Mississauga.com |language=en}}</ref> Yekka era yakola bulungi nnyo mu mupiira, n'awangula omudaali gw'ekikomo mu mmita 800 mu mpaka z'eggwanga eza U-16 eza 2010. <ref>{{Cite book |date=2026-08-19 |title=Michigan Wolverines |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Michigan_Wolverines&oldid=1370219690 |language=en}}</ref> == Omulimu gwe mu kkolegi == Mu 2015, yatandika okusoma [[:en:University_of_Michigan|Yunivasite y’e Michigan]], gye yazannyira ku [[:en:Michigan_Wolverines_women's_soccer|ttiimu y’abakazi ey’omupiira]] . <ref name="mich">{{Cite web |title=Sura Yekka - Women's Soccer |url=https://mgoblue.com/sports/womens-soccer/roster/sura-yekka/19261 |access-date=2026-08-27 |website=University of Michigan Athletics |language=en}}</ref> Yasooka mu kkolegi nga 21 Ogwomunaana 2015, ne [[:en:Eastern_Michigan_Eagles_women's_soccer|Eastern Michigan Eagles]] era n'atandika okusooka mu mupiira gwe n'okuyamba ogwasooka ogwaggwa nga gwa buwanguzi obwa ggooolo 3-0 nga, 30 Ogwomunaana nga basamba ne [[:en:Detroit_Mercy_Titans_women's_soccer|Detroit Mercy Titans]] . <ref name="mich" /> Yalondebwa ku ttiimu ya Big Ten All-Freshman mu sizoni ye eyasooka. <ref>{{Cite web |title=Five Wolverines Garner All-Big Ten Awards |url=https://mgoblue.com/news/2015/10/30/Five_Wolverines_Garner_All_Big_Ten_Awards |access-date=2026-08-27 |website=University of Michigan Athletics |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=News |first=Iain Colpitts Mississauga |date=2016-05-17 |title=Mississauga’s Sura Yekka selected for soccer’s U-20 World Cup training camp |url=https://www.mississauga.com/life/mississauga-s-sura-yekka-selected-for-soccer-s-u-20-world-cup-training-camp/article_04f11ea0-069d-5fea-9065-dff515d7d9f6.html |access-date=2026-08-27 |website=Mississauga.com |language=en}}</ref> Yagaana [[:en:Redshirt_(college_sports)|okwetaba mu]] za sizoni ya 2016, olw'obweyamo bwe mu ttiimu y'eggwanga. <ref>{{Cite web |title=Wolverines to be Without Three Key Players for 2016 Season |url=https://mgoblue.com/news/2016/5/16/wolverines_to_be_without_three_key_players_for_2016_season |access-date=2026-08-27 |website=University of Michigan Athletics |language=en}}</ref> Yekka yateeba ggoolo ye eyasooka mu kkolegi 6 Ogwekkumi, 2019, bwe yattunka ne [[:en:Nebraska_Cornhuskers_women's_soccer|Nebraska Cornhuskers]] . <ref>{{Cite web |last=McIntosh |first=Megan |title=Strong Offensive Output, Beall Lead Michigan Past Nebraska |url=https://mgoblue.com/news/2019/10/6/womens-soccer-strong-offensive-output-beall-lead-michigan-past-nebraska |access-date=2026-08-27 |website=University of Michigan Athletics |language=en}}</ref> == Omulimu gwa kiraabu == Mu Gwomwenda gwa 2020, Yekka yeegatta ku kiraabu ya Girimaani eya [[:en:MSV_Duisburg_(women)|MSV Duisburg]] eya [[:en:Frauen-Bundesliga|Frauen-Bundesliga]] . <ref>{{Cite web |last=Presseabteilung |first=MSV Duisburg- |date=2026-08-25 |title=Capelli macht’s möglich: Sura Bajoru Yekka wird ein Zebra |url=https://www.msv-duisburg.de/aktuelles/artikel/capelli-machts-moeglich-sura-bajoru-yekka-wird-ein-zebra/ |access-date=2026-08-27 |website=MSV Duisburg |language=de}}</ref> Mu 2021, yeegatta ku [[:en:Le_Havre_AC_(women)|Le Havre AC]] mu ttiimu ya Bufalansa eya [[:en:Division_2_Féminine|Division 2 Féminine]] . <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2022)">citation needed</span></nowiki>'' &#x5D;</sup> Mu sizoni ye esooka, yabayamba okuwangula okusitulwa mu [[:en:Division_1_Féminine|Division 1 Féminine]] . <ref>{{Cite book |date=2026-07-24 |title=Canadian Soccer Association |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Canadian_Soccer_Association&oldid=1365825270 |language=en}}</ref> Mu Gwokubiri gwa 2023, yeegatta ku kiraabu ya Sweden eya [[:en:Vittsjö_GIK|Vittsjö GIK]] mu [[:en:Damallsvenskan|Damallsvenskan]] ku ndagaano ya myaka ebiri. <ref>{{Cite web |date=2023-02-03 |title=Förra supertalangen klar för Vittsjö: ”Gjort en lite udda resa” |url=https://www.kristianstadsbladet.se/sport/landslagsdebuterade-som-16-aring-nu-ar-forra-supertalangen-klar-for-vittsjo/ |access-date=2026-08-27 |website=Kristianstadsbladet |language=sv}}</ref> Oluvannyuma lwa sizoni emu mu Vittsjö GIK, Yekka yeegatta ku [[:en:Djurgårdens_IF_Fotboll_(women)|Djurgården]] ku ndagaano ya myaka ebiri. <ref>{{Cite web |title=Officiellt: Djurgården värvar Sura Yekka - Damallsvenskan - Fotbollskanalen |url=https://www.fotbollskanalen.se/artiklar/damallsvenskan/officiellt-djurgarden-varvar-sura-yekka |access-date=2026-08-27 |website=www.fotbollskanalen.se |language=sv}}</ref> == Omulimu gw’ensi yonna == Mu Gwekkumineebiri gwa 2012, yasooka mu pulogulaamu y’abavubuka mu Canada, n’agenda mu nkambi y'okutendekebwa ne ttiimu ya Canada eya U15. <ref name="canada" /> Oluvannyuma lw'okwetaba mu nkambi z'abavubuka endala wamu ne [[:en:Canada_women's_national_under-17_soccer_team|Canada U17]] ne [[:en:Canada_women's_national_under-20_soccer_team|Canada U20]], Yekka yayitibwa okwegatta ku [[:en:Canada_women's_national_soccer_team|bakulu]] mu Gwekkumi 2013, n'azannya omupiira gwe ogwasooka mu bakulu ku myaka kkumi na mukaaga nga 30 Ogwekkumi nga battunka ne [[:en:South_Korea_women's_national_football_team|South Korea]], nga tazannya mu mipiira gyonna egy'omutendera gw'abavubuka emabegako. <ref name="future" /> <ref>{{Cite news |last=Gerster |first=Jane |date=2013-12-29 |title=People to Watch: Soccer sensation Sura Yekka, 16, impressing on national team |url=https://www.thestar.com/sports/soccer/people-to-watch-soccer-sensation-sura-yekka-16-impressing-on-national-team/article_6dd94c5f-5b08-52fa-b06c-aff30d9fb8cc.html |access-date=2026-08-27 |work=The Toronto Star |language=en-CA |issn=0319-0781}}</ref>​ Yafuna oluzannya lwe olwokubiri nga 24 Ogwekkumineebiri era ne wabaawo okwejjukanya ku nkola ze bwe waaliwo okwenkanankana mu ggoolo nga gwaggwa 0-0 <ref>{{Cite web |last=Email |first=Share by |last2=Facebook |first2=Share on |last3=X |first3=Share on |last4=LinkedIn |first4=Share on |last5=Message |first5=Share via Text |date=2013-11-27 |title=Canada’s effort ‘sparked’ by teenage Yekka |url=https://www.vancouverisawesome.com/courier-archive/sports/canadas-effort-sparked-by-teenage-yekka-2964626 |access-date=2026-08-27 |website=Vancouver Is Awesome |language=en}}</ref> Yalondebwa ng'omuzannyi w'omwaka [[:en:Canadian_Soccer_Association|mu Canada]] eya U17 mu 2013. <ref>https://web.archive.org/web/20140919100207/https://www.canadasoccer.com/carducci-yekka-named-2013-canadian-u-17-players-of-the-year-p155653</ref> Oluvannyuma lw’okuzannya emipiira emingi mu ttiimu enkulu mu 2013 ne ku ntandikwa ya 2014, nga yasooka kuzannya mu ttiimu z’abato mu 2014 ng’azannya mu mpaka zombi [[:en:2014_FIFA_U-17_Women's_World_Cup|eza FIFA U-17 Women’s World Cup]] ne [[:en:2014_FIFA_U-20_Women's_World_Cup|2014 FIFA U-20 Women’s World Cup]] . <ref>{{Cite web |last=Prusina |first=Sandra |date=2014-07-22 |title=Interview: Road to Canada 2014 – Jessie Fleming and Sura Yekka |url=https://northernkick.wordpress.com/2014/07/22/interview-road-to-canada-2014-jessie-fleming-and-sura-yekka/ |access-date=2026-08-27 |website=Northern Kick |language=en}}</ref> <ref>https://edmontonsun.com/2014/09/11/national-team-defender-sura-yekka-relishing-the-experience</ref> <ref>{{Cite news |last=McKnight |first=Zoe |date=2014-07-16 |title=FIFA U-20 World Cup: Mississauga teen Sura Yekka makes Canadian team |url=https://www.thestar.com/sports/soccer/fifa-u-20-world-cup-mississauga-teen-sura-yekka-makes-canadian-team/article_7eb3ebe6-0740-58a2-8409-7bcb4a750042.html |access-date=2026-08-27 |work=The Toronto Star |language=en-CA |issn=0319-0781}}</ref> Yateeba ggoolo ye esooka ey'ensi yonna nga December 6, 2015, n'ateeba ggoolo y'obuwanguzi ku [[:en:Jamaica_women's_national_under-20_football_team|Jamaica U20]] mu [[:en:2015_CONCACAF_Women's_U-20_Championship|mpaka za CONCACAF Women's U-20 Championship eza 2015]] . <ref>https://www.cbc.ca/sports/soccer/canada-jamaica-concacaf-under-20-1.3353198</ref> <ref>{{Cite web |last=News |first=Iain Colpitts Mississauga |date=2015-12-15 |title=Peel players help Canada qualify for next World Cup |url=https://www.mississauga.com/life/peel-players-help-canada-qualify-for-next-world-cup/article_8d0f43ea-8c3c-5948-aef4-6e6a2d3a299a.html |access-date=2026-08-27 |website=Mississauga.com |language=en}}</ref> Mu 2015, Yekka yasunsulwamu okuwangula awaadi y'omuzannyi w'omwaka mu Canada eya U20. <ref>{{Cite book |date=2025-12-05 |title=The Mississauga News |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=The_Mississauga_News&oldid=1325903870 |language=en}}</ref> Era yazannyira ttiimu ya U20 mu mpaka za [[:en:2016_FIFA_U-20_Women's_World_Cup|FIFA U-20 Women's World Cup 2016]] . <ref>{{Cite web |last=News |first=Iain Colpitts Mississauga |date=2016-11-11 |title=Mississauga’s Yekka picked for Under-20 World Cup team |url=https://www.mississauga.com/life/mississaugas-yekka-picked-for-under-20-world-cup-team/article_6d885992-e19f-5cf8-be4b-06daebaf4925.html |access-date=2026-08-27 |website=Mississauga.com |language=en}}</ref> == Obulamu bwe obw'obuntu == Yekka muwala wa [[:en:Evelyn_Adiru|Evelyn Adiru]], munnabyamizannyo eyakuguka mu misinde gya mmita 800 ne 1500, eyakiikirira Uganda mu [[:en:1984_Summer_Olympics|mizannyo gya Olympics egy’omusana mu 1984]] . <ref>{{Cite web |last=News |first=Iain Colpitts Mississauga |date=2014-05-14 |title=Yekka shines against the U.S. national team |url=https://www.mississauga.com/life/yekka-shines-against-the-u-s-national-team/article_b46f5f23-ecca-57e4-a27e-827853e18d1a.html |access-date=2026-08-27 |website=Mississauga.com |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20260828145757/https://www.mississauga.com/life/yekka-shines-against-the-u-s-national-team/article_b46f5f23-ecca-57e4-a27e-827853e18d1a.html |archive-date=2026-08-28 |url-status=dead}}</ref> == Ebijuliziddwa == [[Category:Omupiira mu Uganda]] 9s5ck7epjdswp5pcgbsupsh7i93nton Philip Wokorach 0 12098 77398 72796 2026-10-24T07:19:42Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77398 wikitext text/x-wiki '''Philip Wokorach''' (yazaalibwa 31 Ogwekkumineebiri, 1993). [[:en:Uganda|Munnayuganda]] omuzannyi wa [[:en:Rugby_union|Rugby union]] era nga azannyira [[:en:Utility_back|utility back]] mu [[:en:Avenir_sportif_de_Bédarrides_Châteauneuf-du-Pape|AS Bédarrides]] nga kwotadde n'okuzannya sevens mu [[:en:Racing_92|Racing 92]] . Era y’addukanya ekitongole kya PW15 Foundation. == Omulimu gwa kiraabu == === Omulimu gwe ogw’obuvubuka === Yatandika okuzannya rugby mu pulayimale ng’azannya tag rugby nga tannaba kwegatta ku [[:en:Kyadondo_Rugby_Club|Kyadondo Heathens]] mu 2002. Mu ntandikwa yali akola bibiri mu kutambulira mu bigere bya kitaawe ng'ayagala kufuuka muzannyi w’amupiira, nga ye kitaawe ng'azannya kifo kya [[:en:Midfielder|makkati]] mu [[:en:Uganda_national_football_team|Uganda Cranes]], n’okuzannya rugby kyokka mu 2006 [[:en:Kyadondo_Rugby_Club|Kyadondo Heathens]] yalina olugendo e [[:en:England|Bungereza]] Wokorach gye yatuuka okukyalira [[:en:Twickenham|Twickenham]], olugendo luno lwayamba okumusikiriza okunywerera ku rugby. Oluvannyuma yeegatta ku kiraabu ya Stallions Rugby Club. <ref name=":0">https://nation.africa/kenya/sports/rugby/philip-wokorach-the-exciting-ugandan-kid-taking-kenyan-rugby-by-storm-148968</ref> Yakulembera ttiimu ye ey’essomero lye erya Hana Mixed International School, n’ewangula ekikopo kya Uganda School League mu 2011 nga kw’otadde n’okukwata ekyokubiri mu mpaka [[:en:Blackrock_Rugby_Festival|Blackrock Rugby Festival]] . Yakulembera ttiimu ya sevens okutuuka ku buwanguzi mu mpaka za Safari Sevens. Wokorach yaweebwa [[:en:Most_Valuable_Player|engule y’omuzannyi asinga omuwendo]] mu mpaka zonsatule. <ref name=":0" /> === Mu Toyota Buffaloes === Mu sizoni ye esooka mu rugby w'abakulu Wokorach yawangula [[:en:Uganda_Rugby_Union|engule y'omuzannyi omuto ow'omwaka mu Uganda Rugby Union]] . <ref>http://kawowo.com/2012/03/25/kimono-misses-out-olweny-scoops-top-uru-award/</ref> === Mu Kyadondo Heathens === Yeegatta ku [[:en:Kyadondo_Rugby_Club|Kyadondo Heathens]] mu sizoni ya 2012–13. Mu Gwokusatu gwa 2013, bwe yali azannya ne Stanbic Black Pirates mu... [[:en:Nile_Special_Premier_League|Nile Special Premier League]] Semi-finals, yamenyeka okugulu okwa ddyo, mu kusooka ekyalowoozebwa nti buvune obwali obw'okkomekkereza omulimu gwe, naye yasobola okudda mu bujjuvu oluvannyuma lw'emyezi 8. Kyadondo Heathens ye yawangula emirundi ebiri omwaka ogwo. Yakomawo mu Gwolubereberye gwa 2014 ng’ava ku katebe nga Heathens lwe yakuba Lira Bulls ggoolo 114-05, Wokorach n’alondebwa ng’omuzannyi asinze mu luzannya. <ref name=":0" /> Yateeba mu bbiri ez'okwegezaamu ez'akamalirizo eza [[:en:Uganda_Cup_(rugby_union)|Uganda Cup]] eza 2016 ne bakuba Stanbic Black Pirates ggoolo 20–17, ne bawangula engule yabwe ey’omulundi ogw’okuna ogw’omuddiring’anwa. <ref>http://kawowo.com/2016/10/22/heathens-defeat-pirates-to-lift-11th-uganda-cup-title/</ref> === Esher RFC nga bwe kiri === Mu Gwolubereberye gwa 2015, yagenda e [[:en:England|Bungereza]] okuzannyira [[:en:Esher_RFC|Esher RFC]] wabula mu Gwokubiri yamenyeka okugulu okwa kkono. Obuvune obwo nabwo bwa bwalowoozebwa okuba obwokukomekkereza emirimu gye, era yakomawo mu [[:en:Uganda|Uganda]] . <ref name=":0" /> === Kabras Sugar RFC === Yasobola okuwona okuva vune bw'okugulu okwokubiri mu myezi munaana era naagenda mu maaso n'okuzannya rugby e [[:en:Kenya|Kenya]] . Yayamba Kabras Sugar RFC e [[:en:Kakamega|Kakamega]] okuwangula ekikopo kya [[:en:Kenya_Cup|Kenya Cup]] ekyasooka. Olwo ne bakwakwata ekyokubiri sizoni bbiri ezaddirira nga bakubwa emirundi gyombi nga bakubwa [[:en:Kenya_Commercial_Bank_RFC|Kenya Commercial Bank RFC]], nga Wokorach ye yasinga okuteeba obubonero mu sizoni ya 2018–19. <ref>https://dailysport.co.ke/philip-wokorach-tops-kenya-cup-scorers-chart/</ref> Nga tannasitula kugenda [[:en:France|Bufalansa]] yayogerwako nga "eyafuga ekisaawe kya Kenya (rugby)". <ref>{{Cite web |url=https://nbssport.co.ug/2023/02/13/know-your-stars-phillip-wokorach-is-a-ugandan-professional-rugby-player/ |title=Archive copy |access-date=2025-09-30 |archive-date=2025-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250808232513/https://nbssport.co.ug/2023/02/13/know-your-stars-phillip-wokorach-is-a-ugandan-professional-rugby-player/ |url-status=dead }}</ref> === Mu Boruges XV === Yagenda e Bufalansa mu 2019 okuzannya mu [[:en:Federale_3|Fédérale 3]] (5th Division) ng’assa omukono ku ndagaano ya myezi 9. <ref>http://kawowo.com/2019/10/03/philip-wokorach-rugby-cranes-back-takes-his-talent-to-france/</ref> Yasooka kuzannya oluvannyuma lw'okutendekebwa emirundi 3 gyokka, ng'azannya ne Rugby Club Uzerchoison nga 13 Ogwekkumi 2019. <ref>https://www.leberry.fr/bourges-18000/sports/de-twickenham-a-depege-le-nouveau-joueur-du-bourges-xv-philip-wokorach-raconte-son-parcours_13661618/</ref> Yayamba ttiimu ya Bufalansa okufuna okusitulwa mu [[:en:Fédérale_2|Fédérale 2]] (4th Division), nga tannava mu kiraabu eno okwegatta ku [[:en:Avenir_sportif_de_Bédarrides_Châteauneuf-du-Pape|AS Bédarrides]] . === Mu AS Bédarrides === Yeegatta ku French [[:en:Fédérale_1|Fédérale 1]] (3rd Division) [[:en:Avenir_sportif_de_Bédarrides_Châteauneuf-du-Pape|AS Bédarrides]] mu 2020, <ref>https://chimpreports.com/philip-wokorach-joins-french-side-a-s-b-c/</ref> <ref>{{Cite web |url=https://sportznow.ug/index.php/article/philip-wokorach-another-step-upwards |title=Archive copy |access-date=2025-09-30 |archive-date=2023-12-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231229004952/https://sportznow.ug/index.php/article/philip-wokorach-another-step-upwards |url-status=dead }}</ref> n’azannya emipiira 5 gyokka mu sizoni ye eyasooka, nga tannafuuka wa bulijjo mu ttiimu eno, n’azannya emirundi 24 ne 23 mu sizoni ya 2021–22 ne 2022–23. <ref>{{Cite web |url=https://www.itsrugby.co.uk/players/philip-wokorach-32901.html |title=Archive copy |access-date=2025-09-30 |archive-date=2025-06-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250624225531/https://www.itsrugby.co.uk/players/philip-wokorach-32901.html |url-status=dead }}</ref> Nga ali mu AS Bédarrides, yali mu mpaka za [[:en:Monaco_national_rugby_union_team_(sevens)|Monaco 7s]] ne [[:en:Racing_92|Racing 92 7s]] mu mpaka za SuperSevens nga bakwata kifo ekyokubiri ng'azannyira Monaco ng'ekubwa 14–40 nga bakubwa [[:en:French_Barbarians|French Barbarians]] . <ref>http://kawowo.com/2023/10/18/philip-wokorach-super-sevens-racing-92-france/</ref> <ref>https://twitter.com/MonacoRugby7s/status/1431207887469174789</ref> Nga kwotadde ne mu 2022 nga azannyira Wonder 7s. == Omulimu gwe ogw’ensi yonna == === Mu Uganda Sevens === Yazannya omulundi ogwasooka mu 2014 ng’azannya mu [[:en:Commonwealth_Games|mizannyo gya Commonwealth]], n’akubwa [[:en:Canada_national_rugby_sevens_team|Canada]] ggoolo 32-0 mu mpaka za Bowl. <ref>http://kawowo.com/2014/07/26/rugby-cranes-sevens-face-australia/</ref> Wokorach yayamba Uganda okuwangula engule za [[:en:Africa_Men's_Sevens|Africa Sevens]] 3, mu 2016, 2017 ne 2022. <ref>https://thebenchke.wordpress.com/2017/03/16/philip-wokorach-in-ten/</ref> Yazannya mu mpaka za [[:en:Rugby_World_Cup_Sevens|Rugby Sevens World Cup]] eza 2018 ne 2022 . === Mu Uganda === Yasooka okuzannya mu [[:en:Uganda_national_rugby_union_team|Uganda]] mu 2016, yatandikira mu kifo ky'a[[:en:Fullback_(rugby_union)|muzibizi]] ng’avuganya ne [[:en:Kenya_national_rugby_union_team|Kenya]] mu [[:en:Elgon_Cup|mpaka za Elgon Cup]] bwe baakubwa ggoolo 48-10 e [[:en:Nairobi|Nairobi]] . <ref>http://kawowo.com/2016/05/31/wokorach-ready-for-rugby-cranes-debut/</ref> Yateeba ggoolo 4 mu mupiira gwe baawangula [[:en:Tunisia_national_rugby_union_team|Tunisia]] ggoolo 67-12 mu kusunsulamu okugenda mu mpaka za [[:en:2019_Rugby_World_Cup|Rugby World Cup 2019]] . <ref>https://ugandaradionetwork.net/story/wokorach-helps-rugby-cranes-stop-tunisia</ref> == Omulimu gw'obwannakyewa == Yatandikawo ekitongole kya PW15 Foundation mu 2019, nga ekigendererwa kyaakyo kwe kuwa abavubuka abalina ebitone amaanyi okutuuka ku biruubirirwa byabwe ng'addukanya mpaka za rugby enzibu okuyambako abantu okuyingira mu mizannyo.<ref>{{Cite web |url=https://nnalubaalesports.com/pictorial-wokorach-tag-rugby-tournament-usher-in-2023/ |title=Archive copy |access-date=2025-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912221004/https://nnalubaalesports.com/pictorial-wokorach-tag-rugby-tournament-usher-in-2023/ |archive-date=2025-09-12 |url-status=dead}}</ref><ref>https://myafricanmagazine.com/ugandan-rugby-star-philip-wokorach-shining-in-france/</ref><ref>https://wonder7s.com/2023/01/09/la-fondation-pw15-se-mobilise-pour-les-enfants-ougandais-2/</ref> Era yasaba ekibiina kya [[:en:Uganda_Rugby_Union|Uganda Rugby Union]] okuteeka ssente ennyingi mu masomero, era yakolera wamu ne Rhino rugby okuwa abavubuka abali mu bwetaavu emikisa n'ebikozesebwa.<ref>https://www.msn.com/</ref><ref>https://asbcvaucluserugby.ffr.fr/actualites/partenaires/philip-wokorach-visite-lacademie-de-rugby-du-quartier-acholi-et-fait-don-de-ballons</ref> Yakola kampeyini z’okulwanyisa okutulugunya abaana mu by’okwegatta, akuŋŋaanyizza abantu bonna ne banne aba rugby okumwegattako mu nsonga eno enkulu. <ref>http://kawowo.com/2020/12/07/wokorach-joins-campaign-against-child-sexual-abuse/</ref> == Ebitiibwa bye == === Essomero lya Hana Mixed International School === * Liigi y'amasomero ga Uganda: 2011 (abawanguzi) * [[:en:Blackrock_Rugby_Festival|Ekikujjuko kya Blackrock Rugby]] : 2011 (abaakwata ekyokubiri) * [[:en:Safari_Sevens|Amasomero ga Safari Sevens]] : 2011 (abawanguzi) === Mu Heathens RFC === * [[:en:Uganda_Cup_(rugby_union)|Uganda Cup]]: 2013, 2014, 2015, 2016 (abawanguzi) * [[:en:Nile_Special_Premier_League|Nile Special Premier League]]: 2013 (abawanguzi) * Uganda Sevens Cup: 2014 (abawanguzi) === Mu Kabras Ssukaali RFC === * [[:en:Kenya_Cup|Ekikopo kya Kenya]]: 2015-16 (abawanguzi) * [[:en:Kenya_Cup|Ekikopo kya Kenya]]: 2016-17, 2017-18 (abaakwata eky'okubiri) === Bourges XV, omuwandiisi w’ebitabo === * [[:en:Federale_3|Fédérale 3]] : 2019-20 (abawanguzi) === Monaco Omusanvu === * Super Sevens 2 2021 (abaakwata ekyokubiri) * 2021 Super Sevens 3 (bannantameggwa) * Fayinolo ya Super Sevens eya 2021 (abaakwata ekyokubiri) === Empaka za 92 Sevens === * 2023 Super Sevens 2 (ekifo ekyokusatu) === Uganda Sevens === * [[:en:Africa_Men's_Sevens|Africa Sevens]] : [[:en:2016_Africa_Cup_Sevens|2016]], [[:en:2017_Africa_Cup_Sevens|2017]], [[:en:2022_Africa_Men's_Sevens|2022]] (abawanguzi) . * [[:en:Africa_Men's_Sevens|Africa Sevens]] : [[:en:2019_Africa_Men's_Sevens|2019]] (abaakwata ekyokubiri) * [[:en:Africa_Men's_Sevens|Africa Sevens]] : [[:en:2018_Africa_Men's_Sevens|2018]], [[:en:2023_Africa_Men's_Sevens|2023]] (ekyokusatu) . === Uganda === * [[:en:Rugby_Africa_Cup|Ekikopo kya Afrika]] : [[:en:2016_Africa_Cup|2016]], [[:en:2017_Rugby_Africa_season|2017]], [[:en:2018_Rugby_Africa_season|2018]] (ekyokusatu) * [[:en:Elgon_Cup|Ekikopo kya Elgon]] : 2019 === Kyaama === * 2011 Uganda Schools League MVP * 2011 [[:en:Blackrock_Rugby_Festival|Blackrock Rugby Festival]] MVP * 2011 [[:en:Safari_Sevens|Safari Sevens Schools]] MVP * 2012 Uganda Rugby Union Young Player of the Year[[:en:Uganda_Rugby_Union|Omuzannyi omuto ow'omwaka owa Uganda Rugby Union]] * 2016 Uganda Sports Press Association Omuzannyi w'Omwaka<ref>https://thelocal.ug/philip-wokorach-bids-farewell-emotional-message-ugandan-fans/</ref> * Omukubi w'omupiira ow'omwaka 2017 Uganda Sports Press Association == Ebijuliziddwa == == Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia == * [https://www.itsrugby.co.uk/player-international-32901.html Philip Wokorach] ku mukutu gwa itsrugby.co.uk [[Category:Pages with unreviewed translations]] [[Category:Omupiira mu Uganda]] 5ta1vp6voltin4xlfuqi4fc3zadkqed Roy Mugerwa 0 12246 77411 68355 2026-10-24T09:15:39Z Minister Happy 12452 Converted reference 77411 wikitext text/x-wiki   '''Roy D. Mugerwa''' (2 Ogwoluberebrye 1942 – 19 Ogwokuna 2019) yali [[:en:Uganda|Munnayuganda]] omusawo w'emitima era nga munoonyereza. Ebintu by’akola mu nsi y’ebyenjigiriza mulimu okubeera [[:en:Professor_emeritus|Pulofeesa eyawummula]] mu [[:en:Makerere_University_College_of_Health_Sciences|Makerere University College of Health Sciences]] mu [[:en:Kampala|Kampala]], [[:en:Cardiology|omukugu mu by'emitima]] mu Uganda , okunoonyereza ku [[:en:HIV/AIDS|kawuka ka siriimu]], [[:en:Tuberculosis|n'akafuba]] n’okufuba okunoonya [[:en:HIV_vaccine|eddagala erigema akawuka ka siriimu]] erikola obulungi . <ref name=":1"/> <ref name=":02"/> == Obuvo bwe == Mugerwa yazaalibwa nga 2 Ogwoluberebrye 1942, bazadde be Yowana Ziryawula ne Maria Namatovu. <ref name=":02"/> Yasomera mu [[:en:St._Mary's_College_Kisubi|St. Mary's College Kisubi]] mu kumaliriza siniya eyookuna ne siniya eyoomukaaga era yali ku ntikko mu kibiina kye okumala emyaka gyonna omukaaga. Bwe yamaliriza, yaweebwa ekifo mu [[:en:Makerere_University|yunivasite y’e Makerere]], yunivasite ya gavumenti esinga obukadde era esinga obunene mu Uganda, era n’amaliriza ddiguli esooka ne ddiguli eyookubiri. Yatendekebwa mu by'obusawo n'eby'omutima mu [[:en:Mulago_Hospital|ddwaaliro e Mulago]] era n'asomerako ne mu [[:en:United_States|Amerika]], [[:en:United_Kingdom|Bungereza]] ne [[:en:Netherlands|Budaaki]] . Oluvannyuma yakomawo mu Uganda n’akulaakulanya omulimu gwe mu Kampala, n’aweereza ng’omusomesa mu ddwaaliro ly'eMulago ne Yunivasite y’e Makerere. <ref name=":1"/> == Omulimu gwe == === Omulimu gwe ogwasooka === Dr. Mugerwa yasooka kukuguka mu kujjanjaba mitima, era kino kye yakola mu ntandikwa y’omulimu gwe. Mu mwaka gwa 1972, y’omu ku banoonyereza abataano abaasooka okutendekebwa mu ddwaaliro lya Mulago Cardiac Clinic, nga lino lye lyasookera ddala mu kitongole kya [[:en:Uganda_Heart_Institute|Uganda Heart Institute]] (UHI) nga bweyitibwa kati. <ref>http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1314847/mulago-handle-heart-surgery</ref> Dr. Mugerwa teyakoma ku kuba na mulimu mu kutandikawo UHI, naye era yaweereza nga Executive Director ne Director. Mu kaweefube omulala gw’akola mu nsi y’obulamu bw’omutima mu Uganda kwe kuleeta enkola ya [[:en:Echocardiography|echocardiography]], okutandikawo eddwaaliro lya [[:en:Hypertension|puleesa]] eryasooka mu ggwanga, n’okutandikawo ekibiina ekigatta omutima ekya Uganda Heart Association. <ref name=":1"/> === Ekirwadde kya siriimu === Omulimu gwa Dr. Mugerwa yateranga okuva ku by’emitima oluvannyuma lw’okuzuula nti akawuka ka siriimu kaali katuuse mu Uganda. Munnasayansi [[:en:Wilson_Carswell|Wilson Carswell]] bwe yasooka okukakasa nti waliwo abalwadde ba siriimu mu ddwaaliro e Mulago mu 1984, Dr. Mugerwa yali mu ttiimu eyamwegattako nga bwe bagenda [[Masaka]] ne [[Rakai]] ne bakizuula nti n’akawuka kaasaasaanira eyo. Baafulumya bye baazuula mu 1985, nga balowooza nti Bannayuganda bano baalina ekirwadde kya ekyalina akabonero k'okukenenya omubiri era nga kalina obubonero bwa Siriimu, nga bakayita Bulwadde bwa Siriimu, wadde nga oluvannyuma kyandizuulwa nti baali bafa mukenenya. <ref name=":2">{{Cite book |last=Iliffe, John. |date=1998 |title=East African doctors: a history of the modern profession |url=https://archive.org/details/eastafricandocto0000ilif |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-521-63272-2 |location=Cambridge |oclc=38067736}}</ref> Mu Gwekkumi 1985, nga wayiseewo akaseera katono nga bafulumye ekitabo kyabwe ekya Slim Disease, Dr. Mugerwa yeetabye mu musomo ku mukenenya mu masekkati ga Afrika, ogwateekebwawo ekitongole ky’ebyobulamu mu nsi yonna (WHO). Omusomo guno gwateesa ku ky’okussaawo enkola y’okulondoola akawuka ka mukenenya mu buli nsi ya Afrika, egenda okuvunaanibwa okukakasa nti mukenenya aliwo n’okukung’aanya ebikwata ku mukenenya. <ref>{{Cite web |date=October 1985 |title=Workshop on AIDS in Central Africa |url=https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/60154/WHO_CDS_AIDS_85.1.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=29 May 2020 |website=World Health Organization}}</ref> <ref>{{Cite book |last=Thornton, Robert J. |date=2008 |title=Unimagined community: sex, networks, and AIDS in Uganda and South Africa. |url=https://archive.org/details/unimaginedcommun0000thor |publisher=University of California Press |isbn=978-0-520-94265-3 |location=Berkeley |oclc=609850137}}</ref> Era baassa essira ku kuwasa omukyala omu, okulaga mu lwatu embeera y’omuntu alina akawuka ka siriimu, n’okwongera ku muwendo gw’okukeberebwa akawuka ka siriimu okuliwo. <ref name=":2" /> Mu myaka gya 1980, Dr. Mugerwa yali Dayirekita w’obusawo mu ddwaaliro e Mulago, abalwadde ba [[:en:Prevalence|mukenenya]] gye baatuuka ku bitundu 40% mu 1988. Mu kiseera kino, yalwanagana n’okukeberebwa [[:en:Diagnosis_of_HIV/AIDS|okukebera akawuka ka siriimu]], omujjuzo gw’amalwaliro, n’okusoomoozebwa okusalawo okutegeeza abalwadde nti bafa mukenenya, olw’okuvumwavumwa n’okuswala okwali kwetoolodde obulwadde buno. <ref>https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/wellness/1988/05/24/out-of-africa/070307da-5dbc-4324-b014-eae7db352446/?noredirect=on</ref> Ebweru w’emirimu gy’eddwaliro, yali omu ku baatandikawo ekibiina kya Uganda- [[:en:Case_Western_Reserve_University|Case Western Reserve University]] Research Collaboration era n’akwata ekifo ky’omunoonyereza [[:en:Principal_investigator|omukulu akulembera]] okumala emyaka amakumi abiri. <ref name=":1"/> Ensonga enkulu mu nkolagana eno yali siriimu n’[[:en:Coinfection|okusiiga]] akafuba mu bantu abalina akawuka ka siriimu, era kino kyakolebwa okusinga nga bayita mu kunoonyereza okw’obujjanjabi, okuwa abalwadde obujjanjabi, n’okunoonyereza ku nkola z’obujjanjabi n’okuziyiza. Enkolagana eno eyatandikibwawo mu 1988, n’okutuusa kati. <ref>https://case.edu/medicine/tbru/collaborations-partnerships/uganda-cwru-research-collaboration</ref> Ku mukolo gw’okujaguza emyaka 20, kyategeezebwa nti enkolagana eno yali ewadde Bannayuganda abasukka mu ataano diguli ez’omutendera ogw’oku ntikko, yafulumya emiko egisukka mu bikumi bibiri mu bitabo ebikebereddwa bannaabwe, era nga gyayanjulwa mu nkuŋŋaana ezisukka mu bikumi bitaano. <ref>https://web.archive.org/web/20190423161014/https://www.monitor.co.ug/News/National/688334-752822-ct4dm2z/index.html</ref> Dr. Mugerwa era yali mmemba w’ekibiina ekigatta abayivu ekya Academic Alliance for AIDS Care and Prevention in Africa. <ref>https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16439324</ref> Yatandikibwawo mu 2001, Omukago gwasobola okuwa obujjanjabi eri abalwadde abalina akawuka ka siriimu, okutendeka abasawo ku ndabirira ya siriimu, okuteekawo enteekateeka okwongera ku kaweefube w’okubunyisa amawulire n’okuziyiza, n’okuwa ebikozesebwa mu laabu. [[:en:Infectious_Diseases_Institute|Ekitongole ky’endwadde ezisiigibwa]] ku yunivasite y’e Makerere kyatema evvuunike mu 2003 okuyambako okutuukiriza kaweefube ono. <ref>{{Cite web |url=https://www.infectioncontroltoday.com/viral/academic-alliance-aids-care-and-prevention-africa-breaks-ground-state-art-infectious-diseases |title=Archive copy |access-date=2025-10-17 |archive-date=2020-06-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610190354/https://www.infectioncontroltoday.com/viral/academic-alliance-aids-care-and-prevention-africa-breaks-ground-state-art-infectious-diseases |url-status=dead }}</ref> Mu kiseera kino, okwekengera okwali kubuusabuusa oba ddala akawuka ka siriimu kaleeta mukenenya kwali kutambula, era bino byawagirwa pulezidenti wa [[:en:South_Africa|South Afrika]], [[:en:Thabo_Mbeki|Thabo Mbeki]] . Mu kuwakanya ebigambo bino eby’abawakanya, bannassaayansi abasukka mu nkumi ttaano baassa omukono ku [[:en:Durban_Declaration|kiwandiiko kya Durban Declaration]] mu 2000, ekyalaga okunoonyereza okuwerako okukwataganya akawuka ka siriimu ng’akawuka kokka akaleeta mukenenya. <ref>https://www.newyorker.com/magazine/2007/03/12/the-denialists</ref> Dr. Mugerwa yalaga obuwagizi bwe eri ennyikira y’ekirangiriro kya Durban bwe yali ku kakiiko akategesi. <ref>https://doi.org/10.1038%2F35017662</ref> === Okugezesa okugema akawuka ka siriimu === Okuva mu 1999 okutuuka mu 2002, Dr. Mugerwa yakola okugezesa eddagala eriyinza okugema akawuka ka siriimu mu Uganda, nga lye lyasoose mu Afrika. <ref name=":1">{{Cite web |url=https://africa-health.com/wp-content/uploads/2019/11/AH-October-2019-40-obituary.pdf |title=Archive copy |access-date=2025-10-17 |archive-date=2020-07-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200712072643/https://africa-health.com/wp-content/uploads/2019/11/AH-October-2019-40-obituary.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name=":0">http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1056279/aids-drug-test-stopped</ref> Waaliwo okweraliikirira ku bulamu bwa bannakyewa abaawandiikibwa, naye ebisaanyizo by’empisa ebya b<ref name=":0" />ulijjo byalekebwawo olw’obwetaavu bw’okugema mu bwangu nga bwe kisoboka. Uganda yalina akawuka ka siriimu nga 20% mu 1998, era bannansi abasinga tebaasobola kwesasulira [[:en:Antiretrovirals|ddagala eriweweeza ku siriimu]] eryetaagisa okutangira mukenenya. <ref>https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/library/world/africa/100198uganda-aids-vaccine.html</ref> Kyokka essuubi ly’okugezesa eddagala erigema teryali lya bwereere. Waaliwo okutya olw’obulungi bw’eddagala lino mu bya ssaayansi, abagema okukeberebwa mu bukyamu nga balina akawuka ka siriimu, n’okukozesa Bannayuganda ng’embizzi za guinea mu kugezesa okw’akabi okwandigasizza amawanga g’obugwanjuba gokka. <ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/978-9970-25-149-0</ref> Eddagala lino (eryatuumibwa ALVAC 205) lyakeberebwa ku Bannayuganda amakumi ana abatalina siriimu, kyokka ne liyimirizibwa mu [[:en:Phase_I_clinical_research|mutendera I]] oluvannyuma lw’okugema okupya okutandika okufaayo ennyo. <ref name=":0"/> Emabegako waaliwo okubuusabuusa oba [[:en:Subtypes_of_HIV|ebika bya siriimu]] eby’enjawulo byandibadde byetaaga okugema okw’enjawulo, naye bannakyewa abaafuna eddagala eriweweeza ku siriimu erya ALVAC 205 (eryakolebwa okulwanyisa ekika kya B) baakola omusaayi ogwalaga okuziyiza ebika bya A ne D nabyo. Kino kyalaga nti eddagala erimu erigema akawuka ka siriimu liyinza okuba nga likola bulungi ku bika bya siriimu ebiwerako. <ref>https://www.newvision.co.ug/news/1056373/single-vaccine-halt-hiv</ref> == Obulamu bwe obw’obuntu == Mugerwa yali mufumbo ne Rosemary Kibulo Mugerwa omusawo w’omubiri era baazaala abaana kkumi n’omu bombi. Bangi ku bo baagoberera ekyokulabirako kya bazadde baabwe era ne bakola n’emirimu gy’obusawo. <ref name=":1"/> Ebweru w’omulimu gwe, yali musuubuzi era nga mulimi. Mukyala we yamusooka mu kufa mu Ogwekkuminoogumu 2018. <ref name=":02">{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Prof. Mugerwa's family says he battled depression |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-10-24 |website=New Vision}}</ref> == Okufa kwe == Mugerwa yafa nga 19 Ogwokuna 2019, mu [[:en:Nakasero_Hospital|ddwaliro e Nakasero]] mu Kampala. Mu kiseera we yafiira, yali Pulofeesa Emeritus mu yunivasite y’e Makerere, era gye yali agenze okusoma n’akola pulogulaamu z’okunoonyereza. Kigambibwa nti yali alina ekiwuubaalo ekyavaako endwadde endala okutandika. Yaziikiddwa ku kyalo Meru, ekisangibwa mu Southwestern Uganda. <ref name=":02"/> == Ebitabo bye ebirondeddwamu == * {{Cite journal |last=Serwadda |first=D. |last2=Sewankambo |first2=N.K. |last3=Carswell |first3=J.W. |last4=Bayley |first4=A.C. |last5=Tedder |first5=R.S. |last6=Weiss |first6=R.A. |last7=Mugerwa |first7=R.D. |last8=Lwegaba |first8=A. |last9=Kirya |first9=G.B. |last10=Downing |first10=R.G. |last11=Clayden |first11=S.A. |last12=Dalgleish |first12=A.G. |date=October 1985 |title=Slim Disease: A New Disease in Uganda and ITS Association with HTLV-III Infection |journal=The Lancet |volume=326 |issue=8460 |pages=849–852 |doi=10.1016/S0140-6736(85)90122-9 |pmid=2864575 |s2cid=29225611}} * {{Cite journal |last=Mugerwa |first=RD |last2=Marum |first2=LH |last3=Serwadda |first3=D |date=January 1996 |title=Human immunodeficiency virus and AIDS in Uganda |journal=East African Medical Journal |volume=73 |issue=1 |pages=20–6 |pmid=8625856}} * {{Cite journal |last=Mugerwa |first=Roy D. |last2=Kaleebu |first2=Pontiano |last3=Mugyenyi |first3=Peter |last4=Katongole-Mbidde |first4=Edward |last5=Hom |first5=David L. |last6=Byaruhanga |first6=Rose |last7=Salata |first7=Robert A. |last8=Ellner |first8=Jerrold J. |date=26 January 2002 |title=First trial of the HIV-1 vaccine in Africa: Ugandan experience |journal=BMJ |volume=324 |issue=7331 |pages=226–229 |doi=10.1136/bmj.324.7331.226 |pmc=1122137 |pmid=11809648}} * {{Cite journal |last=Kaleebu |first=Pontiano |last2=Abimiku |first2=Alash'le |last3=El-Halabi |first3=Shenaaz |last4=Koulla-Shiro |first4=Sinata |last5=Mamotte |first5=Nicole |last6=Mboup |first6=Souleymane |last7=Mugerwa |first7=Roy |last8=Nkengasong |first8=John |last9=Toure-Kane |first9=Coumba |last10=Tucker |first10=Tim |last11=Wassenaar |first11=Douglas |last12=Williamson |first12=Carolyn |last13=Wolday |first13=Dawit |date=2 December 2008 |title=African AIDS Vaccine Programme for a Coordinated and Collaborative Vaccine Development Effort on the Continent |journal=PLOS Medicine |volume=5 |issue=12 |doi=10.1371/journal.pmed.0050236 |pmc=2592353 |pmid=19053171 |doi-access=free |article-number=e236}} * {{Cite journal |last=Mahan |first=C. Scott |last2=Walusimbi |first2=Maria |last3=Johnson |first3=Denise F. |last4=Lancioni |first4=Christina |last5=Charlebois |first5=Edwin |last6=Baseke |first6=Joyce |last7=Chervenak |first7=Keith A. |last8=Mugerwa |first8=Roy D. |last9=Havlir |first9=Diane V. |last10=Mayanja-Kizza |first10=Harriet |author-link10=Harriet Mayanja-Kizza |last11=Whalen |first11=Christopher C. |last12=Boom |first12=W. Henry |last13=Collaboration |first13=for the Uganda-Case Western Research |date=22 February 2010 |title=Tuberculosis Treatment in HIV Infected Ugandans with CD4 Counts >350 Cells/mm3 Reduces Immune Activation with No Effect on HIV Load or CD4 Count |journal=PLOS ONE |volume=5 |issue=2 |bibcode=2010PLoSO...5.9138M |doi=10.1371/journal.pone.0009138 |pmc=2825253 |pmid=20179751 |doi-access=free |article-number=e9138}} * {{Cite journal |last=Jones-López |first=Edward C. |last2=Ayakaka |first2=Irene |last3=Levin |first3=Jonathan |last4=Reilly |first4=Nancy |last5=Mumbowa |first5=Francis |last6=Dryden-Peterson |first6=Scott |last7=Nyakoojo |first7=Grace |last8=Fennelly |first8=Kevin |last9=Temple |first9=Beth |last10=Nakubulwa |first10=Susan |last11=Joloba |first11=Moses L. |last12=Okwera |first12=Alphonse |last13=Eisenach |first13=Kathleen D. |last14=McNerney |first14=Ruth |last15=Elliott |first15=Alison M. |date=15 March 2011 |title=Effectiveness of the Standard WHO Recommended Retreatment Regimen (Category II) for Tuberculosis in Kampala, Uganda: A Prospective Cohort Study |journal=PLOS Medicine |volume=8 |issue=3 |doi=10.1371/journal.pmed.1000427 |pmc=3058098 |pmid=21423586 |doi-access=free |article-number=e1000427}} == Ebijuliziddwa == [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] htwslfoan7dtnvxpft5pxvj93yx9dcy Emmanuel Obbo 0 12262 77384 72392 2026-10-23T23:54:13Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77384 wikitext text/x-wiki '''Emmanuel Obbo''', AJ (yazaalibwa nga 7 mu October wa 1952), [[:en:Catholic_Church_in_Uganda|omusumba w'Ekikatoliki omunayuganda]] era abadde [[:en:Roman_Catholic_Archdiocese_of_Tororo|Ssaabalabirizi w'e Tororo]] okuva nga 2 January 2014. [https://en.wikipedia.org/wiki/]<ref name="1R">{{Cite web |last=David M. Cheney |date=9 July 2019 |title=Archbishop Emmanuel Obbo, A.J.: Archbishop of Tororo, Uganda |url=http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bobbo.html |access-date=27 July 2019 |publisher=[[Catholic-Hierarchy.org]] |place=Kansas City}}</ref> Emabegako yawerezaako nga [[:en:Roman_Catholic_Diocese_of_Soroti|Omulabirizi w’e Soroti]] okuva mu mwaka gwa 2007 okutuuka mu gwa 2014. [https://en.wikipedia.org/wiki/]<ref name="1R" /> Y'omu kubammemba b’ekibiina ky’abaminsani abatume ba Yesu. == Obuto bwe n’obusaselodooti == Obbo yazaalibwa nga 7 Ogwekkumi 1952 ku ''kyalo Nagoke'', Ggombolola y'e Kirewa mu [[:en:Tororo_District|Disitulikiti y’e Tororo]], mu [[:en:Eastern_Region,_Uganda|kitundu ky'eBuvanjuba]] bwa [[:en:Uganda|Uganda]] . Yatuuzibwa ku bwafaaza nga 13 Ogwekkuminebiri 1986. Yaweereza nga Faaza mu Ssaza ly'e Tororo okutuusa nga 27 Ogwomukaaga 2007. <ref name="1R"/> == Ng'Omusumba == Yalondebwa okuba [[:en:Roman_Catholic_Diocese_of_Soroti|Omusumba w’e Soroti]] nga 27 Ogwomukaaga 2007 era n’atukuzibwa ng’omusumba e Soroti nga 6 Ogwekkumi 2007 nga yatukuzibwa Omusumba [[:en:Erasmus_Desiderius_Wandera|Erasmus Desiderius Wandera]], Omusumba Emeritus ow’e Soroti, ng’ayambibwako Ssaabasumba [[:en:Denis_Kiwanuka_Lote|Denis Kiwanuka Lote]], Ssaabasumba w’e Tororo ne Ssaabasumba [[:en:James_Odongo|James Odongo]], Omusumba omuyambi ow’e Tororo. <ref name="1R"/> Nga 2 Ogusooka 2014, Obbo yalondebwa okuba Ssaabasumba w’e Tororo <ref name="2R">https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1336246/bishop-emmanuel-obbo-tororo-archbishop</ref> era mu kiseera kye kimu n’alondebwa okuba Omusumba ow'ekiseera ow'e Soroti. Yatuuzibwa ku bwa Ssaabasumba nga 1 Ogwokusatu 2014. <ref name="3R">{{Cite web |url=https://www.tororoarchdiocese.org/index.php/about/archbishop |title=Archive copy |access-date=2025-10-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260724224510/http://www.tororoarchdiocese.org/index.php/about/archbishop |archive-date=2026-07-24 |url-status=dead}}</ref> Okuva mu Gwomusanvu 2019, ye Ssaabasumba wa Tororo era nga ye Musumba ow'ekiseera owa Soroti. <ref name="1R"/> == Olukangagga ku ngeri Abasumba gy'ebazze baddiringana == {{s-start}} {{succession box|before=[[Denis Kiwanuka Lote]] (2007 - 2014)|title=Archbishop of [[Roman Catholic Archdiocese of Tororo|Tororo]]|years='''2014 - present'''|after=[[Incumbent]]}} {{s-end}} == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}} == Ebijuliziddwamu w'abweru wa Wikipedia ==   * [http://www.catholic-hierarchy.org/diocese/dtoug.html Ebikwata ku bulabirizi bw’Abakatuliki b’e Tororo]  == Ensibuko n’obusaserdooti/obuwereza bwe == Obbo yazaalibwa nga 7 Ogwekkumi mu 1952 ku ''kyalo Nagoke'', Kirewa Sub-county, mu [[:en:Tororo_District|Disitulikiti y’e Tororo]] , mu [[:en:Eastern_Region,_Uganda|bukiika kkono bwa Uganda]] of [[:en:Uganda|Uganda]] . Yatikibwa obwafaaza nga 13 December mu1986. Yaweereza nga Faaza mu Ssaza ly'e Tororo okutuusa nga 27 ogwomukaaga mu 2007. [https://en.wikipedia.org/wiki/] == Ng'omulabirizi == Yalondebwa okuba [[:en:Roman_Catholic_Diocese_of_Soroti|Omulabirizi w’e Soroti]] nga 27 ogwomukaaga mu 2007 era n’atikibwa ng’omulabirizi w'e Soroti nga 6 Ogwekkumi mu 2007 Omulabirizi [[:en:Erasmus_Desiderius_Wandera|Erasmus Desiderius Wandera]], Omulabirizi Emeritus ow’e Soroti, ng’ayambibwako Ssaabalabirizi [[:en:Denis_Kiwanuka_Lote|Denis Kiwanuka Lote]], Ssaabalabirizi w’e Tororo ne Ssaabalabirizi [[:en:James_Odongo|James Odongo]], Omulabirizi omuyambi ow’e Tororo. [https://en.wikipedia.org/wiki/]<ref name="1R"/> Nga 2 ogwoluberyeberye mu 2014, Obbo yalondebwa okuba Ssaabalabirizi w’e Tororo <ref name="2R"/> era mu kiseera kye kimu n’alondebwa okuba Apostolic Administrator wa Soroti. Yatuuzibwa ku bwa Ssaabalabirizi nga 1 ogwokusattu mu 2014. [https://en.wikipedia.org/wiki/]<ref name="3R"/> We bwatukidde mu October wa 2025, ye Ssaabalabirizi w’e Tororo era nga mu kiseera kye kimu nga ye Apostolic Administrator e Jinja. <ref name="1R"/> <ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Kalisho |date=2025-10-29 |title=Pope Leo XIV Appoints Archbishop Emmanuel Obbo as Apostolic Administrator of Jinja Diocese |url=https://kalisho.info/pope-leo-xiv-appoints-archbishop-emmanuel-obbo-as-apostolic-administrator-of-jinja-diocese/ |access-date=2025-10-29 |website=Kalisho Info |language=en-US}}</ref> [[Category:Eddiini mu Buganda]] 9xau2029ou20mc5vwxddzda59e01j9f Sharifu Kiragga Tusuubira 0 12305 77402 72164 2026-10-24T08:58:28Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77402 wikitext text/x-wiki   '''Sharifu Kiragga Tusuubira''' (yazaalibwa 4 January 1991) mulwanirizi wa [[:en:Sickle_cell|sickle cell]] mu Uganda.<ref name=":3">Uganda young leaders-US Embassy, Kampala. [https://ug.usembassy.gov/ambassador-malac-parliament-speaker-rebecca-kadaga-flag-off-2017-yali-washington-mandela-fellows-uganda/ "Speaker of Parliament, Uganda and US Ambassador to Uganda flag off, Mandela Fellows" ] 15 June 2017,</ref> Asinga kumanyibwa olw’omulimu gwe yakola mu kutandikawo okukebera obulwadde obuyitibwa sickle cell mu kitundu. Enteekateeka esobozesa abantu okwenyigira mu kukebera sickle cell ne bafuna ebyavaamu amangu ddala okuva mu nsalo z’ebyalo byabwe.<ref name=":4">{{Cite web |date=21 July 2020 |title=Your mail: Well done, Sharifu Tusuubira! |url=https://www.observer.ug/viewpoint/65768-your-mail-well-done-sharifu-tusuubira |access-date=2021-03-02 |website=The Observer - Uganda |language=en-gb}}</ref><ref name=":3" /><ref name=":1">Young African Leaders Initiative [https://yali.state.gov/yali-voices-sharifu-tusuubira-champions-cause-living-sickle-cell-disease/ "YALI Voices Podcast: Sharifu Tusuubira champions the cause of those living with sickle cell disease"] December 2018,</ref> == Ebikwata ku bulamu bwe == Sharifu yazaalibwa nga 4 gwoluberyerye 1991, mu Kampala mu maka ga Ashadu Zizinga Magatto ( ''d.'' 2020), omulambuzi w’ebyobulamu ne Ritah Bazanya, omuserikale wa poliisi. Sharifu muzzukulu wa Taibu Magatto, Katambala (Chief) eyasooka owa Butambala, essaza lyokka eryaweebwa abasiraamu ba Uganda Gavumenti ya Bungereza eya Imperial mu [[:en:Buganda_Agreement_(1900)|ndagaano ya Buganda]] eya 1900 . Sharifu yafuna diguli ye eyasooka mu tekinologiya wa biomedical laboratory okuva mu [[Makerere University, Uganda|yunivasite y’e Makerere]] mu 2012. Oluvannyuma yagenda mu maaso n’afuna diguli eyookubiri mu biomedical laboratory science and management okuva mu yunivasite y’emu. Mu 2017, yasomera mu ttendekero ly’obukulembeze bw’abantu mu [[:en:Kansas_State_University|Kansas State University]].<ref>, Staley School of Leadership Studies [https://www.k-state.edu/today/announcement/?id=35106 "Staley School of Leadership Studies to host Mandela Washington Fellows"] 13 June 2017,</ref><ref>[https://blogs.k-state.edu/leadership/2017/10/12/mandela-washington-fellows-2017-civic-leadership-institute/ Mandela Washington Fellows: 2017 Civic Leadership Institute] 12 October 2017,</ref> Yali mukulembeze owo kuntiko eyasooka mu kitongole kya Uganda Sickle Cell Rescue Foundation (USCRF) ekitongole ekitakola magoba wabula ekikola okutumbula okumanyisa abantu, n’okulwanyisa eddwadde ya nalubiri mu Uganda (ekifo kye yalimu okutuusa mu ogwomusavu 2019)<ref>The International Research & Exchanges Board [https://web.archive.org/web/20191231162213/https://www.irex.org/people/sharifu-kiragga-tusuubira "Sharifu Kiragga Tusuubira"] March 2017</ref><ref name=":1" /><ref name=":2">Global Thinkers Forum [http://globalthinkersmentors.org/sharifu-tusuubira-1 "Leaders of Tomorrow - Sharifu Tusuubira"] October 2018</ref> Mu 2024, yatikkirwa mu [[:en:University_of_Kansas|yunivasite y'e Kansas]].<ref>{{Cite web |date=2020-03-06 |title=Jayhawk Impact Awards |url=http://silc.ku.edu/jayhawk-impact-awards |access-date=2021-03-01 |website=Student Involvement & Leadership Center |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-04-29 |title=Sharifu Kiragga Tusuubira |url=https://eeb.ku.edu/sharifu-kiragga-tusuubira |access-date=2020-06-23 |website=Department of Ecology & Evolutionary Biology |language=en |archive-date=2020-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200530165612/http://eeb.ku.edu/sharifu-kiragga-tusuubira |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Peterson {{!}} @lucyepeterson |first=Nicole Asbury {{!}} @NicoleAsbury & Lucy |date=14 July 2020 |title=ICE rescinds policy mandating international students take in-person instruction |url=https://www.kansan.com/news/ice-rescinds-policy-mandating-international-students-take-in-person-instruction/article_2f3b4aa6-c60b-11ea-8787-37f07a65805b.html |access-date=2021-03-01 |website=The University Daily Kansan |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200812150919/https://www.kansan.com/news/ice-rescinds-policy-mandating-international-students-take-in-person-instruction/article_2f3b4aa6-c60b-11ea-8787-37f07a65805b.html |archive-date=2020-08-12 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-02-05 |title=2019-20 Leader Quest Profiles |url=https://iss.ku.edu/2019-20-leader-quest-profiles |access-date=2021-03-03 |website=International Support Services |language=en |archive-date=2021-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210303213617/http://iss.ku.edu/2019-20-leader-quest-profiles |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Conde {{!}} @Chris_Conde_ |first=Lucy Peterson {{!}} @lucyepeterson & Chris |date=27 October 2020 |title=An already vulnerable group: Graduate students navigate fresh anxiety due to COVID-19 pandemic |url=https://www.kansan.com/news/student_life/an-already-vulnerable-group-graduate-students-navigate-fresh-anxiety-due-to-covid-19-pandemic/article_01f90cc6-0e50-11eb-bbe2-a753a21cd072.html |access-date=2021-03-01 |website=The University Daily Kansan |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20201105181702/https://www.kansan.com/news/student_life/an-already-vulnerable-group-graduate-students-navigate-fresh-anxiety-due-to-covid-19-pandemic/article_01f90cc6-0e50-11eb-bbe2-a753a21cd072.html |archive-date=2020-11-05 |url-status=dead}}</ref> Ye mmemba ku lukiiko olufuzi olw'ekitongole ki Uriel Owens Sickle Cell Disease Association mu Midwest.<ref>{{Cite web |title=The Board |url=https://www.sicklecellmidwest.org/the-board |access-date=2020-09-14 |website=sicklecellmidwest |language=en |archive-date=2020-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200927090443/https://www.sicklecellmidwest.org/the-board |url-status=dead }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=18 August 2020 |title=Episode 56 Sickle Cell Disease: Invisible Illness, Enduring Strength – This Podcast Will Kill You |url=http://thispodcastwillkillyou.com/2020/08/18/episode-56-sickle-cell-disease-invisible-illness-enduring-strength/ |access-date=2021-03-01 |language=en-US}}</ref> == Okitongole ky'eddwadde ya nalubiri == Sharifu Kiragga Tusuubira wa maanyi nnyo era omulwanirizi w’eddembe ly’abalwadde ba Nalubiri n’abalema mu Uganda. Okubunyisa amawulire kwe kwatandika ng’ali ku yunivasite y’e Makerere, oluvannyuma lw’akaseera k’okumenya omutima ku buntu omukyala gwe yali ayagala ennyo mwe yamugaana olw’obulwadde bwa nalubiri. Kino kyakubiriza Sharifu okwenyigira mu nsonga eno n’okukyusa embeera eriwo ku ngeri sickle cell gye yatunuulirwamu.<ref>The Sickle Cell Warrior Diary [https://medium.com/@thewarriordiaries/the-journey-of-hope-from-wandegeya-to-america-sharifu-tusuubira-b24c3aefcfc3 "The journey of HOPE from Wandegeya to America"] 27 September 2019,</ref><ref name=":4"/> Sharifu abadde awanirira abantu abalina obulwadde bwa nalubiri okuba n’eddembe ly’okulowooza okwetongodde, okwetaba mu mirimu gy’omukitundu oba mu kitongole n’okunyumirwa enkizo ze zimu ng’abantu ‘aba bulijjo mu Uganda.<ref>The Daily Monitor [https://www.monitor.co.ug/Magazines/HealthLiving/Hope-for-sickle-cells-patients/689846-3282908-2e3i30/index.html "Hope for Sickle Cell patients"] 7 July 2016,</ref><ref>The Daily Monitor [https://web.archive.org/web/20200328133655/https://www.monitor.co.ug/Magazines/HealthLiving/Medical-options-for-people-with-sickle-cell-anaemia/689846-2429224-1407nqs/index.html "Medical Options for people living with sickle cell"] 14 August 2014,</ref><ref>Uganda Sickle Cell Rescue Foundation [https://web.archive.org/web/20251008123650/https://www.uscrfuganda.org/my-burden-is-my-purpose-without-it-i-wouldnt-be/ "My burden is my purpose"] 4 September 2017,</ref><ref>Biomedical Central Public health [https://bmcpublichealth.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12889-018-5496-4 "Knowledge, perception and practices towards sickle cell disease"] 27 April 2018,</ref><ref>Adolescent health medicine and therapeutics [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6778728/ "To Join Or Not To Join? A Case Of Sickle Cell Clubs, Stigma And Discrimination In Secondary Schools In Butambala District, Uganda"] 2 October 2019,</ref><ref>{{Cite web |last=Ninsiima |first=Charlotte |date=2016-04-20 |title=Time to focus on sickle cell tragedy in Uganda |url=https://www.independent.co.ug/time-to-focus-on-sickle-cell-tragedy-in-uganda/ |access-date=2021-03-01 |website=The Independent Uganda |language=en-US}}</ref> Nga abeera ne ddwadde ya nalubiri, Sharifu awa emboozi esooka okuyita mu by’ayitamu mu bulamu okukola ku nsonga z’okulabirira, enneeyisa, okuvumwavumwa, n’okusosolwa mu bantu abalina obulwadde bwannalubiri mu bitundu eby’enjawulo. Sharifu yatuuka ku bantu abasoba mu 60,150, n’atandikawo emikutu gy’obuyambi 18 n’okuwandiisa 20,153 okwetoloola Uganda.<ref name=":0"/> Yali ku ttiimu eyali emabega w’emisinde gy’amazaalibwa ga Kabaka egy’okulwanirira eddwade ya nalubiri mu Uganda(2017-2019), kaweefube ono agenderera okuyingiza abantu mu lutalo lw’okulwanirira eddwade ya nalubiri ate nga basonda ssente okuwagira enteekateeka z'eddwade eno.<ref>{{Cite web |url=https://www.health.go.ug/2019/12/02/ministry-of-health-receives-sickle-cell-test-kits-from-the-kabaka-birthday-run-2019/ |title=Ministry of Health receives sickle cell kits from Birthday run |access-date=2025-10-23 |archive-date=2024-05-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240528151009/https://www.health.go.ug/2019/12/02/ministry-of-health-receives-sickle-cell-test-kits-from-the-kabaka-birthday-run-2019/ |url-status=dead }}</ref> Mu kitundu kyonna, Sharifu yakola kinene mu okulwanirira ekitongole ky'eddwadde ya nalubiri.<ref>Betty Amamukirori [https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1424076/businessmen-contribute-sh50m-sickle-cell-fight "Businessmen contribute sh50m towards sickle cell fight"] ''New Vision Uganda'' 8 May 2016</ref><ref>John Muto-Ono P [http://www.blackstarnews.com/health/health/uganda-moves-to-fight-sickle-cell-disease-one-testing-site-serving "Uganda moves to fight sickle cell disease"] ''Blackstar news, Uganda'' 21 June 2016</ref> Sharifu yayamba nnyo mu kutongoza omukago gwa East Africa Sickle Cell Alliance. Ono y’omu ku baatandikawo ekibiina kya Pan African Sickle Cell Federation International, ekikola okutumbula enkola y’okubunyisa amawulire agakwata ku sickle cell okwetoloola Afrika yonna. <ref>Gilmore Tee Show. Cliff Central. South Africa [https://iono.fm/e/573872?fbclid=IwAR1lyGw_uNynvBaINU99uzisXJaL1prWlADfxRnyw6w6yUmcrO1TOjOEWdU "World Sickle Cell Day"] 22 Jun 2018</ref> Mu 2017, Sharifu yalondebwa nga [[:en:Young_African_Leaders_Initiative|Mandela Washington]] Fellow, ng'omu ku [[:en:Young_African_Leaders_Initiative|kaweefube w'abakulembeze b'abavubuka mu Afrika]] wansi w'ekitongole [[:en:United_States_Department_of_State|ky'ensonga z'ebweru ekya Amerika]].<ref>{{Cite web |title=Home |url=https://www.mandelawashingtonfellowship.org/ |website=mandelawashingtonfellowship.org}}</ref> == Omulimu gwe == sharifu yatandika omulimu mu 2009 mu [[Makerere University, Uganda|Makerere Yunivasite]] kusomero lya Veterinary Medicine Animal Resource and Biosecurity gye yakolera ng’omuyambi w’okunoonyereza okutuusa mu 2010. Oluvannyuma n’agenda n’akola nga Biomedical laboratory technologist mu yunivasite n’ekitongole kye kimu okuva mu 2010 okutuuka mu 2012. Mu 2012, yakolera mu Central Public health laboratory, [[Minisitule Evunaanyizibwa ku By'obulamu mu Uganda|Minisitule y’ebyobulamu]]. Mu 2013, yakwata omulimu gwa omukulu owo kuntiko mu kitongole kya Uganda Sickle Cell Rescue Foundation, Kampala. Mu mwaka gwe gumu, era n’atwala omulimu gw’omuyambi wa Pulofeesa mu Institute of Allied Health Sciences ku [[:en:Clarke_International_University|yunivasite ya Clarke International]] mu Kampala.<ref>{{Cite web |last=CIU |date=28 February 2018 |title=Public Lecture; "Dare to Dream" |url=https://www.ciu.ac.ug/news/public-lecture-dare-to-dream |access-date=2021-03-02 |website=Clarke International University - Lead • Innovate • Transform |language=en-gb}}</ref><ref>{{Cite web |last=CIU |date=3 July 2018 |title=Connecting classroom theory to real life skills application through community based initiatives |url=https://www.ciu.ac.ug/news/connecting-classroom-theory-to-real-life-skills-application-through-community-based-initiatives |access-date=2021-03-02 |website=Clarke International University - Lead • Innovate • Transform |language=en-gb}}</ref> == Engule == Sharifu ye yasooka okufuna engule ya Clarke International University nga omuntu asinga okulambula abantu mukitundu mu mwaka gwa 2018. Mu 2020, Sharifu yafuna engule ya International Sickle Cell Advocate eyo mwaka (2020) mu mpaka za Sickle Cell Advocates Awards ezo mwaka, ez'omulundi ogw’omusanvu nga zaategekebwa Sickle Cell 101.<ref>{{Cite web |title=SCAY Awards {{!}} Sickle Cell 101 |url=https://www.sc101.org/scay/scay2020/ |access-date=2020-07-09 |website=Sickle Cell 101 9/19 |language=en |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111013948/https://www.sc101.org/scay/scay2020/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=2020 SCAY Awards {{!}} Sickle Cell 101 |url=https://www.sc101.org/scay/scay2020/ |access-date=2020-07-11 |website=Sickle Cell 101 9/19 |language=en |archive-date=2021-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211111013948/https://www.sc101.org/scay/scay2020/ |url-status=dead }}</ref><ref name=":4"/> yasomebwa mu bakulembeze 100 ebasooka abasinga ku nsonga eno mu 2021 okuva [[:en:Global_Thinkers_Forum|Global Thinkers Forum]].<ref>{{Cite web |title=100 Social Impact Leaders - Our 10th Anniversary Publication |url=https://www.globalthinkersforum.org/news-and-resources/resources/100-social-impact-leaders |access-date=2021-03-25 |website=Global Thinkers Forum |language=en}}</ref> yasunsulwa okuvuganya mu mpaka ez'engule ya Young Alum asinga mu mpaka za Alumni Impact Awards ezaatongozebwa ekitongole kya US Mission Uganda. <ref>{{Cite web |last=Uganda |first=U. S. Mission |date=2023-01-21 |title=United States Embassy Honors Ugandan Exchange Program Alumni {{!}} January 21, 2023 |url=https://ug.usembassy.gov/united-states-embassy-honors-ugandan-exchange-program-alumni-january-21-2023/ |access-date=2023-01-28 |website=U.S. Embassy in Uganda |language=en-US}}</ref> == Ebijjuliziddwa == {{Reflist}} == Ebijuliziddwa wa bweru wa wikipedia == * [https://web.archive.org/web/20241208025132/http://sharifutusuubira.com/ "Sharifu K Tusuubira"] Omukutu omutongole * [https://www.mandelawashingtonfellowship.org/fellow/sharifu-kiragga-tusuubira/ "IREX Sharifu K Tusuubira"] Ebikwata ku bulamu bw'omuntu * [http://www.globalthinkersforum.org/people/sharifu-tusuubira/ "Olukiiko lw'abalowooza mu nsi yonna - Sharifu Tusuubira"] Profile * [https://ideasforus.org/wp-content/uploads/2019/01/Soluti "okusosola mu sickle cell"] Pulojekiti * [https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(18)32357-2/fulltext "Ekitabo ky'okufa kwa Dr. Lawrence Kaggwa"] The Lancet [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Buganda]] skd9ms2eb3tubr3fll9h102lsrv1zsi Ekibiina ekifuga omupiira mu Amerika ekya Uganda 0 12358 77383 76824 2026-10-23T23:34:32Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77383 wikitext text/x-wiki '''Ekibiina ky'omupiira mu ekya American Football Federation of Uganda''' (AFFU) kye kibiina ekifuga [[:en:American_football|omupiira gw'Amerika]] mu [[Yuganda|Uganda]] . Ky'ekitongole ekirabirira awamu n'okulondola enkulaakulana y’omupiira gwa tackle ne flag football mu Uganda. AFFU yawandiisibwa[[:en:National_Council_of_Sports_(Uganda)|National Council of Sports]]<nowiki/>mu 2019, n’efuuka ekitongole ekimanyiddwa mu by'emizannyo mu Uganda.<ref name="NCS">{{Cite web |title=American Football Federation of Uganda (AFFU) |url=https://www.ncs.go.ug/associations/american-football-federation-uganda-affu |access-date=25 September 2025 |publisher=National Council of Sports (Uganda)}}</ref> == Ebyafaayo == Kaweefube w’okutandikawo omupiira gw’America mu Uganda yatandika mu 2010, era mu 2019 AFFU yawandiisiddwa mu kakiiko k’ebyemizannyo mu ggwanga.<ref name="NCS"/> Mu gwomukaaga 2019, ekibiina kino kyakyaza eyali omutendesi wa [[:en:Philadelphia_Eagles|Philadelphia Eagles,]] Jim Washburn mu [[Kampala]] ku lwamalwaliro n’emirimu gy’enkulaakulana.<ref>{{Cite web |date=19 June 2019 |title=Philadelphia Eagles expert Washburn in Uganda to harness American football development |url=https://kawowo.com/2019/06/19/philadelphia-eagles-expert-washburn-in-uganda-to-harness-american-football-development/ |access-date=25 September 2025 |publisher=Kawowo Sports}}</ref> == Enfuga == AFFU ekulemberwa pulezidenti Steven George Okeng, eyalondebwa nga bagitandikibwawo. Mu 2025, ekibiina kino kyalonda Denis Ongodia okubeera [[:en:Chief_executive_officer|Chief Executive Officer]] w'ekibiina kya Uganda National American Football League.<ref>{{Cite web |date=11 March 2025 |title=American Football: Inaugural National Football League to feature 6 clubs |url=https://kawowo.com/2025/03/11/american-football-inaugural-national-football-league-to-feature-6-clubs/ |access-date=25 September 2025 |publisher=Kawowo Sports}}</ref> == Ebyokukola == === Liigi y'eggwanga === Mu gw'okuna 2025, AFFU yatongoza liigi y’omupiira eya Uganda National American Football League eyasooka, nga mulimu kiraabu mukaaga: Longhorns, Wildcats, Eagles, Commanders, Vikings ne Seahawks.<ref>{{Cite web |date=11 March 2025 |title=American Football: Inaugural National Football League to feature 6 clubs |url=https://kawowo.com/2025/03/11/american-football-inaugural-national-football-league-to-feature-6-clubs/ |access-date=25 September 2025 |publisher=Kawowo Sports}}</ref> === Okutendeka n’okuweebwa ebbaluwa === AFFU etegese emisomo gy’okuweebwa satifikeeti z’abatendesi, ng'ekolagana ne [[:en:New_York_Giants|New York Giants]] n’emikwano gyabwe emirala, okusobola okutumbula obukugu mu mupiira gwa tackle ne flag.<ref>{{Cite web |date=29 May 2023 |title=American Football celebrates successful completion of first coaching certification course |url=https://www.pulsesports.ug/other-sports/story/american-football-celebrates-successful-completion-of-first-coaching-certification-course-2023052908573660858 |access-date=25 September 2025 |publisher=Pulse Sports Uganda}}</ref> === Amasomero === Ekibiina kino kitumbula [[:en:Flag_football|omupiira gwa flag]] mu masomero ga siniya, nga kiyita mu malwaliro ne inter-school tournaments mu ggwanga.<ref>{{Cite web |date=26 March 2023 |title=Steady progress for Flag Football at grass-root level |url=https://www.pulsesports.ug/american-football/story/steady-progress-for-flag-football-at-grass-root-level-2023032608274040440 |access-date=25 September 2025 |publisher=Pulse Sports Uganda}}</ref> === Empaka z'ensi yonna === Uganda yeetabye mu mpaka z'ebitundu nga Africa Zone Series ng'ewakanya [[Kenya]].<ref>{{Cite web |date=18 July 2022 |title=American Football: Uganda falls to Kenya in Africa Zone Series |url=https://nnalubaalesports.com/american-football-uganda-falls-to-kenya-in-africa-zone-series/ |access-date=25 September 2025 |publisher=Nnalubaale Sports |archive-url=https://web.archive.org/web/20250710162544/https://nnalubaalesports.com/american-football-uganda-falls-to-kenya-in-africa-zone-series/ |archive-date=10 July 2025 |url-status=dead}}</ref> Mu 2025, Uganda egenda tandika okuzanya empaka za Africa Flag Football Championship e [[:en:Cairo|Cairo]], Misiri.<ref>{{Cite web |date=2 August 2024 |title=Uganda gears up for historic flag football debut at Africa Flag 2025 in Cairo |url=https://sportsoceanuganda.com/uganda-gears-up-for-historic-flag-football-debut-at-africa-flag-2025-in-cairo/ |access-date=25 September 2025 |publisher=Sports Ocean Uganda}}</ref> == Omulimu mu kitundu == Mu 2024, pulezidenti wa AFFU, Steven Okeng yalondebwa okukulira ekibiina kya East Africa Confederation of American Football (EACAF), okusobola okulondoola enkulaakulana y’omuzannyo guno mu kitundu.<ref>{{Cite web |date=5 August 2024 |title=Okeng to lead the East Africa Confederation of American Football |url=https://www.bukedde.co.ug/royals/NV_183955/okeng-to-lead-the-east-africa-confederation-o |access-date=25 September 2025 |publisher=Bukedde}}</ref> == Laba ne == * <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Sport_in_Uganda" rel="mw:ExtLink" title="Sport in Uganda" class="mw-redirect cx-link" data-linkid="81">Sport in Uganda</a> * <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/International_Federation_of_American_Football" rel="mw:ExtLink" title="International Federation of American Football" class="cx-link" data-linkid="83">International Federation of American Football</a> * <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_football" rel="mw:ExtLink" title="Flag football" class="cx-link" data-linkid="85">Flag football</a> == Ebiwandiiko ebikozesebwa == [[Category:Omupiira mu Uganda]] 7ms1yfv0575oyelchdjgcq4h46rr22g Tendo Mukalazi 0 12359 77286 43480 2026-10-23T18:26:56Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77286 wikitext text/x-wiki   '''Tendo Mukalazi''' (yazaalibwa 15 Ogwomukaaga 2002) [[:en:Uganda|Munnayuganda]] [[:en:Swimmer|Omuwuzi]]. Mu [[:en:2022_Commonwealth_Games|mizannyo gya Commonwealth egya 2022]], yakiikirira Uganda mu kuwuga bweyeetaba mu mpaka za mirundi 4 egy'enjawulo okuli okuvuganya kw'abasajja kwa mita 50, okuvuganya kw'abasajja kwa mita 100, okuvuganya mu bibinja bya mita 100 emirundi 4, okuvuganya mu bibinja ebya Medley Relay bya mita 100 emirundi 4, n'okuvuganya kw'abasajja nga bawugira ku kifuba mu mita 50. <ref>{{Cite web |date=2022-08-12 |title=Commonwealth Sport |url=https://www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/birmingham-2022 |access-date=2026-10-23 |website=Commonwealth Sport |language=en}}</ref> == Obulamu obuto == Tendo yazaalibwa n’akulira mu kibuga ekikulu ekya Uganda Kampala . Asomera mu ssomero ly'abangereza mu Kampala. Tendo ye mwana omukulu. Maama we Hadija Namanda ye yali pulezidenti w’ekibiina ekifuga omuzannyo gwa Volleyball ekya Uganda Volleyball Federation. <ref> https://www.newvision.co.ug/articledetails/97164</ref> Tendo yatandika okuwuga ku myaka musanvu. <ref> https://www.watchdoguganda.com/news/20170420/17582/meet-the-family-of-true-sportsmen-kirabo-and-mukalazi.html</ref> == Omulimu gw’okuwuga == Yakwata kyakusatu mu mpaka za CANA Zone III Championships e Dar-es-Salam Tanzania mu 2017 gyeyawangula emidaali gya zaabu 4 ne ffeeza 4. <ref> https://www.newvision.co.ug/articledetails/97164</ref> == Okutendeka == Mukalazi atendekabwe Muzafaru Muwanguzi. <ref> https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/other-sport/swimmer-mukalazi-starts-uganda-off-in-budapest-3853516</ref> == Ebiwandiiko == === Ebisinga obulungi ku nzannya ze === {| class="wikitable" !Omukolo ! Omulundi ! Ekifo ! Olunaku olw'omweezi |- | Mita 50 Okuwugira ku mugongo | '''28.24''' (r) . | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | Mita 50 Ez'okugezesa sipiidi | '''00:26.55''' | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | 50 m Ez'okugezesa sipiidi | '''00:25.58''' | Petersburg, Russia, mu ssaza ly’e Russia | 27–28 Ogwekkumineebiri 2021 |- | Okuvuganya ku Mita 100 | '''53.01''' | Golden Orlando | 12–13 Omwezi Ogwomukaaga 2021 |} == Ebiwandiiko ebikozesebwa == gs03ky7uvzah749jb3aiahffzz17tuz 77287 77286 2026-10-23T18:30:37Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77287 wikitext text/x-wiki   '''Tendo Mukalazi''' (yazaalibwa 15 Ogwomukaaga 2002) [[:en:Uganda|Munnayuganda]] [[:en:Swimmer|Omuwuzi]]. Mu [[:en:2022_Commonwealth_Games|mizannyo gya Commonwealth egya 2022]], yakiikirira Uganda mu kuwuga bweyeetaba mu mpaka za mirundi 4 egy'enjawulo okuli okuvuganya kw'abasajja kwa mita 50, okuvuganya kw'abasajja kwa mita 100, okuvuganya mu bibinja bya mita 100 emirundi 4, okuvuganya mu bibinja ebya Medley Relay bya mita 100 emirundi 4, n'okuvuganya kw'abasajja nga bawugira ku kifuba mu mita 50. <ref>{{Cite web |date=2022-08-12 |title=Commonwealth Sport |url=https://www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/birmingham-2022 |access-date=2026-10-23 |website=Commonwealth Sport |language=en}}</ref> == Obulamu obuto == Tendo yazaalibwa n’akulira mu kibuga ekikulu ekya Uganda Kampala . Asomera mu ssomero ly'abangereza mu Kampala. Tendo ye mwana omukulu. Maama we Hadija Namanda ye yali pulezidenti w’ekibiina ekifuga omuzannyo gwa Volleyball ekya Uganda Volleyball Federation. <ref> {{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2021-04-04 |title=Sports: Muwanguzi upbeat as Kirabo and Mukalazi head for FINA training |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/muwanguzi-upbeat-as-kirabo-and-mukalazi-head-NV_97164_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Tendo yatandika okuwuga ku myaka musanvu. <ref> https://www.watchdoguganda.com/news/20170420/17582/meet-the-family-of-true-sportsmen-kirabo-and-mukalazi.html</ref> == Omulimu gw’okuwuga == Yakwata kyakusatu mu mpaka za CANA Zone III Championships e Dar-es-Salam Tanzania mu 2017 gyeyawangula emidaali gya zaabu 4 ne ffeeza 4. <ref> https://www.newvision.co.ug/articledetails/97164</ref> == Okutendeka == Mukalazi atendekabwe Muzafaru Muwanguzi. <ref> https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/other-sport/swimmer-mukalazi-starts-uganda-off-in-budapest-3853516</ref> == Ebiwandiiko == === Ebisinga obulungi ku nzannya ze === {| class="wikitable" !Omukolo ! Omulundi ! Ekifo ! Olunaku olw'omweezi |- | Mita 50 Okuwugira ku mugongo | '''28.24''' (r) . | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | Mita 50 Ez'okugezesa sipiidi | '''00:26.55''' | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | 50 m Ez'okugezesa sipiidi | '''00:25.58''' | Petersburg, Russia, mu ssaza ly’e Russia | 27–28 Ogwekkumineebiri 2021 |- | Okuvuganya ku Mita 100 | '''53.01''' | Golden Orlando | 12–13 Omwezi Ogwomukaaga 2021 |} == Ebiwandiiko ebikozesebwa == ee5lkdbeqrghcd4udojfx4wu5gleem1 77288 77287 2026-10-23T18:31:14Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77288 wikitext text/x-wiki   '''Tendo Mukalazi''' (yazaalibwa 15 Ogwomukaaga 2002) [[:en:Uganda|Munnayuganda]] [[:en:Swimmer|Omuwuzi]]. Mu [[:en:2022_Commonwealth_Games|mizannyo gya Commonwealth egya 2022]], yakiikirira Uganda mu kuwuga bweyeetaba mu mpaka za mirundi 4 egy'enjawulo okuli okuvuganya kw'abasajja kwa mita 50, okuvuganya kw'abasajja kwa mita 100, okuvuganya mu bibinja bya mita 100 emirundi 4, okuvuganya mu bibinja ebya Medley Relay bya mita 100 emirundi 4, n'okuvuganya kw'abasajja nga bawugira ku kifuba mu mita 50. <ref>{{Cite web |date=2022-08-12 |title=Commonwealth Sport |url=https://www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/birmingham-2022 |access-date=2026-10-23 |website=Commonwealth Sport |language=en}}</ref> == Obulamu obuto == Tendo yazaalibwa n’akulira mu kibuga ekikulu ekya Uganda Kampala . Asomera mu ssomero ly'abangereza mu Kampala. Tendo ye mwana omukulu. Maama we Hadija Namanda ye yali pulezidenti w’ekibiina ekifuga omuzannyo gwa Volleyball ekya Uganda Volleyball Federation. <ref> {{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2021-04-04 |title=Sports: Muwanguzi upbeat as Kirabo and Mukalazi head for FINA training |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/muwanguzi-upbeat-as-kirabo-and-mukalazi-head-NV_97164_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Tendo yatandika okuwuga ku myaka musanvu. <ref> {{Cite web |last=Uganda |first=Watchdog |date=2017-04-20 |title=Meet the family of true sportsmen; Kirabo and Mukalazi |url=https://www.watchdoguganda.com/news/20170420/17582/meet-the-family-of-true-sportsmen-kirabo-and-mukalazi.html |access-date=2026-10-23 |website=Watchdog Uganda |language=en-GB}}</ref> == Omulimu gw’okuwuga == Yakwata kyakusatu mu mpaka za CANA Zone III Championships e Dar-es-Salam Tanzania mu 2017 gyeyawangula emidaali gya zaabu 4 ne ffeeza 4. <ref> https://www.newvision.co.ug/articledetails/97164</ref> == Okutendeka == Mukalazi atendekabwe Muzafaru Muwanguzi. <ref> https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/other-sport/swimmer-mukalazi-starts-uganda-off-in-budapest-3853516</ref> == Ebiwandiiko == === Ebisinga obulungi ku nzannya ze === {| class="wikitable" !Omukolo ! Omulundi ! Ekifo ! Olunaku olw'omweezi |- | Mita 50 Okuwugira ku mugongo | '''28.24''' (r) . | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | Mita 50 Ez'okugezesa sipiidi | '''00:26.55''' | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | 50 m Ez'okugezesa sipiidi | '''00:25.58''' | Petersburg, Russia, mu ssaza ly’e Russia | 27–28 Ogwekkumineebiri 2021 |- | Okuvuganya ku Mita 100 | '''53.01''' | Golden Orlando | 12–13 Omwezi Ogwomukaaga 2021 |} == Ebiwandiiko ebikozesebwa == dou6ayx6x8vrcd7vrdvwup9yl13on83 77289 77288 2026-10-23T18:32:55Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77289 wikitext text/x-wiki   '''Tendo Mukalazi''' (yazaalibwa 15 Ogwomukaaga 2002) [[:en:Uganda|Munnayuganda]] [[:en:Swimmer|Omuwuzi]]. Mu [[:en:2022_Commonwealth_Games|mizannyo gya Commonwealth egya 2022]], yakiikirira Uganda mu kuwuga bweyeetaba mu mpaka za mirundi 4 egy'enjawulo okuli okuvuganya kw'abasajja kwa mita 50, okuvuganya kw'abasajja kwa mita 100, okuvuganya mu bibinja bya mita 100 emirundi 4, okuvuganya mu bibinja ebya Medley Relay bya mita 100 emirundi 4, n'okuvuganya kw'abasajja nga bawugira ku kifuba mu mita 50. <ref>{{Cite web |date=2022-08-12 |title=Commonwealth Sport |url=https://www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/www.commonwealthsport.com/commonwealth-games/birmingham-2022 |access-date=2026-10-23 |website=Commonwealth Sport |language=en}}</ref> == Obulamu obuto == Tendo yazaalibwa n’akulira mu kibuga ekikulu ekya Uganda Kampala . Asomera mu ssomero ly'abangereza mu Kampala. Tendo ye mwana omukulu. Maama we Hadija Namanda ye yali pulezidenti w’ekibiina ekifuga omuzannyo gwa Volleyball ekya Uganda Volleyball Federation. <ref> {{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2021-04-04 |title=Sports: Muwanguzi upbeat as Kirabo and Mukalazi head for FINA training |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/muwanguzi-upbeat-as-kirabo-and-mukalazi-head-NV_97164_102026 |access-date=2026-10-23 |website=New Vision}}</ref> Tendo yatandika okuwuga ku myaka musanvu. <ref> {{Cite web |last=Uganda |first=Watchdog |date=2017-04-20 |title=Meet the family of true sportsmen; Kirabo and Mukalazi |url=https://www.watchdoguganda.com/news/20170420/17582/meet-the-family-of-true-sportsmen-kirabo-and-mukalazi.html |access-date=2026-10-23 |website=Watchdog Uganda |language=en-GB}}</ref> == Omulimu gw’okuwuga == Yakwata kyakusatu mu mpaka za CANA Zone III Championships e Dar-es-Salam Tanzania mu 2017 gyeyawangula emidaali gya zaabu 4 ne ffeeza 4. <ref> https://www.newvision.co.ug/articledetails/97164</ref> == Okutendeka == Mukalazi atendekabwe Muzafaru Muwanguzi. <ref> {{Cite web |date=2022-06-19 |title=Swimmer Mukalazi starts Uganda off in Budapest |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/other-sport/swimmer-mukalazi-starts-uganda-off-in-budapest-3853516 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebiwandiiko == === Ebisinga obulungi ku nzannya ze === {| class="wikitable" !Omukolo ! Omulundi ! Ekifo ! Olunaku olw'omweezi |- | Mita 50 Okuwugira ku mugongo | '''28.24''' (r) . | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | Mita 50 Ez'okugezesa sipiidi | '''00:26.55''' | Kazan | 27–29 Omwezi Ogwolubereberye 2022 |- | 50 m Ez'okugezesa sipiidi | '''00:25.58''' | Petersburg, Russia, mu ssaza ly’e Russia | 27–28 Ogwekkumineebiri 2021 |- | Okuvuganya ku Mita 100 | '''53.01''' | Golden Orlando | 12–13 Omwezi Ogwomukaaga 2021 |} == Ebiwandiiko ebikozesebwa == 4nwsjs5ozxx23k95ja9x1chp66kb30x Firinda 0 12565 77387 72071 2026-10-24T00:34:11Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77387 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Firinda''' [[:en:Sauce|kika kya nva]] [[:en:Uganda–Tanzania_War|Uganda]], zikolebwa mu bijanjaalo ebisekuddwa nga ebijiddwaako ebikuta, nga bisibuka mu bugwanjuba bwa [[:en:Uganda|Uganda]] mu [[:en:Batooro|Batooro]], [[:en:Banyoro|Banyoro]] ne [[:en:Bakonzo|Bakonzo]] . <ref name=":5">{{Cite web |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/firinda-making-the-most-of-beans-1517280 |title=Archive copy |access-date=2026-01-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240214101508/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/firinda-making-the-most-of-beans-1517280 |archive-date=2024-02-14 |url-status=dead}}</ref> <ref name=":0"/> <ref name=":1">https://www.newvision.co.ug/category/people/batoro-gentle-people-with-rich-heritage-NV_120726</ref> <ref name=":3">https://www.waveexpeditions.ug/ugandans-mouth-watering-foods/</ref> Era [[:en:Kongo_people|Abakongo]] bakimanyi nga Madakwa. <ref name=":5" /> Zino nva eziraga obumu n'okusembeza abagenyi, zigabulwa ku mikolo egy’enjawulo omuli emikolo gy’obufumbo egy’ekinnansi, ebifo ewatundibwa eby'okulya n’emikolo gy’obuwangwa. <ref name=":4">https://yourcommonwealth.org/uncategorized/i-come-from-the-buganda-tribe-and-our-staple-food-is-matooke/</ref> == Ebirungo == === Ebirungo ebikulu === * [[:en:Bean|Ebijanjaalo ebikalu]] <ref name=":0"/> <ref name=":1"/> * [[:en:Ghee|Omuzigo]] <ref name=":0" /> [[:en:Cooking_oil|oba butto]] * [[:en:Table_salt|Omunnyo gw’oku mmeeza]] * [[:en:Onion|Obutungulu]] * [[:en:Tomato|Ennyaanya]] === Ebirungo eby’okulondako === * [[:en:Fish|Ebyennyanja]] oba ekika eky’ennyama kyonna * Amagi g’omu lusuku * Entula <ref name=":6">https://observer.ug/lifestyle/56962-firinda-is-entrenched-in-tooro-culture</ref> * Entula <ref name=":0">https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/life/ease-your-digestion-with-firinda-1559810</ref> * [[:en:Ginger|Entangawuuzi z'obuwunga]] * Katungulu chumu * Obuwunga bwa Soda Ash (Okujjiisa ebijanjaalo amangu) * Ebikoola by’ensujju. * Obutiko * Ebikoola by'amayuuni == Okuteekateeka Firinda == === Okufumba ebijanjaalo ebisusiddwa === '''Ebijanjaalo ebikalu''' bisooka kunnyikibwa mu mazzi amabisi okumala ekiro kiramba ng’olunaku lw’okubiteekateeka terunnatuuka oba okubinnyika mu mazzi agookya okumala essaawa nga bbiri oba bifumbibwaako kitono okusobozesa ebikuta okugonda. <ref name=":0"/> Olwo ebikuta by'ebijanjaalo bisusibwaako newasigalawo eby'omunda okuva mu nsigo z'ebijanjaalo okusigaza ebikuta byokka, enkola eno emanyiddwa nga " '''''Kutoondoora Ebihimba''''' ". <ref name=":3"/> <ref name=":4"/> <ref name=":6"/> <ref name=":5"/> === Okunnyika ebijanjaalo ebikalu === [[File:Uncoated_beans_that_will_be_used_to_prepare_Firinda_01.jpg|alt=Boiled uncoated beans that will be used to prepare Firinda|thumb|123x123px|Ebijanjaalo ebifumbiddwa nga bisusiddwa ebigenda okukozesebwa okuteekateeka Firinda]] Ebijanjaalo ebitaliiko bikuta biddamu okufumbibwa okutuusa lwebijja era nebikalira. Amazzi agasigalamu gakuumibwa okuteekebwaamu oluvannyuma mu kifo ky’okugattamu amazzi amabisi. <ref name=":0"/> Entula zisobola okufumbirwa wamu n’ebijanjaalo naye ssi kya tteeka. Ssinga entula ziba zifumbiddwa n'ebijanjaalo, ziba zirina okujjibwaamu ng'ebijanjaalo tebinnagottebwa. <ref name=":0" /> Ebijanjaalo ebitalina bikuta bwebijja, bisekulibwa ne Blender oba ekisotta. <ref name=":0" /> <ref name=":3"/> <ref name=":6"/> Ebijanjaalo ebisotteddwa ebifumbiddwa bisobola okufumbibwa ne butto oba n'omuzigo olw'ensonga z'eby'obulamu. <ref name=":0" /> <ref name=":5"/> === Okufumba nga okozesa omuzigo === Ebijanjaalo ebigoteddwa bifumbibwa nga bitabuddwamu ennyaanya ensaleesale, ebikoola by’amayuuni oba eby'ensujju, obutungulu n’ebirungo ebirala. Amazzi agajiddwa mu bijanjaalo gaddizibwaamu ne gafumbibwa mu bijanjaalo okumala eddakiika nga 15 ku 20 okutuusa ennyaanya nga zigonze, nga bwootabula okwewala okusiriiza. [[:en:Ghee|Omuzigo]] gw’ente n’omunnyo bigattibwa mu nva nebifumbibwa okumala eddakiika nga 5 ku 10 nga bw'otabula. <ref name=":0"/> <ref name=":5"/> Ekivaamu z'enva ezimanyiddwa nga Firinda. <ref name=":5" /> === Okusiika ebijanjaalo ebitalina bikuta ng’okozesa butto === Okusiika ebijanjaalo ebigotteddwa y’engeri endala eyawukana ku y’okukozesa omuzigo. Bw’oba okozesa butto okusiika ebijanjaalo ebigotteddwa, osobola obutassaamu muzigo Entamu eteekebwa ku muliro nemuyibwaamu butto, ebirungo okuli ennyaanya ensaleesale, obutungulu ne katungulu chumu ne biteekebwa mu butto ne bisiikibwa okumala eddakiika nga 5 okukola ssupu. Amazzi agaabadde gajiddwa mu bijanjaalo nga tebinnasottebwa gazzibwaamu nebifumbibwa era ne bateekamu omunnyo. Oluvannyuma enva zifumbibwa okumala eddakiika nga 15 ku 20 nga bw'otabula okwewala okusiriiza. <ref>{{Cite web |last=Sophie |date=2014-09-29 |title=Firinda Soup |url=https://akitcheninuganda.com/2014/09/29/classic-firinda-soup/ |access-date=2024-02-13 |website=A Kitchen In Uganda |language=en}}</ref> Ekivaamu z'enva ezimanyiddwa nga Firinda eziyinza okugabulwa ku mutendera guno. Osobola okussamu ekika [[:en:Meat|ky’ennyama]] kyonna oba [[:en:Fish|ekyennyanja]]. === Okugattamu ekika ky’ennyama oba ekyennyanja === [[File:Fried_meat_that_will_be_used_to_prepare_Firinda_sauce.jpg|alt=Fried meat that will be used to prepare Firinda sauce|thumb|127x127px|Ennyama ensiike egenda okukozesebwa okuteekateeka enva za Firinda]] ==== Okugattamu ekika ky’ennyama ==== Ennyama eyokeddwa (Omukaro) oba ennyama esiikiddwa ng’ennyama y’embizzi, ennyama y’embuzi oba ennyama y’ente esobola egattibwa mu firinda ng’emaze okuteekebwateekebwa yokka mu ntamu ey'enjawulo. Era enva nezifumbibwa okumala eddakiika 5 ku 10 nga tezinnagabulwa. ==== Okugattamu ekyennyanja ==== Ekyennyanja ekikaliriddwa, ekisiikiddwa oba ekikaziddwa mu musana kisobola okugattibwa mu firinda nga kimaze okuteekebwateekebwa kyokka mu ntamu ey'enjawulo. Era enva zino zifumbibwa okumala eddakiika 5 ku 10 nga tezinnagabulwa == Okugabula enva za Firinda == [[File:Firinda_sauce_served_with_Kalo.jpg|alt=Firinda sauce served with Kalo|thumb|150x150px|Enva za Firinda nga bazigabula n'a Kalo]] Enva za Firinda bagigabula mu kibindi (essowaani ey’ekinnansi) n'a Kalo nga kateekebwa mu Endiiro (ekisero eky’ekinnansi ekikoleddwa mu bitoogo) kyokka osobola okugigabula n’emmere endala omuli; [[Matoke|Matooke]], Muwogo, Omuceere, Lumonde, akawunga n’emmere endala. <ref name=":1"/> <ref name=":6"/> <ref name=":5"/> == Era laba == * [[:en:Sombe|Sombe]] * [[:en:Eshabwe|Eshabwe]] * [[:en:Malewa|Malewa]] * [[:en:Kikomando|Kikomando]] * [[:en:Dek_Ngor|Dek Ngor]] == Ebiyungo eby’ebweru == * [https://www.youtube.com/watch?v=jtw6Msf-jO8&ab_channel=TheCookingNurse Engeri y'okukolamu omugaati gwa firinda n'emmwaanyi (oburo) by The Cooking Nurse YouTube channel] * [https://www.youtube.com/watch?v=zmewhLptPh4&ab_channel=TribeTooro Engeri y'okuteekateeka Firinda by Tribe Tooro YouTube channel] * [https://www.gorillatrekkingtoursandsafaris.com/cuisines-to-try-out-when-you-visit-uganda/ Emmere z'olina okugezesa ng'okyalidde Uganda] == Ebiwandiiko ebikozesebwa == [[Category:Buganda]] m1p04ty4815r6qqq0o26h9dj0mujw4m Dek Ngor 0 12568 77381 55234 2026-10-23T22:49:26Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77381 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Dek Ngor''' era emanyiddwa nga '''(Dek Ngor Lapena''', '''Dek-ngor, Dek Ngoo, Agira)''' nva z'ekinnansi mu Uganda ezikolebwa mu Nkoolimbo era zisibuka mu [[:en:Northern_Region,_Uganda|Mambuka ga Uganda]] mu [[:en:Acholi_people|bantu b’e Acholi]] . <ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/dek-ngor-traditional-sauce-that-also-works-as-food-on-its-own-1515754 |title=Archive copy |access-date=2026-01-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260902004204/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/dek-ngor-traditional-sauce-that-also-works-as-food-on-its-own-1515754 |archive-date=2026-09-02 |url-status=dead}}</ref> <ref name=":1">https://www.southworld.net/uganda-acholi-marriage-not-before-sunset/</ref> Enva zino era ziriibwa mu bitundu bya Lango ne West Nile mu Uganda. <ref name=":0" /> == Ebirungo == === Ebirungo ebikulu === * [[:en:Pigeon_pea|Enkoolimbo]] oba ziyite kawo owa yellow omwaseemu <ref name=":3">https://doi.org/10.3389%2Ffsufs.2023.1126020</ref> <ref>{{Cite web |title=What to eat Uganda? culinary specialties and gastronomy |url=https://www.petitfute.co.uk/p195-ouganda/gastronomie/ |access-date=2024-02-20 |website=www.petitfute.co.uk}}</ref> * [[:en:Sesame|Ekipooli]] oba butto [[:en:Peanut|w'ebinazi]] * [[:en:Table_Salt|Omunnyo gw’oku mmeeza]] === Ebirungo ebitali byabuwaze === * [[:en:Shea_butter|Moo Yaa]]. <ref name=":2">https://dailyexpress.co.ug/2023/09/18/the-green-gold-of-acholi-locals-form-cooperatives-to-conserve-the-wonder-shea-tree/ </ref> <ref name=":3"/> * [[:en:Sodium_bicarbonate|Bekingi sooda .]] == Okuteekateeka == Enva z'enkoolimbo zinnyikibwa mu mazzi agabuguma okumala eddakiika 20. Epeke ziggyibwa mu mazzi, ne zaanikibwa mu musana okumala eddakiika nga 10. Empeke ezikaze zikoonebwa nezaasibwamu empeke bbiri. Oluvannyuma lw’okusekula, [[:en:Winnowing|baziwewa okujjako ebikuta]]. <ref name=":0"/> Empeke eza kyenvu enjaseemu nazo zisobola okukozesebwa okubuuka okusekulibwa wamu n'okuwewa wabula nezifumbibwa. Oluvannyuma lw’okuwewa, empeke ezasiddwaamu zifumbibwa mu mazzi okutuusa nga zigonze. Mu kiseera ky’okufumba, baking soda asobola okugattibwamu okwanguya okufumba oba okujjiisa amangu. Omulawo kukozesebwa okutabula okutuusa enva lwezikwata. Omunnyo gugattibwa mu nva. Olwo enva nezigattibwaamu ekipoppili oba butto w'ebinazi okwongera ku kawoowo, obuwoomi, n'okukwasa enva. Moo-yaa asobola okugigattibwaamu naye nga ssi kya buwaze. <ref name=":2"/> Enva ezivaamu zeeziyitibwa '''Dek-ngor''' . <ref name=":0"/> == Okugabula == Dek Ngor zigabulwa ku mikolo egy’ennono ng’obufumbo, okubatiza, enkiiko z'amaka, okutuuma abaana amannya ne mu bifo ebitunda eby’okulya. Zirina okugabulwa ab'enganda z'omukyala bwebaba bakyadde mu maka muwala waabwe mweyayafumbirwa. <ref name=":0"/> <ref name=":2"/> <ref name=":3"/> Enva za Dek ngor zisobola okuliibwa nga tekuli mmere ndala oba osobola okuliirako omugaati ogukoleddwa mu bulo, Lumonde, Akawunga, Muwogo n'emmere endala . <ref name=":0"/> <ref name=":2"/> <ref name=":1"/> == Era laba == * [[:en:Sombe|Sombe]] * [[:en:Eshabwe|Eshabwe]] * [[:en:Malewa|Malewa]] * [[:en:Kikomando|Kikomando]] == Ebiyungo eby’ebweru == * [https://www.youtube.com/watch?v=4zvpuEcD24I&ab_channel=AmunaFoods Emmere Ya Amuna: Engeri Y'okukolamu Ssupu w'entangawuuzi eya kyenvu eyawuddwamu 'Dek Ngor Lapena' | Classic Acholi Recipe mu Bukiikakkono bwa Uganda] == Ebiwandiiko ebikozesebwa == {{Reflist}} n40htq0nw47fpw283yajhipw21cqu16 Ssinabulya Sylvia Namabidde 0 12631 77290 70572 2026-10-23T18:34:21Z Jonathan Charvez 11988 converted reference 77290 wikitext text/x-wiki   '''Ssinabulya Sylvia Namabidde''' (24 Ogwekkuminebiri 1964) Munnayuganda, munnabyabufuzi. Yafuuka [[:en:Member_of_parliament|omubaka wa Paalamenti]] owa [[:en:Mityana_District|Disitulikiti y'e Mityana]] <ref>{{Cite web |url=https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2025-08-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802182846/https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |url-status=dead }}</ref> mu 2001. <ref name=":0">{{Cite web |url=http://wd2016.org/speaker/sylvia-ssinabulya/ |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2021-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812175002/https://wd2016.org/speaker/sylvia-ssinabulya/ |url-status=dead }}</ref> Yaweereza mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ey'omunaana n'eyomwenda wansi w'ekibiina ky'ebyobufuzi ekya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] . == Emirimu gye == Namabidde alina ebisaanyizo mu by’enjigiriza, okuddukanya emirimu, n’ebyobulamu mu gavumenti n'e mu bitongole bya bannekolera gyange. <ref name=":0"/> <ref name=":1">{{Cite web |url=https://www.observer.ug/features-sp-2084439083/57-feature/21008-mps-pledge-to-amplify-demands-to-force-supply |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2022-03-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220324212023/https://www.observer.ug/features-sp-2084439083/57-feature/21008-mps-pledge-to-amplify-demands-to-force-supply |url-status=dead }}</ref> mu nkola y'ebyobufuzi by'eggwanga,yaleeta etteeka eppya erikwata ku kulabirira bamaama era n'atandikawo etteeka eppya mu Uganda okuteeka obujjanjabi ku mbalirira ya Uganda omulundi ogwasooka.<ref name=":0" /> <ref name=":1" /> Amanyiddwa nnyo olw’okulwanirira bamaama. <ref name=":0" /> <ref name=":1" /> Namabidde nga naye mulwanirizi w'eddembe ly'abakyala, atumbula obulamu bw'okuzaala n'okutaasa obulamu bwa bamaama n'abaana baabwe abaakazaalibwa. <ref name=":2">https://allafrica.com/stories/200611281499.html</ref> Mu 2006, yafuna ekikangabwa bwe yakizuula nti gavumenti yali tetwala nsonga ya kufa kwa bamaama n’abaana abawere ng’ekikulu. <ref name=":2" /> Ssinabulya ye ssentebe w’ekibiina ky'aba minisita n'ababaka ba Paalamenti abakyala ekya Network of African Women Ministers and Parliamentarians. <ref name=":1"/> Ye ssentebe w’akakiiko ka Cheza ekyawandiisibwa nga 22, Ogsooka 2014 era nga kyatongozebwa mu butongole kaminsona w’ebyenjigiriza n’emizannyo nga 28, Ogwomusanvu 2014. <ref name=":3">{{Cite web |date=2021-01-08 |title=Once...more...over! What Kwepena looks like now |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/life/once-more-over-what-kwepena-looks-like-now-1739786 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Essomero eryasooka okukkiriza omuzannyo guno lyali Greenhill Academy. <ref name=":3" /> Cheza era emanyiddwa nga ''Okwepena'' (Luganda) muzannyo kumpi buli muwala omuto gwe yazannyanga, buli wamu, ne ku mabbali g’ekkubo. <ref name=":3" /> Ye Ssentebe omulonde ow’akakiiko k'obuweereza mu Disitulikiti y’e Mityana aka Mityana District Service Commission. <ref>{{Cite web |url=https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2025-08-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802182846/https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |url-status=dead }}</ref> == Laba ne bino == * [[:en:List_of_members_of_the_eighth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw’ababaka mu Paalamenti ya Uganda ey’omunaana]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwamu w'abweru wa Wikipedia == * [https://web.archive.org/web/20250802182846/https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government Gavumenti ez’ebitundu mu Disitulikiti y’e Mityana] {{DEFAULTSORT:Namabidde, Ssinabulya Sylvia}} [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ey'omunaana]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'omunaana]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] 6pm3nm22cr5acoo4hhwq51noqszfar0 77291 77290 2026-10-23T18:34:54Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77291 wikitext text/x-wiki   '''Ssinabulya Sylvia Namabidde''' (24 Ogwekkuminebiri 1964) Munnayuganda, munnabyabufuzi. Yafuuka [[:en:Member_of_parliament|omubaka wa Paalamenti]] owa [[:en:Mityana_District|Disitulikiti y'e Mityana]] <ref>{{Cite web |url=https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2025-08-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802182846/https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |url-status=dead }}</ref> mu 2001. <ref name=":0">{{Cite web |url=http://wd2016.org/speaker/sylvia-ssinabulya/ |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2021-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812175002/https://wd2016.org/speaker/sylvia-ssinabulya/ |url-status=dead }}</ref> Yaweereza mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ey'omunaana n'eyomwenda wansi w'ekibiina ky'ebyobufuzi ekya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] . == Emirimu gye == Namabidde alina ebisaanyizo mu by’enjigiriza, okuddukanya emirimu, n’ebyobulamu mu gavumenti n'e mu bitongole bya bannekolera gyange. <ref name=":0"/> <ref name=":1">{{Cite web |url=https://www.observer.ug/features-sp-2084439083/57-feature/21008-mps-pledge-to-amplify-demands-to-force-supply |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2022-03-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220324212023/https://www.observer.ug/features-sp-2084439083/57-feature/21008-mps-pledge-to-amplify-demands-to-force-supply |url-status=dead }}</ref> mu nkola y'ebyobufuzi by'eggwanga,yaleeta etteeka eppya erikwata ku kulabirira bamaama era n'atandikawo etteeka eppya mu Uganda okuteeka obujjanjabi ku mbalirira ya Uganda omulundi ogwasooka.<ref name=":0" /> <ref name=":1" /> Amanyiddwa nnyo olw’okulwanirira bamaama. <ref name=":0" /> <ref name=":1" /> Namabidde nga naye mulwanirizi w'eddembe ly'abakyala, atumbula obulamu bw'okuzaala n'okutaasa obulamu bwa bamaama n'abaana baabwe abaakazaalibwa. <ref name=":2">https://allafrica.com/stories/200611281499.html</ref> Mu 2006, yafuna ekikangabwa bwe yakizuula nti gavumenti yali tetwala nsonga ya kufa kwa bamaama n’abaana abawere ng’ekikulu. <ref name=":2" /> Ssinabulya ye ssentebe w’ekibiina ky'aba minisita n'ababaka ba Paalamenti abakyala ekya Network of African Women Ministers and Parliamentarians. <ref name=":1"/> Ye ssentebe w’akakiiko ka Cheza ekyawandiisibwa nga 22, Ogsooka 2014 era nga kyatongozebwa mu butongole kaminsona w’ebyenjigiriza n’emizannyo nga 28, Ogwomusanvu 2014. <ref name=":3">{{Cite web |date=2021-01-08 |title=Once...more...over! What Kwepena looks like now |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/life/once-more-over-what-kwepena-looks-like-now-1739786 |access-date=2026-10-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> Essomero eryasooka okukkiriza omuzannyo guno lyali Greenhill Academy. <ref name=":3" /> Cheza era emanyiddwa nga ''Okwepena'' (Luganda) muzannyo kumpi buli muwala omuto gwe yazannyanga, buli wamu, ne ku mabbali g’ekkubo. <ref name=":3" /> Ye Ssentebe omulonde ow’akakiiko k'obuweereza mu Disitulikiti y’e Mityana aka Mityana District Service Commission. <ref>{{Cite web |url=https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |title=Archive copy |access-date=2026-02-05 |archive-date=2025-08-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802182846/https://www.govermeta.com/XX/Unknown/792287314165530/Mityana-District-Local-Government |url-status=dead }}</ref> == Laba ne bino == * [[:en:List_of_members_of_the_eighth_Parliament_of_Uganda|Olukalala lw’ababaka mu Paalamenti ya Uganda ey’omunaana]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwamu w'abweru wa Wikipedia == * Gavumenti ez’ebitundu mu Disitulikiti y’e Mityana {{DEFAULTSORT:Namabidde, Ssinabulya Sylvia}} [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ey'omunaana]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'omunaana]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] bjh4ozrkzcja3vseqha2boieww6lpva Enid Origumisiriza 0 12649 77407 61406 2026-10-24T09:11:03Z Aclaire26 12467 removed duplicate link 77407 wikitext text/x-wiki   '''Enid Origumisiriza''' munnabyabufuzi [[Yuganda|mu Uganda]] . Ye mubaka w'abakyala mu [[Kabale (disitulikit)|Disitulikiti y'e Kabale]] mu [[Parliament of Uganda|paalamenti ya Uganda]] . Yawangula ekifo kino mu paalamenti mu 2026 ku kibiina kya [[National Resistance Movement]] (NRM) mu [[Akalulu ka Uganda aka 2026|kulonda kwa bonna okwaliwo mu Uganda mu 2026]] . <ref>{{Cite web |last=Admin |first=A. P. N. |date=2025-07-07 |title=Kabale Erupts in Support as Hon. Enid Origumisiriza Atuheire Launches Bid for MP Seat |url=https://www.apearlnews.net/politics/kabale-erupts-in-support-as-hon-enid-origumisiriza-atuheire-launches-bid-for-mp-seat/ |access-date=2026-02-08 |website=African Pearl News |language=en-US}}</ref> <ref name="auto">{{Cite web |last=Nantaba |first=Lukia |title=Enid Origumisiriza Announces Comeback Bid For Kabale Woman MP Seat |url=https://nilepost.co.ug/news/258365/enid-origumisiriza-announces-comeback-bid-for-kabale-woman-mp-seat |access-date=2026-02-08 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> Ayagala nnyo okuweereza abalonzi be okukendeeza obwavu mu kitundu kye. <ref>{{Cite web |last=AKATUKUNDA |first=BARHAM |date=2023-12-29 |title=Former Kabale Woman MP contestant Origumisiriza clarifies on re-entering the race in 2026 |url=https://www.informer.co.ug/former-kabale-woman-mp-contestant-origumisiriza-clarifies-on-re-entering-the-race-in-2026/ |access-date=2026-02-08 |website=Western Uganda's Biggest News Website |language=en-US}}</ref> Yawangula akamyufu ka NRM n'afuna obululu 53,713, n'awangula Catherine Atwakiire Ndamira, eyafuna obululu 47,246. <ref>{{Cite web |last=Tugume |first=Godfrey |date=2025-10-23 |title=Kabale Woman MP Atwakiire Nominated as Independent, Vows to Uplift Households |url=https://chimpreports.com/kabale-woman-mp-atwakiire-nominated-as-independent-vows-to-uplift-households/ |access-date=2026-02-08 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Ahimbisibwe |first=Nelson |date=2025-11-18 |title=Politics: Kabale heats up as 2026 MP campaigns kick off |url=https://www.newvision.co.ug/category/politics/kabale-heats-up-as-2026-mp-campaigns-kick-off-NV_222848 |access-date=2026-02-08 |website=New Vision}}</ref> == Obuyigirize n’obuvo bwe == '''Enid Origumisiriza''' yazaalibwa ku kyalo Kashumurizi mu [[Kabale (disitulikit)|Disitulikiti y'e Kabale]] . Yasomera mu ssomero lya Bishop Kivigyere Girls' School. Oluvannyuma yeegatta ku Kigezi High School for Ordinary and Advance level studies ne yeeyongerayo mu National Teachers' College, Kabale. Enid Origumisiriza yatikkirwa diguli eyookubiri mu by'enjigiriza okuva mu [[Uganda Christian University|Bishop Barham University.]] Yakolera mu Kigezi High School ng’omusomesa era omusomesa omukyala omukulu. <ref name="auto">{{Cite web |last=Nantaba |first=Lukia |title=Enid Origumisiriza Announces Comeback Bid For Kabale Woman MP Seat |url=https://nilepost.co.ug/news/258365/enid-origumisiriza-announces-comeback-bid-for-kabale-woman-mp-seat |access-date=2026-02-08 |website=Nilepost News |language=en}}</ref>.Yali mukulembeze okuva dda , ne mu kiseera kye yali mu ssomero lya siniya , Yali ''Deputy Head Girl''. Mu '''National Teachers’ College''', yali ssentebe w’ekibiina kya ''Christian Union''. Oluvannyuma mu bulamu bwe, ya kulembera ebibiina by’abakyala bingi. Naye okuyingira mu byobufuzi mu ngeri ekakasa yatandika mu mwaka gwa 2019. == Laba ne == * [[Parliament of Uganda|Paalamenti ya Uganda]] * [[Sarah Achieng Opendi|Sarah Achieng Opendi, Omuwandiisi w’ebitabo]] * [[Idah Nantaba]] * [[Rebecca Kadaga]] == Ebiwandiiko ebikozesebwa == # {{Cite web |last=Admin |first=A. P. N. |date=2025-07-07 |title=Kabale Erupts in Support as Hon. Enid Origumisiriza Atuheire Launches Bid for MP Seat |url=https://www.apearlnews.net/politics/kabale-erupts-in-support-as-hon-enid-origumisiriza-atuheire-launches-bid-for-mp-seat/ |access-date=2026-02-08 |website=African Pearl News |language=en-US}} # {{Cite web |last=Nantaba |first=Lukia |title=Enid Origumisiriza Announces Comeback Bid For Kabale Woman MP Seat |url=https://nilepost.co.ug/news/258365/enid-origumisiriza-announces-comeback-bid-for-kabale-woman-mp-seat |access-date=2026-02-08 |website=Nilepost News |language=en}} # {{Cite web |last=AKATUKUNDA |first=BARHAM |date=2023-12-29 |title=Former Kabale Woman MP contestant Origumisiriza clarifies on re-entering the race in 2026 |url=https://www.informer.co.ug/former-kabale-woman-mp-contestant-origumisiriza-clarifies-on-re-entering-the-race-in-2026/ |access-date=2026-02-08 |website=Western Uganda's Biggest News Website |language=en-US}} # {{Cite web |last=Tugume |first=Godfrey |date=2025-10-23 |title=Kabale Woman MP Atwakiire Nominated as Independent, Vows to Uplift Households |url=https://chimpreports.com/kabale-woman-mp-atwakiire-nominated-as-independent-vows-to-uplift-households/ |access-date=2026-02-08 |website=ChimpReports |language=en-US}} # {{Cite web |last=Ahimbisibwe |first=Nelson |date=2025-11-18 |title=Politics: Kabale heats up as 2026 MP campaigns kick off |url=https://www.newvision.co.ug/category/politics/kabale-heats-up-as-2026-mp-campaigns-kick-off-NV_222848 |access-date=2026-02-08 |website=New Vision}} [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] is2pdx259zfq7zku1f8r45hbqqc0obi Nataliey Bitature 0 12748 77244 65979 2026-10-23T12:41:14Z Jonathan Charvez 11988 converted link 77244 wikitext text/x-wiki   '''Nataliey Bitature''' (yazaalibwa 28 Ogwomwenda 1989) [[:en:Ugandan|Munnayuganda]] omusuubuzi era omukungu mu kiseera kino akola nga akulira abakozi mu kibiina kya The Simba Group. <ref>Carolyne B. Atangaza (May 2018). "[https://www.sqoop.co.ug/the-real-rich-kids-of-uganda The real rich kids of Uganda]". Sqoop. Retrieved 24 October 2021.</ref> <ref>Bitature, Nataliey (10 April 2019). "[https://www.linkedin.com/in/natalieybitature/ Nataliey Bitature, LinkedIn Profile]". LinkedIn.</ref> Bitature yalondebwa mu mpaka za [[:en:Forbes_30_Under_30|Forbes 30 Under 30]] mu 2015 era muwala wa [[:en:Patrick_Bitature|Patrick Bitature]], omu ku bagagga mu Uganda. <ref>"[https://web.archive.org/web/20190919011413/http://ener-grow.com/about/ About]". ''EnerGrow''. 2019-02-14. Retrieved 2019-09-20.</ref> == Obuto bwe n'emisomo gye == Nataliey yazaalibwa nga 28 Ogwekkumi 1989 eri [[:en:Patrick_Bitature|Patrick Bitature]] ne Carol Bitature. <ref name=":1">{{Cite web |last=Reporter |first=Our |date=2016-07-28 |title=Bitature daughter excels in US1m competition |url=https://eagle.co.ug/2016/07/28/bitature-daughter-excels-us1m-competition/ |access-date=2026-10-23 |website=Eagle Online |language=en-GB}}</ref> Yafuna diguli ye eyasooka mu by’obusuubuzi n’ebyenjigiriza mu [[:en:Keele_University|Keele University]] okuva mu 2010–2013. Mu 2014, Nataliey olwo yeegatta ku [[:en:London_School_of_Business_and_Finance|London School of Business and Finance]] ( [[:en:LSBF|LSBF]] ) for Emerging Leaders Program eyamala emyezi ena n’oluvannyuma n’afuna diguli ey'okubiri mu by’obusuubuzi eya Master's in Social Entrepreneurship mu okuva ku [[:en:Hult_International_Business_School|Hult International Business School]] (okuva mu 2015–2016). == Emirimu gye == Bitature yakola nga akulira ebyenkulakula ayitibwa Chief Business Development Officer mu Tateru Properties, omutendeke mu Investment Banking mu [[:en:Stanbic_Bank|Stanbic Bank]] [[:en:Uganda|Uganda]] Limited, [[:en:Uganda|Uganda]], era nga Business Development Associate Chapter Ten, [[:en:Uganda|Uganda]] . Bitature, Keisuke Kubota ne Manon Lavaud be baatandikawo kkampuni ya Musana Carts mu kibuga kye [[:en:San_Francisco|San Francisco]] (Musana kitegeeza ‘Omusana’ mu lulimi lwe oluzaaliranwa, [[:en:Runyakitara|Orunyakitara]] ). Kkampuni eno ewa abasuubuzi b’oku nguudo ebigaali ebikozesa amasannyalaze g’enjuba.<ref>[http://eagle.co.ug/2016/07/28/bitature-daughter-excels-us1m-competition.html "Bitature daughter excels in US1m competition – Eagle Online]". Eagle Online. 2016-07-28. Retrieved 2018-04-24.</ref> Akatale akakulu ka Uganda abasuubuzi b’emmere ku nguudo, nga 80% bakyala okusinziira ku Bitature. <ref name=":3">Bitature, Nataliey (2017-07-12). [https://web.archive.org/web/20180412145308/https://blogs.worldbank.org/team/nataliey-bitature "Nataliey Bitature]". World Bank Blogs. Retrieved 2018-04-24.</ref> <ref>[http://blog.blackbusiness.org/2017/09/musana-solar-powered-food-carts-helping-poor-black-entrepreneurs-uganda-africa.html#more "Solar-Powered Food Carts Helping Poor Black Entrepreneurs to Become Street Vendors]". ''blog.blackbusiness.org''. Retrieved 2018-04-24.</ref> Ebigaali by’oku nguudo bibaamu bbaatule n’ettaala bisobole okukozesebwa n'ekiro. Musana Carts erina enkolagana n’ekitongole ekivunaanyizibwa ku kibuga kya Uganda ekikulu ekya Kampala Capital City Authority era ng’ebigaali byonna biwandiisibwa mu mateeka nga tebinnaba kutandiika kukozesebwa mu kibuga. <ref name=":3" /> <ref name=":4">ENGINEERING.com. "[https://web.archive.org/web/20180425115712/https://www.engineering.com/DesignerEdge/DesignerEdgeArticles/ArticleID/12026/Hult-Students-Engineer-Solar-Carts-for-Ugandan-Street-Vendors.aspx Hult Students Engineer Solar Carts for Ugandan Street Vendors"]. ''www.engineering.com''. Retrieved 2018-04-24.</ref><ref>[http://www.nhillfilms.com/article/musana-carts-to-make-street-vendors-lives-better "Musana Carts To Make Street Vendor's Lives Better]". NHILL FILMS. Retrieved 2018-04-24.</ref> Kkampuni eno egaba empeereza y'[[:en:Microfinance|okuwola ensimbi]] eri abo abatasobola kugula kagaali butereevu, wamu n’okutendekebwa ku ngeri y’okulongoosa emmere n’obukuumi. <ref name=":4" /> <ref>[https://www.devex.com/news/innovations-to-jumpstart-the-agricultural-revolution-90098 "Innovations to jumpstart the agricultural revolution"]. ''Devex''. 2017-04-20. Retrieved 2018-04-24.</ref> Buli kagaali kagula doola nga 400. <ref>Mwesigwa, Alon (2016-06-01). [http://allafrica.com/stories/201606010972.html "Uganda: Solar-Powered Cart to Change Life of a Vendor in Kampala]". ''The Observer (Kampala)''. Retrieved 2018-04-24.</ref> Nataliey Bitature ye akulira abakozi mu Protea Hotel Naguru, Skyz. <ref>https://www.marriott.com/hotels/travel/ebbns-protea-hotel-kampala-skyz/</ref> Nataliey era yatandikawo bizinensi bbiri ez'obuweereza mu [[:en:Kampala|Kampala]] . <ref>{{Cite web |url=https://www.howwemadeitinafrica.com/start-snapshot-uganda-street-vendors-step-future/54535/ |title=Archive copy |access-date=2026-03-24 |archive-date=2026-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260429191906/https://www.howwemadeitinafrica.com/start-snapshot-uganda-street-vendors-step-future/54535/ |url-status=dead }}</ref> == Enkolagana endala n’obwammemba == Bitature ye dayirekita wa Project 500K, nga eno nteekateeka y’okutumbula abavubuka egenderera okuyamba abavubuka Bannayuganda okufuuka abatandisi oba bannabizinensi. <ref>https://www.independent.co.ug/bitature-foundation-aims-empower-500000-ugandan-youth/</ref> <ref>http://apearlnews.com/s2018/2018/04/13/tycoon-bitature-roots-for-hard-work/</ref> <ref>http://chimpreports.com/tycoon-bitature-launches-youth-development-project-as-bishop-lwanga-visits-ibanda/</ref> == Awaadi z'eyafuna n’ebituukiddwaako == Ekibiina ekigatta eby'enfuna mu nsi yonna ekya [[:en:World_Economic_Forum|World Economic Forum]] kyalonda Bitature ng’omu ku bayiiya 5 abasinga okuyiiya mu Afrika mu 2016. <ref name=":2">Bitature, Nataliey (2017-07-12).</ref> Bitature ye yasinga mu mpaka za Hultz prize competition ezaliko ekirabo ekya miliyooni 1 eya doola za America. Nataliey yalondebwa mu [[:en:Forbes_30_Under_30|Forbes 30 Under 30]] mu 2018. <ref name=":0">{{Cite web |title=30. Nataliey Bitature |url=https://www.forbesafrica.com/30-under-30/2018/06/04/under-30-business/attachment/30-nataliey-bitature/ |access-date=4 October 2018 |website=forbesafrica.com |archive-date=4 October 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181004225859/https://www.forbesafrica.com/30-under-30/2018/06/04/under-30-business/attachment/30-nataliey-bitature/ |url-status=dead }}</ref> Era yawangula engule ya Young Achievers Award mu 2018 mu mutendera gwa Bizinensi. <ref name=":5">https://www.sautitech.com/startups/complete-list-winners-at-the-2018-young-achievers-awards/</ref> == Ebimukwato eby'omunda == Bitature alina obutuuze bwa Bungereza ne [[:en:Ugandan|Uganda]] . == Ebijuliziddwamu == {{Reflist}}  [[Category:Pages with unreviewed translations]] 0cv0txo2faxjnetoef5zhgl2r6b8bm8 Carol Alyek Beyanga 0 12772 77378 68351 2026-10-23T21:53:43Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77378 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Carol Alyek Beyanga''' (yazaalibwa 1979) [[:en:Editor|munnayuganda omuwandiisi]], [[:en:Journalist|munnamawulire]] era [[:en:Media_consultant|omuwi w'amagezi ku by'amawulire]] . <ref name=":0">{{Cite web |title=Carol Alyek Beyanga |url=https://wan-ifra.org/event_speakers/72430/ |access-date=2025-04-23 |website=WAN-IFRA |language=en-US}}</ref> <ref name=":1">{{Cite web |date=2024-07-13 |title=Muck Rack {{!}} For journalists and public relations |url=https://muckrack.com/carol-beyanga/articles |access-date=2025-04-23 |website=muckrack.com |language=en}}</ref> Mmemba w'ekibiina ekigatta abawandiisi b'ebitabo ekya Uganda Editors Guild. <ref name=":0" /> <ref name=":1" /> <ref>{{Cite web |last=Anyango |first=Jane |date=2023-10-18 |title=Journalism Department Holds Annual Media Convention 2023: Youth, Media & Communication Professionals Challenged to Harness Digital Media to Preserve Culture |url=https://news.mak.ac.ug/2023/10/journalism-department-holds-annual-media-convention-2023-youth-media-communication-professionals-challenged-to-harness-digital-media-to-preserve-culture/ |access-date=2025-04-23 |website=Makerere University News |language=en-US |archive-url=https://web.archive.org/web/20250208102638/https://news.mak.ac.ug/2023/10/journalism-department-holds-annual-media-convention-2023-youth-media-communication-professionals-challenged-to-harness-digital-media-to-preserve-culture/ |archive-date=2025-02-08 |url-status=dead}}</ref> == Okusoma == Carol alina diguli esooka mu by'obulamu okuva mu [[Makerere University, Uganda|yunivasite e Makerere]] ne diguli eyookubiri mu by'amawulire okuva mu [[:en:Cardiff_University|yunivasite ya Cardiff]] . <ref name=":2">{{Cite web |title=Carol Beyanga |url=https://borderdialogues.com/conference-speaker/carol-beyanga/ |access-date=2025-04-23 |website=Border Dialogues |language=en-US}}</ref> <ref name=":3">{{Cite web |date=2020-10-08 |title=Carol Beyanga - Managing Editor, NMG Digital |url=https://www.ntv.co.ug/ug/tv-anchors/carol-beyanga-managing-editor-nmg-digital-2421298 |access-date=2025-04-23 |website=NTV Uganda |language=en |archive-date=2025-08-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802182534/https://www.ntv.co.ug/ug/tv-anchors/carol-beyanga-managing-editor-nmg-digital-2421298 |url-status=dead }}</ref> == Emirimu == Carol Beyanga yakolako ng'omusunsuzi w'ebitabo [[:en:Freelancer|ow'eddembe]] era omuwandiisi mu lupapula lwa ''Sunrise'' ne '''[[New Vision (olupapula lw'amawulire)|New Vision]]'''. <ref name=":4">{{Cite web |last=Natabaalo |first=Grace |date=2015-02-20 |title=Carol Beyanga on her new job and ambitions as Daily Monitor's first female managing editor |url=https://acme-ug.org/2015/02/20/2155/ |access-date=2025-04-23 |website=African Centre for Media Excellence}}</ref> Mu 2003, yeegatta ku [[:en:Daily_Monitor|''Daily Monitor'',]] gye yakolera ng’omusunsuzi w'ebitabo omuto, omumyuka w’omuwandiisi w’ebifaananyi n’omuwandiisi wa pulojekiti ez’enjawulo. <ref name=":4" /> Mu Gatonya 2015, Carol yalondebwa okubeera omuwandiisi omukulu owa ''Daily Monitor'' ng'adda mu bigere bya Don Wanyama. <ref name=":4" /> Carol awandiise era n’afulumya emiko mingi mu bulamu bwe bwonna. <ref>{{Cite web |date=2023-08-03 |title=Carol: Newsroom mentor who went down for that fledgling reporter |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/carol-newsroom-mentor-who-went-down-for-that-fledgling-reporter-4325192 |access-date=2025-04-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2023-07-31 |title=Grateful for 20 years at NMG; time to take a different route |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/lifestyle/reviews-profiles/grateful-for-20-years-at-nmg-time-to-take-a-different-route--4322344 |access-date=2025-04-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2023-04-18 |title=Carol Alyek Beyanga |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/carol-alyek-beyanga-3381638 |access-date=2025-04-23 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Obulamu bw’omuntu == Carol Beyanga mufumbo ng'alina abaana babiri. <ref name=":3"/> == Laba ne == * ''[[:en:Daily_Monitor|Daily Monitor]]'' * [[Samuel Sejjaaka]] * [[Susan Nsibirwa]] == Ebijuliziddwa == [[Category:Bannamawulire mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] 90epcko047o3nh8wll3eo823rde21d3 Zam Seera 0 12817 77422 58115 2026-10-24T11:00:56Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77422 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Zam Seera''' Munnayuganda azannyira mu kiraabu ya [[National Insurance Corporation]] Netball Club (NIC Netball Club).<ref name="auto">{{Cite web |date=2025-04-16 |title=NIC return to winning ways as UCU maintain league summit |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/other-sport/nic-return-to-winning-ways-as-ucu-maintain-league-summit-5004642 |access-date=2025-08-26 |website=Monitor |language=en}}</ref> Azannya ng’omuzibizi era omuteebi.<ref>{{Cite web |date=2021-02-05 |title=Ugandan clubs stand tall in EA Netball Club Champs |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/other-sport/ugandan-clubs-stand-tall-in-ea-netball-club-champs-1815978 |access-date=2025-08-26 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Omulimu gwa Netball == Seera yeetaba mu buwanguzi bwa NIC Netball Club (goolo 55) ku kiraabu ya Prison Netball Club (goolo 44) mu 2025 mu kiseera kya liigi y'omupiira gw'okubaka eya National Netball League. Yazannya mu muzannyo gwe bawangula wakati wa kiraabu ya NIC Netball Club ne Zimamoto mu mpaka za kiraabu za East Africa eza 2024. Seera owa kiraabu ya NIC Netball Club ne ggoolo 384 yakwata kyakusatu mu kiseera kya liigi y'ababinywera ey'omupiira gw'okubaka eya Netball Super League mu 2022.<ref>{{Cite web |last=Akena |first=Fred |date=2024-05-15 |title=Ugandan Netball Powerhouse NIC Claims Dominant Victory over JKT |url=https://nnalubaalesports.com/ugandan-netball-powerhouse-nic-claims-dominant-victory-over-jkt/ |access-date=2025-08-26 |website=Nnalubaale Sports |language=en-US |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125022408/https://nnalubaalesports.com/ugandan-netball-powerhouse-nic-claims-dominant-victory-over-jkt/ |archive-date=2026-01-25 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-12-15 |title=Netball Super League: Finally Mugisha Finds Big teams winning 'Notes' as NIC Subjects Prisons to Another Defeat {{!}} Voice of Bugerere |url=https://voiceofbugerere.com/netball-super-league-finally-mugisha-finds-big-teams-winning-notes-as-nic-subjects-prisons-to-another-defeat/ |access-date=2025-08-26 |language=en-US}}</ref> Yeetaba mu mpaka z'abali wansi w'emyaka 21 mu Uganda eza Uganda U-21 (She Pearls) mu mpaka z'ekikopo ky'ensi yonna ez'omuzannyo gw'okubaka eza World Youth Netball Cup nga Uganda yateeba 55 ate Scotland n’eteeba goolo 45 ekyaviirako Uganda okumalira mu kifo eky’omusanvu okutwalira awamu. Empaka zino zaali mu kibuga Gaborone ekya Botswana mu 2017.<ref>{{Cite web |title=Netball: Uganda beats Scotland to finish in 7th place |url=https://www.newvision.co.ug/news/1457907/netball-uganda-beats-scotland-finish-7th |access-date=2025-08-26 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |title=Netball World Youth Cup: Fiji halt Uganda |url=http://newvision-web-nuxt3.us-east-1.elasticbeanstalk.com/news/1457683/netball-world-youth-cup-fiji-halt-uganda |access-date=2025-08-26 |website=New Vision}}</ref> == Laba ne == * Omuzannyo gw'okubaka mu Uganda. * Ttiimu ya Uganda ey'omuzannyo gw'okubaka. * Kiraabu ya NIC. == Ebijuliziddwa == <references /> [[Category:Abantu abalamu]] [[Category:Abazannyi b'omupiira gw'okubaka Bannayuganda]] [[Category:Abakyala bannabyamizannyo ab'ekyaasa ky'abiri mu ekimu]] fdbvzb4m8l39owb9m8fu2iyjvvieph1 Nexus International University 0 12918 77396 72474 2026-10-24T06:09:37Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77396 wikitext text/x-wiki '''Nexus International University''' (NIU), eyali '''Virtual University of Uganda''' (VUU) yunivasite ya bwannannyini mu [[Yuganda|Uganda]]. Ettendekero lino likkirizibwa era nga lilabirirwa ekitongole kya [[:en:Uganda_National_Council_for_Higher_Education|Uganda National Council for Higher Education]] (UNCHE). <ref>{{Cite web |last=UNCHE |date=25 August 2023 |title=Accredited programs of the Virtual University of Uganda |url=https://unche.or.ug/webpages/programs.aspx?INTINST=41 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210811191653/https://www.unche.or.ug/webpages/programs.aspx?INTINST=41 |archive-date=11 August 2021 |access-date=25 August 2023 |publisher=[[Uganda National Council for Higher Education]] (UNCHE)}}</ref> == Ekifo == NIU eddaabiriza ekibangirizi kyayo ku luguudo lwa Nakaziba, mu [[Ttamu]], ekitundu ekiriraanye [[Ttamu Division|ekibuga Ttamu Division]], nga kiromita 6 (4 mi), mu bugwanjuba bw'ekibuga [[Kampala]], ekibuga ekikulu ekya Uganda. Ensengeka z'ebitundu by'ekibangirizi kya yunivasite ze zino:0°22'56.99"N, 32°6'9.65"E (Latitude:0.38222; Longitude:32.10268). == Ebyafaayo == Yunivasite eno yatandikibwawo mu mwaka gwa 2011. Ttendekero ly’ebyenjigiriza ebya waggulu erisoose mu Uganda okusomesa sillabus yaayo yonna ku mutimbagano. Yunivasite eno yakwata erinnya Virtual University of Uganda (VUU), okuva mu mwaka gwa 2011 okutuuka mu 2019. VUU yakkiriza ekibinja kyayo eky’abayizi ekyasooka mu Gatonya 2012. <ref>{{Cite web |last=The Conversation |date=2018 |title=About Virtual University of Uganda |url=https://theconversation.com/institutions/virtual-university-of-uganda-2964 |access-date=29 September 2020 |publisher=The Conversation}}</ref> == Emisomo gy’eby’ensoma == NIU ekola emisomo gino wammanga egy’eby’ensoma, okuva mu gw'omunaana mu 2023. <ref>{{Cite web |last=Schools Uganda |date=2023–2024 |title=Academic Programs Offered at Virtual University of Uganda |url=http://schoolsuganda.com/virtual-university-of-uganda |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180825174117/http://schoolsuganda.com/virtual-university-of-uganda |archive-date=25 August 2018 |access-date=29 September 2020 |website=Schoolsuganda |publisher=Schoolsuganda.com}}</ref> [[National Certificates and Diploma programmes/ Courses under UBTEB in|Pulogulaamu/ Emisomo gya Satifikeeti z’eggwanga ne Dipuloma wansi wa UBTEB mu]] * Okubala ebitabo n’ebyensimbi * Enzirukanya y’emirimu * Enzirukanya y’emirimu mu gavumenti * Emirimu gy’omubantu n’Enzirukanya y’abantu * Okusoma kw’Obuwandiisi * Enkola za Kompyuta n’Amawulire * Sayansi wa Kompyuta * Sayansi wa Kompyuta * Eby'okulya mu wooteeri n'ebitongole * Okugula ebintu n’okutambuza ebintu * Okusasula n’okusindika mu Kasawo * Ebiwandiiko n’okuddukanya amawulire * Emisono n’okukola dizayini * Okusiba Enviiri * Bannamawulire n’empuliziganya y’abantu abangi * Enzirukanya y’abakozi [[Bachelor/ Degree Programmes/Courses|Pulogulaamu/Emisomo gya Bachelor/ Degree]] * Diguli mu by’obusuubuzi * Diguli mu kubala ebitabo n’ebyensimbi * Diguli mu by’amawulire * Diguli mu Sayansi wa Kompyuta * Diguli mu by’enjigiriza (Ssaayansi n’ebyemikono) * Diguli mu by’amawulire n’empuliziganya mu bantu * Diguli mu by’emirimu gy’obulamu n’okuddukanya embeera z’abantu * Diguli mu by’emirimu gya gavumenti * Diguli mu by’obulamu bw’abantu * Diguli mu by’enkulaakulana * Diguli mu nkolagana y’ensi yonna * Diguli mu nkulaakulana y’ensi yonna [[Postgraduate Diploma Programmes|Pulogulaamu za Dipulooma ez’okusoma diguli eyookubiri]] * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’enjigiriza * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’obulamu * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’okwerinda ku mikutu gya yintaneeti * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu kwekenneenya amawulire * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu nkola z’amawulire ne tekinologiya * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu nzirukanya y’abakozi * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu kutegeka n’okuddukanya pulojekiti * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’okutunda mu ngeri ya Digital * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’okuddukanya emirimu * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’okuddukanya obutonde bw’ensi * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’obusuubuzi n’okuddukanya emirimu * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu kulondoola, okwekenneenya n’okuyiga * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu nkulaakulana y’ensi yonna * Dipuloma ya diguli eyookubiri mu by’obusuubuzi * Dipuloma ya diguli eyookubiri ICTs for Development [[Master Programmes|Pulogulaamu za Master]] * Diguli eyookubiri mu by’obulamu bw’abantu * Diguli eyookubiri mu Courses/Programmes zonna eza Computing * Diguli eyookubiri mu by’enjigiriza ng’alina obukugu bwonna * Diguli eyookubiri mu misomo gy’obutonde bw’ensi * Diguli eyookubiri mu Arts mu nkulaakulana y’ensi yonna * Diguli eyookubiri mu sayansi mu tekinologiya w’amawulire n’empuliziganya olw’Enkulaakulana * Diguli eyookubir mu by’okuddukanya emirimu * Executive MBA * Diguli ya MBA * Diguli eyookubiri mu nzirukanya y’obutonde bw’ensi * MBA mu mukyala mu by’ensimbi * MBA mu by’obulambuzi n’okusembeza abagenyi * Diguli eyookubiri mu sayansi mu by’okwerinda ku mikutu gya yintaneeti * Diguli eyookubiri mu nkola z’amawulire ne tekinologiya * Diguli eyookubiri mu nkulaakulana y’ensi yonna * Diguli eyookubiri mu nkyukakyuka y’obudde n’okuyimirizaawo * MBA mu by’okuddukanya amafuta ne ggaasi Mu 2023, Nexus International University yasobola okufuna amaka gaayo e Mityana oluvannyuma lw’emyaka egyo gyonna egy’okupangisa mu Kampala, kati Campus ya NIU enkulu esangibwa Ttamu, Mityana Municipality, Plot 533, Block 124, Nakaziba Road, Ttamu Division. Nga bali e Mityana, baatongoza pulogulaamu/Emisomo emipya okuva ku National Certificates, National Diploma, n’ebirala ebipya ebya diguli nga 1. Diguli mu tekinolgiya w'amawulire wansi wa kompyuta, 2.emirimu gy'obulamu n'enzirukanya y'emirimu mu mbeera z'abantu, 3.Enzirukanya y'emirimu gy'agavumenti, 4. Ebyenjigiriza (Science & Arts), 5.Eby'amawulire, 6.Enkulakulana y'abaana abato. Pulogulaamu zino zonna ng’oggyeeko National Certificates ne National Diplomas ziweebwa ku mutimbagano ne mu buliwo. Mu 2020, emisomo emipya egyatongozebwa, oluvannyuma lwa yunivasite okuddamu okussaako akabonero, mulimu: 1. MBA mu mafuta ne ggaasi 2. MBA mu kuddukanya obutonde bw’ensi 3. MBA mu nkulaakulana y’ensi yonna 4. MBA mu by’obulambuzi n’okusembeza abagenyi ne 5. MBA Women mu by’ensimbi. <ref>{{Cite web |last=Nexus International University |date=29 September 2020 |title=Nexus International University: Programmes Overview |url=https://niu.ac.ug/study/ |access-date=29 September 2020 |publisher=Nexus International University}}</ref> Emisomo gya Diploma eri abamaze diguli gimala emyezi 24. Emisomo gya diguli eyookubiri gimala emyezi amakumi asatu. Okugatta ku ekyo, yunivasite eno ekola emisomo emimpi egisukka mu 70, nga gimala wiiki ntono okutuuka ku myezi mitono. Emisomo emimpi giwandiikiddwa ku mukutu gwa yunivasite, ogujuliziddwa wano. <ref>{{Cite web |last=Nexus International University |date=29 September 2020 |title=Short Courses Offered at Nexus International University |url=https://niu.ac.ug/short-courses/ |access-date=29 September 2020 |publisher=Nexus International University |archive-url=https://web.archive.org/web/20210105153740/https://niu.ac.ug/short-courses/ |archive-date=5 January 2021 |url-status=dead}}</ref> == Laba ne == * [[Ebyenjigiriza mu Uganda]] * [[:en:List_of_universities_in_Uganda|Olukalala lwa yunivasite mu Uganda]] * [[Olukalala lw'abakulira Yunivaasite mu Uganda|Olukalala lw'abakulembeze ba yunivasite mu Uganda]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwa wabweru == * [https://theconversation.com/traditional-universities-are-on-the-way-out-online-is-the-future-for-africa-73401 Yunivasite z’ennono ziri mu kkubo: ku yintaneeti bye biseera eby’omu maaso eri Afrika] Okuva nga 8 March 2018. [[Category:Ebyenjigiriza bya Uganda]] i01bw2ny8ce8rrj6zew8y03vwm8hmfq Nathan Byanyima, omusajja omulala 0 12926 77395 75669 2026-10-24T05:58:12Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77395 wikitext text/x-wiki   '''Nathan Byanyima''' (yazaalibwa nga 27 Ogwomunaana ,1956) [[:en:Uganda|MunnaUganda]] yinginiya, omukozi w'ensonga z'abantu era munnabyabufuzi . Akiikirira abantu b’e Bukanga mu bukiika kono, [[Isingiro (disitulikit)|mu Disitulikiti y’e Isingiro]] mu [[Parliament of Uganda|Palaamenti ya Uganda]] ng’omubaka wa palaamenti. <ref>{{Cite web |date=2021-01-22 |title=Nathan Byanyima's supporters walk out on Museveni |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/nathan-byanyima-s-supporters-walk-out-on-museveni-1559428 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2025-10-22 |title=Ankole, Kigezi hotspots to watch |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/elections/ankole-kigezi-hotspots-to-watch-5239838 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Kamurari, Byanyima in tight race for Bukanga North |url=https://www.newvision.co.ug/news/1537141/kamurari-byanyima-tight-race-bukanga-north |access-date=2025-12-13 |website=New Vision}}</ref> Yeegatta ku kibiina kya [[National Resistance Movement]] . <ref name=":0">{{Cite web |last=Mugasha |first=Alex |title=Let Me Serve My Last Term and Retire- Says Nathan Byanyima After Winning NRM Flag for Bukanga |url=https://nilepost.co.ug/nathan%20byanyima/273821/let-me-serve-my-last-term-and-retire-says-nathan-byanyima-after-winning-nrm-flag-for-bukanga |access-date=2025-07-27 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> == Emirimu == Byanyima ye yali akwatidde ekibiina kya [[National Resistance Movement]] (NRM) bendera mu kitundu kya Bukanga ,mu bukiika kono mu kulonda kwa Uganda okwa 2026. <ref>{{Cite web |last=PARLIAMENT OF UGANDA |title=Parliament of Uganda |url=https://mpsdb.parliament.go.ug/home/mp/eyJpdiI6IkdYRk00N0RIR0M4d21wR3hXVFhNdGc9PSIsInZhbHVlIjoiYzhra2NqSkZFZDNaVGdiU1I4QXdhUT09IiwibWFjIjoiY2MyYmZjY2YwZjQxMTBlMzEwNjA4MGU3N2MwYWE4NjI1ZDJmZWZlZGYwMmJlYTAzMDk5YWM0MzY4NjY3MDM3NCIsInRhZyI6IiJ9 |url-status=dead |website=Parliament of Uganda |access-date=2026-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251222225717/https://mpsdb.parliament.go.ug/home/mp/eyJpdiI6IkdYRk00N0RIR0M4d21wR3hXVFhNdGc9PSIsInZhbHVlIjoiYzhra2NqSkZFZDNaVGdiU1I4QXdhUT09IiwibWFjIjoiY2MyYmZjY2YwZjQxMTBlMzEwNjA4MGU3N2MwYWE4NjI1ZDJmZWZlZGYwMmJlYTAzMDk5YWM0MzY4NjY3MDM3NCIsInRhZyI6IiJ9 |archive-date=2025-12-22}}</ref> <ref name=":0"/> Era mu kiseera kino ye mubaka wa palaamenti mu kitundu kye kimu. <ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-11-06 |title=Byanyima: The new peace broker in Parliament |url=https://www.newvision.co.ug/category/politics/byanyima-the-new-peace-broker-in-parliament-NV_174285 |access-date=2025-07-27 |website=New Vision}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Nathan Byanyima Bounces Back Into Bukanga MP Race |url=https://ugandaradionetwork.net/story/nathan-byanyima-bounces-back-into-bukanga-mp-race |access-date=2025-07-27 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Bukanga North MP Nathan Byanyima – Parliament Watch |url=https://parliamentwatch.ug/news-amp-updates/hands-off-uedcl-lawmakers-battle-plot-to-privatize-power-supply/bukanga-north-mp-nathan-byanyima/ |access-date=2025-12-13 |website=parliamentwatch.ug}}</ref> Mu [[:en:Parliament_of_Uganda|palaamenti ya Uganda]], Byanyima aweereza ku kakiiko akavunaanyizibwa ku by’okuzimba n’eby’entambula. . <ref>{{Cite web |title=Committee on Physical Infrastructure – Parliament Watch |url=https://parliamentwatch.ug/committees/committee-on-physical-infrastructure/ |access-date=2025-07-27 |website=parliamentwatch.ug}}</ref> === Omulimu gwe ogwebyobufuzi === Nga 19 Omwezi gwomusanvu 2025, Nathan Byanyima yalangirirwa ng’omukwasi wa bendera y’ekibiina [[National Resistance Movement|kya National Resistance Movement]] (NRM) mu Bukanga,mu bukiika kono nga beetegekera okulonda kwa bonna okwa 2026 .Oluvannyuma lw’okuwangula akalulu ka pulayimale k’ekibiina n’obululu 30,302 (69 ku 100), n’awangula Julius Tumuhimbise (5,845; 13 ku 100) ne Jeremiah Kamurari (4,590; ebitundu 9 ku buli 100). Oluvannyuma lw’okulangirilwa, yagambye nti agenderera kunoonya kuddamu kulondebwa ku kisanja kye yayogeddeko ng’ekyasembayo mu palamenti (2026 okutuuka 2031). <ref>{{Cite web |last=Mugasha |first=Alex |title=Let Me Serve My Last Term and Retire- Says Nathan Byanyima After Winning NRM Flag for Bukanga |url=https://nilepost.co.ug/index.php/news/273821/let-me-serve-my-last-term-and-retire-says-nathan-byanyima-after-winning-nrm-flag-for-bukanga |access-date=2025-12-13 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> Mu mwezigwokuminogumu wa 2013, Byanyima yavuganya ku kifo ky’omubaka wa Palaamenti mu Ssaza ly’e Bukanga ng’obwannakyewa, kino kyaddirira eyali mu palaamenti, Gregory Matovu okufa era ekifo nga kikalu. <ref>{{Cite web |date=2021-01-22 |title=Kangwagye wins Bukanga- by election |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/kangwagye-wins-bukanga-by-election-1559544 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref>Mu kulonda kuno, waaliwo abeesimbyewo abalala bana nga mw'otwalidde Steven Kangwagye eyali ku kaadi ya NRM, Shafique Dembe eyali ku kaadi ya [[:en:Forum_for_Democratic_Change|Forum for Democratic Change]] (FDC), ne Abel Tumusime eyali yeetongodde. [[Olukiiko olw'Enkyukakyuka mu Bufuzi bwa demokulasiya|.]] <ref>{{Cite web |date=2021-01-22 |title=Kangwagye wins Bukanga- by election |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/kangwagye-wins-bukanga-by-election-1559544 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref> Byanyima yafuna obululu 16946 n’awangulwa Steven Kangwagye eyawangudde n’obululu 18,204 mu kulonda okw’okubiri. <ref>{{Cite web |date=2021-01-22 |title=Kangwagye wins Bukanga- by election |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/kangwagye-wins-bukanga-by-election-1559544 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=NRM's Kangwagye wins Bukanga by-election |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2025-12-13 |website=New Vision}}</ref> <ref>{{Cite web |title=NRM Wins Bukanga Parliamentary seat : |url=https://ugandaradionetwork.net/story/nrm-wins-bukanga-parliamentary-seat |access-date=2025-12-13 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref> == Emirimu gye == {{Infobox omukungu|name=Nathan Byanyima|image=Byanyima Nathan.jpg|caption=|birth_date=27 August 1956|birth_place=Uganda|party=[[National Resistance Movement]] (NRM)|office=Member of Parliament|term_start=|term_end=|predecessor=|successor=}}'''Nathan Byanyima''' (yazaalibwa 27 August 1956) [[Uganda|munnayuganda]] yinginiya, omukozi w'ensonga z'abantu era [[:en:Politician|munnbyabufuzi]] . Akiikirira abantu b’e Bukanga North, [[Isingiro (disitulikit)|mu disitulikiti y’e Isingiro]] mu [[Paalamenti ya Uganda|Palamenti ya Uganda]] ng’omubaka wa palamenti. <ref>{{Cite web |date=2021-01-22 |title=Nathan Byanyima's supporters walk out on Museveni |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/nathan-byanyima-s-supporters-walk-out-on-museveni-1559428 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2025-10-22 |title=Ankole, Kigezi hotspots to watch |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/elections/ankole-kigezi-hotspots-to-watch-5239838 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Kamurari, Byanyima in tight race for Bukanga North |url=https://www.newvision.co.ug/news/1537141/kamurari-byanyima-tight-race-bukanga-north |access-date=2025-12-13 |website=New Vision}}</ref> Yeegattira mu kibiina kya [[National Resistance Movement]].<ref name=":0"/> == Omulimu == Byanyima ye yali omukwasi w’ebendera y’ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement (NRM)]] mu ssaza ly’e Bukanga mumambuka mu kulonda kwa bonna okw’e Uganda okwa 2026.<ref>{{Cite web |last=PARLIAMENT OF UGANDA |title=Parliament of Uganda |url=https://mpsdb.parliament.go.ug/home/mp/eyJpdiI6IkdYRk00N0RIR0M4d21wR3hXVFhNdGc9PSIsInZhbHVlIjoiYzhra2NqSkZFZDNaVGdiU1I4QXdhUT09IiwibWFjIjoiY2MyYmZjY2YwZjQxMTBlMzEwNjA4MGU3N2MwYWE4NjI1ZDJmZWZlZGYwMmJlYTAzMDk5YWM0MzY4NjY3MDM3NCIsInRhZyI6IiJ9 |url-status=dead |website=Parliament of Uganda |access-date=2026-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251222225717/https://mpsdb.parliament.go.ug/home/mp/eyJpdiI6IkdYRk00N0RIR0M4d21wR3hXVFhNdGc9PSIsInZhbHVlIjoiYzhra2NqSkZFZDNaVGdiU1I4QXdhUT09IiwibWFjIjoiY2MyYmZjY2YwZjQxMTBlMzEwNjA4MGU3N2MwYWE4NjI1ZDJmZWZlZGYwMmJlYTAzMDk5YWM0MzY4NjY3MDM3NCIsInRhZyI6IiJ9 |archive-date=2025-12-22}}</ref><ref name=":0" />Ye era kati mubaka wa palamenti akiikirira essaza eryo.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-11-06 |title=Byanyima: The new peace broker in Parliament |url=https://www.newvision.co.ug/category/politics/byanyima-the-new-peace-broker-in-parliament-NV_174285 |access-date=2025-07-27 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nathan Byanyima Bounces Back Into Bukanga MP Race |url=https://ugandaradionetwork.net/story/nathan-byanyima-bounces-back-into-bukanga-mp-race |access-date=2025-07-27 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bukanga North MP Nathan Byanyima – Parliament Watch |url=https://parliamentwatch.ug/news-amp-updates/hands-off-uedcl-lawmakers-battle-plot-to-privatize-power-supply/bukanga-north-mp-nathan-byanyima/ |access-date=2025-12-13 |website=parliamentwatch.ug}}</ref> Mu [[Paalamenti ya Uganda|palamenti ya Uganda]], Byanyima akola ku kakiiko akakola ku bikozesebwa eby’obuwangaazi ng'ebizimbe n’ebintu ebikozesebwa mu buweereza bw’abantu.<ref>{{Cite web |title=Committee on Physical Infrastructure – Parliament Watch |url=https://parliamentwatch.ug/committees/committee-on-physical-infrastructure/ |access-date=2025-07-27 |website=parliamentwatch.ug}}</ref> === Omulimu gw’ebyobufuzi === Ku '''19 mugw'omukaga 2025''', Nathan Byanyima yalangibwa nga ye '''mukwasi w’ebendera w’ekibiina kya''' [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM) mu ssaza ly’e '''Bukanga''' mumambuka nga beetegekera okulonda kwa bonna okwa 2026 oluvannyuma lw’okuwangula akalulu akasoka ak’ekibiina n’obululu 30,302 (69 ku 100), n’awangula Julius Tumuhimbise (5,845; 13 ku 100) ne Jeremiah Kamurari (4,590; ebitundu 9 ku buli 100). Oluvannyuma lw’okulangirira, yagamba nti yali agenderera okunoonya okuddamu okulondebwa ku kisanja kye yayogelako ng’ekigya okusembayo mu palamenti (2026 okutuuka 2031).<ref>{{Cite web |last=Mugasha |first=Alex |title=Let Me Serve My Last Term and Retire- Says Nathan Byanyima After Winning NRM Flag for Bukanga |url=https://nilepost.co.ug/index.php/news/273821/let-me-serve-my-last-term-and-retire-says-nathan-byanyima-after-winning-nrm-flag-for-bukanga |access-date=2025-12-13 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> Mu November 2013, Byanyima yavuganya ku kifo ky’Omubaka wa Palamenti akiikirira Mu November 2013, Byanyima yavuganya ku kifo ky’Omubaka wa Palamenti akiikirira essaza ly’e Bukanga ng’omuntu atalina kibiina ky’aby’obufuzi, kino kyaliwo oluvannyuma lw’okufa kw’omubaka eyali mu kifo ekyo, Gregory Matovu, ekyaleetera ekifo ekyo okubula omubaka.<ref>{{Cite web |date=2021-01-22 |title=Kangwagye wins Bukanga- by election |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/kangwagye-wins-bukanga-by-election-1559544 |access-date=2025-12-13 |website=Monitor |language=en}}</ref> Mu kuvuganya okwo, mwalimu abavuganya abalala bana nga mwe mwali Steven Kangwagye ku tikiti ya NRM, Shafique Dembe wansi wa [[:en:Forum_for_Democratic_Change|Forum for Democratic Change]] (FDC), ne Abel Tumusime eyali avuganya ng’omuntu atalina kibiina ky’aby’obufuzi.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Bukanga goes to the polls today |url=https://www.newvision.co.ug/news/1335000/heavy-rain-disturbs-bukanga-voting |access-date=2025-12-13 |website=New Vision}}</ref>Byanyima yafuna obululu 16,946, n’awangulwa Steven Kangwagye, eyafuna obululu 18,204 n’awangula kulonda okwo.<ref>{{Cite web |last=Writer |first=Staff |date=2013-11-27 |title=NRM's Kangwagye Wins Bukanga Poll |url=https://redpepper.co.ug/nrms-kangwagye-wins-bukanga-poll/29342/ |access-date=2025-12-13 |website=ONLINE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=NRM's Kangwagye wins Bukanga by-election |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2025-12-13 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |title=NRM Wins Bukanga Parliamentary seat : |url=https://ugandaradionetwork.net/story/nrm-wins-bukanga-parliamentary-seat |access-date=2025-12-13 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref> == Laba ne == * [[Lilian Aber|Lillian Aber, omuwandiisi w’ebitabo]] * [[Ruth Achieng|Ruth Achieng, omuwandiisi w’ebitabo]] * [[Concy Aciro|Concy Aciro, omuwandiisi w’ebitabo]] * [[Perez Ahabwe]] * [[Grace Akello|Omukisa Akello]] * [[Jennifer Alanyo]] * [[Alice Kaboyo]] == Ebijuliziddwa == [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] 014gjmspbke2ymz0r2lriscq72u71o1 St. Kaggwa Bushenyi High School 0 12962 77412 52053 2026-10-24T09:18:26Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77412 wikitext text/x-wiki '''Kagwa Bushenyi High School''' ssomero lya balenzi eriyambibwako gavumenti nga lisangibwa mu [[Bushenyi (disitulikit)|Disitulikiti y’e Bushenyi]], mu bugwanjuba bwa Uganda. Essomero lino lyatandikibwawo mu 1968 Obulabirizi bw’Abakatuliki [[Mbarara|e Mbarara]] oluvannyuma ne lifuna obuyambi bwa gavumenti mu 1976. Lyatuumibwa erinnya [[Charles Lwanga|ly’Omutukuvu Kalooli Lwanga]] (Omutukuvu Kagwa), omu ku [[Uganda Martyrs|Bajulizi ba Uganda]].<ref name=":3">{{Cite web |last=SchoolsUganda |title=St.Kagwa Bushenyi High school |url=https://schoolsuganda.com/schools/stkagwa-bushenyi-high-school |access-date=2025-12-19 |website=SchoolsUganda |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20260106142355/https://schoolsuganda.com/schools/stkagwa-bushenyi-high-school |archive-date=2026-01-06 |url-status=dead}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=St Kagwa Bushenyi High School Logo PNG Vector (PDF) Free Download |url=https://seeklogo.com/vector-logo/556192/st-kagwa-bushenyi-high-school |access-date=2025-12-19 |website=Seeklogo |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Byamukama |first=Aloysius |date=2025-03-16 |title=Sports: Mujinya balances sports and studies to achieve 20 points in UACE |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/mujinya-balances-sports-and-studies-to-achiev-NV_207004 |access-date=2025-12-19 |website=New Vision}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=30 Students Expelled As St Kaggwa Bushenyi School Reopens After Strike : |url=https://ugandaradionetwork.net/story/30-students-expelled-as-st-kaggwa-bushenyi-school-reopens-after-strike |access-date=2025-12-19 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |title=Wayback Machine |url=https://budget.finance.go.ug/sites/default/files/Indivisual%20LG%20Budgets/2020-2021_ApprovedWorkplanReport_777_Bushenyi-%20Ishaka%20Municipal%20Council_04062020154008.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20220818084155/https://budget.finance.go.ug/sites/default/files/Indivisual%20LG%20Budgets/2020-2021_ApprovedWorkplanReport_777_Bushenyi-%20Ishaka%20Municipal%20Council_04062020154008.pdf |archive-date=2022-08-18 |access-date=2025-12-19 |website=budget.finance.go.ug |url-status=live }}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=allAfrica.com: Uganda: Parents Ask Govt to Renovate St Kagwa High School |url=http://allafrica.com/stories/201111221572.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20111123155854/http://allafrica.com/stories/201111221572.html |archive-date=2011-11-23 |access-date=2025-12-19 |website=allafrica.com |url-status=live }}</ref> == Ebyafaayo == Essomero lya St. Kagwa Bushenyi High School lyatandikibwawo mu 1968 nga likulemberwa omugenzi Rev. Fr. Bruno Loiselle, mu kaweefube w’Obulabirizi bw’abaminsani abakatoliki okugaziya okufuna obuyigirize bwa siniya mu bukiikaddyo bw’obugwanjuba bwa [[Yuganda|Uganda]].<ref name=":3"/><ref name=":4"/> MU 1976, [[Politics of Uganda|Gavumenti ya Uganda]] yatandika okuwa essomero obuyambi, ekyagisobozesa okwenyigira mu kusasula abakozi, okulungamya enkola n’okuddukanya amasomero ng’eyita mu bukiiko obulondebwa. Emyaka bwe gizze giyitawo, essomero lino lizze likulaakulana nga liyambibwako ssente n’enzirukanya y’emirimu okuva mu gavumenti n’abazadde naddala nga liyita mu kibiina ekigatta abazadde n’abasomesa ki Parents-Teachers Association (PTA).<ref name=":3"/><ref name=":4"/><ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=St Kagwa Bushenyi High School |url=https://mknewslink.com/st-kagwa-bushenyi-high-school/ |access-date=2025-12-19 |website=MK Newslink |language=en-US}}</ref> == Enzirukanya y’emirimu n’enfuga == Ng’essomero eriyambibwako gavumenti, St. Kagwa Bushenyi High School likolera wansi wa minisitule ya Uganda ey’ebyenjigiriza n’emizannyo. Gavumenti esasula abasomesa abamu emisaala n’okulonda obukiiko obuvunaanyizibwa ku kulondoola n’okuddukanya emirimu. Abazadde bawaayo nga bayita mu bisale by’essomero, okuwagira ensaasaanya eyabuliojjo ne pulojekiti ez’okwekulaakulanya.<ref name=":3"/><ref name=":4"/><ref name=":1"/><ref name=":2"/> == Ebyokwewumuzaamu == Beetaba mu bintu ebyokwewumuzaamu omuli emizannyo, abayizi mwe beetaba mu mpaka z’emizannyo ez’enjawulo wakati w’amasomero ne disitulikiti.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-03-11 |title=Sports: Bushenyi district secondary schools sports activities suspended |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/bushenyi-district-secondary-schools-sports-ac-NV_155676 |access-date=2025-12-19 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Byamukama |first=Aloysius |date=2025-04-14 |title=Sports: St. Kagwa ends 14-year jinx to claim USSSA Ankole Zone football title |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/st-kagwa-ends-14-year-jinx-to-claim-usssa-ank-NV_208837 |access-date=2025-12-19 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Byamukama |first=Aloysius |date=2025-03-27 |title=Sports: St. Kagwa and Kyeizooba retain USSSA Bushenyi district titles |url=https://www.newvision.co.ug/category/sports/st-kagwa-and-kyeizooba-retain-usssa-bushenyi-NV_207745 |access-date=2025-12-19 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |last=Isabirye |first=David |date=2025-05-06 |title=Alinethu the hero as St Kagwa Bushenyi smile past Lira Town College in group F {{!}} 2025 USSSA Boys football |url=https://kawowo.com/2025/05/06/alinethu-the-hero-as-st-kagwa-bushenyi-smile-past-lira-town-college-in-group-f-2025-usssa-boys-football/ |access-date=2025-12-19 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref> == Laba ne == * [[Ebyenjigiriza mu Uganda]] * [[State school|Essomero lya gavumenti]] == Ebijuliziddwa == <references /> 761jtn8uz9mf9wwo1slqwx4lhwnuhkp Laika Umuhoza 0 13005 77391 58007 2026-10-24T03:57:30Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77391 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Laika Umuhoza''' [[Ugandan|Munnayuganda]] omuyimbi era amanyiddwa nga Laika. Muyimbi, [[Songwriter|muwandiisi wa nnyimba]] era akwata alubaamu ze ku nnyimba nga afro-zouk [[afro-pop]], ne afro-RnB. Laika yakulira [[Munyonyo]], ekitundu ekisangibwa mu bitundu by’e [[Kampala]] kyokka nga yazaalibwa mu [[Kanungu (disitulikit)|Disitulikiti y’e Kanungu]] mu Bugwanjuba bwa Uganda. Abayimbi nga [[Alicia Keys]], [[Lauryn Hill]] ne [[Beyoncé|Beyonce]] omuli n'abayimbi ba Uganda nga [[Lillian Mbabazi|Lilian Mbabazi]] be bamu ku baamusikiriza okuyimba.<ref>{{Cite web |title=Laika Biography, Wiki, Profile, Life Story |url=https://www.howwe.ug/Laika/biography |access-date=2025-11-24 |website=www.howwe.ug |language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Laika Biography, Profile, Facts, Life Story, About Laika |url=https://pearltunes.ug/Laika/biography |access-date=2025-11-24 |website=PearlTunes |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2023-08-26 |title=Singer Laika irked by fans claiming that she sleeps with manager |url=https://www.newvision.co.ug/category/entertainment/singer-laika-irked-by-fans-claiming-that-she-NV_168533 |access-date=2025-11-24 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-04-21 |title=Singer Laika signs with Ray Pan Promotions |url=https://www.pulse.ug/story/singer-laika-signs-with-ray-pan-promotions-2024073109070591288 |access-date=2025-11-24 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref> == Obuto bwe n’obuyigirize == Laika Umuhoza yatandika okuyimba oluvannyuma lw’okutikkirwa mu ttendekero lya America li [[University of Virginia's College at Wise|University of Virginia’s College]] e Wise mu 2019 n’afuna diguli mu kubala ebitabo eya Bachelor's degree in accounting. Mu 2020, yafulumya oluyimba lwe olwasooka olwa "My type" era alubaamu ezaddirira ne zigoberera nga overdose, Netwalira, your body, love story, You single ne Nzuuno. Ennyimba ze zinyumira nnyo abawagizi ne bapulodyusa be.<ref>{{Cite web |title=Laika Umuhoza - The University of Virginia's College at Wise {{!}} WayUp |url=https://www.wayup.com/profile/Laika-Umuhoza-7a6e03e3b7/ |access-date=2025-11-24 |website=www.wayup.com |language=en-US |archive-url=https://web.archive.org/web/20260423195401/https://www.wayup.com/profile/Laika-Umuhoza-7a6e03e3b7/ |archive-date=2026-04-23 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |last=Matovu |first=Ibrahim Ibrahim Abbas |date=2025-01-08 |title=Bajjo Confesses Love for Laika Music |url=https://sanyufm.com/bajjo-confesses-love-for-laika-music/ |access-date=2025-11-24 |website=Sanyu FM 88.2 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Platform |first=Ugmuziki Online Audio Streaming |date=2023-08-25 |title=Laika Music Biography, Her Music Profile, Age,Education,Husband,Real Name,Net Worth - ugmuziki.com |url=https://www.ugmuziki.com/artists/laika-music |access-date=2025-11-24 |website=Ugmuziki Online Audio Streaming Platform |language=en}}</ref> == Ebimukwatako eby'omunda == Laika Umuhoza yategeeza nti ajja kufumbirwa n’okufuna amaka mu myaka gye egy’obukulu 30.<ref>{{Cite web |last=Mwesigwa |first=Solomon |date=2023-05-07 |title=I plan to give birth in my early 30s - Laika Music |url=https://mbu.ug/2023/05/07/i-plan-to-give-birth-in-my-early-30s-laika/ |access-date=2025-11-24 |website=MBU |language=en-US}}</ref> == Laba ne == * [[Sheebah Karungi|Sheeba Karungi]] * [[Irene Ntale]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Abayimbi]] crnvyl01tf56soex0fqbepf8sa5gtdc Paul Amoru 0 13059 77370 69471 2026-10-23T20:29:24Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77370 wikitext text/x-wiki   '''Paul Omiat Amoru''' (yazaalibwa nga 11 Ogwekkumi 1983) Munnayuganda, Munnamawulire, omwogezi, era munnabyabufuzi. Ono ye High Commissioner wa Uganda mu ggwanga lya Republic of South Africa e Pretoria Yaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa Paalamenti]] mu Ssaza lya [[:en:Dokolo|Dokolo]] ey'Obukiikakkono (2016-2021) era nga mukiise mu kibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM), ekibiina ky’ebyobufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda.<ref name="PA1">{{Cite web |title=AMORU PAUL |url=http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=186 |publisher=[[Parliament of Uganda]]}}</ref> Amoru yali ssentebe w’olukiiko lwa ''Uganda Parliamentary Forum on Media'',<ref name="PA2">{{Cite web |title=MP Amoru to Lead Parliamentary Forum on Media |url=http://www.chimpreports.com/mp-amoru-to-lead-parliamentary-forum-on-media/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', <ref name="PA32">{{Cite web |title=Lango MPs gift Shs5 million to Paralympic silver medalist Emong |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Lango-MPs-gift-Shs5-million-to-Paralympic-silver-medalist-Emong/688334-3405506-s4gl29z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> [[:en:Whip_(politics)|Nnampala wa NRM]] ku [[:en:Member_of_Parliament|babaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lya Dokolo ey'Obukiikakkono. Yali mmemba ku ''kakiiko ka Equal Opportunities''<ref name="PA3X">{{Cite web |title=Committee on Equal Opportunities |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-equal-opportunities/#.WRbrO7gcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> n'akakiiko ''k'ebyenjigiriza n'emizannyo''<ref name="PA33">{{Cite web |title=Committee on Education and Sports |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-education-and-sports/#.WRbszbgcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] .<ref name="PA3">{{Cite web |title=Parliament Forum on Media Condemns Violence against Journalists |url=https://www.theugandatoday.com/news/2017/05/parliament-forum-on-media-condemns-violence-against-journalists/ |publisher=Uganda Today}}</ref> Mu 2005, Amoru yalondebwa ng'[[:en:Students'_union|omukulembeze w'abayizi]] ku ssetendekero wa [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]]<ref name="PA4">{{Cite web |title=Amoru elected UCU alumni chairperson |url=http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-1396218-15rln43z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> era nawereza nga pulezidenti w'ekibiina ekitwala abayizzi mu Uganda ekya ''Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Yakulemberamu okutondebwawo kwa ''Uganda Christian University Media Link'' mu 2004 era yali omu kubaatandikawo ''Uganda Christian University HIV / AIDS Initiative'' mu 2006. Yaliko [[:en:Chief_communications_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Kumi_University|Yunivasite y'e Kumi]], [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w'omuwandiisi w'amawulire]] mu [[:en:Daily_Monitor|Monitor Publications Limited]] (MPL)<ref name="PA43">{{Cite web |title=Former Monitor News Editor Tipped for NRM Caucus Spokesman |url=http://www.chimpreports.com/former-monitor-news-editor-tipped-for-nrm-caucus-spokesman/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> [[:en:Chief_communications_officer|n'akulira eby'amawulire n'empuliziganya]] mu ''kitongole kya Uganda Business and Technical Examinations Board (UBTEB)'' . Ye ssentebe [[:en:Trustee|w’olukiiko olufuzi]] olwa UNSA<ref name="PA42">{{Cite web |title=PHOTOS: New UNSA Executives Take Office |url=http://www.theugandatoday.com/education/2017/04/photos-new-unsa-executives-take-office/ |publisher=Uganda Today}}</ref> era yaweereza mu lukiiko lwe lumu ng'omumyuka wa ssentebe w’ekibiina ekigatta abayizi mu Ggwanga.<ref name="PA41">{{Cite web |title=Students want representative in parliament |url=http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1408540/students-representative-parliament |publisher=[[New Vision|Saturday Vision]]}}</ref> == Obuto bwe n’okusoma kwe == Amoru yazaalibwa mu [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] mu [[:en:Lango_sub-region|kitundutundu ky'e Lango]] nga 11 ogwekkumi 1983 mu maka [[:en:Anglicanism|Amakulisitaayo]] [[:en:Langi_people|ag'abantu b'e Langi]] . Mwana wakubiri mu baana munaana, yamala pulayimale ng’asomera mu Disitulikiti y’ewaabwe e [[:en:Lira_District|Lira]] mu kiseera ng’obuyeekera [[:en:Lord's_Resistance_Army_insurgency|bw’amagye ga Lord’s Resistance Army]] mu kitundu kino buli ku ntikko. Yasomera mu ssomero lya Angwechibange Primary School, Dokolo Primary School ne Lira Faith Academy. Wadde nga waliwo okusomozebwa, Amoru yagenda mu [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] gye yafunira obuyigirize bwa saako n'okumaliriza emisomo gye egya siniya ey'okuna n'eyomukaaga. Yali mukulembeze w’etterekero ly’ebitabo mu O-level ne mu A-level, omukiise wa [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] mu UNSA era nga ye ssentebe wa UNSA mu [[:en:Kumi_District|Disitulikiti y’e Kumi]] .<ref name="PA51">{{Cite web |title=Uganda: Paul Amoru Gives Dokoloians Another Chance |url=http://allafrica.com/stories/201512021803.html |publisher=[[The Observer (Uganda)|The Observer]]}}</ref> Amoru yeyongerayo ku [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]] (UCU) okusoma mu yunivasite gye yafunira ''diguli mu [[:en:Mass_Communication|Mawulire]]'', essira yaliteeka mu [[:en:Public_Relations|Byampuliziganya]]. Mu UCU, yalondebwa okuba [[:en:Students'_union|pulezidenti w’abayizi]] mu 2005 n’agenda mu maaso n’okuweereza nga pulezidenti w’ekibiina ''ekigatta abayizi mu ggwanga ekya Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Emyaka bwe gizze giyitawo, Amoru azze amanyibwa n’okwenyigira mu kutendekebwa okw’ekikugu okuwerako n’enteekateeka z’okugatta abantu mu by’amawulire. Mu 2007-2008 yagenda e Nairobi Kenya n’afuna satifikeeti mu nkola n’okuddukanya emikutu gy’amawulire egy’enjawulo – NMG Media Lab Editorial Training Program Mu 2017 yafuna diguli ey'okubiri mu by’amawulire n’empuliziganya okuva mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]] Mu 2018 - 2019 yafuna satifikeeti mu kulungamya emikutu gy'amawulire mu nkola ya Democratic okuva mu [[:en:Fojo_Media_Institute/Linnaeus_University|Fojo Media Institute/Linnaeus University]], Global Reporting Sweden AB. == Omulimu == Amoru yatandika emirimu gye mu mawulire nga [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Vocational_education|ttendekero ly’ebyemikono]], ''Adwoki Technical School'' mu 2006 n’oluvannyuma [[:en:Kumi_University|Kumi University]] ku ntandikwa ya 2007. Mu makkati ga 2007, yeegatta ku [[:en:Nation_Media_Group|MPL]] ng’omuwandiisi w’abakozi era [[:en:Court_reporter|omusasi mu kkooti]] mu [[:en:Daily_Monitor|Daily Monitor]] . Bwe yali akola omulimu gwe ogw’ekikugu mu kibiina ky’amawulire, Amoru yakuzibwa n’afuulibwa [[:en:Bureau_chief|akulira ekitongole]] mu 2009 n’oluvannyuma n’afuulibwa [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w’omuwandiisi w’amawulire]] mu 2011, ekifo kye yalimu okutuusa mu gwokusatu 2012 lwe yatuuka ku mulimu gwe yali ayagala mu kiseera ekyo ng' [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'amawulire]] kitongole ekyali kyakatondebwawo mu kiseera ekyo eky’ebigezo bya bizinensi n’ebyemikono, UBTEB. Mu 2015 Amoru yayingira ebyobufuzi eby’okulonda, n’awangula obwa ssentebe bwa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono<ref name="PA13">{{Cite web |title=NRM Primary Results for Northern Uganda |url=http://www.chimpreports.com/nrm-primary-results-for-northern-uganda/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> n’ayongera okugenda mu maaso n'okuwangula ekifo ky'omubaka wa Konsityuwensi ku tikiti y'ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|NRM]] mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kulonda kwa bonna okwa 2016]] okwamuyingiza mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ey’ekkumi]] ey'[[:en:Uganda|Ekkula lya Africa]] . Mu Paalamenti ey’ekkumi, Amoru ye yali ssentebe w’ekibiina kya ''Uganda Parliamentary Forum on Media'', omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', [[:en:Whip_(politics)|omukwanaganya mu NRM]] eri [[:en:Member_of_Parliament|ababaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono. Era yali mmemba ku ''kakiiko akavunaanyizibwa ku ngabanya y'emikisa'' n'akakiiko ''akavunaanyizibwa ku by'enjigiriza n'emizannyo''. Akola nga Ssenkulu wa Unipol Media Services ne Unipol Energy Uganda Limited okuva mu 2017. Era ye Ssentebe wa Board era Managing Director wa Upendo Familia Investment Limited okuva mu 2019 okutuuka kati. Mu kiseera kino ye Kaminsona wa [[:en:Uganda|Uganda]] mu Republic of [[:en:South_Africa|South Africa]] . <ref>{{Cite web |date=13 December 2021 |title=Ex-Dokolo North MP Paul Amoru named Ugandan Ambassador to South Africa » LBS NewsDay |url=https://lbs.co.ug/2021/12/13/ex-dokolo-north-mp-paul-amoru-named-ugandan-ambassador-to-south-africa/}}</ref> == Ebiwandiiko n’ebitabo byafulumizza == Paul Amoru awandiise ebiwandiiko ebiwerako era abadde kitundu ku bitabo ebiwerako mu bbanga ly’amaze ng’akola eby’amawulire omuli n’ebirala bino wammanga: # A new dawn or Acholi Kingdom # [http://www.monitor.co.ug/Magazines/PeoplePower/689844-1263902-ri3hu7z/index.html African nationals indicated by ICC] # [http://www.monitor.co.ug/Magazines/PeoplePower/689844-1263888-ri3ifez/index.html Africans seek alternative court to ICC, face challenges] # [http://allafrica.com/stories/200810070749.html ICC Gets New Evidence to Induct LRA's Kony] # [http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-752118-kfrn3a/index.html Cluster bombs conference on] == Laba ne == * [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Pages with unreviewed translations]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Bannamawulire mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] rydx9iyqttxah4aayb4r51pih1n6gxy 77371 77370 2026-10-23T20:30:21Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77371 wikitext text/x-wiki   '''Paul Omiat Amoru''' (yazaalibwa nga 11 Ogwekkumi 1983) Munnayuganda, Munnamawulire, omwogezi, era munnabyabufuzi. Ono ye High Commissioner wa Uganda mu ggwanga lya Republic of South Africa e Pretoria Yaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa Paalamenti]] mu Ssaza lya [[:en:Dokolo|Dokolo]] ey'Obukiikakkono (2016-2021) era nga mukiise mu kibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM), ekibiina ky’ebyobufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda.<ref name="PA1">{{Cite web |title=AMORU PAUL |url=http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=186 |publisher=[[Parliament of Uganda]]}}</ref> Amoru yali ssentebe w’olukiiko lwa ''Uganda Parliamentary Forum on Media'',<ref name="PA2">{{Cite web |title=MP Amoru to Lead Parliamentary Forum on Media |url=http://www.chimpreports.com/mp-amoru-to-lead-parliamentary-forum-on-media/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', <ref name="PA32">{{Cite web |title=Lango MPs gift Shs5 million to Paralympic silver medalist Emong |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Lango-MPs-gift-Shs5-million-to-Paralympic-silver-medalist-Emong/688334-3405506-s4gl29z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> [[:en:Whip_(politics)|Nnampala wa NRM]] ku [[:en:Member_of_Parliament|babaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lya Dokolo ey'Obukiikakkono. Yali mmemba ku ''kakiiko ka Equal Opportunities''<ref name="PA3X">{{Cite web |title=Committee on Equal Opportunities |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-equal-opportunities/#.WRbrO7gcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> n'akakiiko ''k'ebyenjigiriza n'emizannyo''<ref name="PA33">{{Cite web |title=Committee on Education and Sports |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-education-and-sports/#.WRbszbgcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] .<ref name="PA3">{{Cite web |title=Parliament Forum on Media Condemns Violence against Journalists |url=https://www.theugandatoday.com/news/2017/05/parliament-forum-on-media-condemns-violence-against-journalists/ |publisher=Uganda Today}}</ref> Mu 2005, Amoru yalondebwa ng'[[:en:Students'_union|omukulembeze w'abayizi]] ku ssetendekero wa [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]]<ref name="PA4">{{Cite web |title=Amoru elected UCU alumni chairperson |url=http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-1396218-15rln43z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> era nawereza nga pulezidenti w'ekibiina ekitwala abayizzi mu Uganda ekya ''Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Yakulemberamu okutondebwawo kwa ''Uganda Christian University Media Link'' mu 2004 era yali omu kubaatandikawo ''Uganda Christian University HIV / AIDS Initiative'' mu 2006. Yaliko [[:en:Chief_communications_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Kumi_University|Yunivasite y'e Kumi]], [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w'omuwandiisi w'amawulire]] mu [[:en:Daily_Monitor|Monitor Publications Limited]] (MPL)<ref name="PA43">{{Cite web |title=Former Monitor News Editor Tipped for NRM Caucus Spokesman |url=http://www.chimpreports.com/former-monitor-news-editor-tipped-for-nrm-caucus-spokesman/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> [[:en:Chief_communications_officer|n'akulira eby'amawulire n'empuliziganya]] mu ''kitongole kya Uganda Business and Technical Examinations Board (UBTEB)'' . Ye ssentebe [[:en:Trustee|w’olukiiko olufuzi]] olwa UNSA<ref name="PA42">{{Cite web |title=PHOTOS: New UNSA Executives Take Office |url=http://www.theugandatoday.com/education/2017/04/photos-new-unsa-executives-take-office/ |publisher=Uganda Today}}</ref> era yaweereza mu lukiiko lwe lumu ng'omumyuka wa ssentebe w’ekibiina ekigatta abayizi mu Ggwanga.<ref name="PA41">{{Cite web |title=Students want representative in parliament |url=http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1408540/students-representative-parliament |publisher=[[New Vision|Saturday Vision]]}}</ref> == Obuto bwe n’okusoma kwe == Amoru yazaalibwa mu [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] mu [[:en:Lango_sub-region|kitundutundu ky'e Lango]] nga 11 ogwekkumi 1983 mu maka [[:en:Anglicanism|Amakulisitaayo]] [[:en:Langi_people|ag'abantu b'e Langi]] . Mwana wakubiri mu baana munaana, yamala pulayimale ng’asomera mu Disitulikiti y’ewaabwe e [[:en:Lira_District|Lira]] mu kiseera ng’obuyeekera [[:en:Lord's_Resistance_Army_insurgency|bw’amagye ga Lord’s Resistance Army]] mu kitundu kino buli ku ntikko. Yasomera mu ssomero lya Angwechibange Primary School, Dokolo Primary School ne Lira Faith Academy. Wadde nga waliwo okusomozebwa, Amoru yagenda mu [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] gye yafunira obuyigirize bwa saako n'okumaliriza emisomo gye egya siniya ey'okuna n'eyomukaaga. Yali mukulembeze w’etterekero ly’ebitabo mu O-level ne mu A-level, omukiise wa [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] mu UNSA era nga ye ssentebe wa UNSA mu [[:en:Kumi_District|Disitulikiti y’e Kumi]] .<ref name="PA51">{{Cite web |title=Uganda: Paul Amoru Gives Dokoloians Another Chance |url=http://allafrica.com/stories/201512021803.html |publisher=[[The Observer (Uganda)|The Observer]]}}</ref> Amoru yeyongerayo ku [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]] (UCU) okusoma mu yunivasite gye yafunira ''diguli mu [[:en:Mass_Communication|Mawulire]]'', essira yaliteeka mu [[:en:Public_Relations|Byampuliziganya]]. Mu UCU, yalondebwa okuba [[:en:Students'_union|pulezidenti w’abayizi]] mu 2005 n’agenda mu maaso n’okuweereza nga pulezidenti w’ekibiina ''ekigatta abayizi mu ggwanga ekya Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Emyaka bwe gizze giyitawo, Amoru azze amanyibwa n’okwenyigira mu kutendekebwa okw’ekikugu okuwerako n’enteekateeka z’okugatta abantu mu by’amawulire. Mu 2007-2008 yagenda e Nairobi Kenya n’afuna satifikeeti mu nkola n’okuddukanya emikutu gy’amawulire egy’enjawulo – NMG Media Lab Editorial Training Program Mu 2017 yafuna diguli ey'okubiri mu by’amawulire n’empuliziganya okuva mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]] Mu 2018 - 2019 yafuna satifikeeti mu kulungamya emikutu gy'amawulire mu nkola ya Democratic okuva mu [[:en:Fojo_Media_Institute/Linnaeus_University|Fojo Media Institute/Linnaeus University]], Global Reporting Sweden AB. == Omulimu == Amoru yatandika emirimu gye mu mawulire nga [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Vocational_education|ttendekero ly’ebyemikono]], ''Adwoki Technical School'' mu 2006 n’oluvannyuma [[:en:Kumi_University|Kumi University]] ku ntandikwa ya 2007. Mu makkati ga 2007, yeegatta ku [[:en:Nation_Media_Group|MPL]] ng’omuwandiisi w’abakozi era [[:en:Court_reporter|omusasi mu kkooti]] mu [[:en:Daily_Monitor|Daily Monitor]] . Bwe yali akola omulimu gwe ogw’ekikugu mu kibiina ky’amawulire, Amoru yakuzibwa n’afuulibwa [[:en:Bureau_chief|akulira ekitongole]] mu 2009 n’oluvannyuma n’afuulibwa [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w’omuwandiisi w’amawulire]] mu 2011, ekifo kye yalimu okutuusa mu gwokusatu 2012 lwe yatuuka ku mulimu gwe yali ayagala mu kiseera ekyo ng' [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'amawulire]] kitongole ekyali kyakatondebwawo mu kiseera ekyo eky’ebigezo bya bizinensi n’ebyemikono, UBTEB. Mu 2015 Amoru yayingira ebyobufuzi eby’okulonda, n’awangula obwa ssentebe bwa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono<ref name="PA13">{{Cite web |title=NRM Primary Results for Northern Uganda |url=http://www.chimpreports.com/nrm-primary-results-for-northern-uganda/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> n’ayongera okugenda mu maaso n'okuwangula ekifo ky'omubaka wa Konsityuwensi ku tikiti y'ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|NRM]] mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kulonda kwa bonna okwa 2016]] okwamuyingiza mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ey’ekkumi]] ey'[[:en:Uganda|Ekkula lya Africa]] . Mu Paalamenti ey’ekkumi, Amoru ye yali ssentebe w’ekibiina kya ''Uganda Parliamentary Forum on Media'', omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', [[:en:Whip_(politics)|omukwanaganya mu NRM]] eri [[:en:Member_of_Parliament|ababaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono. Era yali mmemba ku ''kakiiko akavunaanyizibwa ku ngabanya y'emikisa'' n'akakiiko ''akavunaanyizibwa ku by'enjigiriza n'emizannyo''. Akola nga Ssenkulu wa Unipol Media Services ne Unipol Energy Uganda Limited okuva mu 2017. Era ye Ssentebe wa Board era Managing Director wa Upendo Familia Investment Limited okuva mu 2019 okutuuka kati. Mu kiseera kino ye Kaminsona wa [[:en:Uganda|Uganda]] mu Republic of [[:en:South_Africa|South Africa]] . <ref>{{Cite web |date=13 December 2021 |title=Ex-Dokolo North MP Paul Amoru named Ugandan Ambassador to South Africa » LBS NewsDay |url=https://lbs.co.ug/2021/12/13/ex-dokolo-north-mp-paul-amoru-named-ugandan-ambassador-to-south-africa/}}</ref> == Ebiwandiiko n’ebitabo byafulumizza == Paul Amoru awandiise ebiwandiiko ebiwerako era abadde kitundu ku bitabo ebiwerako mu bbanga ly’amaze ng’akola eby’amawulire omuli n’ebirala bino wammanga: # A new dawn or Acholi Kingdom # African nationals indicated by ICC # [http://www.monitor.co.ug/Magazines/PeoplePower/689844-1263888-ri3ifez/index.html Africans seek alternative court to ICC, face challenges] # [http://allafrica.com/stories/200810070749.html ICC Gets New Evidence to Induct LRA's Kony] # [http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-752118-kfrn3a/index.html Cluster bombs conference on] == Laba ne == * [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Pages with unreviewed translations]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Bannamawulire mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] guxg9fun72mu8kw1e56czs1k9263idp 77372 77371 2026-10-23T20:30:59Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77372 wikitext text/x-wiki   '''Paul Omiat Amoru''' (yazaalibwa nga 11 Ogwekkumi 1983) Munnayuganda, Munnamawulire, omwogezi, era munnabyabufuzi. Ono ye High Commissioner wa Uganda mu ggwanga lya Republic of South Africa e Pretoria Yaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa Paalamenti]] mu Ssaza lya [[:en:Dokolo|Dokolo]] ey'Obukiikakkono (2016-2021) era nga mukiise mu kibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM), ekibiina ky’ebyobufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda.<ref name="PA1">{{Cite web |title=AMORU PAUL |url=http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=186 |publisher=[[Parliament of Uganda]]}}</ref> Amoru yali ssentebe w’olukiiko lwa ''Uganda Parliamentary Forum on Media'',<ref name="PA2">{{Cite web |title=MP Amoru to Lead Parliamentary Forum on Media |url=http://www.chimpreports.com/mp-amoru-to-lead-parliamentary-forum-on-media/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', <ref name="PA32">{{Cite web |title=Lango MPs gift Shs5 million to Paralympic silver medalist Emong |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Lango-MPs-gift-Shs5-million-to-Paralympic-silver-medalist-Emong/688334-3405506-s4gl29z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> [[:en:Whip_(politics)|Nnampala wa NRM]] ku [[:en:Member_of_Parliament|babaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lya Dokolo ey'Obukiikakkono. Yali mmemba ku ''kakiiko ka Equal Opportunities''<ref name="PA3X">{{Cite web |title=Committee on Equal Opportunities |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-equal-opportunities/#.WRbrO7gcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> n'akakiiko ''k'ebyenjigiriza n'emizannyo''<ref name="PA33">{{Cite web |title=Committee on Education and Sports |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-education-and-sports/#.WRbszbgcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] .<ref name="PA3">{{Cite web |title=Parliament Forum on Media Condemns Violence against Journalists |url=https://www.theugandatoday.com/news/2017/05/parliament-forum-on-media-condemns-violence-against-journalists/ |publisher=Uganda Today}}</ref> Mu 2005, Amoru yalondebwa ng'[[:en:Students'_union|omukulembeze w'abayizi]] ku ssetendekero wa [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]]<ref name="PA4">{{Cite web |title=Amoru elected UCU alumni chairperson |url=http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-1396218-15rln43z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> era nawereza nga pulezidenti w'ekibiina ekitwala abayizzi mu Uganda ekya ''Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Yakulemberamu okutondebwawo kwa ''Uganda Christian University Media Link'' mu 2004 era yali omu kubaatandikawo ''Uganda Christian University HIV / AIDS Initiative'' mu 2006. Yaliko [[:en:Chief_communications_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Kumi_University|Yunivasite y'e Kumi]], [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w'omuwandiisi w'amawulire]] mu [[:en:Daily_Monitor|Monitor Publications Limited]] (MPL)<ref name="PA43">{{Cite web |title=Former Monitor News Editor Tipped for NRM Caucus Spokesman |url=http://www.chimpreports.com/former-monitor-news-editor-tipped-for-nrm-caucus-spokesman/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> [[:en:Chief_communications_officer|n'akulira eby'amawulire n'empuliziganya]] mu ''kitongole kya Uganda Business and Technical Examinations Board (UBTEB)'' . Ye ssentebe [[:en:Trustee|w’olukiiko olufuzi]] olwa UNSA<ref name="PA42">{{Cite web |title=PHOTOS: New UNSA Executives Take Office |url=http://www.theugandatoday.com/education/2017/04/photos-new-unsa-executives-take-office/ |publisher=Uganda Today}}</ref> era yaweereza mu lukiiko lwe lumu ng'omumyuka wa ssentebe w’ekibiina ekigatta abayizi mu Ggwanga.<ref name="PA41">{{Cite web |title=Students want representative in parliament |url=http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1408540/students-representative-parliament |publisher=[[New Vision|Saturday Vision]]}}</ref> == Obuto bwe n’okusoma kwe == Amoru yazaalibwa mu [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] mu [[:en:Lango_sub-region|kitundutundu ky'e Lango]] nga 11 ogwekkumi 1983 mu maka [[:en:Anglicanism|Amakulisitaayo]] [[:en:Langi_people|ag'abantu b'e Langi]] . Mwana wakubiri mu baana munaana, yamala pulayimale ng’asomera mu Disitulikiti y’ewaabwe e [[:en:Lira_District|Lira]] mu kiseera ng’obuyeekera [[:en:Lord's_Resistance_Army_insurgency|bw’amagye ga Lord’s Resistance Army]] mu kitundu kino buli ku ntikko. Yasomera mu ssomero lya Angwechibange Primary School, Dokolo Primary School ne Lira Faith Academy. Wadde nga waliwo okusomozebwa, Amoru yagenda mu [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] gye yafunira obuyigirize bwa saako n'okumaliriza emisomo gye egya siniya ey'okuna n'eyomukaaga. Yali mukulembeze w’etterekero ly’ebitabo mu O-level ne mu A-level, omukiise wa [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] mu UNSA era nga ye ssentebe wa UNSA mu [[:en:Kumi_District|Disitulikiti y’e Kumi]] .<ref name="PA51">{{Cite web |title=Uganda: Paul Amoru Gives Dokoloians Another Chance |url=http://allafrica.com/stories/201512021803.html |publisher=[[The Observer (Uganda)|The Observer]]}}</ref> Amoru yeyongerayo ku [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]] (UCU) okusoma mu yunivasite gye yafunira ''diguli mu [[:en:Mass_Communication|Mawulire]]'', essira yaliteeka mu [[:en:Public_Relations|Byampuliziganya]]. Mu UCU, yalondebwa okuba [[:en:Students'_union|pulezidenti w’abayizi]] mu 2005 n’agenda mu maaso n’okuweereza nga pulezidenti w’ekibiina ''ekigatta abayizi mu ggwanga ekya Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Emyaka bwe gizze giyitawo, Amoru azze amanyibwa n’okwenyigira mu kutendekebwa okw’ekikugu okuwerako n’enteekateeka z’okugatta abantu mu by’amawulire. Mu 2007-2008 yagenda e Nairobi Kenya n’afuna satifikeeti mu nkola n’okuddukanya emikutu gy’amawulire egy’enjawulo – NMG Media Lab Editorial Training Program Mu 2017 yafuna diguli ey'okubiri mu by’amawulire n’empuliziganya okuva mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]] Mu 2018 - 2019 yafuna satifikeeti mu kulungamya emikutu gy'amawulire mu nkola ya Democratic okuva mu [[:en:Fojo_Media_Institute/Linnaeus_University|Fojo Media Institute/Linnaeus University]], Global Reporting Sweden AB. == Omulimu == Amoru yatandika emirimu gye mu mawulire nga [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Vocational_education|ttendekero ly’ebyemikono]], ''Adwoki Technical School'' mu 2006 n’oluvannyuma [[:en:Kumi_University|Kumi University]] ku ntandikwa ya 2007. Mu makkati ga 2007, yeegatta ku [[:en:Nation_Media_Group|MPL]] ng’omuwandiisi w’abakozi era [[:en:Court_reporter|omusasi mu kkooti]] mu [[:en:Daily_Monitor|Daily Monitor]] . Bwe yali akola omulimu gwe ogw’ekikugu mu kibiina ky’amawulire, Amoru yakuzibwa n’afuulibwa [[:en:Bureau_chief|akulira ekitongole]] mu 2009 n’oluvannyuma n’afuulibwa [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w’omuwandiisi w’amawulire]] mu 2011, ekifo kye yalimu okutuusa mu gwokusatu 2012 lwe yatuuka ku mulimu gwe yali ayagala mu kiseera ekyo ng' [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'amawulire]] kitongole ekyali kyakatondebwawo mu kiseera ekyo eky’ebigezo bya bizinensi n’ebyemikono, UBTEB. Mu 2015 Amoru yayingira ebyobufuzi eby’okulonda, n’awangula obwa ssentebe bwa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono<ref name="PA13">{{Cite web |title=NRM Primary Results for Northern Uganda |url=http://www.chimpreports.com/nrm-primary-results-for-northern-uganda/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> n’ayongera okugenda mu maaso n'okuwangula ekifo ky'omubaka wa Konsityuwensi ku tikiti y'ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|NRM]] mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kulonda kwa bonna okwa 2016]] okwamuyingiza mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ey’ekkumi]] ey'[[:en:Uganda|Ekkula lya Africa]] . Mu Paalamenti ey’ekkumi, Amoru ye yali ssentebe w’ekibiina kya ''Uganda Parliamentary Forum on Media'', omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', [[:en:Whip_(politics)|omukwanaganya mu NRM]] eri [[:en:Member_of_Parliament|ababaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono. Era yali mmemba ku ''kakiiko akavunaanyizibwa ku ngabanya y'emikisa'' n'akakiiko ''akavunaanyizibwa ku by'enjigiriza n'emizannyo''. Akola nga Ssenkulu wa Unipol Media Services ne Unipol Energy Uganda Limited okuva mu 2017. Era ye Ssentebe wa Board era Managing Director wa Upendo Familia Investment Limited okuva mu 2019 okutuuka kati. Mu kiseera kino ye Kaminsona wa [[:en:Uganda|Uganda]] mu Republic of [[:en:South_Africa|South Africa]] . <ref>{{Cite web |date=13 December 2021 |title=Ex-Dokolo North MP Paul Amoru named Ugandan Ambassador to South Africa » LBS NewsDay |url=https://lbs.co.ug/2021/12/13/ex-dokolo-north-mp-paul-amoru-named-ugandan-ambassador-to-south-africa/}}</ref> == Ebiwandiiko n’ebitabo byafulumizza == Paul Amoru awandiise ebiwandiiko ebiwerako era abadde kitundu ku bitabo ebiwerako mu bbanga ly’amaze ng’akola eby’amawulire omuli n’ebirala bino wammanga: # A new dawn or Acholi Kingdom # African nationals indicated by ICC # Africans seek alternative court to ICC, face challenges # [http://allafrica.com/stories/200810070749.html ICC Gets New Evidence to Induct LRA's Kony] # [http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-752118-kfrn3a/index.html Cluster bombs conference on] == Laba ne == * [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Pages with unreviewed translations]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Bannamawulire mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] ptp1iomumw7l94sil00dhrt89w7pzgx 77373 77372 2026-10-23T20:31:52Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77373 wikitext text/x-wiki   '''Paul Omiat Amoru''' (yazaalibwa nga 11 Ogwekkumi 1983) Munnayuganda, Munnamawulire, omwogezi, era munnabyabufuzi. Ono ye High Commissioner wa Uganda mu ggwanga lya Republic of South Africa e Pretoria Yaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa Paalamenti]] mu Ssaza lya [[:en:Dokolo|Dokolo]] ey'Obukiikakkono (2016-2021) era nga mukiise mu kibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM), ekibiina ky’ebyobufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda.<ref name="PA1">{{Cite web |title=AMORU PAUL |url=http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=186 |publisher=[[Parliament of Uganda]]}}</ref> Amoru yali ssentebe w’olukiiko lwa ''Uganda Parliamentary Forum on Media'',<ref name="PA2">{{Cite web |title=MP Amoru to Lead Parliamentary Forum on Media |url=http://www.chimpreports.com/mp-amoru-to-lead-parliamentary-forum-on-media/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', <ref name="PA32">{{Cite web |title=Lango MPs gift Shs5 million to Paralympic silver medalist Emong |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Lango-MPs-gift-Shs5-million-to-Paralympic-silver-medalist-Emong/688334-3405506-s4gl29z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> [[:en:Whip_(politics)|Nnampala wa NRM]] ku [[:en:Member_of_Parliament|babaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lya Dokolo ey'Obukiikakkono. Yali mmemba ku ''kakiiko ka Equal Opportunities''<ref name="PA3X">{{Cite web |title=Committee on Equal Opportunities |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-equal-opportunities/#.WRbrO7gcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> n'akakiiko ''k'ebyenjigiriza n'emizannyo''<ref name="PA33">{{Cite web |title=Committee on Education and Sports |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-education-and-sports/#.WRbszbgcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] .<ref name="PA3">{{Cite web |title=Parliament Forum on Media Condemns Violence against Journalists |url=https://www.theugandatoday.com/news/2017/05/parliament-forum-on-media-condemns-violence-against-journalists/ |publisher=Uganda Today}}</ref> Mu 2005, Amoru yalondebwa ng'[[:en:Students'_union|omukulembeze w'abayizi]] ku ssetendekero wa [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]]<ref name="PA4">{{Cite web |title=Amoru elected UCU alumni chairperson |url=http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-1396218-15rln43z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> era nawereza nga pulezidenti w'ekibiina ekitwala abayizzi mu Uganda ekya ''Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Yakulemberamu okutondebwawo kwa ''Uganda Christian University Media Link'' mu 2004 era yali omu kubaatandikawo ''Uganda Christian University HIV / AIDS Initiative'' mu 2006. Yaliko [[:en:Chief_communications_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Kumi_University|Yunivasite y'e Kumi]], [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w'omuwandiisi w'amawulire]] mu [[:en:Daily_Monitor|Monitor Publications Limited]] (MPL)<ref name="PA43">{{Cite web |title=Former Monitor News Editor Tipped for NRM Caucus Spokesman |url=http://www.chimpreports.com/former-monitor-news-editor-tipped-for-nrm-caucus-spokesman/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> [[:en:Chief_communications_officer|n'akulira eby'amawulire n'empuliziganya]] mu ''kitongole kya Uganda Business and Technical Examinations Board (UBTEB)'' . Ye ssentebe [[:en:Trustee|w’olukiiko olufuzi]] olwa UNSA<ref name="PA42">{{Cite web |title=PHOTOS: New UNSA Executives Take Office |url=http://www.theugandatoday.com/education/2017/04/photos-new-unsa-executives-take-office/ |publisher=Uganda Today}}</ref> era yaweereza mu lukiiko lwe lumu ng'omumyuka wa ssentebe w’ekibiina ekigatta abayizi mu Ggwanga.<ref name="PA41">{{Cite web |title=Students want representative in parliament |url=http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1408540/students-representative-parliament |publisher=[[New Vision|Saturday Vision]]}}</ref> == Obuto bwe n’okusoma kwe == Amoru yazaalibwa mu [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] mu [[:en:Lango_sub-region|kitundutundu ky'e Lango]] nga 11 ogwekkumi 1983 mu maka [[:en:Anglicanism|Amakulisitaayo]] [[:en:Langi_people|ag'abantu b'e Langi]] . Mwana wakubiri mu baana munaana, yamala pulayimale ng’asomera mu Disitulikiti y’ewaabwe e [[:en:Lira_District|Lira]] mu kiseera ng’obuyeekera [[:en:Lord's_Resistance_Army_insurgency|bw’amagye ga Lord’s Resistance Army]] mu kitundu kino buli ku ntikko. Yasomera mu ssomero lya Angwechibange Primary School, Dokolo Primary School ne Lira Faith Academy. Wadde nga waliwo okusomozebwa, Amoru yagenda mu [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] gye yafunira obuyigirize bwa saako n'okumaliriza emisomo gye egya siniya ey'okuna n'eyomukaaga. Yali mukulembeze w’etterekero ly’ebitabo mu O-level ne mu A-level, omukiise wa [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] mu UNSA era nga ye ssentebe wa UNSA mu [[:en:Kumi_District|Disitulikiti y’e Kumi]] .<ref name="PA51">{{Cite web |title=Uganda: Paul Amoru Gives Dokoloians Another Chance |url=http://allafrica.com/stories/201512021803.html |publisher=[[The Observer (Uganda)|The Observer]]}}</ref> Amoru yeyongerayo ku [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]] (UCU) okusoma mu yunivasite gye yafunira ''diguli mu [[:en:Mass_Communication|Mawulire]]'', essira yaliteeka mu [[:en:Public_Relations|Byampuliziganya]]. Mu UCU, yalondebwa okuba [[:en:Students'_union|pulezidenti w’abayizi]] mu 2005 n’agenda mu maaso n’okuweereza nga pulezidenti w’ekibiina ''ekigatta abayizi mu ggwanga ekya Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Emyaka bwe gizze giyitawo, Amoru azze amanyibwa n’okwenyigira mu kutendekebwa okw’ekikugu okuwerako n’enteekateeka z’okugatta abantu mu by’amawulire. Mu 2007-2008 yagenda e Nairobi Kenya n’afuna satifikeeti mu nkola n’okuddukanya emikutu gy’amawulire egy’enjawulo – NMG Media Lab Editorial Training Program Mu 2017 yafuna diguli ey'okubiri mu by’amawulire n’empuliziganya okuva mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]] Mu 2018 - 2019 yafuna satifikeeti mu kulungamya emikutu gy'amawulire mu nkola ya Democratic okuva mu [[:en:Fojo_Media_Institute/Linnaeus_University|Fojo Media Institute/Linnaeus University]], Global Reporting Sweden AB. == Omulimu == Amoru yatandika emirimu gye mu mawulire nga [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Vocational_education|ttendekero ly’ebyemikono]], ''Adwoki Technical School'' mu 2006 n’oluvannyuma [[:en:Kumi_University|Kumi University]] ku ntandikwa ya 2007. Mu makkati ga 2007, yeegatta ku [[:en:Nation_Media_Group|MPL]] ng’omuwandiisi w’abakozi era [[:en:Court_reporter|omusasi mu kkooti]] mu [[:en:Daily_Monitor|Daily Monitor]] . Bwe yali akola omulimu gwe ogw’ekikugu mu kibiina ky’amawulire, Amoru yakuzibwa n’afuulibwa [[:en:Bureau_chief|akulira ekitongole]] mu 2009 n’oluvannyuma n’afuulibwa [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w’omuwandiisi w’amawulire]] mu 2011, ekifo kye yalimu okutuusa mu gwokusatu 2012 lwe yatuuka ku mulimu gwe yali ayagala mu kiseera ekyo ng' [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'amawulire]] kitongole ekyali kyakatondebwawo mu kiseera ekyo eky’ebigezo bya bizinensi n’ebyemikono, UBTEB. Mu 2015 Amoru yayingira ebyobufuzi eby’okulonda, n’awangula obwa ssentebe bwa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono<ref name="PA13">{{Cite web |title=NRM Primary Results for Northern Uganda |url=http://www.chimpreports.com/nrm-primary-results-for-northern-uganda/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> n’ayongera okugenda mu maaso n'okuwangula ekifo ky'omubaka wa Konsityuwensi ku tikiti y'ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|NRM]] mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kulonda kwa bonna okwa 2016]] okwamuyingiza mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ey’ekkumi]] ey'[[:en:Uganda|Ekkula lya Africa]] . Mu Paalamenti ey’ekkumi, Amoru ye yali ssentebe w’ekibiina kya ''Uganda Parliamentary Forum on Media'', omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', [[:en:Whip_(politics)|omukwanaganya mu NRM]] eri [[:en:Member_of_Parliament|ababaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono. Era yali mmemba ku ''kakiiko akavunaanyizibwa ku ngabanya y'emikisa'' n'akakiiko ''akavunaanyizibwa ku by'enjigiriza n'emizannyo''. Akola nga Ssenkulu wa Unipol Media Services ne Unipol Energy Uganda Limited okuva mu 2017. Era ye Ssentebe wa Board era Managing Director wa Upendo Familia Investment Limited okuva mu 2019 okutuuka kati. Mu kiseera kino ye Kaminsona wa [[:en:Uganda|Uganda]] mu Republic of [[:en:South_Africa|South Africa]] . <ref>{{Cite web |date=13 December 2021 |title=Ex-Dokolo North MP Paul Amoru named Ugandan Ambassador to South Africa » LBS NewsDay |url=https://lbs.co.ug/2021/12/13/ex-dokolo-north-mp-paul-amoru-named-ugandan-ambassador-to-south-africa/}}</ref> == Ebiwandiiko n’ebitabo byafulumizza == Paul Amoru awandiise ebiwandiiko ebiwerako era abadde kitundu ku bitabo ebiwerako mu bbanga ly’amaze ng’akola eby’amawulire omuli n’ebirala bino wammanga: # A new dawn or Acholi Kingdom # African nationals indicated by ICC # Africans seek alternative court to ICC, face challenges # ICC Gets New Evidence to Induct LRA's Kony # [http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-752118-kfrn3a/index.html Cluster bombs conference on] == Laba ne == * [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Pages with unreviewed translations]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Bannamawulire mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] 54vl6ed1rnmw4rqj357c4ol1kpcmtto 77374 77373 2026-10-23T20:33:08Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77374 wikitext text/x-wiki   '''Paul Omiat Amoru''' (yazaalibwa nga 11 Ogwekkumi 1983) Munnayuganda, Munnamawulire, omwogezi, era munnabyabufuzi. Ono ye High Commissioner wa Uganda mu ggwanga lya Republic of South Africa e Pretoria Yaliko [[:en:Parliament_of_Uganda|omubaka wa Paalamenti]] mu Ssaza lya [[:en:Dokolo|Dokolo]] ey'Obukiikakkono (2016-2021) era nga mukiise mu kibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|National Resistance Movement]] (NRM), ekibiina ky’ebyobufuzi ekiri mu buyinza mu Uganda.<ref name="PA1">{{Cite web |title=AMORU PAUL |url=http://www.parliament.go.ug/mp_database/profile.php?mid=186 |publisher=[[Parliament of Uganda]]}}</ref> Amoru yali ssentebe w’olukiiko lwa ''Uganda Parliamentary Forum on Media'',<ref name="PA2">{{Cite web |title=MP Amoru to Lead Parliamentary Forum on Media |url=http://www.chimpreports.com/mp-amoru-to-lead-parliamentary-forum-on-media/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', <ref name="PA32">{{Cite web |title=Lango MPs gift Shs5 million to Paralympic silver medalist Emong |url=http://www.monitor.co.ug/News/National/Lango-MPs-gift-Shs5-million-to-Paralympic-silver-medalist-Emong/688334-3405506-s4gl29z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> [[:en:Whip_(politics)|Nnampala wa NRM]] ku [[:en:Member_of_Parliament|babaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lya Dokolo ey'Obukiikakkono. Yali mmemba ku ''kakiiko ka Equal Opportunities''<ref name="PA3X">{{Cite web |title=Committee on Equal Opportunities |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-equal-opportunities/#.WRbrO7gcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> n'akakiiko ''k'ebyenjigiriza n'emizannyo''<ref name="PA33">{{Cite web |title=Committee on Education and Sports |url=http://parliamentwatch.ug/committee/committee-on-education-and-sports/#.WRbszbgcRkg |publisher=Parliament Watch}}</ref> mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] .<ref name="PA3">{{Cite web |title=Parliament Forum on Media Condemns Violence against Journalists |url=https://www.theugandatoday.com/news/2017/05/parliament-forum-on-media-condemns-violence-against-journalists/ |publisher=Uganda Today}}</ref> Mu 2005, Amoru yalondebwa ng'[[:en:Students'_union|omukulembeze w'abayizi]] ku ssetendekero wa [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]]<ref name="PA4">{{Cite web |title=Amoru elected UCU alumni chairperson |url=http://www.monitor.co.ug/News/Education/688336-1396218-15rln43z/index.html |publisher=[[Daily Monitor]]}}</ref> era nawereza nga pulezidenti w'ekibiina ekitwala abayizzi mu Uganda ekya ''Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Yakulemberamu okutondebwawo kwa ''Uganda Christian University Media Link'' mu 2004 era yali omu kubaatandikawo ''Uganda Christian University HIV / AIDS Initiative'' mu 2006. Yaliko [[:en:Chief_communications_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Kumi_University|Yunivasite y'e Kumi]], [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w'omuwandiisi w'amawulire]] mu [[:en:Daily_Monitor|Monitor Publications Limited]] (MPL)<ref name="PA43">{{Cite web |title=Former Monitor News Editor Tipped for NRM Caucus Spokesman |url=http://www.chimpreports.com/former-monitor-news-editor-tipped-for-nrm-caucus-spokesman/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> [[:en:Chief_communications_officer|n'akulira eby'amawulire n'empuliziganya]] mu ''kitongole kya Uganda Business and Technical Examinations Board (UBTEB)'' . Ye ssentebe [[:en:Trustee|w’olukiiko olufuzi]] olwa UNSA<ref name="PA42">{{Cite web |title=PHOTOS: New UNSA Executives Take Office |url=http://www.theugandatoday.com/education/2017/04/photos-new-unsa-executives-take-office/ |publisher=Uganda Today}}</ref> era yaweereza mu lukiiko lwe lumu ng'omumyuka wa ssentebe w’ekibiina ekigatta abayizi mu Ggwanga.<ref name="PA41">{{Cite web |title=Students want representative in parliament |url=http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1408540/students-representative-parliament |publisher=[[New Vision|Saturday Vision]]}}</ref> == Obuto bwe n’okusoma kwe == Amoru yazaalibwa mu [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] mu [[:en:Lango_sub-region|kitundutundu ky'e Lango]] nga 11 ogwekkumi 1983 mu maka [[:en:Anglicanism|Amakulisitaayo]] [[:en:Langi_people|ag'abantu b'e Langi]] . Mwana wakubiri mu baana munaana, yamala pulayimale ng’asomera mu Disitulikiti y’ewaabwe e [[:en:Lira_District|Lira]] mu kiseera ng’obuyeekera [[:en:Lord's_Resistance_Army_insurgency|bw’amagye ga Lord’s Resistance Army]] mu kitundu kino buli ku ntikko. Yasomera mu ssomero lya Angwechibange Primary School, Dokolo Primary School ne Lira Faith Academy. Wadde nga waliwo okusomozebwa, Amoru yagenda mu [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] gye yafunira obuyigirize bwa saako n'okumaliriza emisomo gye egya siniya ey'okuna n'eyomukaaga. Yali mukulembeze w’etterekero ly’ebitabo mu O-level ne mu A-level, omukiise wa [[:en:Ngora_High_School|Ngora High School]] mu UNSA era nga ye ssentebe wa UNSA mu [[:en:Kumi_District|Disitulikiti y’e Kumi]] .<ref name="PA51">{{Cite web |title=Uganda: Paul Amoru Gives Dokoloians Another Chance |url=http://allafrica.com/stories/201512021803.html |publisher=[[The Observer (Uganda)|The Observer]]}}</ref> Amoru yeyongerayo ku [[:en:Uganda_Christian_University|Uganda Christian University]] (UCU) okusoma mu yunivasite gye yafunira ''diguli mu [[:en:Mass_Communication|Mawulire]]'', essira yaliteeka mu [[:en:Public_Relations|Byampuliziganya]]. Mu UCU, yalondebwa okuba [[:en:Students'_union|pulezidenti w’abayizi]] mu 2005 n’agenda mu maaso n’okuweereza nga pulezidenti w’ekibiina ''ekigatta abayizi mu ggwanga ekya Uganda National Students Association (UNSA)'' mu 2006. Emyaka bwe gizze giyitawo, Amoru azze amanyibwa n’okwenyigira mu kutendekebwa okw’ekikugu okuwerako n’enteekateeka z’okugatta abantu mu by’amawulire. Mu 2007-2008 yagenda e Nairobi Kenya n’afuna satifikeeti mu nkola n’okuddukanya emikutu gy’amawulire egy’enjawulo – NMG Media Lab Editorial Training Program Mu 2017 yafuna diguli ey'okubiri mu by’amawulire n’empuliziganya okuva mu [[:en:Makerere_University|Ssettendekero wa Makerere]] Mu 2018 - 2019 yafuna satifikeeti mu kulungamya emikutu gy'amawulire mu nkola ya Democratic okuva mu [[:en:Fojo_Media_Institute/Linnaeus_University|Fojo Media Institute/Linnaeus University]], Global Reporting Sweden AB. == Omulimu == Amoru yatandika emirimu gye mu mawulire nga [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'empuliziganya]] mu [[:en:Vocational_education|ttendekero ly’ebyemikono]], ''Adwoki Technical School'' mu 2006 n’oluvannyuma [[:en:Kumi_University|Kumi University]] ku ntandikwa ya 2007. Mu makkati ga 2007, yeegatta ku [[:en:Nation_Media_Group|MPL]] ng’omuwandiisi w’abakozi era [[:en:Court_reporter|omusasi mu kkooti]] mu [[:en:Daily_Monitor|Daily Monitor]] . Bwe yali akola omulimu gwe ogw’ekikugu mu kibiina ky’amawulire, Amoru yakuzibwa n’afuulibwa [[:en:Bureau_chief|akulira ekitongole]] mu 2009 n’oluvannyuma n’afuulibwa [[:en:Editor-in-chief|omumyuka w’omuwandiisi w’amawulire]] mu 2011, ekifo kye yalimu okutuusa mu gwokusatu 2012 lwe yatuuka ku mulimu gwe yali ayagala mu kiseera ekyo ng' [[:en:Public_relations_officer|akulira eby'amawulire]] kitongole ekyali kyakatondebwawo mu kiseera ekyo eky’ebigezo bya bizinensi n’ebyemikono, UBTEB. Mu 2015 Amoru yayingira ebyobufuzi eby’okulonda, n’awangula obwa ssentebe bwa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono<ref name="PA13">{{Cite web |title=NRM Primary Results for Northern Uganda |url=http://www.chimpreports.com/nrm-primary-results-for-northern-uganda/ |publisher=CHIMPREPORTS}}</ref> n’ayongera okugenda mu maaso n'okuwangula ekifo ky'omubaka wa Konsityuwensi ku tikiti y'ekibiina kya [[:en:National_Resistance_Movement|NRM]] mu [[:en:2016_Ugandan_general_election|kulonda kwa bonna okwa 2016]] okwamuyingiza mu [[:en:Parliament_of_Uganda|Paalamenti ey’ekkumi]] ey'[[:en:Uganda|Ekkula lya Africa]] . Mu Paalamenti ey’ekkumi, Amoru ye yali ssentebe w’ekibiina kya ''Uganda Parliamentary Forum on Media'', omwogezi w’ekibiina kya ''Lango Parliamentary Group'', [[:en:Whip_(politics)|omukwanaganya mu NRM]] eri [[:en:Member_of_Parliament|ababaka ba Lango]] era ssentebe wa NRM mu Ssaza lye Dokolo ey'Obukiikakkono. Era yali mmemba ku ''kakiiko akavunaanyizibwa ku ngabanya y'emikisa'' n'akakiiko ''akavunaanyizibwa ku by'enjigiriza n'emizannyo''. Akola nga Ssenkulu wa Unipol Media Services ne Unipol Energy Uganda Limited okuva mu 2017. Era ye Ssentebe wa Board era Managing Director wa Upendo Familia Investment Limited okuva mu 2019 okutuuka kati. Mu kiseera kino ye Kaminsona wa [[:en:Uganda|Uganda]] mu Republic of [[:en:South_Africa|South Africa]] . <ref>{{Cite web |date=13 December 2021 |title=Ex-Dokolo North MP Paul Amoru named Ugandan Ambassador to South Africa » LBS NewsDay |url=https://lbs.co.ug/2021/12/13/ex-dokolo-north-mp-paul-amoru-named-ugandan-ambassador-to-south-africa/}}</ref> == Ebiwandiiko n’ebitabo byafulumizza == Paul Amoru awandiise ebiwandiiko ebiwerako era abadde kitundu ku bitabo ebiwerako mu bbanga ly’amaze ng’akola eby’amawulire omuli n’ebirala bino wammanga: # A new dawn or Acholi Kingdom # African nationals indicated by ICC # Africans seek alternative court to ICC, face challenges # ICC Gets New Evidence to Induct LRA's Kony # Cluster bombs conference on == Laba ne == * [[:en:Dokolo_District|Disitulikiti y'e Dokolo]] == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Pages with unreviewed translations]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Bannamawulire mu Uganda]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] r0sh6q5r3zqr85fm8iaeed2mc3clrv0 Joel Sserunjogi 0 13778 77389 75130 2026-10-24T02:33:06Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77389 wikitext text/x-wiki   '''Joel Sserunjogi''' (yazaalibwa 16 Ogwomukaaga 2002) Munnayuganda musambi wa mupiira ow'ekikugu era azannyira mu makkati mu [[Kampala Capital City Authority FC|KCCA FC]] mu liigi ya Uganda Premier ne [[Yuganda|ttiimu y'eggwanga ey'omupiira]].<ref>{{Cite web |date=2024-03-28 |title=Teen sensation Sserunjogi eases KCCA midfield dilemma |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/teen-sensation-sserunjogi-eases-kcca-midfield-dilemma-4570634 |access-date=2025-08-22 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=1 August 2023 |title=Joel Sserunjogi completes move to KCCA FC |url=https://www.kccafc.co.ug/joel-sserunjogi-completes-move-to-kcca-fc/ |access-date=22 August 2025 |website=KCCA FC}}</ref> == Obuto bwe == Sserunjogi yakulira mu [[Yuganda|Uganda]], gye yazannyira mu mpaka z’omupiira gw’abavubuka. Yakiikirira [[Buddu]] n'oluvannyuma Busiro mu mpaka za Buganda Masaza Cup, n'ayamba Busiro okuwangula engule yaayo eyasooka mu 2022.<ref name=":1">{{Cite web |date=1 August 2023 |title=Joel Sserunjogi joins KCCA FC on a four-year deal |url=https://nnalubaalesports.com/joel-sserunjogi-joins-kcca-fc-on-a-four-year-deal/ |access-date=22 August 2025 |website=Nnalubaale Sports |archive-url=https://web.archive.org/web/20250904062520/https://nnalubaalesports.com/joel-sserunjogi-joins-kcca-fc-on-a-four-year-deal/ |archive-date=4 September 2025 |url-status=dead}}</ref> Yazannyirako ne Kajjansi United era yali omu tiimu y'abavubuka eya URA FC.<ref>{{Cite web |date=29 July 2023 |title=KCCA to unveil exciting midfield prospect |url=https://www.pulsesports.ug/football/story/kcca-to-unveil-exciting-midfield-prospect-2023072905544082169 |access-date=22 August 2025 |website=Pulse Sports Uganda |archive-date=4 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250904062430/https://www.pulsesports.ug/football/story/kcca-to-unveil-exciting-midfield-prospect-2023072905544082169 |url-status=dead }}</ref> == Emirimu gye egya kiraabu == Mu Gwomunaana 2023, Sserunjogi yassa omukono ku ndagaano ne [[Kampala Capital City Authority FC|KCCA FC]] ewangaala okutuusa mu 2026, ng’alina okusalawo okwongezaayo.<ref name=":0" /> Yamanyika olw’okulaba kwe, okuyisa obulungi, n’obusobozi bw’okuwereza omupiira.<ref>{{Cite web |title=KCCA secure highly rated midfielder Sserunjogi |url=https://nnalubaalesports.com/joel-sserunjogi-joins-kcca-fc-on-a-four-year-deal/ |access-date=22 August 2025 |website=Nnalubaale Sports |archive-url=https://web.archive.org/web/20250904062520/https://nnalubaalesports.com/joel-sserunjogi-joins-kcca-fc-on-a-four-year-deal/ |archive-date=4 September 2025 |url-status=dead}}</ref> Mu Gwokusatu 2024, Sserunjogi yafuna okusiimibwa okuva eri mutendesi [[Abdallah Mubiru]] oluvannyuma lw’oluzannya olw'omutindo okusinga Vipers SC.<ref>{{Cite web |date=16 March 2024 |title=Abdallah Mubiru lauds rising star Sserunjogi's stellar performance against Vipers |url=https://nbssport.co.ug/2024/03/16/abdallah-mubiru-lauds-rising-star-sserunjjogis-stellar-performance-against-vipers/ |access-date=22 August 2025 |website=NBS Sport}}</ref> == Emirimu gye egy'ensi yonna == Sserunjogi yasooka kuyitibwa mu [[Uganda Cranes ettiimu y'eggwanga|Uganda Cranes]] mu mwezi Gwokutaano mu 2024 mumpaka z'okusunsulamu abalyetaba mu mpaka za FIFA World Cup 2026.<ref>{{Cite web |date=29 May 2024 |title=Uganda Cranes: Sserunjogi, Shaban summoned for national team |url=https://www.kccafc.co.ug/uganda-cranes-sserunjogi-shaban-summoned-for-national-team/ |access-date=22 August 2025 |website=KCCA FC}}</ref> Oluvannyuma yayingizibwa mu ttiimu y’empaka z’okusunsulamu abalyetaba mu mpaka za Afrika eza 2025.<ref>{{Cite web |date=30 August 2024 |title=Sserunjogi and Mayanja summoned for national duty |url=https://www.kccafc.co.ug/sserunjogi-and-mayanja-summoned-for-national-duty/ |access-date=22 August 2025 |website=KCCA FC}}</ref> Mu 2025, yalondebwa ku ttiimu ya Uganda Cranes mu mpaka za2024 African Nations Championship CHAN) ezaategekebwa amawanga asatu aga East Africa; [[Kenya]], [[Tanzania]] ne Uganda.<ref>{{Cite web |date=4 August 2025 |title=CHAN 2024: Uganda Cranes 25-man squad profiled |url=https://kawowo.com/2025/08/04/chan-2024-uganda-cranes-25-man-squad-profiled/ |access-date=22 August 2025 |website=Kawowo Sports}}</ref><ref>{{Cite web |last=Isabirye |first=David |date=2025-08-22 |title=The right mentality, work ethic & character has spurred Uganda Cranes' Joel Sserunjogi |url=https://kawowo.com/2025/08/22/the-right-mentality-work-ethic-character-has-spurred-uganda-cranes-joel-sserunjogi/ |access-date=2025-08-22 |website=Kawowo Sports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-08-13 |title=Sserunjogi absence cracks Cranes midfield core |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/sports/soccer/sserunjogi-absence-cracks-cranes-midfield-core-5153420 |access-date=2025-08-22 |website=Monitor |language=en}}</ref> == Ebitiibwa == === Busiro === * Ekikopo kya Buganda Masaza: 2022<ref name=":1" /> == Laba ne ==   * Allan Okello * Reagan Mpande * Rogers Ochaki Torach == Ebijuliziddwa == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Ebijuliziddwa wabweru wa Wikipidiya == * Ebikwata ku bazannyi mu KCCA FC * Empaka z'amawanga ga Afrika eza CAF {{DEFAULTSORT:Sserunjogi, Joel}} [[Category:Buganda]] [[Category:Omupiira mu Uganda]] 24zuovofn79afw4qjti3ft2qc6q0159 Opolot-Okwalinga Simon Peter 0 13944 77397 75589 2026-10-24T06:54:21Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77397 wikitext text/x-wiki {{Databox}}   '''Opolot-Okwalinga Simon Peter''' munnabyabufuzi [[Munnayuganda]], era omukugu mu nteekateeka z'ebyokwerinda,<ref name=":1">{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Why private security guards in Uganda should be made part of national public security architecture |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-05-11 |website=New Vision}}</ref> akola ng'omubaka wa Paalamenti akiikirira Essaza lye Kanyum,<ref name=":0">{{Cite web |title=Members of Parliament {{!}} Parliament |url=https://mpsdb.parliament.go.ug/home/mp/eyJpdiI6ImtVR3J0em04NmVpOHIxZW5TUzB0NGc9PSIsInZhbHVlIjoibG8va0hld0l5Q1czQVd3Vk9xclk3Zz09IiwibWFjIjoiZjU4Mzg4ZGMxM2JjOWE4NWVkODgzZDY5ZjY0OTkxNDgwYzg0NWMxYmZkZjIzM2ZlMDFmMzcyZTIzYzI0YmUyZSIsInRhZyI6IiJ9 |access-date=2026-05-06 |website=mpsdb.parliament.go.ug |archive-url=https://web.archive.org/web/20260517084346/https://mpsdb.parliament.go.ug/home/mp/eyJpdiI6ImtVR3J0em04NmVpOHIxZW5TUzB0NGc9PSIsInZhbHVlIjoibG8va0hld0l5Q1czQVd3Vk9xclk3Zz09IiwibWFjIjoiZjU4Mzg4ZGMxM2JjOWE4NWVkODgzZDY5ZjY0OTkxNDgwYzg0NWMxYmZkZjIzM2ZlMDFmMzcyZTIzYzI0YmUyZSIsInRhZyI6IiJ9 |archive-date=2026-05-17 |url-status=dead}}</ref> [[Kumi (disitulikit)|Disitulikiti y'e Kumi]] . Mmemba w’ekibiina kya [[National Resistance Movement|National Resistance Movement (NRM)]], era mmemba w’ekibiina kya Patriotic League of Uganda(PLU),<ref name=":3">{{Cite web |title=Appoint Muhoozi Vice President – MP Tells Museveni |url=https://ultimatepost.dantty.com/post/7134 |access-date=2026-05-12 |website=The Ultimate Post |language=en}}</ref> ekibiina ky’obwannakyewa ekyatandikibwawo era nga kikulemberwa mutabani wa Pulezidenti wa Uganda Genero [[Muhoozi Kainerugaba]]. Opolot-Okwalinga yamanyibwa ng’ayita mu mirimu gye mu kukolagana n’amagye/eby'okwerinda mu nteekateeka n’obuweereza obw'ekikugu eri [[gavumenti ya Uganda]]. Mu kulonda kwa bonna okwaliwo mu Gwoluberyeberye 2026, yafuna obuwanguzi obw’amaanyi bwe yawangula Pulezidenti w’ekibiina kya [[Olukiiko olw'Enkyukakyuka mu Bufuzi bwa demokulasiya|Forum for Democratic Change (FDC)]], [[Patrick Amuriat|Patrick Oboi Amuriat]].<ref>{{Cite web |last=Opolot |first=Michael Odeng and Martin |date=2026-01-18 |title=Ugandaelections2026: FDC's Amuriat loses Kanyum County seat to NRM's Okwalinga |url=https://www.newvision.co.ug/category/ugandaelections2026/fdcs-amuriat-loses-kanyum-county-seat-to-nrms-NV_226474_052026 |access-date=2026-05-11 |website=New Vision}}</ref> Era amanyiddwa olw'okuwandiika ekitabo ekimanyiddwa nga "Guardian Ideology." == Obuto bwe n’okusoma == Opolot-Okwalinga yazaalibwa Mukongoro mu [[Kumi (disitulikit)|Disitulikiti y’e Kumi]], mu buvanjuba bwa Uganda. Yasomera ku [[St. Peter's College Tororo]] okusoma siniya nga tannawandiisibwa mu [[Makerere University, Uganda|yunivasite y'e Makerere]], gye yafunira diguli ya Bachelor of Arts in Social Sciences nakuguka mu Sociology. Okusoma kwe okw’okweyongerayo ng'amalirizza diguli kwawagirwa sikaala ku ddaala ly’ensi yonna eziwerako. Mu 2005, yaweebwa sikaala ya Commonwealth wansi w’enteekateeka ya [[Commonwealth Scholarship and Fellowship|Commonwealth Scholarship and Fellowship Plan]] okusomera mu [[Yunivasite y’e Leeds]] mu [[Bungereza]], gye yafunira diguli eyookubiri eya Master of Arts in Strategic Studies. Mu kiseera ekyo, yatendekebwa mu by’amagye eby’ekikugu, n’amaliriza omusomo gwa [[Officer Cadet]] mu ttendekero eritendeka abaserikale li [[University Officers Training Corps (UOTC)]] wansi w’ettendekero ly’amagye erya [[Royal Military Academy Sandhurst]] (RMAS).<ref>{{Cite web |title=University Officers' Training Corps (UOTC) |url=https://www.army.mod.uk/support-and-training/our-schools-and-colleges/rma-sandhurst/ |access-date=2026-05-12 |website=The British Army}}</ref> Mu 2010, yafuna sikaala okuva mu [[Germany Academic Exchange Service (DAAD)]] okusomera mu [[Yunivasite y’e Duisburg-Essen]], n’afuna diguli eyookubiri mu byenkulaakulana n’enfuga ng’akuguse mu kwekenneenya enkola z’ebyokwerinda.<ref>Sat, Sinan (2010-11-04). [https://www.waz.de/staedte/duisburg/sie-werden-die-elite-ihrer-heimat-id3903126.html "Sie werden die Elite ihrer Heimat"]. ''Westdeutsche Allgemeine Zeitung''. Retrieved 2026-05-06.</ref> == Obukugu bwe n'obuweereza mu magye == Obukugu bwa Opolot-Okwalinga bugatiddwa wamu mu by'okwerinda n’enzirukanya y’emirimu mu Uganda. Yaweereza ku kitebe ky'amagye ga [[Eggye lya Uganda People's Defense Force|Uganda People's Defence Forces (UPDF)]] e Mbuya, naddala mu ofiisi ya Joint Chief of Staff , [[ofiisi y'omukulu w'amagye (CDF)]] ne mu ofiisi y'enjigiriza y'amagye eya Commander Military Doctrine.<ref>{{Cite web |title=Ministry of Defence and Veterans Affairs (MODVA) {{!}} UPDF |url=https://www.defence.go.ug/defence-doctrine/center-for-doctrine/ |access-date=2026-05-12 |website=Ministry of Defence and Veteran Affairs (MODVA) |language=en-US |archive-url=https://web.archive.org/web/20260511235655/https://www.defence.go.ug/defence-doctrine/center-for-doctrine/ |archive-date=2026-05-11 |url-status=dead}}</ref> Yafuuka wattutumu bweyali ow'ebyekikugu ng’aweereza ng’Omuyambi w’omugenzi [[Aronda Nyakairima|Gen Aronda Nyakairima]], mu biseera ng’akulira amagye era nga Minisita w’ensonga z’omunda. Oluvannyuma lw’okufa kwa [[Aronda Nyakairima|Gen Aronda]] okw’amangu, Opolot-Okwalinga yagenda mu maaso n’obumanyirivu bwe mu by’okuddukanya emirimu mu minisitule y’ensonga z’omunda ng’omukungu omukulu ow’okunoonyereza era omuwabuzi w’enkola eri minisita mu kiseera ekyo,<ref>{{Cite web |date=2019 |title=List of Participants: International Dialogue on Migration 2019 |url=https://www.iom.int/sites/g/files/tmzbdl486/files/our_work/ICP/IDM/2019_IDM/idm2019listofparticipants.pdf |access-date=2026-05-06 |website=International Organization for Migration (IOM)}}</ref> era yaweereza mu kitongole ekya [[Kaliisoliiso wa Gavumenti (IGG)]] wansi w’omulembe gw'Omulamuzi [[Faith Mwondha]], nga kino kiraga engeri gyali omunywevu mu kulwanyisa enguzi n'obukenuzi okuggwerwawo ddala.<ref>{{Cite web |date=2024-06-14 |title=FULL LIST: MPs who signed censure motion |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/full-list-mps-who-signed-censure-motion-4657682 |access-date=2026-05-05 |website=Monitor |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Nabakooza |first=Shamim |title=MPs question salary disparities in UPDF, puzzled with huge salaries of Generals who do "nothing" |url=https://nilepost.co.ug/news/153398/mps-question-salary-disparities-in-updf-puzzled-with-huge-salaries-of-generals-who-do-nothing |access-date=2026-05-06 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> == Eby'obufuzi == Mu 2014, yawandiika era n'atongoza akatabo akayitibwa "Guardian Ideology" okuva ku [[Makerere University, Uganda|yunivasite y'e Makerere]], enkola y'ebyobufuzi ng'ekakasa nti obukulembeze bulina okukola ng'engeri y'okulabirira oba "okukuuma." Endowooza eno yatuuka n'okuleetera abawagizi be okumujuliza n'erinnya Edaran Lo'Itunga ("Omukuumi w'abantu"). Oluvannyuma lw’okulondebwa mu Palamenti ya Uganda ey’ekkumi n’emu, yafuuka omujjumbize mu kulondoola amateeka.<ref name=":2">{{Cite web |last=Muhimba |first=Samuel |title=Defence ministry seeks Shs2.5bn to provide security to EACOP |url=https://nilepost.co.ug/news/185588/defence-ministry-seeks-shs25bn-to-provide-security-to-eacop |access-date=2026-05-06 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> Yaweereza ku bukiiko obuwerako, omuli akakiiko k’ebyenfuna by’eggwanga,<ref>{{Cite web |date=January 2024 |title=Membership of the Committee on National Economy (January 2024 – May 2026) |url=https://www.parliament.go.ug/sites/default/files/MEMBERSHIP%20OF%20THE%20COMMITTEE%20ON%20NATIONAL%20ECONOMY%20%20%5BJANUARY%202024%20-%20MAY%202026%5D.pdf |access-date=2026-05-06 |website=Parliament of the Republic of Uganda}}</ref> akakiiko k’ebyokwerinda n’ensonga z’omunda,<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |date=August 2023 |title=Membership of the Committee on Defence and Internal Affairs (2023–2024) |url=https://ftp.parliament.go.ug/sites/default/files/2023-08/MEMBERSHIP%20OF%20THE%20DEFENCE%20AND%20INTERNAL%20AFFAIRS%20COMMITTEE%20%282023-2024%29_0.pdf |access-date=2026-05-06 |website=Parliament of the Republic of Uganda}}</ref> akakiiko k’eddembe ly’obuntu, n’akakiiko akakola ku nsonga za Pulezidenti.<ref>{{Cite web |date=2024-11-03 |title=Membership of the Committee on Presidential Affairs |url=https://www.parliament.go.ug/sites/default/files/2024-11/MEMBERSHIP%20OF%20THE%20COMMITTEE%20ON%20PRESIDENTIAL%20AFFAIRS.pdf |access-date=2026-05-06 |website=Parliament of the Republic of Uganda}}</ref> Mu lutuula lwa kakiiko mu Gwokuna 2026, Opolot yasasamaza bannamawulire b'emikutu gy’eggwanga bwe yasemba addukanya amaka g'omukulembeze w'eggwanga, Jane Barekye awe amagezi omukulembeze w’eggwanga [[Yoweri Museveni]] aludde ng’aweereza, alonde mutabani we era Omukulu w’amagye ga Uganda, [[Muhoozi Kainerugaba|Gen Muhoozi Kainerugaba]] ng’omumyuka wa Pulezidenti mu kabineti enajja. Ekiteeso kino kyawagirwa mmemba omukulu owa Patriotic League of Uganda(PLU) Hon Twalla Fadil eyaliwo kyokka abalondoola ebyobufuzi n'abekennenya ensonga baakitunuulira ng'emmanduso ya "Muhoozi Project",<ref>{{Cite web |date=2022-06-07 |title=The 'Muhoozi Project' |url=https://www.independent.co.ug/the-muhoozi-project/ |access-date=2026-05-12 |website=The Independent Uganda |language=en-US}}</ref><ref>[https://www.pearltimes.co.ug/muhoozi-project-final-phase-heres-what-it-would-mean-if-museveni-appointed-muhoozi-vice-president/ "Muhoozi Project final phase"]. ''Pearl Times''. Retrieved 2026-05-12.</ref> enteekateeka erii okusika omuguwa ey'okusikiza Genero Muhoozi atwale obwapulezidenti bwa Uganda oluvannyuma lwa kitaawe.<ref>[https://www.bbc.com/news/world-africa-23029129 "Uganda's Muhoozi Kainerugaba denies 'monarchy' plan"]. ''BBC News''. 2013-06-24. Retrieved 2026-05-12.</ref> Enteekateeka eno yasooka kwogerwako Genero David Sejusa mu 2013.<ref>{{Cite web |date=2025-07-27 |title=Flashback: When Gen Sejusa was a madman and 'Muhoozi Project' a myth |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/oped/commentary/flashback-when-gen-sejusa-was-a-madman-and-muhoozi-project-a-myth-5133214 |access-date=2026-05-12 |website=Monitor |language=en}}</ref> Mu kulonda kwa bonna mu Gwoluberyeberye 2026, Opolot-Okwalinga yasigaza ekifo kye mu Kanyum County, n'awangula [[Patrick Amuriat|Patrick Oboi Amuriat]].<ref>Ojore, Godfrey (2026-01-19). [https://www.newvision.co.ug/category/ugandaelections2026/teso-voters-punish-underperformers-as-nrm-rec-NV_226494_052026 "Ugandaelections2026: Teso voters punish 'underperformers' as NRM reclaims ground, over 10 incumbents fall"]. ''New Vision''. Retrieved 2026-05-06.</ref><ref>{{Cite web |last=Ssentongo |first=Edrisa |title=NRM's Okwalinga Defeats FDC President Amuriat in Kanyum County Race |url=https://nilepost.co.ug/2026-election-watch/314767/nrms-okwalinga-defeats-fdc-president-amuriat-in-kanyum-county-race |access-date=2026-05-06 |website=Nilepost News |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kiiza |first=Christopher |date=2026-01-24 |title=FDC President Amuriat Finishes Fourth in Kanyum MP Race |url=https://chimpreports.com/fdc-president-amuriat-finishes-fourth-in-kanyum-mp-race/ |access-date=2026-05-06 |website=ChimpReports |language=en-US}}</ref> Obuwanguzi buno bwalagibwa bannamawulire ab'eggwanga lyonna n'ab'ekitundu ekyo, ng'ekizibu eky'amaanyi mu by'obufuzi olw'ekifo kya Amuriat ng'omukulembeze w'oludda oluvuganya era n'olw'ebyafaayo bya Teso ng'ekifo ekikulu eky'oludda oluvuganya naddala Forum for Democratic Change (FDC).<ref>{{Cite web |title=FDC Captures MP Seats from Teso |url=https://ugandaradionetwork.net/story/fdc-captures-mp-seats-from-teso |access-date=2026-05-06 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Bannayuganda bannabyabufuzi]] [[Category:Abazaalibwa mu Disitulikiti y'e Kumi]] [[Category:Bannabyabufuzi abali mu kibiina kya National Resistance Movement]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkuminebbiri]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumineemu]] [[Category:Abaasomera ku Makerere University]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi n'emu]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi n'ebbiri]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] 2gpbdd42r06esi236wxworb42hwee8i Ssenkaali Joseph 0 13979 77305 55012 2026-10-23T19:02:17Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77305 wikitext text/x-wiki '''Ssenkaali Joseph''', amanyiddwa ennyo nga '''Promota Ssenkaali Joseph Kampala''' munnabizinensi w'omu [[Uganda]], mutambuzi w'ennyimba (music promoter), era omutandisi w'ekitongole ki Showing Awards.<ref name="VoiceUganda">{{cite news |last1=Namutebi |first1=Sumayiya |title=Promota Ssenkaali Joseph: The Visionary Behind Ssenkaali Promotions and the Showing Awards |url=https://voiceuganda.com/2025/08/23/promota-ssenkaali-joseph-the-visionary-behind-ssenkaali-promotions-and-the-showing-awards/ |work=The Voice Uganda |date=August 23, 2025 |access-date=June 9, 2026}}</ref><ref><nowiki>https://edge.ug/joseph-ssenkaali-promoter-connecting-ugandas-entertainment-industry-to-dubai/?amp=1</nowiki></ref> Y'omu ku bavubuka abavuddeyo okutumbula ebitone by'abayimbi abato n'abo abamaze akaseera mu kisaawe ky'ennyimba mu Uganda n'ebweru w'eggwanga.<ref name="VoiceUganda"/> == Emirimu n'Obukugu == Ssenkaali amanyiddwa nga omukulu w'ekitongole ekya '''Ssenkaali Promotions''', ekitongole ekisangibwa mu Uganda ekikwasaganya n'okutunda ennyimba, okuwandiika obuyimba (songwriting), okukola amakubo g'okutunda ebitongole (sales & marketing), n'okukola emiziki n'obubonero bw'obusuubuzi (branding n'okukola amalogo).<ref name="VoiceUganda"/><ref><nowiki>https://examiner.co.ug/news/article/promoter-ssenkaali-josephthe-visionary-behind-showing-awards/</nowiki></ref> Ekitongole kye kirina ekigendererwa eky'okuzuula ebitone ebyesulifu mu bavubuka n'okuwa abayimbi omukutu we bayinzia okukulira n'okumanyisibwa.<ref name="VoiceUganda"/> == Engule z'Abayimbi (Showing Awards) == Ssenkaali Joseph era nnyini kutegeka kw'engule eziyitibwa '''Showing Awards'''. Engule zino zitegekebwa mu kibuga [[Dubai]] ne mu Uganda, nga zirina ekigendererwa eky'okusiima n'okuwa ebitiibwa eri abantu abalina obutone obw'enjawulo, abasuubuzi, n'abo abalina kyebakoze okukyusa obulamu bw'abantu mu buntu (character) n'obukugu.<ref name="VoiceUganda"/> Engule zino zikola ng'omugga ogugatta obutone bw'omu Afrika ku mutindo gw'ensi yonna.<ref name="VoiceUganda"/><ref><nowiki>https://www.tmafrica.co.ug/news/ssenkaali-joseph-ugandan-promoter-building-entertainment-links-between-kampala-and-dubai</nowiki></ref> == Ebyawandiikibwa wano == {{Reflist}} == Emikutu emirala == * Olupapula lw'amawulire ku Voice Uganda [[Category:Abantu b'omu Uganda]] [[Category:Abatutuzi b'Ennyimba mu Uganda]] [[Category:Abasuubuzi mu Uganda]] cp49wr09orwv1kkvnxuikyqxi38248c Andrew Kajjo 0 14623 77361 75620 2026-10-23T20:19:29Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77361 wikitext text/x-wiki '''Andrew Kajjo''' (yazaalibwa nga 4 Ogwomwenda 1948) Munnayuganda omuzannyi w'ebikonde. Yavuganya mu buzito bw'abasajja obwa welterweight mu mizannyo gya Olympics egy'omusana mu 1968.<ref>{{Cite web |title=Andrew Kajjo Bio, Stats, and Results |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ka/andrew-kajjo-1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418095123/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ka/andrew-kajjo-1.html |archive-date=2020-04-18 |access-date=2026-09-28 |website=Olympics at Sports-Reference.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=BoxRec:Andrew Kajjo |url=https://boxrec.com/ru/box-am/975898 |access-date=2026-09-28 |website=boxrec.com |language=ru}}</ref> Ekintu ekisinga obukulu mu mulimu gwa Kajjo kyaliwo mu mizannyo gya olimpiki egya 1972 e Munich, gy'akiikiriramu [[Uganda]] n'alaga ekitone kye ku siteegi y'ensi yonna.<ref>{{Cite web |title=Andrew Kajjo Stats, Career & Records |url=https://www.playrr.ai/athletes/andrew-kajjo |access-date=2026-09-28 |website=Playrr |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20260928183604/https://www.playrr.ai/athletes/andrew-kajjo |archive-date=2026-09-28 |url-status=dead}}</ref> == Ebijuliziddwa == n0ujhr7wq1ttpcgtlykt01v4szfykpk Acan Joyce Okeny 0 15534 77320 73788 2026-10-23T19:18:25Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 77320 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Acan Joyce Okeny''' [[Munnayuganda]] munnabyabufuzi era munnasayansi era nga ye mubaka omukyala akiikirira abantu abaliko obulemu mu [[Palamenti ya Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ey'ekkumineebbiri.<ref>{{Cite web |title=Members of Parliament {{!}} Parliament of Uganda |url=http://parliament.nwtdemos.com/mps?page=35 |access-date=2026-06-19 |website=parliament.nwtdemos.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Members of Parliament {{!}} Parliament |url=https://mpsdb.parliament.go.ug/ |access-date=2026-06-19 |website=mpsdb.parliament.go.ug |archive-url=https://web.archive.org/web/20260619122643/https://mpsdb.parliament.go.ug/ |archive-date=2026-06-19 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-01 |title=MP Acan Joyce Okeny Salutes Workers, Demands Space for PWDs in all Catagories of Work |url=https://tayarinewsuganda.com/2026/05/01/4817/ |access-date=2026-06-19 |website=TAYARI NEWS UGANDA |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mugabi |first=Sam Ibanda |date=2026-02-04 |title=Uganda: Disability MPs Elections - Joyce Can, Mpindi Bumali Lead As Minister Asamo Loses Seat |url=https://allafrica.com/stories/202602040210.html |access-date=2026-06-19 |work=Nile Post |language=en |archive-date=2026-06-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260620032335/https://allafrica.com/stories/202602040210.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Joyce Acan Okeny, incumbent Female MP for PWDs :: Uganda Radionetwork |url=https://ugandaradionetwork.net/a/file.php?fileId=410624 |access-date=2026-06-19 |website=ugandaradionetwork.net}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-08-17 |title=Archives |url=https://voiceuganda.com/tag/hon-joyce-acan-okeny/ |access-date=2026-06-19 |website=The Voice Uganda |language=en-US}}</ref> Ono ye Minisita omubeezi ow’ekikula ky’abantu, abakozi n’okutumbula embeera z’abantu mu nsonga z’abantu abaliko obulemu mu Paalamenti ya Uganda ey’ekkuminebbiri, oluvannyuma lw’okulondebwa Yoweri Kaguta Museveni era n’atwalibwa ng’asinga okukwatibwako naddala eri abantu abaliko obulemu mu Kampala.<ref name=":0">{{Cite web |date=2023-08-02 |title=The Cabinet - State House Uganda |url=https://statehouse.go.ug/the-cabinet/ |access-date=2026-06-19 |language=en-US}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |date=2026-06-03 |title=Kampala PWDs Hail President Museveni For Appointing Hon Acan Joyce Okeny As Minister For Disability Affairs |url=https://tayarinewsuganda.com/2026/06/04/kampala-pwds-hail-president-museveni-for-appointing-hon-acan-joyce-okeny-as-minister-for-disability/ |access-date=2026-06-19 |website=TAYARI NEWS UGANDA |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-11 |title=Why Hon Acan Joyce Okeny Could be Uganda's Most Impactful Disability Minister |url=https://tayarinewsuganda.com/2026/06/11/why-hon-acan-joyce-okeny-could-be-ugandas-most-impactful-disability-minister/ |access-date=2026-06-19 |website=TAYARI NEWS UGANDA |language=en-US}}</ref> == Ebimukwatako eby'omunda n’obuyigirize == Alina diguli ey'okubiri mu by’okukwasaganya abakozi ne diguli ey'okubiri mu by’enjigiriza by’abantu abakulu okuva mu [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]].<ref name=":3">{{Cite web |last=Bwanika |first=Elisha Z. |date=2020-08-13 |title=Former KCCA councillor Joyce Acan calls for equal opportunities as she is nominated for NRM Northern Uganda MP for PWDs |url=https://www.watchdoguganda.com/news/20200813/98631/former-kcca-councillor-joyce-acan-calls-for-equal-opportunities-as-she-is-nominated-for-nrm-northern-uganda-mp-for-pwds.html |access-date=2026-06-19 |website=Watchdog Uganda |language=en-GB}}</ref> == Emirimu gye == Yalondeddwa [[Yoweri Museveni|Pulezidenti Museveni]] ku bwa minisita w’ekikula ky’abantu, abakozi n’enkulaakulana y’abantu (ku nsonga z'abaliko obulemu) mu Paalamenti ya Uganda ey’ekkumineebbiri.<ref name=":0" /><ref name=":2" /> Yasuubizza okukolagana n’ekitongole ekivunaanyizibwa ku kubala emiwendo gy'abantu mu Uganda ekya Uganda Bureau of Statistics (UBOS) n’ekitongole kya National Information Technology Authority-Uganda (NITA-U) okuzimba enkola eno n’okuwagira okunoonyereza okukulemberwa PWD okumalawo ebiziyiza enkola. Nga minisita, yasuubiza okwewaayo okussa mu nkola n'okugoberera okutuusa ku bantu ebikozesebwa bya gavumenti eby'omutindo, entambula, ne ICT nga bigendereddwamu okunyweza pulogulaamu za z'amatendekero agasomesa Bizinensi, eby’ekikugu, eby’emikonoez'atuumibwa Business, Technical, Vocational Education and Training (BTVET) okusobozesa okutumbula emirimu.<ref name=":4">{{Cite web |date=2026-06-11 |title=Govt to fast-track national disability data system to curb high school dropout rates |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/govt-to-fast-track-national-disability-data-system-to-curb-high-school-dropout-rates-5492276 |access-date=2026-06-19 |website=Monitor |language=en}}</ref> Joyce era yaweerezaako nga kansala mu kitongole ekivunaanyizibwa ku kibuga kya Uganda ekikulu ekya [[Kampala Capital City Authority]] (KCCA) olw’emikisa egy’enkanankana era y’asunsulwa ekibiina ky'ebyobufuzi ekya [[National Resistance Movement]] eky'Obukiikakkono bwa Uganda ng’omubaka wa Paalamenti PWDs.<ref name=":3" /> Alina okumanya n’obukugu mu kukulaakulanya n’okuddukanya ekitongole, abakozi n’okuddukanya pulojekiti, obukulembeze n’okufuga n’okubunyisa amawulire. Ono ali mu kakiiko ka Paalamenti akakwasaganya ensonga z'abaliko obulemu aka Uganda Parliamentary Forum for Persons with Disabilities.<ref name=":5">{{Cite web |date=2025-03-14 |title=Publicity Secretary (UPFPWDs) Profile - UPFPWDs |url=https://www.upfpwds.com/publicity-secretary-upfpwds-profile/ |access-date=2026-06-19 |language=en-US |archive-date=2026-06-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260619123124/https://www.upfpwds.com/publicity-secretary-upfpwds-profile/ |url-status=dead }}</ref> Joyce yatandika olugendo lwe olw’ebyobufuzi ku nkomerero y’emyaka gya 1990, ng’aweereza ng’omukiise w’aba PWD ku lukiiko lw’ebibuga e Nakawa okuva mu 1998 okutuuka mu 2005. Mu 2006, yalondebwa mu KCCA ng’omukiise w’abantu abaliko obulemu (PWD), ekifo kye yaweerezaamu okumala emyaka 10 egya likodi okutuusa mu 2016. Mu 2015, yavuganya ku kifo ky’omubaka wa Paalamenti ow’omu Bukiikakkono ku kifo ky’abantu abaliko obulemu nga tannawangulwa William Nyokrach ayali mu ntebe n’obululu 30 bwokka.<ref name=":3" /> == Laba ne == * Robert Ssewagudde * [[Olukalala lw’abakiise mu Paalamenti ya Uganda ey’ekkumi n’ebbiri|Olukalala lw'abakiise mu Paalamenti ya Uganda ey'ekkumineebiri]] * [[Saala Khenyo|Sarah Kanyike]] * [[Misi Kabanda|Minsa Kabanda]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * [https://www.youtube.com/watch?v=2yek3mHaKWM Okulondebwa kwa kabineti ku Lwokubiri: Aba PDWD Baaniriza Okulondebwa kwa Acan Joyce Okeny] * [https://www.youtube.com/watch?v=--O0SsZPoP4 Hon Acan Joyce Okeny Aweze Okulwanirira Abantu Abaliko Obulemu Nga Akwata Ofiisi Nga Minisita.] * [https://www.youtube.com/watch?v=SMgkbQEhAgc "Acan Joyce Okeny Awangudde Binene; Asigazza Ekifo kya PWD mu Palamenti n'obululu 602".] * [https://odysee.com/@ubctvuganda:1/tuesday-cabinet-appointments-pdwds:e Okulondebwa kwa kabineti ku Lwokubiri: Aba PDWD Baaniriza Okulondebwa kwa Acan Joyce Okeny] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Abantu Abalamu]] [[Category:Ababaka ba Paalamenti ya Uganda ey'ekkumi n'ebbiri]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] mgvls2drqozh2ccotz5hecyewhvcux8 Mercy Faith Lakisa 0 15535 77348 73813 2026-10-23T19:49:25Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77348 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mercy Faith Lakisa''' Munnayuganda, munnabyabufuzi. Ye mubaka omukyala akiikirira [[Alebtong District|Disitulikiti y'e Alebtong]] mu Paalament,<ref>{{Cite web |last=Apunyo |first=Hudson |date=2026-01-18 |title=Ugandaelections2026: 2026 polls: NRM, UPC share spoils in Lango |url=https://www.newvision.co.ug/category/ugandaelections2026/2026-polls-nrm-upc-share-spoils-in-lango-NV_226448_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref> musawo w'amannyo, omukulembeze w'abavubuka mu Disitulikiti y'e Alebtong, era mumyuka wa Guild Pulezidenti wa [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]] ow'omulundi ogwa 83.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-12-30 |title=Chaos as Makerere alumni elect convocation leaders |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/chaos-as-makerere-alumni-elect-convocation-leaders-4070816 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa ku bwaminisita w’ensonga z’abavubuka n’abaana mu Paalamenti ya Uganda ey’ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Lango celebrates four ministerial positions in new Cabinet |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/lango-celebrates-four-ministerial-positions-in-new-cabinet-5475256 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Benjie |date=2026-05-27 |title=The 30 new faces in Museveni's 2026-2031 Cabinet |url=https://mbu.ug/2026/05/27/new-cabinet-reshuffle-uganda-2026/ |access-date=2026-05-27 |website=MBU |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-26 |title=Museveni unveils new Cabinet, retains Nabbanja, Alupo and Janet in key reshuffle |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-unveils-new-cabinet-retains-nabbanja-alupo-and-janet-in-key-reshuffle-5474810 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2026-05-26 |title=News: Museveni reshuffles Cabinet, retains Alupo and Nabbanja |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/museveni-reshuffles-cabinet-retains-alupo-and-NV_234408_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ainembabazi |first=Winnie |date=May 27, 2026 |title=Women dominate top tiers of new 2026–2031 cabinet lineup |url=https://pmldaily.com/news/2026/05/women-dominate-top-tiers-of-new-2026-2031-cabinet-lineup.html |access-date=27 May 2026 |work=pmldaily |pages=1}}</ref> Lakisa okulondebwa ku kifo ky'obwa Minisita kwamufuula minisita asinga obuto mu kabineeti ya Pulezidenti Yoweri Museveni empya mu [[Palamenti ya Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ey'ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref> Okulondebwa kwe ku bwaminisita kunywezezza okulabika kw’abakulembeze abato mu gavumenti, omuli n’okussaawo ekibiina ky’ebyobufuzi ekito ekisobola okuyimirizaawo omugaso n'obusobozi bwa NRM mu by'obufuzi okumala ebbanga eddene.<ref>{{Cite web |title=President Museveni's new cabinet signals strategic youth empowerment |url=https://nilepost.co.ug/opinions/344666/president-musevenis-new-cabinet-signals-strategic-youth-empowerment |access-date=2026-05-27 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> == Emirimu gye == Yeesimbyewo ku kifo kya Guild President ku [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]], gye yakwata eky'okusatu n’obululu 1,567 wansi w’omubaka wa Independent eyeesigamye ku kibiina kya Democratic Party.<ref>{{Cite web |title=Makerere Back to Business After Guild Election Chaos |url=https://ugandaradionetwork.net/story/hooliganism-tramps-issues-as-fdcs-kato-wins-at-makerere-university |access-date=2026-05-27 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-15 |title=Strikes, dialogue top Mak guild's agenda |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/strikes-dialogue-top-mak-guild-s-agenda-1696022 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yaliko omumyuka wa Pulezidenti wa Guild ku Ssettendekero wa Makerere.<ref>{{Cite web |date=2026-01-27 |title=Press Statement: Makerere University Congratulates Former Staff and Students on Successful Election to Public Office |url=https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |access-date=2026-05-27 |website=Makerere University News |language=en-US |archive-date=2026-05-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513193212/https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[Balaam Barugahara]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * Okusaasira Okukkiriza Lakisa ku X * [https://www.parliament.go.ug/ Omukutu gwa Palamenti ya Uganda] * [https://www.parliament.go.ug/page/cabinet-members-and-ministers-state Omukutu gwa baminisita ba kabineti ne baminisita ba Uganda] * [https://www.parliament.go.ug/cabinet-ministers Omukutu gwa baminisita ba kabineti ba Uganda] <ref>{{Cite journal |last=Daniel |first=Oculu |date=10 June 2026 |title=Lango parliamentary group |url=ochuludanielsmith@gm.com |journal=LangoParliamentarygroup.go.ug |volume=10 |issue=5 |pages=10 |via=Danzelo}}</ref> <references /> [[Category:Abantu Abalamu]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] pnevezev10q0rc5wwa35g66ulnf98vn 77349 77348 2026-10-23T19:49:54Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77349 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mercy Faith Lakisa''' Munnayuganda, munnabyabufuzi. Ye mubaka omukyala akiikirira [[Alebtong District|Disitulikiti y'e Alebtong]] mu Paalament,<ref>{{Cite web |last=Apunyo |first=Hudson |date=2026-01-18 |title=Ugandaelections2026: 2026 polls: NRM, UPC share spoils in Lango |url=https://www.newvision.co.ug/category/ugandaelections2026/2026-polls-nrm-upc-share-spoils-in-lango-NV_226448_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref> musawo w'amannyo, omukulembeze w'abavubuka mu Disitulikiti y'e Alebtong, era mumyuka wa Guild Pulezidenti wa [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]] ow'omulundi ogwa 83.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-12-30 |title=Chaos as Makerere alumni elect convocation leaders |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/chaos-as-makerere-alumni-elect-convocation-leaders-4070816 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa ku bwaminisita w’ensonga z’abavubuka n’abaana mu Paalamenti ya Uganda ey’ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Lango celebrates four ministerial positions in new Cabinet |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/lango-celebrates-four-ministerial-positions-in-new-cabinet-5475256 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Benjie |date=2026-05-27 |title=The 30 new faces in Museveni's 2026-2031 Cabinet |url=https://mbu.ug/2026/05/27/new-cabinet-reshuffle-uganda-2026/ |access-date=2026-05-27 |website=MBU |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-26 |title=Museveni unveils new Cabinet, retains Nabbanja, Alupo and Janet in key reshuffle |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-unveils-new-cabinet-retains-nabbanja-alupo-and-janet-in-key-reshuffle-5474810 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2026-05-26 |title=News: Museveni reshuffles Cabinet, retains Alupo and Nabbanja |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/museveni-reshuffles-cabinet-retains-alupo-and-NV_234408_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ainembabazi |first=Winnie |date=May 27, 2026 |title=Women dominate top tiers of new 2026–2031 cabinet lineup |url=https://pmldaily.com/news/2026/05/women-dominate-top-tiers-of-new-2026-2031-cabinet-lineup.html |access-date=27 May 2026 |work=pmldaily |pages=1}}</ref> Lakisa okulondebwa ku kifo ky'obwa Minisita kwamufuula minisita asinga obuto mu kabineeti ya Pulezidenti Yoweri Museveni empya mu [[Palamenti ya Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ey'ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref> Okulondebwa kwe ku bwaminisita kunywezezza okulabika kw’abakulembeze abato mu gavumenti, omuli n’okussaawo ekibiina ky’ebyobufuzi ekito ekisobola okuyimirizaawo omugaso n'obusobozi bwa NRM mu by'obufuzi okumala ebbanga eddene.<ref>{{Cite web |title=President Museveni's new cabinet signals strategic youth empowerment |url=https://nilepost.co.ug/opinions/344666/president-musevenis-new-cabinet-signals-strategic-youth-empowerment |access-date=2026-05-27 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> == Emirimu gye == Yeesimbyewo ku kifo kya Guild President ku [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]], gye yakwata eky'okusatu n’obululu 1,567 wansi w’omubaka wa Independent eyeesigamye ku kibiina kya Democratic Party.<ref>{{Cite web |title=Makerere Back to Business After Guild Election Chaos |url=https://ugandaradionetwork.net/story/hooliganism-tramps-issues-as-fdcs-kato-wins-at-makerere-university |access-date=2026-05-27 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-15 |title=Strikes, dialogue top Mak guild's agenda |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/strikes-dialogue-top-mak-guild-s-agenda-1696022 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yaliko omumyuka wa Pulezidenti wa Guild ku Ssettendekero wa Makerere.<ref>{{Cite web |date=2026-01-27 |title=Press Statement: Makerere University Congratulates Former Staff and Students on Successful Election to Public Office |url=https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |access-date=2026-05-27 |website=Makerere University News |language=en-US |archive-date=2026-05-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513193212/https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[Balaam Barugahara]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * Okusaasira Okukkiriza Lakisa ku X * Omukutu gwa Palamenti ya Uganda * [https://www.parliament.go.ug/page/cabinet-members-and-ministers-state Omukutu gwa baminisita ba kabineti ne baminisita ba Uganda] * [https://www.parliament.go.ug/cabinet-ministers Omukutu gwa baminisita ba kabineti ba Uganda] <ref>{{Cite journal |last=Daniel |first=Oculu |date=10 June 2026 |title=Lango parliamentary group |url=ochuludanielsmith@gm.com |journal=LangoParliamentarygroup.go.ug |volume=10 |issue=5 |pages=10 |via=Danzelo}}</ref> <references /> [[Category:Abantu Abalamu]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] m7trtbukdm4q0d3dvphul1ja9moawv3 77350 77349 2026-10-23T19:50:24Z Jonathan Charvez 11988 removed duplicated link 77350 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mercy Faith Lakisa''' Munnayuganda, munnabyabufuzi. Ye mubaka omukyala akiikirira [[Alebtong District|Disitulikiti y'e Alebtong]] mu Paalament,<ref>{{Cite web |last=Apunyo |first=Hudson |date=2026-01-18 |title=Ugandaelections2026: 2026 polls: NRM, UPC share spoils in Lango |url=https://www.newvision.co.ug/category/ugandaelections2026/2026-polls-nrm-upc-share-spoils-in-lango-NV_226448_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref> musawo w'amannyo, omukulembeze w'abavubuka mu Disitulikiti y'e Alebtong, era mumyuka wa Guild Pulezidenti wa [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]] ow'omulundi ogwa 83.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-12-30 |title=Chaos as Makerere alumni elect convocation leaders |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/chaos-as-makerere-alumni-elect-convocation-leaders-4070816 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa ku bwaminisita w’ensonga z’abavubuka n’abaana mu Paalamenti ya Uganda ey’ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Lango celebrates four ministerial positions in new Cabinet |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/lango-celebrates-four-ministerial-positions-in-new-cabinet-5475256 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Benjie |date=2026-05-27 |title=The 30 new faces in Museveni's 2026-2031 Cabinet |url=https://mbu.ug/2026/05/27/new-cabinet-reshuffle-uganda-2026/ |access-date=2026-05-27 |website=MBU |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-26 |title=Museveni unveils new Cabinet, retains Nabbanja, Alupo and Janet in key reshuffle |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-unveils-new-cabinet-retains-nabbanja-alupo-and-janet-in-key-reshuffle-5474810 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2026-05-26 |title=News: Museveni reshuffles Cabinet, retains Alupo and Nabbanja |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/museveni-reshuffles-cabinet-retains-alupo-and-NV_234408_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ainembabazi |first=Winnie |date=May 27, 2026 |title=Women dominate top tiers of new 2026–2031 cabinet lineup |url=https://pmldaily.com/news/2026/05/women-dominate-top-tiers-of-new-2026-2031-cabinet-lineup.html |access-date=27 May 2026 |work=pmldaily |pages=1}}</ref> Lakisa okulondebwa ku kifo ky'obwa Minisita kwamufuula minisita asinga obuto mu kabineeti ya Pulezidenti Yoweri Museveni empya mu [[Palamenti ya Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ey'ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref> Okulondebwa kwe ku bwaminisita kunywezezza okulabika kw’abakulembeze abato mu gavumenti, omuli n’okussaawo ekibiina ky’ebyobufuzi ekito ekisobola okuyimirizaawo omugaso n'obusobozi bwa NRM mu by'obufuzi okumala ebbanga eddene.<ref>{{Cite web |title=President Museveni's new cabinet signals strategic youth empowerment |url=https://nilepost.co.ug/opinions/344666/president-musevenis-new-cabinet-signals-strategic-youth-empowerment |access-date=2026-05-27 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> == Emirimu gye == Yeesimbyewo ku kifo kya Guild President ku [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]], gye yakwata eky'okusatu n’obululu 1,567 wansi w’omubaka wa Independent eyeesigamye ku kibiina kya Democratic Party.<ref>{{Cite web |title=Makerere Back to Business After Guild Election Chaos |url=https://ugandaradionetwork.net/story/hooliganism-tramps-issues-as-fdcs-kato-wins-at-makerere-university |access-date=2026-05-27 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-15 |title=Strikes, dialogue top Mak guild's agenda |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/strikes-dialogue-top-mak-guild-s-agenda-1696022 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yaliko omumyuka wa Pulezidenti wa Guild ku Ssettendekero wa Makerere.<ref>{{Cite web |date=2026-01-27 |title=Press Statement: Makerere University Congratulates Former Staff and Students on Successful Election to Public Office |url=https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |access-date=2026-05-27 |website=Makerere University News |language=en-US |archive-date=2026-05-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513193212/https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[Balaam Barugahara]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * Okusaasira Okukkiriza Lakisa ku X * Omukutu gwa Palamenti ya Uganda * Omukutu gwa baminisita ba kabineti ne baminisita ba Uganda * [https://www.parliament.go.ug/cabinet-ministers Omukutu gwa baminisita ba kabineti ba Uganda] <ref>{{Cite journal |last=Daniel |first=Oculu |date=10 June 2026 |title=Lango parliamentary group |url=ochuludanielsmith@gm.com |journal=LangoParliamentarygroup.go.ug |volume=10 |issue=5 |pages=10 |via=Danzelo}}</ref> <references /> [[Category:Abantu Abalamu]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] argodnjswdnadkgp346c815mjanykw3 77351 77350 2026-10-23T19:51:21Z Jonathan Charvez 11988 removed external link 77351 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mercy Faith Lakisa''' Munnayuganda, munnabyabufuzi. Ye mubaka omukyala akiikirira [[Alebtong District|Disitulikiti y'e Alebtong]] mu Paalament,<ref>{{Cite web |last=Apunyo |first=Hudson |date=2026-01-18 |title=Ugandaelections2026: 2026 polls: NRM, UPC share spoils in Lango |url=https://www.newvision.co.ug/category/ugandaelections2026/2026-polls-nrm-upc-share-spoils-in-lango-NV_226448_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref> musawo w'amannyo, omukulembeze w'abavubuka mu Disitulikiti y'e Alebtong, era mumyuka wa Guild Pulezidenti wa [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]] ow'omulundi ogwa 83.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-12-30 |title=Chaos as Makerere alumni elect convocation leaders |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/chaos-as-makerere-alumni-elect-convocation-leaders-4070816 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yalondebwa ku bwaminisita w’ensonga z’abavubuka n’abaana mu Paalamenti ya Uganda ey’ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Lango celebrates four ministerial positions in new Cabinet |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/lango-celebrates-four-ministerial-positions-in-new-cabinet-5475256 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Benjie |date=2026-05-27 |title=The 30 new faces in Museveni's 2026-2031 Cabinet |url=https://mbu.ug/2026/05/27/new-cabinet-reshuffle-uganda-2026/ |access-date=2026-05-27 |website=MBU |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-26 |title=Museveni unveils new Cabinet, retains Nabbanja, Alupo and Janet in key reshuffle |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/museveni-unveils-new-cabinet-retains-nabbanja-alupo-and-janet-in-key-reshuffle-5474810 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=NewVision |date=2026-05-26 |title=News: Museveni reshuffles Cabinet, retains Alupo and Nabbanja |url=https://www.newvision.co.ug/category/news/museveni-reshuffles-cabinet-retains-alupo-and-NV_234408_052026 |access-date=2026-05-27 |website=New Vision}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ainembabazi |first=Winnie |date=May 27, 2026 |title=Women dominate top tiers of new 2026–2031 cabinet lineup |url=https://pmldaily.com/news/2026/05/women-dominate-top-tiers-of-new-2026-2031-cabinet-lineup.html |access-date=27 May 2026 |work=pmldaily |pages=1}}</ref> Lakisa okulondebwa ku kifo ky'obwa Minisita kwamufuula minisita asinga obuto mu kabineeti ya Pulezidenti Yoweri Museveni empya mu [[Palamenti ya Uganda|Paalamenti ya Uganda]] ey'ekkumineebiri.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=New cabinet: Uganda's youngest and oldest ministers named |url=https://www.pulse.ug/story/new-cabinet-ugandas-youngest-and-oldest-ministers-named-2026052706211701169 |access-date=2026-05-27 |website=Pulse Uganda |language=en}}</ref> Okulondebwa kwe ku bwaminisita kunywezezza okulabika kw’abakulembeze abato mu gavumenti, omuli n’okussaawo ekibiina ky’ebyobufuzi ekito ekisobola okuyimirizaawo omugaso n'obusobozi bwa NRM mu by'obufuzi okumala ebbanga eddene.<ref>{{Cite web |title=President Museveni's new cabinet signals strategic youth empowerment |url=https://nilepost.co.ug/opinions/344666/president-musevenis-new-cabinet-signals-strategic-youth-empowerment |access-date=2026-05-27 |website=Nilepost News |language=en}}</ref> == Emirimu gye == Yeesimbyewo ku kifo kya Guild President ku [[Makerere University, Uganda|Ssettendekero wa Makerere]], gye yakwata eky'okusatu n’obululu 1,567 wansi w’omubaka wa Independent eyeesigamye ku kibiina kya Democratic Party.<ref>{{Cite web |title=Makerere Back to Business After Guild Election Chaos |url=https://ugandaradionetwork.net/story/hooliganism-tramps-issues-as-fdcs-kato-wins-at-makerere-university |access-date=2026-05-27 |website=Uganda Radionetwork |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-01-15 |title=Strikes, dialogue top Mak guild's agenda |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/strikes-dialogue-top-mak-guild-s-agenda-1696022 |access-date=2026-05-27 |website=Monitor |language=en}}</ref> Yaliko omumyuka wa Pulezidenti wa Guild ku Ssettendekero wa Makerere.<ref>{{Cite web |date=2026-01-27 |title=Press Statement: Makerere University Congratulates Former Staff and Students on Successful Election to Public Office |url=https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |access-date=2026-05-27 |website=Makerere University News |language=en-US |archive-date=2026-05-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513193212/https://news.mak.ac.ug/2026/01/press-statement-makerere-university-congratulates-former-staff-and-students-on-successful-election-to-public-office/ |url-status=dead }}</ref> == Laba ne == * [[Balaam Barugahara]] == Ebijuliziddwa == <references /> == Ebijuliziddwamu wabweru wa Wikipedia == * Okusaasira Okukkiriza Lakisa ku X * Omukutu gwa Palamenti ya Uganda * Omukutu gwa baminisita ba kabineti ne baminisita ba Uganda * Omukutu gwa baminisita ba kabineti ba Uganda <ref>{{Cite journal |last=Daniel |first=Oculu |date=10 June 2026 |title=Lango parliamentary group |url=ochuludanielsmith@gm.com |journal=LangoParliamentarygroup.go.ug |volume=10 |issue=5 |pages=10 |via=Danzelo}}</ref> <references /> [[Category:Abantu Abalamu]] [[Category:Bannabyabufuzi mu Uganda]] [[Category:Baminisita ba Uganda]] hnyv3d8b8vvizjzx9sb17sbhye2j5lx Shaban Nkutu 0 15896 77401 74804 2026-10-24T08:54:25Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77401 wikitext text/x-wiki {{Databox|item=Q141438235}} '''Shaban Nkutu''' era amanyiddwa nga Shaban Kirunda Nkutu (15 Ogwekkuminoogumu 1930) [[Munnayuganda]] eyali minisita wa [[Uganda]] era munnabyabufuzi eyaweereza ng'akiikirira omubaka wa Busoga South East mu [[Paalamenti ya Uganda]].<ref name=":1">{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Tragedy of a cabinet minister with solid achievements |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-09-11 |website=New Vision}}</ref><ref name=":22">{{Cite web |last1=Brothers |first1=Uganda Muslim |last2=Sisters |date=2014-02-27 |title=REMEMBERING SHABAN NKUTU |url=https://ugandamuslims.wordpress.com/2014/02/27/remembering-shaban-nkutu/ |access-date=2026-09-11 |website=Uganda Muslim Brothers and Sisters(UMBS) Marhaban مرحبا |language=en}}</ref> == Obuto n'obuyigirize bwe == Nkutu yazaalibwa 15 Ogwekkuminoogumu 1930 ku kyalo Nakibembe mu ssaza ly’e Bugweri, mu [[Iganga (disitulikit)|Disitulikiti y’e Iganga]], eri bazadde be Haji Ausi Kirunda ne Zafalan Namuwaya. Yasomera ku Busoga College Mwiri, [[Essomero lya Kibuli Sekendule|Kibuli SS]] ne [[Makerere University, Uganda|Makerere College]].<ref name=":22" /> == Emirimu gye == Nkutu yagutandika emirimu gye ng'omusomesa oluvannyuma n'aweereza nga akulira essomero lya Bwala e [[Masaka]]. Mu 1962, yalondebwa mu Paalamenti ng'akiikirira Busoga South East ku tikiti ya [[Uganda People's Congress]] (UPC). Yalondebwa ku bwa minisita omubeezi mu 1963 oluvannyuma n’afuuka minisita wa kabineti.<ref name=":3">{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=How Nkuutu's murder killed the EAC |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-09-11 |website=New Vision}}</ref> Yaweereza nga Minisita omubeezi ow’ebyenjigiriza okuva mu 1963 okutuuka mu 1964 ate nga Minisita omubeezi ow’emirimu okuva mu 1964 okutuuka mu 1966. Mu kiseera kye kimu, era yaweerezaako nga Chief Whip wa Gavumenti ya Uganda People's Congress (UPC) okuva mu 1964 okutuuka mu 1966. Okuva mu 1966 okutuuka mu 1967, yaweereza nga Minisita w’ebyobulamu. Oluvannyuma yaweereza nga Minisita w'emirimu, amayumba, entambula n'empuliziganya okuva mu 1967 okutuuka mu 1971.<ref name=":1" /> Nkutu era yaliko Ssentebe w’ekibiina kya Uganda People’s Congress (UPC) mu ggwanga okuva mu 1968 okutuuka mu 1973. Era yaliko Ssentebe w’ekibiina ekigatta abasiraamu mu ggwanga ekya National Association for the Advancement of Muslims (NAAM). Oluvanyuma lw'amagye ga [[Idi Amin]] okuwamba gavumenti mu Gwolubereberye 1971, Nkutu yakwatibwa n'aggalirwa okumala emyezi egiwerako. Oluvannyuma lw’okuyimbulwa, yava mu byobufuzi ebinyiikivu n’adda mu bizinensi ez’obwannannyini e [[Jinja]] ne [[Kampala]].<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Shaban Nkutu: Uganda's solid achiever |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/shaban-nkutu-uganda-s-solid-achiever-1524232 |access-date=2026-09-11 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Shaban Nkutu: Uganda's solid achiever |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/shaban-nkutu-uganda-s-solid-achiever-1524232 |access-date=2026-09-11 |website=Monitor |language=en}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |date=2020-09-14 |title=Shaban Nkutu's secret burial and discovery three decades later |url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/shaban-nkutu-s-secret-burial-and-discovery-three-decades-later-1524288 |access-date=2026-09-11 |website=Monitor |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20260913220426/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/shaban-nkutu-s-secret-burial-and-discovery-three-decades-later-1524288 |archive-date=2026-09-13 |url-status=dead}}</ref> Nga 11 Ogwolubereberye 1973, Nkutu yawambibwa ab’ebyokwerinda e Jinja oluvannyuma n’attibwa amagye ga Idi Amin. Omulambo gwe gwaziikiba mu nkukutu era famire ye yamala emyaka egiwerako nga banoonya ebyasigalira bye. Oluvannyuma ebyasigalira byazuulibwa, era Nkutu yaddamu okuziikibwa mu maka ge e Busesa mu [[Bugiri (disitulikit)|Bugweri]] mu Gwokubiri 2005.<ref name=":1" /><ref name=":4" /><ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Vision |title=Minister’s body found after 32 yrs |url=https://www.newvision.co.ugnull/ |access-date=2026-09-11 |website=New Vision}}</ref><ref name=":3" /> == Omukululo == Mu kusiima omulimu gwe yakola mu Uganda, Munisipaali y'e Jinja yakyusa erinnya ly’oluguudo lwa Allidina n'erutuuma Shaban Nkutu Memorial Road. Essomero lya Nkuutu Memorial Secondary School nalyo lyatandikibwawo e Busesa okumujjukira.<ref name=":4" /> == Ebijuliziddwa == {{Reflist}} [[Category:Ba mmemba ba Paalament ya Uganda]] [[Category:Abantu abaasomerako ku Ttendekero ly'e Makerere]] [[Category:Ba minisita ba gavumenti ya Uganda]] j1evoqdzts0m5zhjxgae2j3ju62epl9 Jalen Watson 0 15999 77388 76943 2026-10-24T02:00:13Z InternetArchiveBot 6271 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 77388 wikitext text/x-wiki   {{databox}} '''Jalen Antonio Ellis-Watson''' (yazaalibwa mu gwakusatu 23, 2000) muzannyi wa [[Omupiira ogw'ebigere|mupiira]] oggwekikugu okuva mu Canada era azannyira Oakville SC mu League1 Ontario. == Obuto bwe == Watson mu buvubuka bwe omupiira yaguzanya ne Erin Mills SC.<ref name="caps" /> Mu gwomunaana gwa 2017, Watson yeegatta ku Vancouver Whitecaps Academy, gye yazannyira okumala emyaka ebiri.<ref name="caps">{{Cite web |title=Jalen Watson Whitecaps profile |url=https://www.whitecapsfc.com/players/jalen-watson/ |website=[[Vancouver Whitecaps FC]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Pollak |first=David |date=October 16, 2019 |title=Why Penn State men’s soccer's Jalen Watson and Adam Laundree work well together despite their differences |url=https://www.collegian.psu.edu/sports/men_soccer/why-penn-state-men-s-soccers-jalen-watson-and-adam-laundree-work-well-together-despite/article_00ef181e-ef9f-11e9-af28-e7f33ee3a17a.html |website=[[Daily Collegian]] |access-date=October 5, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230317222258/https://www.collegian.psu.edu/sports/men_soccer/why-penn-state-men-s-soccers-jalen-watson-and-adam-laundree-work-well-together-despite/article_00ef181e-ef9f-11e9-af28-e7f33ee3a17a.html |archive-date=March 17, 2023 |url-status=dead}}</ref> == Okuzannya ku matendekero ga waggulu == Mu 2019, Watson yatandika okusoma mu Pennsylvania State University, ng'eno yazzanyiranga mu ttiimu y’omupiira ey’abasajja.<ref>{{Cite web |date=May 20, 2019 |title=Men’s Soccer Finalizes Incoming Class |url=https://gopsusports.com/news/2019/5/20/mens-soccer-finalizes-incoming-class.aspx |website=[[Penn State Nittany Lions]]}}</ref> Mu gwomunaana 30, 2019, omuzannyo gwe ogwasooka mu University bazanya ne Stanford Cardinal .<ref name="profile">{{Cite web |title=Jalen Watson Penn State profile |url=https://gopsusports.com/sports/mens-soccer/roster/jalen-watson/12816 |website=[[Penn State Nittany Lions]]}}</ref> Mu gwekkumi nga15, 2019, yateeba ggoolo ye eyasooka mu yunivasite ku Pittsburgh Panthers.<ref>{{Cite web |date=October 15, 2019 |title=Men’s Soccer Holds Two-Goal Advantage Over Pitt in Victory |url=https://gopsusports.com/news/2019/10/15/mens-soccer-holds-two-goal-advantage-over-pitt-in-victory.aspx |website=[[Penn State Nittany Lions]]}}</ref> Oluvannyuma lwa sizoni ye ey’okubiri, yalondebwa ku ttiimu ya Big Ten Conference All-Freshman Team.<ref>{{Cite web |last=Sistrand |first=Carolyn |title=A Recipe For Success: This Cook’s Book Has Only Just Begun |url=https://gopsusports.com/news/2019/12/6/mens-soccer-a-recipe-for-success-this-cooks-book-has-only-just-begun.aspx |website=[[Penn State Nittany Lions]]}}</ref> Mu sizoni ye ey’okubiri n’ey’abato, yafuna ebitiibwa mu Academic All-Big Ten.<ref name="profile" /> Mu sizoni ye ey’abakulu, yalondebwa ku ttiimu ya Big Ten All-Tournament. <ref>{{Cite web |last=Cykosky |first=Phoebe |date=November 13, 2022 |title=Big Ten names Penn State men's soccer defender Jalen Watson to all-tournament team despite 1st-round loss |url=https://www.collegian.psu.edu/sports/big-ten-names-penn-state-mens-soccer-defender-jalen-watson-to-all-tournament-team-despite/article_ef1a808a-63bb-11ed-b607-4f92cd7cbb74.html |website=[[Daily Collegian]] |access-date=October 5, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230317222255/https://www.collegian.psu.edu/sports/big-ten-names-penn-state-mens-soccer-defender-jalen-watson-to-all-tournament-team-despite/article_ef1a808a-63bb-11ed-b607-4f92cd7cbb74.html |archive-date=March 17, 2023 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |last=Boyer |first=Kaleb |date=December 21, 2022 |title=Penn State men's soccer's Jalen Watson, Liam Butts, Andrew Privett selected in 2023 MLS SuperDraft |url=https://www.collegian.psu.edu/sports/penn-state-mens-soccers-jalen-watson-liam-butts-andrew-privett-selected-in-2023-mls-superdraft/article_4dbdd850-8197-11ed-a929-3f5fb299ab70.html |website=[[Daily Collegian]] |access-date=October 5, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230317222256/https://www.collegian.psu.edu/sports/penn-state-mens-soccers-jalen-watson-liam-butts-andrew-privett-selected-in-2023-mls-superdraft/article_4dbdd850-8197-11ed-a929-3f5fb299ab70.html |archive-date=March 17, 2023 |url-status=dead}}</ref> Mu myaka ena gyeyamala mu Penn State, Watson yateeba ggoolo emu n’ayongerako n’obukodyo busatu mu mipiira 59 gyeyazanya.<ref>{{Cite web |last=Taylor |first=Paul |date=December 27, 2022 |title=Toronto FC: 5 things to know about both Jalen Watson and Charlie Sharp |url=https://torontoreds.com/posts/5-things-know-jalen-watson-charlie-sharp-mls-superdraft |website=Toronto Reds}}</ref><ref>{{Cite web |last=Trozzo |first=Tony |date=August 18, 2023 |title=PFC stabilizes defensive unit with the signing of Jalen Watson on loan from TFC II |url=https://www.victorianow.com/watercooler/sports/news/Sports/PFC_stabilizes_defensive_unit_with_the_signing_of_Jalen_Watson_on_loan_from_TFC_ll/ |website=Victoria Now}}</ref> == Omulimu gwa kiraabu == Mu mpaka za 2023 MLS SuperDraft, Watson yalondebwa kiraabu ya Toronto FC ku lawundi eyookubiri (32 okutwalira awamu).<ref>{{Cite web |date=December 21, 2023 |title=Toronto FC select Jalen Watson and Charlie Sharp in the 2023 MLS SuperDraft |url=https://www.torontofc.ca/news/toronto-fc-select-jalen-watson-and-charlie-sharp-in-the-2023-mls-superdraft |website=[[Toronto FC]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Palermo |first=Adam |date=December 23, 2022 |title=Toronto FC selects Jalen Watson and Charlie Sharp in 2023 MLS SuperDraft |url=https://www.wakingthered.com/2022/12/23/23523172/toronto-fc-selects-jalen-watson-and-charlie-sharp-in-2023-mls-superdraft |website=Waking the Red |access-date=October 5, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230317222252/https://www.wakingthered.com/2022/12/23/23523172/toronto-fc-selects-jalen-watson-and-charlie-sharp-in-2023-mls-superdraft |archive-date=March 17, 2023 |url-status=dead}}</ref> Oluvannyuma lw'okugenda mu pre-season ne kiraabu eno,<ref>{{Cite web |last=Palermo |first=Adam |date=February 8, 2023 |title=Toronto FC 2023 Preseason Tracker |url=https://www.wakingthered.com/2023/2/8/23590386/toronto-fc-2023-preseason-tracker |website=Waking the Red |access-date=October 5, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230324034535/https://www.wakingthered.com/2023/2/8/23590386/toronto-fc-2023-preseason-tracker |archive-date=March 24, 2023 |url-status=dead}}</ref> Waston yassa omukono ku ndagaano y'ekikugu ne ttiimu eyookubiri, Toronto FC II, mu MLS Next Pro.<ref>{{Cite web |date=March 17, 2023 |title=Toronto FC II add MLS SuperDraft pick Jalen Watson to roster |url=https://www.torontofc.ca/tfc2/news/toronto-fc-ii-add-mls-superdraft-pick-to-the-roster |website=[[Toronto FC]]}}</ref> Yasooka kuzannya nga 14 ogwokuna nga battunka ne New York City FC II.<ref>{{Cite web |date=August 18, 2023 |title=Toronto FC II loan defender Jalen Watson to Pacific FC |url=https://www.torontofc.ca/tfc2/news/toronto-fc-ii-loan-defender-jalen-watson-to-pacific-fc |website=[[Toronto FC]]}}</ref> Mu gwomunaana gwa 2023, kiraabu ya Pacific FC mu liigi ya Canada ya mwewola.<ref>{{Cite web |date=August 18, 2023 |title=Pacific FC sign defender Jalen Watson on loan from TFC II |url=https://pacificfc.canpl.ca/ |website=[[Pacific FC]] |access-date=October 5, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181016064953/http://pacificfc.canpl.ca/ |archive-date=October 16, 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jacques |first=John |date=August 18, 2023 |title=Pacific Procures Jalen Watson On Loan From TFC2 |url=https://northerntribune.ca/pacific-fc-jalen-watson-loan/ |website=Northern Tribune}}</ref> Mu 2024, yakola endagaano ne Simcoe County Rovers mu League1 Ontario.<ref>{{Cite web |last=Hewitt |first=Thomas |date=April 23, 2024 |title=Toronto FC welcome Simcoe County Rovers for Canadian Championship clash, League1 Ontario team’s biggest-ever game |url=https://wakingthered.com/2024/04/23/15345/toronto-fc-welcome-simcoe-county-rovers-for-league1-ontario-teams-biggest-game-in-club-history/ |website=Waking the Red}}</ref> Mu 2025, yazannya ne Oakville SC mu League1 Ontario.<ref name="l1o">{{Cite web |title=Jalen Watson L1O Stats |url=https://league1ontario.com/player/6988238-jalen-watson/ |website=[[League1 Ontario]]}}</ref> == Ebibalo by’emirimu == {{updated|August 25, 2025}}<ref>{{soccerway|jalen-watson/51389}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center" ! rowspan="2" |Kiraabu ! rowspan="2" |Season ! colspan="3" |Liigi ! colspan="2" |Playoffs ! colspan="2" |Ebikoppo awaka ! colspan="2" |Ekikoppo kya League ! colspan="2" |omugatte |- !Division !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goolozi |- |Toronto FC II |2023 |MLS Next Pro |2 |0 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |2 |0 |- |Pacific FC (loan) |2023 |Canadian Premier League |0 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |– |0 |0 |- |Simcoe County Rovers |2024 |League1 Ontario Premier |13 |1 | colspan="2" |– |0 |0 |2 |0 |15 |1 |- |Simcoe County Rovers B |2024 |League2 Ontario |2 |0 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |2 |0 |- |Oakville SC |2025 |League1 Ontario Premier |17 |2 | colspan="2" |– | colspan="2" |– |2 |0 |19 |2 |- ! colspan="3" |'''Career total''' !34 !3 !0 !0 !0 !0 !4 !0 !38 !3 |} == Ebiwandiiko ebikozeseddwa == [[Category:Abantu Abalamu]] [[Category:Abazannyi okuva mu Mississauga]] [[Category:Abazannyi b'omupiira Abacanada abasajja]] [[Category:Abantu abazalibwa 2000]] aq2iakcqads3wru5iyilmml0i7cfhqs